KAMU İHALE KURULU KARARI

Toplantı No : 2025/026

Gündem No : 25

Karar Tarihi : 02.07.2025

Karar No : 2025/UH.II-1420

BAŞVURU SAHİBİ:

Şeref Turizm Gıda Orman Ürünleri Tekstil İnş. ve Malz. San. Pazar. Nak. İth. İhr. Ltd. Şti.,

İHALEYİ YAPAN İDARE:

T.C. Gençlik ve Spor Bakanlığı Gençlik Hizmetleri Genel Müdürlüğü,

BAŞVURUYA KONU İHALE:

2024/1526497 İhale Kayıt Numaralı “2025 Yılı Kocaeli Kefken Gençlik Kampı Organizasyon Hizmet Alımı” İhalesi

KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:

T.C. Gençlik ve Spor Bakanlığı Gençlik Hizmetleri Genel Müdürlüğü tarafından 19.12.2024 tarihinde açık ihale usulü ile gerçekleştirilen “2025 Yılı Kocaeli Kefken Gençlik Kampı Organizasyon Hizmet Alımı” ihalesine ilişkin olarak Şeref Turizm Gıda Orman Ürünleri Tekstil İnş. ve Malz. San. Pazar. Nak. İth. İhr. Ltd. Şti.nin 20.05.2025 tarihinde yaptığı şikâyet başvurusunun, idare tarafından süresi içinde karar alınmaması üzerine, başvuru sahibince 10.06.2025 tarih ve 185369 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 10.06.2025 tarihli dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunulmuştur.

Başvuruya ilişkin olarak 2025/1121 sayılı itirazen şikâyet dosyası kapsamında yapılan inceleme neticesinde esas inceleme raporu tanzim edilmiştir.

KARAR:

Esas inceleme raporu ve ekleri incelendi.

İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle,

1. İhale kapsamında 17.04.2025 tarihi itibarıyla isteklilerin teklif geçerlik süresinin dolduğu, idare tarafından teklif geçerlik süresinin uzatılıp uzatılmadığına yönelik yazışmalar yapıldıktan sonra aşırı düşük teklif açıklaması istenerek ihale komisyonu kararı alınması gerekirken doğrudan ihale komisyonu kararı alınmasının kamu ihale mevzuatına aykırı olduğu,

2. İdare tarafından bilançoya ilişkin değerlendirmelerin enflasyon düzeltmeleri dikkate alınmadan yapıldığı, 25.04.2024 tarihli ve 2024/DK.D-77 sayılı Kurul kararı dikkate alındığında bilançoya ilişkin değerlendirmelerin kamu ihale mevzuatına aykırı olduğu,

3. İdare tarafından 09.04.2025 tarihli ve 2025/UH.II-885 Kurul kararının yanlış uygulandığı, idarenin aşırı düşük teklif sorgulamasını mevzuata uygun yerine getirmesi gerektiği, idare tarafından Teknik Şartname ve birim fiyat teklif cetveli uyarınca teklifi aşırı düşük olarak tespit edilen isteklilerin açıklamalarına esas olacak önemli teklif bileşenlerinin açık ve tereddütte mahal vermeyecek şekilde belirlenerek yeniden aşırı düşük teklif açıklaması istenilmesi gerekmekte iken teklifte önemli olan bileşenlerin hatalı ve mevzuata aykırı şekilde istenilmesi nedeniyle isteklilerin açıklamalarını sunamadığı ve diğer isteklilerin teklif bedellerinden daha yüksek bedelle ihalenin sonuçlandırılmasının kamu zararına sebebiyet vereceği iddialarına yer verilmiştir.

A) Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir.

1. Başvuru sahibinin 1’inci iddiasına ilişkin olarak:

4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun “Tekliflerin geçerlilik süresi” başlıklı 32’nci maddesinde “Tekliflerin geçerlilik süresi ihale dokümanında belirtilir. İdarece ihtiyaç duyulması halinde bu süre, teklif ve sözleşme koşulları değiştirilmemek ve isteklinin kabulü kaydıyla, en fazla ihale dokümanında belirtilen teklif geçerlilik süresi kadar uzatılabilir.” hükmü,

Anılan Kanun’un “Teminat mektupları” başlıklı 35’inci maddesinde “… 32 nci maddeye göre belirlenen tekliflerin geçerlilik süresinden en az otuz gün fazla süreli olmak kaydıyla, geçici teminat mektuplarında süre belirtilir. Teklif geçerlilik süresinin uzatılması halinde, geçici teminat mektuplarının süresi de aynı süre ile uzatılır. Kesin teminat mektuplarının süresi ihale konusu işin bitiş tarihi dikkate alınmak suretiyle idare tarafından belirlenir.” hükmü,

Aynı Kanun’un “Tekliflerin değerlendirilmesi” başlıklı 37’nci maddesinde “... Bu ilk değerlendirme ve işlemler sonucunda belgeleri eksiksiz ve teklif mektubu ile geçici teminatı usulüne uygun olan isteklilerin tekliflerinin ayrıntılı değerlendirilmesine geçilir. Bu aşamada, isteklilerin ihale konusu işi yapabilme kapasitelerini belirleyen yeterlik kriterlerine ve tekliflerin ihale dokümanında belirtilen şartlara uygun olup olmadığı ile birim fiyat teklif cetvellerinde aritmetik hata bulunup bulunmadığı incelenir. Uygun olmadığı belirlenen isteklilerin teklifleri ile birim fiyat teklif cetvellerinde aritmetik hata bulunan teklifler değerlendirme dışı bırakılır.” hükmü yer almaktadır.

Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin “Tekliflerin geçerlilik süresi” başlıklı 54’üncü maddesinde “ (1) Tekliflerin geçerlilik süresi; tekliflerin tahmini değerlendirme süresi, şikayete ilişkin süreler, ihale kararının onaylanması ile sözleşme imzalanmasına kadar geçecek süre ve benzeri hususlar dikkate alınarak belirlenir ve bu süre ihale dokümanında belirtilir.

(2) İdarece ihtiyaç duyulması halinde bu süre, teklif ve sözleşme koşulları değiştirilmemek ve isteklinin kabulü kaydıyla, en fazla ihale dokümanında belirtilen teklif geçerlilik süresi kadar uzatılabilir.__” hükmü,

Anılan Yönetmelik’in “Teminatlar” başlıklı 55’inci maddesinde “ … (5) Geçici teminat olarak sunulan teminat mektuplarında geçerlilik tarihi belirtilmelidir. Bu tarih, ihale dokümanında belirtilen teklif geçerlilik süresinin bitiminden itibaren otuz günden az olmamak üzere istekli tarafından belirlenir.” hükmü yer almaktadır.

Kamu İhale Genel Tebliği’nin “Teklif geçerlilik süresinin dolmasından sonra sözleşme yapılması” başlıklı 16.7’nci maddesinde “Kesinleşen ihale kararı bildirildikten sonra şikayet başvurusunda bulunulması veya dava açılması nedeniyle ihale sürecinin uzaması sonucunda; teklif geçerlilik süresinin ihale dokümanında öngörülen süre kadar uzatıldığı ve bu sürenin de dolduğu, buna rağmen sözleşmenin imzalanamadığı durumlarda; İhale Uygulama Yönetmeliklerinde yer alan sözleşmenin imzalanması ile ilgili hükümlere göre, ekonomik açıdan en avantajlı teklif sahibi veya ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif sahibi ile kabul etmeleri şartıyla, sözleşme imzalanabilir. İdarece bu durumda ihale üzerinde kalan istekliye sözleşme imzalayıp imzalamayacağı hususu sorulmaksızın sadece teklif geçerlilik süresinin dolduğu gerekçe gösterilerek ihalenin iptal edilmemesi gerekmektedir. Ancak tekliflerin geçerlilik süresinin dolmuş olması nedeniyle ekonomik açıdan en avantajlı teklif sahibi veya ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif sahibinin sözleşmeyi imzalama zorunluluğu bulunmadığından, sözleşmeyi imzalamayan istekliler hakkında geçici teminatın irat kaydedilmesine ve yasaklamaya ilişkin hükümler uygulanmayacaktır.” açıklaması yer almaktadır.

İdari Şartname’nin “İhale konusu işe/alıma ilişkin bilgiler” başlıklı 2’nci maddesinde “2.1. İhale konusu işin/alımın;

a) Adı: 2025 Yılı Kocaeli Kefken Gençlik Kampı Organizasyon Hizmet Alımı

b) Türü: Hizmet alımı

c) İlgili Uygulama Yönetmeliği: Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği

ç) Yatırım proje no'su (yapım işlerinde): Bu madde boş bırakılmıştır.

d) Kodu:

e) Miktarı:

1 Kalem Kamp Organizasyonu Hizmet Alımı

Ayrıntılı bilgi idari şartnamenin ekinde yer almaktadır.

f) İşin yapılacağı/malın teslim edileceği yer: Kocaeli Kefken Gençlik Kampı, Şehit Oğuz Kır Caddesi No 263/14/1 Kefken Kocaeli” düzenlemesi,****

Anılan Şartname’nin “İhaleye ilişkin bilgiler” başlıklı 3’üncü maddesinde “3.1. a) İhale kayıt numarası: 2024/1526497

b) İhale usulü: Açık ihale.

c) İhale (son teklif verme) tarihi ve saati: 19.12.2024

Saat: 11:00

ç) İhale komisyonunun toplantı yeri (e-tekliflerin açılacağı adres): Gençlik Hizmetleri Genel Müdürlüğü” düzenlemesi,****

Anılan Şartname’nin “Tekliflerin geçerlilik süresi” başlıklı 24’üncü maddesinde “24.1. Tekliflerin geçerlilik süresi, ihale tarihinden itibaren 120 - YüzYirmi (rakam ve yazıyla) takvim günüdür.

24.2. İhtiyaç duyulması halinde, teklif geçerlilik süresinin en fazla yukarıda belirlenen süre kadar uzatılması istekliden talep edilebilir. İstekli, İdarenin bu talebini kabul veya reddedebilir. İdarenin teklif geçerlilik süresinin uzatılması talebini reddeden isteklinin geçici teminatı iade edilir.

24.3. Teklifinin geçerlilik süresini uzatan istekli, teklif ve sözleşme koşullarını değiştirmeden, geçici teminatını kabul ettiği yeni teklif geçerlilik süresi ile geçici teminata ilişkin hükümlere uygun hale getirir.

24.4. Bu konudaki istek ve cevaplar yazılı olarak EKAP üzerinden yapılır.” düzenlemesi,****

Aynı Şartname’nin “Geçici Teminat” başlıklı 26’ncı maddesinde “… 26.3. Geçici teminat olarak kullanılan teminat mektuplarında geçerlilik tarihi belirtilmelidir. Bu tarih, 17.05.2025 tarihinden önce olmamak üzere istekli tarafından belirlenir.

26.4. Geçici teminatı ihalede istenilen katılma şartlarını sağlamayan teklifler değerlendirme dışı bırakılacaktır.” düzenlemesi yer almaktadır.****

İdarece gönderilen ihale işlem dosyası üzerinden yapılan incelemede, başvuruya konu ihalenin T.C. Gençlik ve Spor Bakanlığı Gençlik Hizmetleri Genel Müdürlüğü tarafından 19.12.2024 tarihinde açık ihale usulü ile gerçekleştirilen “2025 Yılı Kocaeli Kefken Gençlik Kampı Organizasyon Hizmet Alımı” ihalesi olduğu, 13.02.2025 onay tarihli ihale komisyonu kararıyla ihalenin teklifi sınır değerin altında olan ve aşırı düşük teklif açıklaması uygun kabul edilen Pozitif Gıda Yemek Hay. İnş. İm. Paz. San. Tic. Ltd. Şti. üzerinde bırakıldığı, Masiva Grup Kurumsal Hizmetler San. ve Tic. Ltd. Şti.nin itirazen şikayet başvurusu neticesinde alınan 09.04.2025 tarihli ve 2025/UH.II-885 sayılı Kurul kararıyla “idare tarafından bahse konu ihalede önemli teklif bileşenlerinin açık ve tereddütte mahal vermeyecek şekilde belirlenerek, sınır değerin altında teklif veren istekliler MBC Temizlik Turizm Taşımacılık İnsan Kaynakları İnşaat Yemekçilik Yazılım Organizasyon Medikal Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi-Yeşil Akhisar Yemekhane İşl. Gıda Ortak Girişimi ile Pozitif Gıda Yemek Hay. İnş. İm. Paz. San. Tic. Ltd. Şti.den tekrar aşırı düşük teklif açıklaması istenmesi ve bu aşamadan sonraki işlemlerin mevzuata uygun olarak yeniden gerçekleştirilmesi gerekmektedir.” ifadelerine yer verilerek 4734 sayılı Kanun’un 54’üncü maddesinin onbirinci fıkrasının (b) bendi gereğince düzeltici işlem belirlenmesine karar verildiği,****

Söz konusu Kurul kararı neticesinde alınan 09.05.2025 onay tarihli ihale komisyonu kararıyla sınır değerin altındaki tekliflerin aşırı düşük teklif açıklaması sunmadığı belirtilerek ihalenin Masiva Grup Kurumsal Hizmetler San. ve Tic. Ltd. Şti. üzerinde bırakıldığı, ihale komisyonunca ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif sahibinin belirlenmediği anlaşılmıştır.****

Başvuru sahibi tarafından, ihale kapsamında 17.04.2025 tarihi itibarıyla isteklilerin teklif geçerlik süresinin dolduğu, idare tarafından teklif geçerlik süresinin uzatılıp uzatılmadığına yönelik yazışmalar yapıldıktan sonra aşırı düşük teklif açıklaması istenerek ihale komisyonu kararı alınması gerekirken doğrudan ihale komisyonu kararı alınmasının kamu ihale mevzuatına aykırı olduğu iddia edilmiştir.

Yapılan incelemede, başvuruya konu ihaleye ait İdari Şartname düzenlemelerine göre ihale tarihinin 19.12.2024 olduğu ve tekliflerin geçerlilik süresinin ihale tarihinden itibaren 120 (yüzyirmi) takvim günü olarak belirlendiği,**** geçici teminat mektuplarının geçerlilik süresinin ise 17.05.2025 tarihinden önce olmamak üzere istekliler tarafından belirleneceği,**** İdari Şartname’de belirlenen tekliflerin geçerlilik süresinin 17.04.2025 tarihinde dolduğu, idare tarafından teklif geçerlilik süresi uzatım talebi işlemi gerçekleştirilmediği görülmüştür.

Yukarıda yer verilen mevzuat hüküm ve açıklamalarında, tekliflerin geçerlilik süresinin ihale dokümanında belirtileceği, idarece ihtiyaç duyulması halinde bu sürenin, teklif ve sözleşme koşulları değiştirilmemek ve isteklinin kabulü kaydıyla, en fazla ihale dokümanında belirtilen teklif geçerlilik süresi kadar uzatılabileceği, teklif geçerlilik süresinin ihale dokümanında öngörülen süre kadar uzatıldığı ve bu sürenin de dolduğu ve buna rağmen sözleşmenin imzalanamadığı durumlarda, ekonomik açıdan en avantajlı teklif sahibi veya ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif sahibi ile kabul etmeleri şartıyla sözleşme imzalanabileceği,

Şikayete konu mevcut durumda, 09.05.2025 tarihinde onaylanan son ihale komisyonu kararının alındığı 08.05.2025 tarihi itibarıyla, isteklilerin 17.04.2025 tarihine kadar geçerliği devam eden teklif geçerlilik süresinin dolduğu, idare tarafından bu tarihe kadar herhangi bir teklif geçerlik süresini uzatır nitelikte bir işlemin gerçekleştirilmediği, dolayısıyla mevcut durumda idare tarafından geçerlik süresi dolduğundan geçerli olmayan teklifler üzerinden ihale komisyonu kararı alınarak tekliflerin geçerli olduğuna dair değerlendirmenin yapılamayacağı, idare tarafından teklif geçerlilik süresinin ihale dokümanında öngörülen süre kadar uzatılmasına ilişkin herhangi bir işlem tesis edilmediğinden Kamu İhale Genel Tebliği’nin 16.7’nci maddesi kapsamında ekonomik açıdan en avantajlı teklif sahibi veya ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif sahibi ile kabul etmeleri şartıyla sözleşme imzalanabileceğine ilişkin açıklamanın da uygulanamayacağı, bu kapsamda idare tarafından aşırı düşük teklif açıklaması istenilen istekliler dahil yeterlik değerlendirmesi neticesinde teklifi uygun kabul edilen isteklilere teklif geçerliliklerinin devam edip etmediği hususunun sorulması gerektiği sonucuna varılmıştır.

2. Başvuru sahibinin 2’nci iddiasına ilişkin olarak:

Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin “Bilanço veya eşdeğer belgeler” başlıklı 35’inci maddesinde “ (1)__(1) Bilançonun veya eşdeğer belgelerin istenildiği ihalelerde ihalenin yapıldığı yıldan önceki yıla ait;

a) Yayınlanması zorunlu olan yıl sonu bilançosunun veya gerekli bölümlerinin,

b) (a) bendinde belirtilen belgelere eşdeğer belgelerin,

her ikisinin de idarece istenilmesi zorunludur.

(2) Bilanço veya eşdeğer belgeler kapsamında;

a) İlgili mevzuatı uyarınca bilançosunu yayımlatma zorunluluğu olan aday ve istekliler yıl sonu bilançosunu veya bilançonun üçüncü fıkradaki kriterlerin sağlandığını gösteren bölümlerini,

b) İlgili mevzuatı uyarınca bilançosunu yayımlatma zorunluluğu olmayan aday ve istekliler yıl sonu bilançosunu veya bilançonun üçüncü fıkradaki kriterlerin sağlandığını gösteren bölümlerini ya da bu kriterlerin sağlandığını göstermek üzere yeminli mali müşavir veya serbest muhasebeci mali müşavirce standart forma uygun olarak düzenlenen belgeyi sunar.

(3) Adayın veya isteklinin ikinci fıkra uyarınca sunduğu belgelerde;

a) Belli sürelerde nakit akışını sağlayabilmesi için gerekli likiditeye ve kısa dönem (bir yıl) içinde borç ödeme gücüne sahip olup olmadığını gösteren cari oranın (dönen varlıklar/kısa vadeli borçlar) en az 0,75 olması, (hesaplama yapılırken; yıllara yaygın inşaat maliyetleri dönen varlıklardan, yıllara yaygın inşaat hakediş gelirleri ise kısa vadeli borçlardan düşülecektir),

b) Aktif varlıkların ne kadarının öz kaynaklardan oluştuğunu gösteren öz kaynak oranının (öz kaynaklar/toplam aktif) en az 0,15 olması, (hesaplama yapılırken, yıllara yaygın inşaat maliyetleri toplam aktiflerden düşülecektir),

c) Kısa vadeli banka borçlarının öz kaynaklara oranının 0,50’den küçük olması,

ve belirtilen üç kriterin birlikte sağlanması zorunludur. Sunulan bilançolarda varsa yıllara yaygın inşaat maliyetleri ile yıllara yaygın inşaat hakediş gelirlerinin gösterilmesi gerekir.

(4) Yukarıda belirtilen kriterleri bir önceki yılda sağlayamayanlar, son iki yıla ait belgelerini sunabilirler. Bu takdirde, son iki yılın parasal tutarlarının ortalaması üzerinden yeterlik kriterlerinin sağlanıp sağlanmadığına bakılır.” hükmü yer almaktadır.

Kamu İhale Kurulu’nun 25/04/2024 tarihli ve 2024/DK.D-77 sayılı “Kamu ihale mevzuatı uyarınca aranılan bilanço oranlarının hesaplanmasında enflasyon düzeltmesine tabi bilanço verilerinin esas alınması” konulu Kurul kararı ile “ 4734 sayılı Kanunun 10 uncu maddesi ve ilgili ihale uygulama yönetmelikleri çerçevesinde ekonomik ve malî yeterliklerin belirlenmesine ilişkin olarak bilanço veya eşdeğer belgelerin istenildiği ihalelerde, bilançosu enflasyon düzeltmesine tabi aday veya istekliler tarafından sadece enflasyon düzeltmesi yapılan bilançoların sunulması ve idareler tarafından bilanço oranlarının hesaplanmasında enflasyon düzeltmesi yapılan bilanço veya eşdeğer belgelerdeki tutarların esas alınması gerektiğine ” karar verilmiştir.

İdari Şartname’nin “İhaleye katılabilmek için gereken belgeler ve yeterlik kriterleri” başlıklı 7’nci maddesinde “ 7.1. İsteklilerin ihaleye katılabilmeleri için aşağıda sayılan belgeler ve yeterlik kriterleri ile fiyat dışı unsurlara ilişkin bilgileri e-teklifleri kapsamında beyan etmeleri gerekmektedir.

…

7.4. Ekonomik ve mali yeterliğe ilişkin belgeler ve bu belgelerin taşıması gereken kriterler:

7.4.1. Bu madde boş bırakılmıştır.

7.4.2. İsteklinin ihalenin yapıldığı yıldan önceki yıla ait yıl sonu bilançosu veya eşdeğer belgeleri.

a) İlgili mevzuatı uyarınca bilançosunu yayımlatma zorunluluğu olan istekliler, yıl sonu bilançosunu veya bilançonun gerekli kriterleri sağlandığını gösteren bölümlerini,

b) İlgili mevzuatı uyarınca bilançosunu yayımlatma zorunluluğu olmayan istekliler, yıl sonu bilançosunu veya bilançonun gerekli kriterleri sağladığını gösteren bölümlerini ya da bu kriterlerin sağlandığını göstermek üzere yeminli mali müşavir veya serbest muhasebeci mali müşavir tarafından standart forma uygun olarak düzenlenen belgeyi (Standart Form: KİK025.1/H)

sunmaları gerekmektedir.

Sunulan bilanço veya eşdeğer belgelerde;

a) Belli sürelerde nakit akışını sağlayabilmesi için gerekli likiditeye ve kısa dönem (bir yıl) içinde borç ödeme gücüne sahip olup olmadığını gösteren cari oranın (dönen varlıklar/kısa vadeli borçlar) en az 0,75 olması, (hesaplama yapılırken; yıllara yaygın inşaat maliyetleri dönen varlıklardan, yıllara yaygın inşaat hakediş gelirleri ise kısa vadeli borçlardan düşülecektir),

b) Aktif varlıkların ne kadarının öz kaynaklardan oluştuğunu gösteren öz kaynak oranının (öz kaynaklar/toplam aktif) en az 0,15 olması, (hesaplama yapılırken, yıllara yaygın inşaat maliyetleri toplam aktiflerden düşülecektir),

c) Kısa vadeli banka borçlarının öz kaynaklara oranının 0,50'den küçük olması,

ve belirtilen üç kriterin birlikte sağlanması zorunludur. Sunulan bilançolarda varsa yıllara yaygın inşaat maliyetleri ile yıllara yaygın inşaat hakediş gelirlerinin gösterilmesi gerekir.

Yukarıda belirtilen kriterleri bir önceki yılda sağlayamayanlar, son iki yıla ait belgelerini sunabilirler. Bu takdirde, son iki yılın parasal tutarlarının ortalaması üzerinden yeterlik kriterlerinin sağlanıp sağlanmadığına bakılır.

İhale veya son başvuru tarihi yılın ilk dört ayında olan ihalelerde, bir önceki yıla ait belgelerini sunmayanlar, iki önceki yıla ait belgelerini sunabilirler. Bu belgelerde yeterlik kriterini sağlayamayanlar ise iki önceki yılın belgeleri ile üç önceki yılın belgelerini sunabilirler. Bu durumda, belgeleri sunulan yılların parasal tutarlarının ortalaması üzerinden yeterlik kriterlerinin sağlanıp sağlanmadığına bakılır."

…

İsteklinin ortak girişim olması halinde, ortakların her birinin istenen belgeleri ayrı ayrı sunması ve yukarıda belirtilen kriterleri sağlaması zorunludur.” düzenlemesi yer almaktadır.

Anılan Şartname’nin “Tekliflerin değerlendirilmesi” başlıklı 31’inci maddesinde “31.1. İlk oturumun kapatılmasından sonra, ihale komisyonu belirleyeceği bir tarih ve saatte toplanır ve EKAP üzerinde tekliflerin değerlendirilmesine başlanır. Teklif değerlendirme işlemleri birden fazla oturumda yapılabilir. Her oturum kapatılmadan önce bilgiler EKAP'a kaydedilir ve düzenlenen tutanakların bir çıktısı alınarak ihale komisyonu üyeleri tarafından imzalanır.

31.2. Teklif değerlendirmesinde öncelikle ilk oturumda 30 uncu madde uyarınca e-teklifinin açılamadığı veya teklif mektubu ile geçici teminatının uygun olmadığı tespit edilen isteklilerin teklifleri değerlendirme dışı bırakılır.

31.3. İhale dokümanında belirtilen geçici teminat mektubu, katılım belgeleri ve yeterlik kriterleri ile fiyat dışı unsurlara ve istenilmişse teknik şartnameye cevaplar ve açıklamalara ilişkin değerlendirme, istekliler tarafından beyan edilen bilgi ve belgelerden; EKAP veya diğer kamu kurum ve kuruluşları ile kamu kurumu niteliğindeki meslek kuruluşlarının internet sayfası üzerinden sorgulanarak temin veya teyit edilebilenler için, sorgulama sonucunda elde edilen bilgiler; belirtilen yöntemle temin veya teyit edilemeyenler için ise beyan edilen bilgiler esas alınarak yapılır…” düzenlemesi,

Aynı Şartname’nin “İhalenin karara bağlanması” başlıklı 36’ncı maddesinde “ 36.1. Aşırı düşük tekliflerin açıklama istenmeksizin reddedileceği ya da diğer tekliflere veya yaklaşık maliyete göre aşırı düşük tekliflerin bulunmadığı ihalelerde, geçerli tekliflerden ekonomik açıdan en avantajlı birinci ve ikinci teklif olması öngörülen teklif sahiplerine; yeterlik bilgileri tablosunda beyan ettikleri bilgi ve belgelerden EKAP veya diğer kamu kurum ve kuruluşları ile kamu kurumu niteliğindeki meslek kuruluşlarının internet sayfası üzerinden sorgulanamayanlar ile teknik şartnameye cevaplar ve açıklamalara ilişkin tevsik edici belgeleri sunmaları, ayrıca ihale dokümanında öngörülmesi halinde numune/demonstrasyon işlemlerine ilişkin ürün örneklerini vermeleri/kurulumlarını yapmaları için makul bir süre verilir. Beyan edilen bilgi/belgeler ve teknik şartnameye cevaplar ve açıklamalara ilişkin tevsik edici belgeleri sunmayan istekliler ile numune ve/veya demonstrasyon işlemlerine ilişkin yükümlülüklerini yerine getirmeyen isteklilerin teklifleri değerlendirme dışı bırakılarak geçici teminatları gelir kaydedilir, sunduğu belgeler ile katılım ve yeterlik kriterlerine ilişkin şartları sağlayamayan istekliler ile numune ve/veya demonstrasyon değerlendirmesi başarısız sonuçlanan isteklilerin teklifleri ise değerlendirme dışı bırakılır. Bu işlemlere ekonomik açıdan en avantajlı birinci ve belirlenecek ise ikinci teklif sahibi tespit edilene kadar devam edilir.” düzenlemesi yer almaktadır.

Başvuru sahibi tarafından herhangi bir isteklinin sunduğu bilançoya yönelik bir iddiada bulunulmadığı,__ idare tarafından bilançoya ilişkin değerlendirmelerin enflasyon düzeltmeleri dikkate alınmadan yapıldığı, 25.04.2024 tarihli ve 2024/DK.D-77 sayılı Kurul kararı dikkate alındığında bilançoya ilişkin değerlendirmelerin kamu ihale mevzuatına aykırı olduğu iddiasının ileri sürüldüğü, dolayısıyla başvuru sahibinin iddiası kapsamında yapılan incelemede; elektronik ortamda yapılan ihaleye katılan isteklilerin ekonomik ve mali yeterlik kriterlerini sağlayıp sağlamadıklarına yönelik incelemenin, istekliler tarafından yeterlik bilgileri tablosunda beyan ettikleri bilgiler ile Gelir İdaresi Başkanlığı ile Kamu İhale Kurumu bünyesinde kurulan Elektronik Kamu Alımları Platformu (EKAP) arasındaki entegrasyon çerçevesinde temin edilen bilgilerin karşılaştırılması sonucunda, başka bir ifadeyle EKAP'taki bilgiler üzerinden teyidi şeklinde gerçekleştirildiği,**** dolayısıyla idare tarafından yapılan değerlendirmelerin Gelir İdaresi Başkanlığından alınan veriler üzerinden gerçekleştirildiği, dolayısıyla başvuru sahibinin iddiasının yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır.

3. Başvuru sahibinin 3’üncü iddiasına ilişkin olarak:

4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun “Tekliflerin değerlendirilmesi” başlıklı 37’nci maddesinde “... Bu ilk değerlendirme ve işlemler sonucunda belgeleri eksiksiz ve teklif mektubu ile geçici teminatı usulüne uygun olan isteklilerin tekliflerinin ayrıntılı değerlendirilmesine geçilir. Bu aşamada, isteklilerin ihale konusu işi yapabilme kapasitelerini belirleyen yeterlik kriterlerine ve tekliflerin ihale dokümanında belirtilen şartlara uygun olup olmadığı ile birim fiyat teklif cetvellerinde aritmetik hata bulunup bulunmadığı incelenir. Uygun olmadığı belirlenen isteklilerin teklifleri ile birim fiyat teklif cetvellerinde aritmetik hata bulunan teklifler değerlendirme dışı bırakılır.” hükmü,

Anılan Kanun’un “Aşırı düşük teklifler” başlıklı 38’inci maddesinde “İhale komisyonu verilen teklifleri değerlendirdikten sonra, diğer tekliflere veya idarenin tespit ettiği yaklaşık maliyete göre teklif fiyatı aşırı düşük olanları tespit eder. Bu teklifleri reddetmeden önce, belirlediği süre içinde teklif sahiplerinden teklifte önemli olduğunu tespit ettiği bileşenler ile ilgili ayrıntıları yazılı olarak ister.

İhale komisyonu;

a) İmalat sürecinin, verilen hizmetin ve yapım yönteminin ekonomik olması,

b) Seçilen teknik çözümler ve teklif sahibinin mal ve hizmetlerin temini veya yapım işinin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar,

c) Teklif edilen mal, hizmet veya yapım işinin özgünlüğü,

gibi hususlarda yapılan yazılı açıklamaları dikkate alarak, aşırı düşük teklifleri değerlendirir. Bu değerlendirme sonucunda, açıklamaları yeterli görülmeyen veya yazılı açıklamada bulunmayan isteklilerin teklifleri reddedilir.” hükmü,

Aynı Kanun’un “İhalenin karara bağlanması ve onaylanması” başlıklı 40’ıncı maddesinde “37 ve 38 inci maddelere göre yapılan değerlendirme sonucunda ihale, ekonomik açıdan en avantajlı teklifi veren isteklinin üzerinde bırakılır.” hükmü yer almaktadır.

Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin “Sınır değer ve aşırı düşük teklifler” başlıklı 59’uncu maddesinde “(1) İhale komisyonu verilen teklifleri değerlendirdikten sonra Kurum tarafından belirlenen yönteme göre sınır değeri hesaplar.

(2) Aşırı düşük teklif tespit ve değerlendirme işlemlerine ilişkin olarak, ihale ilanı ve dokümanında belirtilmek kaydıyla üçüncü, dördüncü ve beşinci fıkralardaki koşullar çerçevesinde aşağıdaki seçeneklerden bir tanesi kullanılır.

a) Sınır değerin altında olan teklifler ihale komisyonunca aşırı düşük teklif olarak tespit edilir ve bu teklif sahiplerinden Kurum tarafından belirlenen kriterlere göre teklifte önemli olduğu tespit edilen bileşenler ile ilgili ayrıntılar yazılı olarak istenir. İhale komisyonu;

1) Verilen hizmetin ekonomik olması,

2) Seçilen teknik çözümler ve teklif sahibinin işin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar,

3) Teklif edilen hizmetin özgünlüğü,

gibi hususlarda yapılan yazılı açıklamaları dikkate alarak aşırı düşük teklifleri değerlendirir. Bu değerlendirme sonucunda, açıklamaları yeterli görülmeyen veya yazılı açıklamada bulunmayan isteklilerin teklifleri reddedilir.” hükmü yer almaktadır.

**** İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Yönetmelik’in “Kararların uygulanması” başlıklı 23’üncü maddesinde, “(1) İdare, hukuki durumda değişiklik yaratan Kurul kararlarının gerektirdiği işlemleri ivedilikle yerine getirmek zorundadır.

(2) Hukuki durumda değişiklik yaratan Kurul kararlarının eksik veya yanlış uygulandığını iddia eden ilgililer bu hususa ilişkin başvuruyu itirazen şikayet başvurusu olarak doğrudan Kuruma yaparlar.

(3) Kurul tarafından alınan kararların hiç uygulanmaması halinde doğrudan Cumhuriyet Başsavcılığına suç duyurusunda bulunulabilir. ” hükmü yer almaktadır.

Kamu İhale Genel Tebliği’nin “Hizmet alımı ihalelerinde sınır değer tespiti ve aşırı düşük tekliflerin değerlendirilmesi” başlıklı 79’uncu maddesinde “79.1. Hizmet alımı ihalelerinde sınır değer aşağıdaki kurallara göre tespit edilir.

…

79.2. İhale ilanında ve dokümanında teklifi sınır değerin altında kalan isteklilerden açıklama isteneceği belirtilen hizmet alımı ihalelerinde, aşırı düşük tekliflerin değerlendirilmesi aşamasında aşağıdaki düzenlemelere göre işlem tesis edilmesi gerekmektedir.

79.2.1. Aşırı düşük tekliflere yönelik açıklama istenmesine ilişkin yazıda, isteklilerin yapacakları açıklamalara esas olacak önemli teklif bileşenlerinin, bütün istekliler için aynı unsurları içerecek şekilde belirtilmesi zorunludur. Aşırı düşük teklif açıklaması sunulması için isteklilere üç (3) iş gününden az olmamak üzere uygun bir süre verilir.__” açıklaması yer almaktadır.

Yukarıda aktarılan mevzuat hüküm ve açıklamalarından; ihale komisyonu tarafından isteklilerin teklifleri ihaleye katılımda istenilen yeterlik kriterlerine ve ihale dokümanında belirtilen şartlara uygunluğu değerlendirildikten sonra uygun olmadığı belirlenen isteklilerin tekliflerinin değerlendirme dışı bırakılacağı, teklif fiyatları aşırı düşük olarak tespit edilen istekliler tarafından önemli teklif bileşenlerine ilişkin yapılan açıklamaları uygun bulunmayan isteklilerin tekliflerinin reddedileceği, ihalenin ekonomik açıdan en avantajlı teklif fiyatı veren istekli üzerinde bırakılacağı ve idarelerin hukuki durumda değişiklik yaratan Kurul kararlarının gerektirdiği işlemleri ivedilikle yerine getirmesinin zorunlu olduğu anlaşılmaktadır.

09.04.2025 tarihli ve 2025/UH.II-885 sayılı Kurul kararı doğrultusunda idare tarafından 28.04.2025 tarihinde Mbc Temizlik Turizm Taşımacılık İnsan Kaynakları İnşaat Yemekçilik Yazılım Organizasyon Medikal San. ve Tic. Ltd. Şti. - Yeşil Akhisar Yemek İşletmeciliği Gıda Maddeleri Temizlik İşleri ve Temizlik Maddeleri San. Tic. Ltd. Şti İş Ortaklığı ve Pozitif Gıda Yemek Hay. İnş. İm. Paz. San. Tic. Ltd. Şti.den ayrı ayrı aşırı düşük teklif açıklaması istenildiği, söz konusu yazılarda önemli teklif bileşenleri****“1.Sabah Kahvaltısı, Öğle Yemeği, Akşam Yemeği ve Akşam Servisi Hizmetleri

…

İstenen Bilgiler: Teknik şartnameye uygun, ana çiğ girdi, işçilik gideri ve yardımcı giderleri içeren ihale dokümanında yer alan menünün tekrarı ile oluşacak 14 günlük menü dikkate alınarak Kamu İhale Genel Tebliği 79.madde hükmü doğrultusunda

2. Güvenlik Hizmeti

…

İstenen Bilgiler: Güvenlik personelinin iş sağlığı ve güvenliği, yemek (iaşe), işçilik giderleri ve kıyafet maliyetleri Teknik şartnamede belirtilen malzeme, kıyafet giderleri; alt yüklenici varsa faaliyet, izin ve ruhsat belgeleri maliyetleri,

3. Araç Kiralama Hizmeti

…

İstenen Bilgiler: Araç kiralama/amortisman giderleri, Motorlu Taşıtlar Vergisi, TÜVTÜRK fenni muayene ve egzoz emisyon ölçüm giderleri, kasko, aracını periyodik bakım giderleri, Araç Lastik ( Yazlık-Kışlık) Giderleri, teknik şartnamede belirtilen malzemeler,

4. Seyahat Sağlık Sigortası” ifadelerine yer verilerek belirlendiği, dolayısıyla idare tarafından 09.04.2025 tarihli ve 2025/UH.II-885 sayılı Kurul kararına uygun olarak önemli teklif bileşenlerinin açık ve tereddütte mahal vermeyecek şekilde belirlenerek sınır değerin altında teklif veren isteklilerden aşırı düşük teklif açıklaması istenildiği anlaşıldığından başvuru sahibinin iddiasının yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır.

4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun 53’üncü maddesinin (j) fıkrasının 9’uncu alt bendinde “Başvuru sahibinin iddialarının tamamında haklı bulunması halinde, Kurul kararı ile itirazen şikâyet başvuru bedelinin başvuru sahibine iadesine karar verilir. Kurul kararının başvuru sahibine bildirimini izleyen otuz gün içinde başvuru sahibinin Kuruma yazılı talebi üzerine, bu talep tarihini izleyen otuz gün içinde Kurum tarafından itirazen şikâyet başvuru bedelinin iadesi yapılır ve son ödeme tarihine kadar geçen süre için faiz işlemez. Diğer hallerde başvuru bedeli iade edilmez. Bu fıkranın (1) numaralı bendi uyarınca tahsil edilen bedel hiçbir durumda iade edilmez.” hükmü yer almaktadır.

Aktarılan Kanun hükmüne göre, başvuru sahibinin itirazen şikâyete konu iddiasında haklı bulunması halinde başvuru bedeli iadesinin söz konusu olabileceği dikkate alındığında, yukarıda yer verilen tespit ve değerlendirmeler neticesinde, başvuru sahibinin iddialarında haklı bulunmadığı anlaşıldığından başvuru bedelinin başvuru sahibine iadesi için Kanun’un öngördüğü şekilde "başvuru sahibinin iddialarının tamamında haklı bulunması " koşulunun gerçekleşmediği, dolayısıyla 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun 53’üncü maddesinin (j) fıkrasının 9’uncu alt bendi hükmü gereğince başvuru bedelinin iadesinin mümkün bulunmadığı sonucuna varılmıştır.

B) İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Yönetmelik’in 18’inci maddesi yönünden yapılan inceleme sonucunda herhangi bir aykırılık tespit edilmemiştir.

Sonuç olarak, yukarıda mevzuata aykırılıkları belirtilen işlemlerin düzeltici işlemle giderilebilecek nitelikte işlemler olduğu tespit edildiğinden, idare tarafından aşırı düşük teklif açıklaması istenilen istekliler dahil yeterlik değerlendirmesi neticesinde teklifi uygun kabul edilen isteklilere teklif geçerliliklerinin devam edip etmediği hususunun sorulması ve bu aşamadan sonraki işlemlerin mevzuata uygun olarak yeniden gerçekleştirilmesi gerekmektedir.

Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanun'un 65'inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen otuz gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere,

Anılan Kanun'un 54'üncü maddesinin onbirinci fıkrasının (b) bendi gereğince düzeltici işlem belirlenmesine,

Oybirliği ile karar verildi.

****| ****| ****

****| ****| ****

****| ****| ****