KAMU İHALE KURULU KARARI

Toplantı No : 2025/044

Gündem No : 8

Karar Tarihi : 05.11.2025

Karar No : 2025/UY.II-2348

BAŞVURU SAHİBİ:

Makyapı İnşaat Taah. Hafr. Nak. Petr. Tem. Hizm. Tic. ve San. Ltd. Şti. - Şeref Özdemir İş Ortaklığı,

İHALEYİ YAPAN İDARE:

Karayolları 1. Bölge Müdürlüğü,

BAŞVURUYA KONU İHALE:

2025/417010 İhale Kayıt Numaralı “Saray Asfalt Plenti ile Bitümlü Sıcak Karışım Kaplama Yapılması” İhalesi

KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:

Karayolları 1. Bölge Müdürlüğü tarafından 16.04.2025 tarihinde açık ihale usulü ile gerçekleştirilen “Saray Asfalt Plenti ile Bitümlü Sıcak Karışım Kaplama Yapılması” ihalesine ilişkin olarak Makyapı İnşaat Taahhüt Hafriyat Nakliye Petrol Temizlik Hizmetleri Ticaret ve Sanayi Limited Şirketi - Şeref Özdemir İş Ortaklığı’nın 10.06.2025 tarihinde yaptığı şikâyet başvurusunun, idarenin 13.06.2025 tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibince 20.06.2025 tarih ve 186091 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 19.06.2025 tarihli dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunulmuştur.

Başvuruya ilişkin olarak 2025/1189-01 sayılı itirazen şikâyet dosyası kapsamında yapılan inceleme neticesinde esas inceleme raporu tanzim edilmiştir.

KARAR:

Esas inceleme raporu ve ekleri incelendi.

İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle,

1. Karayolları 1. Bölge Müdürlüğü tarafından “Saray Asfalt Plenti ile Bitümlü Sıcak Karışım Kaplama Yapılması” ihalesinin 16.04.2025 tarihinde yapıldığı, idare tarafından birinci iddialarının süreden reddedildiği, ancak işin detaylı kısımlarını kesinleşen ihale kararı ile öğrendikleri ve şikâyete konu hususun kesinleşen ihale kararının bildirim tarihi olarak kabul edilmesi gerektiği, idarece açıklanan komisyon kararında yaklaşık maliyet bedelinin belirlenmesinde iş kalemlerindeki analizlerin etkili olduğunun görüldüğü, bu durumda kesinleşen ihale kararından yaklaşık maliyetteki eksik hesaplama yapıldığının farkına varıldığı, bu hususun şikayet başvurusuna konu edildiği, iş kalemlerindeki ((bitümlü sıcak karışım agregası hazırlanması ve nakli, bitümlü sıcak karışım tabakasının (bitümlü temel, binder, aşınma) yapılması (karışımın hazırlanması ve bitüm (B50/70) idareden)) işçi çalıştırma, nakliye esnasında artan fazla kalan malzemenin nakli, yol işaretleme yapılması ve temizliğinin dâhil edilmediği, bu durumda yaklaşık maliyetin değişmesinin söz konusu olacağı, yaklaşık maliyetin değişmesi ile sınır değerin de değişeceği ve sınır değer üstündeki ilk istekli olma avantajına sahip olacakları,

2. İhalede ekonomik açıdan en avantajlı birinci teklif sahibi olarak belirlenen isteklinin teklifinin değerlendirme dışı bırakılması gerektiği, anılan isteklinin pay defterleri ile yönetim kurulu karar defterlerinin EKAP’a tam ve eksiksiz olarak yüklenmediği, pay defteri ve yönetim kurulu karar defterindeki bilgilerin birbiriyle ve EKAP’taki bilgilerle uyuşmadığı, anılan şirketlere ait pay defterleri ile yönetim kurulu karar defterlerinin usulüne uygun şekilde düzenlenmediğinden hukuken geçerli olmadığı, EKAP’a yüklenen pay defterlerinin pay sahiplerinin tamamını içermediği ve pay sahiplerinin adı ve soyadı, T.C. kimlik numarası, ünvan ve adres bilgilerinin de bulunmadığı, öte yandan, pay defterinin açılış onayının ve pay devirlerine ilişkin tescil işlemlerinin yapılmadığı, yapılan pay devirlerinin ise şirket ana sözleşmesine uygun şekilde gerçekleştirilmediği,

3. Adı geçen isteklinin bilanço değerlerinin yetersiz olduğu, ihalenin yapıldığı yıldan önceki yıldan başlanmadan ve yıl atlanarak belgelerin sunulduğu, belgelerde gerekli onayların olmadığı, ilgili istekli tarafından tevsik amacıyla sunulmuş olan yapım işleri cirosuna ait faturalar incelendiğinde, yapım işleri cirosuna ilişkin beyanların “Yapım İşleri Ciro Bilgileri Tablosu” ve “Yapım İşleri Ciro Bilgileri Tablosu (ortak girişim olarak yapılan işler)” standart formlarına uygun olmadığı, ilgili standart formlar dikkate alındığında, faturalarda bulunan tarihler ve fatura tutarlarının standart formlardan yer alan bilgiler güncelleme yapılmasını etkileyecek şekilde hatalı olarak beyan edildiği, fatura tarih ve tutarları kontrol edilerek güncelleme yapılması durumunda ilgili istekliye ait asgari tutarın sağlanmadığı, istekli tarafından beyan edilen yapım işleri cirosuna ilişkin belgelerde yer alan belge düzenleme tarihinin ihale ilan tarihi ile ihale tarihi arasında olmadığı, ayrıca sunulan belgelerin birden fazla sayfadan oluştuğu, ilgili belgelerin her bir sayfasının ilgili meslek mensubunca imzalanmadığı, imzasız belgelerin çıkartılıp yapım işleri cirosunun tekrar hesaplanması durumunda ilgili tutarın teklif tutarının %15’ini sağlamadığı,

4. İlgili isteklinin iş deneyim belgeleri incelendiğinde ilgili belgelerin esaslı unsurunun A/V Grup: Karayolu İşleri (Altyapı+Üstyapı) olmadığı, istekli tarafından sunulan iş deneyim belgesinin teklif tutarının %70’inin karşılamadığı, ortaklık tespit belgesinin mevzuata uygun olmadığın firmanın teklifinin değerlendirme dışı bırakılması gerektiği iddialarına yer verilmiştir.

Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir.

4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun “Yaklaşık maliyet” başlıklı 9’uncu maddesinde “Mal veya hizmet alımları ile yapım işlerinin ihalesi yapılmadan önce idarece, her türlü fiyat araştırması yapılarak katma değer vergisi hariç olmak üzere yaklaşık maliyet belirlenir ve dayanaklarıyla birlikte bir hesap cetvelinde gösterilir. Yaklaşık maliyete ihale ve ön yeterlik ilânlarında yer verilmez, isteklilere veya ihale süreci ile resmî ilişkisi olmayan diğer kişilere açıklanmaz.” hükmü,

Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin “Yaklaşık maliyete ilişkin ilkeler” başlıklı 8’inci maddesinde “(1) İdare tarafından, ihale onay belgesi düzenlenmeden önce, bu Yönetmelikte belirlenen esas ve usullere göre miktar tespiti ve fiyat araştırması yapılmak suretiyle ihale konusu işin KDV hariç yaklaşık maliyeti hesaplanır ve dayanakları ile birlikte bir hesap cetvelinde gösterilir. …” hükmü,

Anılan Yönetmelik’in “Yaklaşık maliyet hesabına esas fiyat ve rayiçlerin tespiti” başlıklı 10’uncu maddesinde “(1) İdarelerce, ihale konusu işin yaklaşık maliyetine ilişkin fiyat ve rayiçlerin tespitinde;

a) İhaleyi yapan idarenin daha önce gerçekleştirdiği, ihale konusu işe benzer nitelikteki işlerin sözleşmelerinde ortaya çıkan fiyatlar,

b) Kamu kurum ve kuruluşlarınca belirlenerek yayımlanmış birim fiyat ve rayiçler,

c) İlgili meslek odaları, üniversiteler veya benzeri kuruluşlarca belirlenerek yayımlanmış fiyat ve rayiçler,

ç) Yüklenici veya alt yüklenici olarak faaliyet gösteren, konusunda deneyimli kişi ve kuruluşlardan alınacak, ihale konusu işe benzer nitelikteki işlere ilişkin maliyetler,

d) İdarenin piyasa araştırmasına dayalı rayiç ve fiyat tespitleri,

esas alınır.

(2) İdareler, yaklaşık maliyete ilişkin fiyat ve rayiçlerin tespitinde (a), (b), (c), (ç) ve (d) bentlerinde belirtilen fiyat ve rayiçlerin birini, birkaçını veya tamamını herhangi bir öncelik sırası olmaksızın kullanabilirler. …” hükmü,

Aynı Yönetmelik’in “Yaklaşık maliyetin hesaplanması ve güncellenmesi” başlıklı 11’inci maddesinde “(1) İş kalemi ve/veya iş grubu şeklinde tespit edilen imalat miktarlarının, Yönetmeliğin 10’uncu maddesine göre belirlenen ve yüklenici kârı ve genel gider ihtiva etmeyen fiyatlarla çarpımı sonucu bulunan tutar KDV hariç olarak hesaplanır ve bulunan bu tutara % 25 oranında yüklenici kâr ve genel gider karşılığı eklenmek suretiyle yaklaşık maliyet tespit edilir.

(2) Yaklaşık maliyetin hesaplanmasına ilişkin hesap cetveli ve icmal tablosu hazırlayanlarca imzalanmak suretiyle ihale onay belgesine eklenir.

(3) Yaklaşık maliyet, güncelliğini kaybetmesi halinde, ilk ilan veya davet tarihine kadar güncellenir.” hükmü,

**** İdari Şartname’nin “İhale konusu işe/alıma ilişkin bilgiler” başlıklı 2’nci maddesinde “ 2 .1. İhale konusu işin/alımın;

a) Adı: Saray Asfalt Plenti ile Bitümlü Sıcak Karışım Kaplama Yapılması

b) Türü: Yapım işleri

c) İlgili Uygulama Yönetmeliği: Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliği

ç) Yatırım proje no'su (yapım işlerinde): 2016E04-208692-208848 (Bakım Amaçlı BSK Yolların Rehabilitasyonu),2024E04-229882 (Rutin Yol Bak. ve On. ile Kar ve Buz Müc. Yap.)

d) Kodu:

e) Miktarı:

230.000 ton bitümlü sıcak karışım tabakasının yapılması ve nakli, 270.000 ton bitümlü sıcak karışım agregası hazırlanması ve nakli, 400 ton yapıştırıcı temini ve nakli yapım işidir.

Ayrıntılı bilgi idari şartnamenin ekinde yer almaktadır.

f) İşin yapılacağı/malın teslim edileceği yer: Saray / TEKİRDAĞ” düzenlemesi bulunmaktadır.

Söz konusu ihaleye ilişkin teklif birim fiyat cetvelinin aşağıdaki şekilde düzenlendiği belirlenmiştir.

BİRİM FİYAT TEKLİF CETVELİ

** __**

İhale kayıt numarası:2025/417010

__

İhale dokümanında yer alan düzenlemelerden, şikâyete konu ihaleye ilişkin işin 230.000 ton bitümlü sıcak karışım tabakasının yapılması ve nakli, 270.000 ton bitümlü sıcak karışım agregası hazırlanması ve nakli, 400 ton yapıştırıcı temini ve nakli yapım işi olduğu, ihalenin 16.04.2025 tarihinde elektronik ortamda teklif birim fiyat alınmak suretiyle gerçekleştirildiği, söz konusu işin süresinin işyeri teslim tarihinden itibaren 550 gün olduğu, ihaleye toplam 24 isteklinin katıldığı, ihale komisyonunca yapılan değerlendirme neticesinde Uzman Atık Yönetimi Turizm Temizlik İnşaat Gıda Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi ile Ağaoğlu Danışmanlık İç ve Dış Ticaret Limited Şirketi’nin yeterlik bilgileri tablosunda geçici teminata ilişkin satırın boş bırakılması nedeniyle, Mefa Yol Yapım Madencilik Petrol Ürünleri İnşaat Taahhüt Ticaret ve Sanayi Limited Şirketi - Ezk İnşaat Maden Enerji Hayvancılık İmalat Taahhüt Sanayi Ticaret Limited Şirketi İş Ortaklığı’nın 2025/417009 İKN’li ihalede yapılan tespit gereği değerlendirme dışı bırakıldığı, ihale komisyonunca ilk oturumda geçici teminatı ve teklif mektubu uygun bulunan isteklilerin teklifleri esas alınarak aşırı düşük teklif sınır değerinin belirlendiği ve hesaplanan bu sınır değerin altında teklif veren 6 istekliden idarenin yazısı ile teklifin önemli bileşenleri için açıklama yapmalarının talep edildiği, 5 isteklinin süresi içerisinde aşırı düşük teklif açıklamalarını sunmadığı ve tekliflerinin reddedildiği, aşırı düşük teklif açıklaması sunan Gündoğuran İnşaat Harfiyat Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi’nin aşırı düşük teklif açıklamalarının uygun bulunmadığı ve teklifinin reddedildiği, daha sonra ihale komisyonunca fiyat dışı unsur puanlamasının yapıldığı ve 29.05.2025 tarihli kesinleşen ihale komisyonu kararı ile, Proyap Enerji Nakliyat İnşaat Anonim Şirketi’nin ekonomik açıdan en avantajlı teklif, Makyapı İnşaat Taah. Hafr. Nak. Petr. Tem. Hizm. Tic. ve San. Ltd. Şti. - Şeref Özdemir İş Ortaklığı’nın da ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif olarak belirlendiği tespit edilmiştir.

Söz konusu kararın tebliğ edilmesi üzerine başvuru sahibinin 10.06.2025 tarihinde idareye şikâyet başvurusunda bulunduğu, idarenin 13.06.2025 tarihli işlemi ile şikâyeti uygun bulmadığı, idarenin kararının 13.06.2025 tarihinde başvuru sahibine bildirildiği ve başvuru sahibinin 20.06.2025 tarihinde Kurum kayıtlarına alınan dilekçesi ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunduğu, Kurumca yapılan inceleme neticesinde 23.07.2025 tarihli ve 2025/UY.II-1572 sayılı Kurul kararı ile “4734 sayılı Kamu İhale Kanunu'nun 54'üncü maddesinin onbirinci fıkrasının (c) bendi gereğince itirazen şikâyet başvurusunun reddine” karar verildiği,

Anılan Kurul kararının iptali istemiyle, Makyapı İnş. Taah. Hafr. Nak. Pet. Tem. Hiz. Tic. Ltd. Şti.-Şeref Özdemir İş Ortaklığı tarafından açılan davada Ankara 15. İdare Mahkemesi’nin 24.09.2025 tarihli E:2025/1256, K:2025/1342 sayılı kararında “… Yukarıda aktarılan kanuni düzenlemelere göre; kamu ihalelerine yönelik şikâyet başvurusu süresi, ihale sürecindeki işlem veya eylemlerin hukuka aykırılığı iddiasıyla bu işlem veya işlemlerin farkına varıldığı veya farkına varılmış olması gereken tarihi izleyen günden itibaren işlemeye başlayacak olup, ihale sürecindeki hukuka aykırı olduğu iddia edilen işlem ve eylemlerin "farkına varıldığı tarihin" ise ihalenin bütün hüküm ve sonuçlarının yer aldığı kesinleşen ihale kararının ilgililere tebliğ edildiği tarih olarak kabul edilmesi gerekmektedir.

Uyuşmazlıkta, dava konusu ihalenin 16.04.2025 tarihinde gerçekleştirildiği, ihale komisyonu kararının 30.05.2025 tarihinde davacılara tebliğ edildiği, yaklaşık maliyetin yanlış hesaplandığına yönelik davacı şirket tarafından 10.06.2025 tarihinde şikâyet başvurusunda bulunulduğu görülmektedir.

Bu durumda, hukuka aykırı olduğu iddia edilen işlemin ihale komisyon kararının tebliğ edildiği 30.05.2025 tarihinde öğrenildiğinin kabulü gerektiğinden, şikâyet süresinin bu tarihten itibaren hesaplanması gerekmekte olup, bu tarih esas alındığında yasal süresi içinde 10.06.2025 tarihinde yapılan şikâyet başvurusunun süresinde yapıldığı anlaşıldığından, davacıların idareye şikâyet başvurusunun yaklaşık maliyete ilişkin kısmı yönünden sürenin ihale tarihi olan 16.04.2025 tarihi esas alınarak reddine ilişkin dava konusu işlemde hukuka varılmıştır" gerekçesiyle " dava konusu işlemin iptaline" karar verilmiştir.

Alınan Mahkeme kararının uygulanmasını teminen alınan 15.10.2025 tarihli ve 2025/MK-184 sayılı Kurul kararı ile “ 1- Kamu İhale Kurulu’nun 23.07.2025 tarihli ve 2025/UY.II-1572 sayılı kararının birinci iddiaya ilişkin değerlendirmeleri içeren kısmının iptaline,

2- Anılan Mahkeme kararında belirtilen gerekçeler doğrultusunda başvuru sahibinin birinci iddiasının esasının incelenmesine” karar verilmiştir.

Yukarıda aktarılan mevzuat hükümlerinden yaklaşık maliyetin ihale yapılmadan (ihale onay belgesi düzenlenmeden) önce mevzuatta belirlenen esas ve usullere göre miktar tespiti ve her türlü fiyat araştırması yapılarak katma değer vergisi (KDV) hariç olmak üzere idare tarafından hesaplanacağı ve dayanaklarıyla birlikte bir hesap cetvelinde gösterileceği, ihale konusu işin yaklaşık maliyetine esas fiyat ve rayiçlerin tespitinde Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin 10’uncu maddesinde yer verilen yöntemlerin herhangi bir öncelik sırası olmaksızın kullanılabileceği anlaşılmaktadır.

Birim fiyat teklif alınmak suretiyle gerçekleştirilen ihale konusu işin 5 iş kaleminden oluştuğu, yaklaşık maliyetin hesaplamasına ilişkin belgeler incelendiğinde, teklif cetvelindeki tüm iş kalemleri için ayrı ayrı analiz oluşturulduğu, ihale dokümanı kapsamında bu iş kalemlerine ilişkin birim fiyat tariflerinin ihale dokümanı kapsamında bulunduğu analiz içeriklerinde yer alan analiz girdileri için Karayolları Genel Müdürlüğünün ve Çevre Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığının 2025 yılı birim fiyatlarının ve rayiçlerinin kullanıldığı, taşıma katsayısı K için Çevre Şehircilik ve İklim Bakanlığının 2025 yılı rayicinin kullanıldığı, analizlerde yer alan malzeme taşımaları mesafelerinin belirtildiği, analiz girdileri içerisinde bulunan şoför girdisi için Çevre Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığının 10.100.1051 pozuna ilişkin rayicin kullanıldığı, analizlerde analiz girdilerinin miktarlarının belirtildiği, ayrıca teklif birim fiyat cetvelinde her iş kaleminin miktarının ve teklif birim fiyatının hangi birim bazında verileceğinin düzenlendiği görülmüştür. İş kalemi bazında fiyatlar hesaplanırken analiz girdilerinin karşısındaki fiyatların miktar ile çarpıldığı, daha sonra % 25 kâr ve genel giderlerin hesaplandığı ve iş kaleminin fiyatına ulaşıldığı tespit edilmiştir.

Yapılan inceleme neticesinde idarece kullanılan birim fiyat ve rayiçlerin doğru olduğu, birim fiyat tariflerinde “birim fiyata dâhil giderler” olarak belirtilen girdilerin analizlerin içeriği oluşturulurken doğru şekilde belirtildiği, eksik bir girdinin bulunmadığı, başvuru dilekçesinde belirtilen, nakliye esnasında artan fazla kalan malzemenin nakli, yol işaretleme yapılması ve temizliği gibi girdilerin zaten % 25 kâr ve genel giderler kapsamında karşılanabileceği belirlenmiştir.

Yapılan incelemede, ihale konusu işin yaklaşık maliyetine esas fiyat ve rayiçlerin tespitinde Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin 10’uncu maddesinde yer verilen yöntemlerin herhangi bir öncelik sırası olmaksızın kullanılabileceği, bu kapsamda ihalenin yaklaşık maliyetinin idarece Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin 10’uncu maddesinin birinci fıkrasının (b) bendinde yer verilen fiyat ve rayiçler esas alınarak belirlendiği anlaşıldığından, başvuru sahibi isteklinin yaklaşık maliyetin hesaplanmasına yönelik iddialarının yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır.

Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanun'un 65'inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen otuz gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere,

Anılan Kanun'un 54'üncü maddesinin onbirinci fıkrasının (c) bendi gereğince itirazen şikâyet başvurusunun reddine,

Oybirliği ile karar verildi.

****| ****| ****

****| ****| ****

****| ****| ****