KAMU İHALE KURULU KARARI

Toplantı No : 2025/052

Gündem No : 39

Karar Tarihi : 24.12.2025

Karar No : 2025/UM.I-2785

BAŞVURU SAHİBİ:

Promise Çevre Sağlığı İlaçları ve Hizmetleri İth. İhr. San. Tic. Ltd. Şti.,

İHALEYİ YAPAN İDARE:

İzmir Büyükşehir Belediyesi Mal Alımları Şube Müdürlüğü,

BAŞVURUYA KONU İHALE:

2025/1871934 İhale Kayıt Numaralı “Çevre Koruma ve Kontrol Dairesi Başkanlığı Çevre Koruma ve Kontrol Şube Müdürlüğüne Fare Mücadelesinde Kullanılacak Rodentisit Alımı” İhalesi

KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:

İzmir Büyükşehir Belediyesi Mal Alımları Şube Müdürlüğü tarafından 28.11.2025 tarihinde açık ihale usulü ile gerçekleştirilen “Çevre Koruma ve Kontrol Dairesi Başkanlığı Çevre Koruma ve Kontrol Şube Müdürlüğüne Fare Mücadelesinde Kullanılacak Rodentisit Alımı” ihalesine ilişkin olarak Promise Çevre Sağlığı İlaçları ve Hizmetleri İth. İhr. San. Tic. Ltd. Şti.nin 14.11.2025 tarihinde yaptığı şikâyet başvurusunun, idarenin 21.11.2025 tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibince 28.11.2025 tarih ve 201316 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 28.11.2025 tarihli dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunulmuştur.

Başvuruya ilişkin olarak 2025/2432 sayılı itirazen şikâyet dosyası kapsamında yapılan inceleme neticesinde esas inceleme raporu tanzim edilmiştir.

KARAR:

Esas inceleme raporu ve ekleri incelendi.

İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle, idarece hazırlanan Teknik Şartname’de yer alan rodentisit ürününe ilişkin olarak “%0,005 Brodifacoum (Bitrex içermelidir)” ibaresinin Teknik Şartname’ye eklenmesi gerektiği, söz konusu taleplerinin idare tarafından somut teknik gerekçe gösterilmeksizin reddedildiği, teknik şartnamenin objektif, doğrulanabilir teknik kriterler içerecek şekilde yeniden düzenlenmesi gerektiği, verilen 5 farklı aktif madde varmış gibi görünse de yerli üretimde yaygın olarak kullanılan “brodifacoum” aktif maddesine Teknik Şartname’de yer verilmemesi ile yerli üretim ürünlerinin elenerek ithal ürünlerin daha yüksek fiyatlardan verilmesinin amaçlandığı iddialarına yer verilmiştir.

Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir.

4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun “Temel ilkeler” başlıklı 5’inci maddesinde “ İdareler, bu Kanuna göre yapılacak ihalelerde; saydamlığı, rekabeti, eşit muameleyi, güvenirliği, gizliliği, kamuoyu denetimini, ihtiyaçların uygun şartlarla ve zamanında karşılanmasını ve kaynakların verimli kullanılmasını sağlamakla sorumludur… ” hükmü,

Aynı Kanun’un “Şartnameler” başlıklı 12’nci maddesinde “ … İhale konusu mal veya hizmet alımları ile yapım işlerinin teknik kriterlerine ihale dokümanının bir parçası olan teknik şartnamelerde yer verilir. Belirlenecek teknik kriterler, verimliliği ve fonksiyonelliği sağlamaya yönelik olacak, rekabeti engelleyici hususlar içermeyecek ve bütün istekliler için fırsat eşitliği sağlayacaktır.

Teknik şartnamelerde, varsa ulusal ve/veya uluslararası teknik standartlara uygunluğu sağlamaya yönelik düzenlemeler de yapılır. Bu şartnamelerde teknik özelliklere ve tanımlamalara yer verilir. Belli bir marka, model, patent, menşei, kaynak veya ürün belirtilemez ve belirli bir marka veya modele yönelik özellik ve tanımlamalara yer verilmeyecektir.

Ancak, ulusal ve/veya uluslararası teknik standartların bulunmaması veya teknik özelliklerin belirlenmesinin mümkün olmaması hallerinde “veya dengi” ifadesine yer verilmek şartıyla marka veya model belirtilebilir. ” hükmü yer almaktadır.

Mal Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin “Teknik şartname” başlıklı 14’üncü maddesinde “ (1) Alınacak malın teknik kriterleri ve özellikleri, ihale dokümanının bir parçası olan teknik şartnamede düzenlenir. Teknik kriterlerin ve özelliklerin, verimliliği ve fonksiyonelliği sağlamaya yönelik olması, rekabeti engelleyici hususlar içermemesi ve fırsat eşitliğini sağlaması zorunludur. Bu şartnamelerde yerli malı teklif edilmesini engelleyici düzenlemelere yer verilemez.

…

(3) Teknik şartnamede, belli bir marka, model, patent, menşei, kaynak veya ürün belirtilemez ve belirli bir marka veya modele yönelik özellik ve tanımlamalara yer verilemez. Ancak, ulusal ve/veya uluslararası teknik standartların bulunmadığı veya teknik özelliklerin belirlenmesinin mümkün olmadığı hallerde, “veya dengi” ifadesine yer verilmek şartıyla marka veya model belirtilebilir… ” hükmü bulunmaktadır.

İdari Şartname’nin “İhale konusu işe/alıma ilişkin bilgiler” başlıklı 2’nci maddesinde “2.1. İhale konusu işin/alımın;

a) Adı: FARE MÜCADELESİNDE KULLANILACAK RODENTİSİT ALIMI

ç) Miktarı: FARE MÜCADELESİNDE KULLANILACAK RODENTİSİT ALIMI – 12.000 KİLOGRAM…” düzenlemesi,

Teknik Şartname’nin alımı yapılacak olan rodentisit içeriğinin belirtildiği 1’inci maddesinde “1. 12.000 (on iki bin) kilogram Pasta formülasyonlu rodentisit alımı yapılacaktır.

a) % 0,0025 Difethialone (Bitrex içermelidir)

veya

b) % 0,005 Chlorophacinone (Bitrex içermelidir)

veya

c) % 0,005 Difenacoum (Bitrex içermelidir)

veya

d) % 0,005 Bromadiolone (Bitrex içermelidir)

veya

e) % 0,005 Flocoumafen (Bitrex içermelidir)

Alımı yapılacak ürünler belirtilen içeriklere sahip olmalıdır.” düzenlemesi yer almaktadır.

Başvuru konusu ihalenin İzmir Büyükşehir Belediyesi Mal Alımları Şube Müdürlüğü tarafından 28.11.2025 tarihinde gerçekleştirilen “Fare Mücadelesinde Kullanılacak Rodentisit Alımı” alımı ihalesi olduğu, ihalede 5 adet doküman indirildiği, “Tekliflerin açılmasına ilişkin tutanak”a göre söz konusu ihaleye 2 isteklinin katıldığı, itirazen şikayet başvuru ve inceleme tarihi itibarıyla ihale komisyonu tarafından alınmış herhangi bir karar bulunmadığı görülmüştür.

Başvuru sahibinin iddialarına ilişkin olarak idare tarafından gönderilen şikayete cevap yazısında, Teknik Şartname’deki aktif maddeler, aktif madde oranları ve ürün formülasyonlarının çalışılan saha koşulları, deneyimler ve daha öncesinde kullanılan aktif maddeler ve oranları göz önünde bulundurularak hazırlandığı, hazırlanan Teknik Şartname’deki kalemde birden fazla katılımcı ve ürün olması nedeniyle rekabet ortamının sağlandığı, mevcut Teknik Şartname’nin ilgili maddelerinin rekabete engel teşkil etmediği belirtilerek iddia konusu aktif maddenin ilgili maddeye eklenmemesinin gerekçeleri ortaya konulmak suretiyle idarece cevap verildiği görülmüştür.

Yukarıda yer verilen mevzuat hükümleri gereğince, idareler temin edeceği mal veya ürüne ait olmasını istediği teknik özellikleri belirlerken, ihtiyaçlarını karşılamaya yönelik ve rekabeti de daraltmayacak teknik özelliklere ihale dokümanında yer vermek zorundalardır. Burada iki husus ön plana çıkmaktadır. Birincisi idarelerin ihtiyaçlarını belirlerken takdir yetkisine sahip olduğu, ikincisi ise takdir yetkisinin sınırını çizen mal veya ürüne ait teknik özelliklerin ihalede rekabeti engelleyecek nitelikte olmamasıdır. Bir başka ifade ile idareler ihtiyacına uygun olan mal veya hizmetin teknik özelliklerini belirlemede serbestliğe sahip olduğu, ancak bu durumun mutlak anlamda değil, rekabetin sağlanmasının gözetildiği ölçüde bir serbestlik olduğudur.

Yapılan inceleme neticesinde başvuru sahibi tarafından rekabet ortamının sağlanması amacıyla Teknik Şartname’nin 1’inci maddesinde düzenlenen ve ihaleye konu “pasta formülasyonlu rodentisit” ürününü oluşturan aktif maddeler arasına “Brodifacoum” aktif maddesinin de eklenmesi gerektiği iddia edilmekle birlikte, Teknik Şartname’nin 1’inci maddesindeki beş aktif maddeye ilişkin “veya” ifadesi kullanılarak isteklilere söz konusu maddeler konusunda seçenek sunulduğu, ayrıca başvuru konusu ihaleye 2 isteklinin katıldığı,

İhale dokümanlarındaki teknik özelliklerin tüm firmaların ihaleye katılımını sağlayacak şekilde ve teknik şartnamelerin ihaleye teklif verecek isteklilerin her talebini karşılayacak ya da içerecek şekilde düzenlenemeyeceği, halk sağlığını ilgilendiren ihale konusu işe ilişkin ürüne yönelik özelliklerin belirlenmesi bakımından idarenin takdir yetkisi ve sorumluluğunun bulunduğu, başvuruda yer verilen hususların ihale konusu işte alımı yapılacak olan rodentisit içerisinde yer alan aktif maddelere ek olarak “Brodifacoum” aktif maddesinin de eklenmesine ilişkin olduğu ve söz konusu değişiklik talebinden şartnameyi kendi ürününe uygun hale getirilmesinin istenildiğinin anlaşılacağı, idare tarafından başvuruya konu değişikliklerin yapılmaması noktasında gerekçelerin ortaya konulmak suretiyle cevap verildiği, yukarıda açıklandığı üzere esas olanın kamu ihale mevzuatına aykırı olmamak kaydıyla teknik özelliklerin idarenin kendi ihtiyaçlarını en etkili ve verimli şekilde temin etmesine imkân sağlayacak şekilde ihale dokümanının düzenlenmesi olduğu ve idarelerin ihtiyaçların belirlenmesi hususunda takdir yetkisinin bulunduğu, bu bağlamda bahse konu tüm hususlar birlikte değerlendirildiğinde değişiklik talebi içeren ve Teknik Şartname düzenlemelerini kendi ürününe uygun hale getirme amacını taşıdığı değerlendirilen söz konusu iddianın yerinde olmadığı sonucuna ulaşılmıştır.

4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun 53’üncü maddesinin (j) fıkrasının 9’uncu alt bendinde “Başvuru sahibinin iddialarının tamamında haklı bulunması halinde, Kurul kararı ile itirazen şikâyet başvuru bedelinin başvuru sahibine iadesine karar verilir. Kurul kararının başvuru sahibine bildirimini izleyen otuz gün içinde başvuru sahibinin Kuruma yazılı talebi üzerine, bu talep tarihini izleyen otuz gün içinde Kurum tarafından itirazen şikâyet başvuru bedelinin iadesi yapılır ve son ödeme tarihine kadar geçen süre için faiz işlemez. Diğer hallerde başvuru bedeli iade edilmez.

Bu fıkranın (1) numaralı bendi uyarınca tahsil edilen bedel hiçbir durumda iade edilmez.” hükmü yer almaktadır.

Aktarılan Kanun hükmüne göre, başvuru sahibinin itirazen şikâyete konu iddialarının tamamında haklı bulunması halinde başvuru bedeli iadesinin söz konusu olabileceği dikkate alındığında, yukarıda yer verilen tespit ve değerlendirmeler neticesinde, başvuru sahibinin, iddialarında haklı bulunmadığı anlaşıldığından başvuru bedelinin başvuru sahibine iadesi için Kanun’un öngördüğü şekilde "başvuru sahibinin iddialarının tamamında haklı bulunması" koşulunun gerçekleşmediği, dolayısıyla 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun 53’üncü maddesinin (j) fıkrasının 9’uncu alt bendi hükmü gereğince başvuru bedelinin iadesinin mümkün bulunmadığı anlaşılmıştır.

Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanun'un 65'inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen otuz gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere,

Anılan Kanun'un 54'üncü maddesinin onbirinci fıkrasının (c) bendi gereğince itirazen şikâyet başvurusunun reddine,

Oybirliği ile karar verildi.

****| ****| ****

****| ****| ****

****| ****| ****