KAMU İHALE KURULU KARARI

Toplantı No : 2025/016

Gündem No : 24

Karar Tarihi : 22.04.2025

Karar No : 2025/UH.II-974

BAŞVURU SAHİBİ:

Konya Turizm Oto Nakliyat Ve Petrol Ürünleri San. Tic. Ltd. Şti.,

İHALEYİ YAPAN İDARE:

DSİ 4. Bölge Müdürlüğü (Konya),

BAŞVURUYA KONU İHALE:

2024/1705163 İhale Kayıt Numaralı “2025 Yılı Personel Taşıma(Servis) Hizmet Alımı” İhalesi

KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:

DSİ 4. Bölge Müdürlüğü (Konya) tarafından 14.01.2025 tarihinde açık ihale usulü ile gerçekleştirilen “2025 Yılı Personel Taşıma(Servis) Hizmet Alımı” ihalesine ilişkin olarak Konya Turizm Oto Nakliyat ve Petrol Ürünleri San. Tic. Ltd. Şti.nin 10.03.2025 tarihinde yaptığı şikâyet başvurusunun, idare tarafından süresi içinde karar alınmaması üzerine, başvuru sahibince 25.03.2025 tarih ve 181157 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 25.03.2025 tarihli dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunulmuştur.

Başvuruya ilişkin olarak 2025/688 sayılı itirazen şikâyet dosyası kapsamında yapılan inceleme neticesinde esas inceleme raporu tanzim edilmiştir.

KARAR:

Esas inceleme raporu ve ekleri incelendi.

İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle,

Çiçek Turizm İnş. ve Taş. San. Tic. Ltd. Şti.nin aşırı düşük teklif açıklamalarının mevzuata uygun olmadığı şöyle ki;

- Servis hizmetlerinde kullanacak araçlarda, sigorta poliçe giderleri için açıklama yapılmadığı, yapıldı ise de isteklinin yaptığı açıklamaların mevzuata uygun olmadığı,

- Araç sürücüleri için açıklama kapsamında işçilik hesaplamasının idarece belirlenen çalışma süresine uygun olarak açıklanmadığı, bu sebeple maliyetin eksik hesaplandığı, işçilik hesaplamalarının mevzuata aykırı olduğu ve gerçek işçilik maliyetlerini yansıtmadığı,

- Bakım gideri olarak açıklama kapsamında araçların periyodik olarak yapılması gereken, yağ değişimi/yağ filtre değişimi, antifriz maliyeti, mazot filtresi/mazot filtre değişimi, hava filtresi ve bakım maliyetlerinin dikkate alınmadığı, sadece bakım gideri olarak yapılan açıklanmanın mevzuata uygun olmadığı, bu giderlerin kalem kalem belirtilerek açıklanması gerektiği, açıklamanın gerçek maliyetleri yansıtmadığı, açıklamalar için sunulan fiyat tekliflerinde standart formda yer alan ibarelerin yazılmadığı, söz konusu fiyat tekliflerinde meslek mensubu imzası ve kaşesinin yer almadığı,

- Araçlara ait lastik ve lastik değişim giderlerini tevsik etmek üzere sunulması gereken fiyat teklifinin eksik alındığı, alınan fiyat tekliflerinin altında Kamu İhale Genel Tebliği’nin 79.2.2.1’inci maddesinde yer alan ibarenin yazılarak imzalanması ve iletişim bilgileri de belirtilmek suretiyle kaşelenmesi/mühürlenmesi gerektiği halde teklif formların altında böyle bir ibarenin olmadığı, araçlara ait lastiğin, minibüs, midibüs, otobüs sınıfında olacağından, araç sınıfına sahip lastik ebat ve çapının farklılıklar göstereceği, yüzeysel bir açıklama yapıldığı, açıklamaların yürürlükteki mevzuat hükümlerine aykırı olduğu, ayrıca lastik giderinin yazlık ve kışlık ayrımı olmadan açıklandığı,

- Araçların motorlu taşıtlar vergisi, fenni muayene ve egzoz gideri tevsikinde kullanılan belgeler kapsamında yapılan açıklamalarda araçların model/cins ve kapasitelerinin dikkate alınmadığı, maliyetleri düşürmek için bu yola başvurulduğu, motorlu taşıtlar vergisi için yapılan açıklamaların yürürlükteki mevzuat hükümlerine aykırı olduğu, bu şekilde yapılan açıklamaların eksik ve hatalı olduğu,

- Sözleşme giderlerinin hesaplanmasında damga vergisi, ihale kararı damga vergisi hesaplamaya dahil edilmediğinden eksik, hatalı ve mevzuata aykırı bir açıklama sunulduğu,

- Akaryakıt için yapılan açıklamanın eksik veya hatalı olduğu, tek tip araç üzerinden akaryakıt hesaplamasının mevzuata aykırılık taşıdığı, araç özelliklerine göre akaryakıt tüketim bilgilerinin belirtilmediği iddialarına yer verilmiştir.

A) Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir.

4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun “Aşırı düşük teklifler” başlıklı 38’inci maddesinde “İhale komisyonu verilen teklifleri değerlendirdikten sonra, diğer tekliflere veya idarenin tespit ettiği yaklaşık maliyete göre teklif fiyatı aşırı düşük olanları tespit eder. Bu teklifleri reddetmeden önce, belirlediği süre içinde teklif sahiplerinden teklifte önemli olduğunu tespit ettiği bileşenler ile ilgili ayrıntıları yazılı olarak ister.

İhale komisyonu;

a) İmalat sürecinin, verilen hizmetin ve yapım yönteminin ekonomik olması,

b) Seçilen teknik çözümler ve teklif sahibinin mal ve hizmetlerin temini veya yapım işinin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar,

c) Teklif edilen mal, hizmet veya yapım işinin özgünlüğü,

gibi hususlarda yapılan yazılı açıklamaları dikkate alarak, aşırı düşük teklifleri değerlendirir. Bu değerlendirme sonucunda, açıklamaları yeterli görülmeyen veya yazılı açıklamada bulunmayan isteklilerin teklifleri reddedilir ...” hükmü,

Kamu İhale Genel Tebliği’nin “Hizmet alımı ihalelerinde sınır değer tespiti ve aşırı düşük tekliflerin değerlendirilmesi” başlıklı 79’uncu maddesinde “…79.2. İhale ilanında ve dokümanında teklifi sınır değerin altında kalan isteklilerden açıklama isteneceği belirtilen hizmet alımı ihalelerinde, aşırı düşük tekliflerin değerlendirilmesi aşamasında aşağıdaki düzenlemelere göre işlem tesis edilmesi gerekmektedir.

79.2.1. Aşırı düşük tekliflere yönelik açıklama istenmesine ilişkin yazıda, isteklilerin yapacakları açıklamalara esas olacak önemli teklif bileşenlerinin, bütün istekliler için aynı unsurları içerecek şekilde belirtilmesi zorunludur. Aşırı düşük teklif açıklaması sunulması için isteklilere üç (3) iş gününden az olmamak üzere uygun bir süre verilir.

79.2.2. İstekliler aşırı düşük olarak tespit edilen tekliflerini aşağıdaki yöntemleri kullanarak açıklayabilirler.

79.2.2.1. Üçüncü Kişilerden Alınan Fiyat Teklifleri: Teklifi oluşturan maliyet bileşenlerine ilişkin üçüncü kişilerden fiyat teklifi alınması durumunda, öncelikli olarak fiyat teklifini veren kişiyle tam tasdik sözleşmesi yapan veya beyannamelerini imzalamaya yetkili olan meslek mensubu tarafından ilgisine göre teklife konu mal veya hizmet için maliyet tespit tutanağı veya satış tutarı tespit tutanağı düzenlenecektir. Tutanaklar fiyat teklifinin dayanağı olarak düzenlenecek olup, aşırı düşük teklif açıklaması kapsamında sunulacaktır.____

Maliyet tespit tutanağı dayanak alınarak fiyat teklifi sunulabilmesi için, fiyat teklifinin mamul/mala ilişkin olması halinde mamul/malın birim fiyatının, tutanakta tespit edilen ağırlıklı ortalama birim maliyetin altında olmaması; fiyat teklifinin hizmete ilişkin olması halinde ise bu hizmetin birim fiyatının, tutanakta tespit edilen toplam birim maliyetin altında olmaması, fiyat teklifi üzerine meslek mensubu tarafından “Bu fiyat teklifindeki birim fiyatın, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre tarafımca düzenlenerek onaylanan (.../.../...) tarih ve (…) sayılı maliyet tespit tutanağındaki ortalama/toplam birim maliyet tutarının altında olmadığını beyan ederim.” ibaresinin yazılarak imzalanması ve iletişim bilgileri de belirtilmek suretiyle kaşelenmesi/mühürlenmesi gerekmektedir.

Satış tutarı tespit tutanağı dayanak alınarak fiyat teklifi sunulabilmesi için teklif edilen birim fiyatın, ilgili tutanakta tespit edilen ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin altında olmaması, fiyat teklifi üzerine meslek mensubu tarafından “Bu fiyat teklifindeki birim fiyatın, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre tarafımca düzenlenerek onaylanan (.../.../...) tarih ve (…) sayılı satış tutarı tespit tutanağındaki ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin altında olmadığını beyan ederim.” ibaresinin yazılarak imzalanması ve iletişim bilgileri de belirtilmek suretiyle kaşelenmesi/mühürlenmesi gerekmektedir.

Üçüncü kişilerden alınan fiyat tekliflerinin teklife konu alanda faaliyet gösterenlerden alınması gerekmekte olup, bu belgelerin ihale tarihinden önce düzenlenmiş olması zorunlu değildir.

Kaşeleme işlemi 8.4 üncü maddede belirtilen özel kaşe kullanılmak suretiyle yapılabileceği gibi, bu kaşe dışında meslek mensubuna ilişkin bilgileri içeren kaşe kullanılmak suretiyle de yapılabilir.

79.2.2.2. Merkezi Kamu Kurum ve Kuruluşları Tarafından Ülke Çapında Sunulan Mal ve Hizmetlere İlişkin Fiyatlar: Teklifi oluşturan maliyet bileşenlerine ilişkin merkezi kamu kurum ve kuruluşları tarafından ülke çapında sunulan mal ve hizmetlere ilişkin fiyat tarifeleri veya istekliye verilmiş fiyat teklifleri açıklama yöntemi olarak kullanılabilir. Bu yöntemle yapılmış açıklamanın geçerli olabilmesi için kullanılan fiyatların ilan/davet ile ihale tarihi arasında (ihale tarihi hariç) geçerli olması zorunludur.

__

__

79.2.2.3. Kamu Kurum ve Kuruluşları Tarafından İlan Edilen Fiyatlar: Teklifi oluşturan maliyet bileşenlerine ilişkin kamu kurum ve kuruluşları tarafından ilan edilmiş fiyat tarifeleri açıklama yöntemi olarak kullanılabilir. Bu usulle yapılmış açıklamanın geçerli olabilmesi için ilan edilen fiyatların ihalenin ilan/davet ile ihale tarihi arasında (ihale tarihi hariç) geçerli olması zorunludur…

79.2.3. Meslek mensubu; üçüncü kişilerden alınan fiyat teklifi üzerindeki beyanın ve emsal bedel beyanı ile tutanaklardaki bilgilerin doğruluğundan sorumludur. Meslek mensubu ibaresinden Yeminli Mali Müşavirler veya Serbest Muhasebeci Mali Müşavirler anlaşılır”

79.2.4. Tutanakların ilan/davet tarihinin içinde bulunduğu aydan önceki üç ay veya bundan önceki üç ay içindeki bilgiler esas alınarak düzenlenmesi zorunludur.

Örneğin; ilan tarihi 10.03.2024 olan ve açık ihale usulü ile yapılan bir ihalede ilan tarihinin içinde bulunduğu aydan önceki üç ay olan “01.12.2023-29.02.2024” veya bundan önceki üç ay olan “01.09.2023-30.11.2023” aralığına ilişkin tutanaklar sunulur…

79.2.7. İstekliler tarafından akaryakıt girdisine ilişkin olarak, EPDK tarafından yayımlanan, İstanbul İli, Avrupa Yakasında bulunan bayiler adına beyan edilmiş fiyatların ortalamasını yansıtan En Yüksek İşlem Hacimli 8 Firmanın Akaryakıt Fiyatlarına İlişkin Raporda yer alan fiyatların % 90’ının altında sunulan açıklamalar geçerli kabul edilmez. Motorin veya benzine yönelik olarak öngörülen tutarın TL/lt cinsinden hesaplanmasında Enerji Piyasası Düzenleme Kurumunun ilgili düzenlemeleri dikkate alınacaktır.

79.3. İdarelerin aşırı düşük teklif tespit ve değerlendirilmesine ilişkin aşağıdaki düzenlemeleri de dikkate almaları gerekmektedir.

79.3.1. Teklifi aşırı düşük olarak tespit edildikten sonra yukarıdaki yöntemlere göre usulüne uygun açıklama yapan isteklilerin teklifleri geçerli kabul edilir. Hayatın olağan akışına veya ticari gereklere aykırılık gibi nedenlerle teklifler reddedilemez.

79.3.2. 79.2.2 nci maddede yer alan yöntemlerden herhangi biri ile açıklama yapılmasının fiilen mümkün olmadığının anlaşıldığı durumlarda, istekli tarafından gerekçesi belirtilmek suretiyle, ilgili mevzuatına göre ihale tarihinden önceki son 12 ay içinde düzenlenen açıklamaya elverişli diğer bilgi ve belgeler kullanılarak da açıklama yapılabilir.

79.3.3. Kurumca hazırlanan “İşçilik Hesaplama Modülü” ne (www.ihale.gov.tr) adresinden ulaşılabilecek olup, personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı ihalelerinde tekliflerin değerlendirilmesi bağlamında sözleşme ve genel giderler dahil asgari işçilik maliyeti hesabında işçilik hesaplama modülünün kullanılması zorunludur.

79.3.4. Hizmet alım ihalelerinde herhangi bir sigorta giderinin aşırı düşük teklif sorgulamasında önemli bir bileşen olarak kabul edilmesi durumunda, isteklilerce sigorta acentelerinden alınan poliçe, fiyat teklifi veya sözleşmelerin ekine ihale dokümanında yer alan teminat tutarları üzerinden teklif ettikleri sigorta prim tutarlarıyla sigorta hizmetini gerçekleştirebileceklerine ilişkin, ilgili sigorta şirketinin genel müdürlüğünden veya bölge müdürlüğünden alınan teyit yazısının eklenmesi ve bu yazının yetkili kişilerin imzasını taşıması gereklidir. Ancak sigorta şirketlerinin genel müdürlük veya bölge müdürlükleri tarafından imzalanmış poliçe veya fiyat teklifleri için teyit alınması zorunlu değildir. Sigorta giderinin tevsiki için sunulan belgenin işin süresinin tamamını kapsaması gerekmektedir. Ancak birden fazla yılı kapsayan ya da ihale tarihi ile işin başlangıç tarihinin farklı yıllara ait olduğu işlerde ilk yıl için alınan sigorta teklifinin ihale tarihi itibarıyla en son açıklanmış olan Yurtiçi Üretici Fiyatları Endeksi “On iki aylık ortalamalara göre değişim oranı (%)” tablosundaki oran esas alınmak suretiyle güncellenerek diğer yıllar için kullanılması mümkündür. Örneğin; sözleşme süresi 3 yıl, ihale tarihi 1/11/2019, işe başlama tarihi 1/1/2020 olan bir ihalede, ihale tarihi itibarıyla yıllık 100 TL olan sigorta prim tutarı maliyet kalemi, Yurtiçi Üretici Fiyatları Endeksi on iki aylık ortalamalara göre değişim oranı tablosunda en son açıklanmış olan 2019 yılı Eylül ayı değişim oranı (%26,44) üzerinden; 2020 yılı için (100 TL1,2644) 126,44 TL; 2021 yılı için (126,44 TL1,2644) 159,87 TL; 2022 yılı için (159,87 TL*1,2644) 202,14 TL olarak hesaplanacaktır.

79.3.5. Personel çalıştırılmasına dayalı olmayan hizmet alımlarına ilişkin yapılan aşırı düşük teklif açıklamasında, sözleşme giderleri ve genel giderlerin % 4 oranında hesaplanması söz konusu olmayacak, ancak sözleşme ve genel giderler içerisinde yer alan açıklamanın yapıldığı tarihte geçerli olan oran ve tutarlar üzerinden hesaplanan ihale kararı damga vergisi ve sözleşme damga vergisi ile Kanunun 53 üncü maddesinin (j) bendinin 1 numaralı alt bendinde belirtilen tutarı aşan sözleşmelerde sözleşme bedelinin onbinde beşi oranındaki Kurum payı ilgili mevzuatına göre hesaplanmak suretiyle açıklama yapılacaktır.

79.3.6. İhale dokümanında fiyat farkı verileceğine ilişkin düzenleme bulunmayan ve birden fazla yılı kapsayan ya da ihale tarihi ile işin başlangıç tarihinin farklı yıllara ait olduğu işlere ilişkin aşırı düşük teklif sorgulaması yazısında idarece önemli bir bileşen olarak belirtilen ve istekliler tarafından ihale tarihi itibarıyla artış oranı ve/veya tutarı tespit edilemeyen motorlu taşıtlar vergisi, araç muayene işlemleri gibi giderler ile mali yükümlülükler ve/veya tarife bedellerinin, sonraki yıllara ilişkin bedelleri, ilk yıl için öngörülen bedelin, ihale tarihi itibarıyla en son açıklanmış olan Yurtiçi Üretici Fiyatları Endeksi “On iki aylık ortalamalara göre değişim oranı (%)” tablosundaki oran üzerinden güncellenerek hesaplanır. Örneğin; sözleşme süresi 3 yıl, ihale tarihi 15/11/2019, işe başlama tarihi 1/1/2020 olan bir ihalede, motorlu taşıtlar vergisi tutarı ihale tarihi itibarıyla yıllık 100 TL olan maliyet kalemiz Yurtiçi Üretici Fiyatları Endeksi on iki aylık ortalamalara göre değişim oranı tablosunda en son açıklanmış olan 2019 yılı Ekim ayı değişim oranı (%22,58) üzerinden; 2020 yılı için (100 TL1,2258) 122,58 TL; 2021 yılı için (122,58 TL1,2258) 150,26 TL; 2022 yılı için (150,26 TL*1,2258) 184,19 TL olarak hesaplanacaktır.” açıklaması,

İdari Şartname’nin “Teklif fiyata dâhil olan giderler” başlıklı 25’inci maddesinde “25.1. Sözleşmenin uygulanması sırasında, ilgili mevzuat gereğince ödenecek ulaşım, sigorta, vergi, resim ve harç giderleri teklif fiyatına dahildir.

25.2. 25.1. maddesinde yer alan gider kalemlerinde artış olması ya da benzeri yeni gider kalemlerinin oluşması hallerinde, teklif edilen fiyatın bu tür artış ya da farkları karşılayacak payı içerdiği kabul edilir. Yüklenici, bu artış ve farkları ileri sürerek herhangi bir hak talebinde bulunamaz.

25.3. Teklif fiyata dahil olan diğer giderler aşağıda belirtilmiştir:

25.3.1. Bu ihale için; amortisman, akaryakıt, bakım, tamir, revizyon lastik (yazlık ve kışlık), yağ, dizel eksoz sıvısı vb., personel maliyetleri ile zorunlu mali mesuliyet sigortası, ferdi kaza sigortası, motorlu taşıtlar vergisi, araç muayene, egzoz emisyon ölçümü, sözleşme damga vergisi, ödemeler üzerinden ödenecek damga vergisi, karar pulu bedeli, noter masrafları ve giderleri ve Kamu İhale Kurumu payı önemli teklif bileşenleri olarak belirlenmiştir.

25.4. Sözleşme konusu işin bedelinin ödenmesi aşamasında doğacak Katma Değer Vergisi (KDV), ilgili mevzuatı çerçevesinde İdare tarafından yükleniciye ayrıca ödenir.

25.5. Bu madde boş bırakılmıştır.” düzenlemesi,

Aynı Şartname’nin “Aşırı düşük teklifler” başlıklı 33’üncü maddesinde “33.1. Teklifi sınır değerin altında kalan isteklilerden Kanunun 38 inci maddesine göre açıklama istenecektir. Bu kapsamda; ihale komisyonu sınır değerin altında kalan teklifleri aşırı düşük teklif olarak tespit eder ve bu teklif sahiplerinden Kurum tarafından belirlenen kriterlere göre teklifte önemli olduğunu tespit ettiği bileşenler ile ilgili ayrıntıları yazılı olarak ister. İhale komisyonu;

a) Verilen hizmetin ekonomik olması,

b) Seçilen teknik çözümler ve teklif sahibinin işin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar,

c) Teklif edilen hizmetin özgünlüğü, gibi hususlarda yapılan yazılı açıklamaları dikkate alarak aşırı düşük teklifleri değerlendirir. Bu değerlendirme sonucunda, açıklamaları yeterli görülmeyen veya yazılı açıklamada bulunmayan isteklilerin teklifi reddedilir.” düzenlemesi yer almaktadır.

İncelemeye konu ihalenin Birim Fiyat Teklif Cetveli aşağıdaki gibidir.

İtirazen şikâyete konu edilen ihalenin DSİ 4’üncü Bölge Müdürlüğü tarafından açık ihale usulü ile gerçekleştirilen “2025 Yılı Personel Taşıma (Servis) Hizmet Alımı” ihalesi olduğu, söz konusu ihalede 6 adet ihale dokümanı indirildiği, 14.01.2025 tarihinde yapılan ihaleye 4 isteklinin katıldığı, ihalenin yaklaşık maliyetinin 26.478.838,87 TL olduğu, idarece sınır değerin 19.064.763,99 TL olarak hesaplandığı görülmüştür.

4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun 38’inci maddesinde ifade edildiği üzere, ihale komisyonu tarafından, verilen tekliflerin değerlendirilmesinden sonra, diğer tekliflere veya idarenin tespit ettiği yaklaşık maliyete göre teklif fiyatı aşırı düşük olduğunu belirlediği tekliflerin reddedilmeden önce, belirlediği süre içinde teklif sahiplerinden teklifte önemli olduğunu tespit ettiği bileşenler ile ilgili ayrıntıların yazılı olarak isteneceği hükme bağlanmıştır. Ayrıca ihale komisyonunca, anılan maddede belirtilen hususlar kapsamında yapılan yazılı açıklamalar dikkate alınmak suretiyle aşırı düşük tekliflerin değerlendirileceği belirtilmiş olup bu değerlendirme neticesinde, aşırı düşük teklif açıklamaları yeterli görülmeyen veya yazılı açıklamada bulunmayan isteklilerin tekliflerinin reddedileceği belirtilmiştir.

Bu çerçevede, Kamu İhale Genel Tebliği’nin “Hizmet alımı ihalelerinde sınır değer tespiti ve aşırı düşük tekliflerin değerlendirilmesi” başlıklı 79’uncu maddesinde, ihale ilanında ve dokümanında teklifi sınır değerin altında kalan isteklilerden açıklama isteneceği, bu kapsamda idarece aşırı düşük teklif açıklaması sunulması için isteklilere üç (3) iş gününden az olmamak üzere uygun bir süre verileceği, belirtilen hizmet alımı ihalelerine ilişkin olarak aşırı düşük tekliflerin tespiti ve değerlendirilmesi yönünde ayrıntılı açıklamalara yer verilmiştir.

Başvuruya konu ihalede sınır değerin altında teklif veren 2 isteklinin bulunduğu, teklifi ve geçici teminatı uygun bulunan Çiçek Turizm İnşaat ve Taşımacılık San. Tic. Ltd. Şti. ile Konya Turizm Oto Nakliyat ve Petrol Ürünleri Sanayi Ticaret Limited Şirketinden 14.01.2025 tarihli yazı ile aşırı düşük teklif açıklamalarının talep edildiği, idarece yapılan değerlendirme sonrası Konya Turizm Oto Nakliyat ve Petrol Ürünleri Sanayi Ticaret Limited Şirketi tarafından gerçekleştirilen itirazen başvurusu neticesinde alınan 12.02.2025 tarih ve 2025/UH.II-518 sayılı Kurul kararı ile “…Dolayısıyla idarece aşırı düşük teklif açıklama talebinin kamu ihale mevzuatına uygun yapılmadığı anlaşıldığından, idare tarafından teklifte önemli olduğu tespit edilen maliyet bileşenlerinin açık ve tereddütte mahal vermeyecek şekilde belirlenerek, aşırı düşük teklif sorgulamasının yeniden yapılması gerektiği sonucuna varılmıştır.” ifadeleri ile düzeltici işlem belirlenmesine karar verilmiştir.

Söz konusu Kurul kararını takiben idare tarafından 19.02.2025 tarihli yazı ile “…Kamu İhale Kurulu’nun 12.02.2025 tarih ve 2025/UH.II-518 nolu kararına istinaden; aşırı düşük teklif açıklamalarınızı aşağıda belirtilen önemli bileşenleri dikkate alarak 26.02.2025 Çarşamba günü mesai bitimine kadar idaremize sunmanız gerekmektedir. “Amortisman”, “Akaryakıt”, “Bakım”, “Tamir”, “Revizyon Lastik (Yazlık Ve Kışlık)”, “Personel Maliyetleri.” ifadelerini içeren yazıyla teklifi sınır değerin altında kalan isteklilerden 26.02.2025 tarihine kadar sunulmak üzere aşırı düşük teklif açıklama talebinde bulunulmuştur.

İdarece yapılan değerlendirme neticesinde Çiçek Turizm İnşaat ve Taşımacılık San. Tic. Ltd. Şti. tarafından sunulan aşırı düşük teklif açıklaması uygun bulunmuştur.

İdare tarafından belirlenen önemli teklif bileşenlerinin “Amortisman”, “Akaryakıt”, “Bakım”, “Tamir”, “Revizyon Lastik (Yazlık ve Kışlık)”, “Personel Maliyetleri” olarak belirlendiği, bu kapsamda yapılan inceleme neticesinde; önemli teklif bileşeni olarak idarece belirlenen girdiler dışındaki girdilerin şikâyete konu edildiği, bu bağlamda başvuru sahibi tarafından ihale üzerinde bırakılan isteklinin “Sigorta-Poliçe”, “MTV”, “Fenni Muayene ve Egzoz” ile” Sözleşme Genel Giderleri”ne yönelik olarak açıklamaların uygun olmadığı yönündeki iddianın, aşırı düşük teklif açıklamaları kapsamında önemli teklif bileşeni olarak belirlenmeyen girdiler için ihale üzerinde bırakılan istekli tarafından açıklama yapılması gerekmediğinden yerinde olmadığı anlaşılmıştır.

Yukarıda ifade edilen hususlar çerçevesinde idarece önemli teklif bileşeni olarak belirlenen “Personel Maliyetleri” için ihale üzerinde bırakılan isteklinin açıklamalarına yönelik inceleme kapsamında;

İhale üzerinde bırakılan istekli Çiçek Turizm İnşaat ve Taşımacılık San. Tic. Ltd. Şti.nin aşırı düşük teklif açıklaması incelendiğinde; ihale konusu işin yürütümü esnasında kullanılacak 20 adet aracı kullanacak şoförlerin işçilik maliyetinin açıklanması kapsamında, anılan istekli tarafından KİK İşçilik Hesaplama Modülü kullanılmak suretiyle her bir şoför için ayrı ayrı işçilik maliyetinin idare tarafından belirlenen çalışma süreleri dikkate alınarak hesaplandığı anlaşılmış olup, başvuru sahibinin iddiasının yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır.

İdarece önemli teklif bileşeni olarak belirlenen “Tamir” __ ve “Bakım” giderleri için ihale üzerinde bırakılan isteklinin açıklamaları incelendiğinde;

İhale üzerinde bırakılan istekli Çiçek Turizm İnşaat ve Taşımacılık San. Tic. Ltd. Şti. tarafından ihale kapsamında çalıştırılacak 6 adet (16+1 Minibüs), 10 adet (27+1) midibüs ve 3 adet (31-35 kişilik otobüs) olmak üzere toplam 20 adet araca ilişkin Araç Bakım-Onarım bedeli adı altında “Çözüm Özel Renault Servisi Hikmet Kavas” tarafından düzenlenen 13.01.2025 tarihli fiyat teklifi ile söz konusu fiyat tekliflerine dayanak teşkil eden satış tutarı tespit tutanaklarının sunulduğu, söz konusu fiyat teklifleri ve tutanakların meslek mensubu tarafından iletişim bilgileri belirtilmek suretiyle kaşelenip imzalandığı ve TÜRMOB kaşesinin yer aldığı, tutanakların ekinde meslek mensubuna ait faaliyet belgesinin sunulduğu, fiyat tekliflerinde Tebliğ’de belirtilen ibarenin yazılarak imzalandığı, ayrıca bahse konu tutanaklarda bakım maliyetine yönelik fatura bilgileri tablosunda her bir araç çeşidi (minibüs-midibüs ve otobüs) için ayrı satır açılmak suretiyle yer verildiği, bu çerçevede istekli tarafından araçların bakım-onarım maliyetinin önemli teklif bileşeni olarak belirlenen “tamir” ve “bakım” gideri kapsamında araçların niteliği dikkate alınmak suretiyle fiyat tekliflerindeki belirtilen birim fiyatlar üzerinden toplam bakım-onarım maliyetinin hesaplandığı anlaşılmış olup, başvuru sahibinin iddiasının yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır.

İdarece önemli teklif bileşeni olarak belirlenen “Revizyon Lastik (Yazlık ve Kışlık)” giderleri için ihale üzerinde bırakılan isteklinin açıklamaları incelendiğinde;

İhale üzerinde bırakılan istekli Çiçek Turizm İnşaat ve Taşımacılık San. Tic. Ltd. Şti. tarafından ihale kapsamında çalıştırılacak 6 adet (16+1 Minibüs), 10 adet (27+1) midibüs ve 3 adet (31-35 kişilik otobüs) olmak üzere toplam 20 adet araca ilişkin yazlık ve kışlık lastik maliyetinin (lastik temini ve değişimi) açıklaması kapsamında araçların modeline uygun şekilde kullanılacak lastik türleri üzerinden her birine ayrı ayrı satır açılmak suretiyle fiyat teklifi ile söz konusu fiyat tekliflerine dayanak teşkil eden satış tutarı tespit tutanağının sunulduğu, söz konusu fiyat teklifleri ve tutanakların meslek mensubu tarafından iletişim bilgileri belirtilmek suretiyle kaşelenip imzalandığı, tutanakların ekinde meslek mensubuna ait faaliyet belgesinin sunulduğu, fiyat teklifinde Tebliğ’de belirtilen ibarenin yazılarak imzalandığı, ayrıca bahse konu tutanakta lastiklere yönelik fatura bilgileri tablosunda her bir lastik türüne göre ayrı ayrı satır açılmak suretiyle yer verildiği, bu çerçevede istekli tarafından işin süresi boyunca kullanılacak araç türlerine göre (minibüs-midibüs-otobüs için farklı ebatlarda olmak üzere) 16 adet kışlık 16 adet yazlık lastik üzerinden toplam lastik maliyetinin hesaplandığı anlaşılmış olup, başvuru sahibinin iddiasının yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır.

İdarece önemli teklif bileşeni olarak belirlenen “Akaryakıt” giderleri için ihale üzerinde bırakılan isteklinin açıklamaları incelendiğinde;

İhale üzerinde bırakılan istekli Çiçek Turizm İnşaat ve Taşımacılık San. Tic. Ltd. Şti. tarafından ihale kapsamında çalıştırılacak 6 adet (16+1 Minibüs), 10 adet (27+1) midibüs ve 3 adet (31-35 kişilik otobüs) olmak üzere toplam 20 adet araca ilişkin yakıt maliyetinin açıklanması kapsamında ihale konusu işte kullanılacak araçların akaryakıt tüketimlerine ilişkin “internet siteleri”, “ekran görüntüleri”, “araç katalog bilgileri” ve “araç resimleri” ile yakıt sarfiyatı miktarının açıklandığı ancak araçların tümü (ihalede çalıştırılacak 20 adet araç) için katalog ve/veya yetkili servis/bayiler tarafından yakıt tüketimine ilişkin belgelerin beyan edilmediği, açıklama kapsamında yakıt tüketim miktarına esas teşkil edecek belgelerin sağlıklı bir veri veremeyeceği, bu çerçevede araçların yakıt tüketimlerine ilişkin bilgilerin Kamu İhale Genel Tebliği’nde yer alan açıklamalar çerçevesinde yapılmadığı (yakıt miktarının tespitine ilişkin olarak yetkili servisler/bayiler tarafından akaryakıt tüketim miktarlarına ilişkin belgelerin beyan edilmediği) tespit edilmiştir.

Öte taraftan ihale üzerinde bırakılan istekli tarafından araçlara ilişkin akaryakıt giderlerinin tevsiki amacıyla başvuru konusu ihalenin ilan tarihi (17.12.2024) ile ihale tarihi (14.01.2025) arasında EPDK tarafından yayımlanan, İstanbul İli Avrupa yakasında bulunan bayiler adına beyan edilmiş fiyatların ortalamasını yansıtan en yüksek işlem hacimli 8 firmanın akaryakıt fiyatlarına ilişkin raporların sunulmadığı tespit edilmiştir. İstekli tarafından açıklama kapsamında bir akaryakıt firmasının internet sitesi üzerinden İl (Konya) bazında yayımlanan akaryakıt fiyat listesinin sunulduğu, akaryakıt giderlerine ilişkin yapılan bu açıklamaların Kamu İhale Genel Tebliği’nin 79’uncu maddesine uygun olmadığı görülmüştür.

Yukarıda aktarılan hususlar çerçevesinde akaryakıt giderlerine ilişkin açıklamaların Kamu İhale Genel Tebliği’nin 79’uncu maddesine uygun bir şekilde yapılmadığı, bu çerçevede başvuru sahibinin iddiasının yerinde olduğu sonucuna varılmıştır.

Bununla birlikte, 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun 53’üncü maddesinin (j) fıkrasının 9’uncu alt bendinde “Başvuru sahibinin iddialarının tamamında haklı bulunması halinde, Kurul kararı ile itirazen şikâyet başvuru bedelinin başvuru sahibine iadesine karar verilir. Kurul kararının başvuru sahibine bildirimini izleyen otuz gün içinde başvuru sahibinin Kuruma yazılı talebi üzerine, bu talep tarihini izleyen otuz gün içinde Kurum tarafından itirazen şikâyet başvuru bedelinin iadesi yapılır ve son ödeme tarihine kadar geçen süre için faiz işlemez. Diğer hallerde başvuru bedeli iade edilmez.

Bu fıkranın (1) numaralı bendi uyarınca tahsil edilen bedel hiçbir durumda iade edilmez.” hükmü yer almaktadır.

Aktarılan Kanun hükmüne göre, başvuru sahibinin itirazen şikâyete konu iddialarının tamamında haklı bulunması halinde başvuru bedeli iadesinin söz konusu olabileceği dikkate alındığında, yukarıda yer verilen tespit ve değerlendirmeler neticesinde, başvuru sahibinin, iddialarının tamamında haklı bulunmadığı anlaşıldığından başvuru bedelinin başvuru sahibine iadesi için Kanun’un öngördüğü şekilde "başvuru sahibinin iddialarının tamamında haklı bulunması" koşulunun gerçekleşmediği, dolayısıyla 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun 53’üncü maddesinin (j) fıkrasının 9’uncu alt bendi hükmü gereğince başvuru bedelinin iadesinin mümkün bulunmadığı anlaşılmıştır.

B) İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Yönetmelik’in 18’inci maddesinin ikinci fıkrası yönünden yapılan inceleme sonucunda tespit edilen aykırılıklar ve buna ilişkin inceleme ve hukuki değerlendirme aşağıda yapılmıştır.

İdare tarafından önemli teklif bileşenlerinin “Amortisman”, “Akaryakıt”, “Bakım”, “Tamir”, “Revizyon Lastik (Yazlık ve Kışlık)”, “Personel Maliyetleri” olarak belirlendiği, idare tarafından belirlenen önemli teklif bileşenleri çerçevesinde başvuru sahibinin açıklamalarının incelenmesi neticesinde;

“Revizyon Lastik (Yazlık ve Kışlık)”,__ “Bakım”, ve “Tamir” bileşenlerine yönelik olarak açıklamaların ve açıklamalarına dayanak teşkil eden belgelerin Kamu İhale Genel Tebliğ’ine uygun olmadığı,

İsteklinin kendi ürettiği, aldığı veya sattığı mallara ilişkin fiyatlar kapsamında yapmış olduğu açıklamada; istekliyle tam tasdik sözleşmesi yapan veya beyannamelerini imzalamaya yetkili olan meslek mensubu tarafından ilgisine göre aşırı düşük teklif açıklamasına konu mal için düzenlenen maliyet/satış tutarı tespit tutanağı ile açıklama yapabileceği, ancak isteklinin açıklamaları kapsamında maliyet/satış tutarı tespit tutanağının standart forma uygun olmadığı, ekinde meslek mensubuna ait faaliyet belgesinin sunulmadığı, bir diğer ifade ile isteklinin açıklamalarının mevzuata uygun olmadığı anlaşılmıştır.

Akaryakıta ilişkin olarak istekli tarafından maliyet/satış tutarı tespit tutanağı ile açıklama yapıldığı, ancak istekli tarafından araçlara ilişkin akaryakıt giderlerinin tevsiki amacıyla başvuru konusu ihalenin ilan tarihi (17.12.2024) ile ihale tarihi (14.01.2025) arasında EPDK tarafından yayımlanan, İstanbul İli Avrupa yakasında bulunan bayiler adına beyan edilmiş fiyatların ortalamasını yansıtan en yüksek işlem hacimli 8 firmanın akaryakıt fiyatlarına ilişkin raporların sunulması gerekirken sunulmadığı bu açıklamaların Kamu İhale Genel Tebliği’nin 79’uncu maddesine uygun bir açıklama olmadığı görülmüştür.

Sonuç olarak, yukarıda belirtilen mevzuata aykırılıkların düzeltici işlemle giderilebilecek nitelikte olduğu tespit edildiğinden, Çiçek Turizm İnşaat ve Taşımacılık San. Tic. Ltd. Şti. ile Konya Turizm Oto Nakliyat ve Petrol Ürünleri San. Tic. Ltd. Şti.nin tekliflerinin reddedilmesi ve bu aşamadan sonraki işlemlerin mevzuata uygun olarak yeniden gerçekleştirilmesi gerekmektedir.

Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanun'un 65'inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen otuz gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere,

Anılan Kanun'un 54'üncü maddesinin onbirinci fıkrasının (b) bendi gereğince düzeltici işlem belirlenmesine,

Oybirliği ile karar verildi.

****| ****| ****

****| ****| ****

****| ****| ****