KAMU İHALE KURULU KARARI

Toplantı No : 2025/042

Gündem No : 17

Karar Tarihi : 22.10.2025

Karar No : 2025/UY.II-2277

BAŞVURU SAHİBİ:

Demgün İnş. Harf. Mad. Tar. Nak. Pet. Taah. San. ve Tic. A.Ş. - Kadir Pet. Ürün. İnş. Taş. Haf. Mad. San. ve Tic. Ltd. Şti. İş Ortaklığı,

İHALEYİ YAPAN İDARE:

Karayolları 6. Bölge Müdürlüğü,

BAŞVURUYA KONU İHALE:

2025/978173 İhale Kayıt Numaralı “Karayolları 6. Bölge Müdürlüğü 61. Şube (Kırşehir), 64. Şube (Niğde) ve 67. Şube (Nevşehir) Şeflikleri Yollarında Rutin Yol Bakım, Yapım ve Onarımı ile Kar ve Buzla Mücadele İşlerinin Yapılması” İhalesi

KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:

Karayolları 6. Bölge Müdürlüğü tarafından 04.08.2025 tarihinde açık ihale usulü ile gerçekleştirilen “Karayolları 6. Bölge Müdürlüğü 61. Şube (Kırşehir), 64. Şube (Niğde) ve 67. Şube (Nevşehir) Şeflikleri Yollarında Rutin Yol Bakım, Yapım ve Onarımı ile Kar ve Buzla Mücadele İşlerinin Yapılması” ihalesine ilişkin olarak Demgün İnş. Harf. Mad. Tar. Nak. Pet. Taah. San. ve Tic. A.Ş. - Kadir Pet. Ürün. İnş. Taş. Haf. Mad. San. ve Tic. Ltd. Şti. İş Ortaklığının 08.09.2025 tarihinde yaptığı şikâyet başvurusunun, idarenin 09.09.2025 tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibince 18.09.2025 tarih ve 194047 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 18.09.2025 tarihli dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunulmuştur.

Başvuruya ilişkin olarak 2025/1893 sayılı itirazen şikâyet dosyası kapsamında yapılan inceleme neticesinde esas inceleme raporu tanzim edilmiştir.

KARAR:

Esas inceleme raporu ve ekleri incelendi.

İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle, Sade Grup İnş. A.Ş. ve Yapı Sts İnş. Taah. Mad. San. ve Tic. A.Ş. - Güven İnş. Tur. Mad. Taş. San. ve Tic. Ltd. Şti. İş Ortaklığının tekliflerinin değerlendirme dışı bırakılması gerektiği, şöyle ki;

1. Anılan istekliler tarafından sunulan Ticaret Sicili Gazetelerinin ilgili tüzel kişiliğin ortakları ile yönetimindeki görevlilerinin son durumunu göstermediği ve tüzel kişiliğin ortaklarına ait ad, soyad, T.C. kimlik numarası, hisse oranları ve varsa yönetimdeki görevlerine ilişkin bilgileri tevsik etmediği, bahse konu isteklilerce EKAP’a yüklenen pay defteri ve yönetim kurulu karar defterinin birbiriyle uyumlu olmadığı, pay defterine dayanak teşkil eden yönetim kurulu karar defterinin ilgili sayfalarının ihale tarihinden önce EKAP’a yüklenmediği ve/veya anılan istekliler tarafından EKAP’a yüklenen belgelerin güncel olmadığı,

2. Anılan istekliler tarafından sunulan yapım işleri cirosunu gösteren belgelerin standart forma uygun düzenlenmediği, söz konusu istekliler tarafından yapım işleri cirosu kullanılan ortaklarına ilişkin bu ortağın ilgili ortaklıkta hisse oranını gösteren belgelerin teklif kapsamında sunulmadığı ve/veya sunulan belgelerin noter onaylı olmadığı,

3. Anılan istekliler tarafından sunulan ve fiyat dışı unsur puanlamasında dikkate alınacak kendi malı tesis, makine, teçhizat ve diğer ekipmanın teknik özelliklerinin ihale dokümanı düzenlemelerine uygun olmadığı,

Bunun yanı sıra, Sade Grup İnş. A.Ş. ve Yapı Sts İnş. Taah. Mad. San. ve Tic. A.Ş. - Güven İnş. Tur. Mad. Taş. San. ve Tic. Ltd. Şti. İş Ortaklığının sunduğu aşırı düşük teklif açıklamaları uygun olmadığından; bahse konu isteklilerin tekliflerinin reddedilmesi gerektiği, şöyle ki;

4. Anılan istekliler tarafından aşırı düşük teklif açıklamaları kapsamında yer alan analizlerde aritmetik hata yapıldığı,

5. Anılan istekliler tarafından aşırı düşük teklif açıklamalarında kullanılan kamu kurum ve kuruluşlarına ait rayiç fiyatların poz numaralarının belirtilmediği ve/veya kullanılan fiyatların rayiç bedellerin altında olduğu,

6. Anılan istekliler tarafından aşırı düşük teklif açıklamaları kapsamında yer alan nakliye formüllerinde fiyatların eksik gösterildiği,

7. Anılan istekliler tarafından aşırı düşük teklif açıklamalarında analiz girdileri toplamının %10’u oranında yüklenici karı ve genel gider öngörülmediği,

8. Anılan istekliler tarafından aşırı düşük teklif açıklamaları kapsamında kamyon girdisine ilişkin sunulan fiyat teklifinin ilgili alanda faaliyet gösteren firmalardan alınmadığı, ikinci el motorlu kara taşıtı ticareti yetki belgesinin açıklama kapsamında sunulmadığı, ihale dokümanında ihale konusu işte kullanılacak kamyon sayısı 39 adet olarak düzenlemesine rağmen, isteklilerce sunulan fiyat teklifinin 1/20’sini karşılamadığı, fiyat teklifinin dayanağı satış tutarı tespit tutanağında yer alan tarih ve sayı bilgisi ile fiyat teklifindeki tarih ve sayı bilgisinin uyumlu olmadığı, satış tutarı tespit tutanağında belirtilen yevmiye ve envanter defterinin tasdik makamı ile tarih ve numarasının hatalı olduğu, satış tutarı tespit tutanağında beyan edilen faturaların ihale ilan tarihinin içinde bulunduğu aydan önceki üç ay ya da bir önceki üç ay içerisinde olmadığı, beyan edilen faturaların teyidinin yapılmadığı, bahse konu faturaların hatalı olduğu, söz konusu fiyat teklifinde fiyat teklifi veren firmanın en düşük satış bedellerinin dikkate alınarak tutanağın düzenlendiği, ilgili dönemde firmanın tüm satış bedellerinin dikkate alınmadığı, satış tutarı tespit tutanağı ekinde tespiti yapılan mükellef ve tespiti yapan meslek mensubundan beyan edilen aylara ait BS formunun istenilmesi gerektiği iddialarına yer verilmiştir.

A) Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir.

1. Başvuru sahibinin 1’inci iddiasına ilişkin olarak:

Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin “Aday veya isteklinin mesleki faaliyetini sürdürdüğünü ve teklif vermeye yetkili olduğunu gösteren belgeler” başlıklı 38’inci maddesinde “… Tüzel kişilerde; aday veya isteklilerin yönetimindeki görevliler ile ilgisine göre, ortaklar ve ortaklık oranlarına (halka arz edilen hisseler hariç)/üyelerine/kurucularına ilişkin bilgiler idarece EKAP’tan alınır. …” hükmü,

İhale ilan tarihinde yürürlükte bulunan Elektronik İhale Uygulama Yönetmeliği’nin “Gerçek ve tüzel kişilerin EKAP’a kaydı” başlıklı 7’nci maddesinde “ …(5) EKAP’a kayıtlı olan; gerçek kişilerin kendileri ile vekil veya temsilcilerine; tüzel kişilerin kendileri, ilgisine göre, ortakları ve ortaklık oranları (halka arz edilen hisseler hariç)/üyeleri/kurucuları, teklif veya başvuru mektubu ya da sözleşme imzalamaya ve sözleşmenin yürütülmesi konusunda tüzel kişiliği temsile yetkili yönetimindeki görevliler ile vekil veya temsilcilerine ilişkin aşağıda yer alan bilgileri EKAP’a kaydetmeleri ve son başvuru veya ihale tarihinden ve sözleşme imzalamadan önce güncellemeleri zorunludur. Bu kişilerin;

…

b) Tüzel kişi olması halinde ticaret unvanı, vergi kimlik numarası ile varsa işletme adı. Tüzel kişilerde; yönetimdeki görevliler ile ilgisine göre, ortaklar ve ortaklık oranlarına (halka arz edilen hisseler hariç)/üyelere/kuruculara ilişkin kayıt kapsamında ticaret sicil verileri esas alınır. Ayrıca anonim şirketlerde (tek ortaklı şirketler hariç) ortaklar ve ortaklık oranlarının kaydı kapsamında, beyan edilen kişilere ilişkin pay defteri ile dayanağı yönetim kurulu karar defterinin ilgili kısımları; şirket niteliğinde olmayan tüzel kişilerde ise üyelerin veya kurucuların kaydı kapsamında Türkiye Ticaret Sicili Gazetelerinde yer almayan bilgileri içeren belgelerin ilgili kısımları da taranarak EKAP’a yüklenir. Yabancı aday/istekliler tarafından bu fıkrada istenen bilgi ve belgelerin beyan edilmesi/yüklenmesi bakımından, ilgili ülke mevzuatındaki karşılıkları esas alınır.

(6) Bu madde kapsamında EKAP’a kaydedilen bilgilerin eksiksiz, doğru ve güncel olması gerekmektedir. EKAP’a kayıtlı gerçek veya tüzel kişiler tarafından, beşinci fıkrada belirtilen bilgilerde değişiklik yapılmasının gerektiği hallerde bu değişikliklerin, en geç değişiklik tarihini izleyen 7 (yedi) gün içerisinde ancak her durumda son başvuru veya ihale tarihinden önce, son başvuru veya ihale tarihinden sonra gerçekleşen değişikliklerin sözleşme imzalanmadan önce güncellenerek EKAP’a kaydedilmesi zorunludur. …” hükmü,

Başvuruya konu ihaleye ait İdari Şartname’nin “İhale konusu işe/alıma ilişkin bilgiler” başlıklı 2’nci maddesinde “ 2.1. İhale konusu işin/alımın;

a) Adı: Karayolları 6. Bölge Müdürlüğü 61. Şube (Kırşehir), 64. Şube (Niğde) ve 67. Şube (Nevşehir) Şeflikleri Yollarında Rutin Yol Bakım, Yapım ve Onarımı İle Kar ve Buzla Mücadele İşlerinin Yapılması

b) Türü: Yapım işleri

c) İlgili Uygulama Yönetmeliği: Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliği

ç) Yatırım Proje No'su (Yapım işlerinde): 2024E04-229882

…

e) Miktarı: Takriben 5.391,60 kilometre yolun rutin yol bakımı, onarım ile kar ve buz mücadelesi yapılması yapım işidir

Ayrıntılı bilgi İdari Şartname’nin ekinde yer almaktadır.

f) İşin yapılacağı/malın teslim edileceği yer: Karayolları 6. Bölge Müdürlüğü 61. Şube (Kırşehir), 64. Şube (Niğde) ve 67. Şube (Nevşehir)” düzenlemesi,

Anılan Şartname’nin “İhaleye katılabilmek için gereken belgeler ve yeterlik kriterleri” başlıklı 7’nci maddesinde “7.1. İsteklilerin ihaleye katılabilmeleri için aşağıda sayılan belgeler ve yeterlik kriterleri ile fiyat dışı unsurlara ilişkin bilgileri e-teklifleri kapsamında beyan etmeleri gerekmektedir.

a) Teklif vermeye yetkili olduğunu gösteren bilgiler;

…

2) Tüzel kişilerde; isteklilerin yönetimindeki görevliler ile, ilgisine göre, ortaklar ve ortaklık oranlarına (halka arz edilen hisseler hariç)/üyelerine/kurucularına ilişkin bilgiler idarece EKAP'tan alınır. …” düzenlemesi yer almaktadır.

İhale işlem dosyası incelendiğinde; başvuruya konu ihalenin Karayolları 6. Bölge Müdürlüğü tarafından 04.08.2025 tarihinde gerçekleştirilen “Karayolları 6. Bölge Müdürlüğü 61. Şube (Kırşehir), 64. Şube (Niğde) ve 67. Şube (Nevşehir) Şeflikleri Yollarında Rutin Yol Bakım, Yapım ve Onarımı ile Kar ve Buzla Mücadele İşlerinin Yapılması” ihalesi olduğu, 28.08.2025 onay tarihli ihale komisyonu kararı ile ekonomik açıdan en avantajlı teklifin Sade Grup İnş. A.Ş., ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklifin ise Yapı Sts İnş. Taah. Mad. San. ve Tic. A.Ş. - Güven İnş. Tur. Mad. Taş. San. ve Tic. Ltd. Şti. İş Ortaklığı olarak belirlendiği tespit edilmiştir.

İhale üzerinde bırakılan Sade Grup İnş. A.Ş. tarafından sunulan ihaleye katılım belgesinin “ Ortaklara Ait Bilgiler” başlıklı satırında T.C. kimlik numarası belirtilmek suretiyle Satılmış Coşkun’un şirketin tek ortağı olduğuna ilişkin belgenin; “Yöneticilere Ait Bilgiler” başlıklı satırında ise aynı şahsın şirketi münferiden temsile yetkili yönetim kurulu üyesi olduğuna ilişkin belgenin sunulduğu,

EKAP üzerinden başvuruya konu ihale tarihine göre anılan isteklinin ortaklık ve yöneticilere ait bilgilerinin sorgulanması neticesinde elde edinilen bilgiler ile bahse konu istekli tarafından sunulan bilgi ve belgelerin uyumlu olduğu tespit edilmiştir.

Yapı Sts İnş. Taah. Mad. San. ve Tic. A.Ş. - Güven İnş. Tur. Mad. Taş. San. ve Tic. Ltd. Şti. İş Ortaklığının pilot ortağı Yapı Sts İnş. Taah. Mad. San. ve Tic. A.Ş. tarafından sunulan ihaleye katılım belgesinin “ Ortaklara Ait Bilgiler” başlıklı satırında T.C. kimlik numarası belirtilmek suretiyle şirket ortaklarının Sabahattin Tümer (% 51), Ahmet Raci Uslu (% 46) ve Aycan Sütçüoğlu (%
3 ) olduğuna ilişkin belgenin; “Yöneticilere Ait Bilgiler” başlıklı satırında ise Aycan Sütçüoğlu’nun şirketi münferiden temsile yetkili yönetim kurulu üyesi olduğuna ilişkin belgenin sunulduğu,

Anılan pilot ortak tarafından EKAP’a yüklenen pay defteri ve dayanağı yönetim kurulu karar defteri incelendiğinde; ihale tarihi itibariyle beyan edilen mevcut ortaklık yapısı ve yöneticilerine ilişkin bilgilerin isteklice sunulan bilgi ve belgeler ile uyumlu olduğu tespit edilmiştir.

Özel ortak Güven İnş. Tur. Mad. Taş. San. ve Tic. Ltd. Şti. tarafından sunulan ihaleye katılım belgesinin “ Ortaklara Ait Bilgiler” başlıklı satırında T.C. kimlik numarası belirtilmek suretiyle Osman Sinan Sütçüoğlu (% 98) ve Türkan Sütçüoğlu’nun (%
2 ) şirket ortakları olduğuna ilişkin belgenin; “Yöneticilere Ait Bilgiler” başlıklı satırında ise Osman Sinan Sütçüoğlu’nun münferiden temsile yetkili müdür olduğuna ilişkin belgenin sunulduğu,

EKAP üzerinden başvuruya konu ihale tarihine göre anılan isteklinin ortaklık ve yöneticilere ait bilgilerinin sorgulanması neticesinde elde edinilen bilgiler ile bahse konu istekli tarafından sunulan bilgi ve belgelerin uyumlu olduğu tespit edilmiştir.

Yukarıda aktarılan tespitler çerçevesinde; isteklilerin ortakları, ortaklık oranları ve yöneticilerine ilişkin bilgilerin ihaleye katılım belgelerine MERSİS entegrasyonu ile EKAP üzerinden aktarılacağı, birden fazla ortağa sahip anonim şirket statüsündeki başvuruya konu isteklilerin/ortakların ise ihale tarihi itibariyle mevcut ortaklık yapısı ve yöneticilerine ilişkin bilgileri tevsik eden pay defteri ile dayanağı yönetim kurulu karar defterinin ilgili kısımlarını EKAP’a yüklediği anlaşıldığından, başvuru sahibinin iddiasının yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır.

2. Başvuru sahibinin 2’nci iddiasına ilişkin olarak:

Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin “İsteklinin iş hacmini gösteren belgeler” başlıklı 36’ncı maddesinde “ (1) İş hacmini gösteren belgeler, aday veya isteklinin ihalenin yapıldığı yıldan önceki yıla ait;

a) Toplam cirosunu gösteren gelir tablosu,

b) Yapım işleri cirosunu gösteren belgedir.

… İdarece yalnızca birinci fıkranın (b) bendinde belirtilen belgenin istenildiği ihaleler hariç olmak üzere, yeterlik kriteri olarak bu kriterlerden herhangi birini sağlayan ve sağladığı kritere ilişkin belgeyi sunan aday veya istekli yeterli kabul edilir.

…

(4) Üçüncü fıkradaki kriterleri ihalenin yapıldığı yıldan önceki yıl için sağlayamayanlar, ihalenin yapıldığı yıldan önceki yıldan başlamak üzere birbirini takip eden son altı yıla kadarki belgelerini sunabilirler. Bu takdirde, belgeleri sunulan yılların parasal tutarlarının ortalaması üzerinden yeterlik kriterlerinin sağlanıp sağlanmadığına bakılır.

…

(6) Yapım işleri cirosunu tevsik etmek üzere; yeminli mali müşavir veya serbest muhasebeci mali müşavirce standart forma uygun olarak düzenlenen belge sunulur.

(7) Toplam ciro; gelir tablosundaki brüt satışlar tutarından, satıştan iadeler, satış iskontoları ve diğer indirimlerin tutarları düşülmek suretiyle ulaşılan net satışlar tutarıdır.

(8) Yapım işleri ciro tutarının hesabında, yurt içinde ve yurt dışında, taahhüt altında devam eden yapım işlerinin gerçekleştirilen kısmından veya bitirilen yapım işlerinden elde edilen gelirlerin toplamı dikkate alınır.

(9) 213 sayılı Vergi Usul Kanununun 174 üncü maddesine göre takvim yılından farklı hesap dönemi belirlenen aday ve isteklinin gelir tablosu için bu hesap dönemi esas alınır.

(10) Gelir tablosunun, yeminli mali müşavir veya serbest muhasebeci mali müşavir ya da vergi dairesince onaylı olması zorunludur. …

(11) İş ortaklığı olarak ihaleye katılan aday ve isteklilerde; iş hacmine ilişkin kriterlerin, her bir ortak tarafından iş ortaklığındaki hissesi oranında sağlanması zorunludur. …” hükmü,

__

Başvuruya konu ihaleye ait İdari Şartname’nin “İhaleye katılabilmek için gereken belgeler ve yeterlik kriterleri” başlıklı 7’nci maddesinde “7.1. İsteklilerin ihaleye katılabilmeleri için aşağıda sayılan belgeler ve yeterlik kriterleri ile fiyat dışı unsurlara ilişkin bilgileri e-teklifleri kapsamında beyan etmeleri gerekmektedir.

…

7.4.3. İş hacmini gösteren belgeler

İsteklinin ihalenin yapıldığı yıldan önceki yıla ait, aşağıda belirtilen belgelerden birini sunması yeterlidir;

a) Toplam cirosunu gösteren gelir tablosu,

b) Yapım işleri cirosunu gösteren belgeler,

İsteklinin toplam cirosunun teklif ettiği bedelin % 25'inden, yapım işleri cirosunun ise teklif ettiği bedelin % 15'inden az olmaması gerekir. Bu kriterlerden herhangi birini sağlayan ve sağladığı kritere ilişkin belgeyi sunan istekli yeterli kabul edilir.

Bu kriterleri ihalenin yapıldığı yıldan önceki yıl için sağlayamayanlar, ihalenin yapıldığı yıldan önceki yıldan başlamak üzere birbirini takip eden son altı yıla kadarki belgelerini sunabilirler. Bu takdirde, belgeleri sunulan yılların parasal tutarlarının ortalaması üzerinden yeterlik kriterlerinin sağlanıp sağlanmadığına bakılır.

Yapım işleri cirosunu tevsik etmek üzere; yeminli mali müşavir veya serbest muhasebeci mali müşavirce standart forma uygun olarak düzenlenen belge sunulur.

…

Gelir tablosunun, yeminli mali müşavir veya serbest muhasebeci mali müşavir ya da vergi dairesince onaylı olması zorunludur. …

İş ortaklığı olarak ihaleye katılan isteklilerde; iş hacmine ilişkin kriterlerin, her bir ortak tarafından iş ortaklığındaki hissesi oranında sağlanması zorunludur. …” düzenlemesi yer almaktadır.

İhale üzerinde bırakılan Sade Grup İnş. A.Ş. ve Yapı Sts İnş. Taah. Mad. San. ve Tic. A.Ş. - Güven İnş. Tur. Mad. Taş. San. ve Tic. Ltd. Şti. İş Ortaklığının özel ortağı Güven İnş. Tur. Mad. Taş. San. ve Tic. Ltd. Şti. tarafından sunulan ihaleye katılım belgelerinin “İş Hacmi Bilgileri” başlıklı satırlarında GİB entegrasyonu kullanılarak EKAP’a aktarılan ilgili hesap dönemlerine ait toplam ciro tutarlarının beyan edildiği tespit edilmiştir.

Yapı Sts İnş. Taah. Mad. San. ve Tic. A.Ş. - Güven İnş. Tur. Mad. Taş. San. ve Tic. Ltd. Şti. İş Ortaklığının pilot ortağı Yapı Sts İnş. Taah. Mad. San. ve Tic. A.Ş. tarafından sunulan ihaleye katılım belgesinin “İş Hacmi Bilgileri” , “ İş Hacmine İlişkin Diğer Belgeler” başlıklı satırlarında 2024 ve 2023 hesap dönemlerine ait “Yapım İşleri Ciro Bilgileri Tablolarının” beyan edilerek sunulduğu,

Bahse konu belgeler incelendiğinde; Yapı Sts İnş. Taah. Mad. San. ve Tic. A.Ş.nin ortağı olduğu İş Ortaklıklarına ilişkin Yapı Sts İnş. Taah. Mad. San. ve Tic. A.Ş. adına düzenlenmiş, bahse konu İş Ortaklıklarının yapım işleri cirosunu gösteren belgelerin sunulduğu, söz konusu belgelerde Yapı Sts İnş. Taah. Mad. San. ve Tic. A.Ş.nin hissesine düşen fatura tutarı belirtilerek belgelerin ilgili meslek mensubu tarafından imzalanarak kaşelendiği, bahse konu belgeler ekinde söz konusu ortaklıklarda Yapı Sts İnş. Taah. Mad. San. ve Tic. A.Ş.nin ortaklık oranını gösteren noter onaylı sözleşmelerin de sunulduğu tespit edilmiştir.

Yukarıda; aktarılan tespitler çerçevesinde; Yapı Sts İnş. Taah. Mad. San. ve Tic. A.Ş. - Güven İnş. Tur. Mad. Taş. San. ve Tic. Ltd. Şti. İş Ortaklığının pilot ortağı Yapı Sts İnş. Taah. Mad. San. ve Tic. A.Ş. tarafından sunulan ve anılan ortağın yapım işleri cirosunu gösteren belgeler arasında söz konusu ortağın ilgili ortaklıkta hisse oranını gösteren noter onaylı sözleşmelerin de yer aldığı anlaşıldığından; başvuru sahibinin iddiasının yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır.

3. Başvuru sahibinin 3’üncü iddiasına ilişkin olarak:

Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin “Tesis, makine, teçhizat ve diğer ekipmana ilişkin belgeler” başlıklı 41’inci maddesinde “… (2) İşin niteliğinin gerektirdiği hallerde, ihale konusu işin yürütülebilmesi için kendi malı olması gerekli görülen tesis, makine, teçhizat ve diğer ekipman fiyat dışı unsur olarak belirlenebilir. İdari şartnamede, fiyat dışı unsur olarak belirlenen tesis, makine, teçhizat ve diğer ekipmanın sayısı, niteliği ve teknik kriterlere yönelik düzenlemelere yer verilir. Fiyat dışı unsur değerlendirmesi yapılabilmesi için, kendi malı olduğunu gösteren belgeler ile teknik kriterleri tevsik eden belgelerin teklif ile birlikte sunulması gerekir. Kendi malı tesis, makine, teçhizat ve diğer ekipmana ilişkin fiyat dışı unsurun, fiyat ve fiyat dışı unsurlar dahil hesaplanan toplam değerlendirme puanı içindeki ağırlığı yüzde biri geçemez. Söz konusu oranı arttırmaya veya azaltmaya ya da ihale konusuna göre farklı oranlar belirlemeye Kurum yetkilidir. …” düzenlemesi,

**** Anılan Yönetmelik’in “Ekonomik açıdan en avantajlı teklifin belirlenmesi” başlıklı 61’inci “(1) Ekonomik açıdan en avantajlı teklif, sadece fiyat esasına göre veya fiyat ile birlikte fiyat dışındaki unsurlar da dikkate alınarak belirlenir.

(2) Yaklaşık maliyeti Kanunun 8 inci maddesinde öngörülen eşik değerin yarısına eşit veya bu değerin üzerinde olan ve birim fiyat teklif almak suretiyle ihale edilen işlerde, ekonomik açıdan en avantajlı teklifin, fiyat ile birlikte fiyat dışı unsurlar dikkate alınarak belirlenmesi zorunludur.

(3) Ekonomik açıdan en avantajlı teklifin fiyat ile birlikte fiyat dışındaki unsurlar da dikkate alınarak belirlenmesi halinde fiyat ve fiyat dışı unsurlar puanlanır. Fiyat puanlamasında en düşük geçerli teklif tutarı veya sınır değer ya da bu değerin üzerindeki ilk geçerli teklif tutarı kullanılır. Fiyat dışı unsurların puanlamasında ise 62’nci maddede belirtilen unsurlar esas alınır.” hükmü,

**** Bahse konu Yönetmelik’in “Fiyat dışı unsurlar ve bu unsurlara yönelik düzenleme” başlıklı 62’nci maddesinde “(1) İhale konusu işin özelliği göz önünde bulundurularak işletme ve bakım maliyeti, maliyet etkinliği, verimlilik, kalite ve teknik değer, süre gibi unsurlar fiyat dışı unsur olarak belirlenebilir.

(2) Ekonomik açıdan en avantajlı teklifin, fiyat ile birlikte fiyat dışı unsurların da dikkate alınarak belirleneceği ihalelerde; fiyat dışı unsurların parasal değerleri veya nispi ağırlıkları ile hesaplama yöntemi ve bu unsurlara ilişkin değerlendirmenin yapılabilmesi için sunulacak belgeler idari şartnamede açıkça belirtilir.

…

(4) Fiyat dışı unsurlara, bu unsurların parasal değerlerine veya nispi ağırlıklarına ve hesaplama yöntemine yönelik düzenlemeyi yapan birim veya görevliler tarafından gerekçeli bir açıklama belgesi hazırlanır ve bu belge ihale onay belgesinin ekinde yer alır.” hükmü,

Başvuruya konu ihaleye ait İdari Şartname’nin “Ekonomik açıdan en avantajlı teklifin belirlenmesi” başlıklı 35’inci maddesinde “35.1. Bu ihalede ekonomik açıdan en avantajlı teklif, fiyatla birlikte fiyat dışı unsurlar da dikkate alınarak belirlenecektir.

35.1.1. Hesaplamada Kullanılacak Formül: Toplam Puan=Teklif Fiyatı Puanı + Fiyat Dışı Unsur Puanı

İsteklinin Toplam Puanı hesaplanırken;

Toplam Puan = (Teklif Tam Puanı - ( ´En Düşük Geçerli Teklif Tutarı-Teklif Fiyatı´ x Teklif Tam Puanı / En Düşük Geçerli Teklif Tutarı)) + Fiyat Dışı Unsur Puanı

Teklif Fiyat Puanı:50

Fiyat Dışı Unsur (FDU) Puanı:50

Fiyat Dışı Unsur Değerlendirme Yöntemi: İsteklinin Teklifi ile Yaklaşık Maliyet Yapısının Birbiri ile Uyumu

(Alınabilecek Azami FDU Puanı : 49)

Aşağıda, teklif cetvelinde yer alan iş kalemlerinden seçilen kaleme/kalemlere ilişkin asgari ve azami oranlar belirlenmiştir. İsteklinin teklif cetvelinde seçilen bu kalemlere verilmiş olan teklifler, isteklinin ihaleye vermiş olduğu toplam teklife oranlanarak 100 ile çarpılacak, bulunan oran o kalem için belirlenen asgari oran ile azami oran arasında kalıyorsa istekli o kalem için belirlenen fiyat dışı unsur puanını alacaktır.

Bu işlem sırasında hesaplanan oranda herhangi bir yuvarlama işlemi yapılmayacaktır.

İş kalemlerinde gruplama yapılmış olması halinde, gruba dahil olan kalemlere istekli tarafından teklif edilen tutarların toplamının, isteklinin ihaleye vermiş olduğu toplam teklife oranlanarak 100 ile çarpılması sonucu bulunan oran, o grup için belirlenen asgari oran ile azami oran arasında kalıyorsa, istekli o grup için belirlenen fiyat dışı unsur puanını alacaktır.

Bu işlem sırasında hesaplanan oranda herhangi bir yuvarlama işlemi yapılmayacaktır. Bu yönteme ilişkin işlemler, belirlenen bütün kalemler için isteklilerin teklif cetveli esas alınarak EKAP tarafından otomatik olarak yapılacak ve toplam fiyat dışı unsur puanları hesaplanacaktır.

…

İş ortaklıklarında ortaklık oranları dikkate alınmadan istekli bazında fiyat dışı unsur puanlaması yapılacaktır.

…

Fiyat Dışı Unsur Değerlendirme Yöntemi: Kullanılacak olan tesis, makine, teçhizat ve diğer ekipmanın isteklinin kendi malı olması

(Alınabilecek Azami FDU Puanı : 0,4 )

…

İş ortaklıklarında ortaklık oranları dikkate alınmadan istekli bazında fiyat dışı unsur puanlaması yapılacaktır.

Fiyat Dışı Unsur Değerlendirme Yöntemi: Kullanılacak olan tesis, makine, teçhizat ve diğer ekipmanın isteklinin kendi malı olması

(Alınabilecek Azami FDU Puanı : 0,2 )

…

İş ortaklıklarında ortaklık oranları dikkate alınmadan istekli bazında fiyat dışı unsur puanlaması yapılacaktır.

Fiyat Dışı Unsur Değerlendirme Yöntemi: Kullanılacak olan tesis, makine, teçhizat ve diğer ekipmanın isteklinin kendi malı olması

(Alınabilecek Azami FDU Puanı : 0,1 )

…

İş ortaklıklarında ortaklık oranları dikkate alınmadan istekli bazında fiyat dışı unsur puanlaması yapılacaktır.

__

Fiyat Dışı Unsur Değerlendirme Yöntemi: Kullanılacak olan tesis, makine, teçhizat ve diğer ekipmanın isteklinin kendi malı olması

(Alınabilecek Azami FDU Puanı : 0,1 )

…

İş ortaklıklarında ortaklık oranları dikkate alınmadan istekli bazında fiyat dışı unsur puanlaması yapılacaktır.

Fiyat Dışı Unsur Değerlendirme Yöntemi: Kullanılacak olan tesis, makine, teçhizat ve

diğer ekipmanın isteklinin kendi malı olması

(Alınabilecek Azami FDU Puanı : 0,1 )

…

İş ortaklıklarında ortaklık oranları dikkate alınmadan istekli bazında fiyat dışı unsur puanlaması yapılacaktır.

Fiyat Dışı Unsur Değerlendirme Yöntemi: Kullanılacak olan tesis, makine, teçhizat ve diğer ekipmanın isteklinin kendi malı olması

(Alınabilecek Azami FDU Puanı : 0,1 )

…

İş ortaklıklarında ortaklık oranları dikkate alınmadan istekli bazında fiyat dışı unsur puanlaması yapılacaktır.

35.1.2. Fiyat dışı unsurların değerlendirilmesine ilişkin bilgi ve belgeler yeterlik bilgileri tablosunda beyan edilecektir.

35.2 Ekonomik açıdan en avantajlı teklifin birden fazla istekli tarafından verilmiş olması halinde ilgili uygulama yönetmeliğinde düzenlenen usule göre ihale sonuçlandırılacaktır.

35.2.1. Ekonomik açıdan en avantajlı teklifin birden fazla istekli tarafından verilmiş olması halinde; Teklif fiyatı daha düşük olan istekli ekonomik açıdan en avantajlı teklif olarak belirlenecektir. Fiyat tekliflerinin de eşit olması durumunda 35.1.1. maddesinde yer alan fiyat dışı unsurların öncelik sıralaması esas alınarak ekonomik açıdan en avantajlı teklif belirlenecektir. …” düzenlemesi**** yer almaktadır.

**** Sade Grup İnş. A.Ş.**** tarafından kendi malı tesis, makine, teçhizat ve diğer ekipmanların tevsikine ilişkin ilgili SMMM tarafından düzenlenen ve anılan isteklinin envanterinde kayıtlı fiyat dışı unsur puanlamasına konu araç ve iş makinelerini gösteren demirbaş tespit raporu, bahse konu araç ve iş makinelerine ilişkin ruhsatlar ile tescil belgelerinin sunulduğu, sunulan demirbaş tespit raporu incelendiğinde; bahse konu raporda “ 2016 model yılı 294 kw motor gücünde, 6x4 ön kar bıçağı ve tuz serici ekipman monteli …. 06 CBS *** plakalı kamyon” , “2015 model yılı 295 kw motor gücünde 6x4 ön kar bıçağı ve tuz serici ekipman monteli … 06 ZA *** plakalı kamyon” , “2015 model yılı 294 kw motor gücünde 6x4 ön kar bıçağı ve tuz serici ekipman monteli … 55 ADM *** plakalı kamyon” , “2018 model yılı 308 kw motor gücünde 6x4 ön kar bıçağı ve tuz serici ekipman monteli … 06 CTB *** plakalı kamyon” , “Çift kabinli kamyonet 2015 model, 2198 cc, açık kasalı, 2777 mm kasa uzunluğunda, 1245 kg istiap haddinde …. 06 FR *** plakalı çift kabin kamyonet” , “Çift kabinli kamyonet 2024 model, 1996 cc, açık kasalı, 2327 mm kasa uzunluğunda, 1105 kg istiap haddinde …. 06 EUB *** plakalı çift kabin kamyonet”, “Greyder 2014 model yılı Liugong CLG 418 III Greyder, 223 hp gücünde …. 34-00-14-****** plakalı…”, “Yama robotu 2018 model yılı 243 kw motor gücünde …. 06 BHP *** plakalı, 9 m 3 kapasiteli, ısıtma donanımlı, asfalt yol yama makinası”, “2015 model 256 hp + 81 hp vakum gücümde 6 m 3 çöp kapasiteli … 06 DIE *** plakalı vakumlu yol süpürme ekipmanı monteli kamyon”, “2022 model 2750 kg ağırlığında 35.00 Bg gücünde …. 06-00-22-**** plakalı vibrasyonlu, çelik bandajlı operatör koltuklu silindir” ve “silindir taşıma römorku” bilgilerine yer verilerek demirbaş tespit raporunun ilgili SMMM tarafından imzalanıp kaşelendiği, anılan istekli tarafından sunulan bahse konu araç ve iş makinelerine ilişkin ruhsatlar ile tescil belgelerindeki bilgilerin, aktarılan raporda belirtilen bilgilerle uyumlu olduğu,

Yapı Sts İnş. Taah. Mad. San. ve Tic. A.Ş. - Güven İnş. Tur. Mad. Taş. San. ve Tic. Ltd. Şti. İş Ortaklığı tarafından kendi malı tesis, makine, teçhizat ve diğer ekipmanların tevsikine ilişkin özel ortak Güven İnş. Tur. Mad. Taş. San. ve Tic. Ltd. Şti. adına ilgili SMMM tarafından düzenlenen ve anılan ortağın envanterinde kayıtlı fiyat dışı unsur puanlamasına konu araç ve iş makinelerini gösteren tespit raporları, bahse konu araç ve iş makinelerine ilişkin ruhsatlar, tescil belgeleri ve “ 3 adet makine taşıması için römork yapılması” na ilişkin anılan ortak adına düzenlenen faturanın sunulduğu, sunulan tespit raporları incelendiğinde; bahse konu raporlarda “Kamyon (6x4 ön kar bıçağı, tuz serpici ve ekipmanı monteli, 2015-2017 model, 4 adet, 290-355 hp)” , “ 4345 kg vibrasyonlu ve demir bandajlı bakım silindiri ve römorku (2016 model, 1 adet, 47 hp)”, “Otokar vakumlu süpürge (2015 model, 1 adet, 130 hp), 81 hp vakum gücü, 6m 3 çöp hacmi, 1500 lt su tanklı” ,“Yama robotu (Ford kamyon) (2018 model, 1 adet,413 hp, hidrolik (tertibatlı), ısıtma donanımlı, 9 m 3 kapasiteli)” ve “Ford transit çift kabin kamyonet (yol bakım ekibi aracı) 2015 model, 114 kw, araç motoru 2198 cc, açık kasalı, 1288 kg istiap haddi, 2,00 metre kasa uzunluğu” bilgilerine yer verilerek tespit raporlarının ilgili SMMM tarafından imzalanıp kaşelendiği, ayrıca 06 ITF ** plakalı kamyon cinsi araca ait sunulan ruhsatta motor gücü 96 kw belirtilmekle birlikte, anılan ruhsatın “diğer bilgiler” başlıklı kısmında “130 hp kamyon” ifadelerine yer verildiği, anılan istekli tarafından sunulan bahse konu araç ve iş makinelerine ilişkin ruhsatlar ile tescil belgelerindeki bilgilerin, aktarılan raporlarda belirtilen bilgilerle uyumlu olduğu tespit edilmiştir.

Yukarıda aktarılan tespitler çerçevesinde; başvuruya konu istekliler tarafından teklifleri kapsamında fiyat dışı unsur puanlamasına ilişkin kendi malı tesis, makine, teçhizat ve diğer ekipmanların tevsikine ilişkin sunulan belgelerden, söz konusu araç ve iş makinalarının İdari Şartname’de düzenlenen teknik kriterleri karşıladığı anlaşıldığından, başvuru sahibinin iddiasının yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır.

4. Başvuru sahibinin 4, 5, 6,7 ve 8’inci iddialarına ilişkin olarak:

Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin “Sınır değer ve aşırı düşük teklifler” başlıklı 60’ıncı maddesinde “ (1) İhale komisyonu verilen teklifleri değerlendirdikten sonra Kurum tarafından belirlenen yönteme göre sınır değeri hesaplar.

(2) Aşırı düşük teklif tespit ve değerlendirme işlemlerine ilişkin olarak, ihale ilanı ve dokümanında belirtilmek kaydıyla üçüncü, dördüncü ve beşinci fıkralardaki koşullar çerçevesinde aşağıdaki seçeneklerden bir tanesi kullanılır.

a) Sınır değerin altında olan teklifler ihale komisyonunca aşırı düşük teklif olarak tespit edilir ve bu teklif sahiplerinden Kurum tarafından belirlenen kriterlere göre teklifte önemli olduğu tespit edilen bileşenler ile ilgili ayrıntılar yazılı olarak istenir. İhale komisyonu;

1) Yapım yönteminin ekonomik olması,

2) Seçilen teknik çözümler ve teklif sahibinin işin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar,

3) Teklif edilen işin özgünlüğü,

gibi hususlarda yapılan yazılı açıklamaları dikkate alarak aşırı düşük teklifleri değerlendirir. Bu değerlendirme sonucunda, açıklamaları yeterli görülmeyen veya yazılı açıklamada bulunmayan isteklilerin teklifleri reddedilir.

b) Aşırı düşük teklif sınır değerinin altında teklif sunan isteklilerin teklifi açıklama istenmeksizin reddedilir… ” hükmü,

Kamu İhale Genel Tebliği’nin “Aşırı düşük teklif sorgulaması öngörülen ihalelerde yaklaşık maliyetin hesaplanması sırasında yapılacak işlemler” başlıklı 38’inci maddesinde “ 38.1. İdare, yaklaşık maliyetin hesaplanması sırasında her bir iş kalemi/grubunun yaklaşık maliyete oranını tespit edecektir. Yaklaşık maliyeti oluşturan iş kalemleri/grupları tutarlarının büyükten küçüğe sıralandığı ve oranların kümülatif toplamının da gösterildiği “sıralı iş kalemleri/grupları listesi” ile iş kalemleri/gruplarına ait ayrıntılı analizler ve analiz girdilerinin tutarları itibarıyla küçükten büyüğe sıralanmış halini gösteren “sıralı analiz girdileri tablosu” hazırlanarak yaklaşık maliyet hesap cetveli kapsamında ihale onay belgesine eklenecektir. Sıralı iş kalemleri/grupları listesi oluşturulurken, iş kalemleri/grupları tutarlarının yaklaşık maliyete oranları, en yakın dört ondalık basamaklı sayıya getirilecek biçimde yuvarlanacak ve bu oranların toplamının, yuvarlama nedeni ile 1 den farklı olması dikkate alınmayacaktır... ” açıklaması,

Anılan Tebliğ’in “Sınır değer tespiti ve aşırı düşük teklifler” başlıklı 45’inci maddesinde “… 45.1.2. Sınır değerin altındaki teklif sahiplerinden yaklaşık maliyetin % 80’lik bölümünü oluşturan iş kalemleri/gruplarına ilişkin ayrıntılar yazılı olarak istenir. Bu çerçevede; istenen açıklamanın niteliği dikkate alınarak, isteklilere beş (5) iş gününden az olmamak üzere makul bir süre verilir. Yazıda ayrıca, ihale konusu işe özgü alanlara (malzeme ocağı vb.) ilişkin olan ve açıklama istenecek girdi niteliğinde bulunan nakliyelere dair yaklaşık maliyet hesabında esas alınan mesafeler belirtilir.

45.1.2.1. İhale komisyonunca, (38.1) maddesi kapsamında idarece hazırlanan “sıralı iş kalemleri/grupları listesi” kullanılarak yaklaşık maliyetin % 80’lik kısmına giren iş kalemleri/grupları belirlenir.

Sıralı listeye göre, tutarlarının yaklaşık maliyete oranlarının kümülatif toplamı % 80 oranına kadar olan iş kalemleri/grupları ile kümülatif toplama eklendiğinde % 80 oranının aşılmasına neden olan iş kalemi/grubu, sorgulamaya tabi tutulacak olan iş kalemleri/grupları olarak belirlenecektir. Bunların dışında kalan iş kalemleri/grupları için sorgulama yapılmayacaktır.

45.1.2.2. İhale komisyonu tarafından, açıklama istenilmesi gereken iş kalemleri/gruplarına ait idarece (38.1) maddesine göre oluşturulan “sıralı analiz girdileri listesi” kullanılarak tutarı kar ve genel gider hariç analiz toplamının % 3’üne eşit ve bu tutarın altında olan analiz girdileri tespit edilecektir.

Yaklaşık maliyeti oluşturan iş kalemi/grubu analizlerindeki analiz girdilerinden, tutarı kar ve genel gider hariç analiz toplamının % 3’üne eşit ve altında olanlar için isteklilerden açıklama yapılması istenilmeyecektir.

Tutarı, kar ve genel gider hariç analiz toplamının % 3’üne eşit veya altında olması nedeniyle sorgulamaya tabi tutulmayacak analiz girdilerinin tutarlarının kümülatif toplamının kar ve genel gider hariç analiz toplamının %15’ini aşması durumunda; en küçük tutardan itibaren kümülatif toplamda % 15’lik tutarın aşılmasına neden olan analiz girdisi belirlenecek, tutarı bu girdinin tutarından daha az olan girdiler için açıklama istenilmeyecektir.

Aynı girdinin yaklaşık maliyeti oluşturan birden fazla iş kalemi/grubunun analizinde yer alması halinde bu girdinin oranı her analiz için ayrı ayrı değerlendirilerek analiz toplamının % 3’ünün altında kalıp kalmadığına göre işlem yapılır. Herhangi bir analizdeki oranı %3’ün üstünde olan analiz girdisi için açıklama istenilecektir.

Analizlerdeki işçilik girdisi, tutarları analiz toplamının % 3’üne eşit veya altında olsa dahi, açıklama istenilmeyecek girdiler arasında yer alamaz.

45.1.2.3. İhale komisyonu teklifleri aşırı düşük olarak tespit edilen isteklilerden (45.1.2.1) maddesinde belirlediği iş kalemleri/grupları için isteyeceği açıklama ile ilgili yazıda, (45.1.2.2) maddesine göre açıklama istenilmeyecek olan analiz girdilerini de belirtecektir.

İstekliler, teklifi kapsamında yer alan iş kalemleri/grupları için hazırlayacakları analizlerde (45.1.2.2) maddesine göre açıklama istenilmeyecek olan analiz girdileri de dahil analizlerini oluşturan tüm girdileri göstereceklerdir.

…

45.1.3. İsteklilerden teklifleri kapsamında analiz ve hesap cetveli sunmaları istenmeyecektir. Analizler ve hesap cetveli, Kanunun 38 inci maddesi uyarınca teklif fiyatı aşırı düşük olarak tespit edilen isteklilerin tekliflerinin önemli bileşenleri ile ilgili ayrıntıların belirlenmesi amacıyla, sadece aşırı düşük teklif sahibi isteklilerden istenecektir. Bu çerçevede; teklif fiyatının aşırı düşük olduğu tespit edilen istekliler tekliflerinde önemli olduğu tespit edilen bileşenlerine ilişkin olarak yapacakları açıklama kapsamında;

a) Anahtar teslimi götürü bedel işlerde, toplam teklif bedelini oluşturan iş kalemleri ve/veya iş gruplarına ait miktarlar ve bunlara ait birim fiyatların gösterildiği hesap cetveli ile açıklama istenen iş kalemleri ve/veya iş gruplarının birim fiyatlarına ilişkin ihale dokümanında verilen analiz formatına uygun analizleri,

b) Teklif birim fiyatlı işlerde; açıklama istenen iş kalemlerinin birim fiyatlarına ilişkin olarak ihale dokümanında verilen analiz formatına uygun analizleri,

sunacaklardır.

Sunulan analizlerde, kâr ve genel giderler hariç analiz girdilerinin toplam tutarının asgari %10’u oranında yüklenici kârı ve genel gider öngörülmesi zorunludur. Sorgulamaya konu edilmeyen iş kalemleri/grupları için analiz sunulması istenmeyecektir.

Anahtar teslimi götürü bedel teklif alınan ihalelerde istekli tarafından sunulacak hesap cetvelinde, sorgulamaya tabi tutulmayan iş kalemlerinin ve/veya iş gruplarının her biri için miktar ve birim fiyatların ayrı ayrı gösterilmesi zorunlu olmayıp, sorgulanmayan iş kalemlerinin tamamı için teklif edilen toplam bedelin gösterilmesi yeterlidir. Bu bedel isteklinin ihalede sunduğu teklif bedelinin %10’undan az olamaz.

Analizlerde, açıklama istenilmeyen her bir analiz girdisinin birim fiyatı ve birim fiyatla miktarın çarpılması sonucu bulunan tutarı için bir kuruşun altında bedel öngörülemez.

Analizlerde, birim fiyatla miktarın çarpılması sonucu bulunan ve bir kuruşun üzerinde olan tutar virgülden sonra en yakın iki ondalık basamaklı sayıya yuvarlanarak yazılır. Yuvarlama işleminde yarım kuruş ve üzerindeki değerler bir kuruşa tamamlanır; yarım kuruşun altındaki değerler ise dikkate alınmaz. Yuvarlamalar nedeniyle oluşan hesaplama farklılıkları ihale komisyonu tarafından re’sen düzeltilir. Yapılan bu düzeltme sonucu bulunan tutarın, açıklama yapılan iş kalemi/iş grubu için teklif edilen fiyatı aşması halinde isteklinin teklifi reddedilir.

45.1.4. İdare tarafından ihale dokümanı kapsamında;

a) Teklif birim fiyatlı işlerde; her bir iş kaleminin yapım şartlarına, tarif ve içeriğine göre analizde yer almasını istediği “malzeme, işçilik, makine ve diğerleri (varsa; nakliyeler, inşaat yerindeki yükleme, boşaltma, yatay ve düşey taşımalar, zamlar vb.)” sadece girdi cinslerinin belirlendiği, analiz girdileri ile miktarlarının ve tutarlarının belirtilmediği,

b) Anahtar teslimi götürü bedel işlerde; iş kalemleri ve/veya iş gruplarının yapım şartlarına bağlı kalınarak, her iş kalemi/iş grubunun içeriğine göre analizde yer almasını istediği “malzeme, işçilik, makine ve diğerleri (varsa; nakliyeler, inşaat yerindeki yükleme, boşaltma, yatay ve düşey taşımalar, zamlar vb.)” sadece girdi cinslerinin belirlendiği, analiz girdileri ile miktarlarının ve tutarlarının belirtilmediği,

(Ek-Y.2)’de yer alan örneğe uygun analiz formatının isteklilere verilmesi, isteklilerin de tekliflerinin aşırı düşük olarak tespit edilerek kendilerinden açıklama istenmesi durumunda, yapacakları açıklamada sunacakları analizlerin verilen bu formata uygun olması gerekmektedir.

__

__

İdare tarafından bütün iş kalemleri/iş grupları için tek bir analiz formatı düzenlenebileceği gibi, iş kalemleri/iş gruplarının yapım şartlarına göre birden fazla analiz formatı da düzenlenebilir. Ancak bu durumda, idare ihale dokümanında hangi analiz formatının hangi iş kalemleri/iş grupları için kullanılacağını belirtmek zorundadır.

Kamu kurum ve kuruluşlarınca yayımlanmış birim fiyatlar ile uyumlu olmayan iş kalemleri (özel iş kalemleri) ile idarelerce tasarlanan ve birden fazla iş kalemini ihtiva eden iş kalemleri (paçal iş kalemi) için bu iş kalemlerinde bulunan analiz girdileri ve miktarlarının gösterildiği analiz formatlarının, ihale dokümanı kapsamında veya aşırı düşük tekliflere yönelik açıklama istenmesine ilişkin yazı ekinde verilmesi gerekmektedir. Ancak idarece niteliği gereği analiz formatı hazırlanamayan iş kalemlerine ilişkin isteklilerin açıklamaları kapsamında analiz sunmalarına gerek olmayıp, anılan iş kalemlerine ilişkin açıklamalar 45.1.13 maddesi uyarınca yapılabilir.

45.1.5. İsteklilerin iş kalemleri/iş grupları için kamu kurum ve kuruluşlarınca yayımlanmış cari yıl birim fiyatları veya bu fiyatlardan daha yüksek fiyatları teklif etmeleri ve söz konusu iş kalemleri/grupları için; hangi kamu kurum ve kuruluşunun birim fiyatını kullandıklarını, birim fiyat poz numarasını da yazmak suretiyle liste halinde belirterek açıklamaları kapsamında sunmaları durumunda analiz düzenlemeleri zorunlu değildir. Bu kapsamda; isteklilerin, kamu kurum ve kuruluşlarınca yayımlanmış “kar ve genel gider içermeyen birim fiyatların” üzerine, kendi belirledikleri “kar ve genel gideri” ilave ederek birim fiyatlarını oluşturmaları durumunda da; hangi kamu kurum ve kuruluşunun “kar ve genel gider hariç birim fiyatını” kullandıklarını ve kendi belirledikleri “kar ve genel gider” tutarını yazmak suretiyle liste halinde belirterek açıklamaları kapsamında sunmaları halinde de, söz konusu iş kalemleri/iş grupları için analiz düzenlemeleri zorunlu değildir. Bu kapsamda isteklilerin analiz düzenlemeleri zorunlu olmayan söz konusu iş kalemleri/grupları için 45.1.13 maddesinde belirtilen belgeleri sunmalarına da gerek bulunmamaktadır.

…

İş kalemleri/grupları için, kamu kurum ve kuruluşlarınca yayımlanmış birim fiyatlar esas alınarak teklif sunulmuş olmakla birlikte; yukarıda belirtildiği şekliyle liste halinde belirtilmemesi durumunda, söz konusu iş kalemleri/grupları için analiz sunulması zorunludur.

İlan veya davet tarihinde cari yıl birim fiyatın yayımlanmamış olması durumunda, istekli tarafından önceki yılın yayımlanmış birim fiyatları kullanılabilir.

45.1.6. Analizler ile yardımcı ve/veya alt analizlerde, Çevre ve Şehircilik Bakanlığı tarafından belirlenerek yayımlanmış rayiçleri kullanan ve söz konusu rayiçleri poz numaralarını da belirtmek suretiyle liste halinde sunan isteklilerin, söz konusu rayiçlere ilişkin olarak 45.1.13 maddesinde belirtilen belgeleri sunmalarına gerek bulunmamaktadır.

45.1.7. İstekliler tarafından, inşaat iş kalemleri/iş grupları dışında yer alan sıhhi tesisat, kalorifer tesisatı, müşterek tesisat, havalandırma, brülör, asansör, elektrik tesisatı vb. iş kalemleri/iş gruplarına ait analiz sunulması yerine bu iş kalemi/iş gruplarına ait malzeme ve montaj bedelini ayrı ayrı gösterecek şekilde açıklama yapılması kabul edilecektir.

45.1.8. Aşırı düşük teklifine ilişkin olarak yaptığı açıklamada sunduğu analizler, ihale dokümanı kapsamındaki analiz formatına, birim fiyat tariflerine, idarece tanımlanan yapım şartlarına veya teknik şartnameye uygun olmayan, analiz fiyat tutarları teklif fiyatların üzerinde olan isteklilere ait teklifler reddedilecektir. Analizler üzerinde yapılan incelemede; çarpım ve toplamlarda hesaplama hatası bulunması durumunda, analiz girdilerine ait fiyatlar esas alınarak, hesaplama hatası ihale komisyonu tarafından re’sen düzeltilir. Bu şekilde düzeltilmiş analiz fiyatı, teklif fiyatın üzerinde olan isteklilerin teklifleri reddedilir.

45.1.9. İş kalemleri/gruplarına ait analizler ile yardımcı ve/veya alt analizlerde yer alan işçilik fiyatları ihale tarihinde yürürlükte olan saatlik asgari ücretin altında olamaz.

45.1.10. İhale komisyonu, sınır değerin altındaki tekliflerin önemli bileşenlerini;

a) Yapım yönteminin ekonomik olması,

b) Seçilen teknik çözümler ve yapım işinin yerine getirilmesinde kullanılacak avantajlı koşullar,

c) Teklif edilen yapım işinin özgünlüğü,

gibi hususlarda istekliler tarafından yapılan yazılı açıklamaları da dikkate almak suretiyle değerlendirir ve ihaleyi sonuçlandırır.

45.1.11. Yapım yönteminin ekonomik olması hususunda bir açıklamada bulunulması durumunda; kullanılan yapım yöntemi ve teknolojisinin sağlayacağı maliyet avantajının açıklanması gereklidir.

45.1.12. Seçilen teknik çözümler, yapım işinin yerine getirilmesinde kullanılacak avantajlı koşullar veya yapım işinin özgünlüğü hususunda bir açıklamada bulunulması durumunda; belirtilen çözüm, avantajlı koşul ve özgünlük sayesinde elde edilen maliyet avantajı açıklanmalıdır.

45.1.13. Teklifi aşırı düşük bulunan isteklilerin, tekliflerinde önemli olduğu tespit edilen bileşenler ile ilgili olarak 4734 sayılı Kanunun 38 inci maddesi uyarınca yapacakları açıklamada, sorgulamaya konu iş kalemlerine/gruplarına ilişkin analizler ile bu analizlere dayanak teşkil eden bilgi ve belgeleri sunmaları gerekmektedir.

İsteklilerin analizlerine dayanak teşkil eden bilgi ve belgeler;

a. Üçüncü kişilerden alınan fiyat teklifleri,

…

c. Kamu kurum ve kuruluşları tarafından sunulan mal ve hizmetlere ilişkin ilan edilmiş fiyat tarifeleri veya bunlardan alınmış fiyat teklifleri,

ç. Kamu kurum ve kuruluşları tarafından ilgili mal veya hizmetlere ilişkin ilan edilen asgari fiyatlar,

…

İstekliler tekliflerine ilişkin olarak yukarıda sayılan belgelerden kendileri için uygun olanları açıklamaları kapsamında sunacaklardır.

…

Teklifi oluşturan maliyet bileşenlerine ilişkin üçüncü kişilerden fiyat teklifi alınması durumunda, öncelikli olarak fiyat teklifini veren kişiyle tam tasdik sözleşmesi yapan veya beyannamelerini imzalamaya yetkili olan meslek mensubu tarafından ilgisine göre teklife konu mal veya hizmet için maliyet tespit tutanağı veya satış tutarı tespit tutanağı düzenlenecektir. Tutanaklar fiyat teklifinin dayanağı olarak düzenlenecek olup, aşırı düşük teklif açıklaması kapsamında sunulacaktır.

…

Satış tutarı tespit tutanağı dayanak alınarak fiyat teklifi sunulabilmesi için (öncelikle fiyat teklifini veren kişi tarafından ilan/davet tarihinin içinde bulunduğu aydan önceki üç ay veya bundan önceki üç ay içinde 45.1.2.1 inci maddeye göre ihale komisyonunca belirlenen sorgulamaya tabi tutulacak iş kalemleri/gruplarında kullanılması öngörülen fiyat teklifi konusu mamul/mal/hizmet miktarının en az 1/20’si kadar satış yapılmış olması, teklif edilen birim fiyatın, ilgili tutanakta tespit edilen ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin altında olmaması, fiyat teklifi üzerine meslek mensubu tarafından “Bu fiyat teklifindeki birim fiyatın, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre tarafımca düzenlenerek onaylanan (.../.../...) tarih ve (…) sayılı satış tutarı tespit tutanağındaki ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin altında olmadığını beyan ederim.” ibaresinin yazılarak imzalanması ve iletişim bilgileri de belirtilmek suretiyle kaşelenmesi/mühürlenmesi gerekmektedir.

Üçüncü kişilerden alınan fiyat tekliflerinin teklife konu alanda faaliyet gösterenlerden alınması gerekmekte olup, bu belgelerin ihale tarihinden önce düzenlenmiş olması zorunlu değildir.

Kaşeleme işlemi 8.4 üncü maddede belirtilen özel kaşe kullanılmak suretiyle yapılabileceği gibi, bu kaşe dışında meslek mensubuna ilişkin bilgileri içeren kaşe kullanılmak suretiyle de yapılabilir. …” açıklaması,

İdari Şartname’nin “Aşırı düşük teklifler” başlıklı 33’üncü maddesinde “ 33.1. Teklifi sınır değerin altında kalan isteklilerden Kanunun 38 inci maddesine göre açıklama istenecektir. Bu kapsamda; ihale komisyonu sınır değerin altında kalan teklifleri aşırı düşük teklif olarak tespit eder ve bu teklif sahiplerinden Kurum tarafından belirlenen kriterlere göre teklifte önemli olduğunu tespit ettiği bileşenler ile ilgili ayrıntıları yazılı olarak ister. İhale komisyonu;

a) Yapım yönteminin ekonomik olması,

b) Seçilen teknik çözümler ve teklif sahibinin işin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar,

c) Teklif edilen işin özgünlüğü,

gibi hususlarda yapılan yazılı açıklamaları dikkate alarak aşırı düşük teklifleri değerlendirir. Bu değerlendirme sonucunda, açıklamaları yeterli görülmeyen veya yazılı açıklamada bulunmayan isteklilerin teklifi reddedilir.” düzenlemesi**** yer almaktadır.

İdarece 08.08.2025 tarihinde EKAP üzerinden sınır değerin altında teklif sunan isteklilere tebliğ edilen “ Aşırı düşük teklif açıklamalarının sunulması” konulu yazı incelendiğinde; bahse konu yazıda açıklanması istenen iş grubu/kalemlerinin KGM/BAKIM poz numaralı “ 5.391,60 km Muhtelif bakım ve trafik güvenliği işlerinin 3 yıl süreyle yapılması” , KGM/KAMTEM poz numaralı “Kar ve buz mücadelesi için refüj mahallinde kamyon temini” , KGM/SERİM poz numaralı “Her Cins Kaplamalı Yolda Greyder ile Temel Malzemesi veya Bitümlü Sıcak Karışım Kullanılarak Serim Yapılması” ve KGM/YAMA poz numaralı “ Her Cins Kaplamalı Yolda El ile Temel Malzemesi veya Bitümlü Sıcak Karışım Kullanılarak Asfalt Yaması Yapılması” olarak belirlendiği, bahse konu yazı ekinde açıklanması istenen ve istenmeyen analiz girdilerini gösteren sıralı analiz girdileri tablolarının, iş grubu/kalemlerine ilişkin analiz formatlarının da yer aldığı tespit edilmiştir.

Sade Grup İnş. A.Ş.**** tarafından sunulan aşırı düşük teklif açıklaması incelendiğinde; açıklama kapsamında açıklanması istenen iş grubu/kalemlerine ilişkin sunulan analizlere ilişkin analiz girdilerinin toplam tutarlarının % 10’un üzerinde bir oranda yüklenici karı ve genel gider öngörüldüğü,

İdarece aşırı düşük teklif sorgulamasına ilişkin yazı ekinde yer verilen ve açıklanması istenilen nakliye formülü kullanılarak açıklama sunulduğu,

Açıklanması istenen 10.160.1026 poz numaralı “Mazot” girdisine ilişkin bahse konu girdinin poz numarası ve birim fiyatı kullanılan kamu kurumunun adı belirtilerek Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı tarafından yayımlanmış 2025 yılı birim fiyatı üzerinden açıklama sunulduğu,

Anılan istekli**** tarafından sunulan aşırı düşük teklif açıklaması kapsamında KAMTEM poz numaralı “Kar ve buz mücadelesi için refüj mahallinde kamyon temini” başlıklı iş kalemi içerisinde yer alan ve açıklanması istenilen “Kamyon” girdisinin tevsikine ilişkin B-D Mad. Oto. Harf. İnş. Nak. Müh. San. ve Tic. A.Ş.nden “6x4 290 beygir gücünde damperli kamyon (2017 model)” a ilişkin alınan fiyat teklifinin sunulduğu, bahse konu fiyat teklifinin “ Bu fiyat teklifindeki birim fiyatın, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre tarafımca düzenlenerek onaylanan 14.08.2025 tarih ve 2025/23 sayılı satış tutarı tespit tutanağındaki ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin altında olmadığını beyan ederim.” ifadelerine yer verilerek fiyat teklifi veren firma ve ilgili SMMM tarafından imzalanıp kaşelendiği, bahse konu fiyat teklifinin dayanağı 14.08.2025 tarih ve 2025/23 sayılı satış tutarı tespit tutanağında mükellefin tespit yapılan üç aylık süreye ait yasal defter tasdik bilgilerinin belirtildiği, tutanağa esas üç aylık süresinin 01.04.2025 - 30.06.2025 olarak ifade edildiği, bahse konu tespit tutanağında yer alan “Ağırlıklı ortalama birim satış tutarı” başlıklı kısımda mükellefin yurtiçi satışlar hesabında kayıtlı ve tutanağa konu “Kamyon” ürününün toplam miktarının “1” olarak belirtildiği, dolayısıyla, söz konusu iş kaleminde kullanılması öngörülen fiyat teklifi konusu mal miktarının en az 1/20’si kadar satış yapıldığı ve anılan ürünün ağırlıklı ortalama birim satış tutarının hesaplandığı, tutanakta yer alan “ Fatura bilgileri tablosu” başlıklı tabloda 1 adet faturanın beyan edildiği, 30.05.2025 tarih ve BDM2025000000020 sıra numaralı olarak beyan edilen faturadaki alıcının “Demireller Yol Asf. İnş. Taah. ve Tic. A.Ş.” , faturaya konu malın nev’inin “06 JUV ** plakalı araç satış bedeli” olarak ifade edildiği, söz konusu satış tutarı tespit tutanağında “ …mükellefin yasal defter ve belgelerine göre 2 nüsha olarak hazırlanan ve mükellef ile birlikte imzalanan iş bu tutanak kapsamındaki bilgilerin doğruluğunu beyan ve kabul ederiz.” ifadelerine yer verilerek tutanağın fiyat teklifi veren firma ve ilgili SMMM tarafından imzalanıp kaşelendiği, ayrıca açıklama kapsamında fiyat teklifi veren firma adına Ankara Valiliği Ticaret İl Müdürlüğü tarafından düzenlenen “İkinci El Motorlu Kara Taşıtı Ticareti Yetki Belgesi” nin de sunulduğu tespit edilmiştir.

Yapı Sts İnş. Taah. Mad. San. ve Tic. A.Ş. - Güven İnş. Tur. Mad. Taş. San. ve Tic. Ltd. Şti. İş Ortaklığı**** tarafından sunulan aşırı düşük teklif açıklaması incelendiğinde; açıklama kapsamında açıklanması istenen iş grubu/kalemlerine ilişkin sunulan analizlere ilişkin analiz girdilerinin toplam tutarlarının % 10’un üzerinde bir oranda yüklenici karı ve genel gider öngörüldüğü,

İdarece aşırı düşük teklif sorgulamasına ilişkin yazı ekinde yer verilen ve açıklanması istenilen nakliye formülü kullanılarak açıklama sunulduğu,

Açıklanması istenen 10.160.1026 poz numaralı “Mazot” girdisine ilişkin bahse konu girdinin poz numarası ve birim fiyatı kullanılan kamu kurumunun adı listede belirtilerek Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı tarafından yayımlanmış 2025 yılı birim fiyatı kullanılarak açıklama sunulduğu,

Anılan İş Ortaklığı**** tarafından sunulan aşırı düşük teklif açıklaması kapsamında KAMTEM poz numaralı “Kar ve buz mücadelesi için refüj mahallinde kamyon temini” başlıklı iş kalemi içerisinde yer alan ve açıklanması istenilen “Kamyon” girdisinin tevsikine ilişkin B-D Mad. Oto. Harf. İnş. Nak. Müh. San. ve Tic. A.Ş.nden “6x4 290 beygir gücünde damperli kamyon (2017 model)” a ilişkin alınan fiyat teklifinin sunulduğu, bahse konu fiyat teklifinin “ Bu fiyat teklifindeki birim fiyatın, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre tarafımca düzenlenerek onaylanan 14.08.2025 tarih ve 2025/23 sayılı satış tutarı tespit tutanağındaki ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin altında olmadığını beyan ederim.” ifadelerine yer verilerek fiyat teklifi veren firma ve ilgili SMMM tarafından imzalanarak kaşelendiği, bahse konu fiyat teklifinin dayanağı 14.08.2025 tarih ve 2025/23 sayılı satış tutarı tespit tutanağında mükellefin tespit yapılan üç aylık süreye ait yasal defter tasdik bilgilerinin belirtildiği, tutanağa esas üç aylık süresinin 01.04.2025 - 30.06.2025 olarak ifade edildiği, bahse konu tespit tutanağında yer alan “Ağırlıklı ortalama birim satış tutarı” başlıklı kısımda mükellefin yurtiçi satışlar hesabında kayıtlı ve tutanağa konu “Kamyon” ürününün toplam miktarının “1” olarak belirtildiği, dolayısıyla, söz konusu iş kaleminde kullanılması öngörülen fiyat teklifi konusu mal miktarının en az 1/20’si kadar satış yapıldığı, ve tutanakta yer alan “ Fatura bilgileri tablosu” başlıklı tabloda 1 adet faturanın beyan edildiği, 30.05.2025 tarih ve BDM2025000000020 sıra numaralı olarak beyan edilen faturadaki alıcının “Demireller Yol Asf. İnş. Taah. ve Tic. A.Ş.” , faturaya konu malın nev’inin “06 JUV ** plakalı araç satış bedeli” olarak ifade edildiği, söz konusu satış tutarı tespit tutanağında “ …mükellefin yasal defter ve belgelerine göre 2 nüsha olarak hazırlanan ve mükellef ile birlikte imzalanan iş bu tutanak kapsamındaki bilgilerin doğruluğunu beyan ve kabul ederiz.” ifadelerine yer verilerek tutanağın fiyat teklifi veren firma ve ilgili SMMM tarafından imzalanıp kaşelendiği, ayrıca açıklama kapsamında fiyat teklifi veren firma adına Ankara Valiliği Ticaret İl Müdürlüğü tarafından düzenlenen “İkinci El Motorlu Kara Taşıtı Ticareti Yetki Belgesi” nin de sunulduğu tespit edilmiştir.

**** Yukarıda aktarılan tespitler çerçevesinde; başvuru konusu istekliler tarafından sunulan fiyat teklifleri ve dayanağı satış tutarı tespit tutanaklarının ihale mevzuatına uygun düzenlendiği, anılan istekliler tarafından aşırı düşük teklif açıklamaları kapsamında sunulan fiyat teklifleri ve dayanağı satış tutarı tespit tutanaklarında beyan edilen bilgilere ilişkin nihai sorumluluğun söz konusu fiyat teklifi ve satış tutarı tespit tutanağını düzenleyen SMMM ve fiyat teklifi veren firmaya ait olduğundan, başvuru sahibinin iddia ettiği üzere söz konusu tutanakta beyan edilen faturaya ilişkin ayrıca bir inceleme yapılmasına gerek olmadığı anlaşılmış olup başvuru sahibinin iddialarının yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır.

Öte yandan, 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun 53’üncü maddesinin (j) fıkrasının 9’uncu alt bendinde “Başvuru sahibinin iddialarının tamamında haklı bulunması halinde, Kurul kararı ile itirazen şikâyet başvuru bedelinin başvuru sahibine iadesine karar verilir. Kurul kararının başvuru sahibine bildirimini izleyen otuz gün içinde başvuru sahibinin Kuruma yazılı talebi üzerine, bu talep tarihini izleyen otuz gün içinde Kurum tarafından itirazen şikâyet başvuru bedelinin iadesi yapılır ve son ödeme tarihine kadar geçen süre için faiz işlemez. Diğer hallerde başvuru bedeli iade edilmez. Bu fıkranın (1) numaralı bendi uyarınca tahsil edilen bedel hiçbir durumda iade edilmez.” hükmü yer almaktadır.

Aktarılan Kanun hükmüne göre, başvuru sahibinin itirazen şikâyete konu iddialarının tamamında haklı bulunması halinde başvuru bedeli iadesinin söz konusu olabileceği dikkate alındığında, yukarıda yer verilen tespit ve değerlendirmeler neticesinde, başvuru sahibinin iddialarında haklı bulunmadığı anlaşıldığından başvuru bedelinin başvuru sahibine iadesi için Kanun’un öngördüğü şekilde “başvuru sahibinin iddialarının tamamında haklı bulunması” koşulunun gerçekleşmediği, dolayısıyla 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun 53’üncü maddesinin (j) fıkrasının 9’uncu alt bendi hükmü gereğince başvuru bedelinin iadesinin mümkün bulunmadığı anlaşılmıştır.

B) İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Yönetmelik’in 18’inci maddesinin ikinci fıkrası yönünden yapılan inceleme sonucunda herhangi bir aykırılık tespit edilmemiştir.

Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanun'un 65'inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen otuz gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere,

Anılan Kanun'un 54'üncü maddesinin onbirinci fıkrasının (c) bendi gereğince itirazen şikâyet başvurusunun reddine,

Oybirliği ile karar verildi.

****| ****| ****

****| ****| ****

****| ****| ****