KAMU İHALE KURULU KARARI

Toplantı No : 2025/024

Gündem No : 33

Karar Tarihi : 18.06.2025

Karar No : 2025/UY.I-1349

BAŞVURU SAHİBİ:

Meyapı İnşaat Taah. San. Tic. Ltd. Şti. - Urd İnşaat Ltd. Şti. İş Ortaklığı,

İHALEYİ YAPAN İDARE:

Malatya Büyükşehir Belediye Başkanlığı Destek Hizmetleri Dairesi Başkanlığı,

BAŞVURUYA KONU İHALE:

2025/298127 İhale Kayıt Numaralı “Tecde Spor Kompleksi” İhalesi

KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:

Malatya Büyükşehir Belediye Başkanlığı Destek Hizmetleri Dairesi Başkanlığı tarafından 26.03.2025 tarihinde açık ihale usulü ile gerçekleştirilen “Tecde Spor Kompleksi” ihalesine ilişkin olarak Meyapı İnşaat Taah. San. Tic. Ltd. Şti. - Urd İnşaat Ltd. Şti. İş Ortaklığı’nın 20.05.2025 tarihinde yaptığı şikâyet başvurusunun, idarenin 29.05.2025 tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibince 30.05.2025 tarih ve 184913 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 30.05.2025 tarihli dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunulmuştur.

Başvuruya ilişkin olarak 2025/1062 sayılı itirazen şikâyet dosyası kapsamında yapılan inceleme neticesinde esas inceleme raporu tanzim edilmiştir.

KARAR:

Esas inceleme raporu ve ekleri incelendi.

İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle, özel iş kalemlerine ait miktarlar ile birim fiyatların idarece belirlenen miktarlar ve birim fiyatlara oranla düşük olduğu, açıklama istenilen özel iş kalemlerine ilişkin malzemelerin idarece tanımlanan yapım şartlarına veya teknik şartnameye uygun olmadığı, fiyat teklifi alınan üçüncü kişilerin teklife konu alanda faaliyet gösterdiklerine ilişkin belge sunulmadığı, pursantaj icmal cetvelinde peyzaj işlerine yer verilmediği gerekçeleriyle aşırı düşük teklif açıklamalarının uygun bulunmayarak tekliflerinin reddedildiği, ancak idare tarafından metraj değerlendirmesinin bazı iş kalemleri yerine açıklama istenilen tüm iş kalemleri dikkate alınarak yapılması gerektiği, isteklilerce kullanılan birim fiyatların idarece yaklaşık maliyete esas alınan birim fiyatlarla kıyaslanarak aşırı düşük teklif açıklamalarının uygun görülmemesinin yasal dayanağının bulunmadığı, üçüncü kişilerden alınan fiyat tekliflerinin ekinde teklifi veren kişilere ait ticaret odası belgeleri, imza beyannameleri ve ticaret sicil gazetelerinin sunulduğu ve teklif alınan üçüncü kişilerin tamamının teklife konu alanda faaliyet gösterdiği, aşırı düşük teklif açıklaması aşamasında açıklama istenilen iş kalemlerine ilişkin birim fiyatları kanıtlayıcı belgelerle tevsik edilmesinin beklenildiği, tekliflere konu edilen mamul mal veya hizmetin teknik nitelik ve kriterlere uygunluğuna ilişkin fiilen denetim imkânının bulunmadığı, ödemeye esas bir belge olan pursantaj icmal cetvelinin aşırı düşük teklif açıklaması kapsamında sunulması gerektiğine ilişkin yasal düzenleme bulunmadığı, idarece açıklama talebi yazısı ekinde inşaat, elektrik ve mekanik iş kalemlerine ait listelerin gönderildiği, peyzaj işlerine ilişkin iş kalemlerine de inşaat iş kalemleri listesinde yer verildiği, ayrı bir liste olarak gönderilmediği, aşırı düşük teklif açıklaması kapsamında sunulmayacak olan bir belge nedeniyle aşırı düşük teklif açıklamalarının reddedilemeyeceği, idare tarafından doğru şekilde incelenmeyip yasal dayanağı olmayan gerekçelerle aşırı düşük teklif açıklamalarının uygun bulunmayarak tekliflerinin reddedilmesi mevzuata aykırı olduğundan tekliflerinin değerlendirmeye alınması gerektiği iddialarına yer verilmiştir.

A) Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir.

4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun “Tekliflerin değerlendirilmesi” başlıklı 37’nci maddesinde “... Bu ilk değerlendirme ve işlemler sonucunda belgeleri eksiksiz ve teklif mektubu ile geçici teminatı usulüne uygun olan isteklilerin tekliflerinin ayrıntılı değerlendirilmesine geçilir. Bu aşamada, isteklilerin ihale konusu işi yapabilme kapasitelerini belirleyen yeterlik kriterlerine ve tekliflerin ihale dokümanında belirtilen şartlara uygun olup olmadığı ... incelenir. Uygun olmadığı belirlenen isteklilerin teklifleri ... değerlendirme dışı bırakılır.” hükmü,

“Aşırı düşük teklifler” başlıklı 38’inci maddesinde “İhale komisyonu verilen teklifleri değerlendirdikten sonra, diğer tekliflere veya idarenin tespit ettiği yaklaşık maliyete göre teklif fiyatı aşırı düşük olanları tespit eder. Bu teklifleri reddetmeden önce, belirlediği süre içinde teklif sahiplerinden teklifte önemli olduğunu tespit ettiği bileşenler ile ilgili ayrıntıları yazılı olarak ister.

İhale komisyonu; ... yapılan yazılı açıklamaları dikkate alarak, aşırı düşük teklifleri değerlendirir. Bu değerlendirme sonucunda, açıklamaları yeterli görülmeyen veya yazılı açıklamada bulunmayan isteklilerin teklifleri reddedilir. ... İhale komisyonu bu maddenin uygulanmasında Kurum tarafından yapılan düzenlemeleri esas alır.” hükmü,

“İhalenin karara bağlanması ve onaylanması” başlıklı 40’ıncı maddesinde “37 ve 38 inci maddelere göre yapılan değerlendirme sonucunda ihale, ekonomik açıdan en avantajlı teklifi veren isteklinin üzerinde bırakılır.

...

İhale komisyonu gerekçeli kararını belirleyerek, ihale yetkilisinin onayına sunar. Kararlarda isteklilerin adları veya ticaret unvanları, teklif edilen bedeller, ihalenin tarihi ve hangi istekli üzerine hangi gerekçelerle yapıldığı, ihale yapılmamış ise nedenleri belirtilir.” hükmü,

“Kesinleşen ihale kararlarının bildirilmesi” başlıklı 41’inci maddesinde “İhale sonucu, ihale kararının ihale yetkilisi tarafından onaylandığı günü izleyen en geç üç gün içinde, ihale üzerinde bırakılan dâhil olmak üzere, ihaleye teklif veren bütün isteklilere bildirilir. İhale sonucunun bildiriminde, tekliflerin değerlendirmeye alınmama veya uygun bulunmama gerekçelerine de yer verilir.” hükmü,

Kamu İhale Genel Tebliği’nin “Sınır değer tespiti ve aşırı düşük teklifler” başlıklı 45’inci maddesinde “45.1.1.5. Bu madde kapsamında sınır değer hesaplanmasında, 4734 sayılı Kanunun 36ncı maddesi uyarınca ilk oturumda teklif mektubu ve geçici teminatını usulüne uygun sunan isteklilerin teklifleri ‘geçerli teklif’ olarak dikkate alınacaktır.

45.1.2. Sınır değerin altındaki teklif sahiplerinden yaklaşık maliyetin %80’lik bölümünü oluşturan iş kalemleri/gruplarına ilişkin ayrıntılar yazılı olarak istenir. Bu çerçevede; istenen açıklamanın niteliği dikkate alınarak, isteklilere beş (5) iş gününden az olmamak üzere makul bir süre verilir. Yazıda ayrıca, ihale konusu işe özgü alanlara (malzeme ocağı vb.) ilişkin olan ve açıklama istenecek girdi niteliğinde bulunan nakliyelere dair yaklaşık maliyet hesabında esas alınan mesafeler belirtilir.

45.1.2.1. İhale komisyonunca, (38.1) maddesi kapsamında idarece hazırlanan ‘sıralı iş kalemleri/grupları listesi’ kullanılarak yaklaşık maliyetin %80’lik kısmına giren iş kalemleri/grupları belirlenir.

Sıralı listeye göre, tutarlarının yaklaşık maliyete oranlarının kümülatif toplamı %80 oranına kadar olan iş kalemleri/grupları ile kümülatif toplama eklendiğinde %80 oranının aşılmasına neden olan iş kalemi/grubu, sorgulamaya tabi tutulacak olan iş kalemleri/grupları olarak belirlenecektir. Bunların dışında kalan iş kalemleri/grupları için sorgulama yapılmayacaktır.

45.1.2.2. İhale komisyonu tarafından, açıklama istenilmesi gereken iş kalemleri/gruplarına ait idarece (38.1) maddesine göre oluşturulan ‘sıralı analiz girdileri listesi’ kullanılarak tutarı kar ve genel gider hariç analiz toplamının %3’üne eşit ve bu tutarın altında olan analiz girdileri tespit edilecektir.

Yaklaşık maliyeti oluşturan iş kalemi/grubu analizlerindeki analiz girdilerinden, tutarı kar ve genel gider hariç analiz toplamının %3’üne eşit ve altında olanlar için isteklilerden açıklama yapılması istenilmeyecektir.

Tutarı, kar ve genel gider hariç analiz toplamının %3’üne eşit veya altında olması nedeniyle sorgulamaya tabi tutulmayacak analiz girdilerinin tutarlarının kümülatif toplamının kar ve genel gider hariç analiz toplamının %15’ini aşması durumunda; en küçük tutardan itibaren kümülatif toplamda %15’lik tutarın aşılmasına neden olan analiz girdisi belirlenecek, tutarı bu girdinin tutarından daha az olan girdiler için açıklama istenilmeyecektir.

Aynı girdinin yaklaşık maliyeti oluşturan birden fazla iş kalemi/grubunun analizinde yer alması halinde bu girdinin oranı her analiz için ayrı ayrı değerlendirilerek analiz toplamının %3’ünün altında kalıp kalmadığına göre işlem yapılır. Herhangi bir analizdeki oranı %3’ün üstünde olan analiz girdisi için açıklama istenilecektir.

Analizlerdeki işçilik girdisi, tutarları analiz toplamının %3’üne eşit veya altında olsa dahi, açıklama istenilmeyecek girdiler arasında yer alamaz.

45.1.2.3. İhale komisyonu teklifleri aşırı düşük olarak tespit edilen isteklilerden (45.1.2.1) maddesinde belirlediği iş kalemleri/grupları için isteyeceği açıklama ile ilgili yazıda, (45.1.2.2) maddesine göre açıklama istenilmeyecek olan analiz girdilerini de belirtecektir.

İstekliler, teklifi kapsamında yer alan iş kalemleri/grupları için hazırlayacakları analizlerde (45.1.2.2) maddesine göre açıklama istenilmeyecek olan analiz girdileri de dâhil analizlerini oluşturan tüm girdileri göstereceklerdir.

...

45.1.3. İsteklilerden teklifleri kapsamında analiz ve hesap cetveli sunmaları istenmeyecektir. Analizler ve hesap cetveli, Kanunun 38 inci maddesi uyarınca teklif fiyatı aşırı düşük olarak tespit edilen isteklilerin tekliflerinin önemli bileşenleri ile ilgili ayrıntıların belirlenmesi amacıyla, sadece aşırı düşük teklif sahibi isteklilerden istenecektir. Bu çerçevede; teklif fiyatının aşırı düşük olduğu tespit edilen istekliler tekliflerinde önemli olduğu tespit edilen bileşenlerine ilişkin olarak yapacakları açıklama kapsamında;

a) Anahtar teslimi götürü bedel işlerde, toplam teklif bedelini oluşturan iş kalemleri ve/veya iş gruplarına ait miktarlar ve bunlara ait birim fiyatların gösterildiği hesap cetveli ile açıklama istenen iş kalemleri ve/veya iş gruplarının birim fiyatlarına ilişkin ihale dokümanında verilen analiz formatına uygun analizleri,

...

sunacaklardır.

Sunulan analizlerde, kâr ve genel giderler hariç analiz girdilerinin toplam tutarının asgari %10’u oranında yüklenici kârı ve genel gider öngörülmesi zorunludur. Sorgulamaya konu edilmeyen iş kalemleri/grupları için analiz sunulması istenmeyecektir.

Anahtar teslimi götürü bedel teklif alınan ihalelerde istekli tarafından sunulacak hesap cetvelinde, sorgulamaya tabi tutulmayan iş kalemlerinin ve/veya iş gruplarının her biri için miktar ve birim fiyatların ayrı ayrı gösterilmesi zorunlu olmayıp, sorgulanmayan iş kalemlerinin tamamı için teklif edilen toplam bedelin gösterilmesi yeterlidir. Bu bedel isteklinin ihalede sunduğu teklif bedelinin %10’undan az olamaz.

...

45.1.4. İdare tarafından ihale dokümanı kapsamında;

...

b) Anahtar teslimi götürü bedel işlerde; iş kalemleri ve/veya iş gruplarının yapım şartlarına bağlı kalınarak, her iş kalemi/iş grubunun içeriğine göre analizde yer almasını istediği ‘malzeme, işçilik, makine ve diğerleri (varsa; nakliyeler, inşaat yerindeki yükleme, boşaltma, yatay ve düşey taşımalar, zamlar vb.)’ sadece girdi cinslerinin belirlendiği, analiz girdileri ile miktarlarının ve tutarlarının belirtilmediği,

(Ek-Y.2)’de yer alan örneğe uygun analiz formatının isteklilere verilmesi, isteklilerin de tekliflerinin aşırı düşük olarak tespit edilerek kendilerinden açıklama istenmesi durumunda, yapacakları açıklamada sunacakları analizlerin verilen bu formata uygun olması gerekmektedir.

İdare tarafından bütün iş kalemleri/iş grupları için tek bir analiz formatı düzenlenebileceği gibi, iş kalemleri/iş gruplarının yapım şartlarına göre birden fazla analiz formatı da düzenlenebilir. Ancak bu durumda, idare ihale dokümanında hangi analiz formatının hangi iş kalemleri/iş grupları için kullanılacağını belirtmek zorundadır.

Kamu kurum ve kuruluşlarınca yayımlanmış birim fiyatlar ile uyumlu olmayan iş kalemleri (özel iş kalemleri) ile idarelerce tasarlanan ve birden fazla iş kalemini ihtiva eden iş kalemleri (paçal iş kalemi) için bu iş kalemlerinde bulunan analiz girdileri ve miktarlarının gösterildiği analiz formatlarının, ihale dokümanı kapsamında veya aşırı düşük tekliflere yönelik açıklama istenmesine ilişkin yazı ekinde verilmesi gerekmektedir. Ancak idarece niteliği gereği analiz formatı hazırlanamayan iş kalemlerine ilişkin isteklilerin açıklamaları kapsamında analiz sunmalarına gerek olmayıp, anılan iş kalemlerine ilişkin açıklamalar 45.1.13 maddesi uyarınca yapılabilir.

...

45.1.16. Aşırı düşük teklifine ilişkin olarak istenen sürede açıklama yapmasına rağmen teklifi reddedilen isteklilerin açıklamalarının yeterli görülmeme nedenlerinin, sadece ilgili madde numaralarına atıf yapılmakla yetinilmeyerek hangi düzenlemeye aykırılık bulunduğu da belirtilmek suretiyle kesinleşen ihale kararının bildirilmesi zorunludur.” açıklaması,

İdari Şartname’nin “İhale konusu işe/alıma ilişkin bilgiler” başlıklı 2’nci maddesinde “İhale konusu işin/alımın;

a) Adı: Tecde Spor Kompleksi Yapım İşi

b) Türü: Yapım İşleri

...

e) Miktarı: 4260 Metrekare İnşaat Alanına Betonarme Bina Yapılması” düzenlemesi,

“Teklif ve sözleşme türü” başlıklı 19’uncu maddesinde “İstekliler tekliflerini, anahtar teslimi götürü bedel üzerinden vereceklerdir; ihale sonucu, ihale üzerine bırakılan istekliyle anahtar teslimi götürü bedel sözleşme imzalanacaktır.” düzenlemesi,

“Aşırı düşük teklifler” başlıklı 33’üncü maddesinde “Teklifi sınır değerin altında kalan isteklilerden Kanunun 38 inci maddesine göre açıklama istenecektir. Bu kapsamda; ihale komisyonu sınır değerin altında kalan teklifleri aşırı düşük teklif olarak tespit eder ve bu teklif sahiplerinden Kurum tarafından belirlenen kriterlere göre teklifte önemli olduğunu tespit ettiği bileşenler ile ilgili ayrıntıları yazılı olarak ister. İhale komisyonu; ... yapılan yazılı açıklamaları dikkate alarak aşırı düşük teklifleri değerlendirir. Bu değerlendirme sonucunda, açıklamaları yeterli görülmeyen veya yazılı açıklamada bulunmayan isteklilerin teklifi reddedilir.” düzenlemesi,

“İhalenin karara bağlanması” başlıklı 36’ncı maddesinde “İhale komisyonu, yapacağı değerlendirme sonucunda gerekçeli bir karar alarak ihale yetkilisinin onayına sunar.” düzenlemesi yer almaktadır.

Uyuşmazlık konusu ihaleye katılan 10 isteklinin teklifleri değerlendirildikten sonra alınan 09.05.2025 tarihli ihale komisyonu kararından; teklifi aşırı düşük olarak tespit edilen 3 istekliden 2’sinin açıklama sunulmadığından tekliflerinin reddedildiği, başvuru sahibinin aşırı düşük teklif açıklamasının ise uygun görülmediğinin belirtildiği ve ihalenin sınır değer üzerinde teklif veren Kenan Berk üzerinde bırakılmasına karar verildiği anlaşılmıştır.

İhale komisyonu kararında başvuru sahibinin teklifine ilişkin olarak “Meyapı İnşaat Taah. San. Tic. Ltd. Şti. - Urd İnşaat Ltd. Şti. İş Ortaklığının ihaleye vermiş olduğu teklif, 11.04.2025 tarihinde istenilen aşırı düşük teklif açıklamalarına vermiş olduğu cevap uygun görülmediğinden değerlendirme dışı bırakılmıştır.” ifadesi yer almaktadır.

Başvuru sahibinin 11.05.2025 tarihli başvurusu üzerine idare tarafından verilen 16.05.2025 tarihli kararda “Aşırı düşük teklif savunma cevabında yer alan Özel Pozlar ve bu kalemlerin Yaklaşık Maliyet hesabındaki karşılıkları tabloda verilmiştir.

...

İhale dokümanı ile yapılan aşırı düşük teklif açıklaması arasında aşağıdaki iş kalemlerinde miktarlarda ve birim fiyatlarda afaki farklılıklar bulunmaktadır, ayrıca açıklama istenilen bazı iş kalemlerinin projede belirtilen miktara ve teknik şartnamede belirtilen özelliklere uygun olduğuna dair bir açıklama yapılmamıştır.

Şöyle ki;

ÖZEL 12 poz nolu ... İş kalemi, yaklaşık maliyet hesabında toplam 888 adet iken aşırı düşük açıklamasında 445 adet olarak hesaplama yapılmıştır. Ayrıca aşırı düşük açıklamasında belirtilen birim fiyat, İdaremizce yaklaşık maliyetin hazırlanmasında belirlenen birim fiyatın çok altında kalmaktadır.

ÖZEL.6 poz nolu ... İş kalemi, yaklaşık maliyet hesabında 700 metrekare iken aşırı düşük açıklamasında 220 metrekare olarak hesaplama yapılmıştır.

ÖZEL.7 poz nolu ... İş kalemi, aşırı düşük açıklamasında belirtilen birim fiyat, İdaremizce yaklaşık maliyetin hazırlanmasında belirlenen birim fiyatın çok altında kalmaktadır.

ÖZEL-İNŞ-02 ... 747,792 metrekare iken aşırı düşük açıklamasında 501 metrekare olarak hesaplama yapılmıştır.

ANLZ 48.325.2003 poz nolu ... İş kalemi, yaklaşık maliyet hesabında 997,03 metrekare iken aşırı düşük açıklamasında 218 metrekare olarak hesaplama yapılmıştır.

ÖZEL.1 poz nolu ... İş kalemi, aşırı düşük açıklamasında belirtilen birim fiyat, İdaremizce yaklaşık maliyetin hazırlanmasında belirlenen birim fiyatın çok altında kalmaktadır.

ÖZEL.4 poz nolu ... İş kalemi, aşırı düşük açıklamasında belirtilen birim fiyat, İdaremizce yaklaşık maliyetin hazırlanmasında belirlenen birim fiyatın çok altında kalmaktadır.

ÖZEL-İNŞ-18 ... İş kalemi, ihale dokümanında toplam 3 adet iken aşırı düşük açıklamasında 6 adet olarak hesaplama yapılmıştır, aşırı düşük açıklamasında belirtilen birim fiyat, İdaremizce yaklaşık maliyetin hazırlanmasında belirlenen birim fiyatın çok altında kalmaktadır.

ÖZL.7 ... İş kalemi, ihale dokümanında toplam 35 adet iken aşırı düşük açıklamasında 64 adet olarak hesaplama yapılmıştır. Ayrıca aşırı düşük açıklamasında belirtilen birim fiyat, İdaremizce yaklaşık maliyetin hazırlanmasında belirlenen birim fiyatın çok altında kalmaktadır.

Bu kalemlerde belirtilen bu fiyatlara dayanak olarak aşırı düşük teklif savunmasında sunulan Ek-0.6 formunda faturalarda belirtilen malzemenin, Teknik Şartnamede belirtilen malzemelerle aynı özellikleri taşıyıp taşımadığına dair herhangi bir açıklama yapılmamış ve dayanak sunulmamıştır.

...

Kamu İhale Genel Tebliğinin bu maddelerinde belirtilen idarece tanımlanan yapım şartlarına veya teknik şartnameye uygun olması ve malın ticaretinin isteklinin faaliyet alanında olması şartlarına ilişkin dayanak sunulmayıp bu şartları sağlanamamıştır.

Yukarıda yer alan yaklaşık maliyet ve aşırı düşük teklif savunma hesabı karşılaştırma sonucunda savunma istenilen özel poz kalemlerin yaklaşık maliyet karşılığı 15.457.905,82 TL aşırı düşük teklif savunması karşılığı 3.754.263,54 TL olduğu ve farkın 11.703.642,30 TL olduğu görülmüştür.

Bu fark rakamın aşırı düşük teklif savunmada dayanakları ile ispatı önem arz etmektedir.

Ayrıca ihale dokümanı ekinde bulunan pursantaj icmalinde peyzaj uygulaması icmaline yer verilmesine rağmen aşağıdaki tablolarda da görüleceği üzere aşırı düşük teklif savunma hesabında bu icmale yer verilmemiştir.

...

Bu hususların birlikte değerlendirilmesi neticesinde aşırı düşük teklif savunması uygun görülmemiştir. Bu sebeple ihale komisyon kararında değişikliğe gidilmemiştir.” bilgisine yer verilmiştir.

Başvuru sahibinin 20.05.2025 tarihli şikâyet başvurusu üzerine idare tarafından alınan 29.05.2025 tarihli kararda da “Özel Poz iş kalemlerine ait aşırı düşük teklif savunmanızda malın ticaretinin isteklinin faaliyet alanında olması şartlarına ilişkin dayanaklar bulunmaktadır.

Yapılan incelemede itirazınızın konusunun 11.05.2025 tarihli dilekçenizde belirttiğiniz ve idaremizin 16.05.2025 tarihinde dilekçenize cevap olarak yazdığımız konularla aynı olduğu görülmüştür. Bu sebeple ihale komisyonu kararında değişikliğe gidilmemiştir.” ifadesine yer verilmiştir.

İhale komisyonu kararı ile şikâyet başvuruları üzerine alınan idare kararlarından; başvuru sahibinin aşırı düşük teklif açıklamasının uygun bulunmamasının; 9 adet iş kaleminin miktarları ve/veya birim fiyatlarının yaklaşık maliyete esas alınan miktarlara/birim fiyatlara kıyasla düşük olması, Ek-O.6 tutanağındaki faturalarda belirtilen malzemelerin ihale dokümanında istenilen özellikleri taşıdığına ve fiyat teklifi alınan üçüncü kişilerin teklife konu alanda faaliyet gösterdiğine ilişkin dayanakların sunulmaması, pursantaj cetvelinde peyzaj uygulaması işlerine yer verilmemesi gerekçelerine dayandırıldığı görülmektedir.

Mevzuata aykırı olarak gerçekleştirilen işlemler üzerinden isteklilerden aşırı düşük teklif açıklaması istenilmesi, ihale sürecinin hatalı olarak devam etmesine sebebiyet vereceği ve açıklamaların mevzuata uygunluğu bakımından doğru bir değerlendirme yapılmasına engel olacağından aşırı düşük teklif açıklamalarına yönelik başvurularda öncelikli olarak idarece gerçekleştirilen aşırı düşük teklif sorgulama işlemlerinin mevzuata uygun olup olmadığı hususu incelenmekte ve idarenin gerçekleştirdiği işlemlerde aykırılık tespiti halinde istekliler tarafından sunulan açıklamalar hakkında herhangi bir değerlendirme yapılmamaktadır.

Başvuruya konu spor tesisi yapımı işi ihalesinde tekliflerin anahtar teslim götürü bedel üzerinden alındığı, yeterlik kriterleri açısından yapılan değerlendirme sonrası teklifi aşırı düşük olarak tespit edilen isteklilerden açıklama istenildiği, idare tarafından başvuru sahibine nihai olarak gönderilen 11.04.2025 tarihli yazı ekinde; açıklama istenilen/istenilmeyen analiz girdileri listeleri ile 76 adet inşaat, 8 adet elektrik ve 9 adet makine olmak üzere açıklama istenilen toplam 93 adet iş kalemini gösterir liste ve ANLZ-48.325.2003, ÖZEL-İNŞ-01, Özel-İnş-02, KGM/7504, Nakliye.13, Nakliye.22, “İnce Sıva ve Derz Kumu Nakli”, “Kazı ve Moloz Nakli isimli analiz formatlarına yer verilerek açıklama istenildiği görülmüştür.

Ancak, idarece hazırlanan sıralı iş kalemleri listesinde açıklama istenilecek toplam 93 adet iş kaleminin bulunduğu, açıklama istenilen 76 adet inşaat iş kalemleri arasında ise kamu kurum ve kuruluşlarınca yayımlanmış birim fiyatlarla uyumlu olmayan başka özel iş kalemlerinin de bulunduğu, idare tarafından söz konusu özel iş kalemlerine ilişkin analiz girdileri ve miktarlarının gösterildiği analiz formatlarının eksiksiz olarak isteklilere gönderilmediği, nitekim bu hususun başvuru sahibi tarafından da açıklama yazısında ifade edildiği ve açıklama sunmayan başka isteklilerin de bulunduğu dikkate alındığında idarece yapılan aşırı düşük teklif sorgulamasının mevzuata uygun gerçekleştirilmediği anlaşılmıştır.

Dolayısıyla, idarece teklifi aşırı düşük olarak tespit edilen isteklilerden açıklama istenilen 93 adet iş kalemini gösterir listelerdeki kamu kurum ve kuruluşlarınca yayımlanmış birim fiyatlarla uyumlu olmayan özel iş kalemlerine ait analiz girdileri ve miktarlarının gösterildiği analiz formatlarının eksiksiz gönderilip açıklama istenilmeyecek analiz girdileri de belirtilerek sıralı iş kalemleri listesine göre açıklama istenilecek iş kalemlerinin tamamına ilişkin Kamu İhale Genel Tebliği’nin 45’inci maddesine uygun şekilde aşırı düşük teklif sorgulamasının yenilenmesi gerektiği sonucuna varılmıştır.

Ayrıca, 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun 53’üncü maddesinde “Başvuru sahibinin iddialarının tamamında haklı bulunması halinde, Kurul kararı ile itirazen şikâyet başvuru bedelinin başvuru sahibine iadesine karar verilir. Kurul kararının başvuru sahibine bildirimini izleyen otuz gün içinde başvuru sahibinin Kuruma yazılı talebi üzerine, bu talep tarihini izleyen otuz gün içinde Kurum tarafından itirazen şikâyet başvuru bedelinin iadesi yapılır ve son ödeme tarihine kadar geçen süre için faiz işlemez. Diğer hallerde başvuru bedeli iade edilmez.” hükmü yer almaktadır.

Başvuru sahibi tarafından 152.021,00 TL başvuru bedelinin Kurum şikâyet gelirleri hesabına yatırıldığı, yapılan incelemede başvuru sahibinin itirazen şikâyete konu iddiasında haklı olduğu tespit edilmiş olup, Kurul kararının başvuru sahibine bildirimini izleyen otuz gün içinde başvuru sahibinin Kamu İhale Kurumuna yazılı talebi halinde 152.021,00 TL başvuru bedelinin iadesinin gerektiği anlaşılmıştır.

B) İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Yönetmelik’in 18’inci maddesinin ikinci fıkrası yönünden yapılan inceleme sonucunda herhangi bir aykırılık tespit edilmemiştir.

Sonuç olarak, yukarıda belirtilen mevzuata aykırılıkların düzeltici işlemle giderilebilecek nitelikte olduğu tespit edildiğinden, idare tarafından yukarıdaki açıklamalara uygun şekilde teklifi sınır değerin altında olan isteklilerden tekrar aşırı düşük teklif açıklaması istenilmesi ve bu aşamadan sonraki ihale işlemlerinin mevzuata uygun olarak yeniden gerçekleştirilmesi gerekmektedir.

Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanun'un 65'inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen otuz gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere,

1. Anılan Kanun'un 54'üncü maddesinin onbirinci fıkrasının (b) bendi gereğince düzeltici işlem belirlenmesine,

2. Başvuru bedelinin Kurul kararının başvuru sahibine bildirimini izleyen otuz gün içinde başvuru sahibinin Kamu İhale Kurumu’na yazılı talebi halinde iadesine,

Oybirliği ile karar verildi.

****| ****| ****

****| ****| ****

****| ****| ****