KAMU İHALE KURULU KARARI

Toplantı No : 2025/015

Gündem No : 30

Karar Tarihi : 16.04.2025

Karar No : 2025/UH.II-953

BAŞVURU SAHİBİ:

Uzman Atık Yönetimi Turizm Temizlik İnş. Gıda San. ve Tic. Ltd. Şti.,

İHALEYİ YAPAN İDARE:

Karayolları 2. Bölge Müdürlüğü,

BAŞVURUYA KONU İHALE:

2025/195902 İhale Kayıt Numaralı “Karayolları 2. Bölge Müdürlüğü Sorumluluğundaki Yollarda Çizgi Çalışması, Sinyalizasyon Bakımı Yapılması ve Ulaşım Etütleri İçin Gerekli Olan Araç Temini İşi” İhalesi

KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:

Karayolları 2. Bölge Müdürlüğü tarafından 18.03.2025 tarihinde açık ihale usulü ile gerçekleştirilen “Karayolları 2. Bölge Müdürlüğü Sorumluluğundaki Yollarda Çizgi Çalışması, Sinyalizasyon Bakımı Yapılması ve Ulaşım Etütleri İçin Gerekli Olan Araç Temini İşi” ihalesine ilişkin olarak Uzman Atık Yönetimi Turizm Temizlik İnş. Gıda San. ve Tic. Ltd. Şti. nin 12.03.2025 tarihinde yaptığı şikâyet başvurusunun, idarenin 12.03.2025 tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibince 24.03.2025 tarih ve 181048 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 24.03.2025 tarihli dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunulmuştur.

Başvuruya ilişkin olarak 2025/668 sayılı itirazen şikâyet dosyası kapsamında yapılan inceleme neticesinde esas inceleme raporu tanzim edilmiştir.

KARAR:

Esas inceleme raporu ve ekleri incelendi.

İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle, İdari Şartname’nin 46’ncı maddesinde haftalık çalışma saatinin tamamını idarede geçiren işçilere ilişkin a1 fiyat farkı katsayısı belirlendiği (a1=0,2) halde bahse konu işçilik giderleri için birim fiyat teklif cetvelinde ayrı satır açılmadığı, idarelerin Kamu İhale Kanunu’nun 5’inci maddesi uyarınca ihalelerde rekabetin tesis edilmesinden sorumlu olduğu, söz konusu düzenlemelerin ihaleye katılımı daraltarak kamu zararına yol açacağı, bu nedenlerle ihalenin iptal edilmesi gerektiği iddialarına yer verilmiştir.

Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir.

Kamu İhale Genel Tebliği’nin “Personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımlarında teklif fiyata dâhil olacak giderler” başlıklı 78’inci maddesinde “…78.3. Personel çalıştırılmasına dayalı olmayan hizmet alımlarına ilişkin ihale dokümanında, haftalık çalışma saatlerinin tamamını idarede geçirecek personel sayısının belirtilmesi halinde teklif fiyata dahil giderler arasında işçilik giderine yer verilmesi ve her bir işçilik maliyeti için birim fiyat teklif cetvelinde ayrı satır açılması zorunludur. …” açıklaması,

Anılan Tebliği’nin “Hizmet alımlarında fiyat farkı” başlıklı 81’inci maddesinde “81.1 Personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı ihaleleri ile personel çalıştırılmasına dayalı olmamakla birlikte ihale dokümanında personel sayısının belirlendiği ve haftalık çalışma saatinin tamamının idarede kullanıldığı hizmet alımlarında işçilik maliyetlerine ilişkin fiyat farkı hesaplanacağının ihale dokümanında belirtilmesi gerekmektedir.

81.2. 81.1 inci madde hükmü saklı kalmak kaydıyla, fiyat farkı hesaplanması öngörülen hizmet alımı ihalelerinde, işte kullanılacak tüm girdilere ilişkin ağırlık oranlarını gösterir sabit katsayıların işin niteliğine ve işte kullanılacak girdilere uygun biçimde ve tüm katsayıların toplamı bire (1.00) eşit olacak şekilde belirlenmesi ve ihale dokümanında gösterilmesi gerekmektedir. Bu kapsamda işin niteliği, girdilerin yaklaşık maliyet içindeki ağırlık oranı ve işlevi gibi hususlar dikkate alınarak asli ve tali unsurlar ile bunlara ilişkin ağırlık oranı katsayıları belirlenir. Tali unsurlara ilişkin ağırlık oranının belirlenmediği durumlarda bu unsurların ağırlık oranının asli unsurlara dahil olduğu kabul edilir.

Örneğin fiyat farkı hesaplanmasına ilişkin düzenlemelerde;

…

Araç/iş makinesi kiralama hizmet alımı ihalelerinde şoför/operatör çalıştırılması halinde işçilik (a1 ve/veya a2), idare tarafından karşılanmayan akaryakıt (b1) ile araç/iş makinelerinin yaşına ve işin süresine bağlı olarak amortisman (c) girdileri,

… asli unsur olarak belirlenebilir.” açıklaması,

4734 Sayılı Kamu İhale Kanununa Göre İhale Edilen Hizmet Alımlarında Uygulanacak Fiyat Farkına İlişkin Esaslar’ın “Fiyat farkı hesabı” başlıklı 5’inci maddesinde “(1) Fiyat farkı aşağıdaki formüllere göre hesaplanır:

…

c) Diğer hizmet alımlarında;

__

F = A n x B x ( P n -1)

İ n AY n Y n G n M n

P n = a 1 + a 2 —— + b 1 —— + b 2 —— + b 3 —— + c ——

İ o AY o Y o G o M o

__

(2) Formüllerde yer alan;

a) F: Fiyat farkını (TL),

b) B: 0,90 sabit katsayısını,

c) A n : İlk geçici hakedişte (n=1) olmak üzere (n) inci hak edişte; birim fiyatlı işlerde uygulama ayında gerçekleşen iş kalemlerinin sözleşme fiyatlarıyla çarpılması sonucu bulunan tutarı (TL), götürü bedel işlerde ise uygulama ayında gerçekleşen ilerleme yüzdesiyle sözleşme bedelinin çarpılması sonucu bulunan tutarı (TL),

ç) P n : İlk geçici hakedişte (n=1) olmak üzere (n) inci hakedişte, fiyat farkı hesabında kullanılan temel endeksler ve güncel endeksler ile a 1 , a 2 , b 1 , b 2 , b 3 ve c değerlerinin ağırlık oranlarını temsil eden katsayıların yukarıdaki formüle uygulanması sonucu bulunan fiyat farkı katsayısını,

d) a 1 : Haftalık çalışma saatinin tamamı idarede kullanılan işçiliklerin ağırlık oranını temsil eden ve 6 ncı maddeye göre fiyat farkı hesaplanan sabit bir katsayıyı,

e) a 2 : Haftalık çalışma saatinin tamamı idarede kullanılmayan işçiliklerin ağırlık oranını temsil eden sabit bir katsayıyı,

f) b 1 : Akaryakıtın ağırlık oranını temsil eden sabit bir katsayıyı,

g) b 2 : Diğer katı veya sıvı yakıtların ağırlık oranını temsil eden sabit bir katsayıyı,

ğ) b 3 :__Malzeme veya diğer hizmetlerin ağırlık oranını temsil eden sabit bir katsayıyı

h)__c: Makine ve ekipmanın amortismanına ilişkin ağırlık oranını temsil eden sabit bir katsayıyı,

…

ifade eder.

(3) Ağırlık oranlarına ilişkin sabit katsayıların, işin niteliğine ve işte kullanılan girdilere uygun biçimde toplamı bire (1.00) eşit olacak şekilde belirlenerek ihale dokümanında gösterilmesi ve her sabit katsayı için dördüncü fıkraya göre hesaplamaya esas endeksin belirlenmesi zorunludur. Katsayıların belirlenmesinde öncelikle a 2 , b 1 , b 2 , b 3 ve c katsayıları belirlendikten sonra bunların toplamı birden çıkarılarak bulunan sayı a 1 katsayısı olarak alınır.

…

(7) İşin gerçekleştirilmesinde kullanılacak malzeme ve makine ile ekipmanın niteliği dikkate alınarak, fiyat farkı hesabına esas b 1 , b 2 , b 3 ve c değerleri için aynı anda birden fazla endeks de belirlenebilir. Bu durumda, her bir endeksin nispi ağırlığı da belirlenir.” düzenlemesi,

Aynı Esaslar’ın “İşçilik maliyetlerindeki değişiklik” başlıklı 6’ncı maddesinde “(1) İhale dokümanında personel sayısının belirlendiği ve haftalık çalışma saatinin tamamının idarede kullanılmasının öngörüldüğü işçilikler için, 31/5/2006 tarihli ve 5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu uyarınca çalıştırılan işçinin idari şartnameye göre ihale tarihi itibarıyla hesaplanan brüt maliyeti ile uygulama ayındaki brüt maliyeti arasındaki fark, 5 inci madde uygulanmaksızın ödenir veya kesilir.

(2) İhale dokümanında sözleşme kapsamında çalıştırılacak personele brüt asgari ücretin belli bir yüzde fazlası oranında ücret ödenmesi öngörülmüş ise, uygulama ayında fiilen ödenen ücret üzerinden fiyat farkına esas olacak brüt maliyet bulunur ve fiyat farkı, bu maliyete asgari ücretteki brüt artış oranı uygulanarak hesaplanır. Ulusal bayram ve genel tatil günleri ile fazla çalışma ücretiyle ilgili olarak bu fıkraya göre belirlenen ücret esas alınarak fiyat farkı hesaplanır.

(3) Uygulama ayına ilişkin aylık ücret bordrosunda belirtilen kısa vadeli sigorta kolları prim oranı ile idari şartnamede idarece öngörülen kısa vadeli sigorta kolları prim oranı arasında farklılık olması halinde, bu değişiklik fiyat farkı hesabında dikkate alınır.” açıklaması,

Aynı Esaslar’ın “Uygulama esasları” başlıklı 7’nci maddesinde “Bu Esaslara tabi hizmet alımı ihalelerinde fiyat farkı uygulanabilmesi için söz konusu işlerin ihalelerine ilişkin idari şartname ve sözleşmelerde bu Esaslara göre fiyat farkı hesaplanacağının belirtilmiş olması gerekir. Bu hizmet alımı ihalelerinde aşağıdaki hususlar çerçevesinde düzenleme yapılır.

a) Sözleşme süresi 365 takvim gününü aşan hizmet alımlarında tüm girdiler için fiyat farkı hesaplanacağına ilişkin düzenlemeye yer verilmesi zorunludur.

b) Sözleşme süresi 365 takvim gününü aşmayan;

1) İhale dokümanında personel sayısı belirlenerek haftalık çalışma saatinin tamamının idarede kullanılacağı düzenlenen hizmet alımlarında, sadece 6 ncı maddeye göre veya idarelerin takdirine bağlı olarak tüm girdiler için fiyat farkı hesaplanacağına ilişkin düzenlemeye yer verilir.

2) Diğer hizmet alımlarında tüm girdiler için fiyat farkı hesaplanacağına ilişkin düzenlemeye yer verilebilir.

(2) Sözleşmelerde yer alan fiyat farkına ilişkin usul ve esaslarda sözleşme imzalandıktan sonra değişiklik yapılamaz…” açıklaması,

İdari Şartname’nin “İhale konusu işe/alıma ilişkin bilgiler” başlıklı 2’nci maddesinde “ 2.1. İhale konusu işin/alımın;

a) Adı: Karayolları 2.Bölge Müdürlüğü Sorumluluğundaki Yollarda Çizgi Çalışması, Sinyalizasyon Bakımı Yapılması ve Ulaşım Etütleri için gerekli olan Araç temini işi

b) Türü: Hizmet alımı

c) İlgili Uygulama Yönetmeliği: Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği

ç) Yatırım proje no'su (yapım işlerinde): Bu madde boş bırakılmıştır.

d) Kodu:

e) Miktarı:

8 Adet Özel Donanımlı Kamyonet, 1 Adet Özel Donanımlı Kamyonet ( Liftli ), 2 adet Platformlu Kamyon ve 2 Adet Özel Donanımlı Kamyonet araç temin edilmesi

Ayrıntılı bilgi idari şartnamenin ekinde yer almaktadır.

f) İşin yapılacağı/malın teslim edileceği yer: Karayolları 2.Bölge Müdürlüğü Sorumluluğundaki Yollarda ” düzenlemesi,

**** “Teklif fiyata dahil olan giderler” başlıklı 25’inci maddesinde “25.1. Sözleşmenin uygulanması sırasında, ilgili mevzuat gereğince ödenecek ulaşım, sigorta, vergi, resim ve harç giderleri teklif fiyatına dahildir.

25.2. 25.1. maddesinde yer alan gider kalemlerinde artış olması ya da benzeri yeni gider kalemlerinin oluşması hallerinde, teklif edilen fiyatın bu tür artış ya da farkları karşılayacak payı içerdiği kabul edilir. Yüklenici, bu artış ve farkları ileri sürerek herhangi bir hak talebinde bulunamaz.

25.3. Teklif fiyata dahil olan diğer giderler aşağıda belirtilmiştir:

25.3.1. Araçların bakım-onarım, yedek parça, amortisman, akaryakıt giderleri, trafik sigortası ve kasko giderleri, koltuk ferdi kaza sigorta giderleri dahil araç ve sürücülerin tüm giderleri teklif fiyatına dahildir.

-Şoförler için yemek bedeli veya yol gideri adı altında herhangi bir ödeme yapılmayacaktır.

- TRF-PA: Özel donanımlı (sepetli) çift kabinli kamyonun şoförü ile birlikte çalışma ücreti (toplam 2 adet) pozu için şoförün ücreti yürürlükteki asgari ücretin % 37 (yüzdeotuzyedi) fazlası olarak esas alınacaktır.

- Diğer pozların şoför ücretleri için yürürlükteki asgari ücretin % 27 (yüzdeyirmiyedi) fazlası olarak esas alınacaktır.

-İşe ait birim fiyat tarifleri ve teknik şartnamelerdeki tüm giderler teklif fiyata dahildir.

25.4. Sözleşme konusu işin bedelinin ödenmesi aşamasında doğacak Katma Değer Vergisi (KDV), ilgili mevzuatı çerçevesinde İdare tarafından yükleniciye ayrıca ödenir.

25.5. Bu madde boş bırakılmıştır. ” düzenlemesi,

“Fiyat farkı” başlıklı 46’ncı maddesinde; Sözleşme Tasarısı’nın 14’üncü maddesi ile uyumlu olarak _“ 46.1.1._Fiyat farkı aşağıdaki formüle göre hesaplanır:

F = An x B x ( Pn-1)

Pn=a1+a2 İn/İo+b1 AYn/AYo+b2 Yn/Yo+b3 Gn/Go+c Mn/Mo

Formülde yer alan;

F: Fiyat farkını (TL),

B: 0,90 sabit katsayısını,

An: İlk geçici hakedişte (n=1) olmak üzere (n) inci hak edişte; birim fiyatlı işlerde uygulama ayında gerçekleşen iş kalemlerinin sözleşme fiyatlarıyla çarpılması sonucu bulunan tutarı (TL), götürü bedel işlerde ise uygulama ayında gerçekleşen ilerleme yüzdesiyle sözleşme bedelinin çarpılması sonucu bulunan tutarı (TL),

Pn: İlk geçici hakedişte (n=1) olmak üzere (n) inci hakedişte, fiyat farkı hesabında kullanılan temel endeksler ve güncel endeksler ile a1, a2, b1, b2, b3 ve c değerlerinin ağırlık oranlarını temsil eden katsayıların yukarıdaki formüle uygulanması sonucu bulunan fiyat farkı katsayısını,
ifade eder.

_Endeks tablosu: Türkiye İstatistik Kurumu tarafından aylık yayımlanan yurt içi üretici fiyat endeksi, 2003=100, CPA 2008 kısım, bölüm ve gruplarına göre tarihsel seri tablosudur.

Formüldeki sabit katsayılar ile temel endeksler(o) ve güncel endeksler(n):
_

Fiyat Farkı Açıklamaları

_07.03.2023 tarih ve 32125 sayılı Resmi Gazetede yayımlanarak yürürlüğe giren 06.03.2023 tarih ve 2023/6902 sayılı Cumhurbaşkanı Kararı Eki Olan 4734 Sayılı Kamu İhale Kanununa göre Hizmet Alımlarına İlişkin Fiyat Farkına İlişkin Esaslara göre fiyat farkı verilecektir.
Hizmet alımlarında uygulanacak fiyat farkına ilişkin esaslar Ek 'te verilmiştir.” _düzenlemesi yer almaktadır.

İhaleye Ait Birim Fiyat Teklif Cetveli’ne Aşağıda Yer Verilmiştir:

Teknik Şartname’nin “İşin Adı, Kapsamı ve Çalışma Şartları” başlıklı 1’inci maddesinde “ … 1.2. İşin Kapsamı: Karayolları 2. Bölge Müdürlüğü Sınırları Dahilinde ( İzmir, Aydın, Denizli, Uşak, Muğla, Manisa, Ödemiş, Ayvalık Şb. Şeflikleri, Otoyol Bakım ve İşletme Şeflikleri) ve İdarenin İzni Alınarak Gerektiğinde Bölge Sınırları Dışında Trafik Güvenliği Başmühendisliği emrinde çizgi çalışması, sinyalizasyon bakımı yapılması ve ulaşım etütleri için şoförlü, aşağıda cinsi, modeli, adedi, çalıştırılacak gün sayısı, çalıştırılma şekli tanımlanan araç kiralama işidir. Bu Şartname ve ekleri “İdari Şartname” ile “Sözleşmenin” bir parçası olup, her biri diğerinin tamamlayıcısı olarak birlikte kullanılır.

1.3. Taşıtların Çalışma Şekli

” düzenlemeleri,

“Taşıtların Teknik Özellikleri, Çalışma Şartları” başlıklı 2’nci maddesinde “… 2.11.Hizmet süresince araçların bakım onarım yedek parça ve yakıt dahil tüm giderleri ile sürücüye ait tüm giderler istekliklerce teklif edilecek fiyata dahil edilecektir. Şoförler için yemek bedeli veya yol gideri adı altında herhangi bir ödeme yapılmayacaktır.

2.12. İdare, ihtiyaç duyması halinde taşıtlara yükleniciye önceden haber vererek tabloda verilen çalışma günleri ve İdare’nin belirlemiş olduğu çalışma saatleri dışında fazla çalışma yaptırabilir.__Bu durumda taşıt için fazladan bir ödeme yapılmayacaktır. Resmi ve dini bayramlarda yarım gün tatillerinde çalışma devam edip yükleniciye ödeme yapılacaktır.

__…

2.19.Yüklenici, organizasyon yapısına ve ihale konusu işi yerine getirmek için en az 1 (bir) personeli iş başında bulunduracaktır. Ödeme asgari ücrete göre belirlenecek olup asgari ücretin %60 fazlası yapılacaktır.

__…

2.26. Araç şoförleri, araçlarını hizmet süresince 2918 Sayılı Karayolları Trafik Kanunu ve Karayolları Trafik Yönetmeliğinde belirtilen kurallara uygun olarak kullanacak ve 60 yaşını doldurmamış olacaktır.

…

2.29. 4857 sayılı İş Kanunu ve 5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu ve ilgili mevzuat hükümlerinde belirtilen çalışma süreleri, yemek araları, öğle tatili ve haftalık izin vb. yasal zorunluluklara uyulacaktır. …” düzenlemeleri,

“Uyulması Gerekli Hususlar” başlıklı 4’üncü maddesinde “… 4.2.Çalışma mesaisi başladığında şoför İdare’nin belirttiği işyerinde hazır olacaktır. İdare, mesaisi biten şoförün ulaşımından sorumlu değildir. …” düzenlemeleri,

**** Sözleşme Tasarısı’nın “İşin süresi” başlıklı 9’uncu maddesinde “ 9.1. İşin süresi, işe başlama tarihinden itibaren 360 (ÜçyüzAltmış) gündür.

9.2. Bu sözleşmenin uygulanmasında sürelerin hesabı takvim günü esasına göre yapılmıştır.” düzenlemesi yer almaktadır.__

**** Başvuruya konu ihalenin, Karayolları 2. Bölge Müdürlüğü sınırları dâhilinde çeşitli illerde ve idarenin izni ile gerektiğinde bölge sınırları dışında yollarda çizgi çalışması, sinyalizasyon bakımı yapılması ve ulaşım etütleri için şoförlü araç kiralama işi olduğu, söz konusu ihalede 9 adet ihale dokümanı indirildiği ve 5 isteklinin ihaleye teklif sunduğu görülmüştür.

Kamu İhale Genel Tebliği’nin yukarıda aktarılan açıklamalarından personel çalıştırılmasına dayalı olmayan hizmet alımlarına ilişkin ihale dokümanında, haftalık çalışma saatlerinin tamamını idarede geçirecek personel sayısının belirtilmesi halinde teklif fiyata dâhil giderler arasında işçilik giderine yer verilmesi ve her bir işçilik maliyeti için birim fiyat teklif cetvelinde ayrı satır açılmasının zorunlu olduğu anlaşılmıştır.

İhale dokümanının incelenmesinden, muhtelif işlerde kullanılmak üzere istenilen araç sayısının 13 olarak belirlendiği, Teknik Şartname’nin 1.3’üncü maddesinde araçların çalışma şekline ve sürelerine yer verildiği, buna göre bazı araçlar için 260 günlük çalışma süresi bazı araçlar için ise 360 günlük çalışma süresi öngörüldüğü,

Araçları kullanacak şoförlerin ücretlerinin İdari Şartname’nin 25’inci maddesinde teklif fiyata dâhil giderler arasında sayıldığı, şoför ücretlerinin belirlenmesinde “TRF-PA: Özel donanımlı (sepetli) çift kabinli kamyonun şoförü ile birlikte çalışma ücreti (toplam 2 adet) ” pozu için asgari ücretin % 37 ( yüzdeotuzyedi ) fazlasının, “diğer pozların şoför ücretleri” ne ilişkin olarak ise asgari ücretin % 27 ( yüzdeyirmiyedi ) fazlasının esas alınması yönünde belirleme yapıldığı, ancak ihale dokümanında şoför sayısına ilişkin bir belirleme yapılmadığı görülmüştür.

Bu çerçevede, her ne kadar dokümanda belirlenen araç sayısından ve İdari Şartname’nin 25’inci maddesinde yer verilen düzenlemelerden hareketle çalıştırılacak şoför sayısının 13 olabileceği şeklinde bir yorum yapılsa dahi, çalıştırılacak şoförlerin günlük ve/veya haftalık mesai sürelerine ilişkin ihale dokümanında herhangi bir belirleme yapılmadığı görüldüğünden bahse konu ihalede mesaisinin tamamını idarede geçirecek personel sayısının ihale dokümanında belirlenmediği anlaşılmıştır.

**** Bununla birlikte, İdari Şartname’nin 46’ncı maddesinde fiyat farkı ödeneceğinin düzenlendiği ve fiyat farkına ilişkin verilen formülde a1 (Haftalık çalışma saatinin tamamı idarede kullanılan işçiliklerin ağırlık oranı) katsayısının 0,2 olarak belirlendiği, a2 (Haftalık çalışma saatinin tamamı idarede kullanılmayan işçiliklerin ağırlık oranı) katsayısının ise 0 (sıfır) olarak belirlendiği görülmüştür.

Yukarıda aktarılan mevzuat hükümlerinden hizmet alımı ihalelerinde 4734 Sayılı Kamu İhale Kanununa Göre İhale Edilen Hizmet Alımlarında Uygulanacak Fiyat Farkına İlişkin Esaslar’ın “Fiyat farkı hesabı” başlıklı 5’inci maddesinde yer alan formüller kullanılarak fiyat farkı hesaplanması gerektiği, söz konusu formüllerde yer alan fiyat farkı hesaplamasında kullanılacak olan katsayılardan (a1) katsayısının; haftalık çalışma saatinin tamamı idarede kullanılan işçiliklerin ağırlık oranını temsil eden ve 6’ncı maddeye göre fiyat farkı hesaplanan sabit bir katsayıyı, (a2) katsayısının ise haftalık çalışma saatinin tamamı idarede kullanılmayan işçiliklerin ağırlık oranını temsil eden sabit bir katsayıyı ifade ettiği, anılan Esaslar’ın 6’ncı maddesinin ise “İhale dokümanında personel sayısının belirlendiği ve haftalık çalışma saatinin tamamının idarede kullanılmasının öngörüldüğü işçilikler”e __ ilişkin fiyat farkını düzenlediği anlaşılmıştır.

**** Yapılan incelemede, idare tarafından şikayet başvurusu üzerine alınan kararda “… İşe ait Birim Fiyat tariflerinde 4 iş kalemi için her bir iş kaleminde çalıştırılacak şoförlere ödenecek ücretler ve çalıştırılacağı saatler belirtilerek birim fiyata dâhil olduklarının açıklandığı,

Ayrıca fiyat farkı hesabı kararnamede tanımlanmış olup, kararnamede belirtilen esaslar dışında fiyat farkı hesaplanması gerçekleştirilemez. Fiyat farkı verilip verilmeyeceği verilecekse hangi esaslara göre verileceğinin idari şartname ve sözleşmede belirtilmesi gerekir. Yapılan incelemede, söz konusu ihalede İdari Şartname’nin 46’ncı maddesinde ve Sözleşme Tasarısı’nın 14’üncü maddesinden sözleşmenin uygulanması sırasında fiyat farkı verileceğinin anlaşıldığı, 4734 Sayılı Kamu İhale Kanununa Göre İhale Edilen Hizmet Alımlarında Uygulanacak Fiyat Farkına İlişkin Esasların “Tanımlar” başlıklı 4.b maddesinde fiyat farkının birim fiyatlı sözleşmelerde, uygulama ayı içinde gerçekleşen iş kalemleri için, götürü bedel sözleşmelerde ise uygulama ayı içinde ilerleme yüzdelerine göre gerçekleşen iş grupları için, bu Esaslara göre ödenecek veya kesilecek bedeli ifade ettiği, aynı zamanda “Fiyat farkı hesabı” başlıklı 5’inci maddesinde de ilgili tüm hesaplamaların birim fiyatlı işlerde iş kalemlerinin sözleşme fiyatlarıyla, ağırlık oranlarına ilişkin sabit katsayıların, işin niteliğine ve işte kullanılan girdilere uygun biçimde belirleneceği, ayrıca Kamu İhale Genel Tebliği’nin “Hizmet alımlarında fiyat farkı” başlıklı 81’inci maddesine göre personel sayısının belirlendiği ve haftalık çalışma saatinin tamamının idarede kullanıldığı hizmet alımlarında işçilik maliyetlerine ilişkin fiyat farkı hesaplanacağının ihale dokümanında belirtilmesi gerektiği ve işin niteliği, girdilerin yaklaşık maliyet içindeki ağırlık oranı ve işlevi gibi hususlar dikkate alınarak asli ve tali unsurlar ile bunlara ilişkin ağırlık oranı katsayıları belirleneceği, araç/iş makinesi kiralama hizmet alımı ihalelerinde şoför/operatör çalıştırılması halinde işçilik (a 1 ve/veya a 2 ), idare tarafından karşılanmayan akaryakıt (b 1 ) ile araç/iş makinelerinin yaşına ve işin süresine bağlı olarak amortisman (c) girdilerinin asli unsur olarak belirlenebileceği düzenlendiğinden ve yapılan düzenlemelerinin de anılan mevzuat hükümleri ile uyarlık gösterdiği anlaşıldığından başvuru sahibinin iddiasının yerinde olmadığı” ifadelerine yer verildiği,

**** Ayrıca, ihale işlem dosyasında yer alan yaklaşık maliyet hesap cetvelinde istenilen her bir aracın yaklaşık maliyet hesabında şoförler için günlük en az 8 saat mesai ve 4 saat fazla çalışma dahil toplam 12 saat çalışma süresi öngörülerek maliyet hesabına dâhil edildiği, ihale dokümanı ekinde yer verilen birim fiyat tariflerinde belirlenen mesai sürelerinin de bu şekilde olduğu, ayrıca “TRF-K-S:Azami yüklü ağırlığı 3.500kg. Özel Donanımlı Çift Kabinli Kamyonet Şoförü ile Birlikte Çalışma Ücreti ( Sinyalizasyon İçin) ( Toplam 2 Adet )” pozu için ise haftanın 7 günü çalışma esasına uygun olarak fiyatların belirlenmesi gerektiği yönünde düzenleme yapıldığı görülmüştür.

**** Bu itibarla, idarece düzenlenen yaklaşık maliyet hesap cetvelinde işçilik için öngörülen mesai süreleri ve idare tarafından şikayet üzerine alınan kararda yer alan ifadelerden, bahse konu ihalede şoförlerin çalışma saatinin tamamını idarede geçireceğinden hareketle ihale dokümanı düzenlemelerinde “a1 katsayısı”na yer verildiği anlaşılmıştır.

**** Yukarıda aktarılan tespit ve değerlendirmeler neticesinde,**** a1 fiyat farkı katsayısının ihale dokümanında personel sayısının belirlendiği ve haftalık çalışma saatinin tamamının idarede kullanılmasının öngörüldüğü işçilikler için kullanılabileceği, Kamu İhale Genel Tebliği’nin 78.3’üncü maddesi uyarınca haftalık çalışma saatlerinin tamamını idarede geçirecek personel sayısının belirtilmesi halinde ise teklif fiyata dâhil giderler arasında işçilik giderine yer verilmesi ve her bir işçilik maliyeti için birim fiyat teklif cetvelinde ayrı satır açılmasının zorunlu olduğunun anlaşıldığı,**** ancak mevcut doküman düzenlemelerinde şoförlerin çalışma sürelerinin ve çalıştırılacak şoför sayısının belirtilmediği, bir diğer ifadeyle mesaisinin tamamını idarede geçirecek personel sayısının ihale dokümanında belirlenmediği, şoför ücretleri için birim fiyat teklif cetvelinde ayrı satır açılmadığı, söz konusu düzenlemelerin aksine “haftalık çalışma saatinin tamamı idarede kullanılan işçiliklerin ağırlık oranını temsil eden ve 6’ncı maddeye göre fiyat farkı hesaplanan sabit katsayı”yı temsil eden a1 katsayısına ilişkin ihale dokümanında belirme yapıldığı, bu çelişkinin isteklilerin tekliflerini hazırlamasında tereddüte düşmelerine yol açarak sağlıklı teklif hazırlanmasını ve ihaleye katılımı zorlaştıracağı, ayrıca sözleşmenin uygulanması aşamasında sağlıklı bir fiyat farkı hesabı yapılmasını engelleyeceği anlaşıldığından söz konusu ihalenin iptal edilmesi gerektiği sonucuna ulaşılmıştır.

**** Öte yandan, 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun 53’üncü maddesinin (j) fıkrasının 9’uncu alt bendinde “Başvuru sahibinin iddialarının tamamında haklı bulunması halinde, Kurul kararı ile itirazen şikâyet başvuru bedelinin başvuru sahibine iadesine karar verilir. Kurul kararının başvuru sahibine bildirimini izleyen otuz gün içinde başvuru sahibinin Kuruma yazılı talebi üzerine, bu talep tarihini izleyen otuz gün içinde Kurum tarafından itirazen şikâyet başvuru bedelinin iadesi yapılır ve son ödeme tarihine kadar geçen süre için faiz işlemez. Diğer hallerde başvuru bedeli iade edilmez. Bu fıkranın (1) numaralı bendi uyarınca tahsil edilen bedel hiçbir durumda iade edilmez.” hükmü yer almaktadır.

Aktarılan Kanun hükmüne göre, başvuru sahibinin itirazen şikâyete konu iddialarının tamamında haklı bulunması halinde başvuru bedeli iadesinin gerektiği dikkate alındığında, yukarıda yer verilen tespit ve değerlendirmeler neticesinde, başvuru sahibinin, iddialarının tamamında haklı bulunduğu anlaşıldığından başvuru sahibi tarafından Kurum şikâyet gelirleri hesabına yatırılan 101.344,00 TL başvuru bedelinin başvuru sahibinin yazılı talebi halinde iadesi gerekmektedir.

Sonuç olarak, yukarıda mevzuata aykırılığı belirlenen ihale işlemlerinin düzeltici işlemle giderilemeyecek nitelikte işlemler olduğu tespit edildiğinden, ihalenin iptali gerekmektedir.

Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanun'un 65'inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen otuz gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere,

1. 4734 sayılı Kanunun 54'üncü maddesinin onbirinci fıkrasının (a) bendi gereğince ihalenin iptaline,

2. Başvuru bedelinin Kurul kararının başvuru sahibine bildirimini izleyen otuz gün içinde başvuru sahibinin Kamu İhale Kurumuna yazılı talebi halinde iadesine,

Oybirliği ile karar verildi.

****| ****| ****

****| ****| ****

****| ****| ****