KAMU İHALE KURULU KARARI

Toplantı No : 2025/048

Gündem No : 8

Karar Tarihi : 26.11.2025

Karar No : 2025/UY.IV-2495

BAŞVURU SAHİBİ:

Göksu Maden İnşaat A.Ş.,

İHALEYİ YAPAN İDARE:

Gaziantep Büyükşehir Belediye Başkanlığı,

BAŞVURUYA KONU İHALE:

2025/1716117 İhale Kayıt Numaralı “Gaziantep Sınırları İçerisinde İdare Malı Asfalt İle Yama Yapılması Yapım İşi” İhalesi

KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:

Gaziantep Büyükşehir Belediye Başkanlığı tarafından 10.11.2025 tarihinde açık ihale usulü ile gerçekleştirilen “Gaziantep Sınırları İçerisinde İdare Malı Asfalt İle Yama Yapılması Yapım İşi” ihalesine ilişkin olarak başvuru sahibince 17.11.2025 tarih ve 200075 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan dilekçe ile başvuruda bulunulmuştur.

Başvuruya ilişkin olarak 2025/2310 sayılı dosya kapsamında yapılan inceleme neticesinde ön inceleme raporu tanzim edilmiştir.

KARAR:

Ön inceleme raporu ve ekleri incelendi.

Başvuru dilekçesinde özetle; Özel Teknik Şartname’deki bazı maddelerin rekabeti kısıtlayıcı, yüklenici aleyhine orantısız cezai ve idari yükümlülükler içerdiği ve mevzuata aykırı olduğu;

- Özel Teknik Şartname’nin 5’inci maddesinde yer alan sürekli 24 saat çalışma zorunluluğunun 4857 sayılı İş Kanunu’nun 63’üncü maddesine ve 6331 sayılı İş Sağlığı ve Güvenliği Kanunu’nun ilgili hükümlerine aykırı olduğu, bahse konu maddenin “Gerektiğinde vardiyalı sistemle çalışılabilir” şeklinde düzenlenmesi gerektiği,

- Özel Teknik Şartname’nin 7’nci maddesine göre en az 15 robotlu yama ekibinin bulunması zorunluluğunun işin niteliğine göre orantısız olduğu ve ayrıca 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun “Şartnameler” başlıklı 12’nci maddesine göre rekabeti engelleyici hususlar içermemesi gerektiği,

- Bahse konu Şartname’nin 8’inci, 9’uncu ve 10’uncu maddelerinde yer alan cezai bedellerin işin ölçeğine göre ölçüsüz olduğu, ayrıca belirlenen aşırı ceza miktarlarının Borçlar Kanunu’nun 182’nci maddesine ve 4735 sayılı Kanunu’nun 4’üncü ve 20’nci maddelerine aykırı olduğu,

- Anılan Şartname’nin 17’nci maddesinde yer alan cezanın aşırı düzeyde olduğu, bu nedenle Borçlar Kanunu’nun 182’nci maddesine ve Kamu İhale Kurulu kararlarına aykırı olduğu,

- Anılan Şartname’nin 19’uncu maddesinde belirtilen moloz döküm sahalarının tanımlanmamasının belirsizlik yarattığı ve ihale dokümanında belirsizlik bulunmasının 4734 sayılı Kanun’un 27’nci maddesine aykırı olduğu,

- Aynı Şartname’nin 23’üncü maddesinde yer alan kontrol teşkilatına araç tahsisinin 2024/DK.D-91 sayılı Kurul kararına ve 2024/7 sayılı Cumhurbaşkanlığı Tasarruf Tedbirleri Genelgesine aykırı olduğu, ayrıca 4734 sayılı Kanun’un 29’uncu maddesi gereğince ihalenin iptalinin gündeme gelmesinin gerektiği,

- Özel Teknik Şartname’nin 24’üncü maddesinde “Sahada yapılacak tespitlerde sigortasız işçi çalıştırılmasının tespit edilmesi halinde her işçi için 5.000 TL (BEŞ BİN TL) ceza kesilecektir. Aynı işçinin bir başka günde de sigortasız çalıştırıldığının tespiti halinde 10.000 TL (ON BİN TL) daha ceza kesilir…” ifadelerinin yer aldığı ve bu durumun SGK mevzuatıyla çifte cezalandırma niteliğinde olduğu, 5510 sayılı Kanun’a ve 4735 sayılı Kanun’un 4’üncü maddesine göre idarenin ek cezai şart koyamayacağı,

- Bahse konu Şartname’nin 25’inci maddesinde yüklenicinin günde bir ekibine azami 50 ton asfalt alma hakkının eşitliği, rekabeti ve verimliliği kısıtladığı, ayrıca 4734 sayılı Kanun’un 12’nci maddesine de aykırı olduğu,

- Anılan Şartname’nin 28’inci maddesine göre mücbir sebeplerde dahi yükleniciye sorumluluk yüklenmesinin hakkaniyete aykırı olduğu,

- Aynı Şartname’nin 29’uncu maddesine göre teknik personelin her gün sahada bulunması zorunluluğunun imalat yapılmayan günlerde aranmaması gerektiği, bu zorunluluğun 4734 sayılı Kanun’un 4’üncü ve 12’nci maddesine aykırı olduğu,

- 4735 sayılı Kanun’un 11’inci maddesi uyarınca fiyat farkı veya süre uzatımı hakkının olması gerektiği, ancak Özel Teknik Şartname’nin 30’uncu maddesinde yer alan öngörülemeyen hallerde bile ilave fiyat talep edilememesi durumunun yüklenicinin bahse konu hakkını ortadan kaldırdığı,

- Anılan Şartname’nin 33’üncü ve 39’uncu maddelerinde yer alan iş güvenliği ve trafik cezalarının ölçüsüz, orantısız ve idare keyfiyetine açık hükümler içerdiği ve bu hükümlerin 4735 sayılı Kanun’un 4’üncü maddesi ile 4857 sayılı ve 6331 sayılı Kanun’larıyla uyumsuz olduğu,

Yukarıda belirtilen gerekçelerle ihalenin iptal edilmesi gerektiği iddialarına yer verilmiştir.

4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun “Tanımlar” başlıklı 4’üncü maddesinde “İstekli olabilecek: İhale konusu alanda faaliyet gösteren ve ihale veya ön yeterlik dokümanı satın almış gerçek veya tüzel kişiyi ya da bunların oluşturdukları ortak girişimi...” hükmü,

Anılan Kanun’un “İhalelere yönelik başvurular” başlıklı 54’üncü maddesinin birinci fıkrasında “İhale sürecindeki hukuka aykırı işlem veya eylemler nedeniyle bir hak kaybına veya zarara uğradığını veya zarara uğramasının muhtemel olduğunu iddia eden aday veya istekli ile istekli olabilecekler, bu Kanunda belirtilen şekil ve usul kurallarına uygun olmak şartıyla şikayet ve itirazen şikayet başvurusunda bulunabilirler.

Şikayet ve itirazen şikayet başvuruları, dava açılmadan önce tüketilmesi zorunlu idari başvuru yollarıdır.

Şikayet başvuruları idareye, itirazen şikayet başvuruları Kuruma hitaben yazılmış imzalı dilekçelerle yapılır...” hükmü,

Aynı maddenin onbirinci fıkrasının (c) bendinde “Başvurunun süre, usul ve şekil kurallarına uygun olmaması, usulüne uygun olarak sözleşme imzalanmış olması veya şikâyete konu işlemlerde hukuka aykırılığın tespit edilememesi veya itirazen şikâyet başvurusuna konu hususun Kurumun görev alanında bulunmaması hallerinde başvurunun reddine karar verilir.” hükmü yer almaktadır.

İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Yönetmelik’in “Başvuruların şekil unsurları” başlıklı 8’inci maddesinde “(1) Şikayet başvuruları idareye, itirazen şikayet başvuruları ise Kuruma hitaben yazılmış imzalı dilekçelerle yapılır.

(2) Dilekçelerde aşağıdaki hususlara yer verilir;

…

c) Başvuruya konu olan durumun farkına varıldığı veya bildirildiği tarih.

…

(3) İlana yönelik başvurularda ilk ilan tarihi başvuruya konu olan durumun farkına varıldığı veya bildirildiği tarih olarak belirtilir. Ön yeterlik veya ihale dokümanının ilana yansımayan hükümlerine yönelik başvurularda, dokümanın (EKAP üzerinden e-imza kullanılarak indirildiği tarih, başvuruya konu olan durumun farkına varıldığı veya bildirildiği tarih olarak belirtilir.

…

(11) İlana ve ön yeterlik veya ihale dokümanına yönelik elden veya posta yoluyla yapılan başvurularda, şikayet dilekçesi ekine ihale konusu alanda faaliyet gösterildiğine ilişkin belge eklenmesi zorunludur. EKAP üzerinden e-imza kullanılarak (e-şikayet) gönderilen dilekçelerde ise ihale konusu alanda faaliyet gösterildiğine ilişkin EKAP’ta yer alan belge veya bu belgeye ait bilgiler dilekçe ekine EKAP’tan aktarılır.” hükmüne,

Anılan Yönetmelik’in “Ön inceleme konuları ve ön inceleme üzerine yapılacak işlemler” başlıklı 16’ncı maddesinde “(1) Başvurular öncelikle;

…

c) Başvurunun süresinde yapılıp yapılmadığı,

ç) Başvuru sahibinin, varsa vekil ya da temsilcisinin; adı, soyadı, unvanı, adresi, imzası ile başvuruda bulunmaya yetkili olunduğuna dair belgelerin ve imza beyannamesinin aslı veya yetkili mercilerce onaylı örneğinin bulunup bulunmadığı,

…

yönlerinden sırasıyla incelenir.

…

(4) Yapılan ön inceleme sonucunda, bir aykırılığın tespit edilmesi halinde bu hususa ilişkin ön inceleme raporu düzenlenir.” hükmüne,

Aynı Yönetmelik’in “Ön inceleme konularına aykırılık üzerine alınacak kararlar” başlıklı 17’nci maddesinde ise “(1) 16’ncı maddenin birinci fıkrası bakımından bir aykırılığın tespiti üzerine Kurul tarafından başvurunun reddine karar verilir.” hükmüne yer verilmiştir.

İhalelere Yönelik Başvurulara İlişkin E-Formlarda yer alan “E-Şikâyet Başvuru Dilekçesi”nin Ekler kısmındaki “Not” başlığı altında “3- İlana ve ön yeterlik veya ihale dokümanına yönelik başvurularda, şikâyet dilekçesi ekine ihale konusu alanda faaliyet gösterildiğine ilişkin belge eklenmesi zorunludur.” açıklaması yer almaktadır.

Yukarıda aktarılan mevzuat hüküm ve açıklamalarından, ihale sürecindeki hukuka aykırı işlem veya eylemler nedeniyle bir hak kaybına veya zarara uğradığını veya zarara uğramasının muhtemel olduğunu iddia eden aday veya istekli ile istekli olabileceklerin şikâyet ve itirazen şikâyet başvurusunda bulunabilecekleri, istekli olabileceklerin ihale konusu alanda faaliyet gösteren ve ihale veya ön yeterlik dokümanı edinmiş gerçek veya tüzel kişiyi ya da bunların oluşturdukları ortak girişim ve konsorsiyumu ifade ettiği anlaşılmaktadır.

İhale ilanına, ön yeterlik veya ihale dokümanına yönelik olarak başvuruların ihale tarihinden önce yapılması gerektiği, bu aşamada başvuru sahibinin istekli olabilecek statüsünde olduğu, istekli olabileceklerin ise ihale konusu alanda faaliyet göstermesi gerektiği açıktır. Bu bağlamda, bu hususu tevsik etmek için İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Yönetmelik'in 8’inci maddesinin on birinci fıkrası ile gerçek veya tüzel kişi tarafından ihale ilanına, ön yeterlik veya ihale dokümanına yönelik olarak yapılan başvurularda, başvuru ehliyetini haiz olup olmadığının tespiti amacıyla şikâyet dilekçesi ekine ihale konusu alanda faaliyet gösterildiğine ilişkin belge eklenmesi zorunluluğu getirilmiş, e-şikâyet yoluyla gönderilen dilekçelerde ise faaliyete ilişkin istekli tarafından EKAP'a yüklenen belgenin veya belgeye ait bilgilerin dilekçe ekinde sunulacağı kurala bağlanmış, ihale konusu alanda faaliyet gösterildiğinin hangi belgelerle tevsik edileceği hususunda ise kısıtlayıcı bir belirleme yapılmamıştır.

Dolayısıyla ilana ve ön yeterlik veya ihale dokümanına yönelik EKAP üzerinden e-imza kullanılarak (e-şikayet) gönderilen idareye şikayet dilekçelerinde ihale konusu alanda faaliyet gösterildiğine ilişkin EKAP’a yüklenen belgenin veya bu belgeye ait bilgilerin dilekçe ekinde sunulması gerekmektedir.

Kamu İhale Kurumuna itirazen şikâyet başvurusunda bulunulabilmesinin ön koşulu, idareye usulüne uygun olarak şikâyet başvurusunda bulunulmasıdır.

Yapılan inceleme neticesinde başvuru sahibi tarafından 04.11.2025 tarihinde ihale dokümanının indirildiği, 04.11.2025 tarihinde ihale dokümanına yönelik olarak idareye EKAP üzerinden e-şikâyet başvurusunda bulunulduğu, şikâyet dilekçesi ekinde yer alan “Faaliyet Konusu İşe İlişkin Belgeler” başlıklı belgede teyit bilgisi olarak 18.01.2024 tarihli, 11003 sayılı Ticaret Sicil Gazetesi’nin 708’inci sayfasına atıf yapıldığı görülmüştür. Söz konusu sayfa incelendiğinde “Yönetim Kurulu/Yetkililer” hususunun tescil edildiği, ancak başvuru sahibi isteklinin ihale konusu alanda faaliyet gösterdiğine ilişkin herhangi bir bilginin bulunmadığı anlaşılmıştır.

Sonuç olarak ihale dokümanına yönelik olarak EKAP üzerinden e-imza kullanılarak idareye e-şikâyette bulunan başvuru sahibi tarafından ilgili mevzuat hükümleri gereği e-şikâyet dilekçesi ekinde sunulan belgede, ihale konusu alanda faaliyet gösterildiğini tevsik eden bilgilerin yer almadığı görüldüğünden şikâyet başvurusunun İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Yönetmelik’in 8’inci maddesinin onbirinci fıkrasına uygun olmadığı anlaşılmıştır.

Bu itibarla, 4734 sayılı Kanun’un 54’üncü maddesinin onbirinci fıkrasının (c) bendi gereğince başvurunun şekil yönünden reddi gerekmektedir.

Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanun’un 65’inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen otuz gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere,

Başvurunun reddine,

Oybirliği ile karar verildi.

****| ****| ****

****| ****| ****

****| ****| ****