KAMU İHALE KURULU KARARI

Toplantı No : 2025/031

Gündem No : 53

Karar Tarihi : 06.08.2025

Karar No : 2025/UH.II-1689

BAŞVURU SAHİBİ:

Orca Lojistik Taşımacılık Turizm Nakliyat Ticaret Ltd. Şti.,

İHALEYİ YAPAN İDARE:

Balıkesir Üniversitesi Rektörlüğü Sağlık Uygulama ve Araştırma Hastanesi Başhekimliği,

BAŞVURUYA KONU İHALE:

2025/954124 İhale Kayıt Numaralı “Çamaşırhane Hizmeti (Çamaşır Yıkama, Ütüleme, Paketleme ve Sevkiyatı) Alımı” İhalesi

KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:

Balıkesir Üniversitesi Rektörlüğü Sağlık Uygulama ve Araştırma Hastanesi Başhekimliği tarafından 30.07.2025 tarihinde açık ihale usulü ile gerçekleştirilen “Çamaşırhane Hizmeti (Çamaşır Yıkama, Ütüleme, Paketleme ve Sevkiyatı) Alımı” ihalesine ilişkin olarak Orca Lojistik Taşımacılık Turizm Nakliyat Ticaret Ltd. Şti.nin 21.07.2025 tarihinde yaptığı şikâyet başvurusunun, idarenin 25.07.2025 tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibince 28.07.2025 tarih ve 188774 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 28.07.2025 tarihli dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunulmuştur.

Başvuruya ilişkin olarak 2025/1455 sayılı itirazen şikâyet dosyası kapsamında yapılan inceleme neticesinde esas inceleme raporu tanzim edilmiştir.

KARAR:

Esas inceleme raporu ve ekleri incelendi.

İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle, Teknik Şartname’nin 4’üncü maddesinin (f) bendinde “Yüklenici firma Balıkesir Altıeylül, Balıkesir Karesi ilçe sınırları içerisinde veya bu ilçelere en fazla 15 (onbeş) km mesafede olmalıdır.” düzenlemesine yer verildiği, söz konusu düzenlemenin hukuka aykırı olduğu, şirket merkezi ile çamaşırhanenin bulunduğu tesisin ayrı hususlar olduğu, diğer bir ifadeyle Ankara merkezli bir şirketin Bursa, İzmir ve Diyarbakır’da çamaşır yıkama tesisinin bulunmasının mümkün olduğu, idare bu düzenleme ile esasen tesisin yakın olması amacını güttüğü halde düzenlemede bunu ifade edemediği, anılan düzenlemede şirket merkezinin “Balıkesir ili + 15 km” sınırları içerisinde olması gerektiğini ortaya koyduğu, idarenin amacını yansıtmadığı, bir kamu idaresinin ihaleye yalnızca hizmetin verileceği “il+15 km” mesafede bulunan şirketlerin teklif verebileceği şeklinde düzenleme yapmasının mümkün olmadığı, bu hususun 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun 5’inci maddesinde yer alan temel ilkelerine aykırı olduğu, mevcut düzenlemede belirtilen sınırlar dışında merkezi bulunan firmaların ihaleye katılımının engellenmesinin mevzuata aykırı olduğu, idarenin çamaşır gibi bozulmayan, çürümeyen bir malzemeye ilişkin bir hizmet sunulmasını ihtiyaç olarak ortaya koyduğu bir ihalede hizmetin sunulacağı tesisin bulunduğu yere ilişkin km sınırı koymasının kamu yararını sağlamaya yönelik bir düzenleme olmadığı gibi temel ilkelerden eşit muamele ilkesinin de ortadan kaldırılması manasına geldiği, çamaşır hizmetinin kilometreden bağımsız, yüzlerce kilometre mesafede bulunan çamaşır yıkama tesislerinde sağlanabilecek bir nitelik teşkil ettiği, bahse konu ihaleye teklif sunan isteklinin kârlılığı ve maliyet durumu ilgili bir mesele olduğu, Teknik Şartname’deki teslim sürelerine riayet edilmesi halinde tesisin nerede bulunduğunun idare açısından “aciliyet” ya da “önem” arz eden bir niteliğinin bulunmadığı, Teknik Şartname’nin 7’inci maddesinin (o) bendinde “Hafta sonları ve diğer resmi tatil günlerinde klinik ve ameliyathanelerin çamaşırlarının temizliği hiçbir surette aksatılmayacak, elektrik kesintisi vb. sebeplerden dolayı hastanelerin çamaşırlarının temizliğinde herhangi bir aksaklığa sebebiyet verilmemesi için yüklenici gerekli tedbirleri alacaktır.” düzenlemesine yer verildiği, idarenin en acil durumlara ilişkin Teknik Şartname’de gerekli uyarıya ve düzenlemeye yer verildiği, idarenin 37 çamaşır tipinden 600.000 kg iş yaptıracağı bir ihalede, çamaşırhaneyi “il+15 km” mesafe tutarak yakın ilçe ve iller dışındaki çamaşırhaneleri ihale dışı bıraktığı bir ihalenin temel ilkelerden uzak bir ihale olacağı, sonuç olarak idarenin söz konusu düzenlemenin iptali ile ihaleyi firmalara eşit mesafenin bulunduğu temel ilkelerin uygulandığı bir ihaleye dönüştürmesi gerektiği iddialarına yer verilmiştir.

Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir.

4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun “Temel ilkeler” başlıklı 5’inci maddesinin birinci fıkrasında “İdareler, bu Kanuna göre yapılacak ihalelerde; saydamlığı, rekabeti, eşit muameleyi, güvenirliği, gizliliği, kamuoyu denetimini, ihtiyaçların uygun şartlarla ve zamanında karşılanmasını ve kaynakların verimli kullanılmasını sağlamakla sorumludur.” hükmü,

**** Aynı Kanun’un “Şartnameler” başlıklı 12’nci maddesinin ikinci fıkrasında “İhale konusu mal veya hizmet alımları ile yapım işlerinin teknik kriterlerine ihale dokümanının bir parçası olan teknik şartnamelerde yer verilir. Belirlenecek teknik kriterler, verimliliği ve fonksiyonelliği sağlamaya yönelik olacak, rekabeti engelleyici hususlar içermeyecek ve bütün istekliler için fırsat eşitliği sağlayacaktır.” hükmü,

**** Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin “Teknik Şartname” başlıklı 16.ncı maddesinin birinci fıkrasında “İşin teknik ayrıntılarını ve şartlarını gösteren bir teknik şartname hazırlanarak ihale dokümanına dahil edilir. Teknik şartnamelerde belirlenecek teknik kriterlerin, verimliliği ve fonksiyonelliği sağlamaya yönelik olması, rekabeti engelleyici hususlar içermemesi ve bütün istekliler için fırsat eşitliği sağlaması zorunludur.” hükmü yer almaktadır.

İdari Şartname’nin “İhale konusu işe ilişkin bilgiler” başlıklı 2’nci maddesinde “2.1. İhale konusu işin/alımın;

a) Adı: Çamaşırhane Hizmeti (Çamaşır yıkama, ütüleme, paketleme ve sevkiyatı) Alımı

b) Türü: Hizmet alımı

c) İlgili Uygulama Yönetmeliği: Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği

ç) Yatırım proje no'su (yapım işlerinde): Bu madde boş bırakılmıştır.

d) Kodu:

e) Miktarı:

Çamaşırhane Hizmeti (Çamaşır yıkama, ütüleme, paketleme ve sevkiyatı) Alımı 600.000 Kg

Ayrıntılı bilgi idari şartnamenin ekinde yer almaktadır.

f) İşin yapılacağı/malın teslim edileceği yer: Balıkesir Üniversitesi Sağlık Uygulama ve Araştırma Hastanesi” düzenlemesi,

Aynı Şartname’nin “EK” başlıklı maddesinde aşağıdaki tablo yer almaktadır.

Teknik Şartname’nin 4’üncü maddesinin (f) bendinde “Yüklenici firma Balıkesir Altıeylül, Balıkesir Karesi ilçe sınırları içerisinde veya bu ilçelere en fazla 15 (onbeş) km mesafede olmalıdır.” düzenlemesi,

Aynı Şartname’nin “Yıkanacak çamaşırların cinsi ve miktarı” başlıklı 6’ncı maddesinde “…1. Çarşaf 2. Pike 3. Nevresim 4. Yastık 5. Minder 6. Yastık Kılıfı 7. Yastık Kılıfı (Alaz) 8. Yatak Kılıfı (Alez) 9. Boks Gömleği: 10. Hasta İşlem Örtüsü 11. Masa Ortüsü 12. Perde Akordeon (Hasta yatağı ayırmak için) 13. Perde kumaş (Astarlı-Astarsız) 14. Tül Perde 15, Stor Perde 16. Battaniye Pelüş 17. Çocuk Örtüleri 18. Havlu 19. Paspas ve mob yedeği 20. Çift Kat Kompres 180x180 21. Tek Kat Kompres 180x180 22. Çift Kat Kompres 140x140 23. Tek Kat Kompres 140x140 24. Çift Kat Kompres 90x90 25. Tek Kat Kompres 90x90 26. Tek Kat Kompres 50x50 27. Tek Kat Delikli Kompres 90x90 28. Mayo Torbası 29. Beyaz Önlük 30. Kısa Kollu Alt Üst Forma 31. Hasta Gömleği 32. Bilibed Örtüsü 33. Yorgan (Elyaf) Tek Kişilik 34. Aspiratör Kılıfı 35. Delikli Hasta Önlüğü, Şortu 36. Gaz Kompres 37. Hasta İşlem Örtüsü 38. Çift Delikli Anjio Özel Hasta Örtüsü 39. Anjio Masa Örtüsü” düzenlemesi,

**** Anılan Şartname’nin 7’inci maddesinin (o) bendinde “Hafta sonları ve diğer resmi tatil günlerinde klinik ve ameliyathanelerin çamaşırlarının temizliği hiçbir surette aksatılmayacak, elektrik kesintisi vb. sebeplerden dolayı hastanelerin çamaşırlarının temizliğinde herhangi bir aksaklığa sebebiyet verilmemesi için yüklenici gerekli tedbirleri alacaktır.” düzenlemesi yer almaktadır.

**** 30.07.2025 tarihinde yapılan bahse konu ihaleye 3 isteklinin katıldığı, ihale komisyon kararının esas inceleme raporu tanzim tarihi itibarıyla henüz alınmadığı görülmektedir.

İdare tarafından başvuru sahibinin şikâyet başvurusuna verilen cevapta, hastanede acil bir durum yaşanması durumunda ihale alacak olan firmaya ulaşmanın kolay olmasının hedeflendiği, bu nedenle firmanın Balıkesir ili, Karesi ve Altıeylül ilçeleri sınırları içerisinde yer almasının ve bu ilçelere en fazla 15 km mesafede bulunmasının firmaya ulaşım açısından büyük önem arz ettiği, firmanın sunacağı hizmet kapsamında temizlenen malzemelerin gerektiği gibi temizlenmemesi halinde malzemelerin ivedi bir şekilde firmaya geri gönderilip temizliklerinin sağlanarak hızlı bir şekilde hastaneye ulaşmasının gerektiği, başvuru sahibi tarafından Teknik Şartname’nin 4’üncü maddesinin (f) bendine yapılan itirazın kamu hizmetinin sürekli ve sağlıklı bir şekilde verilebilmesi için yerinde görülmediği ifade edilerek şikâyet başvurusu reddedilmiştir.

Yapılan incelemede, bahse konu ihale kapsamında 600.000 kg çamaşır yıkama, ütüleme, paketleme ve sevkiyatı hizmeti alınacağı, Teknik Şartname’nin 4’üncü maddesinin (f) bendinde de yüklenici firmanın Balıkesir Altıeylül, Balıkesir Karesi ilçe sınırları içerisinde veya bu ilçelere en fazla 15 (onbeş) km mesafede olması gerektiğinin düzenlendiği görülmektedir.

**** İdare tarafından ihale dokümanı kapsamında hazırlanan**** Teknik Şartname’nin 4’üncü maddesinin (f) bendinde çamaşırhane hizmetini verecek yüklenici firmanın Balıkesir ilinin 2 merkez ilçesi olan Altıeylül ve Karesi ilçeleri sınırları içerisinde veya bu ilçelere en fazla 15 km mesafede olan başka ilçelerde de olabileceği belirtilmiştir. Söz konusu düzenlemeden yüklenicinin merkezinin mi yoksa çamaşırhane hizmetini vereceği çamaşırhanenin yerinin mi Teknik Şartname’de belirtilen kriteri sağlaması gerektiği hususunda tereddüde neden olduğu, ayrıca, söz konusu düzenleme ile Balıkesir ili dışındaki söz konusu hizmeti veren firmaların ihaleye katılımının engellenerek rekabetin daraltılacağı, bu durumun 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun yukarıda bahsi geçen “Temel ilkeler” başlıklı 5’inci maddesinin birinci fıkrasında yer alan temel ilkelere aykırı olacağı değerlendirilmektedir. Bununla birlikte, ihale konusu çamaşırhane hizmeti alımının niteliği dikkate alındığında yüklenicinin aynı il sınırları içerisinde bulunmasının işin yürütülmesi aşamasında elzem olmayacağı, farklı illerde bulunan firmaların da yüklenici olarak söz konusu hizmet alımını gerçekleştirebileceği anlaşılmaktadır. Bu sebeple, başvuru sahibinin iddiasının yerinde olduğu sonucuna varılmıştır.

Ayrıca, 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun 53’üncü maddesinin (j) fıkrasının 9’uncu alt bendinde “Başvuru sahibinin iddialarının tamamında haklı bulunması halinde, Kurul kararı ile itirazen şikâyet başvuru bedelinin başvuru sahibine iadesine karar verilir. Kurul kararının başvuru sahibine bildirimini izleyen otuz gün içinde başvuru sahibinin Kuruma yazılı talebi üzerine, bu talep tarihini izleyen otuz gün içinde Kurum tarafından itirazen şikâyet başvuru bedelinin iadesi yapılır ve son ödeme tarihine kadar geçen süre için faiz işlemez. Diğer hallerde başvuru bedeli iade edilmez.

Bu fıkranın (1) numaralı bendi uyarınca tahsil edilen bedel hiçbir durumda iade edilmez.” hükmü yer almaktadır.

Başvuru sahibi tarafından 101.344,00 TL başvuru bedelinin Kurum şikâyet gelirleri hesabına yatırıldığı görülmüştür. Yapılan incelemede anılan isteklinin itirazen şikâyete konu iddiasında haklı olduğu tespit edilmiş olup, Kurul kararının başvuru sahibine bildirimini izleyen otuz gün içinde başvuru sahibinin Kamu İhale Kurumuna yazılı talebi halinde 101.344,00 TL’lik başvuru bedelinin iadesinin gerektiği anlaşılmıştır.

Sonuç olarak, yukarıda mevzuata aykırılıkları belirtilen işlemlerin düzeltici işlemle giderilemeyecek nitelikte işlemler olduğu tespit edildiğinden, ihalenin iptali gerekmektedir.

Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanun'un 65'inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen otuz gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere,

1. Anılan Kanun'un 54'üncü maddesinin onbirinci fıkrasının (a) bendi gereğince ihalenin iptaline,

2. Başvuru bedelinin Kurul kararının başvuru sahibine bildirimini izleyen otuz gün içinde başvuru sahibinin Kamu İhale Kurumuna yazılı talebi halinde iadesine,

Oybirliği ile karar verildi.

****| ****| ****

****| ****| ****

****| ****| ****