KAMU İHALE KURULU KARARI

Toplantı No : 2025/026

Gündem No : 22

Karar Tarihi : 02.07.2025

Karar No : 2025/UY.II-1418

BAŞVURU SAHİBİ:

Orak Altyapı Sanayi ve Ticaret Anonim Şirketi,

İHALEYİ YAPAN İDARE:

Karayolları 1. Bölge Müdürlüğü,

BAŞVURUYA KONU İHALE:

2025/417011 İhale Kayıt Numaralı “Keşan Asfalt Plenti İle Bitümlü Sıcak Karışım Kaplama Yapılması” İhalesi

KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:

Karayolları 1. Bölge Müdürlüğü tarafından 17.04.2025 tarihinde açık ihale usulü ile gerçekleştirilen “Keşan Asfalt Plenti İle Bitümlü Sıcak Karışım Kaplama Yapılması” ihalesine ilişkin olarak Orak Altyapı Sanayi ve Ticaret Anonim Şirketi’nin 04.06.2025 tarihinde yaptığı şikâyet başvurusunun, idarenin 13.06.2025 tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibince 17.06.2025 tarih ve 185944 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 17.06.2025 tarihli dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunulmuştur.

Başvuruya ilişkin olarak 2025/1183 sayılı itirazen şikâyet dosyası kapsamında yapılan inceleme neticesinde esas inceleme raporu tanzim edilmiştir.

KARAR:

Esas inceleme raporu ve ekleri incelendi.

İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle, taraflarınca sunulan aşırı düşük teklif açıklamalarının idarece uygun bulunmadığı, ihale komisyonu tarafından açıklama istenmeyen girdilerin birim fiyatları için bir kuruş bedel öngörüldüğü ve birim fiyatla miktarın çarpılması sonucu bulunan tutarın re’sen düzeltilmesi neticesinde bulunan tutarların bir kuruşun altında olduğu ifade edilerek tekliflerinin reddedildiği, söz konusu idare işleminin mevzuata uygun olmadığı, taraflarınca açıklama istenmeyen analiz girdileri için bir kuruş değil 1,00 TL birim fiyat öngörüldüğü, birim fiyatla miktarın çarpımı sonucu bulunan tutarın analize bir kuruş olarak yazılmasının Kamu İhale Genel Tebliği’nin 45.1.3’üncü maddesinde yer alan “Analizlerde, açıklama istenilmeyen her bir analiz girdisinin birim fiyatı ve birim fiyatla miktarın çarpılması sonucu bulunan tutarı için bir kuruşun altında bedel öngörülemez.” şeklindeki emredici hükmün zorunlu bir sonucu olduğu,

Diğer taraftan, Tebliğ’in “Analizlerde, birim fiyatla miktarın çarpılması sonucu bulunan ve bir kuruşun üzerinde olan tutar virgülden sonra en yakın iki ondalık basamaklı sayıya yuvarlanarak yazılır. Yuvarlama işleminde yarım kuruş ve üzerindeki değerler bir kuruşa tamamlanır; yarım kuruşun altındaki değerler ise dikkate alınmaz. Yuvarlamalar nedeniyle oluşan hesaplama farklılıkları ihale komisyonu tarafından re’sen düzeltilir. Yapılan bu düzeltme sonucu bulunan tutarın, açıklama yapılan iş kalemi/iş grubu için teklif edilen fiyatı aşması halinde isteklinin teklifi reddedilir.” açıklaması çerçevesinde yuvarlama işleminin, çarpım sonucunun bir kuruşun üzerinde olduğu hallerde uygulanacağı, dolayısıyla çarpım sonucunun bir kuruşun altında olduğu hallerde, herhangi bir yuvarlama işlemi yapılmadan tutar kısmına doğrudan bir kuruş yazılacağı, mevzuat gereğince yuvarlama işlemi uygulanmayan bir kuruş ve altındaki tutarlarda yuvarlamadan kaynaklanan hesaplama farklılığı söz konusu olamayacağından ihale komisyonunca re’sen düzeltme işlemi de yapılmayacağı iddialarına yer verilmiştir.

A) Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir.

4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun “Aşırı düşük teklifler” başlıklı 38’inci maddesinde “İhale komisyonu verilen teklifleri değerlendirdikten sonra, diğer tekliflere veya idarenin tespit ettiği yaklaşık maliyete göre teklif fiyatı aşırı düşük olanları tespit eder. Bu teklifleri reddetmeden önce, belirlediği süre içinde teklif sahiplerinden teklifte önemli olduğunu tespit ettiği bileşenler ile ilgili ayrıntıları yazılı olarak ister.

İhale komisyonu;

a) İmalat sürecinin, verilen hizmetin ve yapım yönteminin ekonomik olması,

b) Seçilen teknik çözümler ve teklif sahibinin mal ve hizmetlerin temini veya yapım işinin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar,

c) Teklif edilen mal, hizmet veya yapım işinin özgünlüğü,

gibi hususlarda yapılan yazılı açıklamaları dikkate alarak, aşırı düşük teklifleri değerlendirir. Bu değerlendirme sonucunda, açıklamaları yeterli görülmeyen veya yazılı açıklamada bulunmayan isteklilerin teklifleri reddedilir. …” hükmü,__

**** Kamu İhale Genel Tebliği’nin “Sınır değer tespiti ve aşırı düşük teklifler” başlıklı 45’inci maddesinde “… 45.1.2. Sınır değerin altındaki teklif sahiplerinden yaklaşık maliyetin % 80’lik bölümünü oluşturan iş kalemleri/gruplarına ilişkin ayrıntılar yazılı olarak istenir. Bu çerçevede; istenen açıklamanın niteliği dikkate alınarak, isteklilere beş (5) iş gününden az olmamak üzere makul bir süre verilir. …

…

45.1.3. İsteklilerden teklifleri kapsamında analiz ve hesap cetveli sunmaları istenmeyecektir. Analizler ve hesap cetveli, Kanunun 38 inci maddesi uyarınca teklif fiyatı aşırı düşük olarak tespit edilen isteklilerin tekliflerinin önemli bileşenleri ile ilgili ayrıntıların belirlenmesi amacıyla, sadece aşırı düşük teklif sahibi isteklilerden istenecektir. Bu çerçevede; teklif fiyatının aşırı düşük olduğu tespit edilen istekliler tekliflerinde önemli olduğu tespit edilen bileşenlerine ilişkin olarak yapacakları açıklama kapsamında;

…

b) Teklif birim fiyatlı işlerde; açıklama istenen iş kalemlerinin birim fiyatlarına ilişkin olarak ihale dokümanında verilen analiz formatına uygun analizleri,

sunacaklardır.

Sunulan analizlerde, kâr ve genel giderler hariç analiz girdilerinin toplam tutarının asgari %10’u oranında yüklenici kârı ve genel gider öngörülmesi zorunludur. Sorgulamaya konu edilmeyen iş kalemleri/grupları için analiz sunulması istenmeyecektir.

…

Analizlerde, açıklama istenilmeyen her bir analiz girdisinin birim fiyatı ve birim fiyatla miktarın çarpılması sonucu bulunan tutarı için bir kuruşun altında bedel öngörülemez.

Analizlerde, birim fiyatla miktarın çarpılması sonucu bulunan ve bir kuruşun üzerinde olan tutar virgülden sonra en yakın iki ondalık basamaklı sayıya yuvarlanarak yazılır. Yuvarlama işleminde yarım kuruş ve üzerindeki değerler bir kuruşa tamamlanır; yarım kuruşun altındaki değerler ise dikkate alınmaz. Yuvarlamalar nedeniyle oluşan hesaplama farklılıkları ihale komisyonu tarafından re’sen düzeltilir. Yapılan bu düzeltme sonucu bulunan tutarın, açıklama yapılan iş kalemi/iş grubu için teklif edilen fiyatı aşması halinde isteklinin teklifi reddedilir. …” açıklaması,

**** İhaleye ait İdari Şartname’nin “İhale konusu işe/alıma ilişkin bilgiler” başlıklı 2’nci maddesinde “2.1. İhale konusu işin/alımın;

a) Adı: Keşan Asfalt Plenti ile Bitümlü Sıcak Karışım Kaplama Yapılması

b) Türü: Yapım işleri

c) İlgili Uygulama Yönetmeliği: Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliği

ç) Yatırım proje no'su (yapım işlerinde): 2016E04-208692-208848 ... ların Rehabilitasyonu),2024E04-229882 ( - Rut ... Kar ve Buz Müc. Yap.)

d) Kodu:

e) Miktarı: 250.000 ton bitümlü sıcak karışım tabakasının yapılması ve nakli, 300.000 ton bitümlü sıcak karışım agregası hazırlanması ve nakli, 400 ton yapıştırıcı temini ve nakli yapım işidir.

Ayrıntılı bilgi idari şartnamenin ekinde yer almaktadır.

f) İşin yapılacağı/malın teslim edileceği yer: Keşan / EDİRNE” düzenlemesi,

**** Aynı Şartname’nin “Aşırı düşük teklifler” başlıklı 33’üncü maddesinde “33.1. Teklifi sınır değerin altında kalan isteklilerden Kanunun 38 inci maddesine göre açıklama istenecektir. Bu kapsamda; ihale komisyonu sınır değerin altında kalan teklifleri aşırı düşük teklif olarak tespit eder ve bu teklif sahiplerinden Kurum tarafından belirlenen kriterlere göre teklifte önemli olduğunu tespit ettiği bileşenler ile ilgili ayrıntıları yazılı olarak ister. İhale komisyonu;

a) Yapım yönteminin ekonomik olması,

b) Seçilen teknik çözümler ve teklif sahibinin işin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar,

c) Teklif edilen işin özgünlüğü,

gibi hususlarda yapılan yazılı açıklamaları dikkate alarak aşırı düşük teklifleri değerlendirir. Bu değerlendirme sonucunda, açıklamaları yeterli görülmeyen veya yazılı açıklamada bulunmayan isteklilerin teklifi reddedilir.” düzenlemesi bulunmaktadır.

**** İhale işlem dosyası kapsamında gönderilen bilgi ve belgelerden, başvuruya konu ihalenin 17.04.2025 tarihinde Karayolları 1. Bölge Müdürlüğü tarafından açık ihale usulüyle gerçekleştirilen “Keşan Asfalt Plenti İle Bitümlü Sıcak Karışım Kaplama Yapılması” ihalesi olduğu, ihalede 90 adet ihale dokümanı edinildiği ve 57 istekli tarafından teklif sunulduğu, 19 istekliden aşırı düşük teklif açıklaması istenildiği, teklifi aşırı düşük olarak belirlenen 5 istekli tarafından aşırı düşük teklif açıklaması sunulduğu, başvuru sahibi Orak Altyapı Sanayi ve Ticaret Anonim Şirketi tarafından sunulan aşırı düşük teklif açıklamasının uygun bulunmadığı, aşırı düşük teklif açıklamaları uygun bulunan tek isteklinin Kırımoğlu Mühendislik Müşavirlik İnşaat Nakliye Temizlik İthalat ve İhracat Sanayi Ticaret Limited Şirketi olduğu ve ihalenin üzerinde bırakıldığı, teklifi sınır değerin üzerinde olan Elte İnşaat ve Yapı Sanayi Ticaret Limited Şirketi - Bölükbaş Madencilik Nakliye İnşaat ve Taahhüt Sanayi Ticaret Limited Şirketi İş Ortaklığı’nın ise ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif sahibi olarak belirlendiği görülmüştür.

**** Başvuruya konu ihaleye ait birim fiyat teklif cetveli incelendiğinde,**** ÜST.01/A, ÜST.01/CRS, ÜST.01/BSK, ÜST.01/N2, ÜST.01/K1 ve ÜST.01/K olmak üzere altı adet iş kaleminin bulunduğu, idarece 02.05.2025 tarihinden EKAP üzerinden gönderilen aşırı düşük teklif sorgulama yazıları incelendiğinde ise açıklama sunulması gereken üç adet iş kalemine (ÜST.01/A, ÜST.01/K ve ÜST.01/N2) yer verildiği ve buna ilişkin analizlere, açıklama sunulması istenilen ve istenilmeyen iş kalemlerine yer verildiği tespit edilmiştir.

**** Başvuru sahibi Orak Altyapı Sanayi ve Ticaret Anonim Şirketi tarafından sunulan aşırı düşük teklif açıklamaları incelendiğinde, “ÜST.01/A poz numaralı Bitümlü Sıcak Karışım Agregası Hazırlanması ve Nakli” iş kalemi ile “ÜST.01/K poz numaralı Asfalt Kazıma Makinesi ile Her Cins Bitümlü Karışım Kaplamaların Kazılması ve Nakli” iş kaleminin her ikisinde de analizlerde yer alan açıklama istenilmeyecek analiz girdisi olarak belirlenen analiz girdilerinin “ [10.120.1043 poz numaralı Eleme makinası (yaklaşık 70 HP' lik, 3-4 kademeli 100 m3/saat kapasiteli, titreşimli çekilir tip), 10.120.1004 poz numaralı Ekskavatör ve dragline tipi makinalar 210 - 259 HP (21/2Yd3), 10.120.1030 poz numaralı Yükleyici (11/2 yd3 veya 5500 libre taşıma güçlü, takriben 80 HP muadili lastik tekerlekli), 10.120.1023 poz numaralı Kompresör (210 cfm' lik kompresör+hortum ve tabancalar), 10.120.1051 poz numaralı Motopomp (5 PS gücünde, takriben 50 mm çapında) ve 10.120.1059 poz numaralı Arazöz (5 tonluk su sandıklı)]”** __****** tamamı için 1,00 TL birim fiyat öngörüldüğü, bahse konu analiz girdilerinin miktarlarının sırasıyla 0,0000010688, 0,0000004281, 0,0000035063, 0,0000137000, 0,0000006955 ve 0,0000111150 olduğu ve analiz girdileri için teklif edilen fiyatın (1,00 TL) idarece belirlenen miktarlarla çarpılması neticesinde her biri için toplam 0,01 TL öngörüldüğü tespit edilmiştir.

Kamu İhale Genel Tebliği’nin yukarıda aktarılan açıklamalarından; analizlerde, açıklama istenilmeyen her bir analiz girdisinin hem birim fiyatı ve hem de birim fiyatla miktarın çarpılması sonucu bulunan tutar için bir kuruşun altında bedel öngörülemeyeceği, analizlerde, birim fiyatla miktarın çarpılması sonucu bulunan ve bir kuruşun üzerinde olan tutarın virgülden sonra en yakın iki ondalık basamaklı sayıya yuvarlanarak yazılacağı, yuvarlama işleminde yarım kuruş ve üzerindeki değerlerin bir kuruşa tamamlanacağı, yarım kuruşun altındaki değerlerin ise dikkate alınmayacağı, yuvarlamalar nedeniyle oluşan hesaplama farklılıklarının ihale komisyonu tarafından re’sen düzeltileceği, yapılan bu düzeltme sonucu bulunan tutarın, açıklama yapılan iş kalemi/iş grubu için teklif edilen fiyatı aşması halinde isteklinin teklifi reddedileceği anlaşılmaktadır.

Bu çerçevede değerlendirildiğinde, başvuru sahibi istekli tarafından açıklama istenilecek iş kalemi olarak belirlenen “ÜST.01/A poz numaralı Bitümlü Sıcak Karışım Agregası Hazırlanması ve Nakli” iş kalemi ile “ÜST.01/K poz numaralı Asfalt Kazıma Makinesi ile Her Cins Bitümlü Karışım Kaplamaların Kazılması ve Nakli” iş kalemlerine ilişkin sunulan analizler incelendiğinde açıklama istenilmeyecek analiz girdilerinin birim fiyatları için bir kuruşun üzerinde tutar öngörüldüğü, ayrıca birim fiyatlar ile miktarlarının çarpılması neticesinde elde edilen toplam tutarlar için bir kuruş (0,01 TL) öngörüldüğü tespit edilmiştir.

**** Yukarıda yapılan tespit ve değerlendirmeler neticesinde,**** 29.05.2025 tarihli ihale komisyonu kararında**** idarece anılan analiz girdileri için teklif edilen birim fiyatlar ile miktarların çarpılması sonucunda elde edilen tutarların re’sen düzeltildiği ve bulunan çarpımın sonucunda toplam tutarların bir kuruşun altında olduğu dolayısıyla da açıklamanın bu hali ile uygun olmadığı ifade edilse de, Kamu İhale Genel Tebliği’nin 45.1.3’üncü maddesi uyarınca açıklama istenilmeyen analiz girdileri için birim fiyat ile miktarın çarpılması sonucu bulunan tutar için bir kuruşun altında bedel öngörülemeyeceğinden başvuru sahibi istekli tarafından söz konusu tutarın bir kuruşa tamamlandığı tespit edilmiş olup, başvuru sahibinin iddiasının yerinde olduğu sonucuna varılmıştır.

Ancak, yapılan inceleme sonucunda her ne kadar başvuru sahibi isteklinin aşırı düşük teklif açıklamalarının uygun bulunarak teklifinin değerlendirmeye alınması gerekmekte ise de, aynı ihaleye ilişkin Karar İnşaat Taah. Mad. San. ve Tic. Ltd. Şti.nin sınır değer ve yaklaşık maliyete ilişkin iddialarına yönelik itirazen şikâyet başvurusu kapsamında yapılan inceleme neticesinde alınan 02.07.2025 tarihli ve 2025/UH.II-1417 sayılı Kurul kararı ile yaklaşık maliyetin ve sınır değerin yeniden hesaplanması gerektiği ve ardından aşırı düşük teklif olan ve olmayan istekilerin durumunda değişiklik olup olmadığının tespit edilerek bu aşamadan sonraki ihale işlemlerinin mevzuata uygun olarak yeniden gerçekleştirilmesi gerektiğine karar verildiğinden idarece işlemlerin buna göre devam ettirilmesi gerektiği sonucuna varılmıştır.

Diğer taraftan 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun 53’üncü maddesinde “Başvuru sahibinin iddialarının tamamında haklı bulunması halinde, Kurul kararı ile itirazen şikâyet başvuru bedelinin başvuru sahibine iadesine karar verilir. Kurul kararının başvuru sahibine bildirimini izleyen otuz gün içinde başvuru sahibinin Kuruma yazılı talebi üzerine, bu talep tarihini izleyen otuz gün içinde Kurum tarafından itirazen şikâyet başvuru bedelinin iadesi yapılır ve son ödeme tarihine kadar geçen süre için faiz işlemez. Diğer hallerde başvuru bedeli iade edilmez.” hükmü yer almaktadır.

Başvuru sahibi tarafından 202.718,00 TL başvuru bedelinin Kurum şikâyet gelirleri hesabına yatırıldığı görülmüştür. Yapılan incelemede anılan isteklinin itirazen şikâyete konu iddiasında haklı olduğu tespit edilmiş olup, Kurul kararının başvuru sahibine bildirimini izleyen otuz gün içinde başvuru sahibinin Kamu İhale Kurumuna yazılı talebi halinde 202.718,00 TL’lik başvuru bedelinin iadesinin gerektiği anlaşılmıştır.

B) İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Yönetmelik’in 18’inci maddesi yönünden yapılan inceleme sonucunda herhangi bir aykırılık tespit edilmemiştir.

Sonuç olarak, yukarıda belirtilen mevzuata aykırılıkların düzeltici işlemle giderilebilecek nitelikte olduğu tespit edildiğinden, 02.07.2025 tarihli ve 2025/UH.II-1417 sayılı Kurul kararında belirtilen hususlar doğrultusunda aşırı düşük teklif olan ve olmayan istekilerin durumunda değişiklik olup olmadığı tespit edilerek bu aşamadan sonraki ihale işlemlerinin mevzuata uygun olarak yeniden gerçekleştirilmesi gerekmektedir.

Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanun'un 65'inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen otuz gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere,

1. Anılan Kanun'un 54'üncü maddesinin onbirinci fıkrasının (b) bendi gereğince düzeltici işlem belirlenmesine,

2. Başvuru bedelinin Kurul kararının başvuru sahibine bildirimini izleyen otuz gün içinde başvuru sahibinin Kamu İhale Kurumuna yazılı talebi halinde iadesine,

Oybirliği ile karar verildi.

****| ****| ****

****| ****| ****

****| ****| ****