KAMU İHALE KURULU KARARI

Toplantı No : 2025/028

Gündem No : 10

Karar Tarihi : 16.07.2025

Karar No : 2025/UH.II-1495

BAŞVURU SAHİBİ:

Starmed Tıbbi Ürün İthalat İhracat İnşaat Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi,

İHALEYİ YAPAN İDARE:

Elazığ Fırat Üniversitesi Hastanesi Başhekimliği

BAŞVURUYA KONU İHALE:

2025/155118 İhale Kayıt Numaralı “4200000 Puan Karşılığı Laboratuvar Hizmeti” İhalesi

KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:

Elazığ Fırat Üniversitesi Hastanesi Başhekimliği tarafından 20.03.2025 tarihinde açık ihale usulü ile gerçekleştirilen “4200000 Puan Karşılığı Laboratuvar Hizmeti” ihalesine ilişkin olarak Starmed Tıbbi Ürün İthalat İhracat İnşaat Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi’nin 25.06.2025 tarihinde yaptığı şikâyet başvurusunun, idarenin 26.06.2025 tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibince 27.06.2025 tarih ve 186649 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 27.06.2025 tarihli dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunulmuştur.

Başvuruya ilişkin olarak 2025/1256 sayılı itirazen şikâyet dosyası kapsamında yapılan inceleme neticesinde esas inceleme raporu tanzim edilmiştir.

KARAR:

Esas inceleme raporu ve ekleri incelendi.

İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle, ihale üzerinde bırakılan istekli tarafından sunulan aşırı düşük teklif açıklamasının mevzuata uygun olmadığı, Kamu İhale Genel Tebliği uyarınca aşırı düşük olarak tespit edilen tekliflere ilişkin olarak isteklilerin yapacakları açıklamalara esas olacak önemli teklif bileşenlerinin bütün istekliler için aynı unsurları içerecek şekilde belirtilmesi ve aşırı düşük tekliflerin değerlendirilmesi aşamasında anılan Tebliğ’in 79.2.2’nci maddesinde yer alan düzenlemelere göre işlem tesis edilmesi gerektiği, söz konusu istekli tarafından yapılan açıklamalarda idare tarafından belirlenen önemli teklif bileşenlerine yer verilmediği, yapılan açıklamaların Kamu İhale Genel Tebliği’nin 79’uncu maddesine uygun olmadığı iddialarına yer verilmiştir.

Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir.

4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun “Aşırı düşük teklifler” başlıklı 38’inci maddesinde “ İhale komisyonu verilen teklifleri değerlendirdikten sonra, diğer tekliflere veya idarenin tespit ettiği yaklaşık maliyete göre teklif fiyatı aşırı düşük olanları tespit eder. Bu teklifleri reddetmeden önce, belirlediği süre içinde teklif sahiplerinden teklifte önemli olduğunu tespit ettiği bileşenler ile ilgili ayrıntıları yazılı olarak ister.

İhale komisyonu;

a) İmalat sürecinin, verilen hizmetin ve yapım yönteminin ekonomik olması,

b) Seçilen teknik çözümler ve teklif sahibinin mal ve hizmetlerin temini veya yapım işinin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar,

c) Teklif edilen mal, hizmet veya yapım işinin özgünlüğü,

gibi hususlarda yapılan yazılı açıklamaları dikkate alarak, aşırı düşük teklifleri değerlendirir. Bu değerlendirme sonucunda, açıklamaları yeterli görülmeyen veya yazılı açıklamada bulunmayan isteklilerin teklifleri reddedilir.

Kurum, ihale konusu işin türü, niteliği ve yaklaşık maliyeti ile ihale edilme usulüne göre aşırı düşük tekliflerin tespiti, değerlendirilmesi ve ekonomik açıdan en avantajlı teklifin belirlenmesi amacıyla sınır değerler ve sorgulama kriterleri belirlemeye, ihalenin bu maddede öngörülen açıklama istenilmeksizin sonuçlandırılabilmesine, ayrıca yaklaşık maliyeti 8 inci maddede öngörülen eşik değerlerin yarısına kadar olan hizmet alımları ile yapım işleri ihalelerinde sınır değerin altında olan tekliflerin bu maddede öngörülen açıklama istenilmeksizin reddedilmesine ilişkin düzenlemeler yapmaya yetkilidir. İhale komisyonu bu maddenin uygulanmasında Kurum tarafından yapılan düzenlemeleri esas alır. ” hükmü,

Anılan Kanun’un “Kuruma itirazen şikâyet başvurusu” başlıklı 56’ncı maddesinde “İdareler hukuki durumda değişiklik yaratan Kurul kararlarının gerektirdiği işlemleri ivedilikle yerine getirmek zorundadır.” hükmü,

Kamu İhale Genel Tebliği’nin “Hizmet alımı ihalelerinde sınır değer tespiti ve aşırı düşük tekliflerin değerlendirilmesi” başlıklı 79’uncu maddesinde “ …Hizmet alımı ihalelerinde sınır değer tespiti ve aşırı düşük tekliflerin değerlendirilmesi

79.1. Hizmet alımı ihalelerinde sınır değer aşağıdaki kurallara göre tespit edilir.

79.1.1. Personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı ihalelerinde kar hariç yaklaşık maliyet tutarı sınır değer olarak kabul edilir.

79.1.2. Personel çalıştırılmasına dayalı olmayan hizmet alımı ihalelerinde sınır değer;

SD: Sınır değeri,

YM: Yaklaşık maliyeti,

n: İhalenin ilk oturumunda teklif mektubu ve geçici teminatı usulüne uygun olduğu anlaşılan ve teklif tutarı yaklaşık maliyetin yüzde 60’ından düşük ve yaklaşık maliyetten yüksek olanlar dışındaki isteklilerin teklif sayısını,

T1, T2, T3….Tn: İhalenin ilk oturumunda teklif mektubu ve geçici teminatı usulüne uygun olduğu anlaşılan ve teklif tutarı yaklaşık maliyetin yüzde 60’ından düşük ve yaklaşık maliyetten yüksek olanlar dışındaki isteklilerin teklif bedellerini,

R: Sınır Değer Tespit Katsayısını

79.1.3. 79.1.2 nci maddede yer alan R değeri her yıl 1 Şubat tarihinden geçerli olmak üzere Kurum tarafından belirlenir ve ilan edilir. İhalenin konusu veya işin niteliğine göre Kurum tarafından farklı R değerleri belirlenebilir.

79.2. İhale ilanında ve dokümanında teklifi sınır değerin altında kalan isteklilerden açıklama isteneceği belirtilen hizmet alımı ihalelerinde, aşırı düşük tekliflerin değerlendirilmesi aşamasında aşağıdaki düzenlemelere göre işlem tesis edilmesi gerekmektedir.

79.2.1. Aşırı düşük tekliflere yönelik açıklama istenmesine ilişkin yazıda, isteklilerin yapacakları açıklamalara esas olacak önemli teklif bileşenlerinin, bütün istekliler için aynı unsurları içerecek şekilde belirtilmesi zorunludur. Aşırı düşük teklif açıklaması sunulması için isteklilere üç (3) iş gününden az olmamak üzere uygun bir süre verilir...” açıklaması,

İdari Şartname’nin “İhale konusu işe/alıma ilişkin bilgiler” başlıklı 2’nci maddesinde “2.1. İhale konusu işin/alımın;

a) Adı: 4.200.000 PUAN KARŞILIĞI LABORATUVAR HİZMETİ ALIMI

b) Türü: Hizmet alımı

e) Miktarı:

4.200.000 PUAN KARŞILIĞI LABORATUVAR HİZMETİ

Ayrıntılı bilgi idari şartnamenin ekinde yer almaktadır.” düzenlemesi,

“Teklif fiyata dâhil olan giderler” başlıklı 25’inci maddesinde “25.1. Sözleşmenin uygulanması sırasında, ilgili mevzuat gereğince ödenecek ulaşım, sigorta, vergi, resim ve harç giderleri teklif fiyatına dahildir.

25.2. 25.1. maddesinde yer alan gider kalemlerinde artış olması ya da benzeri yeni gider kalemlerinin oluşması hallerinde, teklif edilen fiyatın bu tür artış ya da farkları karşılayacak payı içerdiği kabul edilir. Yüklenici, bu artış ve farkları ileri sürerek herhangi bir hak talebinde bulunamaz.

25.3. Teklif fiyata dahil olan diğer giderler aşağıda belirtilmiştir:

25.3.1.

Teknik şartnamede belirtilen her türlü gider teklif fiyata dahil edilecektir.

25.4. Sözleşme konusu işin bedelinin ödenmesi aşamasında doğacak Katma Değer Vergisi (KDV), ilgili mevzuatı çerçevesinde İdare tarafından yükleniciye ayrıca ödenir.

25.5. Bu madde boş bırakılmıştır.” düzenlemesi,

Aynı Şartname’nin “Aşırı düşük teklifler” başlıklı 33’üncü maddesinde “33.1. Teklifi sınır değerin altında kalan isteklilerden Kanunun 38 inci maddesine göre açıklama istenecektir. Bu kapsamda; ihale komisyonu sınır değerin altında kalan teklifleri aşırı düşük teklif olarak tespit eder ve bu teklif sahiplerinden Kurum tarafından belirlenen kriterlere göre teklifte önemli olduğunu tespit ettiği bileşenler ile ilgili ayrıntıları yazılı olarak ister. İhale komisyonu;

a) Verilen hizmetin ekonomik olması,

b) Seçilen teknik çözümler ve teklif sahibinin işin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar,

c) Teklif edilen hizmetin özgünlüğü,

gibi hususlarda yapılan yazılı açıklamaları dikkate alarak aşırı düşük teklifleri değerlendirir. Bu değerlendirme sonucunda, açıklamaları yeterli görülmeyen veya yazılı açıklamada bulunmayan isteklilerin teklifi reddedilir.” düzenlemesi yer almaktadır.

Fırat Üniversitesi Hastanesi Başhekimliği tarafından 20.03.2025 tarihinde yapılan “4200000 Puan Karşılığı Laboratuvar Hizmeti” ihalesine 2 isteklinin katıldığı, 11.04.2025 tarihli ihale komisyonu kararı ile ihalenin aşırı düşük teklif açıklaması uygun bulunan Nofmed Tıbbi Malzemeler Sanayi Ticaret Limited Şirketi üzerinde bırakıldığı, ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif sahibi olarak başvuru sahibi Starmed Tıbbi Ürün İth. İhr. İnş. San. ve Tic. Ltd. Şti.nin belirlendiği, Starmed Tıbbi Ürün İth. İhr. İnş. San. ve Tic. Ltd. Şti.nin şikayet ve itirazen şikayet başvurularının ardından alınan 29.05.2025 tarihli ve 2025/UH.II-1217 sayılı Kurul kararı ile idare tarafından teklifte önemli olduğu tespit edilen maliyet bileşeni ve/veya bileşenlerinin açık ve tereddüde mahal vermeyecek şekilde belirlenerek, aşırı düşük teklif sorgulamasının yeniden yapılması ve bu aşamadan sonraki ihale işlemlerinin mevzuata uygun olarak yeniden gerçekleştirilmesi yönünde düzeltici işlem kararı verildiği, söz konusu kararın ardından idarece yeniden yapılan aşırı düşük teklif sorgulaması sonucunda 17.06.2025 tarihli ihale komisyonu kararı ile önceki kararda herhangi bir değişiklik yapılmadığı belirtilerek ihalenin bir kez daha aşırı düşük teklif açıklaması uygun bulunan Nofmed Tıbbi Malzemeler Sanayi Ticaret Limited Şirketi üzerinde bırakıldığı,

İhaleye ilişkin daha önceki itirazen şikayet başvurusu üzerine Kamu İhale Kurulu tarafından 29.05.2025 tarihli ve 2025/UH.II-1217 sayılı kararında “Başvuruya konu ihalede yaklaşık maliyetin 21.559,998,60 TL olarak belirlendiği, sınır değerin altında teklif sunan Nofmed Tıbbi Malzemeler Sanayi Ticaret Limited Şirketi’nden 20.03.2025 tarihli yazı ile “4200000 PUAN KARŞILIĞI LABORATUVAR HİZMETİ işine ait ihalede tekliflerin değerlendirmesi sürecine geçilmiş olup, beyan ettiğiniz bilgi ve belgeleri tevsik eden ve EKAP veya diğer kamu kurum ve kuruluşları ile kamu kurumu niteliğindeki meslek kuruluşlarının internet sayfası üzerinden sorgulanamayan aşağıdaki belgeleri ekleri ile birlikte, İdari Şartnamenin 7.9. maddesine uygun olarak, 27.03.2025 tarihine kadar İdaremize sunmanız, numune/demonstrasyon değerlendirmesi için teklif ettiğiniz ürüne/ürünlere ilişkin örnekleri 27.03.2025 tarihine kadar ELAZIĞ FIRAT ÜNİVERSİTESİ HASTANESİ adresine ulaştırarak, 27.03.2025 tarihinde saat 15:00‘te ELAZIĞ FIRAT ÜNİVERSİTESİ HASTANESİ adresinde hazır bulunmanız ve aşırı düşük teklif açıklamalarınızı 27.03.2025 tarihine kadar sunmanız gerekmektedir.

AÇIKLAMA:

Kamu İhale Kanunu’nun “Aşırı düşük teklifler” başlıklı 38’inci maddesi gereğince teklif fiyatı aşırı düşük olanları tespit edilenlerden teklifte önemli olduğunu tespit ettiği bileşenler ile ilgili ayrıntıların yazılı olarak istenmesi gerekmektedir.” ifadelerine yer verilerek aşırı düşük teklif açıklaması istenildiği görülmüştür.

Kamu ihale mevzuatı uyarınca isteklilerin aşırı düşük açıklamalarını mevzuata uygun/geçerli şekilde yapabilmeleri ve idarelerin yapılan açıklamaları sağlıklı şekilde değerlendirebilmelerinin ön koşulu, idareler tarafından yapılan aşırı düşük teklif sorgulamasının 4734 sayılı Kanun’un 38’inci maddesi ve Kamu İhale Genel Tebliği’nin 79.2.1’inci maddesine uygun yapılmasıdır.

Yukarıda yer verilen mevzuat hüküm ve açıklamaları çerçevesinde aşırı düşük teklif sorgulamasının bütün istekliler için aynı unsurları içerecek şekilde teklifte önemli olduğu idarece tespit edilen teklif bileşenleri üzerinden yapılması gerekmektedir.

Yapılan incelemede, idare tarafından aşırı düşük teklif olduğu belirlenen istekliye gönderilen 20.03.2025 tarihli aşırı düşük teklif sorgulama yazısında genel olarak ilgili mevzuat düzenlemelerine yer verildiği, ancak önemli teklif bileşenlerinin açıkça belirlenmediği görülmüştür. Bu şekilde yapılan sorgulama sonucu istekli tarafından sunulan açıklamaların denetlenmesinin sağlıklı bir şekilde yapılamayacağı, hangi unsurların önemli teklif bileşeni olarak belirleneceği hususunda idarenin takdir yetkisinin bulunduğu, ancak önemli teklif bileşeni belirlenmeksizin açıklama istenilmesinin mevzuata uygun olmadığı anlaşılmıştır.

Netice itibarıyla, idare tarafından teklifte önemli olduğu tespit edilen maliyet bileşeni ve/veya bileşenlerinin açık ve tereddüde mahal vermeyecek şekilde belirlenerek, aşırı düşük teklif sorgulamasının yeniden yapılması gerektiği anlaşılmıştır.” ifadelerine yer verilerek düzeltici işlem belirlenmesine karar verilmiştir.

İdare tarafından Kurul kararı sonrasında, 11.06.2025 tarihinde Nofmed Tıbbi Malzemeler Sanayi Ticaret Limited Şirketi’ne EKAP üzerinde gönderilen yazıda “Hastanemiz tarafından 20.03.2025 tarihinde açık ihale usulü ile gerçekleştirilen 4.200.000 PUAN KARŞILIĞI LABORATUVAR HİZMETİ ihalesine ilişkin olarak Starmed Tıbbi Ürün İth. İhr. İnş. San. ve Tic. Ltd. Şti.nin Kamu İhale Kurumuna 07.05.2025 tarihinde yaptığı itirazen şikâyet başvurusu sonucu Kamu İhale Kurulu’nun 29.05.2025 tarihli ve 2025/UH.II-1217 no’lu kararı gereği düzeltici işlem yapılmasına karar verilmiş olup, firmanız tarafından açıklamada belirtilen yöntemleri kullanarak teklifte önemli olduğu tespit edilen maliyet bileşeni ve/veya bileşenlerinin açık ve tereddüde mahal vermeyecek şekilde belirlenerek, aşırı düşük teklif sorgulamasının yeniden yapılması gerekmekte olup, aşırı düşük teklif açıklamalarınızı 18.06.2025 tarihine kadar idaremize sunmanız gerekmektedir.

Bilgilerinize rica ederim.

AÇIKLAMA:

Kamu İhale Kanunu’nun 38. maddesi ve Kamu İhale Genel Tebliği 79. Maddesinde belirtilen yöntemler kullanılarak aşırı düşük teklif açıklaması yapılacaktır.

Tebliğin 79.2.2.3. maddesi Kamu kurumu ve kuruluşları tarafından ilan edilen fiyatlar.

Tebliğin 79.2.2.7. maddesi İsteklinin kendi ürettiği, aldığı veya sattığı mallara ilişkin fiyatlar.” ifadelerine yer verilerek yeni bir aşırı düşük teklif açıklaması istenilmiştir.

Nofmed Tıbbi Malzemeler Sanayi Ticaret Limited Şirketi tarafından sunulan 16.06.2025 tarihli yeni aşırı düşük teklif açıklaması sonrasında alınan 17.06.2025 tarihli ihale komisyonu kararı ile ihalenin bir kez daha aşırı düşük teklif açıklaması uygun bulunan Nofmed Tıbbi Malzemeler Sanayi Ticaret Limited Şirketi üzerinde bırakıldığı anlaşılmıştır.

Yukarıdaki aktarılan mevzuattan ihale komisyonu tarafından isteklilerin teklifleri yeterlik kriterleri açısından değerlendirildikten sonra teklifi aşırı düşük olan isteklilerin belirlenerek teklifler reddedilmeden önce teklifte önemli olduğu tespit edilen bileşenlerle ilgili yazılı açıklama istenileceği, istekliler tarafından aşırı düşük tekliflerine ilişkin Kamu İhale Genel Tebliği’nin 79.2.2’nci maddesinde belirtilen yöntemler kullanılarak belgeye dayalı açıklama yapılacağı ve ihale komisyonunca isteklilerin açıklamalarının Tebliğ’in 79’uncu maddesi çerçevesinde değerlendirileceği, mevzuata uygun açıklama sunmayan isteklilerin tekliflerinin reddedileceği anlaşılmaktadır.

Hizmet alımı ihalelerinde aşırı düşük tekliflere yönelik açıklama istenilmesine ilişkin yazıda isteklilerin açıklamalarına esas olacak önemli teklif bileşenlerinin bütün istekliler için aynı unsurları içerecek şekilde açık ve net olarak belirtilmesi gerektiği, önemli teklif bileşenlerinin tespiti noktasında herhangi bir yöntemin bulunmadığı, işin niteliğine göre idare komisyonunca takdir edilerek belirleneceği, teklif fiyata dâhil unsurların tamamına ilişkin aşırı düşük teklif sorgulaması yapılmasının gerekmediği ve istekliler tarafından da idarece önemli olarak tespit edilen bileşenlere ilişkin açıklama yapılmasının yeterli olduğu anlaşılmıştır.

İsteklilerin aşırı düşük açıklamalarını mevzuata uygun ve geçerli şekilde yapabilmeleri ile idareler tarafından yapılan açıklamaların sağlıklı değerlendirilebilmesi için aşırı düşük teklif sorgulamasının idarelerce mevzuata uygun olarak yapılması gerekmektedir.

İhaleye ilişkin daha önceki itirazen şikâyet başvurusu üzerine Kurul tarafından idarece teklif fiyatına dâhil giderler arasından isteklilerin açıklamalarına esas olacak önemli teklif bileşenleri belirlenerek aşırı düşük teklif açıklaması istenilmesi ve sonraki ihale işlemlerinin mevzuata uygun olarak yeniden gerçekleştirilmesi yönünde düzeltici işlem belirlenmesine karar verildiği, anılan Kurul kararı sonrası idarenin 11.06.2025 tarihli yazısında “Tebliğin 79.2.2.3. maddesi Kamu kurumu ve kuruluşları tarafından ilan edilen fiyatlar.

Tebliğin 79.2.2.7. maddesi İsteklinin kendi ürettiği, aldığı veya sattığı mallara ilişkin fiyatlar.” ifadelerine yer verilerek sadece aşırı düşük teklif açıklama yöntemlerine yer verildiği, isteklilerin açıklama yapacakları bileşenlerin belirlenmediği, diğer bir anlatımla mevcut ihale konusu işin yerine getirilebilmesi için önem arz eden test, cihaz, sarf malzeme, kira, işçilik vb. maliyetlerden hangilerine ilişkin açıklama istenildiğinin tereddüde yer vermeyecek şekilde belirlenmediği, bu itibarla anılan Kurul kararının tam ve eksiksiz olarak yerine getirilmediği, dolayısıyla idare tarafından teklif fiyata dâhil giderler arasından isteklilerin açıklamalarına esas olacak önemli teklif bileşenleri takdir edilip açık ve net şekilde belirlenerek aşırı düşük teklif sorgulamasının yenilenmesi gerektiği sonucuna varılmıştır.

Ayrıca, 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun 53’üncü maddesinde “Başvuru sahibinin iddialarının tamamında haklı bulunması halinde, Kurul kararı ile itirazen şikâyet başvuru bedelinin başvuru sahibine iadesine karar verilir. Kurul kararının başvuru sahibine bildirimini izleyen otuz gün içinde başvuru sahibinin Kuruma yazılı talebi üzerine, bu talep tarihini izleyen otuz gün içinde Kurum tarafından itirazen şikâyet başvuru bedelinin iadesi yapılır ve son ödeme tarihine kadar geçen süre için faiz işlemez. Diğer hallerde başvuru bedeli iade edilmez.” hükmü yer almaktadır.

Başvuru sahibi tarafından 101.344,00 TL başvuru bedelinin Kurum şikâyet gelirleri hesabına yatırıldığı, yapılan incelemede anılan isteklinin itirazen şikâyete konu iddiasında haklı olduğu tespit edilmiş olup, Kurul kararının başvuru sahibine bildirimini izleyen otuz gün içinde başvuru sahibinin Kamu İhale Kurumu’na yazılı talebi halinde 101.344,00 TL başvuru bedelinin iadesinin gerektiği anlaşılmıştır.

Sonuç olarak, yukarıda belirtilen mevzuata aykırılıkların düzeltici işlemle giderilebilecek nitelikte olduğu tespit edildiğinden, idare tarafından teklif fiyata dâhil giderler arasından isteklilerin açıklamalarına esas olacak önemli teklif bileşenlerinin açık ve net şekilde belirlenerek aşırı düşük teklif sorgulamasının yenilenmesi ve bu aşamadan sonraki ihale işlemlerinin mevzuata uygun olarak yeniden gerçekleştirilmesi gerekmektedir.

Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanun'un 65'inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen otuz gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere,

1. Anılan Kanun'un 54'üncü maddesinin onbirinci fıkrasının (b) bendi gereğince düzeltici işlem belirlenmesine,

2. Başvuru bedelinin Kurul kararının başvuru sahibine bildirimini izleyen otuz gün içinde başvuru sahibinin Kamu İhale Kurumu’na yazılı talebi halinde iadesine,

Oybirliği ile karar verildi.

****| ****| ****

****| ****| ****

****| ****| ****