KAMU İHALE KURULU KARARI

Toplantı No : 2025/051

Gündem No : 43

Karar Tarihi : 17.12.2025

Karar No : 2025/UH.II-2701

BAŞVURU SAHİBİ:

Elekta Medikal Sistemler Ticaret Anonim Şirketi,

İHALEYİ YAPAN İDARE:

Aydın İl Sağlık Müdürlüğü,

BAŞVURUYA KONU İHALE:

2025/1480772 İhale Kayıt Numaralı “Mr Raporlama ve Görüntüleme, Bt Raporlama, Nükleer Tıp ve Radyoterapi Hizmet Alımı” İhalesi

KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:

Aydın İl Sağlık Müdürlüğü tarafından 05.11.2025 tarihinde açık ihale usulü ile gerçekleştirilen “Mr Raporlama ve Görüntüleme, Bt Raporlama, Nükleer Tıp ve Radyoterapi Hizmet Alımı” ihalesine ilişkin olarak Elekta Medikal Sistemler Ticaret Anonim Şirketi’nin 10.10.2025 tarihinde yaptığı şikâyet başvurusunun, idarenin 24.10.2025 tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibince 27.10.2025 tarih ve 198178 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 27.10.2025 tarihli dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunulmuştur.

Başvuruya ilişkin olarak 2025/2162 sayılı itirazen şikâyet dosyası kapsamında yapılan inceleme neticesinde esas inceleme raporu tanzim edilmiştir.

KARAR:

Esas inceleme raporu ve ekleri incelendi.

İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle, Teknik Şartname’nin “Gelişmiş Özellikli Radyoterapi Cihazı” başlıklı bölümünde yer alan düzenlemelerin belirli marka ve model cihazları işaret ettiği, bu durumun, teklif etmek istedikleri Elekta marka Harmony model lineer hızlandırıcı sistemlerinin katılımını imkânsız hale getirdiği, Kanun’un 5’inci ve 12’nci maddeleri ile 04.09.2025 tarihinde yayımlanan Tıbbi Cihazların Planlanması ve Teminine İlişkin Usul ve Esaslar Genelgesi’nin (2025/8) “ 1.18 Tıbbi cihaz, tıbbi cihaz hizmeti ve tıbbi hizmet alımına ilişkin düzenlenecek ihale şartnameleri, adil rekabet ortamını sağlayacak ve tüm isteklilere eşit fırsat sunacak şekilde hazırlanacaktır. Bu şartnamelerde, belirli bir üreticiye, markaya, modele, rakiplerin erişimine kapalı patentli veya tescilli teknolojilere veya rekabeti engelleyici teknik özelliklere doğrudan ya da dolaylı olarak atıfta bulunulmayacaktır. ” düzenlemesine aykırı olduğu,

İdarenin şikayet başvurularına verdiği cevapta “ 2- Teknik Şartnamenin Gelişmiş Özellikli Radyoterapi Cihazı Genel Özellikler Başlıklı Madde 1.5 Maddesine ‘‘Sistem, cihazın tedavi enerjisini veya kilovolt enerji kullanarak 3 boyutlu görüntü rehberliğinde radyoterapi (3D IGRT) yapabilmelidir.’’maddesine yapılan itirazınız neticesinde değerlendirme yapılmış olup; Kurumumuz tarafından Radyasyon Onkolojisi Hizmetlerini temin etmek üzere yayımlanmış olan ihalemize ait ihale izinleri, söz konusu tarihte yürürlükte olan 2022/2 sayılı genelgeye uygun olarak işlemler tesis edilmiş ve ihale onayları alınmıştır ... ” ifadesine yer verdiği, cevabi yazıda 2022/2 sayılı Genelgeden hareket edildiğinin belirtildiği, ancak eğer Genelgenin metninde yürürlüğe giriş tarihi belirtilmişse yayımlandığı tarihte yürürlüğe girmesi gerektiği, idarenin 5.11.2025 tarihine ötelemiş olduğu ihale için 2025/8 sayılı Genelge’yi uygulamak için yeteri kadar zamanı olduğu, ancak bu Genelgeyi uygulamadığı, dolayısıyla 2025/8 sayılı Genelge’nin 1.18’inci maddesine aykırı olarak hareket edildiği, en büyük linak üreticilerinden biri olan Elekta’nın linak sistemlerinin doküman düzenlemeleri dışında kaldığı, ayrıca söz konusu Teknik Şartname’nin 2024/7 sayılı Cumhurbaşkanlığı Tasarruf Tedbirleri Genelgesi’nde öngörülen tasarruf ve verimlilik ilkelerine de uymadığı,

Söz konusu gerekçelerle idareye 10.10.2025 tarihinde şikayet başvurusunda bulunulduğu, idarenin 17.10.2025 tarihinde zeyilname yayınladığı, ayrıca 24.10.2025 tarihinde idarenin cevabının tebliğ edildiği, verilen cevapta idarenin birbiriyle aynı sınıf ve becerilere sahip olmayan tek enerjili Varian Marka ve Halcyon model isimli cihazla bu teknolojiden bariz farklılıkları bulunan Accuray Markalı Tomotherapy model isimli ve Helikal IMRT özellikli cihazın eş gösterildiği, Elekta marka cihazların katılımını engelleyecek şekilde Teknik Şartname oluşturulduğu, hazırlanan teknik tanımların eşdeğer cihazların katılımını engellediği, Sağlık Bakanlığı’nın 2025/8 sayılı Genelgesinin 13’üncü sayfasında yer alan “Özellikli sağlık hizmetlerinde kullanılan bazı tıbbi cihazlar ve planlama kriterleri” başlıklı tablosunda, Helikal Linak cihazının Linac grubundan ayrı bir planlama kategorisinde olduğu, Linac sistemlerinin, yüksek enerjili X-ışınları üreterek yoğunluk ayarlı radyoterapi (IMRT) ve hacimsel ark tedavisi (VMAT) uygulayabilen sistemler olduğu, Elekta Harmony ve Varian Halcyon sistemlerinin aynı klinik sınıfta olduğu ve benzer tedavi tekniklerini (3DCRT, IMRT, VMAT, IGRT) desteklediği, Tomotherapy’nin ise helikal ışınlama prensibine sahip olduğu, bu nedenle Tıbbi Cihazların Planlanması ve Teminine İlişkin Usul ve Esaslar isimli üst yazıda bahsedildiği gibi Linak cihazlarıyla aynı grupta değerlendirilemeyeceği,

Teknik Şartname’nin “Gelişmiş Özellikli Radyoterapi Cihazı” başlığı altında yer alan 1.5’inci maddesinde “Sistem, cihazın tedavi enerjisini veya kilovolt enerji kullanarak 3 boyutlu görüntü rehberliğinde radyoterapi (3D IGRT) yapabilmelidir.” şeklinde değişiklik yapılmasının talep edildiği, ilgili Teknik Şartname maddesinin Elekta marka Harmony model lineer hızlandırıcı sistemiyle uyumlu olmadığı, 04.09.2025 tarihli “Tıbbi Cihazların Planlaması ve Teminine İlişkin Usul ve Esaslar” __ konulu 2025/8 sayılı Genelge’nin 7.1 maddesi uyarınca, aynı Teknik Şartname altında yer alacak cihazların fonksiyon, işlev ve teknik açıdan eşdeğer olmaları gerektiği, bu kapsamda, proton terapi cihazlarının parçacık fiziğine dayalı bragg peak prensibiyle, tomoterapi cihazının ise helikal ışınlama ve kendine özgü algoritmalarla çalıştığından Linac cihazlarıyla aynı şartnamede yarıştırılmalarının mümkün olmadığı, anılan 7.1’inci maddede belirtildiği üzere özellikli sağlık hizmetlerinin yerine getirilmesinde planlamaya tabi olan Tomoterapi, Proton tedavi ve Linac cihazlarının planlama kriterlerinin birbirinden farklı olduğu, Accuray marka Tomoterapi cihazı ile Varian marka Halcyon cihazının aynı Teknik Şartname’de yarıştırılmasının anılan Genelge’ye aykırı olduğu, Varian Halcyon ve Elekta Harmony cihazlarının performans serisi olarak aynı segmentte olduğu, her iki cihazda da 6 boyutlu masa, non-coplaner ışınlama, elektron enerjileri, ikinci FFF enerjisi ve 4D IGRT özelliklerinin bulunmadığı, bu cihazların hızlı hasta alımına yönelik tasarlanmış Linac sistemleri olduğu, dolayısıyla Proton veya Tomoterapi cihazlarının Linac cihazlarıyla aynı Teknik Şartname’ye konulmasının söz konusu 7.1’inci maddeye aykırı olduğu, Halcyon ve Harmony gibi cihazların aynı Teknik Şartname’de yarıştırılabilmesinin hukuken ve teknik olarak mümkün olduğu, şikayet başvurularında yer verdikleri söz konusu değişiklik talebinin göz ardı edildiği,

Teknik Şartname’nin aynı başlık altında yer alan 1.10’uncu maddesinde değişiklik yapılması talebinde bulundukları, idarenin bu talebi reddettiği, bu vesileyle Teknik Şartname’de tanımlanmış olan özelliklere göre teklif etmeyi planladıkları Elekta marka Harmony model cihazlarının teklif dışında kaldığı, tedavi zamanının yaprak hızına, doz hızına, planlama sistemindeki optimizasyona ve alan boyutuna göre değiştiği, sadece gantry dönüş hızına bağlı olmadığı, teklif edecekleri Elekta Harmony ürününün saniyede 6.5 cm yaprak hızına, saniyede 9 cm diyafram hızına, 6 MV filtresiz enerji için 1400 MU/min doz hızına, 5 mm’lik lif kalınlığı ile 40x40 cm tedavi alanına sahip olduğu, ayrıca planlamanın optimizasyon şeklinin de tedavi zamanını büyük ölçüde değiştirdiği, Halcyon cihazının 18 dakikada ışınladığı hastayı Elekta marka cihazların (Agility +Monaco) 3 dakikada ışınlamakta olduğu, bu karşılaştırmanın, gantry dönüş hızının tedavi süresi üzerinde tek başına belirleyici olmadığını ortaya koyduğu,

“Görüntü Kılavuzluğunda Radyoterapi (IGRT) Sistemi Özellikleri için Görüntüleme Sistemi” başlığı altında yer alan 2.1’inci maddenin mevcut halinde belirtilen ek bir set up işleminin gerçekleştirilmediği hiç bir marka ve model ürünün bulunmadığı, bu nedenle değişiklik talep edildiği, gerek yazılımsal gerekse donanımsal olarak her hasta için ek bir set up hazırlığının yapıldığı, diagnostik radyolojide olduğu gibi 3D görüntüleme için Elekta lineer hızlandırıcı sistemlerinin, kilovolt enerji seviyesinde enerji kullandığı, MV enerjiye göre kV enerji ile alınmış görüntülerde kontrastın daha iyi olduğu, daha iyi bir görüntüleme sağlandığı, bu değişikliğin kabul edilmesinin klinik olarak herhangi bir dezavantaj yaratmayacağı, sistemin tedavi enerjisi sayesinde veya kV sistemi ile görüntüleme yapabilir olmasının 3D görüntüleme için dezavantaj yaratmadığı,

Aynı başlık altında yer alan 2.2’nci maddenin “ Sistemde gelişmiş özellikli radyoterapi cihazı gantri’sine entegre ve ek bir “setup” işlemi gerektirmeden (robotik kol ihtiyacı olmadan görüntüleme yapabilme) çalışan, farklı görüntüleme tekniklerini ortaya koyabilmek için MegaVoltaj (MV) 3D MV IGRT teknolojisi sayesinde oluşabilecek imaj artefaktları en aza indirilmelidir.” şeklinde düzenlendiği, yalnızca Varian marka Halcyon cihazının işaret edildiği, düzenlemenin “Sistemde gelişmiş özellikli radyoterapi cihazı gantri’sine entegre, farklı görüntüleme tekniklerini ortaya koyabilmek için MegaVoltaj(MV) 3DMV IGRT veya kiloVoltaj(kV) 3D kV IGRT teknolojisi sayesinde oluşabilecek imaj artefaktları en aza indirilmelidir.” şeklinde değiştirilmesi taleplerinin reddedildiği, Elekta marka Harmony model isimli eşdeğer çözümlerinin engellendiği, düzenlemenin mevcut halinde belirtilen “ek bir set up işleminin” gerçekleştirilmediği hiç bir marka ve model ürünün bulunmadığı, gerek yazılımsal gerekse donanımsal olarak her hasta için ek bir set up hazırlığının yapılmakta olduğu, ayrıca C kollu lineer hızlandırıcılarda görüntülemenin robotik kollar aracılığı ile yapıldığı, düzenlemenin mevcut hali ile Elekta lineer hızlandırıcı sistemlerinin yapılsal olarak hiç bir modeline uymadığı, robotik kol ile görüntülemenin son teknoloji AI tabanlı adaptive terapi yapabilen tüm gelişmiş lineer hızlandırıcı sistemlerinde halen kullanılmakta olduğu ve klinik olarak bir dezavantaj yaratmadığı, diagnostik radyolojide olduğu gibi 3D görüntüleme için Elekta lineer hızlandırıcı sistemlerinin, kilovolt enerji seviyesinde enerji kullanmakta olduğu, MV enerjiye göre kV enerji ile alınmış görüntülerde kontrastın daha iyi olduğu, daha iyi bir görüntüleme sağlandığı, bu değişikliğin kabul edilmesinin klinik olarak herhangi bir dezavantaj yaratmayacağı,

Aynı başlık altında yer alan 2.4’üncü maddenin “Cihazda IGRT uygulamalarına olanak sağlayan 3D görüntüler, lineer akseleratörün kendisinden üretilen düşük yoğunluklu MegaVoltaj imajlar olarak elde edilmelidir. Bu özellik ile kullanıcının işlem sırasında herhangi bir noktada MegaVoltaj görüntü alabilmesine olanak sağlanmış olmalıdır. Kullanıcılar, tedaviye başlamadan önce alınan imajlar vasıtasıyla hastanın anatomisini ve pozisyonunu doğrulama imkânı bulmalıdırlar. Ayrıca sistemler ile ışınlama esnasında veya ışınlamaya başlamadan önce yüksek kaliteli kV görüntüler ile işlemler yapmak mümkün olmalıdır.” şeklinde düzenlendiği, maddenin “Cihazda IGRT uygulamalarına olanak sağlayan 3D veya 2D görüntüler, lineer akseleratörün kendisinden üretilen Megavoltaj imajlar olarak elde edilmelidir. Kullanıcılar, tedaviye başlamadan önce alınan imajlar vasıtasıyla hastanın anatomisini ve pozisyonunu doğrulama imkanı bulmalıdırlar. Ayrıca sistemler ile ışınlama esnasında veya ışınlamaya başlamadan önce yüksek kaliteli kV görüntüler ile işlemler yapmak mümkün olmalıdır.” şeklinde değiştirilmesini talep ettikleri, bu talebin kendilerinin Harmony model linak cihazıyla ihalede yer alabilmesi için önem arz ettiği, Elekta lineer hızlandırıcı sistemlerinin 2D MV görüntü, 2D kV ve 3D kV görüntü alabildiği, 3 boyutlu görüntü alınması gerektiğinde görüntü kalitesi açısından daha avantajlı olan kV enerji ile alınabileceği, bu değişikliğin kabul edilmesinin klinik olarak herhangi bir dezavantaj yaratmayacağı, maddenin mevcut halinin Elekta Harmony cihazlarının ihaleye konu olmasını engellediği,

Yanı sıra 2024/7 sayılı Cumhurbaşkanlığı Tasarruf Tedbirleri Genelgesi’nde, kamu kaynaklarının etkili, ekonomik ve verimli bir şekilde kullanılmasının kamu idarelerinin asli sorumluluğu olduğunun belirtildiği, bu kapsamda, mal ve hizmet alımlarında ihtiyaçların rekabeti sağlayacak ve eşdeğer nitelikteki ürün ve hizmetlerin teklif edilebilmesine imkân tanıyacak şekilde belirlenmesi gerektiği, ihale konusu Teknik Şartname’nin yalnızca tek bir üreticinin ürününe özgü olacak biçimde hazırlanmasının, hem kamu kaynaklarının etkin kullanımını engelleyeceği, hem de Genelge’nin rekabetin korunması ve kamu yararının gözetilmesi yönündeki temel amacına aykırılık teşkil edeceği, Teknik Şartname’nin mevcut halinin rekabeti ortadan kaldırdığı, eşdeğer sistemlerin ihaleye katılımını engellediği iddialarına yer verilmiştir.

Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir.

4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun “Temel ilkeler” başlıklı 5’inci maddesinde “İdareler, bu Kanuna göre yapılacak ihalelerde; saydamlığı, rekabeti, eşit muameleyi, güvenirliği, gizliliği, kamuoyu denetimini, ihtiyaçların uygun şartlarla ve zamanında karşılanmasını ve kaynakların verimli kullanılmasını sağlamakla sorumludur. …” hükmü,

Aynı Kanun’un “Şartnameler” başlıklı 12’nci maddesinde “…İhale konusu mal veya hizmet alımları ile yapım işlerinin teknik kriterlerine ihale dokümanının bir parçası olan teknik şartnamelerde yer verilir. Belirlenecek teknik kriterler, verimliliği ve fonksiyonelliği sağlamaya yönelik olacak, rekabeti engelleyici hususlar içermeyecek ve bütün istekliler için fırsat eşitliği sağlayacaktır.

Teknik şartnamelerde, varsa ulusal ve/veya uluslararası teknik standartlara uygunluğu sağlamaya yönelik düzenlemeler de yapılır. Bu şartnamelerde teknik özelliklere ve tanımlamalara yer verilir. Belli bir marka, model, patent, menşei, kaynak veya ürün belirtilemez ve belirli bir marka veya modele yönelik özellik ve tanımlamalara yer verilmeyecektir. …” hükmü,

Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin “Teknik şartname” başlıklı 16’ncı maddesinde “(1) İşin teknik ayrıntılarını ve şartlarını gösteren bir teknik şartname hazırlanarak ihale dokümanına dahil edilir. Teknik şartnamelerde belirlenecek teknik kriterlerin, verimliliği ve fonksiyonelliği sağlamaya yönelik olması, rekabeti engelleyici hususlar içermemesi ve bütün istekliler için fırsat eşitliği sağlaması zorunludur. Bu şartnamelerde yerli isteklilerin katılımını engelleyici düzenlemelere yer verilemez.

(2) Teknik şartnamede, varsa ulusal ve/veya uluslararası teknik standartlara uygunluğu sağlamaya yönelik düzenlemeler de yapılır. Bu şartnamede teknik özelliklere ve tanımlamalara yer verilir. Belli bir marka, model, patent, menşei, kaynak veya ürün belirtilemez ve belirli bir marka veya modele yönelik özellik ve tanımlamalara yer verilemez. Ancak, ulusal ve/veya uluslararası teknik standartların bulunmaması veya teknik özelliklerin belirlenmesinin mümkün olmaması hallerinde "veya dengi" ifadesine yer verilmek şartıyla marka veya model belirtilebilir. …” hükmü,

İhaleye ait İdari Şartname’nin “İhale konusu işe/alıma ilişkin bilgiler” başlıklı 2’nci maddesinde “2.1. İhale konusu işin/alımın;

a) Adı: MR RAPORLAMA VE GÖRÜNTÜLEME, BT RAPORLAMA, NÜKLEER TIP VE RADYOTERAPİ HİZMET ALIMI

b) Türü: Hizmet alımı

c) İlgili Uygulama Yönetmeliği: Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği

ç) Miktarı:

4 Kısım

Ayrıntılı bilgi idari şartnamenin ekinde yer almaktadır.

d) İşin yapılacağı/malın teslim edileceği yer: Aydın Şehir Hastanesi” düzenlemesi,

Aynı Şartname’nin “Kısmi teklif verilmesi” başlıklı 20’nci maddesinde “20.1. Bu ihalede kısmi teklif verilebilir.

20.2. Bu ihaledeki kısım sayısı 4 dir. İhale kısımlarına ilişkin koşullar altta düzenlenmiştir;

İhaleye kısmi telif verilebilecek olup, isteklilerin teklifleri her kısım için ayrı ayrı değerlendirilecektir. İhalenin kısımları için birden fazla firma ile sözleşme imzalanabilinecektir.” düzenlemesi,

Radyoterapi Hizmet Alımı Teknik Şartnamesi’nin “A. Gelişmiş Özellikli Radyoterapi Cihazı” kısmının “Genel Özellikler” başlıklı maddesinde “1.5. Sistem, cihazın tedavi enerjisini kullanarak 3 boyutlu görüntü rehberliğinde radyoterapi (3D IGRT) yapabilmelidir.

…

1.10. Cihaz, IGRT sırasında görüntüleme yaparken gantry dönüş hızı en az 4 RPM hızına çıkabilmelidir. …” düzenlemesi,

Aynı Şartname’nin “A. Gelişmiş Özellikli Radyoterapi Cihazı” kısmının “Görüntü Klavuzluğunda Radyoterapi (IGRT) Sistemi Özellikleri için Görüntüleme Sistemi” başlıklı maddesinde “2.1. Radyoterapi tedavi sistemine entegre çalışan, ek “setup” gerektirmeyen ve sistemin tedavi enerjisi sayesinde görüntüleme yapabilen, Megavoltaj 3D Görüntüleme sistemi olmalıdır.

2.2. Sistemde gelişmiş özellikli radyoterapi cihazı gantri’sine entegre ve ek bir “setup” işlemi gerektirmeden (robotik kol ihtiyacı olmadan görüntüleme yapabilme) çalışan, farklı görüntüleme tekniklerini ortaya koyabilmek için MegaVoltaj (MV) 3D MV IGRT teknolojisi sayesinde oluşabilecek imaj artefaktları en aza indirilmelidir.

…

2.4. Cihazda IGRT uygulamalarına olanak sağlayan 3D görüntüler, lineer akseleratörün kendisinden üretilen düşük yoğunluklu MegaVoltaj imajlar olarak elde edilmelidir. Bu özellik ile kullanıcının işlem sırasında herhangi bir noktada MegaVoltaj görüntü alabilmesine olanak sağlanmış olmalıdır. Kullanıcılar, tedaviye başlamadan önce alınan imajlar vasıtasıyla hastanın anatomisini ve pozisyonunu doğrulama imkânı bulmalıdırlar. Ayrıca sistemler ile ışınlama esnasında veya ışınlamaya başlamadan önce yüksek kaliteli kV görüntüler ile işlemler yapmak mümkün olmalıdır. …” düzenlemesi yer almaktadır.

**** Yukarıda belirtilen mevzuat hükümleri doğrultusunda; idarelerin yapılacak ihalelerde saydamlığı, rekabeti, eşit muameleyi, güvenirliği, gizliliği, kamuoyu denetimini, ihtiyaçların uygun şartlarla ve zamanında karşılanmasını ve kaynakların verimli kullanılmasını sağlamakla sorumlu olduğu, ihale konusu hizmet alımlarının teknik kriterlerine ihale dokümanının bir parçası olan teknik şartnamelerde yer verileceği, belirlenecek teknik kriterlerin, verimliliği ve fonksiyonelliği sağlamaya yönelik olması, rekabeti engelleyici hususlar içermemesi ve bütün istekliler için fırsat eşitliğini sağlaması gerektiği ve Teknik Şartname’de, belli bir marka, model, patent, menşei, kaynak veya ürün belirtilemediği ve belirli bir marka veya modele yönelik özellik ve tanımlamalara yer verilemediği fakat ulusal ve/veya uluslararası teknik standartların bulunmadığı veya teknik özelliklerin belirlenmesinin mümkün olmadığı hallerde “veya dengi” ifadesine yer verilmek şartıyla marka veya model belirtilebildiği görülmüştür.

İdarelerin ihtiyaçlarının uygun şartlarda ve zamanında karşılanması ve ihtiyaç karşılanırken ihaleye konu ürünün teknolojik performansını belirleme konusunda takdir hakkı ve yetkisi bulunmakta, ihtiyacın belirlenmesinde belli bir cihazın özelliklerini dikkate alma yönünde bir zorunluluğu bulunmamaktadır. İdarece ihtiyacın en etkili ve verimli şekilde temin edilmesine imkân sağlayacak düzenlemeler yapılması gerekmektedir. Bununla birlikte, alım konusuna ilişkin teknik kriter ve özellikleri belirleme hususundaki takdir yetkisinin yukarıda yer verilen mevzuat maddeleri ile belli ölçüde sınırlandırıldığı anlaşılmaktadır.

İhalelerde Teknik Şartnamelerin ihaleye teklif verecek isteklilerin her talebini karşılayacak ya da içerecek şekilde düzenlenemeyeceği, ihale konusu işte olduğu gibi hasta sağlığı ve güvenliğini ilgilendiren işlere ilişkin cihaz, test ve buna benzer hususlara yönelik özelliklerin belirlenmesi bakımından idarelerin takdir yetkisi ve sorumluluğunun bulunduğu, idarelerin katılımı arttırmak adına ihtiyacını karşılamayan tercihlere zorlanamayacağı anlaşılmaktadır.

Bu bağlamda başvuru sahibinin Radyoterapi Hizmet Alımı Teknik Şartnamesi’nin “A. Gelişmiş Özellikli Radyoterapi Cihazı” kısmının “Genel Özellikler” başlıklı 1.5’inci ve 1.10’uncu maddeleri ile aynı kısmın 2.4’üncü maddesine yönelik iddialarında ilgili maddelerde değişiklik yapılmasına ilişkin hususlarını ileri sürdüğü görülmüş olup söz konusu iddiaların Teknik Şartname düzenlemelerini başvuru sahibinin kendi teklifine uygun hale getirmesi amacını taşıdığı anlaşılmıştır.

Diğer taraftan belirtilen değişiklik taleplerinin yanı sıra başvuru sahibinin söz konusu Teknik Şartname’nin anılan kısmında yer alan 2.1’inci ve 2.2’nci maddelerine yönelik iddiaları kapsamında “düzenlemeleri karşılayan hiç bir marka ve model ürünün bulunmadığı” ve “tek markaya yönelik düzenlemelerin yapıldığı” hususlarını da ileri sürdüğü görülmüştür.

Söz konusu iddialara ilişkin olarak incelemeye esas teşkil etmek üzere 25.11.2025 tarih ve 84060 sayılı yazı ile Radyoterapi Hizmet Alımı Teknik Şartnamesi’nin anılan 2.1’inci ve 2.2’nci maddelerinde belirtilen ek setup işleminin gerçekleştirilmediği marka ve model ürünlerin bulunup bulunmadığı ve 2.2’nci maddesindeki düzenlemenin tek bir markayı işaret edip etmediği hususunda akademik bir kuruluştan teknik görüş talep edilmiştir.

Söz konusu talep üzerine gönderilen 04.12.2025 tarihli ve 2778316 sayılı cevabi yazıda “…2.1: "Radyoterapi tedavi sistemine entegre çalışan, ek "setup" gerektirmeyen ve sistemin tedavi enerjisi sayesinde görüntüleme yapabilen, Megavoltaj 3D Görüntüleme sistemi olmalıdır." İfadesindeki "Ek setup gereksinimi olmadan ibaresi ile tanımlanan durumun robotik kol ihtiyacı olmadan görüntüleme yapabilme" olduğu açıklanmıştır. Bu açıklamaya istinaden kastedilen cihazın "ring-type" lineer hızlandırıcı olduğu anlaşılmaktadır. Çünkü sadece "ring type" lineer hızlandırıcılarda görüntüleme yapılırken (IGRT) ek panel ya da robotik kol gerekmez. Bu koşullar altında bu özellikleri taşıyan (ek robotik kol gerektirmeyen ve MV-CT çekebilen) iki farklı firmaya ait cihazın bulunduğu bilinmektedir.

2.2: Sistemde gelişmiş özellikli radyoterapi cihazı gantri'sine entegre ve ek bir "setup" işlemi gerektirmeden (robotik kol ihtiyacı olmadan görüntüleme yapabilme) çalışan, farklı görüntüleme tekniklerini ortaya koyabilmek için MegaVoltaj (MV) 3D MV IGRT teknolojisi sayesinde oluşabilecek imaj artefaktları en aza indirilmelidir." ifadesindeki "Ek setup gereksinimi olmadan ibaresi ile tanımlanan durumun robotik kol ihtiyacı olmadan görüntüleme yapabilme" olduğu açıklanmıştır. Bu açıklamaya istinaden kastedilen cihazın "ring-type" lineer hızlandırıcı olduğu anlaşılmaktadır. Çünkü sadece "ring type" lineer hızlandırıcılarda görüntüleme yapılırken (IGRT) ek panel ya da robotik kol gerekmez. Bu koşullar altında bu özellikleri taşıyan (ek robotik kol gerektirmeyen ve MV-CT çekebilen) iki farklı firmaya ait cihazın bulunduğu bilinmektedir. …” ifadelerine yer verilmiştir.

**** Yapılan inceleme neticesinde başvuru sahibi tarafından rekabet ortamının sağlanması amacıyla söz konusu Teknik Şartname’de bazı değişiklikler yapılması gerektiği iddia edilmekle birlikte, ihale dokümanlarındaki teknik özelliklerin tüm firmaların ihaleye katılımını sağlayacak şekilde düzenlenemeyeceği, idarelerin ihtiyacın belirlenmesinde belli bir cihaz veya buna bağlı özellikleri dikkate alma yönünde bir zorunluluğunun bulunmadığı, idarelerce ihtiyacın en etkili ve verimli şekilde temin edilmesine imkân sağlayacak düzenlemeler yapılması gerektiği, Teknik Şartnamelerin ihaleye teklif verecek isteklilerin her talebini karşılayacak ya da içerecek şekilde düzenlenemeyeceği, hasta sağlığı ve güvenliğini ilgilendiren ihale konusu işe ilişkin cihaz, test ve buna benzer hususlara yönelik özelliklerin belirlenmesi bakımından idarenin takdir yetkisi ve sorumluluğunun bulunduğu, bu bağlamda değişiklik talepleri içeren ve Teknik Şartname düzenlemelerini kendi teklifine uygun hale getirme amacını taşıyan söz konusu iddiaların yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır.

Belirtilen değişiklik taleplerinin yanı sıra başvuru sahibinin söz konusu Teknik Şartname’nin anılan kısmında yer alan 2.1’inci ve 2.2’nci maddelerine yönelik “düzenlemeleri karşılayan hiç bir marka ve model ürünün bulunmadığı” ve “tek markaya yönelik düzenlemelerin yapıldığı” iddialarına ilişkin yukarıda yer verilen teknik görüş yazısından; düzenlemede belirtilen özellikleri taşıyan iki farklı firmaya ait cihazın bulunduğu anlaşıldığından başvuru sahibinin bu yönde ileri sürdüğü iddialarının da yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır.

Ayrıca, 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun 53’üncü maddesinin (j) fıkrasının 9’uncu alt bendinde “Başvuru sahibinin iddialarının tamamında haklı bulunması halinde, Kurul kararı ile itirazen şikâyet başvuru bedelinin başvuru sahibine iadesine karar verilir. Kurul kararının başvuru sahibine bildirimini izleyen otuz gün içinde başvuru sahibinin Kuruma yazılı talebi üzerine, bu talep tarihini izleyen otuz gün içinde Kurum tarafından itirazen şikâyet başvuru bedelinin iadesi yapılır ve son ödeme tarihine kadar geçen süre için faiz işlemez. Diğer hallerde başvuru bedeli iade edilmez.

Bu fıkranın (1) numaralı bendi uyarınca tahsil edilen bedel hiçbir durumda iade edilmez.” hükmü yer almaktadır.

Aktarılan Kanun hükmüne göre, başvuru sahibinin itirazen şikâyete konu iddialarının tamamında haklı bulunması halinde başvuru bedeli iadesinin söz konusu olabileceği dikkate alındığında, yukarıda yer verilen tespit ve değerlendirmeler neticesinde, başvuru sahibinin, iddialarında haklı bulunmadığı anlaşıldığından başvuru bedelinin başvuru sahibine iadesi için Kanunun öngördüğü şekilde "başvuru sahibinin iddialarının tamamında haklı bulunması " koşulunun gerçekleşmediği, dolayısıyla 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun 53’üncü maddesinin (j) fıkrasının 9’uncu alt bendi hükmü gereğince başvuru bedelinin tamamının iadesinin mümkün bulunmadığı sonucuna varılmıştır.

Öte yandan, İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Tebliğ’in 11’inci maddesinin altıncı fıkrasında “Başvuru bedelinin beşinci fıkra çerçevesinde tespit edilemediği hallerde, başvuru bedeli 4734 sayılı Kanunun 53 üncü maddesinin (j) fıkrasının 2 numaralı bendinde işin mal veya hizmet alımı ya da yapım işi olmasına göre belirlenen en yüksek tutar üzerinden yatırılır ve itirazen şikayet incelemesi sırasında yaklaşık maliyete göre fazla ödendiği anlaşılan tutar Kurum tarafından başvuru sahibine iade edilir. Kısmi teklife açık ihalelerde ise tekliflerin verilmesi ile bu aşamadan sonraki işlemlere ilişkin başvurularda, başvuru bedeli toplam yaklaşık maliyet üzerinden yatırılır. Başvuruya konu kısmın yaklaşık maliyetine göre fazla yatırıldığı tespit edilen tutar Kurum tarafından başvuru sahibine iade edilir.” açıklaması yer almaktadır.

İtirazen şikâyet dilekçesi incelendiğinde, başvuru sahibi isteklinin ihalenin 4’üncü kısmına ilişkin itirazen şikayet başvurusunda bulunduğu, söz konusu kısma ilişkin yaklaşık maliyet tutarının 252.445.235,26 ? olduğu, bu tutara ilişkin 4734 sayılı Kanun'un 53'üncü maddesi hükmü gereğince yatırılması gereken itirazen şikâyet başvuru bedelinin 152.021,00 ? olduğu anlaşılmış olup, başvuru sahibince yatırılan 202.718,00 ?’nin fazladan yatırılan 50.697,00 ?’lik kısmının yazılı talebi halinde başvuru sahibine iadesi gerektiği sonucuna varılmıştır.

Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanun'un 65'inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen otuz gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere,

1. Anılan Kanun'un 54'üncü maddesinin onbirinci fıkrasının (c) bendi gereğince itirazen şikâyet başvurusunun reddine,

2. Fazla ödenen başvuru bedelinin başvuru sahibinin yazılı talebi halinde iadesine,

Oybirliği ile karar verildi.

****| ****| ****

****| ****| ****

****| ****| ****