KAMU İHALE KURULU KARARI

Toplantı No : 2025/040

Gündem No : 19

Karar Tarihi : 08.10.2025

Karar No : 2025/UH.II-2174

BAŞVURU SAHİBİ:

Tim 1 Yemek Hiz. Gıda Tem. San. Tic. A.Ş. ve Mirim Yemek A.Ş. İş Ortaklığı,

İHALEYİ YAPAN İDARE:

Hatay Mustafa Kemal Üniversitesi Rektörlüğü,

BAŞVURUYA KONU İHALE:

2025/745377 İhale Kayıt Numaralı “08/09/2025-28/08/2026 Tarihleri Arası Personel ve Öğrenciler İçin Malzemeli Yemek Hizmeti Alımı İhalesi”

KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:

Hatay Mustafa Kemal Üniversitesi Rektörlüğü tarafından 26.06.2025 tarihinde açık ihale usulü ile gerçekleştirilen “08/09/2025-28/08/2026 Tarihleri Arası Personel ve Öğrenciler İçin Malzemeli Yemek Hizmeti Alımı İhalesi”ne ilişkin olarak Tim 1 Yemek Hiz. Gıda Tem. San. Tic. A.Ş. ve Mirim Yemek A.Ş. İş Ortaklığı’nın 11.08.2025 tarihinde yaptığı şikâyet başvurusunun, idarenin 18.08.2025 tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibince 28.08.2025 tarih ve 191807 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 28.08.2025 tarihli dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunulmuştur.

Başvuruya ilişkin olarak 2025/1674 sayılı itirazen şikâyet dosyası kapsamında yapılan inceleme neticesinde esas inceleme raporu tanzim edilmiştir.

KARAR:

Esas inceleme raporu ve ekleri incelendi.

İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle,

1. İhale üzerinde bırakılan istekli Tam Kur. Yem. A.Ş., ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif sahibi Yesemek Yem. Gıda Tem. İnş. Nak. San. Tic. Paz. Ltd. Şti. ile Veysel Sos. Hiz. San. Tic. A.Ş.nin şirketlerini temsile yetkili olan kişiler ile ortakları ve ortaklık oranlarına ilişkin bilgilerin, yeterlik bilgileri tablosunda son güncel durumlarına göre beyan edilmediği, “Anonim Şirket” statüsündeki istekliler tarafından ortaklar ve ortaklık oranlarının kaydı kapsamında, beyan edilen kişilere ilişkin pay defteri ile dayanağı yönetim kurulu karar defterinin ilgili kısımlarının taranarak EKAP’a yüklenmediği, söz konusu belgeler sonradan EKAP sistemine yüklense dahi belgelerin teklif değerlendirmesinde esas alınamayacağı,

Anılan isteklilerin teklif mektubunun, temsil ve ilzama yetkili olan kişiler tarafından e-imza ile imzalanmadığı, teklif mektubunu e-imza ile imzalayan kişilerin ihale tarihi itibariyle şirketi temsile yetkisinin bulunmadığı, ayrıca ihaleye vekâleten katılım olmuşsa şirketi temsile yetkili kılınan vekilin noter onaylı vekâletnamesinin EKAP sisteminde yüklü olmadığı, söz konusu vekilin temsile yetki süresinin ihale tarihinden önce sona erdiği,

2. Anılan istekliler tarafından beyan edilen yılsonu bilançosu veya eş değer belgeleri ile toplam ciroyu gösteren gelir tablolarının İdari Şartname’de belirtilen oranları karşılamadığı, yıl sonu bilanço bilgilerinin beyan edilmesi gerekirken 2024 yılı üçüncü çeyreğine ait ara dönem belgelerin beyan edildiği,

3. Anılan istekliler tarafından sunulan tekliflerin İdari Şartname’nin 7’nci maddesinde istenilen iş deneyim kriterlerini sağlamadığı, iş deneyimlerini tevsik etmek üzere yeterlik bilgileri tablosunda beyan edilen belgelerin benzer iş tanımına uygun olmadığı, söz konusu belgelerin EKAP sisteminde kayıtlı olmadığı, özel sektöre gerçekleştirilen işlere ilişkin sözleşme, SGK ve fatura belgelerinin mevzuata uygun olarak sunulmadığı, yetkili meslek mensupları veya vergi daireleri tarafından onaylanmadığı, sözleşme damga vergisinin ihale ilan tarihinden önce yatırıldığına dair beyanda bulunulmadığı, söz konusu belgeler sonradan EKAP sistemine yüklense dahi belgelerin teklif değerlendirmesinde esas alınamayacağı,

4. Anılan istekliler tarafından yeterlik bilgileri tablosunda beyan edilen işletme kayıt belgelerinin Tarım Bakanlığına ait Gıda Güvenliği Bilgi Sistemi’nde sistemde kayıtlı olmadığı, pasif durumda olduğu,

5. Anılan istekliler tarafından beyan edilen geçici teminat mektuplarının, standart forma uygun olmadığı, geçici teminat mektubu standart formunda yazılan bilgiler ile söz konusu istekliler tarafından sunulan geçici teminat mektuplarının üzerindeki bilgilerin aynı olmadığı, geçici teminat mektuplarının süresinin istenilen süreyi (22.11.2025) kapsamadığı ve tutarının teklif bedellerinin %3’ünü karşılamadığı,

6. Kamu İhale Genel Tebliği’nin 78.3.1’inci maddesi uyarınca, anılan istekliler tarafından işçilik kalemlerine ilişkin olarak sözleşme giderleri ve genel giderler dâhil şekilde sunulan tekliflerin, asgari işçilik maliyetini karşılamadığı,

7. Anılan istekliler tarafından sunulan aşırı düşük teklif açıklamalarının, aşağıda belirtilen gerekçelerle uygun bulunmayarak tekliflerinin değerlendirme dışı bırakılması gerektiği, şöyle ki;

7.1) Kamu İhale Genel Tebliği’nin 79.2.6’ncı maddesinde belirtilen Malzemeli Hesap Sunum Cetvelinin (Ek-H.4) hatalı olarak sunulduğu, anılan tabloda yer alan ana girdilerin birim fiyatları ile birim fiyatları tevsik etmek için kullanılan belgelerdeki (ticaret borsa bültenleri ile fiyat teklifleri - Ek-O.6 Tutanağı – Ek-O.7 Tutanağı) birim fiyatların arasında uyumsuzluklar olduğu, ayrıca açıklama yöntemleri kısmında, ortalama birim fiyatların belgelerin kaçıncı sayfasında olduğunun belirtilmediği,

7.2) Ana girdiler ile işçilik maliyeti toplamının, toplam teklif tutarına oranının Tebliğ’de belirtilen oranlar (0,80 – 0,95) arasında olmadığı, ilgili oran 0,80’in altında veya 0,95’in üzerinde olduğu halde anılan isteklilerin açıklamalarının uygun bulunduğu, bu nedenle anılan kararın Kamu İhale Genel Tebliği’nin 79’uncu maddesine aykırı olduğu,

7.3) Örnek yemek menüsünde yer alan yemeklerin içeriğindeki ayçiçekyağı, beyaz lahana, bezelye, biber, buğday unu, bulgur, dana eti kemiksiz, dolma biber, domates, domates salçası, elma, galeta unu, havuç, irmik, kabak, kaşar peyniri, kırmızı lahana, kırmızı mercimek, kuru fasulye, kuru soğan, limon, lor peyniri, makarna, mandalina, mantar, marul, maydanoz, nane, nohut, paket ayran 200 ml, paket yoğurt 200 gr, patates, patlıcan, pirinç, şehriye, şeker, sivri biber, süt, tavuk but-baget, tavuk fileto, tavuk göğüs, taze fasulye, yeşil mercimek, yoğurt, yufka, yumurta ve zeytinyağı ana girdilerinin birim fiyatlarının hatalı olarak Ek-H.4 Cetveline yansıtıldığı, aşırı düşük teklif savunması veren ilgili isteklilerin, adı geçen ana çiğ girdilerin fiyatlarını tevsiki amacıyla, Türkiye Odalar ve Borsalar Birliği ile Odalar ve Borsalar Kanunu’nun 51’inci maddesinin (c) bendi uyarınca borsa idaresi tarafından düzenlenen ve ilgili malın ihale tarihinden önceki son 12 ayın herhangi bir işlem gününde gerçekleşen ortalama fiyatını gösteren belgeleri sunması gerekirken, maliyet düşürücü olarak mevzuatta belirlenen sürelerin dışındaki (ihale tarihinden geriye doğru 1 yıl içerisinde olması gerekirken, daha eski veya ihale tarihinden sonraki bültenlerin kullanılması suretiyle) ve asgari birim fiyatları kullanarak açıklama yapıldığı, dolayısıyla aşırı düşük teklif savunması veren isteklilerin açıklamasının mevzuat hükümlerine aykırılık teşkil ettiği, öte yandan ihale tarihinin 26.06.2025 olduğu ve yürürlükteki mevzuata göre ana girdilerin tevsiki amacıyla kullanılacak ticaret borsa bültenlerinin 26.06.2024–26.06.2025 tarihleri aralığında olması gerektiği, anılan istekliler tarafından ise Haziran 2024 ayının tamamını kapsayan (01.06.2024–30.06.2024 tarihleri arası) yani 01.06.2024–25.06.2024 tarihlerini de içeren ticaret borsa bülten fiyatları ile açıklamada bulunulduğu,

7.4) Örnek yemek menüsünde yer alan ana girdilerden olan “bardak su 200 ml” ve “roll ekmek 50 gr” girdilerine ilişkin fiyatların tevsiki amacıyla halk ekmek fabrikaları gibi kamu kurumu niteliğine haiz kuruluşların fiyat listelerinin kullanıldığı, ancak Kamu İhale Genel Tebliği’nin 79.2.2.3’üncü maddesinde yer alan açıklama uyarınca fiyat listelerinin ilan/davet ile ihale tarihi arasında (ihale tarihi hariç) olması gerekirken, mevzuata aykırı olarak ilan/davet tarihinden önceki tarihli fiyat listeleri ile açıklama yapıldığı, ayrıca Kamu İhale Genel Tebliği’nin 79.2.2.2 ve 79.2.2.3’üncü maddeleri kapsamında sunulan kamu kurum ve kuruluşları tarafından sunulan mal ve hizmetlere ilişkin fiyatları gösteren belgelerde tarih bulunmadığı, sadece ilgili kurumun internet sayfası üzerinden temin edilen bilgisayar çıktısının alındığı tarihin yer aldığı, bu nedenle ilgili ürünler olan “bardak su 200 ml” ve “roll ekmek 50 gr” girdilerine ait birim fiyatların hangi tarihler arasında geçerli olduğunun teyit edilemeyeceği, yine ana girdiler olan söz konusu “bardak su 200 ml” ve “roll ekmek 50 gr vb.” girdilerinin tevsiki amacıyla ülke çapındaki Ticaret Odalarının 2024 yılının tamamında geçerli olan fiyat tarifelerinin kullanıldığı, Ticaret ve Sanayi Odaları tüzel kişiliğe sahip kamu kurumu niteliğinde meslek kuruluşları olduklarından, Ticaret ve Sanayi Odaları tarafından sunulan mal ve hizmetlere ilişkin fiyat tarifelerinin açıklama kapsamında kullanılabilmesi için, bu kuruluşlarda ilan edilen fiyatların ihalenin ilan/davet ile ihale tarihi arasında (ihale tarihi hariç) geçerli olmasının zorunlu olduğu, ancak ana girdilerin tevsiki amacıyla ihale ilan tarihinden daha eski tarihli ve 2024 yılının tamamını kapsayan kamu kurumu niteliğindeki meslek kuruluşlarından olan Ticaret Odaları fiyatlarının kullanılmasının mevzuata aykırı olduğu,

Öte yandan Teknik Şartname’nin 13’üncü sayfasında yer alan “9.12. İçme suları yemeklerde 200 ml’lik ambalajlı paketlerde servise sunulacaktır. Üretimde su kesintilerine karşı ve olağanüstü durumlarda suyun kullanılamaması durumunda Yüklenici gerekli tedbirleri almak zorundadır.” düzenleme uyarınca yemeklerle birlikte kişi başı 1 adet 200 ml bardak su verileceğinin anlaşıldığı, ancak bütün öğün maliyetlerine “200 ml bardak su” maliyetinin dahil edilmediği, Kamu İhale Genel Tebliği’nin 79.2.6’ncı maddesi açıklamalarına göre “pet su” açıklama sunulması zorunlu ana girdiler arasında sayıldığından, bütün öğün maliyetlerine “200 ml bardak su” maliyeti dahil edilmediğinden açıklamaların ihale dokümanı düzenlemelerine aykırı olduğu, öte yandan yemek öğün maliyetlerine dahil edilen bardak su 200 ml ürün fiyatının tevsiki amacıyla kullanılan belgenin, Kamu İhale Genel Tebliği’nin 79.2.2’nci maddesinin alt maddelerinde sayılan geçerli açıklama yöntemlerinden herhangi birine uygun olmadığı,

Ayrıca Teknik Şartname’nin 13’üncü sayfasında yer alan “9.13. Ekmek 50 gr’lık ambalajlı roll ekmek şeklinde servise sunulacaktır. Roll ekmekler tam buğday, kepekli ve beyaz ekmek çeşitleri eşzamanlı servis edilmelidir. Bayat ekmek kesinlikle kullanılmayacaktır.” düzenlemesi uyarınca yemeklerin yanında “50 gr’lık roll ekmek” verileceği, roll ekmeklerin “tam buğday, kepekli ve beyaz ekmek çeşitleri” olmak üzere eş zamanlı olarak aynı anda servis edileceğinin anlaşıldığı, anılan istekliler tarafından sunulan açıklamalar incelendiğinde ise salt “roll ekmek 50 gr” ürünü üzerinden açıklamada bulunulmasının mevzuata aykırı olduğu,

7.5) Kamu İhale Genel Tebliği’nin 79.2.6’ncı maddesinde yer alan açıklama uyarınca malzemeli yemek hizmeti alımı ihalelerinde ana girdilerin fiyatlarının tevsiki amacıyla fiyat tekliflerinin kullanılmayacağı belirtilmesine rağmen, aşırı düşük teklif açıklaması uygun bulunan istekliler tarafından açıklamaları kapsamında hiçbir geçerli hukuki gerekçe bildirilmeden, Tebliğ’in 79.2.2’nci maddesinde yer alan diğer yöntemlerden herhangi biri ile açıklama yapılmasının fiilen mümkün olmadığı ispatlanmadan fiyat tekliflerinin kullanıldığı, fiyat teklifine konu ettiği girdiler olan bardak su 200 ml, ekmek roll 50 gr, beyaz lahana turşusu, havuç turşusu, salatalık turşusu, sivri biber turşusu vb. için Tebliğ’in 79.2.2’nci maddesindeki yöntemlerin kullanılmasının fiilen mümkün olmadığını ispat edecek ve bu gerekçesini tevsik edecek herhangi bir belgeye yer verilmediğinden, yapmış oldukları açıklamanın mevzuata aykırı olduğu, fiyat teklifi ile açıklanan ana girdiler ticaret borsa bültenlerinde veya kamu kurum ve kuruluşları tarafından sunulan mal ve hizmetlere ilişkin ilişkin fiyatları gösteren belgelerde bulunmasına karşın, ana girdilerin tevsiki amacıyla fiyat tekliflerinin kullanılmış olmasının mevzuata aykırı olduğu, ayrıca fiyat teklifinin dayanağı olan Ek-O.5 maliyet tespit tutanağı ve Ek-O.6 satış tespit tutanağının, fiyat tekliflerinin ekinde sunulmadığı,

7.6) Teknik Şartname’nin 9’uncu sayfasında “Turşu” ürününün içeriğinin “40 gr salatalık turşusu,40 gr beyaz lahana turşusu,20 gr havuç turşusu,20 gr sivri biber turşusu, 30 gr” şeklinde düzenlendiği, turşu ürünlerinin toplam 150 gr üzerinden açıklanması gerektiği anlaşılmakla birlikte, anılan istekliler tarafından “turşu” ürününün tevsiki amacıyla sunulan belgelerde salt “turşu” ibaresinin yazılı olduğu, salt “turşu” ürünü üzerinden açıklamada bulunulmasının ihale dokümanı düzenlemelerine uygun olmadığı,

7.7) Örnek menüde yer alan yemeklerin içeriğindeki “Ayçiçekyağı” ve “Zeytinyağı” ürünü gramaj miktarının, “Gr” cinsinden verildiği ve anılan ürünlerin açıklamasının “Kg” cinsinden yapılması gerektiği, ancak aşırı düşük teklif açıklaması uygun bulunan isteklilerin “Ayçiçekyağı” ve “Zeytinyağı” ürün fiyatının tevsiki amacıyla “Litre” cinsinden birim fiyat kullandığı, ancak anılan ürünlerin özgül ağırlığı düşük olduğundan, litre cinsinden olan fiyatların, “kg” cinsinden olan fiyatlardan daha düşük olacağı, Ticaret borsa bültenlerinde ve normal piyasa koşullarında litre ve kg cinsinden “Ayçiçekyağı” ve “Zeytinyağı” ürün fiyatlarının ayrı ayrı bulunduğu ve kg cinsinden olan fiyatların daha yüksek olduğundan ihale dokümanı düzenlemelerine uygun olmayan açıklamaların yerinde olmadığı,

7.8) Aşırı düşük teklif açıklaması kapsamında ana girdilerden olan “bardak su 200 ml”, “ekmek roll 50 gr”, “salatalık turşusu”, “beyaz lahana turşusu”, “havuç turşusu” ve “sivri biber turşusu” vb. tevsiki amacıyla Ek-O.7 Maliyet/Satış Tutarı Tespit Tutanağının sunulduğu, 30.09.2020 tarihli Resmi Gazetede EK-O.7 Maliyet/Satış Tutarı Tespit Tutanağı standart formunda değişiklik yapıldığı, anılan tutanakta yer alan ana girdi birim fiyatlarına dayanak olan fatura bilgilerinin, faturaya konu malın miktarının, birim fiyatının ve fatura tutarının fatura bilgileri tablosunda yazılması gerektiği, ancak anılan tutanağın yürürlükten kaldırılan Tebliğ hükümlerine göre hazırlandığı, satışlar üzerinden açıklama yapıldığı için fatura bilgileri tablosunda “Alıcı” firmaya ilişkin bilgilerin bulunmadığı, alıcı firma bilgileri yerine, ihaleye iştirak eden ilgili isteklinin bilgilerinin fatura bilgileri tablosuna yazıldığı, anılan tutanakta yer alan ve yukarıda bahsi geçen ana girdilerin ihale ilan tarihinden önceki üç ay veya ondan önceki üç ay içerisinde satımı yapılan mal miktarları, ihale konusu işte kullanılması öngörülen mal miktarının en az 1/20’sini kapsamadığı, ilgili belgeye “tarih” ve “sayı” verilmediği, söz konusu belgenin Kamu İhale Genel Tebliği’nin 8.4’üncü maddesine uygun hazırlanmadığı ve ilgili meslek mensubu tarafından da her sayfasının kaşelenip imzalanmadığı, ilgili tutanağın 1’inci sayfasında yer alan SMMM bilgileri ile ilgili meslek mensubunun kaşe bilgilerinin birbirinden farklı olduğu, ayrıca yürürlükteki mevzuat hükümleri gereğince adı geçen tutanağın ekinde sunulması gereken ilgili meslek mensubuna ait “Faaliyet Belgesi”nin de sunulmadığı, ihale ilan tarihi 26.05.2025 olduğundan, Maliyet/Satış Tutarı Tespit Tutanağı’nın “01.02.2025–30.04.2025” tarihlerine veya bundan önceki üç aya (01.11.2024–31.01.2025) ilişkin olarak düzenlenmiş olması gerektiği, ancak tutanağa esas üç aylık sürenin mevzuata uygun olmadığı,

7.9) Kamu İhale Genel Tebliği’nin 78.3.1’inci maddesinde yer alan açıklama uyarınca sözleşme damga vergisi, sözleşme karar pulu ücreti ve Kamu İhale Kurumu payı olmak üzere isteklilerin teklif fiyatının % 1,567’sine tekabül eden tutarda sözleşme giderlerinin hesaplanması gerektiği, anılan istekliler tarafından asgari işçilik maliyetinin üzerine ilgili mevzuatına göre hesaplanacak sözleşme gideri ve genel giderler dahil edilmeden işçilik maliyet hesaplaması yapıldığından işçilik maliyetlerine ilişkin olarak yapılan açıklamaların mevzuata aykırı olduğu,

Bu kapsamda, anılan istekliler tarafından ihaleye katılımda yeterlik kriterlerinin karşılanamadığı ve ihale dokümanına ve kamu ihale mevzuatına uygun olmayan aşırı düşük teklif açıklamaları sunulduğu gerekçeleriyle, söz konusu tekliflerin değerlendirme dışı bırakılması gerektiği iddialarına yer verilmiştir.

A) Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir.

1. Başvuru sahibinin 1’inci iddiasına ilişkin olarak:

Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin “Aday veya isteklinin mesleki faaliyetini sürdürdüğünü ve teklif vermeye yetkili olduğunu gösteren belgeler” başlıklı 38’inci maddesinde “(1) İhalelere katılacak aday veya istekliler tarafından,

a) Gerçek kişi olması halinde, elektronik ihaleler hariç, noter tasdikli imza beyannamesinin,

b) Tüzel kişi olması halinde, elektronik ihaleler hariç, başvuru ya da teklif mektubunu imzalayanın noter tasdikli imza beyannamesinin,

teklif kapsamında sunulması zorunludur. Tüzel kişilerde; aday veya isteklilerin yönetimindeki görevliler ile ilgisine göre, ortaklar ve ortaklık oranlarına (halka arz edilen hisseler hariç)/üyelerine/kurucularına ilişkin bilgiler idarece EKAP’tan alınır. …” hükmü,

İhale ilan tarihi itibarıyla yürürlükte olan Elektronik İhale Uygulama Yönetmeliği’nin “Gerçek ve tüzel kişilerin EKAP’a kaydı” başlıklı 7’nci maddesinde “ … (5) EKAP’a kayıtlı olan; gerçek kişilerin kendileri ile vekil veya temsilcilerine; tüzel kişilerin kendileri, ilgisine göre, ortakları ve ortaklık oranları (halka arz edilen hisseler hariç)/üyeleri/kurucuları, teklif veya başvuru mektubu ya da sözleşme imzalamaya ve sözleşmenin yürütülmesi konusunda tüzel kişiliği temsile yetkili yönetimindeki görevliler ile vekil veya temsilcilerine ilişkin aşağıda yer alan bilgileri EKAP’a kaydetmeleri ve son başvuru veya ihale tarihinden ve sözleşme imzalamadan önce güncellemeleri zorunludur. Bu kişilerin;

a) Gerçek kişi olması halinde adı, soyadı ve T.C. kimlik numarası ile varsa işletme adı ve ticaret unvanı,

b) Tüzel kişi olması halinde ticaret unvanı, vergi kimlik numarası ile varsa işletme adı. Tüzel kişilerde; yönetimdeki görevliler ile ilgisine göre, ortaklar ve ortaklık oranlarına (halka arz edilen hisseler hariç)/üyelere/kuruculara ilişkin kayıt kapsamında ticaret sicil verileri esas alınır. Ayrıca anonim şirketlerde (tek ortaklı şirketler hariç) ortaklar ve ortaklık oranlarının kaydı kapsamında, beyan edilen kişilere ilişkin pay defteri ile dayanağı yönetim kurulu karar defterinin ilgili kısımları; şirket niteliğinde olmayan tüzel kişilerde ise üyelerin veya kurucuların kaydı kapsamında Türkiye Ticaret Sicili Gazetelerinde yer almayan bilgileri içeren belgelerin ilgili kısımları da taranarak EKAP’a yüklenir. Yabancı aday/istekliler tarafından bu fıkrada istenen bilgi ve belgelerin beyan edilmesi/yüklenmesi bakımından, ilgili ülke mevzuatındaki karşılıkları esas alınır.

(6) Bu madde kapsamında EKAP’a kaydedilen bilgilerin eksiksiz, doğru ve güncel olması gerekmektedir. EKAP’a kayıtlı gerçek veya tüzel kişiler tarafından, beşinci fıkrada belirtilen bilgilerde değişiklik yapılmasının gerektiği hallerde bu değişikliklerin, en geç değişiklik tarihini izleyen 7 (yedi) gün içerisinde ancak her durumda son başvuru veya ihale tarihinden önce, son başvuru veya ihale tarihinden sonra gerçekleşen değişikliklerin sözleşme imzalanmadan önce güncellenerek EKAP’a kaydedilmesi zorunludur.

(7) Bu maddede belirlenen şartlara bağlı olmaksızın gerçek ve tüzel kişilerin EKAP’a kayıt işlemlerinin elektronik ortamda gerçekleştirilmesi ile dinamik alım sistemi, yeterlik sistemi, ihale, sözleşme, şikâyet ve itirazen şikayet gibi süreçlerde sunulması gereken bilgi ve belgelerin EKAP’a kaydedilmesi ve kullanılmasına ilişkin esas ve usuller Kurum tarafından belirlenir.” hükmü,

İdari Şartname’nin “İhale konusu işe/alıma ilişkin bilgiler” başlıklı 2’nci maddesinde “2.1. İhale konusu işin/alımın;

a) Adı: 08.09.2025-28.08.2026 Tarihleri Arası Personel ve Öğrenciler İçin Malzemeli Yemek Hizmeti Alımı

b) Türü: Hizmet alımı

c) İlgili Uygulama Yönetmeliği: Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği

…

e) Miktarı: 500.000 adet Yemek Alımı (1 adet=1 Öğün=4 Kap)

Ayrıntılı bilgi idari şartnamenin ekinde yer almaktadır.

f) İşin yapılacağı/malın teslim edileceği yer: Hatay Mustafa Kemal Üniversitesi Tayfur Sökmen Kampüsü Merkezi Yemekhane ve Üniversitemize bağlı ilçelerdeki okulların yemekhaneleri.” düzenlemesi,

İdari Şartname’nin “İhaleye katılabilmek için gereken belgeler ve yeterlik kriterleri” başlıklı 7’nci maddesinde “7.1. İsteklilerin ihaleye katılabilmeleri için aşağıda sayılan belgeler ve yeterlik kriterleri ile fiyat dışı unsurlara ilişkin bilgileri e-teklifleri kapsamında beyan etmeleri gerekmektedir.

a) Teklif vermeye yetkili olduğunu gösteren bilgiler;

1) …

2) Tüzel kişilerde; isteklilerin yönetimindeki görevliler ile, ilgisine göre, ortaklar ve ortaklık oranlarına (halka arz edilen hisseler hariç)/üyelerine/kurucularına ilişkin bilgiler idarece EKAP'tan alınır.

…” düzenlemesi,

“Tekliflerin sunulma şekli” başlıklı 22’nci maddesinde “22.1. e-teklifler istekliler tarafından EKAP üzerinden, yalnızca teklif mektubu ve ekleri doldurularak hazırlandıktan sonra e-imza ile imzalanarak ihale tarih ve saatine kadar gönderilir. Ortak girişimlerde e-teklifin ortakların tamamı tarafından e-imza ile imzalanması zorunludur. Teklife ilişkin e-anahtar, e-teklif ile birlikte ihale tarih ve saatine kadar EKAP üzerinden gönderilir.

22.2. Yeterlik bilgileri tablosunda ihaleye katılabilmek için gereken belgeler ve yeterlik kriterleri ile fiyat dışı unsurlar, teknik şartnameye cevaplar ve açıklamalar standart formunda ise açıklama istenen teknik özellikler için ayrı satırlar açılmış olup, istekliye ait hangi belgeler esas alınarak ihaleye katılım sağlanmış ise o belgelere ilişkin tarih, sayı, yevmiye numarası gibi bilgiler ile istenen kriterlere ve açıklamalara ilişkin belgelerde yer alan gerekli bilgiler eksiksiz olarak açık ve anlaşılır bir şekilde belirtilmek suretiyle ekli standart formalara uygun şekilde doldurulacaktır. …” düzenlemesi yer almaktadır.

Başvuruya konu ihalenin “08/09/2025 - 28/08/2026 Tarihleri Arası Personel ve Öğrenciler İçin Malzemeli Yemek Hizmeti Alımı İhalesi” olduğu, ihale süreci içerisinde başvuru konusu ihaleye ilişkin Mht Kurumsal San. Tic. Ltd. Şti.nin ihale dokümanına yönelik olarak itirazen şikayet başvurusu üzerine 06.08.2025 tarih ve 2025/UH.II-1695 sayılı Kamu İhale Kurulu kararı ile “4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun 54’üncü maddesinin (c) bendi gereğince itirazen şikâyet başvurusunun reddine” kararının alındığı görülmüştür.

Söz konusu ihaleye 25 istekli tarafından teklif sunulduğu, idare tarafından sınır değerin altında teklif sunan istekliler olan Beşiroğlu Yemekçilik Tem. Nak. Tar. Hay. Gıda İnş. San. Tic. Ltd. Şti.- Pars Hazır Yemek San. Tic. A.Ş. İş Ortaklığı, Kavak Yemekçilik Gıda İnş. Tur. Tar. Hay. San. Tic. Ltd. Şti., Beyoğlu Toplu Yemek San. Tic. Ltd. Şti., Fatma Güler Palta, Tam Kur. Yem. A.Ş., Yesemek Yem. Gıda Tem. İnş. Nak. San. Tic. Paz. Ltd. Şti., Aras Üretim Destek Hiz. San. Tic. A.Ş. ve Veysel Sos. Hiz. San. Tic. A.Ş.ye 04.07.2025 tarihinde gönderilen tebligat ile aşırı düşük teklif açıklama yazısının tebliğ edildiği anlaşılmıştır. Bahse konu isteklilerden Beşiroğlu Yemekçilik Tem. Nak. Tar. Hay. Gıda İnş. San. Tic. Ltd. Şti.-Pars Hazır Yemek San. Tic. A.Ş. İş Ortaklığı, Kavak Yemekçilik Gıda İnş. Tur. Tar. Hay. San. Tic. Ltd. Şti., Beyoğlu Toplu Yemek San. Tic. Ltd. Şti., Fatma Güler Palta ve Aras Üretim Destek Hiz. San. Tic. A.Ş. aşırı düşük teklif açıklaması sunmadığından anılan isteklilerin teklifleri değerlendirme dışı bırakılmıştır. Tam Kur. Yem. A.Ş., Yesemek Yem. Gıda Tem. İnş. Nak. San. Tic. Paz. Ltd. Şti. ile Veysel Sos. Hiz. San. Tic. A.Ş. tarafından sunulan aşırı düşük teklif açıklamaları ihale komisyonu tarafından uygun görülmüş ve ihale komisyonunun 06.08.2025 onay tarihli kararına göre ihalenin Tam Kur. Yem. A.Ş. üzerinde bırakıldığı, Yesemek Yem. Gıda Tem. İnş. Nak. San. Tic. Paz. Ltd. Şti.nin ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif olarak belirlendiği, şikâyete konu edilen Veysel Sos. Hiz. San. Tic. A.Ş. tarafından sunulan teklifin geçerli teklifler arasında üçüncü sırada yer aldığı ve başvuru sahibi Tim 1 Yemek Hiz. Gıda Tem. San. Tic. A.Ş. ve Mirim Yemek A.Ş. İş Ortaklığı’nın teklifinin ise geçerli teklifler arasında dördüncü sırada yer aldığı anlaşılmıştır.

Yukarıda yer verilen mevzuat hükümleri ile doküman düzenlemelerinden, gerçek kişilerin ve tüzel kişilerin kamu ihalelerine katılabilme şartı olarak EKAP platformu ile bir protokol imzalanmak suretiyle gerekli bilgi ve belgelerinin EKAP sistemine kaydedilmesinin gerektiği, kayıt yaptırılmaması halinde ise kamu ihalelerine teklif verebilme imkânının bulunmadığı, yine aynı platforma yüklenmiş bilgi ve belgelerin güncelliğinin sağlanmasının da istekliler açısından bir yükümlülük olarak öngörüldüğü, elektronik ortamda gerçekleştirilen ihalelerde Yeterlik Bilgileri Tablosu’nda beyan edilen bilgilerin de isteklilerin son durumlarını yansıtması gerektiği, ayrıca, tüzel kişilerde; isteklilerin yönetimindeki görevliler ile ilgisine göre, ortaklar ve ortaklık oranlarına (halka arz edilen hisseler hariç)/üyelerine/kurucularına ilişkin bilgilerin idarece EKAP'tan alınacağı, e-tekliflerin istekliler tarafından EKAP üzerinden, yalnızca teklif mektubu ve ekleri doldurularak hazırlandıktan sonra e-imza ile imzalanarak ihale tarih ve saatine kadar gönderileceği anlaşılmıştır.

Yapılan incelemede; ihale üzerinde bırakılan Tam Kur. Yem. A.Ş. tarafından sunulan yeterlik bilgileri tablosunun “Ortak ve Yöneticilere Ait Bilgiler” ile “Teklif Vermeye Yetkili Olunduğuna İlişkin Bilgiler” satırında yer alan beyanlar doğrultusunda EKAP üzerinden yapılan sorgulamalar neticesinde, anılan istekli tarafından teklifin e-imza kullanılarak Murat Şahin tarafından imzalandığı, anılan şahsın şirketin %100 hisse oranı ile tek ortağı ve yönetim kurulu üyesi olarak şirketi münferiden temsile yetkilisi olduğu, tek ortaklı anonim şirketlerin Elektronik İhale Uygulama Yönetmeliği’nin 7’nci maddesi uyarınca pay defteri ve dayanağı yönetim kurulu karar defteri yükleme zorunluluğunun bulunmadığı anlaşılmıştır.

Ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif sahibi Yesemek Yem. Gıda Tem. İnş. Nak. San. Tic. Paz. Ltd. Şti. tarafından sunulan yeterlik bilgileri tablosunun “Ortak ve Yöneticilere Ait Bilgiler” ile “Teklif Vermeye Yetkili Olunduğuna İlişkin Bilgiler” satırında yer alan beyanlar doğrultusunda EKAP üzerinden yapılan sorgulamalar neticesinde, anılan istekli tarafından teklifin e-imza kullanılarak Osman Yılmaz tarafından imzalandığı, anılan şahsın şirketin %100 hisse oranı ile tek ortağı ve müdür olarak şirketi münferiden temsile yetkilisi olduğu tespit edilmiştir.

Veysel Sos. Hiz. San. Tic. A.Ş. tarafından sunulan yeterlik bilgileri tablosunun “Ortak ve Yöneticilere Ait Bilgiler” ile “Teklif Vermeye Yetkili Olunduğuna İlişkin Bilgiler” satırında yer alan beyanlar doğrultusunda EKAP üzerinden yapılan sorgulamalar neticesinde, anılan istekli tarafından teklifin e-imza kullanılarak Fırat Ata tarafından imzalandığı, anılan şahsın şirketin %100 hisse oranı ile tek ortağı ve yönetim kurulu üyesi olarak şirketi münferiden temsile yetkilisi olduğu, tek ortaklı anonim şirketlerin Elektronik İhale Uygulama Yönetmeliği’nin 7’nci maddesi uyarınca pay defteri ve dayanağı yönetim kurulu karar defteri yükleme zorunluluğunun bulunmadığı anlaşılmıştır.

Bu itibarla, şikâyete konu edilen isteklilerin EKAP’a kayıtlı olduğu, İdari Şartname’nin 7’nci maddesine göre yönetimindeki görevliler ile ortaklar ve ortaklık oranlarına ilişkin bilgilerin yeterlik bilgileri tablolarına EKAP üzerinden yansıtıldığı ve son durumu gösterir nitelikte olduğu, ayrıca tekliflerin de yetkili kişiler tarafından imzalandığı anlaşılmış ve başvuru sahibinin söz konusu iddiasının yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır.

2. Başvuru sahibinin 2’nci iddiasına ilişkin olarak:

Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin “Bilanço veya eşdeğer belgeler” başlıklı 35’inci maddesinde “(1) Bilançonun veya eşdeğer belgelerin istenildiği ihalelerde ihalenin yapıldığı yıldan önceki yıla ait;

a) Yayınlanması zorunlu olan yıl sonu bilançosunun veya gerekli bölümlerinin,

b) (a) bendinde belirtilen belgelere eşdeğer belgelerin,

her ikisinin de idarece istenilmesi zorunludur.

(2) Bilanço veya eşdeğer belgeler kapsamında;

a) İlgili mevzuatı uyarınca bilançosunu yayımlatma zorunluluğu olan aday ve istekliler yıl sonu bilançosunu veya bilançonun üçüncü fıkradaki kriterlerin sağlandığını gösteren bölümlerini,

b) İlgili mevzuatı uyarınca bilançosunu yayımlatma zorunluluğu olmayan aday ve istekliler yıl sonu bilançosunu veya bilançonun üçüncü fıkradaki kriterlerin sağlandığını gösteren bölümlerini ya da bu kriterlerin sağlandığını göstermek üzere yeminli mali müşavir veya serbest muhasebeci mali müşavirce standart forma uygun olarak düzenlenen belgeyi sunar.

(3) Adayın veya isteklinin ikinci fıkra uyarınca sunduğu belgelerde;

a) Belli sürelerde nakit akışını sağlayabilmesi için gerekli likiditeye ve kısa dönem (bir yıl) içinde borç ödeme gücüne sahip olup olmadığını gösteren cari oranın (dönen varlıklar/kısa vadeli borçlar) en az 0,75 olması, (hesaplama yapılırken; yıllara yaygın inşaat maliyetleri dönen varlıklardan, yıllara yaygın inşaat hakediş gelirleri ise kısa vadeli borçlardan düşülecektir),

b) Aktif varlıkların ne kadarının öz kaynaklardan oluştuğunu gösteren öz kaynak oranının (öz kaynaklar/toplam aktif) en az 0,15 olması, (hesaplama yapılırken, yıllara yaygın inşaat maliyetleri toplam aktiflerden düşülecektir),

c) Kısa vadeli banka borçlarının öz kaynaklara oranının 0,50’den küçük olması,

ve belirtilen üç kriterin birlikte sağlanması zorunludur. Sunulan bilançolarda varsa yıllara yaygın inşaat maliyetleri ile yıllara yaygın inşaat hakediş gelirlerinin gösterilmesi gerekir.

(4) Yukarıda belirtilen kriterleri bir önceki yılda sağlayamayanlar, son iki yıla ait belgelerini sunabilirler. Bu takdirde, son iki yılın parasal tutarlarının ortalaması üzerinden yeterlik kriterlerinin sağlanıp sağlanmadığına bakılır. …

(7) Bilanço veya bilançonun üçüncü fıkradaki kriterlerin sağlandığını gösteren bölümlerinin ilgili mevzuatına göre düzenlenmiş ve yeminli mali müşavir veya serbest muhasebeci mali müşavir ya da vergi dairesince onaylanmış olması zorunludur. …

(10) Aday veya isteklinin ortak girişim olması halinde, ortakların her birinin istenen belgeleri ayrı ayrı sunması ve üçüncü fıkranın (a), (b) ve (c) bentlerinde veya serbest meslek kazanç defteri özetine ilişkin dokuzuncu fıkrada belirtilen kriterleri sağlaması zorunludur.” hükmü,

“İş hacmini gösteren belgeler” başlıklı 36’ncı maddesinde “(1) İş hacmini gösteren belgelerin istenildiği ihalelerde;

a) İhalenin yapıldığı yıldan önceki yıla ait toplam ciroyu gösteren gelir tablosunun,

b) Hizmet işleri ile ilgili ciro tutarını gösteren belgenin, her ikisinin de idarelerce istenilmesi zorunludur.

(2) Aday veya isteklinin birinci fıkrada belirtilen belgelerden birini sunması yeterlidir. Serbest meslek erbabının iş hacmi serbest meslek kazanç defteri özeti ile belgelendirilir.

(3) Hizmet işleri ile ilgili ciro tutarını tevsik etmek üzere; yeminli mali müşavir veya serbest muhasebeci mali müşavirce standart forma uygun olarak düzenlenen belge sunulur.

(4) Toplam ciro; gelir tablosundaki brüt satışlar tutarından, satıştan iadeler, satış iskontoları ve diğer indirimlerin tutarları düşülmek suretiyle ulaşılan net satışlar tutarıdır.

(5) Hizmet işleri ile ilgili ciro tutarının hesabında, yurt içinde ve yurt dışında, taahhüt altında devam eden hizmet işlerinin gerçekleştirilen kısmından veya bitirilen hizmet işlerinden elde edilen gelirlerin toplamı dikkate alınır.

(6) İş hacmini gösteren belgelere ilişkin kriterler aşağıdaki esaslara göre belirlenir:

a) Açık ihale usulüyle yapılan ihaleler ile Kanunun 21 inci maddesinin (b) ve (c) bentlerine göre yapılan ihalelerde, toplam cironun teklif edilen bedelin % 25’inden, hizmet işleri ile ilgili cironun ise teklif edilen bedelin % 15’inden az olmaması gerekir. Bu kriterlerden herhangi birini sağlayan ve sağladığı kritere ilişkin belgeyi sunan istekli yeterli kabul edilir. …

(8) Altıncı ve yedinci fıkralardaki kriterleri bir önceki yılda sağlayamayanlar, son iki yıla ait belgelerini sunabilirler. Bu takdirde, son iki yılın parasal tutarlarının ortalaması üzerinden yeterlik kriterlerinin sağlanıp sağlanmadığına bakılır. …

(11) Gelir tablosunun veya serbest meslek kazanç defteri özetinin yeminli mali müşavir veya serbest muhasebeci mali müşavir ya da vergi dairesince onaylı olması zorunludur. …

(12) İş ortaklığı olarak ihaleye katılan aday ve isteklilerde; iş hacmine ilişkin kriterlerin, her bir ortak tarafından iş ortaklığındaki hissesi oranında sağlanması zorunludur. ...” hükmü,

İdari Şartname’nin “İhaleye katılabilmek için gereken belgeler ve yeterlik kriterleri” başlıklı 7’nci maddesinde “7.1. İsteklilerin ihaleye katılabilmeleri için aşağıda sayılan belgeler ve yeterlik kriterleri ile fiyat dışı unsurlara ilişkin bilgileri e-teklifleri kapsamında beyan etmeleri gerekmektedir.

… 7.4. Ekonomik ve mali yeterliğe ilişkin belgeler ve bu belgelerin taşıması gereken kriterler:

… 7.4.2. İsteklinin ihalenin yapıldığı yıldan önceki yıla ait yıl sonu bilançosu veya eşdeğer belgeleri.

a) İlgili mevzuatı uyarınca bilançosunu yayımlatma zorunluluğu olan istekliler, yıl sonu bilançosunu veya bilançonun gerekli kriterleri sağlandığını gösteren bölümlerini,

b) İlgili mevzuatı uyarınca bilançosunu yayımlatma zorunluluğu olmayan istekliler, yıl sonu bilançosunu veya bilançonun gerekli kriterleri sağladığını gösteren bölümlerini ya da bu kriterlerin sağlandığını göstermek üzere yeminli mali müşavir veya serbest muhasebeci mali müşavir tarafından standart forma uygun olarak düzenlenen belgeyi (Standart Form: KİK025.1/H)

sunmaları gerekmektedir.

Sunulan bilanço veya eşdeğer belgelerde;

a) Belli sürelerde nakit akışını sağlayabilmesi için gerekli likiditeye ve kısa dönem (bir yıl) içinde borç ödeme gücüne sahip olup olmadığını gösteren cari oranın (dönen varlıklar/kısa vadeli borçlar) en az 0,75 olması, (hesaplama yapılırken; yıllara yaygın inşaat maliyetleri dönen varlıklardan, yıllara yaygın inşaat hakediş gelirleri ise kısa vadeli borçlardan düşülecektir),

b) Aktif varlıkların ne kadarının öz kaynaklardan oluştuğunu gösteren öz kaynak oranının (öz kaynaklar/toplam aktif) en az 0,15 olması, (hesaplama yapılırken, yıllara yaygın inşaat maliyetleri toplam aktiflerden düşülecektir),

c) Kısa vadeli banka borçlarının öz kaynaklara oranının 0,50'den küçük olması,

ve belirtilen üç kriterin birlikte sağlanması zorunludur. Sunulan bilançolarda varsa yıllara yaygın inşaat maliyetleri ile yıllara yaygın inşaat hakediş gelirlerinin gösterilmesi gerekir.

Yukarıda belirtilen kriterleri bir önceki yılda sağlayamayanlar, son iki yıla ait belgelerini sunabilirler. Bu takdirde, son iki yılın parasal tutarlarının ortalaması üzerinden yeterlik kriterlerinin sağlanıp sağlanmadığına bakılır. …

Bilanço veya bilançonun yukarıda belirtilen kriterlerin sağlandığını gösteren bölümlerinin ilgili mevzuatına göre düzenlenmiş ve yeminli mali müşavir veya serbest muhasebeci mali müşavir ya da vergi dairesince onaylanmış olması zorunludur. …

İsteklinin ortak girişim olması halinde, ortakların her birinin istenen belgeleri ayrı ayrı sunması ve yukarıda belirtilen kriterleri sağlaması zorunludur.

7.4.3. İstekli tarafından;

a) İhalenin yapıldığı yıldan önceki yıla ait toplam ciroyu gösteren gelir tablosunun,

b) Hizmet işleri ile ilgili ciro tutarını gösteren belgeler,

birinin sunulması yeterlidir.

Hizmet işleri ile ilgili ciro tutarını tevsik etmek üzere; yeminli mali müşavir veya serbest muhasebeci mali müşavirce standart forma uygun olarak düzenlenen belge sunulur.

Hizmet işleri ile ilgili ciro tutarının hesabında, yurt içinde ve yurt dışında, taahhüt altında devam eden hizmet işlerinin gerçekleştirilen kısmından veya bitirilen hizmet işlerinden elde edilen gelirlerin toplamı dikkate alınır.

Toplam cironun teklif edilen bedelin % 25'inden, hizmet işleri ile ilgili cironun ise teklif edilen bedelin % 15'inden az olmaması gerekir. Bu kriterlerden herhangi birini sağlayan ve sağladığı kritere ilişkin belgeyi sunan istekli yeterli kabul edilir.

Bu kriterleri bir önceki yılda sağlayamayanlar, son iki yıla ait belgelerini sunabilirler. Bu takdirde, son iki yılın parasal tutarlarının ortalaması üzerinden yeterlik kriterlerinin sağlanıp sağlanmadığına bakılır. …

İş ortaklığı olarak ihaleye katılan isteklilerde; iş hacmine ilişkin kriterlerin, her bir ortak tarafından iş ortaklığındaki hissesi oranında sağlanması zorunludur. ...” düzenlemesi yer almaktadır.

Yukarıda aktarılan mevzuat hükümleri ve ihale dokümanı düzenlemeleri çerçevesinde;

- Bilanço veya eşdeğer belgelerin istenildiği ihalelerde; isteklinin cari oranın en az 0,75, öz kaynak oranının en az 0,15 ve kısa vadeli banka borçlarının öz kaynaklara oranının 0,50’nin altında olduğuna ilişkin mali yeterlik kriterlerinin birlikte sağlanmasının zorunlu olduğu, söz konusu kriterlerin bir önceki yılda sağlanamaması halinde son iki yıla ait belgelerin sunulabileceği ve bu durumda ortalama parasal tutarların esas alınacağı,

- İş hacmini gösteren belgelerin istenildiği ihalelerde, aday veya isteklinin ihalenin yapıldığı yıldan önceki yıla ait toplam ciroyu gösteren gelir tablosu ile hizmet işlerine ait ciro tutarını gösteren belgelerden birini sunmasının yeterli kabul edileceği, isteklilerin beyan ettiği toplam ciro tutarının veya hizmet işlerine ilişkin ciro tutarının güncellenmiş halinin; toplam ciro sunulması halinde teklif bedelinin %25’inden, hizmet işlerine ilişkin ciro sunulması halinde ise teklif bedelinin %15’inden az olmaması gerektiği, bu iki kriterden herhangi birini sağlayan aday veya isteklinin yeterli kabul edileceği, söz konusu kriterleri bir önceki yılda sağlayamayan isteklilerce son iki yıla ait belgelerin sunulabileceği ve bu durumda ortalama parasal tutarlar üzerinden yeterlik değerlendirmesi yapılacağı belirtilmiştir.

İhale üzerinde bırakılan Tam Kur. Yem. A.Ş. tarafından sunulan yeterlik bilgileri tablosunun “Ekonomik ve Mali Yeterliğe İlişkin Bilgiler” başlıklı bölümünün bilanço bilgileri için açılmış olan satırında yer alan bilgilerin incelenmesi neticesinde, anılan istekli tarafından 2024 yılına ait bilanço bilgilerinin beyan edildiği,

Bu kapsamda, söz konusu isteklinin belirttiği cari oranın “4,47379373” , öz kaynak oranının “0,8219845” ve kısa vadeli banka borçlarının öz kaynaklara oranının “0,1480915” olduğu görülmüş ve İdari Şartname’de yer verilen bilanço oranlarına ilişkin yeterlik kriterlerini sağladığı anlaşılmıştır.

Ayrıca, bahse konu istekli tarafından sunulan teklif fiyatı ile yeterlik bilgileri tablosunda beyan edilen bilgi ve belgeler üzerinden yapılan inceleme neticesinde; anılan istekli tarafından söz konusu ihaleye ilişkin olarak 48.688.290,71 TL tutarında teklif sunulduğu, bu doğrultuda teklif bedeline göre toplam ciroya ilişkin sağlaması gereken iş hacmi tutarının (48.688.290,71 TL x 0,25=) 12.172.072,68 TL olduğu görülmüştür.

Söz konusu istekli tarafından sunulan yeterlik bilgileri tablosunun “Ekonomik ve Mali Yeterliğe İlişkin Bilgiler” bölümünün iş hacmine ilişkin satırlarında yer alan bilgiler incelendiğinde, beyan edilen ciro bilgilerinin 2024 yılına ait olduğu ve bu yıl için toplam ciro tutarının ******.279,58 TL olarak beyan edildiği görülmüş olup belgenin güncellenmeksizin toplam ciroya ilişkin sağlaması gereken asgari iş hacmi tutarını (12.172.072,68 TL) sağladığı anlaşılmıştır.

Ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif sahibi Yesemek Yem. Gıda Tem. İnş. Nak. San. Tic. Paz. Ltd. Şti. tarafından sunulan yeterlik bilgileri tablosunun “Ekonomik ve Mali Yeterliğe İlişkin Bilgiler” başlıklı bölümünün bilanço bilgileri için açılmış olan satırında yer alan bilgilerin incelenmesi neticesinde, anılan istekli tarafından 2024 yılına ait bilanço bilgilerinin beyan edildiği,

Bu kapsamda, söz konusu isteklinin belirttiği cari oranın “4,20800088” , öz kaynak oranının “0,42447103” ve kısa vadeli banka borçlarının öz kaynaklara oranının “0,00704474” olduğu görülmüş ve İdari Şartname’de yer verilen bilanço oranlarına ilişkin yeterlik kriterlerini sağladığı anlaşılmıştır.

Ayrıca, bahse konu istekli tarafından sunulan teklif fiyatı ile yeterlik bilgileri tablosunda beyan edilen bilgi ve belgeler üzerinden yapılan inceleme neticesinde; anılan istekli tarafından söz konusu ihaleye ilişkin olarak 49.358.517,12 TL tutarında teklif sunulduğu, bu doğrultuda teklif bedeline göre toplam ciroya ilişkin sağlaması gereken iş hacmi tutarının (49.358.517,12 TL x 0,25=) 12.339.629,28 TL olduğu görülmüştür.

Söz konusu istekli tarafından sunulan yeterlik bilgileri tablosunun “Ekonomik ve Mali Yeterliğe İlişkin Bilgiler” bölümünün iş hacmine ilişkin satırlarında yer alan bilgiler incelendiğinde, 2023 ve 2024 yıllarına ait ciro bilgilerinin beyan edildiği ve 2024 yılı için toplam ciro tutarının *****.091,17 TL olduğu görülmüş olup söz konusu tutarın güncellenmeksizin ve 2023 yılı için beyan edilen tutarı hesaba katmaksızın toplam ciroya ilişkin sağlaması gereken asgari iş hacmi tutarını (12.339.629,28 TL) sağladığı anlaşılmıştır.

Veysel Sos. Hiz. San. Tic. A.Ş. tarafından sunulan yeterlik bilgileri tablosunun “Ekonomik ve Mali Yeterliğe İlişkin Bilgiler” başlıklı bölümünün bilanço bilgileri için açılmış olan satırında yer alan bilgilerin incelenmesi neticesinde, anılan istekli tarafından 2024 yılına ait bilanço bilgilerinin beyan edildiği,

Bu kapsamda, söz konusu isteklinin belirttiği cari oranın “1,21559787” , öz kaynak oranının “0,18308974” ve kısa vadeli banka borçlarının öz kaynaklara oranının “0” olduğu görülmüş ve İdari Şartname’de yer verilen bilanço oranlarına ilişkin yeterlik kriterlerini sağladığı anlaşılmıştır.

Ayrıca, bahse konu istekli tarafından sunulan teklif fiyatı ile yeterlik bilgileri tablosunda beyan edilen bilgi ve belgeler üzerinden yapılan inceleme neticesinde; anılan istekli tarafından söz konusu ihaleye ilişkin olarak 50.488.290,71 TL tutarında teklif sunulduğu, bu doğrultuda teklif bedeline göre toplam ciroya ilişkin sağlaması gereken iş hacmi tutarının (50.488.290,71 TL x 0,25=) 12.622.072,68 TL olduğu görülmüştür.

Söz konusu istekli tarafından sunulan yeterlik bilgileri tablosunun “Ekonomik ve Mali Yeterliğe İlişkin Bilgiler” bölümünün iş hacmine ilişkin satırlarında yer alan bilgiler incelendiğinde, beyan edilen ciro bilgilerinin 2024 yılına ait olduğu ve bu yıl için toplam ciro tutarının ******.685,39 TL olarak beyan edildiği görülmüş olup belgenin güncellenmeksizin toplam ciroya ilişkin sağlaması gereken asgari iş hacmi tutarını (12.622.072,68 TL) sağladığı anlaşılmıştır.

Dolayısıyla, şikâyete konu edilen istekliler tarafından sunulan yeterlik bilgileri tablosunda beyan edilen bilanço oranları ve ciro tutarlarının İdari Şartname’de istenen yeterlik kriterlerini karşıladığı ve Gelir İdaresi Başkanlığı ile yapılan entegrasyon kapsamında EKAP’a aktarılan bilgilerin sorgulanması sonucu elde edilen bilgiler ile uyumlu olduğu anlaşılmış ve başvuru sahibinin bahse konu iddiası yerinde bulunmamıştır.

3. Başvuru sahibinin 3’üncü iddiasına ilişkin olarak:

Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin “İş deneyimini gösteren belgeler” başlıklı 39’uncu maddesinde “(1) İş deneyimini gösteren belgelerin istenildiği ihalelerde; teknolojik ürün deneyim belgesinin ve yurt içinde veya yurt dışında kamu veya özel sektörde bedel içeren tek bir sözleşme kapsamında taahhüt edilen ihale konusu iş veya benzer işlere ilişkin olarak;

a) İlk ilan veya davet tarihinden geriye doğru son beş yıl içinde kabul işlemleri tamamlanan hizmet alımlarıyla ilgili iş deneyimini gösteren belgelerin,

…

(3) İş deneyiminin belirlenmesi amacıyla;

a) Açık ihale usulüyle yapılan ihaleler ile Kanunun 21 inci maddesinin (b), (c) ve (f) bentlerine göre yapılan ihalelerde, teklif edilen bedelin % 25’i ile % 50’si aralığında idarece belirlenecek bir orandan az olmamak üzere, …

ihale konusu iş veya benzer işlere ait tek sözleşmeye ilişkin iş deneyimini gösteren belgeler ile teknolojik ürün deneyim belgesinin sunulması istenir. …

(5) İş ortaklığında pilot ortağın, istenen iş deneyim tutarının en az % 70’ini, diğer ortakların her birinin, istenen iş deneyim tutarının en az % 10’unu sağlaması ve diğer ortak veya ortakların iş deneyim tutarı toplamının ise istenen iş deneyim tutarının % 30’undan az olmaması gerekir. Ancak, ihaleye katılan iş ortaklığının ortakları tarafından ortaklık oranları ve yapısı aynı olmak kaydıyla daha önce kurulmuş olan iş ortaklığının gerçekleştirdiği bir işten elde edilen iş deneyimini gösteren belgelerin sunulması halinde, pilot ortak ve diğer ortakların her birinin birinci cümledeki oranlara göre asgari iş deneyim tutarını sağlaması koşulu aranmaz. …” hükmü,

“Değerlendirmeye ilişkin esaslar” başlıklı 48’inci maddesinde “(1) İhale konusu iş veya benzer işlerle ilgili tek sözleşmeye dayalı olarak iş deneyimini gösteren belgeler değerlendirmeye alınır. …

(5) İş ortaklığı tarafından gerçekleştirilen işlerde ortakların iş deneyim tutarı, iş ortaklığındaki hisse oranı esas alınarak belirlenir. …” hükmü,

__

__ İdari Şartname’nin “İhaleye katılabilmek için gereken belgeler ve yeterlik kriterleri” başlıklı 7’nci maddesinde “…7.5. Mesleki ve teknik yeterliğe ilişkin belgeler ve bu belgelerin taşıması gereken kriterler:

7.5.1. İsteklinin teknolojik ürün deneyim belgesi ya da yurt içinde veya yurt dışında kamu veya özel sektörde bedel içeren tek bir sözleşme kapsamında taahhüt edilen ihale konusu iş veya benzer işlere ilişkin olarak;

a) İlk ilan tarihinden geriye doğru son beş yıl içinde kabul işlemleri tamamlanan hizmet alımlarıyla ilgili iş deneyimini gösteren belgeleri veya

b) … İstekli tarafından teklif edilen bedelin % 50'den az olmamak üzere, ihale konusu iş veya benzer işlere ait tek sözleşmeye ilişkin iş deneyimini gösteren belgelerin veya teknolojik ürün deneyim belgesinin sunulması gerekir.

İş ortaklığında pilot ortağın, istenen iş deneyim tutarının en az % 70'ini, diğer ortakların her birinin, istenen iş deneyim tutarının en az % 10'unu sağlaması ve diğer ortak veya ortakların iş deneyim tutarı toplamının ise istenen iş deneyim tutarının % 30'undan az olmaması gerekir. Ancak, ihaleye katılan iş ortaklığının ortakları tarafından ortaklık oranları ve yapısı aynı olmak kaydıyla daha önce kurulmuş olan iş ortaklığının gerçekleştirdiği bir işten elde edilen iş deneyimini gösteren belgelerin sunulması halinde, pilot ortak ve diğer ortakların her birinin birinci cümledeki oranlara göre asgari iş deneyim tutarını sağlaması koşulu aranmaz. …

7.6. Benzer iş olarak kabul edilecek işler aşağıda belirtilmiştir:

Kamu veya özel sektörde yapılan malzemeli yemek hazırlama, servisi ve servis sonrası temizlik hizmetleri benzer iş olarak kabul edilecektir. …” düzenlemesi yer almaktadır.

Yukarıda aktarılan mevzuat hükümleri ve ihale dokümanı düzenlemelerinden; ihale konusu iş veya benzer işlere ilişkin olmak üzere sunulan, son beş yıl içinde kabul işlemleri tamamlanmış ve bedel içeren tek bir sözleşme kapsamında düzenlenmiş olan belgelerin iş deneyimini gösteren belgeler olarak değerlendirilebileceği, açık ihale usulüyle yapılan ihalelerde idarece teklif edilen bedelin %25’i ile %50’si arasında belirlenen bir orandan az olmamak üzere asgari iş deneyimi şartı arandığı, ihale dokümanında bu oranın idare tarafından %50 olarak, benzer işin ise “Kamu veya özel sektörde yapılan malzemeli yemek hazırlama, servisi ve servis sonrası temizlik hizmetleri” olarak belirlendiği, iş ortaklığı tarafından gerçekleştirilen işlerde ortakların iş deneyim tutarının iş ortaklığındaki hisse oranı esas alınarak belirleneceği anlaşılmıştır.

İhale üzerinde bırakılan Tam Kur. Yem. A.Ş. tarafından sunulan teklif fiyatı ile ihale dokümanı düzenlemeleri ve yeterlik bilgileri tablosunda beyan edilen bilgi ve belgeler üzerinden yapılan inceleme neticesinde; anılan istekli tarafından söz konusu ihaleye ilişkin olarak 48.688.290,71 TL tutarında teklif sunulduğu, bu doğrultuda teklif bedeline göre sağlaması gereken iş deneyimini gösteren belge tutarının (48.688.290,71 TL x 0,50=) 24.344.145,36 TL olduğu görülmüştür.

Anılan istekli tarafından yeterlik bilgileri tablosunda EKAP’ta kayıtlı olan iş deneyim belgesinin beyan edildiği, belge isminin “2023/537270-7500595-1-1_EKAP'ta Kayıtlı Olan İş Deneyim Belgesi.doc” olduğu,

Söz konusu belge incelendiğinde; belge numarasının “2023/537270-7500595-1-1” olduğu, belgenin İstanbul Eğitim ve Araştırma Hastanesi tarafından düzenlenen yüklenici iş bitirme belgesi olduğu, belgeye konu işin tanımının “12 Aylık Malzemeli Yemek Pişirme, Dağıtım ve Sonrası Hizmetler Alımı” olduğu, yüklenicinin ticaret ünvanının “Tam Kur. Yem. A.Ş. ve Ömür Mutfak İşletmeleri A.Ş. İş Ortaklığı” ve bahse konu ortaklıktaki Tam Kur. Yem. A.Ş.nin ortaklık oranının %70 olduğu, işin kabul tarihinin “31.07.2024”, ilk sözleşme bedelinin “53.998.970,00 TL” ve belge tutarının “61.035.321,64 TL” olduğu görülmüştür. Söz konusu iş deneyim belgesinde Tam Kur. Yem. A.Ş.nin ortaklık oranına göre yapılan hesaplamada (61.035.321,64 TL x 0,70=) 42.724.725,15 TL tutarına ulaşıldığı görülmüş olup belgenin güncellenmeksizin sağlaması gereken asgari iş deneyim tutarını (24.344.145,36 TL) sağladığı ve benzer iş tanımına uygun olduğu anlaşılmıştır.

Ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif sahibi istekli Yesemek Yem. Gıda Tem. İnş. Nak. San. Tic. Paz. Ltd. Şti. tarafından sunulan teklif fiyatı ile ihale dokümanı düzenlemeleri ve yeterlik bilgileri tablosunda beyan edilen bilgi ve belgeler üzerinden yapılan inceleme neticesinde; anılan istekli tarafından söz konusu ihaleye ilişkin olarak 49.358.517,12 TL tutarında teklif sunulduğu, bu doğrultuda teklif bedeline göre sağlaması gereken iş deneyimini gösteren belge tutarının (49.358.517,12 TL x 0,50=) 24.679.258,56 TL olduğu görülmüştür.

Anılan istekli tarafından yeterlik bilgileri tablosunda EKAP’ta kayıtlı olan iş deneyim belgesinin beyan edildiği, belge isminin “1448-H-KD-3-1_EKAP'ta Kayıtlı Olan İş Deneyim Belgesi.doc” olduğu,

Söz konusu belge incelendiğinde; belge numarasının “1448-H-KD-3-1” olduğu, belgenin Kilis İl Emniyet Müdürlüğü tarafından düzenlenen yüklenici iş bitirme belgesi olduğu, belgeye konu işin tanımının “FKH bölgesinde görevlendirilen Azez Bölge Koordinatör Emniyet Müdürlüğü ve Suriye Sınır Ötesi Görevi bünyesinde görevlendirilen personel için taşımalı/malzemeli sıcak yemek ve/veya kumanya tipi yemek alımı” olduğu, yüklenicinin ticaret ünvanının “Yesemek Yem. Gıda Tem. İnş. Nak. San. Tic. Paz. Ltd. Şti.” olduğu, işin kabul tarihinin “31.12.2024”, ilk sözleşme bedelinin “37.200.000,00 TL” ve belge tutarının “36.766.653,69 TL” olduğu görülmüş olup belgenin güncellenmeksizin sağlaması gereken asgari iş deneyim tutarını (24.679.258,56 TL) sağladığı ve benzer iş tanımına uygun olduğu anlaşılmıştır.

Veysel Sos. Hiz. San. Tic. A.Ş. tarafından sunulan teklif fiyatı ile ihale dokümanı düzenlemeleri ve yeterlik bilgileri tablosunda beyan edilen bilgi ve belgeler üzerinden yapılan inceleme neticesinde; anılan istekli tarafından söz konusu ihaleye ilişkin olarak 50.488.290,71 TL tutarında teklif sunulduğu, bu doğrultuda teklif bedeline göre sağlaması gereken iş deneyimini gösteren belge tutarının (50.488.290,71 TL x 0,50=) 25.244.145,36 TL olduğu görülmüştür.

Anılan istekli tarafından yeterlik bilgileri tablosunda EKAP’ta kayıtlı olan iş deneyim belgesinin beyan edildiği, belge isminin “2018/265091-2949146-1-2_EKAP'ta Kayıtlı Olan İş Deneyim Belgesi.doc” olduğu,

Söz konusu belge incelendiğinde; belge numarasının “2018/265091-2949146-1-2” olduğu, belgenin Türkiye Petrolleri Anonim Ortaklığı Genel Müdürlüğü (TPAO) Tedarik ve Lojistik Daire Başkanlığı tarafından düzenlenen yüklenici iş bitirme belgesi olduğu, belgeye konu işin tanımının “Türkiye Petrolleri A.O. Batman Bölge Müdürlüğünde bulunan merkez yemekhane ile Kirstal Park sosyal tesisinin malzemeli yemek hazırlama, pişirme, servis etme ve servis sonrası hizmetlerinin yüklenici personeli vasıtası ile 3 yıl süre ile yürütülmesi işidir.” olduğu, yüklenicinin ticaret ünvanının “Veysel Sos. Hiz. San. Tic. A.Ş. ve Çağatay Kurumsal Hiz. A.Ş. İş Ortaklığı” ve bahse konu ortaklıktaki Veysel Sos. Hiz. San. Tic. A.Ş.nin ortaklık oranının %99 olduğu, işin ihale tarihinin “16.07.2018”, kabul tarihinin “15.09.2021”, ilk sözleşme bedelinin “12.755.331,00 TL” ve belge tutarının “11.259.760,12 TL” olduğu, söz konusu iş deneyim belgesinde Veysel Sos. Hiz. San. Tic. A.Ş.nin ortaklık oranına göre hesaplanan iş deneyim tutarının (11.259.760,12 TL x 0,99=) 11.147.162,52 TL olduğu, anılan tutarın güncellenmesi sonucu 125.868.722,22 TL tutarına ulaşılması ile belgenin sağlaması gereken asgari iş deneyim tutarını (25.244.145,36TL) sağladığı ve benzer iş tanımına uygun olduğu anlaşılmıştır.

Sonuç olarak, itirazen şikâyete konu edilen istekliler tarafından sunulan yeterlik bilgileri tablosunda beyan edilen iş deneyimini gösteren belgelerin İdari Şartname’de istenen yeterlik kriterlerini karşıladığı ve EKAP’a aktarılan bilgilerin sorgulanması sonucu elde edilen bilgiler ile uyumlu ve benzer iş tanımına uygun olduğu anlaşılmış olup, başvuru sahibinin anılan iddiası yerinde bulunmamıştır.

4. Başvuru sahibinin 4’üncü iddiasına ilişkin olarak:

Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin “Aday veya isteklinin mesleki faaliyetini sürdürdüğünü ve teklif vermeye yetkili olduğunu gösteren belgeler” başlıklı 38’inci maddesinde “… (4) İhale konusu işin yerine getirilmesi için alınması zorunlu olan ve ilgili mevzuatında o iş için özel olarak düzenlenen sicil, izin, ruhsat vb. belgelerin adaylar veya istekliler tarafından sunulmasına ilişkin hükümlere, ilan ve ön yeterlik şartnamesi veya idari şartnamede yer verilir. İş ortaklarının her birinin söz konusu belgeleri ayrı ayrı sunması, konsorsiyumda ise her bir ortağın kendi kısmına ilişkin belgeleri sunması zorunludur.” hükmü,

İdari Şartname’nin “İhaleye katılabilmek için gereken belgeler ve yeterlik kriterleri” başlıklı 7’nci maddesinde “7.1. İsteklilerin ihaleye katılabilmeleri için aşağıda sayılan belgeler ve yeterlik kriterleri ile fiyat dışı unsurlara ilişkin bilgileri e-teklifleri kapsamında beyan etmeleri gerekmektedir.

…

ı) İhale konusu işin ya da malın satış faaliyetinin yerine getirilebilmesi için ilgili mevzuat gereğince alınması zorunlu olan sicil, izin, ruhsat, faaliyet belgesi vb. belgeler:

__

…

7.2. İhaleye iş ortaklığı olarak teklif verilmesi halinde;

7.2.1. İş ortaklığının her bir ortağı tarafından 7.1. maddesinin (a) ve (ı) bentlerinde yer alan belgelere ilişkin bilgilerin ayrı ayrı beyan edilmesi zorunludur. …” düzenlemesi yer almaktadır.

Yukarıda yer verilen İdari Şartname’nin 7’nci maddesinde, istekliler tarafından ihale tarihi itibariyle geçerliliği olan “İşletme Kayıt Belgesi”nin sunulmasının istenildiği anlaşılmıştır.

İhale işlem dosyası üzerinden yapılan incelemede, idare tarafından “E-47656443-934.99-523197” sayılı, “30.06.2025" tarihli ve “İhale Araştırma Talebi” başlıklı Antakya İlçe Tarım Orman Müdürlüğü’ne gönderilen yazıda “Üniversitemizin 08/09/2025-28/08/2026 tarihleri arası personel ve öğrenciler için malzemeli yemek hizmeti alımı ihalesi 26/06/2025 tarihinde 4734 sayılı Kamu İhale Kanununun Elektronik İhale Uygulama Yönetmeliği uyarınca yapılmıştır. Söz konusu ihaleye istinaden ekli tabloda belirtilen firmaların Gıda Üretim izin Belgesi veya İşletme Kayıt Belgesi'nin olup olmadığı hakkında ivedi olarak bilgi verilmesi hususunda gereğini arz ederim.” ifadelerine yer verilerek, anılan hizmet alımı ihalesine teklif sunan ve ekte yer verilen isteklilerin teklifi kapsamında “Gıda Üretim İzin Belgesi” veya “İşletme Kayıt Belgesi”nin mevcudiyetine ilişkin tespitte bulunulmasını teminen yetkili kurumdan bilgi talebinde bulunulduğu,

İdare tarafından bilgi isteme yazısında “Ek”te yer verilen tabloda belirtilen istekliler incelendiğinde; itirazen şikâyete konu edilen isteklilerden, ihale üzerinde bırakılan Tam Kur. Yem. A.Ş.nin teklifi kapsamında sunulan ve anılan istekli adına Fatih Kaymakamlığı İlçe Tarım ve Orman Müdürlüğü tarafından düzenlenen “TR-34-K-278952” sayılı işletme kayıt belgesine; ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif sahibi Yesemek Yem. Gıda Tem. İnş. Nak. San. Tic. Paz. Ltd. Şti.nin teklifi kapsamında sunulan ve anılan istekli adına Kırıkhan Kaymakamlığı İlçe Tarım ve Orman Müdürlüğü tarafından düzenlenen “TR-31-K-019619” sayılı işletme kayıt belgesine; Veysel Sos. Hiz. San. Tic. A.Ş.nin teklifi kapsamında sunulan ve anılan istekli adına Batman Valiliği İl Tarım ve Orman Müdürlüğü tarafından düzenlenen “TR-72-K-002896” sayılı işletme kayıt belgesine yer verilen satırların bulunduğu tespit edilmiştir.

Söz konusu bilgi isteme yazısına cevaben, Antakya İlçe Tarım ve Orman Müdürlüğü tarafından gönderilen “04.07.2025” tarihli yazıda “İlgi yazınızda bulunan işletmeler Ggbs sisteminden kontrolü yapılmış olup işletmelerin tümü aktif durumda olduğu tespit edilmiştir.” ifadelerine yer verilmek suretiyle, tabloda yer alan isteklilere ait işletme kayıt belgelerinin Gıda Güvenliği Bilgi Sistemi (GGBS) üzerinden yapılan inceleme neticesinde aktif durumda olduğunun bildirildiği anlaşılmıştır.

İdare tarafından yazı ekinde sunulan istekliler tarafından beyan edilen işletme kayıt belgelerinin kayıtlı ve aktif olup olmadığının tespiti amacıyla Antakya İlçe Tarım ve Orman Müdürlüğü’nden teyit talebinde bulunulduğu; söz konusu yazı ekinde yer alan istekliler arasında itirazen şikayete konu edilen isteklilerin de yer aldığı; alınan cevabi yazıda ise bahsi geçen isteklilerin işletme kayıt belgelerinin aktif durumda olduğunun teyit edildiği anlaşılmış olup, bu itibarla başvuru sahibinin söz konusu iddiasının yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır.

5. Başvuru sahibinin 5’inci iddiasına ilişkin olarak:

4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun “Geçici teminat” başlıklı 33’üncü maddesinde “İhalelerde, teklif edilen bedelin % 3'ünden az olmamak üzere, istekli tarafından verilecek tutarda geçici teminat alınır. …” hükmü,

“Teminat olarak kabul edilecek değerler” başlıklı 34’üncü maddesinde “ Teminat olarak kabul edilecek değerler aşağıda gösterilmiştir:

__

a) Tedavüldeki Türk Parası.

b) Teminat mektupları.

c) Hazine Müsteşarlığınca ihraç edilen Devlet İç Borçlanma Senetleri ve bu senetler yerine düzenlenen belgeler… ” hükmü,

Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin “Teminatlar” başlıklı 55’inci maddesinde “(1) İhalelerde, teklif edilen bedelin yüzde üçünden az olmamak üzere, istekli tarafından verilecek tutarda geçici teminat alınır.

…

(3) Kanunun 34 üncü maddesindeki değerler teminat olarak kabul edilir.

(4) (Teminat mektuplarının kapsam ve şeklinin, bu Yönetmeliğin ekinde yer alan standart formlara uygun olması zorunludur. Standart formlara uygun olarak düzenlenmemiş teminat mektupları geçerli kabul edilmez. İstekli tarafından sunulacak geçici teminatın Elektronik İhale Uygulama Yönetmeliğinin 21 inci maddesinin ikinci fıkrasına uygun olarak alınması durumunda, mektuba kuruluş tarafından verilen ayırt edici numaranın sunulmayacak belgeler tablosunda belirtilmesi yeterlidir.

(5) Geçici teminat olarak sunulan teminat mektuplarında geçerlilik tarihi belirtilmelidir. Bu tarih, ihale dokümanında belirtilen teklif geçerlilik süresinin bitiminden itibaren otuz günden az olmamak üzere istekli tarafından belirlenir.

…

(7) İsteklinin ortak girişim olması halinde toplam teminat miktarı, ortaklık oranına veya işin uzmanlık gerektiren kısımlarına verilen teklif tutarlarına bakılmaksızın ortaklardan biri veya birkaçı tarafından karşılanabilir. …” hükmü,

“Elektronik ihale” başlıklı 59/A maddesinde “… (6) Geçici teminat mektupları Elektronik İhale Uygulama Yönetmeliğinin 21 inci maddesinin ikinci fıkrasına uygun olarak alınır ve mektuba ilişkin ayırt edici numara yeterlik bilgileri tablosunun ilgili bölümünde belirtilir. Bu maddeye uygun olarak alınmayan geçici teminat mektupları geçerli kabul edilmez. Geçici teminat mektubu dışındaki teminatların saymanlık ya da muhasebe müdürlüklerine yatırıldığına ilişkin bilgiler de aynı şekilde yeterlik bilgileri tablosunun ilgili bölümünde belirtilir.

…

(9) İhale dokümanında belirtilen geçici teminat mektubu, katılım belgeleri ve yeterlik kriterleri ile fiyat dışı unsurlara ilişkin değerlendirme, istekliler tarafından beyan edilen bilgi ve belgelerden; EKAP veya diğer kamu kurum ve kuruluşları ile kamu kurumu niteliğindeki meslek kuruluşlarının internet sayfası üzerinden sorgulanarak temin veya teyit edilebilenler için sorgulama sonucunda elde edilen bilgiler; belirtilen yöntemle temin veya teyit edilemeyenler için ise yeterlik bilgileri tablosunda beyan edilen bilgiler esas alınarak yapılır. Bu değerlendirme sonucunda ihalede öngörülen şartları sağlamadığı anlaşılan teklifler değerlendirme dışı bırakılır. …” hükmü,

İhale ilan tarihi itibarıyla yürürlükte olan Elektronik İhale Uygulama Yönetmeliği’nin “Geçici Teminatlar” başlıklı 21’inci maddesinde “(1) Kanunun 34 üncü maddesindeki değerler teminat olarak kabul edilir.

(2) Geçici teminat mektupları Kurumla “EKAP Üzerinden Online Bilgi Alışverişine Yönelik İşbirliği Yapılmasına Dair Protokol” imzalamış olan kuruluşlardan alınır. İlgilinin talebi halinde, kuruluş tarafından Ek-1’de yer alan “Geçici Teminat Mektubu Bilgileri Formu” düzenlenerek kendisine verilir. Geçici teminat mektupları, elektronik imza kullanılmak suretiyle elektronik veya ıslak imza kullanılmak suretiyle fiziki ortamda düzenlenebilir. Ancak düzenlenen geçici teminat mektubuna kuruluş tarafından ayırt edici bir numara verilerek mektuba ilişkin bilgilerin EKAP’a aktarılması ve verilen ayırt edici numaranın istekli tarafından e-teklif kapsamında EKAP üzerinden gönderilmesi gerekir. Geçici teminat mektuplarına ilişkin bilgilerin, 6/12/2012 tarihli ve 6362 sayılı Sermaye Piyasası Kanununa göre merkezi takas kuruluşu olarak faaliyet gösteren kuruluşlar dâhil yetkilendirilmiş merkezi bir kuruluş tarafından EKAP’a aktarılması durumunda da düzenlenen mektupların bu fıkraya uygun olarak alındığı kabul edilir.

(3) Geçici teminat mektubu dışındaki teminatların saymanlık ya da muhasebe müdürlüklerine yatırıldığına ilişkin belgeler bilgisayarda taratılarak, istekli tarafından EKAP üzerinden e-teklif kapsamında gönderilir.” hükmü,

__

__ İdari Şartname’nin “İhaleye katılabilmek için gereken belgeler ve yeterlik kriterleri” başlıklı 7’nci maddesinde “7.1. İsteklilerin ihaleye katılabilmeleri için aşağıda sayılan belgeler ve yeterlik kriterleri ile fiyat dışı unsurlara ilişkin bilgileri e-teklifleri kapsamında beyan etmeleri gerekmektedir.

…

c) Bu Şartnamede belirlenen geçici teminata ilişkin standart forma uygun geçici teminat mektubu veya geçici teminat mektupları dışındaki teminatların Saymanlık ya da Muhasebe Müdürlüklerine yatırıldığını gösteren makbuzlar.” düzenlemesi,

“Geçici teminat” başlıklı 26’ncı maddesinde “26.1. İstekliler teklif ettikleri bedelin % 3'ünden az olmamak üzere kendi belirleyecekleri tutarda geçici teminat vereceklerdir. Teklif edilen bedelin % 3'ünden az oranda geçici teminat veren isteklinin teklifi değerlendirme dışı bırakılır.

26.2. İsteklinin ortak girişim olması halinde toplam geçici teminat miktarı, ortaklık oranına veya işin uzmanlık gerektiren kısımlarına verilen teklif tutarlarına bakılmaksızın ortaklardan biri veya birkaçı tarafından karşılanabilir. …

26.3. Geçici teminat olarak kullanılan teminat mektuplarında geçerlilik tarihi belirtilmelidir. Bu tarih, 22.11.2025 tarihinden önce olmamak üzere istekli tarafından belirlenir.

26.4. Geçici teminatı ihalede istenilen katılma şartlarını sağlamayan teklifler degerlendirme dışı birakilacaktır. …” düzenlemesi,

“Geçici teminatın verilmesi” başlıklı 28’inci maddesinde “28.1. Geçici teminat mektubunu düzenleyen kuruluş tarafından mektuba verilen ayırt edici numara yeterlik bilgileri tablosunun ilgili bölümünde belirtilir.

28.2. Teminat mektupları dışındaki teminatların Hatay Mustafa Kemal Üniversitesi Strateji Geliştirme Başkanlığının Halk Bankası Uydu Şubesi TR34 0001 2001 5120 0006 0000 10 IBAN nolu hesaba yatırılması ve teminatın yatırıldığını gösteren belgelere ilişkin bilgilerin yeterlik bilgileri tablosunun ilgili bölümünde belirtilmesi gerekir.” düzenlemesi yer almaktadır.

Yukarıda yer verilen mevzuat hükümleri ve doküman düzenlemelerinden, ihalelerde teklif bedelinin %3’ünden az olmamak üzere geçici teminat alınacağı, Kanun’un 34’üncü maddesindeki değerlerin teminat olarak kabul edileceği, bu değerlerden teminat mektuplarının kapsam ve şeklinin standart formlara uygun olması gerektiği, standart formlara uygun olarak düzenlenmemiş teminat mektuplarının geçerli kabul edilmeyeceği, ancak istekliler tarafından sunulacak geçici teminatın Elektronik İhale Uygulama Yönetmeliğinin 21’inci maddesine uygun olarak alınması durumunda, mektuba kuruluş tarafından verilen ayırt edici numaranın yeterlik bilgileri tablosunda belirtilmesinin yeterli olduğu, Elektronik İhale Uygulama Yönetmeliğinin 21’inci maddesine uygun olarak alınmayan geçici teminat mektuplarının tekliflerin değerlendirilmesi aşamasında idarenin talebi üzerine sunulması gerektiği anlaşılmaktadır.

İhale üzerinde bırakılan Tam Kur. Yem. A.Ş. tarafından sunulan yeterlik bilgileri tablosunun “Teminata İlişkin Bilgiler” satırının “Geçici Teminat Mektubu/Kefalet Senedi” kısmında Takasbank Referans Numarası’nın “M101012564704151R” olarak beyan edildiği görülmüştür.

Söz konusu teminat mektubuna ilişkin EKAP üzerinden yapılan teyit işleminde geçici teminatın teminat mektubu olarak sunulduğu ve tutarının 1.475.000,00 TL olduğu, bu itibarla ihalede sağlanması gereken asgari geçici teminat tutarının karşılandığı (48.688.290,71 TL x 0,03=1.460.648,72 TL), anılan teminat mektubunun geçerlilik tarihinin ise 28.11.2025 olduğu ve İdari Şartname’de belirtilen 22.11.2025 tarihinden önce olmadığı tespit edilmiştir.

Ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif sahibi Yesemek Yem. Gıda Tem. İnş. Nak. San. Tic. Paz. Ltd. Şti. tarafından sunulan yeterlik bilgileri tablosunun “Teminata İlişkin Bilgiler” satırının “Geçici Teminat Mektubu/Kefalet Senedi” kısmında Takasbank Referans Numarası’nın “M101012597981120R” olarak beyan edildiği görülmüştür.

Söz konusu teminat mektubuna ilişkin EKAP üzerinden yapılan teyit işleminde geçici teminatın teminat mektubu olarak sunulduğu ve tutarının 1.850.000,00 TL olduğu, bu itibarla ihalede sağlanması gereken asgari geçici teminat tutarının karşılandığı (49.358.517,12 TL x 0,03=1.480.755,51 TL), anılan teminat mektubunun geçerlilik tarihinin ise 28.11.2025 olduğu ve İdari Şartname’de belirtilen 22.11.2025 tarihinden önce olmadığı tespit edilmiştir.

Veysel Sos. Hiz. San. Tic. A.Ş. tarafından sunulan yeterlik bilgileri tablosunun “Teminata İlişkin Bilgiler” satırının “Geçici Teminat Mektubu/Kefalet Senedi” kısmında Takasbank Referans Numarası’nın “M101012510437554R” olarak beyan edildiği görülmüştür.

Söz konusu teminat mektubuna ilişkin EKAP üzerinden yapılan teyit işleminde geçici teminatın teminat mektubu olarak sunulduğu ve tutarının 1.550.000,00 TL olduğu, bu itibarla ihalede sağlanması gereken asgari geçici teminat tutarının karşılandığı (50.488.290,71 TL x 0,03=1.514.648,72 TL), anılan teminat mektubunun geçerlilik tarihinin ise 22.12.2025 olduğu ve İdari Şartname’de belirtilen 22.11.2025 tarihinden önce olmadığı tespit edilmiştir.

Yapılan inceleme neticesinde, anılan istekliler tarafından yeterlik bilgileri tablolarında geçici teminatlara ilişkin beyan edilen bilgilerin İdari Şartname’de istenilen şartları karşıladığı, yukarıda aktarılan mevzuat hükümlerine göre istekliler tarafından beyan edilen geçici teminat mektuplarının Elektronik İhale Uygulama Yönetmeliğinin 21’inci maddesine uygun olarak alınması durumunda standart forma uygunluk denetiminin aranmayacağı anlaşıldığından başvuru sahibi isteklinin iddiasının yerinde olmadığı anlaşılmıştır.

6. Başvuru sahibinin 6’ncı iddiasına ilişkin olarak:

Kamu İhale Genel Tebliği’nin “Personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımlarında teklif fiyata dahil olacak giderler” başlıklı 78’inci maddesinde “… 78.3. Personel çalıştırılmasına dayalı olmayan hizmet alımlarına ilişkin ihale dokümanında, haftalık çalışma saatlerinin tamamını idarede geçirecek personel sayısının belirtilmesi halinde teklif fiyata dahil giderler arasında işçilik giderine yer verilmesi ve her bir işçilik maliyeti için birim fiyat teklif cetvelinde ayrı satır açılması zorunludur.

78.3.1. Personel çalıştırılmasına dayalı olmayan ve teklif fiyata dahil giderler arasında işçilik giderine yer verilen hizmet alımlarında, birim fiyat teklif cetvelinde her bir işçilik maliyeti için açılan satırda, ilgili mevzuatına göre hesaplanacak sözleşme gideri ve genel giderler dahil asgari işçilik maliyetinin altında teklif sunan isteklilerin teklifleri, ihale dokümanına aykırı teklif sunulduğu gerekçesiyle değerlendirme dışı bırakılır. …” açıklaması,

“Hizmet alımı ihalelerinde sınır değer tespiti ve aşırı düşük tekliflerin değerlendirilmesi” başlıklı 79’uncu maddesinde “… 79.3.5. Personel çalıştırılmasına dayalı olmayan hizmet alımlarına ilişkin yapılan aşırı düşük teklif açıklamasında, sözleşme giderleri ve genel giderlerin % 4 oranında hesaplanması söz konusu olmayacak, ancak sözleşme ve genel giderler içerisinde yer alan açıklamanın yapıldığı tarihte geçerli olan oran ve tutarlar üzerinden hesaplanan ihale kararı damga vergisi ve sözleşme damga vergisi ile Kanunun 53 üncü maddesinin (j) bendinin 1 numaralı alt bendinde belirtilen tutarı aşan sözleşmelerde sözleşme bedelinin onbinde beşi oranındaki Kurum payı ilgili mevzuatına göre hesaplanmak suretiyle açıklama yapılacaktır. …” açıklaması yer almaktadır.

İdari Şartname’nin “Teklif fiyata dâhil olan giderler” başlıklı 25’inci maddesinde “… 25.3. Teklif fiyata dahil olan diğer giderler aşağıda belirtilmiştir:

25.3.1.

a) Yemek hizmeti alımı işi yürütülebilmesi için gıda malzeme giderleri, çalıştırılacak personel giderleri (Maaş ve Sigorta Primleri), servis malzemesi, mutfak ve yemekhanelerin temizlik ve ilaçlama giderleri, analiz giderleri, kullanılacak her türlü makine ekipman giderleri ve mutfaklarda kullanılan makine ve teçhizatın periyodik bakım-onarım giderleri teklif fiyata dahildir.

b) İşin ifası için mutfaklarda kullanılan Doğalgaz/LPG ve Motorin giderleri teklif fiyata dahildir.

c) Elektrik ve su giderleri teklif fiyata dahildir.

d) İş ve işyerinin yangın, deprem ve sel felaketine karşı yüklenici mutfak için 5.000.000TL., demirbaş için 1.000.000TL., makine tesisat için 1.000.000TL. ve başta besin zehirlenmesi olmak üzere 3. şahıslar için 4.000.000TL. mali mesuliyet sigortası yaptıracaktır. Sigorta sözleşme süresini kapsayacak olup, sigorta policeleri sözleşmenin imzalanmasına müteakip işe başlamadan önce İdareye ibraz edilecektir. Sigorta giderleri teklif fiyata dahildir. …” düzenlemesi yer almaktadır.

Sözleşme Tasarısı’nın “Sözleşme bedeline dâhil olan giderler” başlıklı 7’nci maddesinde “7.1. Taahhüdün (ilave işler nedeniyle meydana gelebilecek artışlar dahil) yerine getirilmesine ilişkin

Ulaşım, sigorta, vergi resim ve harç giderleri sözleşme bedeline dahildir. Ayrıca;

a) Yemek hizmeti alımı işi yürütülebilmesi için gıda malzeme giderleri, çalıştırılacak personel giderleri (Maaş ve sigorta primleri), servis malzemesi, mutfak ve yemekhanelerin temizlik ve ilaçlama giderleri, analiz giderleri, kullanılacak her türlü makine ekipman giderleri ve mutfaklarda kullanılan makine ve teçhizatın periyodik bakım-onarım giderleri teklif fiyata dahildir.

b) İşin ifası için mutfaklarda kullanılan Doğalgaz/LPG ve Motorin giderleri teklif fiyata dahildir.

c) Elektrik ve su giderleri teklif fiyata dahildir.

d) İş ve işyerinin yangın, deprem ve sel felaketine karşı yüklenici mutfak için 5.000.000TL., demirbaş için 1.000.000TL., makine tesisat için 1.000.000TL. ve başta besin zehirlenmesi olmak üzere 3. şahıslar için 4.000.000TL. mali mesuliyet sigortası yaptıracaktır. Sigorta sözleşme süresini kapsayacak olup, sigorta poliçeleri sözleşmenin imzalanmasına müteakip işe başlamadan önce İdareye ibraz edilecektir. Sigorta giderleri teklif fiyata dahildir.

sözleşme bedeline dahildir. İlgili mevzuatı uyarınca hesaplanacak Katma Değer Vergisi, sözleşme bedeline dahil olmayıp İdare tarafından Yükleniciye ödenecektir.” düzenlemesi yer almaktadır.

İhaleye ait birim fiyat teklif cetvelinde işçiliğe ilişkin kalemlerin yer aldığı satırlar aşağıda yer almaktadır.

Kamu İhale Genel Tebliği’nin 78.3.1’inci maddesinde personel çalıştırılmasına dayalı olmayan ve teklif fiyata dâhil giderler arasında işçilik giderine yer verilen hizmet alımlarında, birim fiyat teklif cetvelinde her bir işçilik maliyeti için açılan satırda, ilgili mevzuatına göre hesaplanacak sözleşme gideri ve genel giderler dâhil asgari işçilik maliyetinin altında teklif sunan isteklilerin tekliflerinin, ihale dokümanına aykırı teklif sunulduğu gerekçesiyle değerlendirme dışı bırakılacağı ifade edilmiştir.

Anılan Tebliğ’in 78.6’ncı maddesinde, tekliflerin hazırlanmasında ve asgari işçilik maliyetinin hesaplanmasında, ihale tarihinde yürürlükte bulunan asgari ücret tutarının dikkate alınacağına yönelik açıklamalara yer verilmiştir.

Sözleşme giderlerinin hesaplanmasına ilişkin olarak, 488 sayılı Damga Vergisi Kanunu’nun “Akitlerle ilgili kâğıtlar” başlıklı bölümünde “A. Belli parayı ihtiva eden kâğıtlar: 1. Mukavelenameler, taahhütnameler ve temliknameler” için sözleşme bedelinin binde 9,48’i oranında damga vergisi alınacağı, “II. Kararlar ve mazbatalar” başlıklı bölümünde “2. İhale Kanunlarına tabi olan veya olmayan resmi daire ve kamu tüzel kişiliğini haiz kurumların her türlü ihale kararları” için sözleşme bedelinin binde 5,69’u oranında karar pulu ücreti alınacağı ve 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu gereğince ödenmesi gereken Kamu İhale Kurumu payı oranının %0,05 olduğu hüküm altına alınmıştır. (Öte yandan ihalenin teklif bedelinin Kanun’un 53’üncü maddesinin (j) bendinin 1 numaralı alt bendinde belirtilen tutarı (5.336.645,00 TL) aştığı görüldüğünden başvuruya konu ihalede Kamu İhale Kurumu payının da hesaplamalara dahil edilmesi gerekmektedir.)

Yukarıda yer verilen mevzuat açıklamaları ve düzenlemeler çerçevesinde, itirazen şikayete konu edilen ihalenin personel çalıştırılmasına dayalı olmayan hizmet alımı niteliğinde olduğu ve bu kapsamda çalıştırılması öngörülen personelin işçilik maliyetlerinin hesaplanmasında asgari işçilik maliyetine %4 oranında sözleşme giderleri ve genel giderlerin eklenmesinin gerekmeyeceği, buna karşın söz konusu sözleşme giderleri ve genel giderlerin ilgili mevzuat uyarınca başvuru konusu ihale açısından sözleşme damga vergisi, sözleşme karar pulu ücreti ve Kamu İhale Kurumu payı olmak üzere isteklilerin teklif bedelinin %1,567’sine tekabül eden tutarda hesaplanmasının gerektiği hususu anlaşılmıştır.

Başvuruya konu ihalede İdari Şartname’nin 25.3.1’inci maddesinde teklif fiyata dâhil giderler arasında işçilik giderlerine yer verildiği, birim fiyat teklif cetvelinde ise her bir işçilik maliyeti için ayrı satır açıldığı, itirazen şikâyete konu edilen isteklilerin idarenin düzenlemiş olduğu birim fiyat teklif cetveline uygun olarak her bir işçilik maliyeti için ayrı ayrı olmak üzere tüm satırlarda teklif fiyatlarını sunduğu görülmüştür. Anılan istekliler tarafından sunulan birim fiyat teklif cetvelinde yer alan işçilik kalemleri aşağıda yer almaktadır.

Tam Kur. Yem. A.Ş. tarafından sunulan birim fiyat teklif cetvelinde yer alan işçilik kalemleri;

Yesemek Yem. Gıda Tem. İnş. Nak. San. Tic. Paz. Ltd. Şti. tarafından sunulan birim fiyat teklif cetvelinde yer alan işçilik kalemleri;

Veysel Sos. Hiz. San. Tic. A.Ş. tarafından sunulan birim fiyat teklif cetvelinde yer alan işçilik kalemleri;

Şeklindedir.

Personel çalıştırılmasına dayalı olmayan başvuruya konu ihaleye ilişkin olarak idare tarafından düzenlenen birim fiyat teklif cetveli incelendiğinde; işçilik kalemlerine ilişkin olarak, aylık ve günlük bazda brüt asgari ücretten %110, %70, %35 oranlarında fazla ücret ile brüt asgari ücret ödenmesini öngören düzenlemelere yer verildiği tespit edilmiştir.

Aylık bazda;

- Brüt asgari ücretten %110 fazla ücret alacak işçilik kalemine ait sözleşme ve genel giderler dahil aylık asgari işçilik maliyetinin hesabında; 1 aylık brüt asgari ücretin %110 fazlasının 54.611,55 TL olduğu, bu tutar üzerinden kısa vadeli sigorta kolları prim oranı (%2,25), işveren işsizlik prim oranı (%2,00), malul, yaşlılık ve ölüm sigorta prim oranı (%11) ve genel sağlık sigorta prim oranı (%7,50) hesaplandığında sözleşme ve genel giderler hariç aylık asgari işçilik maliyet tutarının 67.035,68 TL olduğu tespit edilmiştir. İlgili mevzuat uyarınca söz konusu aylık asgari işçilik maliyetine %1,567 oranında sözleşme giderleri ve genel giderler eklenmesi gerektiği, bu çerçevede sözleşme ve genel giderler dahil aylık asgari işçilik maliyetinin 68.086,13 TL olarak hesaplandığı,

- Brüt asgari ücretten %70 fazla ücret alacak işçilik kalemine ait sözleşme ve genel giderler dahil aylık asgari işçilik maliyetinin hesabında; 1 aylık brüt asgari ücretin %70 fazlasının 44.209,35 TL olduğu, bu tutar üzerinden kısa vadeli sigorta kolları prim oranı (%2,25), işveren işsizlik prim oranı (%2,00), malul, yaşlılık ve ölüm sigorta prim oranı (%11) ve genel sağlık sigorta prim oranı (%7,50) hesaplandığında sözleşme ve genel giderler hariç aylık asgari işçilik maliyet tutarının 54.266,98 TL olduğu tespit edilmiştir. İlgili mevzuat uyarınca söz konusu aylık asgari işçilik maliyetine %1,567 oranında sözleşme giderleri ve genel giderler eklenmesi gerektiği, bu çerçevede sözleşme ve genel giderler dahil aylık asgari işçilik maliyetinin 55.117,34 TL olarak hesaplandığı,

- Brüt asgari ücretten %35 fazla ücret alacak işçilik kalemine ait sözleşme ve genel giderler dahil aylık asgari işçilik maliyetinin hesabında; 1 aylık brüt asgari ücretin %35 fazlasının 35.107,43 TL olduğu, bu tutar üzerinden kısa vadeli sigorta kolları prim oranı (%2,25), işveren işsizlik prim oranı (%2,00), malul, yaşlılık ve ölüm sigorta prim oranı (%11) ve genel sağlık sigorta prim oranı (%7,50) hesaplandığında sözleşme ve genel giderler hariç aylık asgari işçilik maliyet tutarının 43.094,38 TL olduğu tespit edilmiştir. İlgili mevzuat uyarınca söz konusu aylık asgari işçilik maliyetine %1,567 oranında sözleşme giderleri ve genel giderler eklenmesi gerektiği, bu çerçevede sözleşme ve genel giderler dahil aylık asgari işçilik maliyetinin 43.769,67 TL olarak hesaplandığı,

- Brüt asgari ücret alacak işçilik kalemine ait sözleşme ve genel giderler dahil aylık asgari işçilik maliyetinin hesabında; 1 aylık brüt asgari ücretin 26.005,50 TL olduğu, bu tutar üzerinden kısa vadeli sigorta kolları prim oranı (%2,25), işveren işsizlik prim oranı (%2,00), malul, yaşlılık ve ölüm sigorta prim oranı (%11) ve genel sağlık sigorta prim oranı (%7,50) hesaplandığında sözleşme ve genel giderler hariç aylık asgari işçilik maliyet tutarının 31.921,75 TL olduğu tespit edilmiştir. İlgili mevzuat uyarınca söz konusu aylık asgari işçilik maliyetine %1,567 oranında sözleşme giderleri ve genel giderler eklenmesi gerektiği, bu çerçevede sözleşme ve genel giderler dahil aylık asgari işçilik maliyetinin 32.421,96 TL olarak hesaplandığı, anlaşılmıştır.

Günlük bazda;

- Brüt asgari ücretten %110 fazla ücret alacak işçilik kalemine ait sözleşme ve genel giderler dahil günlük asgari işçilik maliyetinin hesabında; 1 aylık brüt asgari ücretin %110 fazlasının 54.611,55 TL olduğu, 1 günlük ücretin ise bu tutarın 30’a bölünmesi suretiyle 1.820,39 TL olarak hesaplandığı, bu tutar üzerinden kısa vadeli sigorta kolları prim oranı (%2,25), işveren işsizlik prim oranı (%2,00), malul, yaşlılık ve ölüm sigorta prim oranı (%11) ve genel sağlık sigorta prim oranı (%7,50) hesaplandığında sözleşme ve genel giderler hariç günlük asgari işçilik maliyet tutarının 2.234,53 TL olduğu tespit edilmiştir. İlgili mevzuat uyarınca söz konusu günlük asgari işçilik maliyetine %1,567 oranında sözleşme giderleri ve genel giderler eklenmesi gerektiği, bu çerçevede sözleşme ve genel giderler dahil günlük asgari işçilik maliyetinin 2.269,55 TL olarak hesaplandığı,

- Brüt asgari ücretten %70 fazla ücret alacak işçilik kalemine ait sözleşme ve genel giderler dahil günlük asgari işçilik maliyetinin hesabında; 1 aylık brüt asgari ücretin %70 fazlasının 44.209,35 TL olduğu, 1 günlük ücretin ise bu tutarın 30’a bölünmesi suretiyle 1.473,65 TL olarak hesaplandığı, bu tutar üzerinden kısa vadeli sigorta kolları prim oranı (%2,25), işveren işsizlik prim oranı (%2,00), malul, yaşlılık ve ölüm sigorta prim oranı (%11) ve genel sağlık sigorta prim oranı (%7,50) hesaplandığında sözleşme ve genel giderler hariç günlük asgari işçilik maliyet tutarının 1.808,90 TL olduğu tespit edilmiştir. İlgili mevzuat uyarınca söz konusu günlük asgari işçilik maliyetine %1,567 oranında sözleşme giderleri ve genel giderler eklenmesi gerektiği, bu çerçevede sözleşme ve genel giderler dahil günlük asgari işçilik maliyetinin 1.837,25 TL olarak hesaplandığı,

- Brüt asgari ücretten %35 fazla ücret alacak işçilik kalemine ait sözleşme ve genel giderler dahil günlük asgari işçilik maliyetinin hesabında; 1 aylık brüt asgari ücretin %35 fazlasının 35.107,43 TL olduğu, 1 günlük ücretin ise bu tutarın 30’a bölünmesi suretiyle 1170,25 TL olarak hesaplandığı, bu tutar üzerinden kısa vadeli sigorta kolları prim oranı (%2,25), işveren işsizlik prim oranı (%2,00), malul, yaşlılık ve ölüm sigorta prim oranı (%11) ve genel sağlık sigorta prim oranı (%7,50) hesaplandığında sözleşme ve genel giderler hariç günlük asgari işçilik maliyet tutarının 1.436,49 TL olduğu tespit edilmiştir. İlgili mevzuat uyarınca söz konusu günlük asgari işçilik maliyetine %1,567 oranında sözleşme giderleri ve genel giderler eklenmesi gerektiği, bu çerçevede sözleşme ve genel giderler dahil günlük asgari işçilik maliyetinin 1.459,00 TL olarak hesaplandığı,

- Brüt asgari ücret alacak işçilik kalemine ait sözleşme ve genel giderler dahil günlük asgari işçilik maliyetinin hesabında; 1 aylık brüt asgari ücretin 26.005,50 TL olduğu, 1 günlük ücretin ise bu tutarın 30’a bölünmesi suretiyle 866,85 TL olarak hesaplandığı, bu tutar üzerinden kısa vadeli sigorta kolları prim oranı (%2,25), işveren işsizlik prim oranı (%2,00), malul, yaşlılık ve ölüm sigorta prim oranı (%11) ve genel sağlık sigorta prim oranı (%7,50) hesaplandığında sözleşme ve genel giderler hariç günlük asgari işçilik maliyet tutarının 1.064,05 TL olduğu tespit edilmiştir. İlgili mevzuat uyarınca söz konusu günlük asgari işçilik maliyetine %1,567 oranında sözleşme giderleri ve genel giderler eklenmesi gerektiği, bu çerçevede sözleşme ve genel giderler dahil günlük asgari işçilik maliyetinin 1.080,72 TL olarak hesaplandığı anlaşılmıştır.

Yukarıda aktarılan tespitler neticesinde, itirazen şikâyete konu edilen isteklilerce başvuruya konu ihaleye ilişkin olarak sunulan tekliflerin içeriğinde yer alan ve idare tarafından aylık ve günlük bazda brüt asgari ücretten %110, %70, %35 oranlarında fazla ücret ile brüt asgari ücret olarak düzenlenen işçilik kalemlerine yönelik birim fiyat teklif cetvellerinin incelenmesi neticesinde, söz konusu tekliflerin, Kamu İhale Genel Tebliği açıklamaları ile ilgili mevzuat düzenlemeleri uyarınca asgari işçilik maliyetine %1,567 oranında sözleşme ve genel giderler eklenmek suretiyle hesaplanan asgari işçilik maliyetini karşıladığı anlaşılmış olup başvuru sahibinin söz konusu iddiasının yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır.

7. Başvuru sahibinin 7’nci iddiasına ilişkin olarak:

4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun “Aşırı düşük teklifler” başlıklı 38’inci maddesinde “İhale komisyonu verilen teklifleri değerlendirdikten sonra, diğer tekliflere veya idarenin tespit ettiği yaklaşık maliyete göre teklif fiyatı aşırı düşük olanları tespit eder. Bu teklifleri reddetmeden önce, belirlediği süre içinde teklif sahiplerinden teklifte önemli olduğunu tespit ettiği bileşenler ile ilgili ayrıntıları yazılı olarak ister.

İhale komisyonu;

a) İmalat sürecinin, verilen hizmetin ve yapım yönteminin ekonomik olması,

b) Seçilen teknik çözümler ve teklif sahibinin mal ve hizmetlerin temini veya yapım işinin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar,

c) Teklif edilen mal, hizmet veya yapım işinin özgünlüğü,

gibi hususlarda yapılan yazılı açıklamaları dikkate alarak, aşırı düşük teklifleri değerlendirir. Bu değerlendirme sonucunda, açıklamaları yeterli görülmeyen veya yazılı açıklamada bulunmayan isteklilerin teklifleri reddedilir …” hükmü,

Kamu İhale Genel Tebliği’nin “Hizmet alımı ihalelerinde sınır değer tespiti ve aşırı düşük tekliflerin değerlendirilmesi” başlıklı 79’uncu maddesinde “…79.2. İhale ilanında ve dokümanında teklifi sınır değerin altında kalan isteklilerden açıklama isteneceği belirtilen hizmet alımı ihalelerinde, aşırı düşük tekliflerin değerlendirilmesi aşamasında aşağıdaki düzenlemelere göre işlem tesis edilmesi gerekmektedir.

79.2.1. Aşırı düşük tekliflere yönelik açıklama istenmesine ilişkin yazıda, isteklilerin yapacakları açıklamalara esas olacak önemli teklif bileşenlerinin, bütün istekliler için aynı unsurları içerecek şekilde belirtilmesi zorunludur. Aşırı düşük teklif açıklaması sunulması için isteklilere üç (3) iş gününden az olmamak üzere uygun bir süre verilir.

79.2.2. İstekliler aşırı düşük olarak tespit edilen tekliflerini aşağıdaki yöntemleri kullanarak açıklayabilirler.

79.2.2.1. Üçüncü Kişilerden Alınan Fiyat Teklifleri: Teklifi oluşturan maliyet bileşenlerine ilişkin üçüncü kişilerden fiyat teklifi alınması durumunda, öncelikli olarak fiyat teklifini veren kişiyle tam tasdik sözleşmesi yapan veya beyannamelerini imzalamaya yetkili olan meslek mensubu tarafından ilgisine göre teklife konu mal veya hizmet için maliyet tespit tutanağı veya satış tutarı tespit tutanağı düzenlenecektir. Tutanaklar fiyat teklifinin dayanağı olarak düzenlenecek olup, aşırı düşük teklif açıklaması kapsamında sunulacaktır.____

Maliyet tespit tutanağı dayanak alınarak fiyat teklifi sunulabilmesi için, fiyat teklifinin mamul/mala ilişkin olması halinde mamul/malın birim fiyatının, tutanakta tespit edilen ağırlıklı ortalama birim maliyetin altında olmaması; fiyat teklifinin hizmete ilişkin olması halinde ise bu hizmetin birim fiyatının, tutanakta tespit edilen toplam birim maliyetin altında olmaması, fiyat teklifi üzerine meslek mensubu tarafından “Bu fiyat teklifindeki birim fiyatın, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre tarafımca düzenlenerek onaylanan (.../.../...) tarih ve (…) sayılı maliyet tespit tutanağındaki ortalama/toplam birim maliyet tutarının altında olmadığını beyan ederim.” ibaresinin yazılarak imzalanması ve iletişim bilgileri de belirtilmek suretiyle kaşelenmesi/mühürlenmesi gerekmektedir.

Satış tutarı tespit tutanağı dayanak alınarak fiyat teklifi sunulabilmesi için teklif edilen birim fiyatın, ilgili tutanakta tespit edilen ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin altında olmaması, fiyat teklifi üzerine meslek mensubu tarafından “Bu fiyat teklifindeki birim fiyatın, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre tarafımca düzenlenerek onaylanan (.../.../...) tarih ve (…) sayılı satış tutarı tespit tutanağındaki ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin altında olmadığını beyan ederim.” ibaresinin yazılarak imzalanması ve iletişim bilgileri de belirtilmek suretiyle kaşelenmesi/mühürlenmesi gerekmektedir.

Üçüncü kişilerden alınan fiyat tekliflerinin teklife konu alanda faaliyet gösterenlerden alınması gerekmekte olup, bu belgelerin ihale tarihinden önce düzenlenmiş olması zorunlu değildir.

Kaşeleme işlemi 8.4 üncü maddede belirtilen özel kaşe kullanılmak suretiyle yapılabileceği gibi, bu kaşe dışında meslek mensubuna ilişkin bilgileri içeren kaşe kullanılmak suretiyle de yapılabilir.

79.2.2.2. Merkezi Kamu Kurum ve Kuruluşları Tarafından Ülke Çapında Sunulan Mal ve Hizmetlere İlişkin Fiyatlar: Teklifi oluşturan maliyet bileşenlerine ilişkin merkezi kamu kurum ve kuruluşları tarafından ülke çapında sunulan mal ve hizmetlere ilişkin fiyat tarifeleri veya istekliye verilmiş fiyat teklifleri açıklama yöntemi olarak kullanılabilir. Bu yöntemle yapılmış açıklamanın geçerli olabilmesi için kullanılan fiyatların ilan/davet ile ihale tarihi arasında (ihale tarihi hariç) geçerli olması zorunludur.

79.2.2.3. Kamu Kurum ve Kuruluşları Tarafından İlan Edilen Fiyatlar: Teklifi oluşturan maliyet bileşenlerine ilişkin kamu kurum ve kuruluşları tarafından ilan edilmiş fiyat tarifeleri açıklama yöntemi olarak kullanılabilir. Bu usulle yapılmış açıklamanın geçerli olabilmesi için ilan edilen fiyatların ihalenin ilan/davet ile ihale tarihi arasında (ihale tarihi hariç) geçerli olması zorunludur.

79.2.2.4. Ticaret Borsası Fiyatları: Teklifi oluşturan maliyet bileşenlerine ilişkin 18/5/2004 tarihli ve 5174 sayılı Türkiye Odalar ve Borsalar Birliği ile Odalar ve Borsalar Kanununun 51 inci maddesinin (c) bendi uyarınca borsa idaresi tarafından düzenlenen ve ilgili malın ihale tarihinden önceki son 12 ayın herhangi bir işlem gününde gerçekleşen ortalama fiyatını gösteren belge ile açıklama yapılabilir.

79.2.2.5. Toptancı Hal Fiyatları: Teklifi oluşturan maliyet bileşenlerine ilişkin 11/3/2010 tarihli ve 5957 sayılı Sebze ve Meyveler ile Yeterli Arz ve Talep Derinliği Bulunan Diğer Malların Ticaretinin Düzenlenmesi Hakkında Kanun uyarınca faaliyet gösteren toptancı hali idaresi tarafından düzenlenen ve ilgili malın ihale tarihinden önceki son 12 ayın herhangi bir işlem gününe ait ortalama fiyatını gösteren belge ile açıklama yapılabilir.

79.2.2.6. Özel veya Münhasır Hak Sahibi Kuruluşların Uyguladığı Fiyatlar: İlgili mevzuatı uyarınca, belirli mal veya hizmetlerin kamuya sunulması konusunda lehine sınırlama bulunan kuruluşların tedarikçisi oldukları mallar veya sunucusu oldukları hizmetler için uyguladıkları fiyatlar ile açıklama yapılabilir. Bu usulle yapılmış açıklamanın geçerli olabilmesi için kullanılan fiyatların ilan/davet ile ihale tarihi arasında (ihale tarihi hariç) geçerli olması zorunludur.

79.2.2.7. İsteklinin Kendi Ürettiği, Aldığı veya Sattığı Mallara İlişkin Fiyatlar: Teklifi oluşturan maliyet bileşenlerine ilişkin olarak isteklinin kendi ürettiği, aldığı veya sattığı mallara ait fiyatların kullanılması durumunda, istekliyle tam tasdik sözleşmesi yapan veya beyannamelerini imzalamaya yetkili olan meslek mensubu tarafından ilgisine göre aşırı düşük teklif açıklamasına konu mal için düzenlenen maliyet/satış tutarı tespit tutanağı ile açıklama yapılabilir.

Maliyetler dayanak alınarak yapılan açıklamanın geçerli olabilmesi için teklif edilen birim fiyatın, ilgili tutanakta tespit edilen ağırlıklı ortalama birim maliyetin altında olmaması ve isteklinin ilan/davet tarihinin içinde bulunduğu aydan önceki üç ay veya bundan önceki üç ay içinde ihale konusu işte kullanılmasını öngördüğü mal miktarının en az yarısı kadar alım yapmış olması gerekir.

Satışlar dayanak alınarak yapılan açıklamanın geçerli olabilmesi için teklif edilen birim fiyatın, ilgili tutanakta tespit edilen ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin altında olmaması, malın ticaretinin isteklinin faaliyet alanında olması ve isteklinin ilan/davet tarihinin içinde bulunduğu aydan önceki üç ay veya bundan önceki üç ay içinde ihale konusu işte kullanılmasını öngördüğü mal miktarının en az 1/20’si kadar satış yapmış olması gerekir.

İsteklinin ilan/davet tarihinin içinde bulunduğu aydan önceki üç ay veya bundan önceki üç ay içinde 4734 sayılı Kanun kapsamındaki idarelere açıklama konusu mala ilişkin satış yapmış ve satılan malın idarece kabul edilmiş olması durumunda, maliyet/satış tutarı tespit tutanağı sunulmasına gerek bulunmayıp sadece söz konusu satışa ilişkin fatura örnekleri veya bu örneklerin noter, YMM, SMMM ya da vergi dairesince onaylı suretleri ile de belgelendirme yapılabilir.

Kaşeleme işlemi 8.4 üncü maddede belirtilen özel kaşe kullanılmak suretiyle yapılabileceği gibi, bu kaşe dışında meslek mensubuna ilişkin bilgileri içeren kaşe kullanılmak suretiyle de yapılabilir.

79.2.2.8. İsteklinin Ortağı Olduğu Tüzel Kişiye Ait İşletmeden Mal Çekmesiyle Oluşan Emsal Bedel: Teklifi oluşturan maliyet bileşenlerine ilişkin olarak isteklinin ortağı olduğu tüzel kişiye ait işletmeden mal çekmesi veya satın alması durumunda söz konusu malın emsal bedeli ile değerlenmesi gereklidir. Emsal bedelinin tespitinde 4/1/1961 tarihli ve 213 sayılı Vergi Usul Kanununun ilgili hükümleri esas alınır. Bu durumda, Vergi Usul Kanununa göre hesaplanan emsal bedeli gösteren ve istekliyle tam tasdik sözleşmesi yapan veya beyannamelerini imzalamaya yetkili olan meslek mensubu tarafından hazırlanarak imzalanan ve kaşelenen beyanın verilmesi yeterlidir. Kaşeleme işlemi 8.4 üncü maddede belirtilen özel kaşe kullanılmak suretiyle yapılabileceği gibi, bu kaşe dışında meslek mensubuna ilişkin bilgileri içeren kaşe kullanılmak suretiyle de yapılabilir.

Meslek mensubu; üçüncü kişilerden alınan fiyat teklifi üzerindeki beyanın ve emsal bedel beyanı ile tutanaklardaki bilgilerin doğruluğundan sorumludur. Meslek mensubu ibaresinden Yeminli Mali Müşavirler veya Serbest Muhasebeci Mali Müşavirler anlaşılır”

79.2.4. Tutanakların ilan/davet tarihinin içinde bulunduğu aydan önceki üç ay veya bundan önceki üç ay içindeki bilgiler esas alınarak düzenlenmesi zorunludur.

Örneğin; ilan tarihi 10.03.2024 olan ve açık ihale usulü ile yapılan bir ihalede ilan tarihinin içinde bulunduğu aydan önceki üç ay olan “01.12.2023-29.02.2024” veya bundan önceki üç ay olan “01.09.2023-30.11.2023” aralığına ilişkin tutanaklar sunulur.

79.2.5. İşletme hesabına göre defter tutuluyor olması durumunda; yukarıda belirtilen tutanaklar, işletme hesabı defteri ve işletme hesap özeti kayıtlarına göre düzenlenir.

79.2.6. Malzemeli yemek hizmet alımı ihalelerinde aşırı düşük tekliflerin değerlendirilmesinde kullanılmak üzere teknik şartnamede asgari iki haftalık örnek menü düzenlemesi yapılır ve bu menüde yer alan yemeklerin içerikleri ile çiğ girdi miktarları belirtilir.

Bu ihalelerde; teklifi aşırı düşük bulunan istekli öncelikle “ana girdi”, “işçilik” ve “yardımcı gider” oranlarının belirtildiği Malzemeli Yemek Sunumu Hesap Cetvelini hazırlayarak açıklaması kapsamında sunar. Açıklamanın geçerli kabul edilebilmesi için “(Ana Girdi Maliyeti+İşçilik Maliyeti)/Toplam Teklif Tutarı” oranının 0,80’den az ve 0,95’den çok olmaması gerekir. Oran belirtmeyen veya belirttiği oran 0,80’den az veya 0,95’den çok olan isteklilerin teklifleri reddedilir.

Bu maddede yer alan ana girdi ibaresi kapsamında, kırmızı et; beyaz et; balık; işlenmiş et ürünleri (sucuk, salam, sosis, kavurma gibi); kuru gıdalar (pirinç, bulgur, nohut, mercimek, kuru fasulye gibi); sebze; meyve; toz şeker, süt; yoğurt, ayran; yağ ürünleri (ayçiçek yağı, zeytinyağı, tereyağı) kahvaltı malzemeleri (peynir, zeytin, yumurta, reçel, bal gibi); pet su, ekmek açıklama yapılacak unsurlar olarak dikkate alınır. İdarenin ihale dokümanında bu girdilerin dışında ana girdi niteliğinde malzeme içeren yemek öğünü düzenlemesi durumunda aşırı düşük teklif açıklama yazısında açıklama istenecek unsurlar arasında bu malzemelerin de belirtilmesi zorunludur. Bu çerçevede, isteklinin beyan ettiği orana uygun teklif sunması durumunda, yemek pişirilmesi için gerekli enerji giderleri (doğalgaz, LPG gibi), temizlik malzemeleri, su, sigorta giderleri, ilaçlama ve hijyen sağlama giderleri, bakım onarım, amortisman, nakliye, sözleşme giderleri ve genel giderler, portör muayenesi ve tali çiğ girdiler (tuz, baharat, tatlandırıcı vb.) gibi unsurlar “yardımcı girdiler” başlığında değerlendirilir ve bu unsurlar için açıklama sunulması gerekmez.

Örneğin; 1.000 öğün yemek alımı için çıkılan bir ihalede, birim fiyat olarak 5 TL teklif veren bir isteklinin, 5.000 TL olan toplam teklif bedelinin aşırı düşük olarak değerlendirilmesi ve istekli tarafından sunulan Malzemeli Yemek Sunumu Hesap Cetvelinde “(Ana Girdi Maliyeti+İşçilik Maliyeti)/Toplam Teklif Tutarı” oranının 0,90 olarak belirtilmesi halinde, teklifin 4.500 TL’sinin ana çiğ girdi ile işçilik toplamını içerdiği kabul edilir ve isteklinin sadece bu kısma ilişkin açıklama yapması gerekir. Teklifin 500 TL’lik kısmının ise yardımcı giderlere ilişkin olduğu kabul edildiğinden, bu kısma ilişkin açıklama yapılması gerekmemektedir.

Malzemeli yemek alımı ihalelerinde, kırmızı et; beyaz et; balık; kuru gıdalar (pirinç, bulgur, nohut, mercimek, kuru fasulye gibi); sebze; meyve maliyetlerinin tevsiki amacıyla üçüncü kişilerden alınan fiyat teklifleri kullanılamaz. Ancak 79.2.2 nci maddede yer alan diğer yöntemlerden herhangi biri ile açıklama yapılmasının fiilen mümkün olmadığının anlaşıldığı durumlarda, üçüncü kişilerden alınan fiyat teklifleri ile açıklama yapılabilir.

Malzemeli yemek alımı ihalelerinde sadece iki haftalık örnek menüdeki ana girdiler ve işçilik giderleri dikkate alınarak açıklama yapılmalıdır. İsteklilerin örnek menüdeki girdiler ve işçilik gideri kullanılarak teklif ettikleri birim fiyatı açıklamaları gerekmekte olup toplam miktar ve tutar açıklaması yapılmayacaktır. Örneğin normal kahvaltı, diyet kahvaltı, ara öğün, normal yemek ve diyet yemek gibi birim fiyatları içeren bir ihalede, isteklilerin teklif ettikleri birim fiyatı; örnek menüyü ve bu menünün üretimi için gerekli işçilik tutarını kullanarak tevsik etmeleri durumunda açıklama uygun kabul edilecektir…

79.3. İdarelerin aşırı düşük teklif tespit ve değerlendirilmesine ilişkin aşağıdaki düzenlemeleri de dikkate almaları gerekmektedir.

79.3.1. Teklifi aşırı düşük olarak tespit edildikten sonra yukarıdaki yöntemlere göre usulüne uygun açıklama yapan isteklilerin teklifleri geçerli kabul edilir. Hayatın olağan akışına veya ticari gereklere aykırılık gibi nedenlerle teklifler reddedilemez.

79.3.2. 79.2.2 nci maddede yer alan yöntemlerden herhangi biri ile açıklama yapılmasının fiilen mümkün olmadığının anlaşıldığı durumlarda, istekli tarafından gerekçesi belirtilmek suretiyle, ilgili mevzuatına göre ihale tarihinden önceki son 12 ay içinde düzenlenen açıklamaya elverişli diğer bilgi ve belgeler kullanılarak da açıklama yapılabilir…

79.3.5. Personel çalıştırılmasına dayalı olmayan hizmet alımlarına ilişkin yapılan aşırı düşük teklif açıklamasında, sözleşme giderleri ve genel giderlerin % 4 oranında hesaplanması söz konusu olmayacak, ancak sözleşme ve genel giderler içerisinde yer alan açıklamanın yapıldığı tarihte geçerli olan oran ve tutarlar üzerinden hesaplanan ihale kararı damga vergisi ve sözleşme damga vergisi ile Kanunun 53 üncü maddesinin (j) bendinin 1 numaralı alt bendinde belirtilen tutarı aşan sözleşmelerde sözleşme bedelinin onbinde beşi oranındaki Kurum payı ilgili mevzuatına göre hesaplanmak suretiyle açıklama yapılacaktır…” açıklaması,

İdari Şartname’nin “Aşırı düşük teklifler” başlıklı 33’üncü maddesinde “33.1. Teklifi sınır değerin altında kalan isteklilerden Kanunun 38 inci maddesine göre açıklama istenecektir. Bu kapsamda; ihale komisyonu sınır değerin altında kalan teklifleri aşırı düşük teklif olarak tespit eder ve bu teklif sahiplerinden Kurum tarafından belirlenen kriterlere göre teklifte önemli olduğunu tespit ettiği bileşenler ile ilgili ayrıntıları yazılı olarak ister. İhale komisyonu;

a) Verilen hizmetin ekonomik olması,

b) Seçilen teknik çözümler ve teklif sahibinin işin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar,

c) Teklif edilen hizmetin özgünlüğü,

gibi hususlarda yapılan yazılı açıklamaları dikkate alarak aşırı düşük teklifleri değerlendirir. Bu değerlendirme sonucunda, açıklamaları yeterli görülmeyen veya yazılı açıklamada bulunmayan isteklilerin teklifi reddedilir.” düzenlemesi,__

__

“Diğer hususlar” başlıklı 48’inci maddesinde “48.1. İhalede uygulanacak sınır değer katsayısı (R): Malzemeli Yemek/0,79” düzenlemesi yer almaktadır.

4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun 38’inci maddesinde ifade edildiği üzere, ihale komisyonu tarafından, verilen tekliflerin değerlendirilmesinden sonra, diğer tekliflere veya idarenin tespit ettiği yaklaşık maliyete göre teklif fiyatı aşırı düşük olduğunu belirlediği tekliflerin reddedilmeden önce, belirlediği süre içinde teklif sahiplerinden teklifte önemli olduğunu tespit ettiği bileşenler ile ilgili ayrıntıların yazılı olarak isteneceği hükme bağlanmıştır. Ayrıca ihale komisyonunca, anılan maddede belirtilen hususlar kapsamında yapılan yazılı açıklamalar dikkate alınmak suretiyle aşırı düşük tekliflerin değerlendirileceği belirtilmiş olup bu değerlendirme neticesinde, aşırı düşük teklif açıklamaları yeterli görülmeyen veya yazılı açıklamada bulunmayan isteklilerin tekliflerinin reddedileceği belirtilmiştir.

Bu çerçevede, Kamu İhale Genel Tebliği’nin “Hizmet alımı ihalelerinde sınır değer tespiti ve aşırı düşük tekliflerin değerlendirilmesi” başlıklı 79’uncu maddesinde, ihale ilanında ve dokümanında teklifi sınır değerin altında kalan isteklilerden açıklama isteneceği, bu kapsamda idarece aşırı düşük teklif açıklaması sunulması için isteklilere üç (3) iş gününden az olmamak üzere uygun bir süre verileceği, belirtilen hizmet alımı ihalelerine ilişkin olarak aşırı düşük tekliflerin tespiti ve değerlendirilmesi yönünde ayrıntılı açıklamalara yer verilmiştir.

Bu doğrultuda anılan Tebliğ’de malzemeli yemek hizmet alımı ihalelerinde aşırı düşük tekliflerin sunulması ve değerlendirilmesine ilişkin olarak özel açıklamalar bulunmaktadır. Buna göre, malzemeli yemek hizmet alımı ihalelerinde aşırı düşük tekliflerin değerlendirilmesinde kullanılmak üzere Teknik Şartname’de asgari iki haftalık örnek menü düzenlemesi yapılması gerektiği öngörülmüş olup bu menüde yer alan yemeklerin içerikleri ile çiğ girdi miktarlarının belirtilmesi gerektiği belirtilmiştir.

Ayrıca söz konusu ihalelerde; teklifi aşırı düşük bulunan isteklilerin öncelikle “ana girdi”, “işçilik” ve “yardımcı gider” oranlarının belirtildiği Malzemeli Yemek Sunumu Hesap Cetvelini (Ek- H.4) hazırlamak suretiyle açıklaması kapsamında sunacağı ortaya konulmuştur. Bu doğrultuda yapılan açıklamanın geçerli kabul edilebilmesi için “(Ana Girdi Maliyeti+İşçilik Maliyeti)/Toplam Teklif Tutarı” oranının 0,80’den az ve 0,95’den çok olmaması gerekmekte olup oran belirtmeyen veya belirttiği oran 0,80’den az veya 0,95’den çok olan isteklilerin tekliflerinin reddedileceği açıklanmıştır.

26.06.2025 tarihinde yapılan ihalede teklifleri sınır değerin altında olduğu tespit edilen isteklilere idarece EKAP üzerinden 04.07.2025 tarihli “Aşırı Düşük Teklif Sorgulaması” konulu yazının gönderildiği, bahse konu yazıda “…Üniversitemizin 08.09.2025 - 28.08.2026 tarihleri arası personel ve öğrenciler için malzemeli yemek hizmeti ihalesi için vermiş olduğunuz teklifiniz İdari Şartnamenin 33. Maddesi uyarınca sınır değerin altında olduğu tespit edilmiştir.

4734 Sayılı Kamu İhale Kanunun 38. maddesi ve Kamu İhale Tebliğinin 79. maddesi uyarınca aşırı düşük teklifinizin aşağıda belirtilen hususlar doğrultusunda açıklanarak 10.07.2025 tarihi mesai bitimine kadar yazılı olarak idaremize sunulması hususunda bilgilerinizi rica ederim.

Açıklık Getirilmesi Gereken Hususlar

a) Verilen hizmetin ekonomik olması,

b) Seçilen teknik çözümler ve teklif sahibinin işin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar,

c) Teklif edilen hizmetin özgünlüğü,

gibi hususlarda yapılan yazılı açıklamaları dikkate alarak aşırı düşük teklifleri değerlendirir. Bu değerlendirme sonucunda, açıklamaları yeterli görülmeyen veya yazılı açıklamada bulunmayan isteklilerin teklifi reddedilir.” ifadelerinin yer aldığı, bunun üzerine ihalenin aşırı düşük teklif açıklamasını süresi içerisinde sunan ve sunulan açıklaması uygun bulunan Tam Kur. Yem. A.Ş. üzerinde bırakıldığı, ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif sahibi olarak ise Yesemek Yem. Gıda Tem. İnş. Nak. San. Tic. Paz. Ltd. Şti.nin belirlendiği görülmüştür.

Başvuru sahibinin 7.1’inci maddesinde belirtilen iddiasına ilişkin inceleme aşağıda yer almaktadır.

4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun “İhalelere yönelik Başvurular” başlıklı 54’üncü maddesinde şikâyet ve itirazen şikâyet dilekçelerinde aranması gereken asgari unsurların neler olduğu belirtilmiş olup başvurunun konusu, sebepleri ve dayandığı delillerin belirtilmesi gerektiği bu unsurlardan bir tanesidir.

İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Yönetmelik’in “Başvuruların şekil unsurları” başlıklı 8’inci maddesinde “(1) Şikayet başvuruları idareye, itirazen şikayet başvuruları ise Kuruma hitaben yazılmış imzalı dilekçelerle yapılır.

(2) Dilekçelerde aşağıdaki hususlara yer verilir;

…

ç) Başvurunun konusu, sebepleri ve dayandığı deliller…” hükmü yer almaktadır.

Ayrıca İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Tebliğ’in “İtirazen şikâyet başvurularında aranılacak şekil unsurları” başlıklı 11’inci maddesinde anılan Yönetmelik’in 8’inci maddesinin ikinci fıkrasının (ç) bendinde “başvurunun konusu, sebepleri ve dayandığı delillerin” başvuru dilekçelerinde belirtilmesi ve başvuruda bulunulan hususların da dilekçelerde somut bir biçimde, mevzuata aykırı bulunma sebepleri ile birlikte gösterilmesi gerektiği ortaya konulmuştur. Bu bağlamda işlemin hangi unsurlarının hangi gerekçelerle hukuka aykırı olduğu belirtilmeksizin sadece mevzuata aykırı olduğu gibi soyut ve mesnetsiz iddialara yer verilmesi halinde, aynı Yönetmelik’in 8’inci maddesine aykırı olduğu gerekçesiyle başvurunun reddine ilişkin sorumluluğun başvuru sahibine ait olacağı, dolayısıyla bu hususa dikkat edilmesi gerektiği açıklanmıştır.

Bu çerçevede, başvuru sahibi istekli tarafından Malzemeli Yemek Sunumu Hesap Cetvelinde (Ek-H.4) yer alan girdilerden hangilerinin birim fiyat ve açıklama yöntemlerinde hata yapıldığı, ihale süresince kullanılacak ana girdilerden hangilerinin hatalı olarak hesap cetveline yansıtıldığına ya da hangi girdiler yönünden açıklama kapsamında sunulan belgelerin uygun olmadığına ilişkin itirazen şikâyet dilekçesinde somut bir belirleme yapılmadığı, bu nedenle bahse konu iddiaların genel nitelikte hukuka aykırılık ifadeleri içerdiği ve dolaylı olarak EK-H.4 belgesi ile yemek reçetelerinin baştan sona tamamen yeniden incelenmesi ve değerlendirilmesi talebini içerdiği anlaşılmıştır. Diğer yandan Kurum’un ihale komisyonlarının yerine geçip, resen inceleme sonucunu doğuracak şekilde işlemleri baştan sona yeniden inceleme yetkisi bulunmamaktadır.

Netice itibarıyla, başvuru sahibinin iddiasının yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır.

Başvuru sahibinin 7.2’nci maddesinde belirtilen iddiasına ilişkin inceleme aşağıda yer almaktadır.

Tam Kur. Yem. A.Ş. tarafından yapılan aşırı düşük teklif açıklama kapsamında; “ana girdi”, “işçilik” ve “yardımcı gider” oranlarının belirtildiği Ek-H.4 Malzemeli Yemek Sunumu Hesap Cetvelinin sunulduğu, söz konusu cetvelde “(Ana Girdi Maliyeti+İşçilik Maliyeti)/Toplam Teklif Tutarı” oranının 0,812179 olduğu anlaşılmış olup, bahse konu belirtilen oranın Kamu İhale Genel Tebliği’nde açıklanan oranlar (0,80-0,95) arasında yer aldığı tespit edilmiştir.

Yesemek Yem. Gıda Tem. İnş. Nak. San. Tic. Paz. Ltd. Şti. tarafından yapılan aşırı düşük teklif açıklama kapsamında; “ana girdi”, “işçilik” ve “yardımcı gider” oranlarının belirtildiği Ek-H.4 Malzemeli Yemek Sunumu Hesap Cetvelinin sunulduğu, söz konusu cetvelde “(Ana Girdi Maliyeti+İşçilik Maliyeti)/Toplam Teklif Tutarı” oranının 0,90 olduğu anlaşılmış olup, bahse konu belirtilen oranın Kamu İhale Genel Tebliği’nde açıklanan oranlar (0,80-0,95) arasında yer aldığı tespit edilmiştir.

Veysel Sos. Hiz. San. Tic. A.Ş. tarafından yapılan aşırı düşük teklif açıklama kapsamında; “ana girdi”, “işçilik” ve “yardımcı gider” oranlarının belirtildiği Ek-H.4 Malzemeli Yemek Sunumu Hesap Cetvelinin sunulduğu, söz konusu cetvelde “(Ana Girdi Maliyeti+İşçilik Maliyeti)/Toplam Teklif Tutarı” oranının 0,8341 olduğu anlaşılmış olup, bahse konu belirtilen oranın Kamu İhale Genel Tebliği’nde açıklanan oranlar (0,80-0,95) arasında yer aldığı tespit edilmiştir.

Yukarıda aktarılan tespitler neticesinde, başvuru sahibinin iddiasının yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır.

Başvuru sahibinin 7.3’üncü maddesinde belirtilen iddiasına ilişkin inceleme aşağıda yer almaktadır.

Hizmet alımı ihalelerinde, teklifi aşırı düşük olarak tespit edilen isteklilerin, bu tekliflerini hangi yöntemler kullanarak açıklayabileceği anılan Tebliğ’in 79.2.2’nci maddesinde açıklanmıştır. Buna göre teklifi oluşturan maliyet bileşenlerine ilişkin 18/5/2004 tarihli ve 5174 sayılı Türkiye Odalar ve Borsalar Birliği ile Odalar ve Borsalar Kanunu’nun 51’inci maddesinin (c) bendi uyarınca borsa idaresi tarafından düzenlenen ve ilgili malın ihale tarihinden önceki son 12 ayın herhangi bir işlem gününde gerçekleşen ortalama fiyatını gösteren belgeler bu yöntemlerden bir tanesidir.

Bu kapsamda, iddia kapsamında belirtilen ve örnek menülerde yer alan girdilere ilişkin ihale üzerinde bırakılan Tam Kur. Yem. A.Ş. tarafından yapılan açıklamada, iddia konusu girdilere ait birim fiyatların Ek-H.4 Malzemeli Yemek Sunumu Hesap Cetveline doğru bir şekilde aktarıldığı ve bu girdilere yönelik ilgili malın ihale tarihinden önceki son 12 ayın herhangi bir işlem gününde gerçekleşen ortalama fiyatını gösteren Ticaret Borsası bültenlerinin sunulduğu tespit edilmiştir.

Yesemek Yem. Gıda Tem. İnş. Nak. San. Tic. Paz. Ltd. Şti. tarafından yapılan açıklamada; iddia kapsamında belirtilen ve örnek menülerde yer alan girdilere ilişkin birim fiyatların Ek-H.4 Malzemeli Yemek Sunumu Hesap Cetveline doğru bir şekilde aktarıldığı, bu girdiler içerisinde belirtilen ve aşırı düşük teklif açıklaması kapsamında sunulan borsa bültenlerinin ilgili malın ihale tarihinden önceki son 12 ayın herhangi bir işlem gününde gerçekleşen ortalama fiyatını gösteren Ticaret Borsası bültenleri olduğu tespit edilmiştir.

Veysel Sos. Hiz. San. Tic. A.Ş. tarafından yapılan açıklamada; iddia kapsamında belirtilen ve örnek menülerde yer alan girdilere ilişkin birim fiyatların Ek-H.4 Malzemeli Yemek Sunumu Hesap Cetveline doğru bir şekilde aktarıldığı ve bu girdilere yönelik ilgili malın ihale tarihinden önceki son 12 ayın herhangi bir işlem gününde gerçekleşen ortalama fiyatını gösteren Ticaret Borsası bültenlerinin sunulduğu tespit edilmiştir.

Yukarıda aktarılan tespitler neticesinde, başvuru sahibinin bu yöndeki iddialarının yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır.

Başvuru sahibinin 7.4’üncü maddesinde belirtilen iddiasına ilişkin inceleme aşağıda yer almaktadır.

Teknik Şartname’nin 9.12’nci maddesinde “9.12. İçme suları yemeklerde 200 ml’lik ambalajlı paketlerde servise sunulacaktır. Üretimde su kesintilerine karşı ve olağanüstü durumlarda suyun kullanılamaması durumunda Yüklenici gerekli tedbirleri almak zorundadır.” düzenlemesi,

Anılan Şartname’nin 9.13’üncü maddesinde “9.13. Ekmek 50 gr’lık ambalajlı roll ekmek şeklinde servise sunulacaktır. Roll ekmekler tam buğday, kepekli ve beyaz ekmek çeşitleri eşzamanlı servis edilmelidir. Bayat ekmek kesinlikle kullanılmayacaktır.” düzenlemesi yer almaktadır.

İhale üzerinde bırakılan istekli tarafından yapılan aşırı düşük teklif açıklamasında, iddia kapsamında yer verilen “roll ekmek 50 gr” girdisinin tevsiki amacıyla Ankara Halk Ekmek ve Un Fabrikası A.Ş.nin 17.03.2025 tarihli bülteninin sunulduğu, söz konusu bültende yer alan “roll ekmek tam buğday 50 gr” fiyatı olan 3,50 TL’nin kullanıldığı, anılan girdiye yönelik “ankarahalkekmek.com.tr” adresinden yapılan sorgulama neticesinde ulaşılan güncel fiyat listesinde de “roll ekmek tam buğday 50 gr” fiyatının aynı olduğu, öte yandan Teknik Şartname’de roll ekmeklerin tam buğday, kepekli ve beyaz ekmek çeşitlerinin eşzamanlı servis edileceği belirtilmekle birlikte söz konusu ekmek çeşitlerinin hangi oranda ve miktarda servis edileceğine dair açık bir düzenlemenin olmadığı, kaldı ki anılan bültende “roll kepekli ekmek 50 gr” fiyatının 3,25 TL, “roll normal ekmek 50 gr” fiyatının ise 3,00 TL olduğu dikkate alındığında ve söz konusu fiyatların istekli tarafından ekmek girdisine yönelik açıklamada kullanılan fiyatın altında olduğu hususları birlikte değerlendirildiğinde başvuru sahibinin iddiasının yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır.

Anılan istekli tarafından “bardak su 200 ml” girdisinin tevsiki amacıyla İBB’nin iştiraki olan Hamidiye Kaynak Suları A.Ş.ye ait 05.07.2025 tarihli fiyat listesinin sunulduğu, söz konusu listede yer alan “0,50 lt.” pet su girdisine ait ortalama fiyat olan 5,50 TL’nin açıklama kapsamında kullanıldığı, dolayısıyla Teknik Şartname’de yemeklerde servis edilmesi istenilen “bardak su 200 ml” girdisinden daha yüksek miktarlı su fiyatı ile açıklama yapıldığı dikkate alındığında başvuru sahibinin bu yöndeki iddiasının da yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır.

Veysel Sos. Hiz. San. Tic. A.Ş. tarafından yapılan aşırı düşük teklif açıklamasında, iddia kapsamında yer verilen “roll ekmek 50 gr” girdisinin tevsiki amacıyla Ankara Halk Ekmek ve Un Fabrikası A.Ş.nin 17.03.2025 tarihli bülteninin sunulduğu, söz konusu bültende yer alan “roll ekmek tam buğday 50 gr” fiyatı olan 3,50 TL’nin kullanıldığı, anılan girdiye yönelik “ankarahalkekmek.com.tr” adresinden yapılan sorgulama neticesinde ulaşılan güncel fiyat listesinde de “roll ekmek tam buğday 50 gr” fiyatının aynı olduğu, öte yandan Teknik Şartname’de roll ekmeklerin tam buğday, kepekli ve beyaz ekmek çeşitlerinin eşzamanlı servis edileceği belirtilmekle birlikte söz konusu ekmek çeşitlerinin hangi oranda ve miktarda servis edileceğine dair açık bir düzenlemenin olmadığı, kaldı ki anılan bültende “roll kepekli ekmek 50 gr” fiyatının 3,25 TL, “roll normal ekmek 50 gr” fiyatının ise 3,00 TL olduğu dikkate alındığında ve söz konusu fiyatların istekli tarafından ekmek girdisine yönelik açıklamada kullanılan fiyatın altında olduğu hususları birlikte değerlendirildiğinde başvuru sahibinin iddiasının yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır.

Anılan istekli tarafından “bardak su 200 ml” girdisinin tevsiki amacıyla İBB’nin iştiraki olan Hamidiye Kaynak Suları A.Ş.ye ait 05.07.2025 tarihli fiyat listesinin sunulduğu, söz konusu listede yer alan “0,50 lt.” pet su girdisine ait ortalama fiyat olan 5,50 TL’nin açıklama kapsamında kullanıldığı, dolayısıyla Teknik Şartname’de yemeklerde servis edilmesi istenilen “bardak su 200 ml” girdisinden daha yüksek miktarlı su fiyatı ile açıklama yapıldığı dikkate alındığında başvuru sahibinin bu yöndeki iddiasının da yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır.

Ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif sahibi istekli Yesemek Yem. Gıda Tem. İnş. Nak. San. Tic. Paz. Ltd. Şti. tarafından yapılan aşırı düşük teklif açıklamasında, “roll ekmek 50 gr” ve “bardak su 200 ml” girdilerinin birim fiyatının tevsiki için 09.07.2025 tarihli ve 2025-001 sayılı EK-0.7 maliyet/satış tutarı tespit tutanağının sunulduğu görülmüştür. Tutanağa esas geçici vergi beyanname döneminin 2025 yılı 1’inci dönemine ait olduğu, ilgili meslek mensubu tarafından kaşelenip imzalandığı, söz konusu tutanağın 7’nci maddesinde bahse konu girdilerin ağırlıklı ortalama birim maliyet/satış tutarının tespitinde esas alınan faturalara ilişkin bilgilerin yer aldığı, anılan tutanağın ekinde 09.07.2025 tarihli meslek mensubuna ait faaliyet belgesinin sunulduğu ve belgenin 09.10.2025 tarihine kadar geçerli olduğu görülmekle birlikte maliyete dayalı açıklama yapılması durumunda anılan tutanağın 4’üncü maddesinde belirtilen “Ağırlıklı ortalama birim maliyeti” başlıklı bölümün doldurulması, şayet satışlar üzerinden açıklama yapılması durumunda ise anılan tutanağın 5’inci maddesinde belirtilen “Ağırlıklı ortalama birim satış tutarı” başlıklı bölümün doldurulması gerekirken anılan istekli tarafından her iki kısmın da boş bırakıldığı, dolayısıyla bahse konu girdilere ilişkin açıklamanın maliyete dayalı mı yoksa satışlara dayalı mı yapıldığının anlaşılamayacağı ve söz konusu tutanağın bu yönüyle maliyet/satış tutarı tespit tutanağı standart formuna uygun olmadığı anlaşılmış olup, başvuru sahibinin iddiasının anılan istekli açısından bu yönüyle yerinde olduğu sonucuna varılmıştır.

Başvuru sahibinin 7.5’inci maddesinde belirtilen iddiasına ilişkin inceleme aşağıda yer almaktadır.

Başvuru konusu ihalede iddia kapsamında yer verilen tüm isteklilerin aşırı düşük teklif açıklamaları kapsamında herhangi bir girdinin fiyatı fiyat teklifi ile açıklanmadığından ve bu sebeple de belge sunulmadığından söz konusu iddia yerinde bulunmamıştır.

Başvuru sahibinin 7.6’ncı maddesinde belirtilen iddiasına ilişkin inceleme aşağıda yer almaktadır.

__

Teknik Şartname’de “ 40 gr salatalık turşusu,40 gr beyaz lahana turşusu,20 gr havuç turşusu,20 gr sivri biber turşusu, 30 gr” düzenlemesi yer almaktadır.

__

Tam Kur. Yem. A.Ş. tarafından yapılan aşırı düşük teklif açıklamasında, ihale dokümanı ekinde yer alan Gıda Rasyonunda belirtilen “turşu” girdisinin birim fiyatını tevsik etmek amacıyla Erzurum Ticaret Borsasının 01.09.2024-31.03.2025 tarih aralığına ait bültende yer alan “turşu” fiyatının kullanıldığı, söz konusu fiyat üzerinden Teknik Şartname’de “turşu” girdisinin içeriğinde belirtilen her bir girdiye yönelik ( salatalık turşusu, beyaz lahana turşusu, havuç turşusu, sivri biber turşusu) Malzemeli Hesap Sunum Cetvelinde ayrı ayrı hesaplama yapıldığı görülmüş olup, başvuru sahibinin iddiasının yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır.

Veysel Sos. Hiz. San. Tic. A.Ş. tarafından yapılan aşırı düşük teklif açıklamasında, ihale dokümanı ekinde yer alan Gıda Rasyonunda belirtilen “turşu” girdisinin birim fiyatını tevsik etmek amacıyla Erzurum Ticaret Borsasının 01.08.2024-31.12.2024 tarih aralığına ait bültende yer alan “turşu” fiyatının kullanıldığı, söz konusu fiyat üzerinden Teknik Şartname’de “turşu” girdisinin içeriğinde belirtilen her bir girdiye yönelik ( salatalık turşusu, beyaz lahana turşusu, havuç turşusu, sivri biber turşusu) Malzemeli Hesap Sunum Cetvelinde ayrı ayrı hesaplama yapıldığı görülmüş olup, başvuru sahibinin iddiasının yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır.

Ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif sahibi istekli Yesemek Yem. Gıda Tem. İnş. Nak. San. Tic. Paz. Ltd. Şti. tarafından yapılan aşırı düşük teklif açıklamasında, ihale dokümanı ekinde yer alan Gıda Rasyonunda belirtilen “turşu” girdisinin birim fiyatının tevsiki için 09.07.2025 tarihli ve 2025-001 sayılı EK-0.7 maliyet/satış tutarı tespit tutanağının sunulduğu görülmüştür. Tutanağa esas geçici vergi beyanname döneminin 2025 yılı 1’inci dönemine ait olduğu, ilgili meslek mensubu tarafından kaşelenip imzalandığı, söz konusu tutanağın 7’nci maddesinde bahse konu girdilerin ağırlıklı ortalama birim maliyet/satış tutarının tespitinde esas alınan faturalara ilişkin bilgilerin yer aldığı, anılan tutanağın ekinde 09.07.2025 tarihli meslek mensubuna ait faaliyet belgesinin sunulduğu ve belgenin 09.10.2025 tarihine kadar geçerli olduğu görülmekle birlikte maliyete dayalı açıklama yapılması durumunda anılan tutanağın 4’üncü maddesinde belirtilen “Ağırlıklı ortalama birim maliyeti” başlıklı bölümün doldurulması, şayet satışlar üzerinden açıklama yapılması durumunda ise anılan tutanağın 5’inci maddesinde belirtilen “Ağırlıklı ortalama birim satış tutarı” başlıklı bölümün doldurulması gerekirken anılan istekli tarafından her iki kısmın da boş bırakıldığı, dolayısıyla bahse konu girdilere ilişkin açıklamanın maliyete dayalı mı yoksa satışlara dayalı mı yapıldığının anlaşılamayacağı ve söz konusu tutanağın bu yönüyle maliyet/satış tutarı tespit tutanağı standart formuna uygun olmadığı anlaşılmış olup, başvuru sahibinin iddiasının anılan istekli açısından bu yönüyle yerinde olduğu sonucuna varılmıştır.

Başvuru sahibinin 7.7’nci maddesinde belirtilen iddiasına ilişkin inceleme aşağıda yer almaktadır.

Tam Kur. Yem. A.Ş. tarafından yapılan aşırı düşük teklif açıklaması kapsamında iddia konusu edilen “ayçiçek yağı” ve “zeytinyağı” girdilerinin birim fiyatlarına ilişkin açıklamaların “kg” birimi üzerinden Gıda Rasyonuna uygun bir şekilde yapıldığı anlaşılmış olup, başvuru sahibinin iddiasının yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır.

Ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif sahibi istekli Yesemek Yem. Gıda Tem. İnş. Nak. San. Tic. Paz. Ltd. Şti. tarafından yapılan aşırı düşük teklif açıklaması kapsamında iddia konusu edilen “ayçiçek yağı” ve “zeytinyağı” girdilerinin birim fiyatlarına ilişkin açıklamaların “kg” birimi üzerinden Gıda Rasyonuna uygun bir şekilde yapıldığı anlaşılmış olup, başvuru sahibinin iddiasının yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır.

Veysel Sos. Hiz. San. Tic. A.Ş. tarafından yapılan aşırı düşük teklif açıklaması kapsamında iddia konusu edilen “ayçiçek yağı” ve “zeytinyağı” girdilerinin birim fiyatlarına ilişkin açıklamaların “kg” birimi üzerinden Gıda Rasyonuna uygun bir şekilde yapıldığı anlaşılmış olup, başvuru sahibinin iddiasının yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır.

Başvuru sahibinin 7.8’inci maddesinde belirtilen iddiasına ilişkin inceleme aşağıda yer almaktadır.

Başvuru konusu ihalede iddia kapsamında yer verilen ihale üzerinde bırakılan istekli Tam Kur. Yem. A.Ş. ve Veysel Sos. Hiz. San. Tic. A.Ş. tarafından aşırı düşük teklif açıklamaları kapsamında herhangi bir girdinin fiyatının maliyet/satış tutarı tespit tutanağı __ ile açıklanmadığı, bu sebeple de belge sunulmadığından söz konusu iddia anılan istekliler yönünden yerinde bulunmamıştır.

İddia kapsamında yer verilen ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif sahibi istekli Yesemek Yem. Gıda Tem. İnş. Nak. San. Tic. Paz. Ltd. Şti. tarafından aşırı düşük teklif açıklamaları kapsamında; açıklama istenilen bazı girdiler ile somut olarak iddia kapsamında yer verilen “bardak su 200 ml”, “ekmek roll 50 gr” ve “turşu” girdilerinin birim fiyatının tevsiki için 09.07.2025 tarihli ve 2025-001 sayılı EK-0.7 maliyet/satış tutarı tespit tutanağının sunulduğu görülmüştür. Tutanağa esas geçici vergi beyanname döneminin 2025 yılı 1’inci dönemine ait olduğu, ilgili meslek mensubu tarafından kaşelenip imzalandığı, söz konusu tutanağın 7’nci maddesinde bahse konu girdilerin ağırlıklı ortalama birim maliyet/satış tutarının tespitinde esas alınan faturalara ilişkin bilgilerin yer aldığı, anılan tutanağın ekinde 09.07.2025 tarihli meslek mensubuna ait faaliyet belgesinin sunulduğu ve belgenin 09.10.2025 tarihine kadar geçerli olduğu görülmekle birlikte maliyete dayalı açıklama yapılması durumunda anılan tutanağın 4’üncü maddesinde belirtilen “Ağırlıklı ortalama birim maliyeti” başlıklı bölümün doldurulması, şayet satışlar üzerinden açıklama yapılması durumunda ise anılan tutanağın 5’inci maddesinde belirtilen “Ağırlıklı ortalama birim satış tutarı” başlıklı bölümün doldurulması gerekirken anılan istekli tarafından her iki kısmın da boş bırakıldığı, dolayısıyla bahse konu girdilere ilişkin açıklamanın maliyete dayalı mı yoksa satışlara dayalı mı yapıldığının anlaşılamayacağı ve söz konusu tutanağın bu yönüyle maliyet/satış tutarı tespit tutanağı standart formuna uygun olmadığı anlaşılmış olup, başvuru sahibinin iddiasının anılan istekli açısından bu yönüyle yerinde olduğu sonucuna varılmıştır.

Başvuru sahibinin 7.9’uncu maddesinde belirtilen iddiasına ilişkin inceleme aşağıda yer almaktadır.

Kamu İhale Genel Tebliği’nin 79.2.6’ncı maddesinde yer alan açıklama uyarınca iddia kapsamında yer verilen “sözleşme giderleri ve genel giderler” içerisinde yer alan giderlerin “yardımcı giderler” kapsamında değerlendirilmesi gerektiği anlaşılmış olup, anılan giderlere yönelik açıklama sunulmasına gerek olmadığından başvuru sahibinin bu yöndeki iddiasının yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır.

Diğer taraftan, 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun 53’üncü maddesinin (j) fıkrasının 9’uncu alt bendinde “Başvuru sahibinin iddialarının tamamında haklı bulunması halinde, Kurul kararı ile itirazen şikâyet başvuru bedelinin başvuru sahibine iadesine karar verilir. Kurul kararının başvuru sahibine bildirimini izleyen otuz gün içinde başvuru sahibinin Kuruma yazılı talebi üzerine, bu talep tarihini izleyen otuz gün içinde Kurum tarafından itirazen şikâyet başvuru bedelinin iadesi yapılır ve son ödeme tarihine kadar geçen süre için faiz işlemez. Diğer hallerde başvuru bedeli iade edilmez.

Bu fıkranın (1) numaralı bendi uyarınca tahsil edilen bedel hiçbir durumda iade edilmez.” hükmü yer almaktadır.

Aktarılan Kanun hükmüne göre, başvuru sahibinin itirazen şikâyete konu iddialarının tamamında haklı bulunması halinde başvuru bedeli iadesinin söz konusu olabileceği dikkate alındığında, yukarıda yer verilen tespit ve değerlendirmeler neticesinde, başvuru sahibinin iddialarında haklı bulunmadığı anlaşıldığından başvuru bedelinin başvuru sahibine iadesi için Kanunun öngördüğü şekilde "başvuru sahibinin iddialarının tamamında haklı bulunması " koşulunun gerçekleşmediği, dolayısıyla 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun 53’üncü maddesinin (j) fıkrasının 9’uncu alt bendi hükmü gereğince başvuru bedelinin iadesinin mümkün bulunmadığı anlaşılmıştır.

B) İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Yönetmelik’in 18’inci maddesi yönünden yapılan inceleme sonucunda herhangi bir aykırılık tespit edilmemiştir.

Sonuç olarak, yukarıda mevzuata aykırılıkları belirtilen işlemlerin düzeltici işlemle giderilebilecek nitelikte işlemler olduğu tespit edildiğinden, ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif sahibi istekli Yesemek Yem. Gıda Tem. İnş. Nak. San. Tic. Paz. Ltd. Şti.nin aşırı düşük teklif açıklaması uygun olmadığından teklifinin reddedilmesi ve bu aşamadan sonraki işlemlerin mevzuata uygun olarak yeniden gerçekleştirilmesi gerekmektedir.

Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanun'un 65'inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen otuz gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere,

Anılan Kanun'un 54'üncü maddesinin onbirinci fıkrasının (b) bendi gereğince düzeltici işlem belirlenmesine,

Oybirliği ile karar verildi.

****| ****| ****

****| ****| ****

****| ****|