KAMU İHALE KURULU KARARI

Toplantı No : 2025/037

Gündem No : 78

Karar Tarihi : 17.09.2025

Karar No : 2025/UY.II-2008

BAŞVURU SAHİBİ:

Ilıcak Proje A.Ş. - Yeni Şah İnş. Ltd. Şti. İş Ortaklığı,

İHALEYİ YAPAN İDARE:

Van Büyükşehir Belediyesi Başkanlığı Fen İşleri Daire Başkanlığı,

BAŞVURUYA KONU İHALE:

2025/808998 İhale Kayıt Numaralı “Sebze Hali Yapım İşi” İhalesi

KURUMCA YAPILAN İNCELEME:

Van Büyükşehir Belediyesi Başkanlığı Fen İşleri Daire Başkanlığı tarafından 30.06.2025 tarihinde açık ihale usulü ile gerçekleştirilen “Sebze Hali Yapım İşi” ihalesine ilişkin olarak Ilıcak Proje A.Ş. - Yeni Şah İnş. Ltd. Şti. İş Ortaklığı tarafından 28.08.2025 tarih ve 191803 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 28.08.2025 tarihli dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunulmuştur.

Başvuruya ilişkin olarak 2025/1670 sayılı şikâyet dosyası kapsamında yapılan inceleme neticesinde esas inceleme raporu tanzim edilmiştir.

KARAR:

Esas inceleme raporu ve ekleri incelendi:

İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle; 25.08.2025 onay tarihli ihale komisyonu kararıyla ihalenin Köroğlu Kardeşler Yat. ve San. Tic. Ltd. Şti. - Mn İmar Yapı A.Ş. İş Ortaklığı üzerinde bırakılmasına karar verildiği, bahse konu İş Ortaklığının aşırı düşük teklif açıklamasının uygun olmadığı yönünde taraflarınca idareye şikayet başvurusunda bulunulduğu, ancak 28.08.2025 tarihinde taraflarına EKAP üzerinden tebliğ edilen yazıyla ihale konusu işin projesinin revize edilmesi sebebiyle yaklaşık maliyetin değiştiği gerekçesiyle iptal edildiğinin tebliğ edildiği, bahse konu iptal kararının yerinde olmadığı, şöyle ki;

İhalenin 30.06.2025 tarihinde gerçekleştirildiği, bu tarihten sonra geçen süre boyunca iptal gerekçesi olarak ifade edilen proje değişikliğinin söz konusu olmadığı, taraflarınca yapılan şikayet başvurusu üzerine ihalenin iptal edildiği, iptal kararında idarece hangi projede ve ne nitelikte bir değişiklik yapıldığının açıkça ortaya konulmadığı, dolayısıyla söz konusu değişikliklerin iş artışı/eksilişi ile karşılanıp karşılanamayacağının ve ihalenin iptalini gerektirecek nitelikte olup olmadığının belli olmadığı,

Ayrıca, Köroğlu Kardeşler Yat. ve San. Tic. Ltd. Şti. - Mn İmar Yapı A.Ş. İş Ortaklığınca sunulan yeterlik bilgileri tablolarında beyan edilen iş hacmine ilişkin bilgilerin İdari Şartname’de düzenlenen asgari kriterleri karşılamadığı, dolayısıyla bahse konu İş Ortaklığının teklifinin değerlendirme dışı bırakılması gerektiği,

Köroğlu Kardeşler Yat. ve San. Tic. Ltd. Şti. - Mn İmar Yapı A.Ş. İş Ortaklığınca sunulan aşırı düşük teklif açıklamasının uygun olmadığı, şöyle ki;

Anılan istekli tarafından aşırı düşük teklif açıklaması kapsamında öngörülen metrajların işin projesinde yer alan metrajların % 10’unun üzerinde eksik olduğu, diğer bir ifadeyle, anılan isteklice açıklaması kapsamında eksik gösterilen metrajlarla fiyat avantajı oluşturulduğu,

Anılan istekli tarafından aşırı düşük teklif açıklaması kapsamında Kamu İhale Genel Tebliği’nin 45.1.3’üncü maddesi uyarınca açıklama istenilen iş kalemlerine ilişkin analizlerde % 10’un altında kâr ve genel gider; açıklama istenilmeyen iş kalemlerine ilişkin toplam teklif bedelinin %10’unun altında bir bedel öngörüldüğü, açıklama istenilmeyen iş kalemlerine ilişkin 0,01 TL’nin altında birim fiyat öngörüldüğü, bu iş kalemlerine ilişkin teklif edilen birim fiyat ve miktarın çarpımı sonucu elde edilen tutarın 0,01 TL’nin altında olduğu, açıklanması istenilen iş kalemlerine ilişkin analizlerde aritmetik hata olduğu, açıklanması istenen iş kalemlerine ilişkin sunulan fiyat teklifleri üzerinde anılan Tebliğ’in 45.1.12.1’inci maddesi uyarınca yer alması gereken ibarelere yer verilmediği, açıklama kapsamında yer alan fiyat tekliflerinin dayanağı tespit tutanaklarında tarih ve sayı bilgilerine yer verilmediği, tespit tutanaklarının açıklama kapsamında sunulmadığı ve/veya tespit tutanaklarındaki fatura bilgileri tablosunun doldurulmadığı, fatura bilgileri tablosunda beyan edilen bilgiler ile tutanakta yer alan faturaya esas dönem bilgilerinin uyumlu olmadığı, faturaya esas üç aylık dönem dikkate alınarak fatura bilgileri tablosunun doldurulmadığı, açıklama kapsamında yer alan fiyat tekliflerindeki birim fiyatın tespit tutanağındaki ağırlıklı ortalama birim satış tutarının ve/veya ortalama birim maliyet tutarının %80’inin altında olduğu, fiyat tekliflerinin ilgili alanda faaliyet gösteren firmalardan alınmadığı, fiyat teklifi üzerindeki imzalar ile tutanak ekinde yer alan imza beyannameleri üzerindeki imzaların uyumlu olmadığı, açıklama kapsamında SMMM faaliyet belgelerinin sunulmadığı ve anılan istekli tarafından aşırı düşük teklif açıklaması kapsamında asgari saatlik çalışma ücretinin altında bir bedel öngörülerek işçilik giderinin açıklandığı iddialarına yer verilmiştir.

İptal gerekçeleri ile sınırlı olarak yapılan inceleme sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir.

4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun “Temel ilkeler” başlıklı 5’inci maddesinde “İdareler, bu Kanuna göre yapılacak ihalelerde; saydamlığı, rekabeti, eşit muameleyi, güvenirliği, gizliliği, kamuoyu denetimini, ihtiyaçların uygun şartlarla ve zamanında karşılanmasını ve kaynakların verimli kullanılmasını sağlamakla sorumludur…” hükmü,

Bahse konu Kanun’un “Bütün tekliflerin reddedilmesi ve ihalenin iptali” başlıklı 39’uncu maddesinde “İhale komisyonu kararı üzerine idare, verilmiş olan bütün teklifleri reddederek ihaleyi iptal etmekte serbesttir. İhalenin iptal edilmesi halinde bu durum bütün isteklilere derhal bildirilir. İdare bütün tekliflerin reddedilmesi nedeniyle herhangi bir yükümlülük altına girmez. Ancak, idare isteklilerin talepte bulunması halinde, ihalenin iptal edilme gerekçelerini talep eden isteklilere bildirir.” hükmü,

Aynı Kanun’un “İhalenin karara bağlanması ve onaylanması” başlıklı 40’ıncı maddesinde “…İhale komisyonu gerekçeli kararını belirleyerek, ihale yetkilisinin onayına sunar. Kararlarda isteklilerin adları veya ticaret unvanları, teklif edilen bedeller, ihalenin tarihi ve hangi istekli üzerine hangi gerekçelerle yapıldığı, ihale yapılmamış ise nedenleri belirtilir.

İhale yetkilisi, karar tarihini izleyen en geç beş iş günü içinde ihale kararını onaylar veya gerekçesini açıkça belirtmek suretiyle iptal eder.

İhale; kararın onaylanması halinde geçerli, iptal edilmesi halinde ise hükümsüz sayılır…” hükmü,

Anılan Kanun’un “Kesinleşen ihale kararlarının bildirilmesi” başlıklı 41’inci maddesinde “ İhale sonucu, ihale kararının ihale yetkilisi tarafından onaylandığı günü izleyen en geç üç gün içinde, ihale üzerinde bırakılan dâhil olmak üzere, ihaleye teklif veren bütün isteklilere bildirilir. İhale sonucunun bildiriminde, tekliflerin değerlendirmeye alınmama veya uygun bulunmama gerekçelerine de yer verilir.

İhale kararının ihale yetkilisi tarafından iptal edilmesi durumunda da isteklilere gerekçeleri belirtilmek suretiyle bildirim yapılır…” hükmü,

Başvuruya konu ihaleye ait İdari Şartname’nin “İhale konusu işe/alıma ilişkin bilgiler” başlıklı 2’nci maddesinde “ 2.1. İhale konusu işin/alımın;

a) Adı: Sebze Hali Yapım İşi

b) Türü: Yapım işleri

c) İlgili Uygulama Yönetmeliği: Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliği

…

e) Miktarı: 1 Adet Sebze Hali Yapım İşi

Ayrıntılı bilgi İdari Şartname’nin ekinde yer almaktadır.

f) İşin yapılacağı/malın teslim edileceği yer: Van İli Tuşba İlçesi Topaktaş Mahallesi” düzenlemesi,

Anılan Şartname’nin “Bütün tekliflerin reddedilmesi ve ihalenin iptal edilmesi” başlıklı 34’üncü maddesinde “34.1. İhale komisyonu kararı üzerine idare, verilmiş olan bütün teklifleri reddederek ihaleyi iptal etmekte serbesttir. İdare bütün tekliflerin reddedilmesi nedeniyle herhangi bir yükümlülük altına girmez.

34.2. İhalenin iptal edilmesi halinde bu durum, bütün isteklilere gerekçesiyle birlikte derhal bildirilir.” düzenlemesi,

Bahse konu Şartname’nin “Kesinleşen ihale kararının bildirilmesi” başlıklı 38’inci maddesinde “38.1. Kesinleşen ihale kararı, ihale yetkilisi tarafından onaylandığı günü izleyen en geç üç gün içinde, ihale üzerinde bırakılan dahil, ihaleye teklif veren bütün isteklilere, 36.2. maddesi uyarınca alınan ihale komisyonu kararı ile birlikte bildirilir.

38.2. İhale kararının ihale yetkilisi tarafından iptal edilmesi durumunda da isteklilere gerekçeleri belirtilmek suretiyle bildirim yapılır. …” düzenlemesi yer almaktadır.

İhale işlem dosyası incelendiğinde; başvuruya konu ihalenin Van Büyükşehir Belediyesi Başkanlığı tarafından gerçekleştirilen “Sebze Hali Yapım İşi” ihalesi olduğu, 11.07.2025 onay tarihli ihale komisyonu kararıyla ekonomik açıdan en avantajlı teklif sahibinin Nr Alt. Asf. İnş. Tic. San. A.Ş. - Kandaşoğlu İnş. Nak. San. ve Tic. Ltd. Şti. İş Ortaklığı, ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif sahibinin ise Ilıcak Proje A.Ş. - Yeni Şah İnş. Ltd. Şti. İş Ortaklığı olarak belirlendiği,

Süreç içerisinde, Köroğlu Kardeşler Yatırım ve Sanayi Ticaret Limited Şirketi- Mn İmar Yapı Anonim Şirketi İş Ortaklığının itirazen şikâyet başvurusuna yönelik yapılan esas incelemesi neticesinde alınan 13.08.2025 tarih ve 2025/UY.II-1727 sayılı Kurul kararında “Köroğlu Kardeşler Yatırım ve San. Tic. Ltd. Şti. - Mn İmar Yapı A.Ş. İş Ortaklığı’nın teklifinin değerlendirmeye alınması, ekonomik açıdan en avantajlı teklif sahibi Nr Altyapı Asfalt İnş. Tic. San. A.Ş.- Kandaşoğlu İnş. Nak. San. ve Tic. Ltd. Şti. İş Ortaklığı’nın teklifinin değerlendirme dışı bırakılması, sınır değer altında teklif veren isteklilerden yukarıda belirtilen hususlara uygun şekilde yeniden aşırı düşük teklif açıklaması istenilmesi” yönünde düzeltici işlem belirlenmesine karar verildiği,

Anılan Kurul kararının uygulanmasını teminen alınan 25.08.2025 onay tarihli ihale komisyonu kararında ekonomik açıdan en avantajlı teklif sahibinin Köroğlu Kardeşler Yat. ve San. Tic. Ltd. Şti. - Mr İmar Yapı A.Ş. İş Ortaklığı, ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif sahibinin ise Ilıcak Proje A.Ş. - Yeni Şah İnş. Ltd. Şti. İş Ortaklığı olarak belirlendiği,

İdare tarafından 28.08.2025 tarihinde EKAP üzerinden isteklilere tebliğ edilen yazıda “Fen İşleri Başkanlığı’nın …. yazılarına istinaden projenin revize edilmesi, sebze hali giriş-çıkış bağlantı yolunun eklenmesi sonucu çalışma süresi, ödenek dilimleri ve yaklaşık maliyet değişeceği…” gerekçeleriyle ihalenin iptal edildiği,

İhalenin iptaline yönelik tebliğ edilen yazıda bahsi geçen Van Büyükşehir Belediyesi Fen İşleri Dairesi Başkanlığı tarafından düzenlenen 215167 sayılı yazı incelendiğinde “Van sebze hali dükkan sahipleri tarafından gelen talep üzerine tırların giriş-çıkış geçitlerinin yetersiz genişlikte olduğu ve bu durumun kullanımda ciddi sorunlar doğuracağından vaziyet planında değişikliğe gidilecektir. Yeni yapılan çevre yolu kavşağı ve karayolları yol güzergahına göre sebze haline giriş-çıkış yol bağlantısı verilecektir. Sebze hali giriş-çıkış yolun harita kotları yeniden belirlenecektir.

Ayrıca Çevre ve Şehircilik Bakanlığı Yüksek Fen Kurulu tarafından 166191 sayılı 24.09.2018 tarihli genelgede Van İli Tuşpa İlçesi için havanın fen noktasından çalışılmaya uygun olmayan devresi 15 Kasım - 20 Mart tarihleri arasında olduğu; projenin ön görülen bitim süresi 450 gün olup resmi itiraz süresi, sözleşmeye davet süresi ve yer teslimi süresi birlikte değerlendirildiğinde işin bitim süresi 2027 olacaktır. Buna istinaden ödenek dilimleri ve işin süresi değişecektir.

Yukarıda belirtilen hususlardan dolayı projenin revize edilmesi ve sebze hali giriş-çıkış bağlantı yolunun eklenmesi sonucu çalışma süresi, ödenek dilimleri ve yaklaşık maliyet değişeceğinden dolayı ihalenin iptal edilmesi…” ifadelerine yer verildiği tespit edilmiştir.

Yukarıda aktarılan 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun 5’inci maddesinde, idarelerin kamu alımlarında saydamlık, rekabet, eşit muamele, güvenirlik, gizlilik, kamuoyu denetimi, ihtiyaçların uygun şartlarla ve zamanında karşılanması ile kaynakların verimli kullanılması ilkelerine uymakla yükümlü olduğunun hüküm altına alındığı, bu kapsamda ihale yetkilisine ihaleyi onaylama veya onaylamayarak iptal etme konusunda tanınan yetkinin, yalnızca ihale sürecinin şekli anlamda mevzuata uygunluğunun denetlenmesiyle sınırlı olmadığı, diğer bir ifadeyle, söz konusu yetkinin aynı zamanda idarenin ihtiyacının karşılanmasını ve kamu kaynaklarının etkin kullanımını sağlamak amacıyla yerindelik esasına dayalı bir takdir yetkisini de kapsadığı,

Somut olayda, ihale yetkilisi tarafından idarenin ihtiyaçlarında değişiklik meydana gelmesi nedeniyle bu yeni ihtiyaca uygun şekilde projelerin revize edilmesi ve ödenek dilimlerinde de değişiklik yapılmasının zorunlu hale geldiğinin ifade edildiği, idarenin ihtiyacında proje değişikliklerinin gerekmesi ve yapılacak değişiklikler ile ortaya çıkacak ihtiyacı karşılamaya yönelik ödenek durumunun değişmesi karşısında ihalenin sürdürülmesi halinde hem idarenin fiilî ihtiyacının karşılanmayacağı, hem de bu durumun kamu kaynaklarının etkin ve verimli kullanımına engel teşkil edebileceği, dolayısıyla, ihale yetkilisinin ifade ettiği hususlar göz önüne bulundurularak başvuruya konu ihalenin iptal edilmesine ilişkin kararın 4734 sayılı Kanun’un 5’inci maddesinde düzenlenen temel ilkeler ile kamu yararı ve hizmet gerekleri ilkelerine aykırılık teşkil etmediği anlaşılmıştır.

Yukarıda aktarılan değerlendirmeler doğrultusunda, idarenin ihalenin iptaline yönelik kararında hukuka aykırılık bulunmadığından; başvuru sahibinin Köroğlu Kardeşler Yat. ve San. Tic. Ltd. Şti. - Mn İmar Yapı A.Ş. İş Ortaklığının teklifinin yeterlik kriterlerini karşılamadığı ve aşırı düşük teklif açıklamasının uygun olmadığı yönündeki iddialarına yönelik ayrıca bir inceleme yapılmasına gerek olmadığı sonucuna varılmıştır.

Öte yandan, 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun 53’üncü maddesinin (j) fıkrasının 9’uncu alt bendinde “Başvuru sahibinin iddialarının tamamında haklı bulunması halinde, Kurul kararı ile itirazen şikâyet başvuru bedelinin başvuru sahibine iadesine karar verilir. Kurul kararının başvuru sahibine bildirimini izleyen otuz gün içinde başvuru sahibinin Kuruma yazılı talebi üzerine, bu talep tarihini izleyen otuz gün içinde Kurum tarafından itirazen şikâyet başvuru bedelinin iadesi yapılır ve son ödeme tarihine kadar geçen süre için faiz işlemez. Diğer hallerde başvuru bedeli iade edilmez. Bu fıkranın (1) numaralı bendi uyarınca tahsil edilen bedel hiçbir durumda iade edilmez.” hükmü yer almaktadır.

Aktarılan Kanun hükmüne göre, başvuru sahibinin itirazen şikâyete konu iddialarında haklı bulunması halinde başvuru bedeli iadesinin söz konusu olabileceği dikkate alındığında, yukarıda yer verilen tespit ve değerlendirmeler neticesinde, başvuru sahibinin iddialarında haklı bulunmadığı anlaşıldığından başvuru bedelinin başvuru sahibine iadesi için Kanun’un öngördüğü şekilde “başvuru sahibinin iddialarının tamamında haklı bulunması” koşulunun gerçekleşmediği, dolayısıyla 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun 53’üncü maddesinin (j) fıkrasının 9’uncu alt bendi hükmü gereğince başvuru bedelinin iadesinin mümkün bulunmadığı anlaşılmıştır.

Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanun’un 65'inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen otuz gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere,

Anılan Kanun'un 54'üncü maddesinin onbirinci fıkrasının (c) bendi gereğince itirazen şikâyet başvurusunun reddine,

Oybirliği ile karar verildi.

****| ****| ****

****| ****| ****