KAMU İHALE KURULU KARARI

Toplantı No : 2025/020

Gündem No : 28

Karar Tarihi : 22.05.2025

Karar No : 2025/UM.II-1173

BAŞVURU SAHİBİ:

Promise Çevre Sağlığı İlaçları ve Hizm. İth. İhr. San. Tic. Ltd. Şti.,

İHALEYİ YAPAN İDARE:

İzmir Büyükşehir Belediyesi Satın Alma Dairesi Başkanlığı Mal Alımları Şube Müdürlüğü,

BAŞVURUYA KONU İHALE:

2025/217331 İhale Kayıt Numaralı “Çevre Koruma ve Kontrol Dairesi Başkanlığı Çevre Koruma ve Kontrol Şube Müdürlüğüne İnsektisit Alımı” İhalesi

KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:

İzmir Büyükşehir Belediyesi Satın Alma Dairesi Başkanlığı Mal Alımları Şube Müdürlüğü tarafından 21.03.2025 tarihinde açık ihale usulü ile gerçekleştirilen “Çevre Koruma ve Kontrol Dairesi Başkanlığı Çevre Koruma ve Kontrol Şube Müdürlüğüne İnsektisit Alımı” ihalesine ilişkin olarak Promise Çevre Sağlığı İlaçları ve Hizm. İth. İhr. San. Tic. Ltd. Şti.nin 05.03.2025 tarihinde yaptığı şikâyet başvurusunun, idarenin 12.03.2025 tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibince 21.03.2025 tarih ve 180977 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 21.03.2025 tarihli dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunulmuştur.

Başvuruya ilişkin olarak 2025/657 sayılı itirazen şikâyet dosyası kapsamında yapılan inceleme neticesinde esas inceleme raporu tanzim edilmiştir.

KARAR:

Esas inceleme raporu ve ekleri incelendi.

İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle,

1. Teknik Şartname’nin 2’nci maddesinin ihaleye tek bir marka ürünün girmesi sonucunu doğurduğu, “Sağlık Bakanlığı İzinli Biyosidal Ürünler Listesi” incelendiğinde % 6.25 deltamethrin olarak bahsedilen ürünün Sağlık Bakanlığı’ndan K-Othrine PZ SC 62.5 ticari isim ile Envu firmasına ruhsatlı olduğu, Türkiye’deki satıcısının Roksan San. ve Tic. Ltd. Şti. olduğu, %25 alphacypermethrin olarak bahsedilen ürünün Sağlık Bakanlığı’ndan Alfasüper 25 WG ticari isim ile Roksan San. ve Tic. Ltd. Şti. firmasına ruhsatlı olduğu, Alfasüper 25 WG ticari isimli ürünün ithal bir ürün olduğu, son beş yılda ülkemize ithal edilmediği, bu bağlamda bu kaleme uyan sadece K-Othrine PZ SC 62.5 ticari isimli ürünün kaldığı, bu durumun tekelleşmeye sebep olduğu, yerli isteklilerin ihaleye katılımı sağlanmış olsa 1/20 kat daha düşük tutarlara aynı aktif madde içeriğine sahip ve aynı kalitedeki ürünlerin temin edilebileceği, yanı sıra iki ürünün oranları ve aktif maddeleri belirtilerek sınırlama getirildiği, toksikolojik ve eko toksikolojik raporların sadece ithal ürünlerde bulunduğu, bu raporlar istenerek yerli isteklilerin rekabet dışı bırakıldığı, söz konusu Teknik Şartname düzenlemesinin Mal Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin 14’üncü maddesine aykırı olduğu,

2. Teknik Şartname’nin 3’üncü maddesinin ihaleye tek bir marka ürünün girmesi sonucunu doğurduğu, “Sağlık Bakanlığı İzinli Biyosidal Ürünler Listesi” incelendiğinde bu aralığa uyan tek ürünün bulunduğu, bu ürünün ticari isminin Draker 10.2 CS olduğu, Türkiye’deki satıcısının Entokim Çevre Sağlığı olduğu, diğer %8-10 Permethrin içeriğine sahip CS formülasyonlu bir ürünün “Sağlık Bakanlığı İzinli Biyosidal Ürünler Listesi”nde bulunmadığı, söz konusu düzenlemeye göre Draker 10.2 CS ürününün tekelleştirildiği, yerli isteklilerin ihaleye katılımı sağlanmış olsa 1/15 kat daha düşük tutarlara aynı aktif madde içeriğine sahip ve aynı kalitedeki ürünlerin temin edilebileceği, yanı sıra iki ürünün oranları ve aktif maddeleri belirtilerek sınırlama getirildiği, toksikolojik ve eko toksikolojik raporların sadece ithal ürünlerde bulunduğu, bu raporlar istenerek yerli isteklilerin rekabet dışı bırakıldığı, söz konusu Teknik Şartname düzenlemesinin Mal Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin 14’üncü maddesine aykırı olduğu,

3. Teknik Şartname’nin 4’üncü maddesinin ihaleye tek bir marka ürünün girmesi sonucunu doğurduğu, “Sağlık Bakanlığı İzinli Biyosidal Ürünler Listesi” incelendiğinde Chlorfenapyr %10 içeren tek ürünün bulunduğu, Sağlık Bakanlığı tarafından BASF firmasına ruhsatlandırılan bu ürünün ticari isminin Mythic SC olduğu, belirtilen doğal piretrin %3 + PBO 13.5 içerikli diğer ürünün “Sağlık Bakanlığı İzinli Biyosidal Ürünler Listesi”nde Envu firması adına ruhsatlı Pybuthrin EW ticari isimli ürün olduğu, bu ürünün son yıllarda ülkemize ithal edilmediği, söz konusu düzenlemeye göre Mythic SC ürününün tekelleştirildiği, yerli isteklilerin ihaleye katılımı sağlanmış olsa 1/18 kat daha düşük tutarlara aynı aktif madde içeriğine sahip ve aynı kalitedeki ürünlerin temin edilebileceği, yanı sıra iki ürünün oranları ve aktif maddeleri belirtilerek sınırlama getirildiği, toksikolojik ve eko toksikolojik raporların sadece ithal ürünlerde bulunduğu, bu raporlar istenerek yerli isteklilerin rekabet dışı bırakıldığı, söz konusu Teknik Şartname düzenlemesinin Mal Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin 14’üncü maddesine aykırı olduğu,

4)Teknik Şartname’nin “Genel Şartlar” kısmının 11’inci maddesinin Kamu İhale Kurulu kararlarına aykırı olduğu, haşere kontrolünde kullanılan biyosidal ürünlerin Biyosidal Ürünler Yönetmeliği hükümlerine uygun olarak ruhsatlandırılıp tescil edildiği, bu şekilde ruhsatlandırılmış yerli firmalara ait yüzlerce ürün bulunduğu, Sağlık Bakanlığı tarafından ruhsatlandırılarak piyasaya arz edilen ürünlerin etkinliği resmi olarak tescil edilmiş ve kullanıma hazır ürünler olduğu, bu ürünlerin ruhsatlandırma için aranmayan bazı ek şartlar getirilmek suretiyle kamu ihalelerine katılımın engellenmesinin hukuken mümkün olmadığı, toksikolojik ve ekotosikolojik çalışmalar bakımından getirilen şartların sadece belli sayıda yabancı şirket tarafından karşılandığı, bu şirketler dışında herhangi bir yerli üreticinin bu şartları karşılamasının mümkün olmadığı, mevzuat kapsamında şartnamelerde yerli malı teklif edilmesini engelleyici düzenlemelere yer verilemeyeceğine yönelik hüküm bulunduğu, mevzuata uygun olarak ruhsatlandırılmış yerli üreticilere ait ürünlerin ihalelere katılımının engellendiği, 2018/UM.I-721 ve 2025/UM.II-519 sayılı Kurul kararlarından ihalede toksikolojik ve ekotoksikolojik çalışmaların istenilemeyeceğinin anlaşıldığı, idarenin şikayete cevabındaki değerlendirmenin yerinde olmadığı iddialarına yer verilmiştir.

Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir.

1. Başvuru sahibinin 1’inci ve 2’nci iddialarına ilişkin olarak:

4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun “Temel ilkeler” başlıklı 5’inci maddesinde “İdareler, bu Kanuna göre yapılacak ihalelerde; saydamlığı, rekabeti, eşit muameleyi, güvenirliği, gizliliği, kamuoyu denetimini, ihtiyaçların uygun şartlarla ve zamanında karşılanmasını ve kaynakların verimli kullanılmasını sağlamakla sorumludur. …” hükmü,

Aynı Kanun’un “Şartnameler” başlıklı 12’nci maddesinde “…İhale konusu mal veya hizmet alımları ile yapım işlerinin teknik kriterlerine ihale dokümanının bir parçası olan teknik şartnamelerde yer verilir. Belirlenecek teknik kriterler, verimliliği ve fonksiyonelliği sağlamaya yönelik olacak, rekabeti engelleyici hususlar içermeyecek ve bütün istekliler için fırsat eşitliği sağlayacaktır.

Teknik şartnamelerde, varsa ulusal ve/veya uluslararası teknik standartlara uygunluğu sağlamaya yönelik düzenlemeler de yapılır. Bu şartnamelerde teknik özelliklere ve tanımlamalara yer verilir. Belli bir marka, model, patent, menşei, kaynak veya ürün belirtilemez ve belirli bir marka veya modele yönelik özellik ve tanımlamalara yer verilmeyecektir. …” hükmü,

Mal Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin “Teknik şartname” başlıklı 14’üncü maddesinde “(1) Alınacak malın teknik kriterleri ve özellikleri, ihale dokümanının bir parçası olan teknik şartnamede düzenlenir. Teknik kriterlerin ve özelliklerin, verimliliği ve fonksiyonelliği sağlamaya yönelik olması, rekabeti engelleyici hususlar içermemesi ve fırsat eşitliğini sağlaması zorunludur. Bu şartnamelerde yerli malı teklif edilmesini engelleyici düzenlemelere yer verilemez.

(2) Teknik şartnamede, varsa ulusal standart ve dengi uluslararası standartlara uygunluğu sağlamaya yönelik düzenleme yapılabilir. Ancak ulusal standardın bulunmaması durumunda sadece uluslararası standart esas alınarak düzenleme yapılabilir.

(3) Teknik şartnamede, belli bir marka, model, patent, menşei, kaynak veya ürün belirtilemez ve belirli bir marka veya modele yönelik özellik ve tanımlamalara yer verilemez. Ancak, ulusal ve/veya uluslararası teknik standartların bulunmadığı veya teknik özelliklerin belirlenmesinin mümkün olmadığı hallerde, “veya dengi” ifadesine yer verilmek şartıyla marka veya model belirtilebilir.

…

(6) Teknik şartnamenin hazırlanmasında, ürünlere ilişkin teknik mevzuatın hazırlanması ve uygulanmasına dair mevzuat göz önünde bulundurulmalıdır. …” hükmü,

İhaleye ait İdari Şartname’nin “İhale konusu işe/alıma ilişkin bilgiler” başlıklı 2’nci maddesinde “2.1. İhale konusu işin/alımın;

a) Adı: İNSEKTİSİT ALIMI

b) Türü: Mal alımı

c) İlgili Uygulama Yönetmeliği: Mal Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği

ç) Yatırım proje no'su (yapım işlerinde): Bu madde boş bırakılmıştır.

d) Kodu: 16-1/3

e) Miktarı: İNSEKTİSİT ALIMI: 5 İŞ KALEMİ

Ayrıntılı bilgi idari şartnamenin ekinde yer almaktadır.

f) İşin yapılacağı/teslim edileceği yer: İNSEKTİSİTLER, ÜNİVERSİYAT CADDESİ NO:4 LİMONTEPE-İZMİR ADRESİNDEKİ LİMONTEPE MERKEZ AMBARINA TESLİM EDİLECEKTİR.” düzenlemesi,

Aynı Şartname’nin “Kısmi teklif verilmesi” başlıklı 20’nci maddesinde “20.1. Bu ihalede kısmi teklif verilebilir.

20.2. Bu ihaledeki kısım sayısı 5 dir. İhale kısımlarına ilişkin koşullar altta düzenlenmiştir;

İstekliler ihale konusu alımın tamamını mı yoksa bir kısmını mı kapsadığını teklif mektuplarında açıkça belirteceklerdir. Teklif mektupları ekteki standart forma, Birim Fiyat Teklif Mektubu örneğine uygun olarak verilecektir. İsteklilerin üzerinde kalan kısım veya kısımlar için tek sözleşme imzalanacaktır.” düzenlemesi,

Teknik Şartname’nin 2’nci maddesinde “Ürün aktif madde olarak % 6,25 Deltamethrin veya % 25 Alphacypermethrin içermelidir. Formülasyon tipi SC veya WG olmalıdır. 937,5 hektar alan için alım yapılacaktır.” düzenlemesi,

Aynı Şartname’nin 3’üncü maddesinde “Ürün aktif madde olarak en az %8 - en fazla %10 Cypermethrin veya Permethrin içermelidir. Formülasyon tipi CS olmalıdır. Düşürücü içermelidir. En az aktif madde yüzdesi kadar PBO içermelidir. 600 hektar alan için alım yapılacaktır.” düzenlemesi yer almaktadır.

İtirazen şikayete konu ihalenin İzmir Büyükşehir Belediyesi Satın Alma Dairesi Başkanlığı tarafından 21.03.2025 tarihinde açık ihale usulü ile gerçekleştirilen “Çevre Koruma ve Kontrol Dairesi Başkanlığı Çevre Koruma ve Kontrol Şube Müdürlüğüne İnsektisit Alımı” işi olduğu, 10.04.2025 onay tarihli ihale komisyonu kararına göre ihalede 13 adet ihale dokümanı indirildiği, 8 isteklinin ihaleye teklif sunduğu, ihalenin 2’nci kısmında ekonomik açıdan en avantajlı teklif sahibi olarak Roksan İlaç Sanayi ve Tic. Ltd. Şti., ihalenin 3’üncü kısmında ekonomik açıdan en avantajlı teklif sahibi olarak Entokim Çevre Sağlığı Hizmetleri Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi’nin belirlendiği görülmüştür.

Başvuru sahibinin 1’inci ve 2’nci iddialarında ileri sürülen hususların; Teknik Şartname’nin 2’nci ve 3’üncü maddelerindeki düzenlemelerin tek markaları işaret ettiği ve rekabeti engellediği noktasında birleştiği anlaşılmaktadır.

Söz konusu iddiaların incelenmesine esas teşkil etmek üzere 16.04.2025 tarihli ve 70149 sayılı yazı ile ayrı ayrı Teknik Şartname’nin 2’nci ve 3’üncü maddelerindeki düzenlemelerin tek markayı işaret edip etmediği hususunda akademik bir kuruluştan teknik görüş talep edilmiş**** olup ilgili akademik kuruluş tarafından gönderilen 28.04.2025 tarihli ve 842743 sayılı cevabi yazıda ise konuya ilişkin incelemede bulunabilecek uzman personellerinin bulunmadığı**** belirtilmiştir.

İlgili cevabi yazı üzerine 05.05.2025 tarihli ve 71186 sayılı yazı ile Halk Sağlığı Genel Müdürlüğü Çevre Sağlığı Dairesi Başkanlığı’ndan belirtilen hususlarda görüş talep edilmiştir. Halk Sağlığı Genel Müdürlüğü tarafından gönderilen 09.05.2025 tarihli ve 275962560 sayılı cevabi yazıda Sağlık Bakanlığı tarafından ruhsatlandırılan ürünler ve bu ürünlerde yer alan aktif madde miktarının yer aldığı “İzinli Biyosidal Ürünler Listesi”ne yer verilmiştir.

İddialar kapsamında Teknik Şartname’nin 2’nci maddesinde tarifi yapılan ürünün aktif madde olarak % 6,25 Deltamethrin veya % 25 Alphacypermethrin içermesi, formülasyon tipinin SC veya WG olması gerektiği, Teknik Şartname’nin 3’üncü maddesinde tarifi yapılan ürünün aktif madde olarak en az %8, en fazla %10 Cypermethrin veya Permethrin içermesi, formülasyon tipinin CS olması, düşürücü içermesi ve en az aktif madde yüzdesi kadar PBO içermesi gerektiği**** anlaşılmaktadır.

Halk Sağlığı Genel Müdürlüğü tarafından gönderilen 09.05.2025 tarihli ve 275962560 sayılı cevabi yazıda belirtilen “İzinli Biyosidal Ürünler Listesi” üzerinde yapılan incelemede; aktif maddeler ve oranları göz önünde bulundurulduğunda başvuru sahibinin 1’inci ve 2’nci iddialarında ileri sürdüğü “Teknik Şartname’nin 2’nci ve 3’üncü maddelerinde yer verilen düzenlemelerin tek markaları işaret ettiği” hususlarının aksine birden fazla ürünün yer aldığı, dolayısıyla söz konusu Teknik Şartname düzenlemeleri ile rekabet ortamının engellendiği ve tek bir ürünün işaret edildiğinin söylenemeyeceği anlaşılmış olup başvuru sahibinin 1’inci ve 2’nci iddialarının yerinde olmadığı**** sonucuna varılmıştır.

2. Başvuru sahibinin 3’üncü ve 4’üncü iddialarına ilişkin olarak:

4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun “İhalelere yönelik başvurular” başlıklı 54’üncü maddesinin birinci fıkrasında “ İhale sürecindeki hukuka aykırı işlem veya eylemler nedeniyle bir hak kaybına veya zarara uğradığını veya zarara uğramasının muhtemel olduğunu iddia eden aday veya istekli ile istekli olabilecekler, bu Kanunda belirtilen şekil ve usul kurallarına uygun olmak şartıyla şikâyet ve itirazen şikâyet başvurusunda bulunabilirler... ” hükmü,

Anılan Kanun’un “İdareye şikâyet başvurusu” başlıklı 55’inci maddesinde “ Şikayet başvurusu, ihale sürecindeki işlem veya eylemlerin hukuka aykırılığı iddiasıyla bu işlem veya eylemlerin farkına varıldığı veya farkına varılmış olması gereken tarihi izleyen günden itibaren 21 inci maddenin (b) ve (c) bentlerine göre yapılan ihalelerde beş gün, diğer hallerde ise on gün içinde ve sözleşmenin imzalanmasından önce, ihaleyi yapan idareye yapılır. İlanda yer alan hususlara yönelik başvuruların süresi ilk ilan tarihinden, ön yeterlik veya ihale dokümanının ilana yansımayan diğer hükümlerine yönelik başvuruların süresi ise dokümanın satın alındığı tarihte başlar.

İlan, ön yeterlik veya ihale dokümanına ilişkin şikayetler birinci fıkradaki süreleri aşmamak üzere en geç ihale veya son başvuru tarihinden üç iş günü öncesine kadar yapılabilir. Bu yöndeki başvuruların idarelerce ihale veya son başvuru tarihinden önce sonuçlandırılması esastır… ” hükmü,

İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Yönetmelik’in “Başvuru Süreleri” başlıklı 6’ncı maddesinde “ (1) İdareye şikayet süresi; ihale sürecindeki şikayete konu işlem veya eylemlerin farkına varıldığı veya farkına varılmış olması gerektiği tarihi izleyen günden itibaren Kanunun 21 inci maddesinin birinci fıkrasının (b) ve (c) bentlerine göre yapılan ihalelere yönelik başvurularda beş gün, diğer hallerde on gündür.

(2) Ancak, ilan ile ön yeterlik veya ihale dokümanına yönelik şikayetler, birinci fıkradaki süreleri aşmamak kaydıyla başvuru veya teklif sunulmadan önce en geç ihale veya son başvuru tarihinden üç iş günü öncesine kadar yapılabilir. … ” hükmü,

Anılan Yönetmelik’in “Sürelerle ilgili genel esaslar” başlıklı 7’nci maddesinde “ (1) Süreler;

a) İlana yönelik başvurularda ilk ilan tarihini,

b) Ön yeterlik veya ihale dokümanının ilana yansımayan hükümleri için dokümanın EKAP üzerinden e-imza kullanılarak indirildiği tarihi, zeyilnameye yönelik başvurularda ise zeyilnamenin bildirildiği tarihi,

…

izleyen günden itibaren başlar. ” hükmü,

Anılan Yönetmelik’in “Başvuruların şekil unsurları” başlıklı 8’inci maddesinde “…(10) İdarenin şikayet üzerine aldığı kararda belirtilen hususlar hariç, şikayet başvurusunda belirtilmeyen hususlar itirazen şikayet başvurusuna konu edilemez…” hükmü,

İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Tebliğ’in “Kurum tarafından yapılacak işlemler” başlıklı 12’nci maddesinde “ …(2) İdareye şikayet başvurusunda bulunulmadan veya idareye yapılan şikayet başvurusu hakkında idarece bir karar alınmadan ve on günlük karar verme süresi beklenilmeden doğrudan Kuruma itirazen şikayet başvurusunda bulunulması halinde, Yönetmeliğin 15 inci maddesinin ikinci fıkrası gereğince bu başvurular ilgili idareye gönderilir. Ayrıca, başvuru sahibine de bilgi verilir. İdareye yapılan şikâyet başvurusundan farklı bir konu ile Kuruma yapılan başvurularda şikâyet süresinin henüz dolmadığı hallerde, itirazen şikâyet konusuna ilişkin idarenin cevabının alınmamış olması nedeniyle bu başvurular da ilgili idareye gönderilir. İdareye başvuru konularının yanı sıra yeni konular da eklenerek Kuruma başvurulması halinde ise, itirazen şikâyet başvurusunun incelenmesinde idareye başvurusu konusu edilmeyen hususlar dikkate alınmaz. ” açıklaması,

Teknik Şartname’nin “Genel Şartlar” başlıklı kısmının 11’inci maddesinde “2, 4. ve 5. kalem insektisitler için, Uygulama esnasında veya sonrasında oluşabilecek muhtemel çevresel risklerin yönetimi veya önlenebilmesi için biyosidal ürüne veya içeriğindeki aktif maddeye ait aktif madde üreticisinin yapmış/yaptırmış olduğu, WHO veya FAO veya EU tarafından yayınlanmış toksikolojik ve ekotoksikolojik yayınlar/çalışmalar aslı veya noter onaylı olarak teklifleri ile birlikte vereceklerdir.” düzenlemesi,****

21.02.2025 tarihinde yayımlanan İhale İlanı’nın “İhaleye katılabilme şartları ve istenilen belgeler ile yeterlik değerlendirmesinde uygulanacak kriterler” başlıklı 4’üncü maddesinde “4.3.2. Tedarik edilecek malların katalogları, broşürleri, fotoğraflarına ilişkin bilgiler ile teknik şartnameye cevapları ve açıklamaları:

Analiz sertifikası

Toksikolojik ve Ekotoksikolojik yayınları/çalışmaları” düzenlemesi yer almaktadır.

İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Yönetmelik’in “Başvuruların şekil unsurları” başlıklı 8’inci maddesinin onuncu fıkrasında yer alan hüküm ile İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Tebliğ’in “Kurum tarafından yapılacak işlemler” başlıklı 12’nci maddesinin ikinci fıkrasında yer alan açıklama şikâyet başvurusunda belirtilmeyen hususların itirazen şikâyet başvurusuna konu edilemeyeceğini açıkça ifade etmektedir. Dolayısıyla; söz konusu mevzuat hükümleri uyarınca, başvuru sahibi tarafından öncelikle idareye şikayet başvurusunda bulunulması gerektiğinden ve bu iki aşamalı idari başvuru yolunda şikayet yoluna başvurulmadan itirazen şikayet yoluna başvurulamayacağından, şikayet başvurusunda ileri sürülmeyen iddiaların da itirazen şikayet başvurusunda ileri sürülmesi mümkün olamayacaktır.

Bu çerçevede şikayet başvurusu; Kurul kararının alınmasından önceki süreçte uyuşmazlık konusu hususla ilgili tarafların haklarını veya mevcut hukuki durumlarını sınırlayan ya da değiştiren bir zorunlu idari başvuru yolu olup, idarelere kendi vakıa, gerekçe ve delillerini ileri sürme fırsatı tanıyarak Kurul kararına ilişkin idari usulün bir parçası olması nedeniyle, önemli bir usuli güvence teşkil etmektedir.

Uyuşmazlık konusu olan iddiaların bunu ileri süren istekli tarafından iddia konusu hususun farkına varıldığı veya farkına varılmış olması gerektiği tarihi izleyen 10 gün içerisinde, bu iddiaları incelemek ve sonuçlandırmakla yetkili makamlar nezdinde ileri sürülmesi gerekmektedir.

Buna göre, idareye şikâyet başvurusunda dile getirilmeyen hususların itirazen şikâyet başvurusuna konu edilemeyeceği anlaşılmakla birlikte, idareye sunulan şikayet dilekçesinde bulunmayan ancak Kuruma sunulan itirazen şikayet dilekçesinde yer alan iddiaların incelenmesinin Kamu İhale Kurumu’nun yetkisi dâhilinde olduğu ileri sürülse dahi, söz konusu iddiaların, farkına varıldığı veya varılmış olması gerektiği tarihi izleyen günden itibaren 10 gün içerisinde ileri sürülme zorunluluğu bulunmaktadır. Dolayısıyla süresinde ileri sürülmeyen iddiaların da süre aşımı sebebiyle Kurum tarafından incelenmesi mümkün bulunmamaktadır.

Yapılan incelemede başvuru sahibinin 3’üncü iddiasında gerekçelere yer verilerek ileri sürülen hususların “Teknik Şartname’nin 4’üncü maddesinin ihaleye tek bir marka ürünün girmesi sonucunu doğurduğu” noktasında birleştiği, dolayısıyla iddia kapsamında ileri sürülen hususların ihale dokümanına yönelik olduğu anlaşılmıştır. Bununla birlikte başvuru sahibi tarafından 05.03.2025 tarihinde EKAP üzerinden e-imza kullanılarak dokümanın indirildiği**** ve iddiada yer verilen hususların şikayet başvurusuna konu edilmediği görülmüştür.

Bu itibarla, başvuru sahibi tarafından ihale dokümanına ilişkin 3’üncü iddia kapsamında yer verilen hususların ihale dokümanının EKAP üzerinden e-imza kullanılarak indirildiği tarihi (05.03.2025) izleyen günden itibaren on gün içerisinde şikayet başvuruna konu edilmesi gerekirken, bu süre geçtikten sonra 21.03.2025 tarihinde itirazen şikâyet başvurusuna konu edildiği anlaşıldığından başvuru sahibinin 3’üncü iddiasının hem şekil hem de süre yönünden reddedilmesi gerektiği**** sonucuna varılmıştır.

Öte yandan başvuru sahibinin 4’üncü iddiasında yer verdiği hususların “Teknik Şartname’nin “Genel Şartlar” kısmının 11’inci maddesi ile toksikolojik ve ekotosikolojik çalışmalar bakımından getirilen şartların sadece belli sayıda yabancı şirket tarafından karşılandığı, bu şirketler dışında herhangi bir yerli üreticinin bu şartları karşılamasının mümkün olmadığı ve ihaleye katılımın engellendiği” noktasında birleştiği anlaşılmaktadır.

21.02.2025 tarihinde yayımlanan İhale İlanı’nın “İhaleye katılabilme şartları ve istenilen belgeler ile yeterlik değerlendirmesinde uygulanacak kriterler” başlıklı 4.3.2’nci maddesi incelendiğinde; tedarik edilecek malların katalogları, broşürleri, fotoğraflarına ilişkin bilgiler kapsamında toksikolojik ve ekotoksikolojik yayınların/çalışmaların düzenlenmiş olduğu, dolayısıyla söz konusu yayınların/çalışmaların ihalede istenen belgelerden olduğu**** görülmüştür. Bu bağlamda iddia kapsamında belirtilen Teknik Şartname’nin “Genel Şartlar” başlıklı kısmının 11’inci maddesinde teklifler ile birlikte sunulması istenen toksikolojik ve ekotoksikolojik yayınlar/çalışmaların İhale İlanı’nın “İhaleye katılabilme şartları ve istenilen belgeler ile yeterlik değerlendirmesinde uygulanacak kriterler” başlıklı maddesinde de yer aldığı anlaşılmaktadır.

Başvuru sahibi tarafından 4’üncü iddia kapsamında ileri sürülen söz konusu hususa ilişkin 05.03.2025 tarihinde şikayet başvurusunda bulunulduğu, iddiada ileri sürülen düzenlemenin 21.02.2025 tarihinde yayımlanan İhale İlanı’na yansıyan bir husus olduğu, dolayısıyla farkına varılması gereken tarihin ihale ilan tarihi olan 21.02.2025 tarihi olduğu ve başvuru sahibi tarafından bu tarihten itibaren 10 gün içerisinde idareye şikâyet başvurusunda bulunulması gerekirken, bu tarih geçtikten sonra 05.03.2025 tarihinde idareye şikâyet başvurusunda bulunulduğu anlaşıldığından 4’üncü iddianın süre yönünden reddedilmesi gerektiği sonucuna varılmıştır.

Ayrıca, 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun 53’üncü maddesinin (j) fıkrasının 9’uncu alt bendinde “Başvuru sahibinin iddialarının tamamında haklı bulunması halinde, Kurul kararı ile itirazen şikâyet başvuru bedelinin başvuru sahibine iadesine karar verilir. Kurul kararının başvuru sahibine bildirimini izleyen otuz gün içinde başvuru sahibinin Kuruma yazılı talebi üzerine, bu talep tarihini izleyen otuz gün içinde Kurum tarafından itirazen şikâyet başvuru bedelinin iadesi yapılır ve son ödeme tarihine kadar geçen süre için faiz işlemez. Diğer hallerde başvuru bedeli iade edilmez.

Bu fıkranın (1) numaralı bendi uyarınca tahsil edilen bedel hiçbir durumda iade edilmez.” hükmü yer almaktadır.

Aktarılan Kanun hükmüne göre, başvuru sahibinin itirazen şikâyete konu iddialarının tamamında haklı bulunması halinde başvuru bedeli iadesinin söz konusu olabileceği dikkate alındığında, yukarıda yer verilen tespit ve değerlendirmeler neticesinde, başvuru sahibinin, iddialarında haklı bulunmadığı anlaşıldığından başvuru bedelinin başvuru sahibine iadesi için Kanunun öngördüğü şekilde "başvuru sahibinin iddialarının tamamında haklı bulunması " koşulunun gerçekleşmediği, dolayısıyla 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun 53’üncü maddesinin (j) fıkrasının 9’uncu alt bendi hükmü gereğince başvuru bedelinin iadesinin mümkün bulunmadığı sonucuna varılmıştır.

Diğer taraftan itirazen şikâyet dilekçesi incelendiğinde, başvuru sahibi isteklinin ihalenin 2, 3, 4 ve 5’inci kısmına ilişkin itirazen şikayet başvurusunda bulunduğu, söz konusu kısımlara ilişkin yaklaşık maliyet tutarının 29.890.112,50 ? olduğu, bu tutara ilişkin 4734 sayılı Kanun'un 53'üncü maddesi hükmü gereğince yatırılması gereken itirazen şikâyet başvuru bedelinin 101.344,00 ? olduğu anlaşılmış olup, başvuru sahibince yatırılan 152.021,00 ?’nin fazladan yatırılan 50.677,00 ?’lik kısmının yazılı talebi halinde başvuru sahibine iadesi gerektiği sonucuna varılmıştır.

Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanun'un 65'inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen otuz gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere,

1. Anılan Kanun'un 54'üncü maddesinin onbirinci fıkrasının (c) bendi gereğince itirazen şikâyet başvurusunun reddine,

2. Fazla ödenen başvuru bedelinin başvuru sahibinin yazılı talebi halinde iadesine,

Oybirliği ile karar verildi.

****| ****| ****

****| ****| ****

****| ****| ****