KAMU İHALE KURULU KARARI

Toplantı No : 2025/038

Gündem No : 31

Karar Tarihi : 24.09.2025

Karar No : 2025/UH.II-2033

BAŞVURU SAHİBİ:

Abdurrahman ÇALIM,

İHALEYİ YAPAN İDARE:

Adıyaman İl Milli Eğitim Müdürlüğü,

BAŞVURUYA KONU İHALE:

2025/1086361 İhale Kayıt Numaralı “Adıyaman Merkez İlçesi 2025-2026 Eğitim Öğretim Yılı İlköğretim Öğrencilerinin 29 Taşıma Merkezine 193 Araç İle 185 İş Günü Taşımalı Eğitim Hizmet Alımı” İhalesi

KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:

Adıyaman İl Milli Eğitim Müdürlüğü tarafından 22.08.2025 tarihinde açık ihale usulü ile gerçekleştirilen “Adıyaman Merkez İlçesi 2025-2026 Eğitim Öğretim Yılı İlköğretim Öğrencilerinin 29 Taşıma Merkezine 193 Araç İle 185 İş Günü Taşımalı Eğitim Hizmet Alımı” ihalesine ilişkin olarak Abdurrahman Çalım’ın 04.09.2025 tarihinde yaptığı şikâyet başvurusunun, idarenin 05.09.2025 tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibince 09.09.2025 tarih ve 192854 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 09.09.2025 tarihli dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunulmuştur.

Başvuruya ilişkin olarak 2025/1808 sayılı itirazen şikâyet dosyası kapsamında yapılan inceleme neticesinde esas inceleme raporu tanzim edilmiştir.

KARAR:

Esas inceleme raporu ve ekleri incelendi.

İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle, ihalenin 14’üncü kısmı üzerinde bırakılan isteklinin aşırı düşük teklif açıklamalarının aşağıdaki gerekçelerle uygun olmadığı;

-Araç kiralamasına ilişkin açıklamalarının uygun olmadığı,

Araçların yaşının Okul Servis Araçları Yönetmeliği’nde yer alan yaş şartına uygunluk taşımadığı,

Araç kiralama fiyat teklifi ve diğer tüm fiyat tekliflerinde Kamu İhale Genel Tebliği'nin 79.2.2.1’inci maddesinde yer alan ibare yazılmaksızın fiyat teklifleri alındığı, bu hususun değerlendirme dışı bırakılma gerekçesi olması gerektiği,

Meslek mensubu olan SMMM ve YMM tarafından imzalanması ve kaşelenmesi gereken fiyat tekliflerinin serbest muhasebeciler tarafından kaşelenip imzalanmasının mevzuata aykırı olduğu,

Araç kiralama fiyat teklifine konu edilen araçların Teknik Şartname’de belirtilen model yılı ve taşıma kapasitesi yönünden istenilen kriterleri sağlamadığı, araçların ve fiyat teklifinin kabul edilmesinde hukuka uyarlık bulunmadığı,

Araç kiralama fiyat teklifine konu edilen araçlara göre bakım onarım fiyat teklifi alınıp akaryakıt maliyetlerinin bu araçlara göre belirleneceği, ancak anılan istekli tarafından sunulan kiralama fiyat teklifinde belirtilen araçların anılan diğer belgelerde ya eksik şekilde yer aldığı veya model yılının farklılaştırıldığı ya da araçlara hiç yer verilmediği, istekli tarafından sunulan belgelerin araç noktasında uyumlu olmadığı,

Araç kiralama fiyat teklifinde yer verilen kiralama süreleri ile araçların iş süresince çalışacakları toplam sürelere ilişkin verilerin uyuşmadığı, istekli tarafından tek araç yönünden bir gün ve bir adet üzerinden alınan kiralama fiyat tekliflerinin işin tamamı yönünden bir maliyeti tevsik etmesinin mümkün olmadığı, isteklinin kira maliyeti açıklamalarının reddi gerektiği,

Araç kiralama fiyat teklifinde akaryakıt, bakım onarım, sigorta, MTV ve lastik gibi bazı maliyet bileşenlerinin kiralama maliyetinin içerisine dahil edilmek suretiyle fiyat teklifi alınmasının mevzuata aykırı olduğu, bu kalemlerin her birinin ayrı bir maliyet kalemine karşılık geldiği, ilgili alanda faaliyet gösteren firmalardan bu fiyat tekliflerinin alınmasının zorunlu olduğu, yapılan açıklamanın kabulünde hukuka uyarlık bulunmadığı, idarenin şikayete cevabından araç kiralama fiyat teklifinin diğer maliyetlerle birleştirildiği, bakım onarım maliyetinin diğer maliyetlerle birleştirildiği, aşırı düşük teklif açıklamasının reddi gerektiği,

-Araçların bakım onarım maliyetine ilişkin açıklamalarının uygun olmadığı,

Kiralama fiyat teklifine konu edilen araçlar yönünden bakım onarım maliyetlerinin ortaya konulması gerektiği, bu araçların özelliklerinin (marka-model-kapasite) ve bakım onarım adetlerinin bakım onarım fiyat teklifinde tam olarak yer almadığı, bu çerçevede işin gerçekleştirileceği araçlar ile bakım onarımı yapılacak araçların farklı olduğu ve bakım onarım maliyetlerinin tevsik edilmediği,

İsteklinin açıklamasında araçlara ilişkin periyodik bakım onarım aralığını tevsik eden hiçbir belgenin yer almadığı, söz konusu belgenin yetkili servis ya da satıcılarından alınması gerektiği, araçların kaç kilometrede bir bakıma gireceklerine ilişkin hiçbir yetkili servis yazısının dosyaya eklenmeksizin hiçbir veriye dayanmadan bakım onarım adetlerinin eksik bir şekilde hesaplandığı, bu hususta hukuka uyarlığı bulunmadığı,

Bakım onarım fiyat teklifinin Kamu İhale Genel Tebliği’nin 79.2.2.1’inci maddesine aykırı şekilde, bu maddedeki ibare yazılmaksızın alındığı,

Fiyat tekliflerinin meslek mensubu olan SMMM ve YMM tarafından imzalanması ve kaşelenmesi gerekirken bu işlemlerin hiç yapılmamasının ya da serbest muhasebeci tarafından kaşelenip imzalanmasının mevzuata aykırı olduğu,

Kiralama ve bakım onarım fiyat tekliflerinin alındığı firmaların faaliyet alanları içerisinde kiralama ve bakım onarım bulunmadığı, şikayet başvurusunun reddine ilişkin idare kararında bakım onarım fiyat teklifinin alındığı söylenen firmanın faaliyet alanları arasında servis bakım onarımı ve lastik alımı satımı bulunmadığı,

Bakım onarım fiyat teklifinde bakım, onarım ve yedek parça maliyet kalemlerinin tek satırda birlikte fiyatlandırıldığı, her bir girdi kalemine yönelik ayrıştırma yapılarak ayrı ayrı fiyatlandırılmadığı, isteklinin açıklamalarının reddi gerektiği,

Teknik Şartname’nin günlük taşıma mesafesinin gidiş dönüş en az 13 km olduğunun düzenlendiği, bu çerçevede her bir aracın ortalama 20.000 km'de bir bakıma girdiği düşünülse dahi araç başı ancak bir adet bakım onarım maliyetinin ortaya çıktığı, şikayete konu kısımlarda sırasıyla 23, 23, 42 ve 36 adet bakım onarım maliyetinin aşırı düşük teklif savunma kapsamında açıklanması gerekirken daha düşük miktarlar üzerinden yapılan açıklamanın kabulünün mümkün olmadığı,

-Lastik maliyetine ilişkin açıklamalarının uygun olmadığı,

Fiyat teklifine konu edilen araçların açık ve belli olduğu, bu araçların kataloglarında marka ve model özelliklerine göre lastik ebatlarının ne olduğunun açık bir şekilde belirtilmiş bulunmasına rağmen bu ebatlardaki lastiklerin göz ardı edilerek araçlara uymayacak farklı ve ucuz ebattaki lastikler üzerinden açıklama yapılmasının mümkün bulunmadığı, işin gerçekleştirilmesi esnasında araçların kullanacağı araçtan araca farklılaşan lastikler için açıklama yapılması gerekirken, uygun olmayan lastikler üzerinden araçların lastik maliyetlerinin açıklanmasında hukuka uyarlık bulunmadığı,

Lastik fiyat teklifi yönünden Tebliğin 79.2.2.1’inci maddesine aykırı şekilde bu maddedeki ibare yazılmaksızın fiyat teklifleri alındığı, meslek mensubu olan SMMM ve YMM tarafından imzalanması ve kaşelenmesi gereken fiyat tekliflerinin serbest muhasebeciler tarafından kaşelenerek imzalanmasının mevzuata aykırı olduğu,

Lastik fiyat teklifinde yazlık ve kışlık lastikler için ayrı ayrı satır açılmak suretiyle her bir araç yönünden 4 yazlık ve 4 kışlık olmak üzere toplamda 8 lastik için lastik maliyetinin belgelendirilmemesinin açıklamanın reddini gerektirdiği,

Lastik maliyetinin lastik fiyat teklifinin yapılacak taşıma mesafesi ile oranlanması suretiyle gerçekleştirilen maliyet açıklamasının kabul edilemeyeceği, oranlama suretiyle haksız maliyet avantajı elde eden isteklinin hukuka aykırı açıklamalarının reddi gerektiği,

-Kiralama, bakım onarım ve lastik fiyat tekliflerinin tespit tutanaklarının uygun olmadığı;

Kiralama, bakım onarım ve lastik fiyat teklifleri ekinde Kamu İhale Genel Tebliği’nin 79.2.2.1’inci maddesinin birinci fıkrasında yer alan "Tutanaklar fiyat teklifinin dayanağı olarak düzenlenecek olup, aşırı düşük teklif açıklaması kapsamında sunulacaktır." açıklaması gereğince satış tutarı tespit tutanağının bulunması gerektiği, istekli tarafından bazı fiyat teklifleri ekinde tespit tutanağı sunulmamasına rağmen açıklamanın kabul edilmesinin hukuka aykırı olduğu,

Fiyat tekliflerinde tarih ve sayısı açıkça belirtilen tespit tutanağının teklif ekinde bulunmasının gerektiği, açıklama sunan istekli tarafından sunulan tespit tutanaklarının tarih ve sayılarının fiyat teklifi ile uyuşmadığı, açıklama sunan isteklilerin tespit tutanağını sunmadığının kabulü gerektiği,

İstekli tarafından idareye sunulan fiyat teklifleri ekinde tespit tutanağı sunulmaması nedeniyle isteklinin değerlendirme dışı bırakılması gerekirken idare tarafından yeni bir yazı yazılmak suretiyle bu tespit tutanaklarının tamamlatılmasının mevzuata aykırı olduğu, isteklinin değerlendirme dışı bırakılması gerektiği,

Tespit tutanağının ekinde imza sirkülerinin aslı (ya da noter onaylı sureti) ve faaliyet belgesinin aslı gibidir yapılmış suretinin bulunması gerektiği halde bu belgelerin fotokopilerinin tespit tutanağına eklendiği, isteklinin açıklamasının kabul edilmesinin mevzuata aykırı olduğu,

Tespit tutanağının 3 numaralı kısmında yevmiye, işletme ve envanter defterlerinin tasdik makamı, tarih ve sayısına yer verilmemesinin maliyet tespit tutanağını hukuka aykırı hale getirdiği,

Fiyat teklifleri ve tespit tutanaklarının fiyat teklifi sunan şirketi temsile yetkisi bulunmayan kişilerce imzalanmasının mevzuata aykırı olduğu, müşterek imza ile şirketin temsil edildiği durumlarda tek imza ile verilen fiyat teklifi ve tespit tutanaklarının reddi gerektiği,

Şirket yetkilisinin imzalaması gereken kısmın vekil tarafından imzalandığı fiyat teklifleri ve tespit tutanaklarında ekte sunulan vekâletnamelerde teklif sunma yetkisinin bulunmadığı, vekâletnamesi sunulan vekillerin imza beyannamelerine yer verilmediği,

Tespit tutanağı içerisinde ihale tarihine göre son geçici vergi beyanname dönemi olarak tutanakların ilan/davet tarihinin içinde bulunduğu aydan önceki üç ay veya bundan önceki üç ay içindeki bilgiler esas alınarak düzenlenmiş olması zorunluluğu varken, bu döneme aykırı olarak belirtilmiş geçmiş dönemler belirtilmek suretiyle tespit tutanağının hazırlandığının belirtilmiş olması karşısında açıklamanın reddi gerektiği,

Tespit tutanakları dikkate alınmaksızın "fatura bilgileri tablosunu" içermeyen eski tutanaklar üzerinden verilen açıklamanın reddi gerektiği,

Tutanağa konu edilen malların ortalamasının hesaplandığı toplam mal ve toplam miktar bilgileri ile tutanağın son kısmında yer alan "Fatura Bilgileri Tablosunda" yer alan tutar ve miktar toplamlarının tutmamasının aritmetik ortalamaların hatalı hesaplanmasına yol açtığı, idarenin bu tablolar üzerinde re'sen düzeltme yapmak suretiyle fiyat teklifi üzerinde teklif edilen değerlerle uyumlu olup olmadığı yönünde takdir yetkisi kullanmasının mümkün bulunmadığı, Tebliğin 79’uncu maddesine aykırı olarak gerçekleştirilen belgelendirmenin reddi gerektiği,

Fiyat tekliflerinde tespit tutanağında hesaplanan ortalama tutarların %80'inden daha düşük değerde fiyatların teklif edildiği, açıklamanın reddi gerektiği,

Yukarıda belirtilen sorgulama kalemlerine ilişkin olarak düzenlenen fiyat teklifi ekinde yer alan tespit tutanaklarında fatura bilgileri tablosu içerisinde yer verilen ortalamaya esas faturaların tarihlerinin tespit tutanağının 3 numaralı kısmında belirtilen "Geçici Vergi Beyanname Dönemi" ile uyuşmaması karşısında belgelendirmenin reddi gerektiği,

Satış tutarı tespit tutanağı içerisinde yer alan fatura bilgileri tablosunda belirtilen, faturanın konusunu oluşturan malın/hizmetin, fiyat teklifi içerisinde fiyatı teklif edilen mal ile idare tarafından sorgulamaya konu edilen iş kaleminin içeriğinde yer alan mal/hizmetin aynı olması gerektiği, ancak açıklama sunan isteklin tarafından yapılan belgelendirmelerde bu uyumun bulunmadığı, farklı hizmetler için kesilmiş faturaların açıklamaya konu iş kalemlerine tespit tutanağı oluşturulması için kullanıldığı, açıklamanın reddi gerektiği,

Ek-O.6 satış tutarı tespit tutanağının amacının belirtilen geçici vergi beyanname dönemine ait ticari defterlerde yurtiçi satışlar hesabında fiyat teklifine konu edilen mal/hizmete ait satış tutarları ortalamasının hesaplanmasının sağlanması olduğu, elde edilen bu ortalamanın %80'inden aşağı olmamak üzere fiyat teklif edilmesinin söz konusu olduğu,

Bu çerçevede gerek fiyat teklifinin, gerek tespit tutanağının gerekse tespit tutanağına esas teşkil edecek faturaların konusunu oluşturması gereken hususun kiralanacak araç, bakım onarım ve lastik olması gerektiği, bir inceleme yapıldığında; fiyat teklifinde (A), tespit tutanağında ortalama hesaplama tablosunda (B), fatura bilgileri tablosunda (C) şeklinde sorgulamaya konu mal/hizmetin net bir şekilde belirtilmiş olması gerektiği,

Aşırı düşük teklif açıklaması sunan istekli tarafından idareye açıklama kapsamında sunulan Ek-O.6 satış tutarı tespit tutanağında bulunan fatura bilgileri tablosunun yukarıda (C) kısmında belirtildiği şekli ile sorgulamaya konu edilen ve yukarıda tekraren yer verdikleri iş kalemleri olmasının zorunlu olduğu, diğer bir deyişle istekli tarafından açıklamalar kapsamında sunulan fiyat tekliflerine konu iş ile tespit tutanaklarına ve fatura bilgileri tablosuna konu hizmet aynı olmadığından sunulan açıklamanın reddi gerektiği,

İstekli tarafından sunulan fatura bilgileri tablosundan (faturadan) yukarıda sayılan mal/hizmetlerin; adının/nev’inin, fiyatının, miktarının anlaşılamadığı bir açıklamanın kabul edilemeyeceği, tespit tutanağına dayanak alınan faturadan fiyat teklifine konu malın açıkça anlaşılması ve yukarıda yer verilen verileri içermesi gerektiği, başka bir iş için kesilmiş bir faturanın "bir adet iş" denilerek tespit tutanağına konu edilmesi sonrasında bu yokluk halinden yukarıda sayılan hizmetler için hiçbir belgeye dayanmaksızın fiyat ve miktar çıkarımı yapılmasının kabulünün mümkün bulunmadığı,

-Trafik ve ferdi kaza koltuk sigortası maliyetine ilişkin açıklamaların uygun olmadığı;

İstekli tarafından sunulan sigorta fiyat teklifinde genel müdürlük veya bölge Müdürlüğü teyidinin bulunması gerektiği, bu teyit bulunmadığı halde bu fiyat teklifinin hukuka uygun kabul edilmesinin mümkün bulunmadığı,

İhale konusu işin isteklinin kiralama fiyat teklifinde kiralanacağını belirlediği araçlar üzerinden gerçekleştirileceği ve sigorta maliyetlerinin bu araçlar yönünden ortaya konulması gerektiği, ancak istekli tarafından sunulan sigorta fiyat teklifinde bu araçların marka, model ve adetlerinin tam olarak yer almadığı bazı araçlarda farklılıklar olduğu, işin gerçekleştirileceği araçlar ile sigorta yapılacak araçların marka, cins, model ve adetlerinin farklı olmasının açık bir hukuka aykırılık oluşturduğu, alım konusu işte çalışmayacak araçların aşırı düşük açıklamasına konu edilemeyeceği, sigorta maliyetlerinin açıklanması gereken araçlar için hiçbir açıklama yapılmamış olmasının da teklifin reddini gerektirdiği,

-Motorlu taşıtlar vergisi, muayene, egzoz emisyon maliyetine ilişkin açıklamalarım uygun olmadığı;

İhale konusu işin 2025 ve 2026 yılına denk geldiği iki yıl sürecek bu hizmet alımında, yüklenicinin yalnızca 2025 yılına ait fiyatlar dikkate alınarak hesaplama yapıldığı, söz konusu maliyet kalemleri için hizmet alımı kapsamında çalıştırılacak araçlar yönünden eksik hesaplama yapılmasının mevzuata aykırı olduğu, açıklama kapsamında gerek öz mal gerek kiralama olan araçların tamamı yönünden ayrı ayrı hesaplama yapılması gerektiği, eksik adetler üzerinden yapılan açıklamanın kabul edilmesinde hukuka uyarlık bulunmadığı,

-İşçilik maliyetine ilişkin açıklamaların uygun olmadığı;

Teknik Şartname’de bulunan tabloda ihalede 14 kısımda toplam 12 adet araç çalıştırılacağının belirtildiği, bu durumda her araç için 1 adet sürücünün çalışmasının yeterli olacağının anlaşılacağı, çalışacak sürücünün yarım günlerde gidiş ve geliş olmak üzere çalışma yapacağı ön görülmek suretiyle 180 olan miktarı, 185 gün üzerinden hesaplanması gerektiği, saatlik hesaplanan ücretin yanlış hesaplandığı gerekçesiyle değerlendirme dışı bırakılması gerektiği,

-Araç akaryakıt maliyetine ilişkin açıklamaların uygun olmadığı;

İhale dokümanı gereğince bu iş kapsamında çalışması gereken araç tiplerine yer verilmiş olmasına rağmen istekli tarafından bu hususun dikkate alınmaksızın yapılan akaryakıt maliyeti açıklamalarının mevzuata aykırı olduğu,

Hizmet alımında çalışacak tüm araçların şehir içi trafikte ortalama olarak 100 kilometrede ne kadar akaryakıt sarfiyatlarının bulunduğuna yönelik yapılan açıklamanın yetkili servislerinden beyan yazısı alınmadan hiçbir objektif kritere dayanmadan gerçekleştirilmesinin hukuka aykırı olduğu, bazı araçlar yönünden alınmış beyan yazısının ise şehir içi tüketim değerlerini göstermemesi nedeniyle bu değerler üzerinden hesaplama yapılmasının kabul edilebilir bulunmadığı,

İstekli tarafından sunulan akaryakıt beyan yazılarının ekinde beyan yazısını veren firmanın söz konusu aracın yetkili satıcı ya da yetkili servisi olduğunu gösterir hiçbir belge sunulmadığı, açıklamanın reddini gerektirdiği,

Beyan yazısı alınmış olan bazı araçların marka, model, taşıma kapasitesi ve motor gücüne yer verilmeden ortalama akaryakıt tüketimi bilgisinin beyan edildiği, kiralama fiyat teklifinde belirtilen araçlar yönünden söz konusu beyan yazılarının geçerliliğinin bulunmadığı,

İstekli tarafından katalog üzerinden yapılan açıklamaların kabulünün mümkün bulunmadığı, 4-5 yaşında araçlar için sıfır araçmış gibi katalog değerleri üzerinden açıklama yapılmasının kabulünün mümkün bulunmadığı,

İstekli tarafından fiyat teklifi üzerinden akaryakıt maliyeti açıklanmış olmakla birlikte hizmet alımı süresince toplam harcanacak akaryakıt litresinin hesaplanarak bu değer üzerinden akaryakıt maliyetinin belgelendirilmesi gerektiği, bir litre akaryakıt üzerinden yapılan açıklamanın kabulünün mümkün bulunmadığı,

Tebliğ’in 79.2.7’nci maddesinde ihale ile ilan tarihi arasında EPDK tarafından yayımlanan, İstanbul İli, Avrupa Yakasında bulunan bayiler adına beyan edilmiş fiyatların ortalamasını yansıtan En Yüksek İşlem Hacimli 8 Firmanın Akaryakıt Fiyatlarına İlişkin Raporda yer alan fiyatların % 90'ının altında sunulan açıklamaların geçerli kabul edilmeyeceğinin belirtildiği, istekli tarafından haksız maliyet avantajı elde etmek adına eksik akaryakıt değerleri üzerinden yapılan açıklamalarının reddedilmesi gerektiği,

-Araç kiralamasına ilişkin açıklamalarının uygun olmadığı,

Araçların yaşının Okul Servis Araçları Yönetmeliği’nde yer alan yaş şartına uygunluk taşımadığı,

Araç kiralama fiyat teklifi ve diğer tüm fiyat tekliflerinde Kamu İhale Genel Tebliği'nin 79.2.2.1 maddesinde yer alan ibare yazılmaksızın fiyat teklifleri alındığı, bu hususun değerlendirme dışı bırakılma gerekçesi olması gerektiği,

Meslek mensubu olan SMMM ve YMM tarafından imzalanması ve kaşelenmesi gereken fiyat tekliflerinin serbest muhasebeciler tarafından kaşelenip imzalanmasının mevzuata aykırı olduğu,

Araç kiralama fiyat teklifine konu edilen araçların Teknik Şartname’de belirtilen model yılı ve taşıma kapasitesi yönünden istenilen kriterleri sağlamadığı, araçların ve fiyat teklifinin kabul edilmesinde hukuka uyarlık bulunmadığı,

Araç kiralama fiyat teklifine konu edilen araçlara göre bakım onarım fiyat teklifi alınıp akaryakıt maliyetlerinin bu araçlara göre belirleneceği, ancak anılan istekli tarafından sunulan kiralama fiyat teklifinde belirtilen araçların anılan diğer belgelerde ya eksik şekilde yer aldığı veya model yılının farklılaştırıldığı ya da hiç yer verilmediği, istekli tarafından sunulan belgelerin araç noktasında uyumlu olmadığı,

Araç kiralama fiyat teklifinde yer verilen kiralama süreleri ile araçların iş süresince çalışacakları toplam sürelere ilişkin verilerin uyuşmadığı, istekli tarafından tek bir araç yönünden bir gün ve bir adet üzerinden alınan kiralama fiyat tekliflerinin işin tamamı yönünden bir maliyeti tevsik etmesinin mümkün olmadığı, isteklinin kira maliyeti açıklamalarının reddi gerektiği,

Araç kiralama fiyat teklifinde akaryakıt, bakım onarım, sigorta, MTV ve lastik gibi bazı maliyet bileşenlerinin kiralama maliyetinin içerisine dahil edilmek suretiyle fiyat teklifi alınmasının mevzuata aykırı olduğu, bu kalemlerin her birinin ayrı bir maliyet kalemine karşılık geldiği, ilgili alanda faaliyet gösteren firmalardan bu fiyat tekliflerinin alınmasının zorunlu olduğu, yapılan açıklamanın kabulünde hukuka uyarlık bulunmadığı, idarenin şikayete cevabından araç kiralama fiyat teklifinin diğer maliyetlerle birleştirildiği, bakım onarım maliyetinin diğer maliyetlerle birleştirildiği, aşırı düşük teklif açıklamasının reddi gerektiği,

-Araçların bakım onarım maliyetine ilişkin açıklamalarının uygun olmadığı,

Kiralama fiyat teklifine konu edilen araçlar yönünden bakım onarım maliyetlerinin ortaya konulması gerektiği, bu araçların özelliklerinin (marka-model-kapasite) ve bakım onarım adetlerinin bakım onarım fiyat teklifinde tam olarak yer almadığı, bu çerçevede işin gerçekleştirileceği araçlar ile bakım onarımı yapılacak araçların farklı olduğu ve bakım onarım maliyetlerinin tevsik edilmediği,

İsteklinin açıklamasında araçlara ilişkin periyodik bakım onarım aralığını tevsik eden hiçbir belge yer almadığı, söz konusu belgenin yetkili servis ya da satıcılarından alınması gerektiği, araçların kaç kilometrede bir bakıma gireceklerine ilişkin hiçbir yetkili servis yazısının dosyaya eklenmeksizin hiçbir veriye dayanmadan bakım onarım adetlerinin eksik bir şekilde hesaplandığı, bu hususun hukuka uyarlığı bulunmadığı,

Bakım onarım fiyat teklifinin Kamu İhale Genel Tebliği’nin 79.2.2.1 maddesine aykırı şekilde, bu maddedeki ibare yazılmaksızın alındığı,

Fiyat tekliflerinin meslek mensubu olan SMMM ve YMM tarafından imzalanması ve kaşelenmesi gerekirken bu işlemlerin hiç yapılmaması ya da serbest muhasebeci tarafından kaşelenip imzalanmasının mevzuata aykırı olduğu,

Kiralama ve bakım onarım fiyat tekliflerinin alındığı firmaların faaliyet alanları içerisinde kiralama ve bakım onarım bulunmadığı, şikayet başvurusunun reddine ilişkin idare kararında bakım onarım fiyat teklifinin alındığı söylenen firmanın faaliyet alanları arasında servis bakım onarımı ve lastik alımı satımı bulunmadığı,

Bakım onarım fiyat teklifinde bakım, onarım ve yedek parça maliyet kalemlerinin tek satırda birlikte fiyatlandırıldığı, her bir girdi kalemine yönelik ayrıştırma yapılarak ayrı ayrı fiyatlandırılmadığı, isteklinin açıklamalarının reddi gerektiği,

Teknik Şartname’nin günlük taşıma mesafesinin gidiş dönüş en az 13 km olduğunun düzenlendiği, bu çerçevede her bir aracın ortalama 20.000 km'de bir bakıma girdiği düşünülse dahi araç başı ancak bir adet bakım onarım maliyetinin ortaya çıktığı, şikayete konu kısımlarda sırasıyla 23, 23, 42 ve 36 adet bakım onarım maliyetinin aşırı düşük teklif savunma kapsamında açıklanması gerekirken daha düşük miktarlar üzerinden yapılan açıklamanın kabulünün mümkün olmadığı,

-Lastik maliyetine ilişkin açıklamalarının uygun olmadığı,

Fiyat teklifine konu edilen araçların açık ve belli olduğu, bu araçların kataloglarında marka ve model özelliklerine göre lastik ebatlarının ne olduğunun açık bir şekilde belirtilmiş bulunmasına rağmen bu ebatlardaki lastiklerin göz ardı edilerek araçlara uymayacak farklı ve ucuz ebattaki lastikler üzerinden açıklama yapılmasının mümkün bulunmadığı, işin gerçekleştirilmesi esnasında araçların kullanacağı araçtan araca farklılaşan lastikler için açıklama yapılması gerekirken uygun olmayan lastikler üzerinden araçların lastik maliyetlerinin açıklanmasında hukuka uyarlık bulunmadığı,

Lastik fiyat teklifi yönünden Tebliğin 79.2.2.1’inci maddesine aykırı şekilde bu maddedeki ibare yazılmaksızın fiyat teklifleri alındığı, meslek mensubu olan SMMM ve YMM tarafından imzalanması ve kaşelenmesi gereken fiyat tekliflerinin serbest muhasebeciler tarafından kaşelenerek imzalanmasının mevzuata aykırı olduğu,

Lastik fiyat teklifinde yazlık ve kışlık lastikler için ayrı ayrı satır açılmak suretiyle her bir araç yönünden 4 yazlık ve 4 kışlık olmak üzere toplamda 8 lastik için lastik maliyetinin belgelendirilmemesinin açıklamanın reddini gerektirdiği,

Lastik maliyetinin lastik fiyat teklifinin yapılacak taşıma mesafesi ile oranlanması suretiyle gerçekleştirilen maliyet açıklamasının kabul edilemeyeceği, oranlama suretiyle haksız maliyet avantajı elde eden isteklinin hukuka aykırı açıklamalarının reddi gerektiği,

-Kiralama, bakım onarım ve lastik fiyat tekliflerinin tespit tutanaklarının uygun olmadığı;

Kiralama, bakım onarım ve lastik fiyat teklifleri ekinde Kamu İhale Genel Tebliği’nin 79.2.2.1’inci maddesinin birinci fıkrasında yer alan "Tutanaklar fiyat teklifinin dayanağı olarak düzenlenecek olup, aşırı düşük teklif açıklaması kapsamında sunulacaktır." açıklaması gereğince satış tutarı tespit tutanağının bulunması gerektiği, istekli tarafından bazı fiyat teklifleri ekinde tespit tutanağı sunulmamasına rağmen açıklamanın kabul edilmesinin hukuka aykırı olduğu,

Fiyat tekliflerinde tarih ve sayısı açıkça belirtilen tespit tutanağının teklif ekinde bulunmasının gerektiği, açıklama sunan istekli tarafından sunulan tespit tutanaklarının tarih ve sayılarının fiyat teklifi ile uyuşmadığı, açıklama sunan isteklilerin tespit tutanağını sunmadığının kabulü gerektiği,

İstekli tarafından idareye sunulan fiyat teklifleri ekinde tespit tutanağı sunulmaması nedeniyle isteklinin değerlendirme dışı bırakılması gerekirken idare tarafından yeni bir yazı yazılmak suretiyle bu tespit tutanaklarının tamamlatılmasının mevzuata aykırı olduğu, isteklinin değerlendirme dışı bırakılması gerektiği,

Tespit tutanağının ekinde imza sirkülerinin aslı (ya da noter onaylı sureti) ve faaliyet belgesinin aslı gibidir yapılmış suretinin bulunması gerektiği halde bu belgelerin fotokopilerinin tespit tutanağına eklendiği, isteklinin açıklamasının kabul edilmesinin mevzuata aykırı olduğu,

Tespit tutanağının 3 numaralı kısmında yevmiye, işletme ve envanter defterlerinin tasdik makamı, tarih ve sayısına yer verilmemesinin maliyet tespit tutanağını hukuka aykırı hale getirdiği,

Fiyat teklifleri ve tespit tutanaklarının fiyat teklifi sunan şirketi temsile yetkisi bulunmayan kişilerce imzalanmasının mevzuata aykırı olduğu, müşterek imza ile şirketin temsil edildiği durumlarda tek imza ile verilen fiyat teklifi ve tespit tutanaklarının reddi gerektiği,

Şirket yetkilisinin imzalaması gereken kısmın vekil tarafından imzalandığı fiyat teklifleri ve tespit tutanaklarında ekte sunulan vekâletnamelerde teklif sunmaya yetki bulunmadığı, vekâletnamesi sunulan vekillerin imza beyannamelerine yer verilmediği,

Tespit tutanağı içerisinde ihale tarihine göre son geçici vergi beyanname dönemi olarak tutanakların ilan/davet tarihinin içinde bulunduğu aydan önceki üç ay veya bundan önceki üç ay içindeki bilgiler esas alınarak düzenlenmiş olması zorunluluğu varken bu dönemden aykırı olarak belirtilmiş geçmiş dönemler belirtilmek suretiyle tespit tutanağının hazırlandığının belirtilmiş olması karşısında açıklamanın reddi gerektiği,

Tespit tutanakları dikkate alınmaksızın "fatura bilgileri tablosunu" içermeyen eski tutanaklar üzerinden verilen açıklamanın reddi gerektiği,

Tutanağa konu edilen malların ortalamasının hesaplandığı toplam mal ve toplam miktar bilgileri ile tutanağın son kısmında yer alan "Fatura Bilgileri Tablosunda" yer alan tutar ve miktar toplamlarının tutmamasının aritmetik ortalamaların hatalı hesaplanmasına yol açtığı, idarenin bu tablolar üzerinde re'sen düzeltme yapmak suretiyle fiyat teklifi üzerinde teklif edilen değerlerle uyumlu olup olmadığı yönünde takdir yetkisi kullanmasının mümkün bulunmadığı, Tebliğin 79’uncu maddesine aykırı olarak gerçekleştirilen belgelendirmenin reddi gerektiği,

Fiyat tekliflerinde tespit tutanağında hesaplanan ortalama tutarların %80'inden daha düşük değerde fiyatların teklif edildiği, açıklamanın reddi gerektiği,

Yukarıda belirtilen sorgulama kalemlerine ilişkin olarak düzenlenen fiyat teklifi ekinde yer alan tespit tutanaklarında fatura bilgileri tablosu içerisinde yer verilen ortalamaya esas faturaların tarihlerinin tespit tutanağının 3 numaralı kısmında belirtilen "Geçici Vergi Beyanname Dönemi" ile uyuşmaması karşısında belgelendirmenin reddi gerektiği,

Satış tutarı tespit tutanağı içerisinde yer alan fatura bilgileri tablosunda belirtilen, faturanın konusunu oluşturan malın/hizmetin, fiyat teklifi içerisinde fiyatı teklif edilen mal ile idare tarafından sorgulamaya konu edilen iş kaleminin içeriğinde yer alan mal/hizmetin aynı olması gerektiği, ancak açıklama sunan isteklin tarafından yapılan belgelendirmelerde bu uyumun bulunmadığı, farklı hizmetler için kesilmiş faturaların açıklamaya konu iş kalemlerine tespit tutanağı oluşturulması için kullanıldığı, açıklamanın reddi gerektiği,

Ek-O.6 satış tutarı tespit tutanağının amacının belirtilen geçici vergi beyanname dönemine ait ticari defterlerde yurtiçi satışlar hesabında fiyat teklifine konu edilen mal/hizmete ait satış tutarları ortalamasının hesaplanmasının sağlanması olduğu, elde edilen bu ortalamanın %80'inden aşağı olmamak üzere fiyat teklif edilmesinin söz konusu olduğu,

Bu çerçevede gerek fiyat teklifinin, gerek tespit tutanağının gerekse tespit tutanağına esas teşkil edecek faturaların konusunu oluşturması gereken hususun kiralanacak araç, bakım onarım ve lastik olması gerektiği, bir inceleme yapıldığında; fiyat teklifinde (A), tespit tutanağında ortalama hesaplama tablosunda (B), fatura bilgileri tablosunda (C) şeklinde sorgulamaya konu mal/hizmetin net bir şekilde belirtilmiş olması gerektiği,

Aşırı düşük teklif açıklaması sunan istekli tarafından idareye açıklama kapsamında sunulan Ek-O.6 satış tutarı tespit tutanağında bulunan fatura bilgileri tablosunun yukarıda (C) kısmında belirtildiği şekli ile sorgulamaya konu edilen ve yukarıda tekraren yer verdikleri iş kalemleri olmasının zorunlu olduğu, diğer bir deyişle istekli tarafından açıklamalar kapsamında sunulan fiyat tekliflerine konu iş ile tespit tutanaklarına ve fatura bilgileri tablosuna konu hizmet aynı olmadığından sunulan açıklamanın reddi gerektiği,

İstekli tarafından sunulan fatura bilgileri tablosundan (faturadan) yukarıda sayılan mal/hizmetlerin; adının/nev’inin, fiyatının, miktarının anlaşılamadığı bir açıklamanın kabul edilemeyeceği, tespit tutanağına dayanak alınan faturadan fiyat teklifine konu malın açıkça anlaşılması ve yukarıda yer verilen verileri içermesi gerektiği, başka bir iş için kesilmiş bir faturanın "bir adet iş" denilerek tespit tutanağına konu edilmesi sonrasında bu yokluk halinden yukarıda sayılan hizmetler için hiçbir belgeye dayanmaksızın fiyat ve miktar çıkarımı yapılmasının kabulünün mümkün bulunmadığı,

-Trafik ve ferdi kaza koltuk sigortası maliyetine ilişkin açıklamaların uygun olmadığı;

İstekli tarafından sunulan sigorta fiyat teklifinde genel müdürlük veya bölge müdürlüğü teyidinin bulunması gerektiği, bu teyit bulunmadığı halde bu fiyat teklifinin hukuka uygun kabul edilmesinin mümkün bulunmadığı,

İhale konusu işin isteklinin kiralama fiyat teklifinde kiralanacağını belirlediği araçlar üzerinden gerçekleştirileceği ve sigorta maliyetlerinin bu araçlar yönünden ortaya konulması gerektiği, ancak istekli tarafından sunulan sigorta fiyat teklifinde bu araçların marka, model ve adetlerinin tam olarak yer almadığı bazı araçlarda farklılıklar olduğu, işin gerçekleştirileceği araçlar ile sigorta yapılacak araçların marka, cins, model ve adetlerinin farklı olmasının açık bir hukuka aykırılık oluşturduğu, alım konusu işte çalışmayacak araçların aşırı düşük açıklamasına konu edilemeyeceği, sigorta maliyetlerinin açıklanması gereken araçlar için hiçbir açıklama yapılmamış olmasının da teklifin reddini gerektirdiği,

-Motorlu taşıtlar vergisi, muayene, egzoz emisyon maliyetine ilişkin açıklamalarım uygun olmadığı;

İhale konusu işin 2025 ve 2026 yılına denk geldiği iki yıl sürecek bu hizmet alımında, yüklenicinin yalnızca 2025 yılına ait fiyatlar dikkate alınarak hesaplama yapıldığı, söz konusu maliyet kalemleri için hizmet alımı kapsamında çalıştırılacak araçlar yönünden eksik hesaplama yapılmasının mevzuata aykırı olduğu, açıklama kapsamında gerek öz mal gerek

-İşçilik maliyetine ilişkin açıklamaların uygun olmadığı;

Teknik Şartname’de bulunan tabloda ihalede 14 kısımda toplam 12 adet araç çalıştırılacağının belirtildiği, bu durumda her araç için 1 sürücünün çalışmasının yeterli olacağının anlaşılacağı, çalışacak sürücünün yarım günlerde gidiş ve geliş olmak üzere çalışma yapacağı ön görülmek suretiyle 180 olan miktarı, 185 gün üzerinden hesaplanması gerektiği, saatlik hesaplanan ücretin yanlış hesaplandığı gerekçesiyle değerlendirme dışı bırakılması gerektiği,

-Araç akaryakıt maliyetine ilişkin açıklamaların uygun olmadığı;

İhale dokümanı gereğince bu iş kapsamında çalışması gereken araç tiplerine yer verilmiş olmasına rağmen istekli tarafından bu hususun dikkate alınmaksızın yapılan akaryakıt maliyeti açıklamalarının mevzuata aykırı olduğu,

Hizmet alımında çalışacak tüm araçların şehir içi trafikte ortalama olarak 100 kilometrede ne kadar akaryakıt sarfiyatlarının bulunduğuna yönelik yapılan açıklamanın yetkili servislerinden beyan yazısı alınmadan hiçbir objektif kritere dayanmadan gerçekleştirilmesinin hukuka aykırı olduğu, bazı araçlar yönünden alınmış beyan yazısının ise şehir içi tüketim değerlerini göstermemesi nedeniyle bu değerler üzerinden hesaplama yapılmasının kabul edilebilir bulunmadığı,

İstekli tarafından sunulan akaryakıt beyan yazılarının ekinde beyan yazısını veren firmanın söz konusu aracın yetkili satıcı ya da yetkili servisi olduğunu gösterir hiçbir belge sunulmadığı, bu durumun açıklamanın reddini gerektirdiği,

Beyan yazısı alınmış olan bazı araçların marka, model, taşıma kapasitesi ve motor gücüne yer verilmeden ortalama akaryakıt tüketimi bilgisinin beyan edildiği, kiralama fiyat teklifinde belirtilen araçlar yönünden söz konusu beyan yazılarının geçerliliğinin bulunmadığı,

İstekli tarafından katalog üzerinden yapılan açıklamaların kabulünün mümkün bulunmadığı, 4-5 yaşında araçlar için sıfır araçmış gibi katalog değerleri üzerinden açıklama yapılmasının kabulünün mümkün bulunmadığı,

İstekli tarafından fiyat teklifi üzerinden akaryakıt maliyeti açıklanmış olmakla birlikte hizmet alımı süresince toplam harcanacak akaryakıt litresinin hesaplanarak bu değer üzerinden akaryakıt maliyetinin belgelendirilmesi gerektiği, bir litre akaryakıt üzerinden yapılan açıklamanın kabulünün mümkün bulunmadığı,

Tebliğ’in 79.2.7’nci maddesinde ihale ile ilan tarihi arasında EPDK tarafından yayımlanan, İstanbul İli, Avrupa Yakasında bulunan bayiler adına beyan edilmiş fiyatların ortalamasını yansıtan En Yüksek İşlem Hacimli 8 Firmanın Akaryakıt Fiyatlarına İlişkin Raporda yer alan fiyatların % 90'ının altında sunulan açıklamaların geçerli kabul edilmeyeceğinin belirtildiği, istekli tarafından haksız maliyet avantajı elde etmek adına eksik akaryakıt değerleri üzerinden yapılan açıklamalarının reddedilmesi gerektiği iddialarına yer verilmiştir.

A) Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir.

4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun “Aşırı düşük teklifler” başlıklı 38’inci maddesinde “ İhale komisyonu verilen teklifleri değerlendirdikten sonra, diğer tekliflere veya idarenin tespit ettiği yaklaşık maliyete göre teklif fiyatı aşırı düşük olanları tespit eder. Bu teklifleri reddetmeden önce, belirlediği süre içinde teklif sahiplerinden teklifte önemli olduğunu tespit ettiği bileşenler ile ilgili ayrıntıları yazılı olarak ister.

İhale komisyonu;

a) İmalat sürecinin, verilen hizmetin ve yapım yönteminin ekonomik olması,

b) Seçilen teknik çözümler ve teklif sahibinin mal ve hizmetlerin temini veya yapım işinin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar,

c) Teklif edilen mal, hizmet veya yapım işinin özgünlüğü,

gibi hususlarda yapılan yazılı açıklamaları dikkate alarak, aşırı düşük teklifleri değerlendirir. Bu değerlendirme sonucunda, açıklamaları yeterli görülmeyen veya yazılı açıklamada bulunmayan isteklilerin teklifleri reddedilir. ... ” hükmü,

**** Kamu İhale Genel Tebliği’nin “Hizmet alımı ihalelerinde sınır değer tespiti ve aşırı düşük tekliflerin değerlendirilmesi” başlıklı 79’uncu maddesinde “Hizmet alımı ihalelerinde sınır değer tespiti ve aşırı düşük tekliflerin değerlendirilmesi

** __**79.1. Hizmet alımı ihalelerinde sınır değer aşağıdaki kurallara göre tespit edilir.

79.1.1. Personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı ihalelerinde kar hariç yaklaşık maliyet tutarı sınır değer olarak kabul edilir.

79.1.2. Personel çalıştırılmasına dayalı olmayan hizmet alımı ihalelerinde sınır değer;

SD: Sınır değeri,

...

79.1.3. 79.1.2 nci maddede yer alan R değeri her yıl 1 Şubat tarihinden geçerli olmak üzere Kurum tarafından belirlenerek ilan edilir ve gerekli görülen hallerde güncellenebilir. İhalenin konusu veya işin niteliğine göre Kurum tarafından farklı R değerleri belirlenebilir.

79.2. İhale ilanında ve dokümanında teklifi sınır değerin altında kalan isteklilerden açıklama isteneceği belirtilen hizmet alımı ihalelerinde, aşırı düşük tekliflerin değerlendirilmesi aşamasında aşağıdaki düzenlemelere göre işlem tesis edilmesi gerekmektedir.

79.2.1. Aşırı düşük tekliflere yönelik açıklama istenmesine ilişkin yazıda, isteklilerin yapacakları açıklamalara esas olacak önemli teklif bileşenlerinin, bütün istekliler için aynı unsurları içerecek şekilde belirtilmesi zorunludur. Aşırı düşük teklif açıklaması sunulması için isteklilere üç (3) iş gününden az olmamak üzere uygun bir süre verilir.

79.2.2. İstekliler aşırı düşük olarak tespit edilen tekliflerini aşağıdaki yöntemleri kullanarak açıklayabilirler.

79.2.2.1. Üçüncü Kişilerden Alınan Fiyat Teklifleri: Teklifi oluşturan maliyet bileşenlerine ilişkin üçüncü kişilerden fiyat teklifi alınması durumunda, öncelikli olarak fiyat teklifini veren kişiyle tam tasdik sözleşmesi yapan veya beyannamelerini imzalamaya yetkili olan meslek mensubu tarafından ilgisine göre teklife konu mal veya hizmet için maliyet tespit tutanağı veya satış tutarı tespit tutanağı düzenlenecektir. Tutanaklar fiyat teklifinin dayanağı olarak düzenlenecek olup, aşırı düşük teklif açıklaması kapsamında sunulacaktır.____

Maliyet tespit tutanağı dayanak alınarak fiyat teklifi sunulabilmesi için, fiyat teklifinin mamul/mala ilişkin olması halinde mamul/malın birim fiyatının, tutanakta tespit edilen ağırlıklı ortalama birim maliyetin altında olmaması; fiyat teklifinin hizmete ilişkin olması halinde ise bu hizmetin birim fiyatının, tutanakta tespit edilen toplam birim maliyetin altında olmaması, fiyat teklifi üzerine meslek mensubu tarafından “Bu fiyat teklifindeki birim fiyatın, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre tarafımca düzenlenerek onaylanan (.../.../...) tarih ve (…) sayılı maliyet tespit tutanağındaki ortalama/toplam birim maliyet tutarının altında olmadığını beyan ederim.” ibaresinin yazılarak imzalanması ve iletişim bilgileri de belirtilmek suretiyle kaşelenmesi/mühürlenmesi gerekmektedir.

Satış tutarı tespit tutanağı dayanak alınarak fiyat teklifi sunulabilmesi için teklif edilen birim fiyatın, ilgili tutanakta tespit edilen ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin altında olmaması, fiyat teklifi üzerine meslek mensubu tarafından “Bu fiyat teklifindeki birim fiyatın, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre tarafımca düzenlenerek onaylanan (.../.../...) tarih ve (…) sayılı satış tutarı tespit tutanağındaki ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin altında olmadığını beyan ederim.” ibaresinin yazılarak imzalanması ve iletişim bilgileri de belirtilmek suretiyle kaşelenmesi/mühürlenmesi gerekmektedir.

Üçüncü kişilerden alınan fiyat tekliflerinin teklife konu alanda faaliyet gösterenlerden alınması gerekmekte olup, bu belgelerin ihale tarihinden önce düzenlenmiş olması zorunlu değildir.

Kaşeleme işlemi 8.4 üncü maddede belirtilen özel kaşe kullanılmak suretiyle yapılabileceği gibi, bu kaşe dışında meslek mensubuna ilişkin bilgileri içeren kaşe kullanılmak suretiyle de yapılabilir.

...

79.2.2.7. İsteklinin Kendi Ürettiği, Aldığı veya Sattığı Mallara İlişkin Fiyatlar: Teklifi oluşturan maliyet bileşenlerine ilişkin olarak isteklinin kendi ürettiği, aldığı veya sattığı mallara ait fiyatların kullanılması durumunda, istekliyle tam tasdik sözleşmesi yapan veya beyannamelerini imzalamaya yetkili olan meslek mensubu tarafından ilgisine göre aşırı düşük teklif açıklamasına konu mal için düzenlenen maliyet/satış tutarı tespit tutanağı ile açıklama yapılabilir.

Maliyetler dayanak alınarak yapılan açıklamanın geçerli olabilmesi için teklif edilen birim fiyatın, ilgili tutanakta tespit edilen ağırlıklı ortalama birim maliyetin altında olmaması ve isteklinin ilan/davet tarihinin içinde bulunduğu aydan önceki üç ay veya bundan önceki üç ay içinde ihale konusu işte kullanılmasını öngördüğü mal miktarının en az yarısı kadar alım yapmış olması gerekir.

Satışlar dayanak alınarak yapılan açıklamanın geçerli olabilmesi için teklif edilen birim fiyatın, ilgili tutanakta tespit edilen ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin altında olmaması, malın ticaretinin isteklinin faaliyet alanında olması ve isteklinin ilan/davet tarihinin içinde bulunduğu aydan önceki üç ay veya bundan önceki üç ay içinde ihale konusu işte kullanılmasını öngördüğü mal miktarının en az 1/20’si kadar satış yapmış olması gerekir.

İsteklinin ilan/davet tarihinin içinde bulunduğu aydan önceki üç ay veya bundan önceki üç ay içinde 4734 sayılı Kanun kapsamındaki idarelere açıklama konusu mala ilişkin satış yapmış ve satılan malın idarece kabul edilmiş olması durumunda, maliyet/satış tutarı tespit tutanağı sunulmasına gerek bulunmayıp sadece söz konusu satışa ilişkin fatura örnekleri veya bu örneklerin noter, YMM, SMMM ya da vergi dairesince onaylı suretleri ile de belgelendirme yapılabilir.

Kaşeleme işlemi 8.4 üncü maddede belirtilen özel kaşe kullanılmak suretiyle yapılabileceği gibi, bu kaşe dışında meslek mensubuna ilişkin bilgileri içeren kaşe kullanılmak suretiyle de yapılabilir.

...

79.2.3. Meslek mensubu; üçüncü kişilerden alınan fiyat teklifi üzerindeki beyanın ve emsal bedel beyanı ile tutanaklardaki bilgilerin doğruluğundan sorumludur. Meslek mensubu ibaresinden Yeminli Mali Müşavirler veya Serbest Muhasebeci Mali Müşavirler anlaşılır”

79.2.4. Tutanakların ilan/davet tarihinin içinde bulunduğu aydan önceki üç ay veya bundan önceki üç ay içindeki bilgiler esas alınarak düzenlenmesi zorunludur.

Örneğin; ilan tarihi 10.03.2024 olan ve açık ihale usulü ile yapılan bir ihalede ilan tarihinin içinde bulunduğu aydan önceki üç ay olan “01.12.2023-29.02.2024” veya bundan önceki üç ay olan “01.09.2023-30.11.2023” aralığına ilişkin tutanaklar sunulur.

79.2.5. İşletme hesabına göre defter tutuluyor olması durumunda; yukarıda belirtilen tutanaklar, işletme hesabı defteri ve işletme hesap özeti kayıtlarına göre düzenlenir.

…

79.2.7. İstekliler tarafından akaryakıt girdisine ilişkin olarak, EPDK tarafından yayımlanan, İstanbul İli, Avrupa Yakasında bulunan bayiler adına beyan edilmiş fiyatların ortalamasını yansıtan En Yüksek İşlem Hacimli 8 Firmanın Akaryakıt Fiyatlarına İlişkin Raporda yer alan fiyatların % 90’ının altında sunulan açıklamalar geçerli kabul edilmez. Motorin veya benzine yönelik olarak öngörülen tutarın TL/lt cinsinden hesaplanmasında Enerji Piyasası Düzenleme Kurumunun ilgili düzenlemeleri dikkate alınacaktır.

…

79.3.2. 79.2.2 nci maddede yer alan yöntemlerden herhangi biri ile açıklama yapılmasının fiilen mümkün olmadığının anlaşıldığı durumlarda, istekli tarafından gerekçesi belirtilmek suretiyle, ilgili mevzuatına göre ihale tarihinden önceki son 12 ay içinde düzenlenen açıklamaya elverişli diğer bilgi ve belgeler kullanılarak da açıklama yapılabilir.

79.3.3. Kurumca hazırlanan “İşçilik Hesaplama Modülü” ne (www.ihale.gov.tr) adresinden ulaşılabilecek olup, personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı ihalelerinde tekliflerin değerlendirilmesi bağlamında sözleşme ve genel giderler dahil asgari işçilik maliyeti hesabında işçilik hesaplama modülünün kullanılması zorunludur.

…

79.3.5. Personel çalıştırılmasına dayalı olmayan hizmet alımlarına ilişkin yapılan aşırı düşük teklif açıklamasında, sözleşme giderleri ve genel giderlerin % 4 oranında hesaplanması söz konusu olmayacak, ancak sözleşme ve genel giderler içerisinde yer alan açıklamanın yapıldığı tarihte geçerli olan oran ve tutarlar üzerinden hesaplanan ihale kararı damga vergisi ve sözleşme damga vergisi ile Kanunun 53 üncü maddesinin (j) bendinin 1 numaralı alt bendinde belirtilen tutarı aşan sözleşmelerde sözleşme bedelinin onbinde beşi oranındaki Kurum payı ilgili mevzuatına göre hesaplanmak suretiyle açıklama yapılacaktır.

… ” açıklamaları,

__

**** İdari Şartname’nin “İhale konusu işe/alıma ilişkin bilgiler” başlıklı 2’nci maddesinde “ 2.1. İhale konusu işin/alımın;

a) Adı: 2025-2026 EĞİTİM VE ÖĞRETİM YILI İLKÖĞRETİM TAŞIMA HİZMETİ ALIMI

b) Türü: Hizmet alımı

c) İlgili Uygulama Yönetmeliği: Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği

…

e) Miktarı: ADIYAMAN İli MERKEZ İlçesi Millî Eğitim Müdürlüğü Millî Eğitim Bakanlığı Taşıma Yoluyla Eğitime Erişim Yönetmeliği Kapsamında Adıyaman İli Merkez İlçesi Merkez ve Merkeze Bağlı Mahalle Köy ve Köy Altı Yerleşim Birimlerindeki 2340 İlköğretim Öğrencilerinin 29 Taşıma Merkezi Okula 29 Kısım ve Hat 193 ( Araç) İle 185 İş Günü Taşınması İşi

Ayrıntılı bilgi idari şartnamenin ekinde yer almaktadır.” düzenlemesi,

“Teklif fiyata dâhil olan giderler” başlıklı 25’inci maddesinde “ 25.1. Sözleşmenin uygulanması sırasında, ilgili mevzuat gereğince ödenecek ulaşım, sigorta, vergi, resim ve harç giderleri teklif fiyatına dahildir.

…

Taşıma işinde çalıştırılacak araç, şoför ve rehber personele ilişkin; her türlü ücret, sigorta giderleri, tazminatlar, akaryakıt, bakım, muayene, onarım, yağ, yağlama, yedek parça, lastik, HGS etiketi, vergi, sigorta, kasko vb. giderler, ilgili kurumlardan alınacak izin, uygunluk, güzergâh, ruhsat bedelleri, karayolları motorlu araçlar zorunlu mali sorumluluk sigorta poliçesi, karayolu yolcu taşımacılığı zorunlu koltuk ferdi kaza sigortası poliçesi, 6331 sayılı İş Sağlığı ve Güvenliği Kanunu hükümleri çerçevesinde yüklenicinin yerine getirmek zorunda olduğu yükümlüklere ait ödemeler, teknik şartnamede yer verilen ve araçlarda bulunması ve kullanılması zorunlu tutulan donanım ve sistem maliyetleri ve ilgili her türlü giderler sözleşme teklif fiyatına dâhildir.

Taşıma araçlarına ödemeler fiilen çalışılan gün sayısı dikkate alınarak yapılacaktır. Bu bakımdan sözleşmenin yürürlükte olduğu tarihler arasındaki idari ve resmi tatillerde, ara tatil, yarıyıl ve yaz tatillerinde ve okulların mücbir sebeplerle tatil edildiği günlerde yükleniciye ödeme yapılmayacaktır. Ancak ulusal bayram günleri ile resmî kutlama ve anma törenleri için idare tarafından yapılacak planlamaya bağlı olarak taşıma yapıldığında yükleniciye o güne ait hakediş ödenecektir.

İlk/ortaöğretim öğrencilerinin taşındığı okul servis araçlarında özel eğitim hizmetleri kurulu kararı ile özel eğitim öğrencilerinin de taşınabileceğine ilişkin karar verilmesi durumunda; araçta rehber personel bulundurulacaktır. Rehber personele ait tüm giderler yükleniciye ait olacaktır. Rehber personel için brüt asgari ücret öngörülecek, rehber personel ücreti için birim fiyat teklif cetvelinde ayrı satır açılacaktır. Personel çalıştırılmasına dayalı olmayan bu ihalede istekliler taşıma aracı ile ilgili tekliflerini “gün” üzerinden rehber personel ücretlerini ise EKAP İşçilik Hesaplama Modülü üzerinden hesaplanan İşçilik Hesabında Esas Alınacak Aylık Birim Fiyat üzerinden vereceklerdir.

İşçilik Hesabında Esas Alınacak Aylık Birim Fiyata;

* İhale karar pulu ve sözleşme damga vergisine tabi olan sözleşmelerde bu giderlerin işçiliğe isabet eden tutarı,

*Kısım teklif tutarı, 4734 Sayılı Kamu İhale Kanunu’nun 53 üncü maddesinin (j) bendinin 1 numaralı alt bendinde belirtilen tutarı aşanlara, bu tutarın işçiliğe isabet eden kısmı,

İlave edilerek teklif sunulacaktır. Bu tutarların altında verilen teklifler Kamu İhale Genel Tebliği’nin 78.3.1. maddesi uyarınca ihale dokümanına aykırı teklif sunulduğu gerekçesiyle değerlendirme dışı bırakılacaktır.

Rehber personellere sözleşmenin yürürlükte olduğu tarihler arasındaki ara tatil, yarıyıl ve yaz tatillerinde, idari tatillerde ve okulların mücbir sebeplerle tatil edildiği günlerde ücret ödenmeyecektir. Bunlar dışında kalan hafta sonu tatilleri ve resmi tatillerde rehber personel ücretleri ödenecektir.

25.4. Sözleşme konusu işin bedelinin ödenmesi aşamasında doğacak Katma Değer Vergisi (KDV), ilgili mevzuatı çerçevesinde İdare tarafından yükleniciye ayrıca ödenir.” düzenlemesi yer almaktadır.

**** Başvuruya konu ihalenin 29 kısımdan oluşan “2025-2026 Eğitim ve Öğretim Yılı İlköğretim Taşıma Hizmeti Alımı” olduğu, şikâyete konu 14’üncü kısma “ Teknik Şartnamemizdeki 14.Kısımda Bulunan Kuyulu İlk -Ortaokuluna Ait Belirlenmiş Yerleşim Yerlerinden 128 Öğrencinin 14-16 Kapasiteli 12 Araçla 185 İş Günü Hizmet Alımı” 3 isteklinin katıldığı, sınır değerin altında teklif veren Olgunlar 02 Taşımacılık Ticaret ve Sanayi Limited Şirketi’nin aşırı düşük teklif sorgulamasına tabi tutulduğu, sunduğu açıklamalarının uygun kabul edilerek ihalenin 14’üncü kısmının üzerinde bırakıldığı, başvuru sahibinin ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif sahibi olarak belirlendiği tespit edilmiştir. Sınır değerin altında teklif veren istekliye tebliğ edilen sorgulama yazısında önemli teklif bileşenlerine yer verildiği görülmüştür.

Olgunlar 02 Taşımacılık Ticaret ve Sanayi Limited Şirketi’nin aşırı düşük teklif açıklamaları incelendiğinde; açıklama kapsamında üçüncü kişi tarafından düzenlenmiş saatlik araç kiralama sürücüsüz teklif formu başlıklı bir belgenin sunulduğu, belgede teklif fiyata “akaryakıt, bakım, muayene, onarım, yağ, yağlama, yedek parça, lastik, HGS etiketi, tüm vergi, sigorta, kasko vb. giderleri, ilgili kurumlardan alınacak izin, uygunluk, güzergâh, ruhsat bedelleri, karayolları motorlu araçlar zorunlu mali sorumluluk sigorta poliçesi, karayolu yolcu taşımacılığı zorunlu koltuk ferdi kaza sigortası poliçesi giderlerinin” dâhil olduğunun belirtildiği, ancak bu giderler için ayrı ayrı fiyatlandırma yapılmadığı tespit edilmiştir.

Diğer taraftan söz konusu belgenin Kamu İhale Genel Tebliği açıklamaları gereğince fiyat teklifi olarak kabul edilebilmesi için gerekli olan meslek mensubu kaşesinin, imzasının ve beyanının yer almadığı, yalnızca fiyat teklifi alınan firmanın kaşe ve imzasının yer aldığı, dolayısıyla anılan belgenin üçüncü kişilerden alınan bir fiyat teklifi olarak kabul edilemeyeceği, açıklama kapsamında 1 adet maliyet tespit tutanağı ile 1 adet satış tutarı tespit tutanağının sunulduğu, maliyet tespit tutanağı ile adet satış tutarı tespit tutanağının istekli tarafından kendi adına düzenlendiği, tutanağın ekinde meslek mensubuna ait faaliyet belgesinin de bulunduğu, tutanakların vergi beyanname dönemlerinin __ ilan/davet tarihinin içinde bulunduğu aydan önceki üç aya ilişkin olduğu, ancak tutanaklarda fatura bilgileri kısmının boş bırakıldığı, bu kapsamda tutanakların bu yönüyle mevzuata uygun olmadığı sonucuna varılmıştır.

Personel giderlerine ilişkin olarak KİK işçilik modülü çıktısının sunulduğu, herhangi bir maliyet hesabının yapılmadığı ve başkaca bir belgenin sunulmadığı tespit edilmiştir.

Akaryakıt giderine ilişkin olarak 24.08.2025 tarihli petrol piyasası bayi satış bülteninin sunulduğu, bülten tarihinin ihale tarihinden sonraki bir tarihe ilişkin olduğu, görülmekle birlikte esas alınan EPDK tarafından yayımlanan, İstanbul İli, Avrupa Yakasında bulunan bayiler adına beyan edilmiş fiyatların ortalamasını yansıtan En Yüksek İşlem Hacimli 8 Firmanın Akaryakıt Fiyatlarına İlişkin Raporda yer alan fiyatların % 90’ının altında olmadığı, açıklamanın bu yönüyle uygun olduğu, günlük akaryakıt maliyetinin belirlenmesinde esas alınan akaryakıt miktarının 3,05 litre olarak öngörüldüğü, yakıt tüketimlerine ilişkin İnterteks Otomotiv Akaryakıt İnş. San. ve Tic. A.Ş. tarafından düzenlenmiş belgenin sunulduğu, 12 araç için KDV hariç motorin birim fiyatı (43,43 TL) esas alınarak 21 km olarak toplam 142.191,00 TL maliyet hesabının yapıldığı, ancak ihale dokumanı incelendiğinde, Teknik Şartname’de idarece 14’üncü kısım için taşıma merkezine uzaklığın toplam 128 km olarak belirlendiği, isteklinin açıklamalarının bu yönüyle uygun olmadığı sonucuna varılmıştır.

**** İhale üzerinde bırakılan isteklinin önemli teklif bileşenlerinden araçların vergileri, sigorta giderleri, bakım onarım giderleri, araç egzoz emisyon ve muayene giderlerine ilişkin herhangi bir açıklama sunmadığı tespit edilmiştir.

Bu çerçevede,**** Olgunlar 02 Taşımacılık Ticaret ve Sanayi Limited Şirketinin aşırı düşük teklif açıklamalarının yukarıda aktarılan aykırılıklar nedeniyle uygun olmadığı anlaşıldığından başvuru sahibinin anılan iddialarının yerinde olduğu sonucuna ulaşılmıştır.

Diğer yandan , 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun 53’üncü maddesinin (j) fıkrasının 9’uncu alt bendinde “Başvuru sahibinin iddialarının tamamında haklı bulunması halinde, Kurul kararı ile itirazen şikâyet başvuru bedelinin başvuru sahibine iadesine karar verilir. Kurul kararının başvuru sahibine bildirimini izleyen otuz gün içinde başvuru sahibinin Kuruma yazılı talebi üzerine, bu talep tarihini izleyen otuz gün içinde Kurum tarafından itirazen şikâyet başvuru bedelinin iadesi yapılır ve son ödeme tarihine kadar geçen süre için faiz işlemez. Diğer hallerde başvuru bedeli iade edilmez.

Bu fıkranın (1) numaralı bendi uyarınca tahsil edilen bedel hiçbir durumda iade edilmez.” hükmü yer almaktadır.

Aktarılan Kanun hükmüne göre, başvuru sahibinin itirazen şikâyete konu iddiasında haklı bulunması halinde başvuru bedeli iadesinin söz konusu olabileceği dikkate alındığında, yukarıda yer verilen tespit ve değerlendirmeler neticesinde, başvuru sahibinin iddiasında haklı bulunmadığı anlaşıldığından başvuru bedelinin başvuru sahibine iadesi için Kanun’un öngördüğü şekilde "başvuru sahibinin iddiasının tamamında haklı bulunması" koşulunun gerçekleşmediği, dolayısıyla 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun 53’üncü maddesinin (j) fıkrasının 9’uncu alt bendi hükmü gereğince başvuru bedelinin tamamının iadesinin mümkün bulunmadığı anlaşılmıştır.

Bununla birlikte, ihalenin şikâyete konu 14’üncü kısmının yaklaşık maliyet tutarı dikkate alındığında 4734 sayılı Kanun’un 53’üncü maddesi uyarınca ödenmesi gereken itirazen şikâyet başvuru bedelinin 50.640,00 TL olduğu, başvuru sahibi tarafından toplam yaklaşık maliyet üzerinden 152.021,00 TL’nin Kurum hesaplarına yatırıldığı, bu nedenle fazla ödendiği tespit edilen 101.381,00 TL’nin yazılı talebi halinde başvuru sahibine iadesinin gerektiği anlaşılmıştır.

B) İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Yönetmelik’in 18’inci maddesi yönünden yapılan inceleme sonucunda herhangi bir aykırılık tespit edilmemiştir.

Sonuç olarak, yukarıda mevzuata aykırılıkları belirtilen işlemlerin düzeltici işlemle giderilebilecek nitelikte işlemler olduğu tespit edildiğinden, Olgunlar 02 Taşımacılık Ticaret ve Sanayi Limited Şirketinin teklifinin reddedilmesi ve bu aşamadan sonraki ihale işlemlerin mevzuata uygun olarak yeniden gerçekleştirilmesi gerekmektedir.

Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanun'un 65'inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen otuz gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere,

1-Anılan Kanun'un 54'üncü maddesinin onbirinci fıkrasının (b) bendi gereğince düzeltici işlem belirlenmesine,

2-Fazla ödenen başvuru bedelinin başvuru sahibinin yazılı talebi halinde iadesine,

Oybirliği ile karar verildi.

****| ****| ****

****| ****| ****

****| ****| ****