KAMU İHALE KURULU KARARI

Toplantı No : 2025/029

Gündem No : 8

Karar Tarihi : 23.07.2025

Karar No : 2025/UM.IV-1539

BAŞVURU SAHİBİ:

Promise Çevre Sağlığı İlaçları ve Hizmetleri İthalat İhracat Sanayi Ticaret Limited Şirketi,

İHALEYİ YAPAN İDARE:

Diyarbakır Büyükşehir Belediye Başkanlığı,

BAŞVURUYA KONU İHALE:

2025/831830 İhale Kayıt Numaralı “Belediyemiz Yetki Alanlarında Kullanılmak Üzere Vektör Kontrolü İçin Biyosidal Alımı” İhalesi

KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:

Diyarbakır Büyükşehir Belediye Başkanlığı tarafından 04.07.2025 tarihinde açık ihale usulü ile gerçekleştirilen “Belediyemiz Yetki Alanlarında Kullanılmak Üzere Vektör Kontrolü İçin Biyosidal Alım İşi” ihalesine ilişkin olarak başvuru sahibince 10.07.2025 tarih ve 187554 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan dilekçe ile başvuruda bulunulmuştur.

Başvuruya ilişkin olarak 2025/1341 sayılı dosya kapsamında yapılan inceleme neticesinde ön inceleme raporu tanzim edilmiştir.

KARAR:

Ön inceleme raporu ve ekleri incelendi.

Başvuru dilekçesinde özetle; İdari Şartname’nin 20’nci maddesinde “Bu ihalede işin tamamı için teklif verilecektir.” düzenlemesinin yer aldığı, anılan düzenlemenin isteklilerin yalnızca tüm kalemleri kapsayacak şekilde teklif sunmalarını zorunlu kıldığı, 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun temel ilkeleri arasında yer alan rekabetin sağlanması ve kamu kaynaklarının verimli kullanılması ilkelerine aykırılık teşkil ettiği,

Söz konusu düzenlemenin farklı ürün gruplarına sahip firmaların yalnızca bazı kalemleri temin etseler dahi ihaleye katılmalarının engellendiği ve katılımcı havuzunu daraltarak rekabeti sınırlandırdığı,

İhale kapsamında 10 kalemden oluşan farklı içerikte biyosidal ürün alımı öngörüldüğü, ancak bu ürünlerin tamamı için teklif verilmesi koşulunun yalnızca tüm ürünleri aynı anda temin edebilecek sınırlı sayıdaki tedarikçinin ihaleye katılımını mümkün kıldığı, bu durumun rekabeti doğrudan engellediği ve kamu yararı aleyhine sonuçlar doğurduğu, Türkiye genelinde benzer nitelikteki çok sayıda biyosidal ürün alımı ihalesinin mal alımı olması sebebiyle kısmi teklife açık şekilde yapıldığı, bu uygulamalarla daha geniş tedarikçi havuzu oluşturularak kamu yararının en üst düzeyde sağlandığı ve fiyatların ciddi oranda düşebildiği,

4734 sayılı Kanun’un temel ilkeleri uyarınca ihalelere daha fazla katılımın teşvik edilmesi gerektiği, kısmi teklif verilmesine olanak tanınması durumunda, her ürün kalemi için daha fazla rekabet ortamının oluşacağı ve kamu maliyetinin düşeceği, ayrıca ihalenin “işin tamamına teklif” şeklinde yapılmasının hizmet alımlarında lojistik bütünlük ve süreklilik gereği tercih edildiği, ancak bu ihalenin bir mal alımı ihalesi olduğu ve her bir kaleminin teknik olarak birbirinden bağımsız ürünlerden oluştuğu, dolayısıyla hizmet alımı mantığına dayalı bir “bütün teklif” şartının bu ihalede bulunmasının mevzuata ve kamu yararına aykırı olduğu,

İdare tarafından verilen cevapta, kısmi teklif verilmesine izin verilmesi durumunda sürecin uzayabileceği ve alımın gecikeceğinin belirtildiği, ancak bu gerekçenin somut verilere dayandırılmadığı, sonuç olarak İdari Şartname’nin 20’nci maddesinde yer alan “Bu ihalede işin tamamı için teklif verilecektir. ” düzenlemesinin rekabeti kısıtlayıcı ve kamu yararına aykırı olduğu, Türkiye genelinde benzer nitelikteki mal alımı ihaleleri dikkate alındığında kısmi teklifin mümkün ve yaygın olduğu, ilgili düzenlemenin kısmi teklife açık şekilde yeniden düzenlenmesi gerektiği iddiasına yer verilmiştir.

4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun 54’üncü maddesinin birinci fıkrasında “ İhale sürecindeki hukuka aykırı işlem veya eylemler nedeniyle bir hak kaybına veya zarara uğradığını veya zarara uğramasının muhtemel olduğunu iddia eden aday veya istekli ile istekli olabilecekler, bu Kanunda belirtilen şekil ve usul kurallarına uygun olmak şartıyla şikâyet ve itirazen şikâyet başvurusunda bulunabilirler.” hükmü,

Aynı maddenin onbirinci fıkrasının (c) bendinde “Başvurunun süre, usul ve şekil kurallarına uygun olmaması, usulüne uygun olarak sözleşme imzalanmış olması veya şikâyete konu işlemlerde hukuka aykırılığın tespit edilememesi veya itirazen şikâyet başvurusuna konu hususun Kurumun görev alanında bulunmaması hallerinde başvurunun reddine karar verilir.” hükmü,

Anılan Kanun'un “İdareye şikayet başvurusu” başlıklı 55’inci maddesinde “ Şikayet başvurusu, ihale sürecindeki işlem veya eylemlerin hukuka aykırılığı iddiasıyla bu işlem veya eylemlerin farkına varıldığı veya farkına varılmış olması gereken tarihi izleyen günden itibaren 21 inci maddenin (b) ve (c) bentlerine göre yapılan ihalelerde beş gün, diğer hallerde ise on gün içinde ve sözleşmenin imzalanmasından önce, ihaleyi yapan idareye yapılır. İlanda yer alan hususlara yönelik başvuruların süresi ilk ilan tarihinden, ön yeterlik veya ihale dokümanının ilana yansımayan diğer hükümlerine yönelik başvuruların süresi ise dokümanın satın alındığı tarihte başlar.

İlan, ön yeterlik veya ihale dokümanına ilişkin şikayetler birinci fıkradaki süreleri aşmamak üzere en geç ihale veya son başvuru tarihinden üç iş günü öncesine kadar yapılabilir. Bu yöndeki başvuruların idarelerce ihale veya son başvuru tarihinden önce sonuçlandırılması esastır… ” hükmü yer almaktadır.

İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Yönetmelik’in “Başvuru süreleri” başlıklı 6’ncı maddesinde “(1) İdareye şikayet süresi; ihale sürecindeki şikayete konu işlem veya eylemlerin farkına varıldığı veya farkına varılmış olması gerektiği tarihi izleyen günden itibaren Kanunun 21 inci maddesinin birinci fıkrasının (b) ve (c) bentlerine göre yapılan ihalelere yönelik başvurularda beş gün, diğer hallerde on gündür.

(2) Ancak, ilan ile ön yeterlik veya ihale dokümanına yönelik şikayetler, birinci fıkradaki süreleri aşmamak kaydıyla başvuru veya teklif sunulmadan önce en geç ihale veya son başvuru tarihinden üç iş günü öncesine kadar yapılabilir.” hükmüne,

Anılan Yönetmelik’in “Sürelerle ilgili genel esaslar” başlıklı 7’nci maddesinde “****(1) Süreler;

a) İlana yönelik başvurularda ilk ilan tarihini,

…

izleyen günden itibaren başlar. ” hükmüne,

Anılan Yönetmelik’in “Ön inceleme konuları ve ön inceleme üzerine yapılacak işlemler” başlıklı 16’ncı maddesinde “(1) Başvurular öncelikle;

…

c) Başvurunun süresinde yapılıp yapılmadığı,

…

yönlerinden sırasıyla incelenir.

…

(4) Yapılan ön inceleme sonucunda, bir aykırılığın tespit edilmesi halinde bu hususa ilişkin ön inceleme raporu düzenlenir.” hükmüne,

Aynı Yönetmelik’in “Ön inceleme konularına aykırılık üzerine alınacak kararlar” başlıklı 17’nci maddesinde ise “(1) 16’ncı maddenin birinci fıkrası bakımından bir aykırılığın tespiti üzerine Kurul tarafından başvurunun reddine karar verilir.” hükmüne yer verilmiştir.

Yapılan incelemede, İhale İlanı’nın 10’uncu maddesinde “Bu ihalede, işin tamamı için teklif verilecektir.” düzenlemesinin yer aldığı görülmüştür.

Başvuru sahibinin iddiasının ihale dokümanının 05.06.2025 tarihli ihale ilanına yansıyan düzenlemesine yönelik olduğu, bu nedenle başvuru sahibinin şikâyet konusu düzenlemeye yönelik olarak farkına varılan veya farkına varılmış olması gereken tarih olan 05.06.2025 tarihini izleyen 10 (on) gün içinde, daha açık bir ifade ile 16.06.2025 Pazartesi günü mesai bitimine kadar idareye şikâyet başvurusunda bulunması gerekirken, bu süreyi geçirdikten sonra 30.06.2025 tarihinde idareye şikâyet başvurusunda bulunduğu, dolayısıyla idareye yapılan şikâyet başvurusunun süresinde olmadığı anlaşılmıştır.

Bu itibarla, 4734 sayılı Kanun’un 54’üncü maddesinin onbirinci fıkrasının (c) bendi gereğince başvurunun süre yönünden reddi gerekmektedir.

Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanun’un 65’inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen otuz gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere,

Başvurunun reddine,

Oybirliği ile karar verildi.

****| ****| ****

****| ****| ****

****| ****| ****