KAMU İHALE KURULU KARARI

Toplantı No : 2025/035

Gündem No : 32

Karar Tarihi : 03.09.2025

Karar No : 2025/UH.II-1861

BAŞVURU SAHİBİ:

Devtur Turizm Otomotiv San. ve Tic. Ltd. Şti.,

İHALEYİ YAPAN İDARE:

Beykoz İlçe Milli Eğitim Müdürlüğü,

BAŞVURUYA KONU İHALE:

2025/972818 İhale Kayıt Numaralı “2025 - 2026 Eğitim Öğretim Yılı İstanbul İli Beykoz İlçesinde Taşıma Yoluyla Eğitime Erişim Yönetmeliği Kapsamında Bulunan İlköğretim ve İsmep Ortaöğretim Öğrencilerinin 108 Araç ile 185 Gün Taşınması İşi” İhalesi

KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:

Beykoz İlçe Milli Eğitim Müdürlüğü tarafından 06.08.2025 tarihinde açık ihale usulü ile gerçekleştirilen “2025 - 2026 Eğitim Öğretim Yılı İstanbul İli Beykoz İlçesinde Taşıma Yoluyla Eğitime Erişim Yönetmeliği Kapsamında Bulunan İlköğretim ve İsmep Ortaöğretim Öğrencilerinin 108 Araç ile 185 Gün Taşınması İşi” ihalesine ilişkin olarak Devtur Turizm Otomotiv San. ve Tic. Ltd. Şti.nin 20.08.2025 tarihinde yaptığı şikâyet başvurusunun, idarenin 21.08.2025 tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibince 21.08.2025 tarih ve 190959 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 21.08.2025 tarihli dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunulmuştur.

Başvuruya ilişkin olarak 2025/1614 sayılı itirazen şikâyet dosyası kapsamında yapılan inceleme neticesinde esas inceleme raporu tanzim edilmiştir.

KARAR:

Esas inceleme raporu ve ekleri incelendi.

İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle,

1. İhalenin 2’nci ve 3’üncü kısımlarında ihale üzerinde bırakılan istekli olarak belirlenen Başlantı Tur. San. ve Tic. Ltd. Şti. tarafından sunulan aşırı düşük teklif açıklamalarının süresi içinde sunulmadığı, sunulsa dahi uygun olmadığı, şöyle ki;

- Özmal olan araçlara dair açıklama yapıldı ise araçların kapasitelerinin ve yaşlarının Okul Servis Araçları Yönetmeliğine uygun olmadığı, amortisman giderinin teklif fiyata dahil edildiği ve amortisman hesabında yetkili bayilerden alınan proforma faturalarda yer alan araç bedellerinin esas alındığı, ancak amortisman giderine ilişkin açıklama sunabilmesi için araçların kendine ait olması gerektiği ve bu durumu gösterir tevsik edici belgelerin sunulması gerektiği, sunulsa bile hesaplamada aritmetik hata yapıldığı, araç kiralama maliyetinin tevsiki amacıyla sunulan fiyat tekliflerinin Kamu İhale Genel Tebliği açıklamalarına ve ihale dokümanına uygun olmadığı, Ek-O.5 nolu Maliyet Tespit Tutanağı’nın ve Ek-O.6 nolu Satış Tutarı Tespit Tutanağı’nın sunulmadığı, sunulsa dahi mükellef adına tutanağı imzalayanın imza beyannamesi ile mükellefe ait temsile yetkili olunduğunu gösterir Ticaret Sicil Tasdiknamesi veya Türkiye Ticaret Sicili Gazetesi’nin aslı ya da suretinin ve meslek mensubuna ait faaliyet belgesinin aslı ya da suretinin sunulmadığı, fiyat tekliflerinde birim/ortalama maliyet üzerinden beyan edilen fiyat teklifine konu tespit tutanağının Ek-O.5 nolu Maliyet Tespit Tutanağı olması gerekirken Ek-O.6 nolu Satış Tutarı Tespit Tutanağı ile açıklama yapıldığı, fiyat tekliflerinin meslek mensubu olan SMMM ve YMM tarafından imzalanması ve kaşelenmesi gereken fiyat tekliflerinin serbest muhasebeciler tarafından kaşelenip imzalandığı, Ek-O.6 nolu Satış Tutarı Tespit Tutanağında yer alan vergi beyanname dönemi iş bu ihale ilanının Temmuz 2025 içerisinde olması nedeni ile bu tarihten önceki 3 aya ait (01.04.2025-30.06.2025) dönem ve faturalar üzerinden açıklama yapılması gerektiği, tespit tutanağı ekinde imza sirkülerinin aslı ve faaliyet belgesinin aslı gibidir yapılmış suretinin bulunması gerektiği halde bu belgelerin fotokopilerinin tespit tutanağının arkasına eklendiği, 30/04/2024 tarihinde güncellenen tespit tutanakları dikkate alınmaksızın fatura bilgileri tablosunu içermeyen eski tutanaklar üzerinden açıklama yapıldığı, fatura bilgileri tablosu içeriği ile tespit tutanağının içeriğinin birbiri ile çeliştiği, ayrıca fiyat tekliflerinde yer alan satış tutarı tespit tutanaklarının tarih ve sayı numarası ile tespit tutanağının sayı ve numarası birbiri ile uyuşmadığı,

- Akaryakıt maliyeti için yapılan açıklamaların Kamu İhale Genel Tebliği açıklamalarına ve ihale dokümanına uygun olmadığı, hizmet alımı ihalelerinde çalışacak tüm araçların şehir içi trafikte ortalama olarak 100 kilometrede ne kadar akaryakıt sarfiyatlarının bulunduğuna yönelik yapılan açıklamanın yetkili servislerinden beyan yazısı alınmadan hiçbir objektif kritere dayanmadan gerçekleştirildiği, bazı araçlar yönünden alınmış beyan yazısının ise şehir içi tüketim değerlerini göstermemesi nedeniyle bu değerler üzerinden hesaplama yapıldığı, diğer taraftan beyan yazısı alınmış olan bazı araçlar yönünden ise araçların marka, model, taşıma kapasitesi ve motor gücüne yer verilmeksizin ortalama akaryakıt tüketimi bilgisi beyan edildiği görülmekle özellikle kiralama fiyat teklifinde yer alan araçların markaları eksik veya hatalı bir şekilde yakıt beyan yazılarına yansıtıldığından yapılan akaryakıt hesaplamasının bu araçlar yönünden hiçbir geçerliliğinin bulunmadığı, araçların yetkili servisten alınması gereken yakıt beyan yazılarında 100 km’de ortalama veya karışık yakıt sarfiyatları ile firmanın akaryakıt hesaplama tablosunda çelişkilerin söz konusu olduğu, örneğin, 100 km’de ortalama yakıt sarfiyatı 15,2 lt iken hesaplama tablosunda daha düşük yakıt sarfiyatı üzerinden açıklama yapıldığı ve bu durumun her araç yönünden yakıt beyan yazıları ile hesaplama tablosuna yansıtılan ortalama veya karışık “lt” miktarlarının ayrı ayrı incelenmesi gerekmekte olduğu farklı değerler üzerinden akaryakıt tüketim hesaplamalarının gerçekleştirilmesinin uygun olmadığı, akaryakıt hesabının her bir araç üzerinden değil de toplu veya gruplandırılmış olarak hesaplamaya tabii tutulmasının firmaya maliyet avantajı sağladığı,

- 4857 sayılı İş Kanunu’na aylık normal çalışma süresinin 225 saat üzerinden hesaplanması ve birim fiyat teklif cetvelinde yer alan araçlarının şoför giderlerinin ayrıca hesaplanması gerektiği ancak işçilik maliyetinin ihale dokümanına ve Kamu İhale Genel Tebliği’nin 79.3.3’üncü ve 79.3.5’inci maddesine uygun olarak hesaplanmadığı ve 2025 yılı içinde işçilik gideri hesaplamasında herhangi bir fiyat artışı öngörülmediği,

- Kasko, trafik ve ferdi kazak koltuk sigortasının fiyat tekliflerinde genel müdürlük veya bölge müdürlüğü teyidinin ve imzasının bulunmadığı, daha önceki tarihlerde kesilmiş poliçeler ile işin süresini kapsamayan sigorta süreleri üzerinden açıklama yapıldığı, bu açıklama bileşenlerinin ayrı ayrı fiyatlandırılmadığı, fiyat teklifinde ihale konusu iş kapsamında çalıştırılacak araçların yaşlarının uygun olmadığı, sunulan fiyat tekliflerinin Kamu İhale Genel Tebliği açıklamalarına ve ihale dokümanına uygun olmadığı, fiyat teklifinde ihale konusu iş kapsamında çalıştırılacak araçların marka, model ve adetlerinin tam olarak yer almadığı, açıklamaların farklı araçlar üzerinden yapıldığı,

- Bakım onarım giderlerine ilişkin fiyat teklifleri okul servis aracı olarak kullanılacak taşıtların yaşlarının Okul Servis Araçları Yönetmeliğinde belirlenen yaş şartlarına uygun verilmediği kendi araçları ve fiyat teklifi almış oldukları firmalar tarafından sunulan bakım giderlerinin Kamu İhale Genel Tebliğ’in 79.2.2.1’inci maddesine uygun olarak düzenlenmediği, ayrıca bakım maliyetleri hesaplanırken, araç kapasiteleri ve bakım için km aralıklarının belirtilmediği, bakımonarım ve avadanlık (yazlık – kışlık lastik, yangın söndürmetüpü,stepne, bijon anahtarı, trafik seti, takoz, zincir, çekme halatı, yedek ampul ve sigorta, navigasyon) için ayrı ayrı fatura bilgisi sunmadığı, sunduysa bile aslının istenmesi ve kontrol edilmesi gerektiği, fiyat teklifinde ihale konusu iş kapsamında çalıştırılacak araçların marka, model ve adetlerinin tam olarak yer almadığı, açıklamaların farklı araçlar üzerinden yapıldığı, kiralama ve bakım onarım fiyat tekliflerinin aynı firmadan alınmış olduğu ve firmanın faaliyet alanları içerisinde kiralama ve bakım onarımın bulunmadığı, araçların güzergah bazında ayrı ayrı toplam km’leri incelendiğinde 108 adet bakım maliyeti üzerinden açıklama yapılmadığı,

- Motorlu taşıtlar vergisi, muayene ve egzoz emisyon ölçümü maliyetlerinin eksik ve hatalı hesaplandığı, resmi kurumların bilgi ve belgeleri ile açıklama yapılmadığı, motorlu taşıt vergisi ödeme tablosunda yer alan tutarlar ile firmanın savunmasında yer alan tutarlar arasında çelişkiler bulunduğu, ayrıca Kamu İhale Genel Tebliği’nin 79.3.6’ncı maddesine göre herhangi bir fiyat artışı öngörülmediği,

- Kendi araçları ve fiyat teklifi almış oldukları firmalar tarafından sunulan lastik giderlerinin Kamu İhale Genel Tebliğ'in 79.2.2.1’inci maddesine uygun olarak düzenlenmediği, açıklamalarında bu hususla ilgili hiçbir bilginin yer almadığı, ayrıca marka ve modellerine göre lastik maliyetlerinin işin başlama tarihine göre işin süresinin 2025 ve 2026 yılı içerisinde olacağından üzerinde yazlık lastik olduğu düşünüldüğünde kışlık lastik olarak hesaplanması gerektiği, ihale süresince birim fiyat teklif cetvelinde belirtildiği şekilde km hesabı yapılarak lastik kullanım ömrüne göre maliyetlerin hesaplanması gerektiği, lastik tamiri sunulup sunulmadığının kontrolü, sunulan lastik fiyatlarının jant ebatlarının ihale dokümanında belirtilen araçlar ile uygunluğunun kontrol edilmesi gerektiği,

- Sözleşme giderleri olan ihale karar damga vergisi, sözleşme damga vergisi, kik payı için hesaplama yapılmadığı, yapıldıysa bile sözleşme giderlerinin hatalı hesaplandığı,

- Kiralayacağı araçlarla ilgili kiralama sözleşmesinden kaynaklanan damga vergisi tutarının maliyeti ve Hazine ve Maliye Bakanlığı Gelir İdaresi Başkanlığının Ulusal Taşıt Tanıma Sistemi Uygulama Genel Tebliği ile getirilen kiralama yoluyla edinilen taşıtlara TTB (Taşıt Tanıma Birimi) takılması maliyeti ile ilgili bir açıklama verilmediği,

- Okul servis aracı olarak kullanılacak taşıtların güzergâh izin belgesi giderleri için hesaplama yapılmadığı, yapıldıysa bile yapılan açıklamanın ilgili servis taşımacılığı için güzergâh izin belgesinin hesaplamasında Kamu İhale Genel Tebliği’nin 79.3.6’ncı maddesine göre herhangi bir fiyat artışı öngörülmediği,

- Teknik Şartname’de belirtilen öğrenci servisi planlama, takip, kontrol, bilgilendirme ve yönetim sistemi maliyeti ile alakalı bir açıklama verilmediği ayrıca araç takip sistemi giderleri ile ilgili okul servis aracı olarak kullanılacak taşıtların yaşları Okul Servis Araçları Yönetmeliği’nde belirlenen yaş şartlarına uygun verilmediği, sunulan açıklamaların Teknik Şartname’de yer alan özellikleri kapsamadığı, ayrıca açıklama verirken araç takip cihaz bedeli ve araç takip Gsm, Operatör, GPRS hat bedeli, sim kart bedeli ayrı ayrı verilmediği, sunulduysa bile aslının istenmesi gerektiği, Kamu İhale Genel Tebliği’nin 79.2.2.1’inci maddesi gereğince, fiyat teklifi aldıkları firmaların tekliflerinin cihaz özelliklerini karşılamadığı, fiyat teklifinin dayanağı olarak Ek-O.6 no’lu Satış Tutarı Tespit Tutanağında fatura bilgileri tablosunu doldurmadığı,

- Firma kârı için hesaplama yapılmadığı, yapıldıysa dahi ihale dokümanına ve mevzuata uygun olmadığı,

2. İhalenin 2’nci ve 3’üncü kısımlarında ihale üzerinde bırakılan istekli olarak belirlenen Başlantı Tur. San. ve Tic. Ltd. Şti.nin teklifinin yeterlilik kriterlerini sağlamadığı gerekçesiyle teklifinin değerlendirme dışı bırakılması gerektiği, şöyle ki;

- Geçici teminat mektubunun sunulmadığı, sunulsa dahi eksik sunulduğu ve süresinin yetersiz olduğu,

- İhale dosyası vekâleten imzalandıysa yeterlilik bilgisi tablosuna vekâlet ve imza beyannamesi bilgilerinin doldurulmadığı,

- İhale tarihi itibariyle firmanın vergi ve SGK borcunun bulunduğu,

- Sunulan iş deneyim belgesinin İdari Şartname’de istenen kriterleri karşılamadığı, iş deneyim belgesinin özel sektör iş bitirme belgesi olduğu, sunulan sözleşmelerin uygun olmadığı ve birden fazla sözleşme birleşmesinden oluşan faturaların uygun olmadığı, faturaların eksik olduğu, faturaların hesaplamasında KDV hariç hesaplama yapılması gerekirken KDV hesaplanarak kullanıldığı, ayrıca sözleşme ve faturaların damga vergisinin yatırmadığı yatırıldıysa bile ihale ilan tarihinden sonra yatırıldığı, SGK hizmet listesi, tahakkuk fişi, ödeme dekontlarının sunulmadığı, SGK belgelerinde gösterilen personelin meslek kodlarının sürücüler ve şoförler için kullanılan 8322 ve 8331 kodları ile başlaması gerektiği, sözleşme kapsamında çalışmayan taşıma işiyle ilgisi bulunmayan işçilerin sigorta kayıtlarının iş deneyimini tevsiki için sunulduğu,

- Tüzel kişilerde isteklilerin yönetimindeki görevliler ile ilgisine göre ortaklar ve ortaklık oranlarına (halka arz edilen hisseler hariç)/üyelerine/kurucularına ilişkin bilgileri EKAP’a yüklemedikleri, yüklendiyse bile İdari Şartname’nin 7.1.2’nci maddesinde istenilen evrakları yanlış yüklediği,

3. Başlantı Tur. San. ve Tic. Ltd. Şti.nin ve Merkür Tur. Nak. Tekstil Temizlik Maddeleri San. ve Tic. Ltd. Şti.nin aralarında organik bağ olduğu, Kamu İhale Kanunu’nun “Yasak fiil veya davranışlar” başlıklı 17’nci maddesinin birinci fıkrasının a ve b bentlerine uygun hareket etmedikleri ve ihaleye fesat karıştırdıkları, şöyle ki;

- Başlantı Tur. San. ve Tic. Ltd. Şti.nin ortağı olan Ekrem Başlantı’nın 26.01.2001 tarih ve 5223 sayılı Ticaret Sicil Gazetesi’nde Merkür Tur. Nak. Tekstil Temizlik Maddeleri San. ve Tic. Ltd. Şti.nin hissesini satın alarak ortak olduğu, Başlantı Tur. San. ve Tic. Ltd. Şti.nin imza yetkilisi olan İbrahim Başlantı’nın 23.12.2005 tarih ve 6459 sayılı Ticaret Sicil Gazetesi’nde Merkür Tur. Nak. Tekstil Temizlik Maddeleri San. ve Tic. Ltd. Şti.nin ortağı olduğu, 18.03.2010 tarih ve 7524 sayılı Ticaret Sicil Gazetesi’nde Merkür Tur. Nak. Tekstil Temizlik Maddeleri San. ve Tic. Ltd. Şti.nin kendisine ait olan hissesini İsmail Baygın’a devrederek ortaklıktan çıktığı, 04.07.2013 tarih ve 8356 sayılı Ticaret Sicil Gazetesi’nde Ekrem Başlantı’nın Merkür Tur. Nak. Tekstil Temizlik Maddeleri San. ve Tic. Ltd. Şti.de kendisine ait hisseleri İsmail Baygın’a devrederek ortaklıktan çıktığı ve Merkür Tur. Nak. Tekstil Temizlik Maddeleri San. ve Tic. Ltd. Şti.nin sahiplerinin Gülcan Baygın ile İsmail Baygın olduğu, 17.03.2025 tarih ve 9286 sayılı Ticaret Sicil Gazetesi’nde İbrahim Başlantı’nın Başlantı Tur. San. ve Tic. Ltd. Şti.nin tek sahibi olduğu,

- Başlantı Tur. San. ve Tic. Ltd. Şti.nin arama motorunda telefon numarasının 0216 323 85 78 olduğu, fax numarasının da 0216 323 72 19 olduğu ve bu numaraların Merkür Tur. Nak. Tekstil Temizlik Maddeleri San. ve Tic. Ltd. Şti.nin ki ile aynı olduğu,

- Merkür Tur. Nak. Tekstil Temizlik Maddeleri San. ve Tic. Ltd. Şti.nin Yandex Maps’de telefon numarasının 0216 323 85 78 olduğu, fax numarasının 0216 323 72 19 olduğu ve Başlantı Tur. San. ve Tic. Ltd. Şti. ile telefon ve fax numaralarının aynı olduğu,

- Merkür Tur. Nak. Tekstil Temizlik Maddeleri San. ve Tic. Ltd. Şti.nin internette firma rehberinde telefon numarasının 0216 323 85 78 ve fax numarasının 0216 323 72 19 olduğu ve Başlantı Tur. San. ve Tic. Ltd. Şti. ile telefon ve fax numaralarının aynı olduğu,

- Başlantı Tur. San. ve Tic. Ltd. Şti.nin internette Haritane’de telefon numarasının 0216 323 85 78 olduğu, fax numarasının 0216 323 72 19 olduğu ve bu numaraların Merkür Tur. Nak. Tekstil Temizlik Maddeleri San. ve Tic. Ltd. Şti.nin ki ile aynı olduğu,

- Merkür Tur. Nak. Tekstil Temizlik Maddeleri San. ve Tic. Ltd. Şti.nin sahibi İsmail Baygın’ın Linkedln platformunda “Başlantı Tur. San. ve Tic. Ltd. Şti.de Genel Müdür olarak Ocak 2010 yılından beri çalışmaktayım” ibaresinin bulunduğu, Başlantı Tur. San. ve Tic. Ltd. Şti.nde aktif olarak çalışarak 4A SGK primlerinin yatırıldığı, normalde Merkür Tur. Nak. Tekstil Temizlik Maddeleri San. ve Tic. Ltd. Şti.nin sahibi olduğu için 4B Bağkur kapsamında primlerinin ödenmesi gerektiği,

- Beykoz Özgün haber sitesinde yapılan haberde de görüleceği üzere “Başlantı Tur. San. ve Tic. Ltd. Şti. işletme sahiplerinden İbrahim Başlantı ve İsmail Baygın’ın katıldığı” ibaresinden iki firma arasında bağ olduğunun anlaşıldığı ve bunun geçmişten günümüze kadar devam ettiği,

- Kamu İhale Kanun’unun 17’nci maddesinin (a) bendine göre söz konusu iki firmanın çıkar sağlama amacı ile ihaleye iki ayrı teklif mektubu verdiği, anlaşmalı olarak hareket ettikleri ve hile yaptıkları,

- Söz konusu iki firmanın kamu ve özel bankalarda ortak limitleri olduğu, birbirlerine kefil oldukları ve birbirlerinde vekâletlerinin olduğu,

- Söz konusu iki firmanın geçici teminat mektuplarının aynı bankanın aynı şubesinden temin edildiği, geçici teminat mektuplarının seri numaralarının bile sıralı verildiği ve Takasbank’a aynı bankadan, aynı şubeden yüklendiği,

- Söz konusu iki firmanın geçici teminat banka talep formunun aynı kişi tarafından hazırlandığı, imzalandığı ve aynı bilgisayar, aynı IP, aynı kişi üzerinden talep oluşturularak aynı bilgisayardan mail gönderildiği,

- Merkür Tur. Nak. Tekstil Temizlik Maddeleri San. ve Tic. Ltd. Şti.nin telefon numaralarının ve fax numaralarının kendi adına kayıtlı olmadığı, Başlantı Tur. San. ve Tic. Ltd. Şti. adına kayıtlı olduğu iddialarına yer verilmiştir.

A) Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir.

1. Başvuru sahibinin 1’inci ve 2’nci iddiasına ilişkin olarak:

4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun “İhalelere yönelik başvurular” başlıklı 54’üncü maddesinde “İhale sürecindeki hukuka aykırı işlem veya eylemler nedeniyle bir hak kaybına veya zarara uğradığını veya zarara uğramasının muhtemel olduğunu iddia eden aday veya istekli ile istekli olabilecekler, bu Kanunda belirtilen şekil ve usul kurallarına uygun olmak şartıyla şikayet ve itirazen şikayet başvurusunda bulunabilirler.

Şikâyet ve itirazen şikayet başvuruları, dava açılmadan önce tüketilmesi zorunlu idari başvuru yollarıdır.

Şikâyet başvuruları idareye, itirazen şikâyet başvuruları Kuruma hitaben yazılmış imzalı dilekçelerle yapılır.

Dilekçelerde aşağıdaki hususlara yer verilir:

a) Başvuru sahibinin, varsa vekil ya da temsilcisinin adı, soyadı veya unvanı ve adresi.

b) İhaleyi yapan idarenin ve ihalenin adı veya ihale kayıt numarası.

c) Başvuruya konu olan durumun farkına varıldığı veya bildirildiği tarih.

d) Başvurunun konusu, sebepleri ve dayandığı deliller.

e) İtirazen şikâyet başvurularında idareye yapılan şikâyetin ve varsa şikayete ilişkin idare kararının bildirim tarihi.

...

Başvurular üzerine ihaleyi yapan idare veya Kurum tarafından gerekçeli olarak;

a) İhale sürecinin devam etmesine engel oluşturacak ve düzeltici işlemle giderilemeyecek hukuka aykırılığın tespit edilmesi halinde ihalenin iptaline,

b) İdare tarafından düzeltme yapılması yoluyla giderilebilecek ve ihale sürecinin kesintiye uğratılmasına gerek bulunmayan durumlarda, düzeltici işlem belirlenmesine,

c) Başvurunun süre, usul ve şekil kurallarına uygun olmaması, usulüne uygun olarak sözleşme imzalanmış olması veya şikâyete konu işlemlerde hukuka aykırılığın tespit edilememesi veya itirazen şikayet başvurusuna konu hususun Kurumun görev alanında bulunmaması hallerinde başvurunun reddine,

karar verilir. ...” hükmü,

İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Yönetmelik’in “Başvuruların şekil unsurları” başlıklı 8’inci maddesinde “(1) Şikâyet başvuruları idareye, itirazen şikayet başvuruları ise Kuruma hitaben yazılmış imzalı dilekçelerle yapılır.

(2) Dilekçelerde aşağıdaki hususlara yer verilir;

a) Başvuru sahibinin, varsa vekil ya da temsilcisinin; adı, soyadı veya unvanı ve adresi ile (…) faks numarası.

b) İhaleyi yapan idarenin ve ihalenin adı veya ihale kayıt numarası.

c) Başvuruya konu olan durumun farkına varıldığı veya bildirildiği tarih.

ç) Başvurunun konusu, sebepleri ve dayandığı deliller.

d) İtirazen şikâyet başvurularında ayrıca idareye yapılan şikâyetin tarihi ve varsa şikayete ilişkin idare kararının bildirim tarihi. ...” hükmü,

Anılan Yönetmelik’in “Ön inceleme konuları ve ön inceleme üzerine yapılacak işlemler” başlıklı 16’ncı maddesinde “(1) Başvurular öncelikle;

a) Başvuru konusunun Kurumun görev alanında bulunup bulunmadığı,

b) Başvuru ehliyeti,

c) Başvurunun süresinde yapılıp yapılmadığı,

ç) Başvuru sahibinin, varsa vekil ya da temsilcisinin; adı, soyadı, unvanı, adresi, imzası ile başvuruda bulunmaya yetkili olunduğuna dair belgelerin ve imza beyannamesinin aslı veya yetkili mercilerce onaylı örneğinin bulunup bulunmadığı,

d) İhaleyi yapan idarenin ve ihalenin adı veya ihale kayıt numarasının belirtilip belirtilmediği,

e) Başvuruya konu olan durumun farkına varıldığı veya bildirildiği tarihin belirtilip belirtilmediği,

f) İdareye başvuru tarihi ile varsa idarenin cevabının başvuru sahibine bildirildiği tarihin belirtilip belirtilmediği,

g) İdareye verilen şikayet dilekçesinin bir örneğinin ve idare tarafından şikayet üzerine alınan karar başvuru sahibine bildirilmiş ise bu kararın bir örneğinin eklenilip eklenilmediği,

ğ) Başvuru bedelinin, teminat alınacak hallerde ise başvuru teminatının yatırılıp yatırılmadığı,

h) Aynı kişi tarafından birden fazla ihaleye, birden fazla kişi tarafından aynı ihaleye veya birden fazla ihaleye tek dilekçe ile başvuruda bulunulup bulunulmadığı,

ı) Başvurunun konusu, sebepleri ve dayandığı delillerin belirtilip belirtilmediği,

yönlerinden sırasıyla incelenir.

(2) Başvuru dilekçesi ve ekinde yukarıda belirtilen ön inceleme konuları bakımından bir aykırılığın bulunmaması durumunda esasın incelenmesine geçilir.

(3) Birinci fıkrada yer alan bilgi ve belgeleri içermeyen ve henüz başvuru süresi dolmamış olan itirazen şikâyet başvurularında, başvuru süresinin sonuna kadar söz konusu eksiklikler başvuru sahibi tarafından giderilebilir.

(4) Yapılan ön inceleme sonucunda, bir aykırılığın tespit edilmesi halinde bu hususa ilişkin ön inceleme raporu düzenlenir.” hükmü,

Aynı Yönetmelik’in “Ön inceleme konularına aykırılık üzerine alınacak kararlar” başlıklı 17’nci maddesinde “(1) 16 ncı maddenin birinci fıkrası bakımından bir aykırılığın tespiti üzerine Kurul tarafından başvurunun reddine karar verilir.

(2) Kurul tarafından gerekli görüldüğü takdirde, başvuru dilekçesi ve eklerinin bir örneğinin ilgisi nedeniyle idareye veya idarenin bağlı veya ilgili/ilişkili olduğu mercie yahut yetkili Cumhuriyet Başsavcılığına gönderilmesine karar verilir.” hükmü,

İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Tebliğ’in “İtirazen şikayet başvurularında aranılacak şekil unsurları” başlıklı 11’inci maddesinde “(1) Yönetmeliğin 8 inci maddesinin ikinci fıkrasında itirazen şikayet başvuru dilekçesinde yer verilmesi gereken asgari bilgiler, beşinci fıkrasında ise dilekçeye eklenmesi gereken zorunlu belgeler sayılmıştır.

...

(8) Yönetmeliğin 8 inci maddesinin ikinci fıkrasının (ç) bendinde başvurunun konusu, sebepleri ve dayandığı delillerin başvuru dilekçelerinde belirtilmesi gerektiği düzenlendiğinden, başvuruda bulunulan hususların dilekçelerde somut bir biçimde, mevzuata aykırı bulunma sebepleri ile birlikte gösterilmesi gerekmektedir. İşlemin hangi unsurlarının hangi gerekçelerle hukuka aykırı olduğu belirtilmeksizin sadece mevzuata aykırı olduğu gibi soyut ve mesnetsiz iddialara yer verilmesi halinde, Yönetmeliğin 8 inci maddesine aykırı olduğu gerekçesiyle başvurunun reddine ilişkin sorumluluk başvurana ait olacağından bu hususa dikkat edilmesi gerekmektedir.” açıklaması yer almaktadır.

Başvuruya konu ihaleye ait İdari Şartname’nin “İhale konusu işe/alıma ilişkin bilgiler” başlıklı 2’nci maddesinde “İhale konusu işe/alıma ilişkin bilgiler

2.1. İhale konusu işin/alımın;

a) Adı: 2025 - 2026 Eğitim Öğretim Yılı İstanbul İli Beykoz İlçesinde Taşıma Yoluyla Eğitime Erişim Yönetmeliği Kapsamında Bulunan İlköğretim Ve İsmep Ortaöğretim Öğrencilerinin 108 Araç İle 185 Gün Taşınması İşi

b) Türü: Hizmet alımı

c) İlgili Uygulama Yönetmeliği: Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği

ç) Yatırım proje no'su (yapım işlerinde): Bu madde boş bırakılmıştır.

d) Kodu:

e) Miktarı:

Millî Eğitim Bakanlığı Taşıma Yoluyla Eğitime Erişim Yönetmeliği kapsamında İstanbul ili Beykoz ilçesinde bulunan taşımalı eğitim kapsamındaki ilköğretim ve ortaöğretim öğrencilerinin taşıma merkezi okullara 108 araç ile 185 iş günü taşınması hizmet alımı işi

Ayrıntılı bilgi idari şartnamenin ekinde yer almaktadır.

f) İşin yapılacağı/malın teslim edileceği yer:

Taşıma kapsamındaki taşıma merkezi okullar:

75. Yıl Cumhuriyet İlkokulu

75. Yıl Cumhuriyet Ortaokulu

Beykoz Aihl Ortaokul Kısmı

Boğaziçi Kız Aihl Ortaokul Kısmı

Görele Ortaokulu

İsmail Özseçkin İlkokulu

İsmail Özseçkin Ortaokulu

Necip fazıl Kıskakürek İmam Hatip Ortaokulu

Spor Toto Teşkilatı Ortaokulu

(İSMEP) anadolu kavağı mesadet taylan ilkokulunun sadettin gökçepınar ilkokuluna taşınması

(İSMEP) Anadolu Kavağı Mesadet Taylan Ortaokulunun Sadettin Gökçepınar İlkokuluna Taşınması

(İSMEP) Bibi Genceli İlkokulunun Necip Fazıl Kısakürek İlkokuluna Taşınması

(İSMEP) Çavuşbaşı Ahmet Akça Ortaokulunun Türker İnanoğlu Ortaokuluna Taşınması

(İSMEP) Kemalettin Tuğcu İlkokulunun Şahinkaya İlkokuluna Taşınması

(İSMEP) Kemalettin Tuğcu Ortaokulunun Şahinkaya İlkokuluna Taşınması

(İSMEP) Kılıçlı İlkokulunun Bozhane İlkokuluna Taşınması

(İSMEP) Firuzbey İlkokulunun Türkiye Futbol Federasyosyonu İlkokuluna Taşınması

(İSMEP) Beykoz Anadolu Lisesinin Celal Aras Anadolu Lisesine Taşınması

(İSMEP) Çavuşbaşı Mtal Şehit Murat Akdemir Mtal Taşınması” düzenlemesine,

Aynı Şartname’nin “İhaleye katılabilmek için gereken belgeler ve yeterlik kriterleri” başlıklı 7’nci maddesinde “ 7.1. İsteklilerin ihaleye katılabilmeleri için aşağıda sayılan belgeler ve yeterlik kriterleri ile fiyat dışı unsurlara ilişkin bilgileri e-teklifleri kapsamında beyan etmeleri gerekmektedir.

a) Teklif vermeye yetkili olduğunu gösteren bilgiler;

…

2) Tüzel kişilerde; isteklilerin yönetimindeki görevliler ile, ilgisine göre, ortaklar ve ortaklık oranlarına (halka arz edilen hisseler hariç)/üyelerine/kurucularına ilişkin bilgiler idarece EKAP'tan alınır.

b) Bu Şartname ekinde yer alan standart forma uygun teklif mektubu,

c) Bu Şartnamede belirlenen geçici teminata ilişkin standart forma uygun geçici teminat mektubu veya geçici teminat mektupları dışındaki teminatların Saymanlık ya da Muhasebe Müdürlüklerine yatırıldığını gösteren makbuzlar.

ç) Bu Şartnamenin 7.4. ve 7.5. maddelerinde belirtilen, şekli ve içeriği ilgili uygulama yönetmeliklerinde düzenlenen yeterlik belgeleri,

d) Vekaleten ihaleye katılma halinde, vekil adına düzenlenmiş, ihaleye katılmaya ilişkin noter onaylı vekaletname.

e) İsteklinin ortak girişim olması halinde, teklif mektubu standart formu ekinde yer alan iş ortaklığı beyannamesi,

f) Alt yüklenici çalıştırılmasına izin verilmesi halinde, isteklinin alt yüklenicilere yaptırmayı düşündüğü işlerin listesi,

g) Bu madde boş bırakılmıştır.

ğ) Tüzel kişi tarafından iş deneyimini göstermek üzere kullanılan belgenin, tüzel kişiliğin yarısından fazla hissesine sahip ve Kanuna göre yapılacak ihalelere ilişkin sözleşmelerin yürütülmesi konusunda temsile ve yönetime yetkili olan ortağına ait olması halinde, ticaret ve sanayi odası/ticaret odası bünyesinde bulunan ticaret sicili müdürlükleri veya yeminli mali müşavir ya da serbest muhasebeci mali müşavir tarafından ilk ilan tarihinden sonra düzenlenen ve düzenlendiği tarihten geriye doğru son bir yıldır kesintisiz olarak bu şartların korunduğunu gösteren, standart forma uygun belge,

h) Bu madde boş bırakılmıştır.

ı) Bu bent boş bırakılmıştır.

i) Kanun kapsamındaki idarelere taahhüt edilenler dışında yurt dışında gerçekleştirilen işlerden elde edilen iş deneyiminin 13/1/2011 tarih ve 6102 sayılı Türk Ticaret Kanununun 195 inci maddesinin ikinci fıkrası gereğince pay çoğunluğuna dayanarak kurulan şirketler topluluğu ilişkisi içinde kullanılması halinde bu hukuki ilişkiyi ve bu ilişkinin süresini tevsik eden belge

7.1.1) Bu madde boş bırakılmıştır.

7.1.2) Bu ihalede, istenen belgeler yerine yeterlik sertifikası sunulamaz.

7.2. İhaleye iş ortaklığı olarak teklif verilmesi halinde;

7.2.1. İş ortaklığının her bir ortağı tarafından 7.1. maddesinin (a) bendinde yer alan belgelere ilişkin bilgilerin ayrı ayrı beyan edilmesi zorunludur. İş ortaklığının tüzel kişi ortağı tarafından, iş deneyimini göstermek üzere kullanılan belgenin tüzel kişiliğin yarısından fazla hissesine ve Kanuna göre yapılacak ihalelere ilişkin sözleşmelerin yürütülmesi konusunda temsile ve yönetime yetkili olan/en az % 51 hissesine sahip ortağına ait olması halinde, bu ortak ilgisine göre (ğ) ve (h) bendindeki belgeye ilişkin bilgileri de beyan etmek zorundadır. Kanun kapsamındaki idarelere taahhüt edilenler dışında yurt dışında gerçekleştirilen işlerden elde edilen iş deneyiminin şirketler topluluğu ilişkisi içinde kullanılması halinde, bu belgeyi kullanan ortağın 7.1 inci maddenin (i) bendindeki belgeyi de sunması zorunludur.

7.3. Bu madde boş bırakılmıştır.

7.4. Ekonomik ve mali yeterliğe ilişkin belgeler ve bu belgelerin taşıması gereken kriterler:

7.4.1. Bu madde boş bırakılmıştır.

7.4.2. Bu madde boş bırakılmıştır.

7.4.3. Bu madde boş bırakılmıştır.

7.5. Mesleki ve teknik yeterliğe ilişkin belgeler ve bu belgelerin taşıması gereken kriterler:

7.5.1. İsteklinin teknolojik ürün deneyim belgesi ya da yurt içinde veya yurt dışında kamu veya özel sektörde bedel içeren tek bir sözleşme kapsamında taahhüt edilen ihale konusu iş veya benzer işlere ilişkin olarak;

a) İlk ilan tarihinden geriye doğru son beş yıl içinde kabul işlemleri tamamlanan hizmet alımlarıyla ilgili iş deneyimini gösteren belgeleri veya

b) Devredilen işlerde devir öncesindeki veya sonrasındaki dönemde ilk sözleşme bedelinin en az % 80'inin gerçekleştirilmesi şartıyla, ilk ilan veya davet tarihinden geriye doğru son beş yıl içinde kabul işlemleri tamamlanan hizmet işlerine ilişkin deneyimini gösteren belgeleri,

sunması zorunludur. İstekli tarafından teklif edilen bedelin % 25'den az olmamak üzere, ihale konusu iş veya benzer işlere ait tek sözleşmeye ilişkin iş deneyimini gösteren belgelerin veya teknolojik ürün deneyim belgesinin sunulması gerekir.

İş ortaklığında pilot ortağın, istenen iş deneyim tutarının en az % 70'ini, diğer ortakların her birinin, istenen iş deneyim tutarının en az % 10'unu sağlaması ve diğer ortak veya ortakların iş deneyim tutarı toplamının ise istenen iş deneyim tutarının % 30'undan az olmaması gerekir. Ancak, ihaleye katılan iş ortaklığının ortakları tarafından ortaklık oranları ve yapısı aynı olmak kaydıyla daha önce kurulmuş olan iş ortaklığının gerçekleştirdiği bir işten elde edilen iş deneyimini gösteren belgelerin sunulması halinde, pilot ortak ve diğer ortakların her birinin birinci cümledeki oranlara göre asgari iş deneyim tutarını sağlaması koşulu aranmaz. Konsorsiyumda ise her bir ortağın kendi kısmı için istenen iş deneyim tutarını sağlaması zorunludur.

İsteklinin teknolojik ürün deneyim belgesini sunması halinde, iş deneyimine ilişkin yeterlik kriterini sağladığı kabul edilir. İş ortaklığında teknolojik ürün deneyim belgesini sunan ortağın kendisine ait iş deneyim tutarına ilişkin asgari yeterlik kriterini sağladığı kabul edilir. Konsorsiyum ortağının teknolojik ürün deneyim belgesini sunması halinde ise, belgeyi sunduğu kısım veya kısımlar için iş deneyimine ilişkin yeterlik kriterini sağladığı kabul edilir.

7.5.2. Bu Madde boş bırakılmıştır.

7.5.3. Bu madde boş bırakılmıştır.

7.5.4. İsteklinin teklifi kapsamında sunması ve/veya sağlaması gerektiği bu şartnamenin 7 nci maddesi dışındaki maddeleri ile teknik şartnamede belirtilen aşağıdaki belgeler ve/veya yeterlik kriterleri:

{Belirtilmemiştir}

7.5.5 Bu Şartnamenin 7 nci maddesi dışında ihale dokümanında sayılan diğer belgeler ve/veya düzenlenen diğer yeterlik kriterleri tekliflerin değerlendirilmesinde dikkate alınmaz.

7.6. Benzer iş olarak kabul edilecek işler aşağıda belirtilmiştir:

a) Kamuda yapılmış her türlü öğrenci taşıma işi.

b) Özel sektörde yapılmış her türlü öğrenci taşıma işi.

c) Kamu ve/veya özel sektörde yapılmış her türlü personel taşıma işi.

7.6.1 Bu madde boş bırakılmıştır…” düzenlemesine,****

Anılan Şartname’nin “Diğer hususlar” başlıklı 48’inci maddesinde “48.1. İhalede uygulanacak sınır değer katsayısı (R): Personel/Öğrenci Taşıma Hizmetleri/0,80

Kesin teminat mektubunun tarihi belirtilecek, kesin teminatlar iş bitim tarihinden en az 1 ay sonrası tarihli istenecektir...” düzenlemesine yer verilmiştir.

Başvuruya konu ihalenin Beykoz İlçe Milli Eğitim Müdürlüğü tarafından gerçekleştirilen “ 2025/972818 İhale Kayıt Numaralı 2025 - 2026 Eğitim Öğretim Yılı İstanbul İli Beykoz İlçesinde Taşıma Yoluyla Eğitime Erişim Yönetmeliği Kapsamında Bulunan İlköğretim ve İsmep Ortaöğretim Öğrencilerinin 108 Araç ile 185 Gün Taşınması İşi ” olduğu, bahse konu ihalenin 06.08.2025 tarihinde birim fiyat teklif alınmak suretiyle gerçekleştirildiği, ihalede 15 adet ihale dokümanının EKAP üzerinden indirildiği, ihalenin üç kısımdan oluştuğu, ihalenin şikâyete konu edilen 2’nci ve 3’üncü kısımlarında ekonomik açıdan en avantajlı teklif sahibi olarak Başlantı Tur. San. ve Tic. Ltd. Şti.nin, başvuru sahibi Devtur Tur. Otomotiv San. ve Tic. Ltd. Şti.nin ise ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif sahibi olarak belirlendiği görülmüştür.

Başvuru sahibinin 21.08.2025 tarihli itirazen şikâyet başvuru dilekçesi incelendiğinde; ihalenin şikâyete konu edilen 2’inci ve 3’üncü kısmında ihale üzerinde bırakılan Başlantı Tur. San. ve Tic. Ltd. Şti.nin aşırı düşük teklif açıklaması kapsamında sunduğu bütün belgeler (ve belgelerdeki bilgiler), ihaleye katılım ve yeterlik için sunulan tüm belgeler (ve belgelerdeki bilgilerin) ile yasaklılık teyitlerinin mevzuata ve ihale dokümanına uygun olmadığına yönelik olduğu, başvuru sahibi tarafından esasen talep edilenin sunulan tüm belgelerin yeniden incelenmesi olduğu, söz konusu belgelere ilişkin unsurların birbiri ardına sıralanarak ve varsayımlara dayalı olarak mevzuata aykırılığının ileri sürüldüğü anlaşılmıştır.

4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun “İhalelere yönelik başvurular” başlıklı 54’üncü maddesinin birinci fıkrasında, ihale sürecindeki hukuka aykırı işlem veya eylemler nedeniyle bir hak kaybına veya zarara uğradığını veya zarara uğramasının muhtemel olduğunu iddia eden isteklilerin, şekil ve usul kurallarına uygun olmak şartıyla şikâyet ve itirazen şikâyet başvurusunda bulunabileceği hükme bağlanmış, bu kapsamda ilgili maddenin dördüncü fıkrasında, dilekçelerde yer alması gereken hususlar belirtilmiş ve bahse konu dilekçelerde başvurunun konusu, sebepleri ve dayandığı delillerin belirtilmesinin zorunlu olduğuna değinilmiştir.

Keza İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Yönetmelik’in 8’inci maddesinin ikinci fıkrasının (ç) bendinde de; dilekçelerde başvurunun konusu, sebepleri ve dayandığı delillerin belirtilmesinin zorunlu olduğu hükme bağlanmış, aynı Yönetmelik’in 16’ncı maddesinde ise başvurunun konusu, sebepleri ve dayandığı delillerin belirtilip belirtilmediği konusunun Kuruma yapılan başvurularda öncelikle incelenmesi gereken hususlar arasında olduğu belirtilmiştir. İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Tebliğ’in 11’inci maddesinin sekizinci fıkrasında da, başvuruda bulunulan hususların dilekçelerde somut bir biçimde, mevzuata aykırı bulunma sebepleri ile birlikte gösterilmesi gerektiği yönünde açıklama yapılmıştır.

Öte yandan, ihale komisyonunun ve Kamu İhale Kurumunun görev ve yetkileri 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu ve ikincil mevzuat ile belirlenmiş olup, söz konusu görevler arasında, Kurumun ihale komisyonunun yerine geçip yeterlik değerlendirmesinin tamamını idare adına yapma şeklinde bir görevi bulunmamaktadır.

İhalelere yönelik başvuru süreci, hukuka aykırılıkların tespit edilerek hak ihlallerinin önlenmesi amacını taşıyan önemli bir denetim mekanizması olup, bu süreçte tarafların gerçek bir iddia temelinde hareket etmeleri gerekmektedir. Zira somut bir bilgiye dayanmayan, herhangi bir kanıt veya emare ile desteklenmeyen başvurular, hukuki sürecin amacı dışında kullanılması nedeniyle ihale sürecinin sekteye uğramasına sebebiyet vermekte, kamunun ihtiyaçlarının zamanında karşılanmasını engellemektedir.

Yukarıda yapılan değerlendirmeler neticesinde, başvuru sahibi tarafından, ihalenin 2’inci ve 3’üncü kısımlarında ihale üzerinde bırakılan Başlantı Tur. San. ve Tic. Ltd. Şti.nin belgelerine ilişkin genel nitelikli, somut delillere dayanmayan, ihale komisyonu tarafından gerçekleştirilen tüm işlemlerin hatalı olduğu yönünde iddiaların itirazen şikâyete konu edildiği anlaşılmış olup, söz konusu isteklilere yönelik iddiaların Kanun’da yer alan eşit muamele ilkesi ve İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Yönetmelik’in 18’inci maddesi gereğince bütün isteklilerin belgelerinin incelenmesini gerektirdiği hususu da dikkate alındığında, ihalenin bahsi geçen kısımlarına teklif veren isteklilerin sunmuş olduğu tüm bilgi ve belgelerin Kurum tarafından yeniden incelenmesi talepli başvuruların, Kurumun ihale komisyonlarının yerine geçip, resen inceleme sonucunu doğuracak şekilde bütün işlemleri baştan sona yeniden yapması anlamına geldiği, bu durumun ise 4734 sayılı Kanun’a aykırılık teşkil ettiği anlaşılmıştır.

Açıklanan gerekçelerle, 1 ve 2’nci iddialar kapsamında yapılan incelemede, itirazen şikâyet başvurusunun reddinin gerektiği sonucuna ulaşılmıştır.

2. Başvuru sahibinin 3’üncü iddiasına ilişkin olarak:

4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun “Temel ilkeler” başlıklı 5’inci maddesinde “ İdareler, bu Kanuna göre yapılacak ihalelerde; saydamlığı, rekabeti, eşit muameleyi, güvenirliği, gizliliği, kamuoyu denetimini, ihtiyaçların uygun şartlarla ve zamanında karşılanmasını ve kaynakların verimli kullanılmasını sağlamakla sorumludur. ” hükmü,

Anılan Kanun’un “İhaleye katılımda yeterlik kuralları” başlıklı 10’uncu maddesinin dördüncü fıkrasında “Aşağıda belirtilen durumlardaki istekliler ihale dışı bırakılır:

…

j) 17 nci maddede belirtilen yasak fiil veya davranışlarda bulundukları tespit edilen.” hükmü,

Aynı Kanun’un “Yasak fiil ve davranışlar” başlıklı 17’nci maddesinde “İhalelerde aşağıda belirtilen fiil veya davranışlarda bulunmak yasaktır:

a) Hile, vaat, tehdit, nüfuz kullanma, çıkar sağlama, anlaşma, irtikap, rüşvet suretiyle veya başka yollarla ihaleye ilişkin işlemlere fesat karıştırmak veya buna teşebbüs etmek.

b) İsteklileri tereddüde düşürmek, katılımı engellemek, isteklilere anlaşma teklifinde bulunmak veya teşvik etmek, rekabeti veya ihale kararını etkileyecek davranışlarda bulunmak.

c) Sahte belge veya sahte teminat düzenlemek, kullanmak veya bunlara teşebbüs etmek.

d) Alternatif teklif verebilme halleri dışında, ihalelerde bir istekli tarafından kendisi veya başkaları adına doğrudan veya dolaylı olarak, asaleten ya da vekaleten birden fazla teklif vermek.

e) 11 inci maddeye göre ihaleye katılamayacağı belirtildiği halde ihaleye katılmak.

Bu yasak fiil veya davranışlarda bulunanlar hakkında bu Kanunun Dördüncü Kısmında belirtilen hükümler uygulanır.” hükmü,

Anılan Kanun’un “İhalelere katılmaktan yasaklama” başlıklı 58’inci maddesinde “17 nci maddede belirtilen fiil veya davranışlarda bulundukları tespit edilenler hakkında fiil veya davranışlarının özelliğine göre, bir yıldan az olmamak üzere iki yıla kadar, üzerine ihale yapıldığı halde mücbir sebep halleri dışında usulüne göre sözleşme yapmayanlar hakkında ise altı aydan az olmamak üzere bir yıla kadar, 2 nci ve 3 üncü maddeler ile istisna edilenler dahil bütün kamu kurum ve kuruluşlarının ihalelerine katılmaktan yasaklama kararı verilir. Katılma yasakları, ihaleyi yapan bakanlık veya ilgili veya bağlı bulunulan bakanlık, herhangi bir bakanlığın ilgili veya bağlı kuruluşu sayılmayan idarelerde bu idarelerin ihale yetkilileri, il özel idareleri ve.) bunlara bağlı birlik, müessese ve işletmelerde İçişleri Bakanlığı; belediyeler ve bunlara bağlı birlik, müessese ve işletmelerde ise Çevre ve Şehircilik Bakanlığı tarafından verilir.

Haklarında yasaklama kararı verilen tüzel kişilerin şahıs şirketi olması halinde şirket ortaklarının tamamı hakkında, sermaye şirketi olması halinde ise sermayesinin yarısından fazlasına sahip olan gerçek veya tüzel kişi ortaklar hakkında birinci fıkra hükmüne göre yasaklama kararı verilir. Haklarında yasaklama kararı verilenlerin gerçek veya tüzel kişi olması durumuna göre; ayrıca bir şahıs şirketinde ortak olmaları halinde bu şahıs şirketi hakkında da, sermaye şirketinde ortak olmaları halinde ise sermayesinin yarısından fazlasına sahip olmaları kaydıyla bu sermaye şirketi hakkında da aynı şekilde yasaklama kararı verilir.” hükmü,

Aynı Kanun’un “İsteklilerin Ceza Sorumluluğu” başlıklı 59’uncu maddesinde, “Taahhüt tamamlandıktan ve kabul işlemi yapıldıktan sonra tespit edilmiş olsa dahi, 17 nci maddede belirtilen fiil veya davranışlardan Türk Ceza Kanununa göre suç teşkil eden fiil veya davranışlarda bulunan gerçek veya tüzel kişiler ile o işteki ortak veya vekilleri hakkında Türk Ceza Kanunu hükümlerine göre ceza kovuşturması yapılmak üzere yetkili Cumhuriyet Savcılığına suç duyurusunda bulunulur. Hükmolunacak cezanın yanısıra, idarece 58 inci maddeye göre verilen yasaklama kararının bitiş tarihini izleyen günden itibaren uygulanmak şartıyla bir yıldan az olmamak üzere üç yıla kadar bu Kanun kapsamında yer alan bütün kamu kurum ve kuruluşlarının ihalelerine katılmaktan mahkeme kararıyla 58 inci maddenin ikinci fıkrasında sayılanlarla birlikte yasaklanırlar.

Bu Kanun kapsamında yapılan ihalelerden dolayı haklarında birinci fıkra gereğince ceza kovuşturması yapılarak kamu davası açılmasına karar verilenler ve 58 inci maddenin ikinci fıkrasında sayılanlar yargılama sonuna kadar Kanun kapsamında yer alan kamu kurum ve kuruluşlarının ihalelerine katılamaz. Haklarında kamu davası açılmasına karar verilenler, Cumhuriyet Savcılıklarınca sicillerine işlenmek üzere Kamu İhale Kurumuna bildirilir.

Bu Kanunda belirtilen yasak fiil veya davranışları nedeniyle haklarında mükerrer ceza hükmolunanlar ile bu kişilerin sermayesinin yarısından fazlasına sahip olduğu sermaye şirketleri veya bu kişilerin ortağı olduğu şahıs şirketleri, mahkeme kararı ile sürekli olarak kamu ihalelerine katılmaktan yasaklanır.” hükmü yer almaktadır.

İdari Şartname’nin " İhale dışı bırakılma ve yasak fiil veya davranışlar" başlıklı 10'uncu maddesinde "10.1. İsteklilerin, ihale tarihinde 4734 sayılı Kanunun 10 uncu maddesinin dördüncü fıkrasının (a), (b), (c), (d), (e), (g) ve (i) bentlerinde belirtilen durumlarda olmaması gerekmektedir. Anılan maddenin dördüncü fıkrasının (c) ve (d) bentleri hariç, bu durumlarında değişiklik olan istekli, İdareye derhal bilgi verecektir. İhale üzerinde kalan istekli ise sözleşmenin imzalanmasından önce, ihale tarihinde 4734 sayılı Kanunun 10 uncu maddesinin dördüncü fıkrasının (a), (b), (c), (d), (e) ve (g) bentlerinde belirtilen durumlarda olmadığına ilişkin belgeleri verecektir.

10.2. Bu Şartnamenin 9 uncu maddesi uyarınca ihaleye katılamayacak olanlar ile 4734 sayılı Kanunun 10 uncu maddesinin dördüncü fıkrası uyarınca ihale dışı bırakılma nedenlerini taşıyan istekliler değerlendirme dışı bırakılır.

10.3. 4734 sayılı Kanunun 11 inci maddesi uyarınca ihaleye katılamayacak olanlar ile 17 nci maddesinde sayılan yasak fiil veya davranışta bulunduğu tespit edilenler hakkında, ayrıca fiil veya davranışın özelliğine göre aynı Kanunun Dördüncü Kısmında belirtilen hükümler uygulanır.” düzenlemesi yer almaktadır.

İhale işlem dosyası üzerinde yapılan incelemede,**** Merkür Turizm Nakliyat Tekstil Temizlik Maddeleri San. ve Tic. Ltd. Şti. ve Başlantı Turizm San. ve Tic. Ltd. Şti.nin**** itirazen şikâyete konu ihalenin 1, 2 ve 3’üncü kısımlarına teklif verdiği tespit edilmiştir. Bu çerçevede itirazen şikayete konu ihalenin bütün kısımlarına her iki istekli tarafından teklif verildiği anlaşılmıştır.****

Merkür Turizm Nakliyat Tekstil Temizlik Maddeleri San. ve Tic. Ltd. Şti. ile Başlantı Turizm San. ve Tic. Ltd. Şti.nin**** ilişkin olarak EKAP üzerinden yapılan sorgulamada;****

Merkür Turizm Nakliyat Tekstil Temizlik Maddeleri San. ve Tic. Ltd. Şti. tarafından ihale dokümanının 09.07.2025 tarihinde 78.177.167.127 IP adresi üzerinden indirildiği, e-teklifin ise İsmail Baygın tarafından e-imza ile imzalanarak 05.08.2025 tarihinde 178.243.211.87 IP adresi üzerinden gönderildiği,****

Başlantı Turizm San. ve Tic. Ltd. Şti. tarafından ihale dokümanının 09.07.2025 tarihinde 78.177.167.127 IP adresi üzerinden indirildiği, e-teklifin ise 05.08.2025 tarihinde 78.177.165.90 IP adresi üzerinden gönderildiği, söz konusu isteklilerin teklif mektuplarının farklı kişilerce imzalandığı (Merkür Turizm Nakliyat Tekstil Temizlik Maddeleri San. ve Tic. Ltd. Şti. -İsmail Baygın ve Başlantı Turizm San. ve Tic. Ltd. Şti. - İbrahim Başlantı) tespit edilmiştir.

Ayrıca Merkür Turizm Nakliyat Tekstil Temizlik Maddeleri San. ve Tic. Ltd. Şti.nin geçici teminat mektubunun Türkiye İş Bankası A.Ş.ye, Başlantı Turizm San. ve Tic. Ltd. Şti.nin geçici teminat mektubunun ise Türkiye Cumhuriyeti Ziraat Bankası yatırıldığı, dolayısıyla geçici teminat mektuplarının farklı bankalarda düzenlendiği,****

Buna ek olarak her iki isteklinin birim fiyat teklif mektupları incelendiğinde adreslerinin ve telefon numaralarının farklı olduğu, faks numaralarının ise aynı olduğu görülmüştür.****

Yukarıda yer verilen mevzuat hükümlerine göre isteklileri tereddüde düşürmek, katılımı engellemek, isteklilere anlaşma teklifinde bulunmak veya teşvik etmek, rekabeti veya ihale kararını etkileyecek davranışlarda bulunmak, alternatif teklif verebilme halleri dışında ihalelerde bir istekli tarafından kendisi veya başkaları adına doğrudan veya dolaylı olarak, asaleten ya da vekâleten birden fazla teklif vermek şeklindeki davranışların yasak fiil ve davranışlar olarak sayıldığı, söz konusu durumların tespiti halinde isteklilerin değerlendirme dışı bırakılacağı ve ihalelere katılıma ilişkin yasaklanma yaptırımının uygulanacağı hüküm altına alınmıştır. Bu yasağın amacının ihalede serbest bir rekabet ortamının bulunmasını sağlamak ve sözleşme fiyatının oluşması aşamasında herhangi iki hukuk kişisinin birbirlerinin teklifinden haberdar olarak danışıklı hareket etmelerini önlemek olduğu anlaşılmaktadır.

Ayrıca anılan Kanun'un 58'inci maddesinde ilgili Kanun'un 17'nci maddesinde belirtilen fiil veya davranışlarda bulundukları tespit edilenler hakkında fiil veya davranışlarının özelliğine göre, bir yıldan az olmamak üzere iki yıla kadar, 2 ve 3'üncü maddeler ile istisna edilenler dahil bütün kamu kurum ve kuruluşlarının ihalelerine katılmaktan yasaklama kararı verileceği hükme bağlanmıştır.

Bilgi Teknolojileri ve İletişim Kurumunun resmi internet sayfası üzerinden yapılan araştırmada internet protokol adreslerine ilişkin genel bilgi bölümünde “ İnternete bağlı birimlerin, birbirleriyle iletişim sağlamak amacıyla kullandıkları benzersiz numaralara İnternet Protokolü(IP) adresi adı verilmektedir. TCP/IP protokol grubunun ağ katmanında yer alan IP, internete bağlı cihazların adreslenerek alınacak ya da gönderilecek veri paketlerinin ağ içerisinde hedef adreslere doğru bir şekilde yönlendirilmesini sağlar. İnternete bağlı her cihazın bir IP adresi bulunması zorunludur. ” ifadelerinin yer aldığı görülmüştür.

Diğer yandan IP adresinin internete ya da diğer herhangi bir bilgisayar ağına bağlı cihazların, ağ üzerinden birbirlerine veri yollamak için kullandıkları adresleri ve kimlik numaraları olduğu, sistemde aynı IP adresine sahip birden fazla cihaz bulunmayacağı, bu çerçevede, isteklilerin e-teklif verme işlemlerinde ve benzeri diğer işlemlerinde bir teknik veri olarak IP adresinin bu özelliklerini ve kurallarını dikkate alması gerektiği anlaşılmıştır.

Merkür Turizm Nakliyat Tekstil Temizlik Maddeleri San. ve Tic. Ltd. Şti. ile Başlantı Turizm San. ve Tic. Ltd. Şti. tarafından doküman edinme işleminin aynı IP adresinden gerçekleştirildiği, ayrıca birim fiyat teklif mektubunda faks numaralarının aynı olduğu görülmüştür.

İstekli olabilecek sıfatının kazanılarak ihaleye başvuruda bulunulması veya teklif verilebilmesi için, ihale dokümanının EKAP’a kayıtlı gerçek ve tüzel kişiler adına yetkili kılınan kişiler tarafından e-imza kullanılarak indirilmesi gerektiği,**** nitekim somut olayda da anılan isteklilerin e-imzalarını kullanmak suretiyle aynı IP adresi üzerinden ihale dokümanını indirerek “istekli olabilecek” sıfatını kazandığı, belirli bir ihalede “istekli olabilecek” sıfatının kazanılmasını sağlayan bir işlemin, ihaleye ayrı ayrı teklif verecek olan firmalarca aynı IP adresine sahip cihaz üzerinden gerçekleştirilmesinin, ihalenin sonraki aşamaları bakımından 4734 sayılı Kanun'un 5’inci maddesinde hüküm altına alınan temel ilkeler arasında yer alan rekabet ilkesini etkileyebileceği anlaşılmıştır.

Bu itibarla, aynı ihalede birbirleri ile meşru bir rekabet içerisinde olan gerçek veya tüzel kişilerin, aynı IP adresinden ihale dokümanı indirerek istekli olabilecek sıfatını haiz olmalarının, hayatın olağan akışına uygun olduğu kabulünün mümkün bulunmadığı, bu isteklilerin birbirlerine ait teklif bilgilerinden haberdar olabileceği, ayrıca başvuruya konu ihalenin elektronik ihale olarak gerçekleştirilmesi sebebiyle tekliflerin elektronik ortamda oluşturulduğu, bu durumun bahsi geçen isteklilerin aynı ihaleye katılmalarının rekabeti ve ihale kararını etkileyebilecek davranış olduğu yönünde “kuvvetli karine” teşkil ettiği sonucuna varıldığı, ayrıca birim fiyat teklif mektuplarında anılan isteklilerin faks numaralarının da aynı olduğu,

Dolayısıyla Merkür Turizm Nakliyat Tekstil Temizlik Maddeleri San. ve Tic. Ltd. Şti. ile Başlantı Turizm San. ve Tic. Ltd. Şti. tarafından ihalenin 1, 2 ve 3’üncü kısımlarına 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun 17’nci maddesine aykırı şekilde teklif verildiği, bu kapsamda Merkür Turizm Nakliyat Tekstil Temizlik Maddeleri San. ve Tic. Ltd. Şti. ile Başlantı Turizm San. ve Tic. Ltd. Şti.nin ihalenin 1, 2 ve 3’üncü kısımlarında anılan Kanun’un 10’uncu maddesinin dördüncü fıkrasının (j) bendi uyarınca ihale dışı bırakılmaları gerektiği sonucuna varılmıştır.

Diğer taraftan, 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun 53’üncü maddesinin (j) bendinin 9’uncu alt bendinde “Başvuru sahibinin iddialarının tamamında haklı bulunması halinde, Kurul kararı ile itirazen şikâyet başvuru bedelinin başvuru sahibine iadesine karar verilir. Kurul kararının başvuru sahibine bildirimini izleyen otuz gün içinde başvuru sahibinin Kuruma yazılı talebi üzerine, bu talep tarihini izleyen otuz gün içinde Kurum tarafından itirazen şikâyet başvuru bedelinin iadesi yapılır ve son ödeme tarihine kadar geçen süre için faiz işlemez. Diğer hallerde başvuru bedeli iade edilmez.

Bu fıkranın (1) numaralı bendi uyarınca tahsil edilen bedel hiçbir durumda iade edilmez.” hükmü yer almaktadır.

Aktarılan Kanun hükmüne göre, başvuru sahibinin itirazen şikâyete konu iddialarının tamamında haklı bulunması halinde başvuru bedeli iadesinin söz konusu olabileceği dikkate alındığında, yukarıda yer verilen tespit ve değerlendirmeler neticesinde, başvuru sahibinin iddialarında haklı bulunmadığı anlaşıldığından başvuru bedelinin başvuru sahibine iadesi için Kanun’un öngördüğü şekilde “başvuru sahibinin iddialarının tamamında haklı bulunması” koşulunun gerçekleşmediği, dolayısıyla 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun 53’üncü maddesinin (j) bendinin 9’uncu alt bendi hükmü gereğince başvuru bedelinin iadesinin mümkün bulunmadığı anlaşılmıştır.

B) İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Yönetmelik’in 18’inci maddesi yönünden yapılan inceleme sonucunda herhangi bir aykırılık tespit edilmemiştir.

Sonuç olarak, yukarıda mevzuata aykırılıkları belirtilen işlemlerin düzeltici işlemle giderilebilecek nitelikte işlemler olduğu tespit edildiğinden, Merkür Turizm Nakliyat Tekstil Temizlik Maddeleri San. ve Tic. Ltd. Şti. ile Başlantı Turizm San. ve Tic. Ltd. Şti.nin ihalenin 1, 2 ve 3’üncü kısımlarında anılan Kanun’un 10’uncu maddesinin dördüncü fıkrasının (j) bendi uyarınca ihale dışı bırakılmaları ve bu aşamadan sonraki işlemlerin mevzuata uygun olarak yeniden gerçekleştirilmesi gerekmektedir.

Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanun'un 65'inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen otuz gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere,

Anılan Kanun'un 54'üncü maddesinin onbirinci fıkrasının (b) bendi gereğince düzeltici işlem belirlenmesine,

Esasta
Oybirliği, gerekçede oyçokluğu ile karar verildi.

****| ****| ****

****| ****| ****

****| ****| ****

KISMEN FARKLI GEREKÇE

Başvuru sahibinin itirazen şikayet dilekçesinde yer alan iddiaların incelenmesi neticesinde, Kurul çoğunluğunca “** Düzeltici işlem belirlenmesine”** karar verilmiştir.

Uyuşmazlık konusu ihalede, itirazen şikâyet başvurusunun 1’inci ve 2’nci iddiasına ilişkin olarak;

Anılan kararda, başvuru sahibi tarafından, ihalenin 2’inci ve 3’üncü kısımlarında ihale üzerinde bırakılan Başlantı Tur. San. ve Tic. Ltd. Şti.nin belgelerine ilişkin genel nitelikli, somut delillere dayanmayan, ihale komisyonu tarafından gerçekleştirilen tüm işlemlerin hatalı olduğu yönünde iddiaların itirazen şikâyete konu edildiği anlaşılmış olup, söz konusu isteklilere yönelik iddiaların Kanun’da yer alan eşit muamele ilkesi ve İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Yönetmelik’in 18’inci maddesi gereğince bütün isteklilerin belgelerinin incelenmesini gerektirdiği hususu da dikkate alındığında, ihalenin bahsi geçen kısımlarına teklif veren isteklilerin sunmuş olduğu tüm bilgi ve belgelerin Kurum tarafından yeniden incelenmesi talepli başvuruların, Kurumun ihale komisyonlarının yerine geçip, resen inceleme sonucunu doğuracak şekilde bütün işlemleri baştan sona yeniden yapması anlamına geldiği, bu durumun ise 4734 sayılı Kanun’a aykırılık teşkil ettiği ifade edilmiştir.

**** Yine aynı kararda, ihalelere yönelik başvuru sürecinin, hukuka aykırılıkların tespit edilerek hak ihlallerinin önlenmesi amacını taşıyan önemli bir denetim mekanizması olduğu ve bu süreçte tarafların gerçek bir iddia temelinde hareket etmeleri gerektiği belirtilmiş olup, zira somut bir bilgiye dayanmayan, herhangi bir kanıt veya emare ile desteklenmeyen başvuruların, hukuki sürecin amacı dışında kullanılması nedeniyle ihale sürecinin sekteye uğramasına sebebiyet verdiği ve kamunun ihtiyaçlarının zamanında karşılanmasını engellediği belirtilmiştir.

4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun “İhalelere yönelik başvurular” başlıklı 54’üncü maddesinin birinci fıkrasında, ihale sürecindeki hukuka aykırı işlem veya eylemler nedeniyle bir hak kaybına veya zarara uğradığını veya zarara uğramasının muhtemel olduğunu iddia eden isteklilerin, şekil ve usul kurallarına uygun olmak şartıyla şikâyet ve itirazen şikâyet başvurusunda bulunabileceği hükme bağlanmış, anılan maddenin dördüncü fıkrasında ise dilekçelerde yer alması gereken hususlar belirtilmiş ve bahse konu dilekçelerde başvurunun konusu, sebepleri ve dayandığı delillerin belirtilmesinin zorunlu olduğu öngörülmüştür.

Keza İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Yönetmelik’in 8’inci maddesinin ikinci fıkrasının (ç) bendinde de; dilekçelerde başvurunun konusu, sebepleri ve dayandığı delillerin belirtilmesinin zorunlu olduğu belirtilmiş, aynı Yönetmelik’in 16’ncı maddesinde ise başvurunun konusu, sebepleri ve dayandığı delillerin belirtilip belirtilmediği konusunun Kuruma yapılan başvurularda öncelikle incelenmesi gereken hususlar arasında olduğu kurala bağlanmıştır. İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Tebliğ’in 11’inci maddesinin sekizinci fıkrasında da başvuruda bulunulan hususların dilekçelerde somut bir biçimde, mevzuata aykırı bulunma sebepleri ile birlikte gösterilmesi gerektiği yönünde açıklama yapılmıştır.

Yukarıda belirtilen düzenlemelerden de açıkça anlaşılacağı üzere, diğer usulü şartların yerine getirilmesinin yanı sıra başvuruda bulunulan hususların dilekçelerde somut bir biçimde gösterilmesi gerektiği konusunda kuşku bulunmamaktadır. Nitekim, başvuru konusu iddialara bakıldığında başvuru sahibinin iddialarının soyut olmadığı, ihale üzerinde bırakılan isteklinin aşırı düşük teklif açıklamalarına ve yeterlik için sunulan belgelerine ilişkin iddiaların ortaya konulduğu değerlendirildiğinden, itirazen şikayet başvurusunda yer alan iddiaların somut olduğu ve incelenmeye muhtaç olduğu sonucuna varılmıştır.

Açıklanan nedenlerle, başvuruya konu ihaleye ilişkin olarak yukarıda yapılan değerlendirmeler doğrultusunda, itirazen şikayet başvurusunda yer alan iddiaların incelenmesi gerektiği yönündeki düşüncemle, Kurul çoğunluğunun itirazen şikâyet başvurusunun 1’inci ve 2’nci iddiasına ilişkin olarak alınan kararın “itirazen şikayet başvurusunun reddine” niteliğindeki kısmına katılmıyorum.