KAMU İHALE KURULU KARARI

Toplantı No : 2025/041

Gündem No : 52

Karar Tarihi : 15.10.2025

Karar No : 2025/UH.II-2257

BAŞVURU SAHİBİ:

Real Atık Yönetimi Turizm Temizlik İnşaat Gıda Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi,

İHALEYİ YAPAN İDARE:

İSPER İstanbul Personel Yönetim A.Ş.,

BAŞVURUYA KONU İHALE:

2025/1243482 İhale Kayıt Numaralı “İsper A.Ş. Genel Müdürlük Araç Kiralama Hizmet Alımı İşi” İhalesi

KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:

İSPER İstanbul Personel Yönetim A.Ş. tarafından 16.09.2025 tarihinde açık ihale usulü ile gerçekleştirilen “İsper A.Ş. Genel Müdürlük Araç Kiralama Hizmet Alımı İşi” ihalesine ilişkin olarak, Real Atık Yönetimi Turizm Temizlik İnşaat Gıda Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi’nin 10.09.2025 tarihinde yaptığı şikâyet başvurusunun idarenin 15.09.2025 tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibince 25.09.2025 tarih ve 194818 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 25.09.2025 tarihli dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunulmuştur.

Başvuruya ilişkin olarak 2025/1939 sayılı itirazen şikâyet dosyası kapsamında yapılan inceleme neticesinde esas inceleme raporu tanzim edilmiştir.

KARAR:

Esas inceleme raporu ve ekleri incelendi.

İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle, ihale kapsamında kiralanacak 5 gruptan oluşan farklı teknik özellikli toplam 70 adet aracın tamamının en az 2024 model ve en fazla 30.000 km şartlarında olmasının istenilmesinin ihaleye katılımı engellediği iddialarına yer verilmiştir.

Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir.

4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun “Temel ilkeler” başlıklı 5’inci maddesinde “ İdareler, bu Kanuna göre yapılacak ihalelerde; saydamlığı, rekabeti, eşit muameleyi, güvenirliği, gizliliği, kamuoyu denetimini, ihtiyaçların uygun şartlarla ve zamanında karşılanmasını ve kaynakların verimli kullanılmasını sağlamakla sorumludur. ” hükmü,

“Şartnameler” başlıklı 12’nci maddesinde “İhale konusu mal veya hizmet alımları ile yapım işlerinin her türlü özelliğini belirten idari ve teknik şartnamelerin idarelerce hazırlanması esastır. Ancak, mal veya hizmet alımları ile yapım işlerinin özelliği nedeniyle idarelerce hazırlanmasının mümkün olmadığının ihale yetkilisi tarafından onaylanması kaydıyla, teknik şartnameler bu Kanun hükümlerine göre hazırlattırılabilir.

İhale konusu mal veya hizmet alımları ile yapım işlerinin teknik kriterlerine ihale dokümanının bir parçası olan teknik şartnamelerde yer verilir. Belirlenecek teknik kriterler, verimliliği ve fonksiyonelliği sağlamaya yönelik olacak, rekabeti engelleyici hususlar içermeyecek ve bütün istekliler için fırsat eşitliği sağlayacaktır.

Teknik şartnamelerde, varsa ulusal ve/veya uluslararası teknik standartlara uygunluğu sağlamaya yönelik düzenlemeler de yapılır. Bu şartnamelerde teknik özelliklere ve tanımlamalara yer verilir. Belli bir marka, model, patent, menşei, kaynak veya ürün belirtilemez ve belirli bir marka veya modele yönelik özellik ve tanımlamalara yer verilmeyecektir.

Ancak, ulusal ve/veya uluslararası teknik standartların bulunmaması veya teknik özelliklerin belirlenmesinin mümkün olmaması hallerinde "veya dengi" ifadesine yer verilmek şartıyla marka veya model belirtilebilir.” hükmü,

Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin “İhale ve ön yeterlik dokümanının içeriği” başlıklı 12’nci maddesinin birinci fıkrasında “İhale dokümanında; isteklilere talimatları da içeren idari şartname, sözleşme tasarısı ve teknik şartname ile gerekli diğer belge ve bilgiler bulunur.” hükmü,

“Teknik şartname” başlıklı 16’ncı maddesinin birinci fıkrasında “İşin teknik ayrıntılarını ve şartlarını gösteren bir teknik şartname hazırlanarak ihale dokümanına dahil edilir. Teknik şartnamelerde belirlenecek teknik kriterlerin, verimliliği ve fonksiyonelliği sağlamaya yönelik olması, rekabeti engelleyici hususlar içermemesi ve bütün istekliler için fırsat eşitliği sağlaması zorunludur. Bu şartnamelerde yerli isteklilerin katılımını engelleyici düzenlemelere yer verilemez.” hükmü,

17.05.2024 tarihli ve 32549 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan 2024/7 sayılı Tasarruf Tedbirleri Genelgesi’nin “Resmî Taşıtların Edinilmesi ve Kullanılması” başlıklı bölümünde “…Ayrıca hizmet alımı suretiyle edinilecek taşıtlarda model yılı yeni araçlar yerine ekonomik olması durumunda binek ve station wagon cinsi taşıtlarda 10 yaşını, diğer taşıtlarda 15 yaşını doldurmamış olmak kaydıyla model yılı yeni olmayan araçlara öncelik verilecektir…” düzenlemesi,

İhaleye ilişkin İdari Şartname’nin “İhale konusu işe/alıma ilişkin bilgiler” başlıklı 2’nci maddesinde “ 2.1. İhale konusu işin/alımın;

a) Adı: İSPER AŞ GENEL MÜDÜRLÜK ARAÇ KİRALAMA HİZMET ALIMI İŞİ…

ç) Miktarı: 2 Adet 1. Grup Binek Araç (Otomatik), 10 Adet 2. Grup Binek Araç (Otomatik), 23 Adet 3. Grup Binek Araç (Otomatik), 34 Adet 4. Grup Binek Araç (Otomatik) ve 1 Adet Hafif Ticari Koltuklu araçların 12 ay süreyle kiralanması işidir.

…

d) İşin yapılacağı/malın teslim edileceği yer: İhale konusu hizmet yurt içerisinde yapılacaktır.” düzenlemesi,

“Teklif ve sözleşme türü” başlıklı 19’uncu maddesinde “ 19.1. İstekliler tekliflerini, her bir iş kalemi için teklif edilen birim fiyatların miktarlarla çarpımı sonucu bulunan toplam bedel üzerinden birim fiyat şeklinde vereceklerdir. İhale sonucunda, ihale üzerinde bırakılan istekliyle her bir iş kalemi için teklif edilen birim fiyatların miktarlarla çarpımı sonucu bulunan toplam bedel üzerinden birim fiyat sözleşme imzalanacaktır...” düzenlemesi,

“Kısmi teklif verilmesi” başlıklı 20’nci maddesinde “ 20.1. Bu ihalede işin tamamı için teklif verilecektir…” düzenlemesi,

Sözleşme Tasarısı’nın “İşin süresi” başlıklı 9’uncu maddesinde “İşe başlama tarihi 06.10.2025; işi bitirme tarihi 05.10.2026

9.2. Bu sözleşmenin uygulanmasında sürelerin hesabı takvim günü esasına göre yapılmıştır.” düzenlemesi,

Teknik Şartname’de ise “…4.1.6. Yüklenici”, “İdare” kontrol teşkilatının bakımsız, uygunsuz ve hizmetin ifası için yeterli görmediği ve zaman içerisinde görevini ifa edemeyecek duruma gelen ve/veya “Kamu Hizmetlerini” aksatan ve/veya araç – araçların aynı arızadan dolayı “5” defa veya başka sebeplerden dolayı sürekli arızalı duruma düşmesi durumunda hizmet araç-araçları “İdarenin” yazılı bildirimini takip eden “5” (beş) iş günü içerisinde değiştirmek zorundadır…

4.1.10. Yüklenici” araç – araçların periyodik bakımlarını ve araçların ile ilgili tüm işlemlerini Türkiye’deki distribütörün internet sitelerinde yayınlanan Yetkili Servis belgesi, sertifikasına sahip veya “TS12047” belgesine sahip servis tarafından servis istasyonlarında veya Özel araç bakım onarım sertifikasına sahip İstanbul’un her iki yakasında ve “İdare” tarafından seçilecek ya da “İdare” adına Kontrol Teşkilâtının onaylayacağı servislerde yaptırmak zorundadır…

4.1.16. Araç – Araçların hizmet dışı kalması halinde (arıza, kaza, ağır bakım, araç bağlanması ve buna benzer diğer durumlarda) “Kamu Hizmetlerinde” kullanılmakta olan “Araç – Araçların” “Kamu Hizmetlerini” aksatmaması için “İdarenin” ikame “Araç – Araçları” “talep etmesine müteakip” öğleden önce yapılan taleplerde İstanbul il sınırları içerisinde aracın kaza veya arızanın oluştuğu “lokasyonda” aynı gün, öğleden sonra yapılan taleplerde bir sonraki gün öğlene kadar (13:00), İstanbul il sınırları dışında aracın kaza veya arızanın oluştuğu “lokasyonda” “talep etmesine müteakip” bir sonraki gün öğlene kadar (13:00), “4.3” maddesinde yer alan “Araç – Araçlar” için belirlenen özelliklerde “İkame Araç” tedarik edecektir. Piyasa koşulları nedeniyle belirlenen özelliklerde ikame “Araç-Araçlar” temin edilememesi durumunda; “Kontrol Teşkilatının” onaylaması şartı ile aynı segmentte ve/veya üst model “İdarenin” uygun gördüğü ve onay vereceği “Araç – Araçları”, “Yüklenici” temin etmekle yükümlüdür…

4.2.11. … Araç bakım, onarım, lastik vd. giderler ile araçların yıpranma ilişkin maliyetlerinin “Yüklenici” tarafında hesaplanabilmesi adına “İdarenin” kiralayacağı araçlar için ön gördüğü yıllık KM rakamı “20.000 KM” ile “30.000 KM” arasındadır. Bu KM bilgisi iş bu ihaleye katılım sağlayacak kurum/kuruluşlar için sadece “BİLGİLENDİRME” amaçlıdır. Bildirilen bu KM’lerin altında veya üstünde KM yapan araçlar olabilir. “İdare” bu KM’lerin altında veya üstünde olacağına karşı herhangi bir taahhütte bulunmamaktadır.

…

4.3. ARAÇ/ARAÇLARIN ÖZELLİKLERİ:

__

…” düzenlemeleri yer almaktadır.

Başvuruya konu ihaleye ilişkin birim fiyat teklif cetvelinin aşağıdaki şekilde olduğu tespit edilmiştir.

İhale dokümanına yönelik yapılan başvuruya ilişkin olarak, idare tarafından, özetle; şikayete konu hususun işin gereklerine uygun ve makul bir düzenleme olduğu, belli firmaya veya marka/modele ayrıcalık tanınmadığı, düzenleme ile kamu hizmetinin kesintisiz ve sorunsuz yürütülmesinin, araç arızaları nedeniyle hizmet aksamalarının önlenmesinin amaçlandığının belirtildiği görülmüştür.

Teknik Şartname’nin yukarıda aktarılan, araç özelliklerinin belirtildiği tabloya ilişkin 4.3’üncü maddesinde yer alan düzenlemeler incelendiğinde, süresi 12 ayı kapsayan işte, 69 adet binek ve 1 adet hafif ticari araç için model yılı itibarıyla “ En Az 2024 ve Üzeri Model ” ve km. sınırı itibarıyla ise “ En Fazla 30.000 KM ” olma koşulunun arandığı anlaşılmıştır.

İşin yürütülmesi sırasında kullanılacak araçların ve özelliklerinin işin niteliği gözetilmek suretiyle belirlenmesi bakımından yetki ve sorumluluğun idarede olduğu, bu doğrultuda idarenin ihale konusu hizmet ile ilgili tecrübelerinden de faydalanarak ihale konusu hizmetin niteliğine ve ihale konusu hizmet işi kapsamında kullanılacak olan araçların özelliklerine ilişkin düzenleme yapabileceği açıktır. Öte yandan, belirlenecek teknik kriterlerin, rekabeti engelleyici hususlar içermemesi ve bütün istekliler için fırsat eşitliği sağlaması, Kanun’un 5’inci maddesinde yer alan temel ilkelerin bütüncül olarak dikkate alınması, ayrıca, ilgili diğer güncel mevzuatın öngördüğü esasların da gözetilmesi gerekmektedir.

Bu çerçevede, ihale konusu işin süresi, ifa yeri, araçların niteliği, kullanım koşulları ve amacı ile hizmetin sorunsuz yürütülmesi amacıyla Teknik Şartname’nin aktarılan ilgili maddelerinde yapılan düzenlemeler bir arada dikkate alındığında, tamamını kapsar şekilde, en az 2024 model ve en fazla 30.000 km olma özellikleri yönünden araçlara ilişkin getirilen koşulların teklif maliyetlerinin yükselmesine sebebiyet vereceği, söz konusu koşulların getirilme sebebinin makul ve geçerli bir gerekçe ile ortaya konulmadığı, dolayısıyla, bu şartlar altında objektif bir kriter olarak değerlendirilemeyeceği ve netice itibarıyla idarenin kendisine tanınan takdir yetkisi kapsamında değerlendirilebilmesinin de mümkün olmadığı anlaşılmış olup idarece yapılan söz konusu düzenlemenin ihaleye katılımı kısıtlayıcı nitelikte olduğu ve rekabeti engellediği, başvuru sahibinin iddiasının yerinde olduğu sonucuna varılmıştır.

Ayrıca, 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun 53’üncü maddesinin (j) fıkrasının 9’uncu alt bendinde “Başvuru sahibinin iddialarının tamamında haklı bulunması halinde, Kurul kararı ile itirazen şikâyet başvuru bedelinin başvuru sahibine iadesine karar verilir. Kurul kararının başvuru sahibine bildirimini izleyen otuz gün içinde başvuru sahibinin Kuruma yazılı talebi üzerine, bu talep tarihini izleyen otuz gün içinde Kurum tarafından itirazen şikâyet başvuru bedelinin iadesi yapılır ve son ödeme tarihine kadar geçen süre için faiz işlemez. Diğer hallerde başvuru bedeli iade edilmez.

Bu fıkranın (1) numaralı bendi uyarınca tahsil edilen bedel hiçbir durumda iade edilmez.” hükmü yer almaktadır.

Başvuru sahibi tarafından 152.021,00 TL başvuru bedelinin Kurum şikâyet gelirleri hesabına yatırıldığı görülmüştür. Yapılan incelemede ilgilinin itirazen şikâyete konu iddiasında haklı olduğu tespit edilmiş olup, Kurul kararının başvuru sahibine bildirimini izleyen otuz gün içinde başvuru sahibinin Kamu İhale Kurumuna yazılı talebi halinde 152.021,00 TL’lik başvuru bedelinin iadesinin gerektiği anlaşılmıştır.

Sonuç olarak, yukarıda mevzuata aykırılıkları belirtilen işlemlerin düzeltici işlemle giderilemeyecek nitelikte işlemler olduğu tespit edildiğinden, ihalenin iptali gerekmektedir.

Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanun'un 65'inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen otuz gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere,

1. Anılan Kanun'un 54'üncü maddesinin onbirinci fıkrasının (a) bendi gereğince ihalenin iptaline,

2. Başvuru bedelinin Kurul kararının başvuru sahibine bildirimini izleyen otuz gün içinde başvuru sahibinin Kamu İhale Kurumuna yazılı talebi halinde iadesine,

Oybirliği ile karar verildi.

****| ****| ****

****| ****| ****

****| ****| ****