KAMU İHALE KURULU KARARI

Toplantı No : 2025/038

Gündem No : 62

Karar Tarihi : 24.09.2025

Karar No : 2025/UH.II-2063

BAŞVURU SAHİBİ:

Nur Grup Yemek Gıda Tem. İnş. San. ve Tic. Ltd. Şti.,

İHALEYİ YAPAN İDARE:

Bolu İl Sağlık Müdürlüğü,

BAŞVURUYA KONU İHALE:

2025/1108556 İhale Kayıt Numaralı “Bolu İl Sağlık Müdürlüğü ve Bağlı Sağlık Tesisleri İçin 36 Aylık Malzeme Dahil Yemek Hazırlama, Pişirme, Dağıtım ve Sonrası Hizmetleri Alımı” İhalesi

KURUMCA YAPILAN İNCELEME:

Bolu İl Sağlık Müdürlüğü tarafından 25.08.2025 tarihinde açık ihale usulü ile gerçekleştirilen “Bolu İl Sağlık Müdürlüğü ve Bağlı Sağlık Tesisleri İçin 36 Aylık Malzeme Dahil Yemek Hazırlama, Pişirme, Dağıtım ve Sonrası Hizmetleri Alımı” ihalesine ilişkin olarak Nur Grup Yemek Gıda Tem. İnş. San. ve Tic. Ltd. Şti. tarafından 18.09.2025 tarih ve 193927 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 18.09.2025 tarihli dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunulmuştur.

Başvuruya ilişkin olarak 2025/1885 sayılı şikâyet dosyası kapsamında yapılan inceleme neticesinde esas inceleme raporu tanzim edilmiştir.

KARAR:

Esas inceleme raporu ve ekleri incelendi:

İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle;**** başvuruya konu ihalenin mevzuata aykırı gerekçelerle iptal edildiği, şöyle ki; 15.09.2025 tarihli ihalenin iptali kararında; rekabetin sağlanamadığı, yaklaşık maliyetin üzerinde olmamakla birlikte teklifler arasında fark bulunduğu ve İzzet Baysal Eğitim ve Araştırma Hastanesi’nde taşımalı mutfak ihtiyacının zorunluluk olmaktan çıktığı hususlarının gerekçe gösterildiği, ancak,**** 43 adet doküman indirilen, 14 istekli tarafından teklif verilen ve 6 geçerli teklifin bulunduğu bir ihalede rekabetin sağlanmadığından bahsedilemeyeceği, geçerli birden fazla teklifin rekabetin varlığını gösterdiği, ayrıca, yaklaşık maliyetin yalnızca idarenin tahmini bir hesaplaması olup tekliflerin yaklaşık maliyete yakın veya altında olmasının rekabet eksikliği anlamına gelmeyeceği, kaldı ki geçerli tekliflerin tamamının yaklaşık maliyetin altında olduğu, buna ek olarak aşırı düşük teklif sorgulaması yapılmadan iptal kararı alınmasının da mevzuata aykırı olduğu,

Diğer taraftan, İzzet Baysal Eğitim ve Araştırma Hastanesi’nde taşımalı mutfak yerine kurum mutfağının kullanılabileceği yönündeki sonradan gündeme gelen ve ihale sürecinde isteklilerin tekliflerini hazırlarken öngöremeyeceği bir hususun iptal gerekçesi yapılmasının öngörülebilirlik ve hukuki güvenlik ilkelerine aykırı olduğu ve tüm bu iptal gerekçelerinin idareye tanınan takdir yetkisi kapsamında değerlendirilemeyeceği iddialarına yer verilmiştir.

İptal gerekçeleri ile sınırlı olarak yapılan inceleme sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir.

4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun “Temel ilkeler” başlıklı 5’inci maddesinde “İdareler, bu Kanuna göre yapılacak ihalelerde; saydamlığı, rekabeti, eşit muameleyi, güvenirliği, gizliliği, kamuoyu denetimini, ihtiyaçların uygun şartlarla ve zamanında karşılanmasını ve kaynakların verimli kullanılmasını sağlamakla sorumludur…” hükmü,

“Bütün tekliflerin reddedilmesi ve ihalenin iptali” başlıklı 39’uncu maddesinde “İhale komisyonu kararı üzerine idare, verilmiş olan bütün teklifleri reddederek ihaleyi iptal etmekte serbesttir. İhalenin iptal edilmesi halinde bu durum bütün isteklilere derhal bildirilir. İdare bütün tekliflerin reddedilmesi nedeniyle herhangi bir yükümlülük altına girmez. Ancak, idare isteklilerin talepte bulunması halinde, ihalenin iptal edilme gerekçelerini talep eden isteklilere bildirir.” hükmü,

“İhalenin karara bağlanması ve onaylanması” başlıklı 40’ıncı maddesinde “37 ve 38 inci maddelere göre yapılan değerlendirme sonucunda ihale, ekonomik açıdan en avantajlı teklifi veren isteklinin üzerinde bırakılır.

…

İhale komisyonu gerekçeli kararını belirleyerek, ihale yetkilisinin onayına sunar. Kararlarda isteklilerin adları veya ticaret unvanları, teklif edilen bedeller, ihalenin tarihi ve hangi istekli üzerine hangi gerekçelerle yapıldığı, ihale yapılmamış ise nedenleri belirtilir.

İhale yetkilisi, karar tarihini izleyen en geç beş iş günü içinde ihale kararını onaylar veya gerekçesini açıkça belirtmek suretiyle iptal eder.

İhale; kararın onaylanması halinde geçerli, iptal edilmesi halinde ise hükümsüz sayılır...” hükmü,

Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin “Bütün tekliflerin reddedilmesi ve ihalenin iptali” başlıklı 64’üncü maddesinde “(1) İhale komisyonu kararı üzerine idare, verilmiş olan bütün teklifleri reddederek ihaleyi iptal etmekte serbesttir. İhalenin iptal edilmesi halinde bu durum gerekçeleriyle birlikte bütün isteklilere derhal bildirilir. İdare bütün tekliflerin reddedilmesi nedeniyle herhangi bir yükümlülük altına girmez…” hükmü,

İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Yönetmelik’in “İtirazen şikayet başvuruları” başlıklı 14’üncü maddesinde “(1) İdareye yapılan şikayet başvurusu üzerine idare tarafından alınan kararın uygun bulunmaması veya süresi içinde karar alınmaması hallerinde veya şikayet ya da itirazen şikayet üzerine idare tarafından alınan ihalenin iptali kararlarına karşı doğrudan Kuruma itirazen şikayet başvurusunda bulunulabilir...” hükmü,

İdari Şartname’nin “İhale konusu işe/alıma ilişkin bilgiler” başlıklı 2’nci maddesinde “2.1. İhale konusu işin/alımın;

a) Adı: Bolu İl Sağlık Müdürlüğü ve Bağlı Sağlık Tesisleri İçin 36 Aylık Malzeme Dahil Yemek Hazırlama, Pişirme, Dağıtım ve Sonrası Hizmetleri Alımı

b) Türü: Hizmet alımı

c) İlgili Uygulama Yönetmeliği: Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği

…

e) Miktarı: 36 Ay Süre ile 8.712.680 Öğün Malzeme Dahil Yemek Hazırlama, Pişirme, Dağıtım ve Sonrası Hizmetleri Alımı

…

f) İşin yapılacağı/malın teslim edileceği yer: Bolu İl Sağlık Müdürlüğü ve Bolu İl Sağlık Müdürlüğü'ne bağlı teknik şartnamede adı geçen sağlık tesisleri” düzenlemesi,

“Bütün tekliflerin reddedilmesi ve ihalenin iptal edilmesi” başlıklı 34’üncü maddesinde “34.1. İhale komisyonu kararı üzerine İdare, verilmiş olan bütün teklifleri reddederek ihaleyi iptal etmekte serbesttir. İdare bütün tekliflerin reddedilmesi nedeniyle herhangi bir yükümlülük altına girmez.

34.2. İhalenin iptal edilmesi halinde bu durum, bütün isteklilere gerekçesiyle birlikte derhal bildirilir.” düzenlemesi,

Teknik Şartname’nin “İşin Konusu” başlıklı 3’üncü maddesinde “Bolu İl Sağlık Müdürlüğü ve bağlı sağlık tesislerinden hizmet alan hasta ve refakatçilerle, Bolu İl Sağlık Müdürlüğüne bağlı sağlık tesislerinde çalışanlara, staj yapan öğrencilere ve idarenin yemek ve kahvaltı verilmesini uygun gördüğü kişilere yönelik olarak, yüklenici firma tarafından 7 (Yedi) gün 24 (Yirmi dört) saat esasına göre temin edilen malzeme, makine, cihaz, alet ve personelle yemek ve kahvaltıların hazırlanması, dağıtılması ve sonrası hizmetleri kapsamaktadır.” düzenlemesi yer almaktadır.

Başvuruya konu ihalenin Bolu İl Sağlık Müdürlüğü tarafından gerçekleştirilen “Bolu İl Sağlık Müdürlüğü ve Bağlı Sağlık Tesisleri İçin 36 Aylık Malzeme Dahil Yemek Hazırlama, Pişirme, Dağıtım ve Sonrası Hizmetleri Alımı” işine ilişkin olduğu, ihalenin elektronik ortamda teklif alınarak açık ihale usulü ile 25.08.2025 tarihinde gerçekleştirildiği, ihalede 43 adet ihale dokümanı indirildiği, 14 isteklinin ise ihaleye teklif verdiği, ihale sürecinde ihale komisyonu kararının alınmadığı, akabinde idare tarafından 15.09.2025 tarihinde isteklilere EKAP üzerinden gönderilen “Bütün tekliflerin reddedilmesi sebebiyle ihalenin iptali kararı” konulu tebligatta “...İhaleye esas olarak EKAP’tan doküman indirenlerin sayısının 43 (kırk üç) olduğu, ihaleye verilen teklif sayısının 14 (on dört) olduğu, geçerli teklif sayısının ise 6 (altı) olduğu ve en düşük teklif sahibi istekliye ait teklif fiyatının sınır değerin altında olduğu, sınır değerin üzerindeki tekliflerin ise en düşük teklif sahibi olan istekliye ait fiyatının iki katından daha fazla olduğu ve bu tekliflerin birbirlerine ve yaklaşık maliyete çok yakın tutarda olduğu tespit edilmiştir.

Bu çerçevede bir değerlendirme yapıldığında; gerek ihale tarihinden önce İdareye yapılmış çok sayıda şikayet başvurusu bulunduğu, gerekse Kamu İhale Kurumunda halen incelemesi devam eden 6 (altı) adet şikayet başvurusu olduğu dikkate alındığında ve doküman indirenlerin sayısı (43) ile ihalede verilen geçerli teklif sayısı (6) kıyaslandığında ihaleye katılım açısından yeterli rekabetin sağlanamamış olduğu kanaati hasıl olmakla beraber, aşırı düşük teklif fiyatından sonra gelen sıradaki tekliflerin yaklaşık maliyete çok yakın bir seviyede sıralanmış olmaları, her ne kadar yaklaşık maliyetin altında olsalar da ekonomik ve rekabetçi bir fiyat seviyesinde olmadıklarını işaret etmektedir. Bu nedenlerle taşımalı mutfak ile hizmet verilme zaruriyeti de ortadan kalkmış olan İzzet Baysal Eğitim Araştırma Hastanesinin ihaledeki payının yüksek olduğu ve ihalenin iptali halinde yerinde üretim şeklinde yeniden ihale edilmesinin büyük ölçüde fiyat avantajı sağlayabileceği dikkate alındığında 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun 39’uncu maddesine istinaden bütün tekliflerin reddedilerek ihalenin iptal edilmesinde kamu yararı olacağı düşünülmüştür. Bu minvalde değerlendirmeye konu 2025/1108556 İKN’li 36 Aylık Malzeme Dahil Yemek Hazırlama, Pişirme, Taşıma, Dağıtım ve Sonrası Hizmetleri Alımı ihalesinde yeterli rekabet şartlarının oluşmadığı ve bu nedenle de her ne kadar yaklaşık maliyetin altında olsa da beklenilen ekonomik seviyede teklif bulunmadığı anlaşıldığından, ihalenin iptal edilerek İzzet Baysal Eğitim ve Araştırma Hastanesi için kurum mutfağında üretim yapılacak şekilde ihale şartlarının revize edilmesi ve buna göre yeniden ihaleye çıkılmasında kamu yararı olacağı düşünüldüğünden, 36 Aylık Malzeme Dahil Yemek Hazırlama, Pişirme, Taşıma, Dağıtım ve Sonrası Hizmetleri Alımı ihalesinin 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun 39’uncu maddesine istinaden iptal edilmesine ve kararın ihale yetkilisinin onayına sunulmasına
Oybirliği ile karar verilmiştir.” ifadelerine yer verilerek ihalenin iptal edildiği görülmüştür.

Yukarıda aktarılan ihale dokümanı düzenlemelerinden, ihale konusu işin, Bolu İl Sağlık Müdürlüğü ve bağlı sağlık tesislerinde hizmet alan hasta ve refakatçiler ile çalışan personele, yemek ve kahvaltı hizmetinin temini, hazırlanması, dağıtımı ve sonrası hizmetleri olduğu, söz konusu iş kapsamında Bolu İzzet Baysal Devlet Hastanesi Köroğlu Ünitesi binasında hazırlanan yemeğin aralarında aynı hastanenin üniteleri, ilçe hastaneleri ve Bolu İl Sağlık Müdürlüğü bulunan çeşitli binalara yüklenici tarafından taşınacağı, diğer taraftan İzzet Baysal Eğitim ve Araştırma Hastanesi için yemeğin yükleniciye ait mutfakta pişirileceği ve adı geçen hastaneye taşımalı olarak sağlanacağı, başka bir anlatımla ihale konusu işte hem idare mutfağında hem de yükleniciye ait mutfakta yemek pişirme ve taşıma hizmetlerinin gerçekleştirileceği anlaşılmakta olup bu kapsamda Teknik Şartname’nin “Hizmet Sunumunda Üretilecek Yemek ve Kahvaltıların Cinsleri, Miktarları ve Bolu İl Sağlık Müdürlüğüne Bağlı Sağlık Tesislerine Dağılımı” başlıklı tablosunda, toplam öğün sayısının 8.712.680 olduğu ve yüklenici yemekhanesinde pişirilerek Bolu İzzet Baysal Eğitim ve Araştırma Hastanesi’nde dağıtılacak öğün sayısının 3.070.000 olduğu tespit edilmiştir.

Yukarıda aktarılan mevzuat hükümlerinden, idarelerin 4734 sayılı Kanuna göre yapacakları ihalelerde saydamlığı, rekabeti, eşit muameleyi, güvenirliği, gizliliği, kamuoyu denetimini, ihtiyaçların uygun şartlarla ve zamanında karşılanmasını ve kaynakların verimli kullanılmasını sağlamakla sorumlu oldukları; ihale komisyonu kararı üzerine idarenin, verilmiş olan bütün teklifleri reddederek ihaleyi iptal etmekte serbest olduğu, ihalenin iptal edilmesi hâlinde bu durumun bütün isteklilere derhal bildirileceği, idarenin bütün tekliflerin reddedilmesi nedeniyle herhangi bir yükümlülük altına girmeyeceği, kanun koyucu tarafından ihaleleri sonuçlandırıp sonuçlandırmamak hususunda idarelere geniş bir takdir yetkisi verilmiş olmakla birlikte, bu takdir yetkisinin sınırının da kamu yararı ve hizmet gerekleri olduğu, bu doğrultuda takdir yetkisinin 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun 5’inci maddesinde yer alan temel ilkeler çerçevesinde ve kamu yararı ile hizmet gerekleri doğrultusunda usule ve amaca uygun olarak kullanılması gerektiği anlaşılmaktadır.

Yapılan incelemede, başvuruya konu ihalede 43 adet ihale dokümanının indirildiği ve 25.08.2025 tarihinde yapılan ihaleye 14 adet teklif sunulduğu, geçerli teklif sayısının ise 6 olduğu, idarece geçerli kabul edilen en düşük teklifin sınır değerin altında kaldığı, sınır değerin üzerinde kalan tekliflerin en düşük teklifin yaklaşık iki katı seviyesinde bulunduğu ve sınır değerin üzerindeki tekliflerin birbirine ve yaklaşık maliyete oldukça yakın olduğu, buradan hareketle, söz konusu tekliflerin ekonomik ve rekabetçi bir fiyat seviyesinde olmadıkları yönünde idare kanaati oluştuğu, buna ek olarak, ihale tarihinden önce doküman düzenlemelerine ilişkin olarak idareye çok sayıda şikayet başvurusunda bulunulduğu, bu başvuruların 7 tanesinin itirazen şikayet başvurusu olarak Kuruma da geldiği, öte yandan, ihale sürecinde yükleniciye ait üretim mutfağından taşımalı olarak hizmet sağlanacak olan İzzet Baysal Eğitim ve Araştırma Hastanesi için gelinen aşamada taşımalı mutfak uygulamasının zorunluluk olmaktan çıktığı, kurum mutfağında üretim yapılmak suretiyle yemek hizmetinin daha uygun koşullarda sağlanabileceği ve bu yöntemin mevcut ihaleye kıyasla önemli ölçüde fiyat avantajı ile kamu yararı sağlayacağı belirtilerek idarece ihalenin iptal edildiği görülmüştür.

Tüm bu hususlar bir bütün olarak değerlendirildiğinde, 4734 sayılı Kanun’un 5’inci maddesi uyarınca idarelerin, ihtiyaçların uygun şartlarla ve zamanında karşılanması ile kamu kaynaklarının verimli kullanılmasını sağlama yükümlülüğü kapsamında değişen koşulları dikkate alarak takdir yetkisini kullanabilecekleri, bu çerçevede, ihale konusu işteki öğün sayısının yüzde %35’ine denk gelen hastaneye ait taşımalı mutfak ihtiyacının ortadan kalkmasıyla kurum mutfağında üretime dayalı hizmet modelinin kamu yararına daha uygun bulunduğu ve bu nedenle ihale şartlarının revize edilmesinin idareye tanınan takdir yetkisi kapsamında değerlendirilebileceği, buna ek olarak, tekliflerin fiyat düzeyi ve dağılımı itibarıyla ihalede beklenen ekonomik seviyede rekabet ortamının sağlanamadığı yönünde idarede kanaat oluşabileceği, netice itibarıyla, kanun koyucu tarafından idarelere ihalelerin sonuçlandırılıp sonuçlandırılmaması hususunda tanınan takdir yetkisinin, somut olayda temel ilkelere, kamu yararı ve hizmet gereklerine aykırı kullanıldığına dair bir hususun tespit edilmediği anlaşılmış olup başvuru sahibinin iddiasının yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır.

Diğer taraftan, 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun 53’üncü maddesinin (j) fıkrasının 9’uncu alt bendinde “Başvuru sahibinin iddialarının tamamında haklı bulunması halinde, Kurul kararı ile itirazen şikâyet başvuru bedelinin başvuru sahibine iadesine karar verilir. Kurul kararının başvuru sahibine bildirimini izleyen otuz gün içinde başvuru sahibinin Kuruma yazılı talebi üzerine, bu talep tarihini izleyen otuz gün içinde Kurum tarafından itirazen şikâyet başvuru bedelinin iadesi yapılır ve son ödeme tarihine kadar geçen süre için faiz işlemez. Diğer hallerde başvuru bedeli iade edilmez.

Bu fıkranın (1) numaralı bendi uyarınca tahsil edilen bedel hiçbir durumda iade edilmez.” hükmü yer almaktadır.

Aktarılan Kanun hükmüne göre, başvuru sahibinin itirazen şikâyete konu iddialarının tamamında haklı bulunması halinde başvuru bedeli iadesinin söz konusu olabileceği dikkate alındığında, yukarıda yer verilen tespit ve değerlendirmeler neticesinde, başvuru sahibinin, iddiasında haklı bulunmadığı anlaşıldığından, başvuru bedelinin başvuru sahibine iadesi için Kanunun öngördüğü şekilde “başvuru sahibinin iddialarının tamamında haklı bulunması” koşulunun gerçekleşmediği, dolayısıyla 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun 53’üncü maddesinin (j) fıkrasının 9’uncu alt bendi hükmü gereğince başvuru bedelinin iadesinin mümkün bulunmadığı anlaşılmıştır.

Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanun’un 65'inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen 30 gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere,

Anılan Kanun'un 54'üncü maddesinin onbirinci fıkrasının (c) bendi gereğince itirazen şikâyet başvurusunun reddine,

Oybirliği ile karar verildi.

****| ****| ****

****| ****| ****

****| ****| ****