KAMU İHALE KURULU KARARI

Toplantı No : 2025/020

Gündem No : 8

Karar Tarihi : 22.05.2025

Karar No : 2025/UH.II-1154

BAŞVURU SAHİBİ:

Efa Turizm ve Seyahat Acentesi Ltd. Şti.,

İHALEYİ YAPAN İDARE:

İzmir Büyükşehir Belediyesi Satın Alma Dairesi Başkanlığı Hizmet Alımları Şube Müdürlüğü,

BAŞVURUYA KONU İHALE:

2025/227122 İhale Kayıt Numaralı “2025-2026 Yılları Arası Çekici ve Semi Treyler ile İş Makinesi ve Taşıt Kiralanması Hizmeti” İhalesi

KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:

İzmir Büyükşehir Belediyesi Satın Alma Dairesi Başkanlığı Hizmet Alımları Şube Müdürlüğü tarafından 20.03.2025 tarihinde açık ihale usulü ile gerçekleştirilen “2025-2026 Yılları Arası Çekici ve Semi Treyler ile İş Makinesi ve Taşıt Kiralanması Hizmeti” ihalesine ilişkin olarak Efa Turizm ve Seyahat Acentesi Ltd. Şti.nin 28.02.2025 tarihinde yaptığı şikâyet başvurusunun, idarenin 10.03.2025 tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibince 20.03.2025 tarih ve 180790 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 20.03.2025 tarihli dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunulmuştur.

Başvuruya ilişkin olarak 2025/640 sayılı itirazen şikâyet dosyası kapsamında yapılan inceleme neticesinde esas inceleme raporu tanzim edilmiştir.

KARAR:

Esas inceleme raporu ve ekleri incelendi.

İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle,

1. Kamu İhale Genel Tebliği doğrultusunda, yemek ve yol bedelinin nakdi olarak ödeneceği öngörülen ihalelerinin idari şartnamelerinde, yemek ve yol bedeline ilişkin düzenleme yapılacağının belirtildiği, incelemeye konu ihalede Teknik Şartname’de sürücü ve operatörlere 26 gün üzerinden brüt 200 TL yemek ve brüt 90 TL yol ücreti ödeneceği düzenlemesinin yapıldığı bununla birlikte İdari Şartname’nin ilgili maddesinde sadece sürücü ve operatörlerin yemek ve yol ihtiyaçlarının yüklenici tarafından karşılanacağının düzenlendiği, gün sayısı ve yol ve yemek ücretine ilişkin bir düzenleme yapılmamış olduğu, anılan hususun tereddüde neden olduğu ve ihaleye sağlıklı bir şekilde teklif oluşturulmasına engel teşkil ettiği,

2. İhale konusu işin amacının araç kiralama hizmeti olmasına rağmen İdari Şartname’de benzer iş tanımının katı atıkların taşıtla nakil transfer hizmetleri veya çöp nakli ve kent temizliği hizmetler şeklinde düzenlendiği, yapılan benzer iş tanımının ihaleye katılımı kısıtladığı,

3. İhale konusu iş kapsamında çalıştırılacak Çift Kabin Kamyonet için öngörülecek aylık kiralama bedelinin, ilgili Esas ve Usuller kapsamında, taşıtın Motorlu Kara Taşıtları Kasko Değer Listesinde yer alan kasko sigortası değerinin %2'sini geçmemesi gerektiği,

4. Teknik Şartname’nin 3’üncü maddesinde ihale konusu iş kapsamında çalıştırılacak araçlara ilişkin aşırı teknik detaya yer verildiği, semi-treyler araçlara entegre kamera sistemlerine ilişkin net ifadelere yer verildiği, yine söz konusu düzenlemelerde ilgili Cumhurbaşkanlığı Genelgesi’ne aykırı şekilde 30 adet çekici ve üstyapısının 2021 model olmasının istendiği, geri kalan tüm araç ve iş makinelerinin 2020 model olmasının istendiği, bu durumun rekabeti engelleyecek nitelikte olduğu ve ihalenin iptal edilmesi gerektiği,

5. Sözleşme Tasarısı’nın ilgili maddesinde, yüklenicilerden, ihale konusu işte çalıştırılacak tüm araçların işin başlangıcından itibaren 15 gün içerisinde idareye teslim edilmesinin istendiği, aksi durumda sözleşmenin feshedileceğinin düzenlendiği, söz konusu araçların büyük yatırım gerektiren ve imal edilmesi veya tedarik edilmesi aylarca süren araç ve iş makineleri olduğu, anılan düzenlemenin ihaleye sadece söz konusu araç ve iş makinalara hali hazırda sahip olan teklif vermesine imkan tanıdığı bu sebeple de ihaleye katılımın daraltıldığı ve eşitlik ilkesine aykırılık oluştuğu iddialarına yer verilmiştir.

Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir.

1. Başvuru sahibinin 1’inci iddiasına ilişkin olarak:

4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun “Temel İlkeler” başlıklı 5’inci maddesinde “İdareler, bu Kanuna göre yapılacak ihalelerde; saydamlığı, rekabeti, eşit muameleyi, güvenirliği, gizliliği, kamuoyu denetimini, ihtiyaçların uygun şartlarla ve zamanında karşılanmasını ve kaynakların verimli kullanılmasını sağlamakla sorumludur.” hükmü,

“Şartnameler” başlıklı 12’nci maddesinde “İhale konusu mal veya hizmet alımları ile yapım işlerinin her türlü özelliğini belirten idari ve teknik şartnamelerin idarelerce hazırlanması esastır. Ancak, mal veya hizmet alımları ile yapım işlerinin özelliği nedeniyle idarelerce hazırlanmasının mümkün olmadığının ihale yetkilisi tarafından onaylanması kaydıyla, teknik şartnameler bu Kanun hükümlerine göre hazırlattırılabilir.

İhale konusu mal veya hizmet alımları ile yapım işlerinin teknik kriterlerine ihale dokümanının bir parçası olan teknik şartnamelerde yer verilir. Belirlenecek teknik kriterler, verimliliği ve fonksiyonelliği sağlamaya yönelik olacak, rekabeti engelleyici hususlar içermeyecek ve bütün istekliler için fırsat eşitliği sağlayacaktır.” hükmü,

Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin “İdari Şartname” başlıklı 14’üncü maddesinde “(1) İdare, uygulayacağı ihale usulüne ilişkin bu Yönetmelik ekinde yer alan tip idari şartnameyi esas alarak idari şartnamesini hazırlar. Tip idari şartnamede boş bırakılan veya dipnota alınan hususlar, işin özelliğine göre 4734 sayılı Kanun, 5/1/2002 tarihli ve 4735 sayılı Kamu İhale Sözleşmeleri Kanunu ve diğer mevzuat hükümlerine aykırı olmayacak şekilde düzenlenir.

(2) İdare, tip idari şartnamede düzenlenmeyen, ancak işin özelliğine göre düzenlenmesine gerek duyulan hususları, 4734 ve 4735 sayılı Kanunlar ile diğer mevzuat hükümlerine aykırı olmamak koşuluyla, maddeler halinde düzenleyerek “Diğer Hususlar” bölümüne ekleyebilir.” hükmü,

“Teknik Şartname” başlıklı 16’ncı maddesinde “(1) İşin teknik ayrıntılarını ve şartlarını gösteren bir teknik şartname hazırlanarak ihale dokümanına dahil edilir. Teknik şartnamelerde belirlenecek teknik kriterlerin, verimliliği ve fonksiyonelliği sağlamaya yönelik olması, rekabeti engelleyici hususlar içermemesi ve bütün istekliler için fırsat eşitliği sağlaması zorunludur.” hükmü,

Kamu İhale Genel Tebliği’nin “Personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımlarında teklif fiyata dahil olacak giderler” başlıklı 78’inci maddesinde “… 78.13. Yemek ve yol bedelinin nakdi olarak ödeneceği öngörülen ihalelerinin idari şartnamelerinde, yemek ve yol bedelinin günlük brüt tutarları ve ayda kaç gün ödeneceği yazılacak, bu brüt tutarların nakdi olarak ödeneceği ve ücret bordrosunda gösterileceği açıkça belirtilecektir. Her ay 30 gün olarak kabul edilecek ve bazı ayların 30 günden daha fazla ya da eksik günleri dikkate alınmayacaktır. İdari şartnamede 26 veya 22 olarak belirlenen aylık gün sayısı üzerinden hesaplama yapılacak ve 31 veya 28 gün olan aylardaki fiili gün sayısı dikkate alınmayacaktır. Yemek ve yol için aylık gün sayısı belirlenmemiş ise 26 gün olarak hesaplama yapılacaktır.

Bununla birlikte, hafta tatili ve genel tatil günleri dahil 30 günden daha kısa süreli çalışma yapılması öngörülen aylar ile takvim yılına göre 28 veya 29 günden daha kısa süreli çalışma yapılması öngörülen Şubat ayı (artık gün/kıst ay) kapsamında çalışılacak toplam gün sayısı ile bu süre içerisinde yemek ve yol bedeli verilecek gün sayısının, idari şartnamenin ilgili maddesinde belirtilmesi gerekmektedir.” açıklaması,

İdari Şartname’nin “İhale konusu işe/alıma ilişkin bilgiler” başlıklı 2’nci maddesinde “2.1. İhale konusu işin/alımın;

a) Adı: 2025-2026 YILLARI ÇEKİCİ VE SEMİ TREYLER İLE İŞ MAKİNESİ VE TAŞIT KİRALANMASI HİZMETİ ALIMI

b) Türü: Hizmet alımı

c) İlgili Uygulama Yönetmeliği: Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği

ç) Yatırım proje no'su (yapım işlerinde): Bu madde boş bırakılmıştır.

d) Kodu:

e) Miktarı: 2025-2026 YILLARI ÇEKİCİ VE SEMİ TREYLER İLE İŞ MAKİNESİ VE TAŞIT KİRALANMASI HİZMETİ ALIMI (15 HİZMET KALEMİ)

Ayrıntılı bilgi idari şartnamenin ekinde yer almaktadır.

f) İşin yapılacağı/malın teslim edileceği yer: İZMİR BÜYÜKŞEHİR BELEDİYESİ SORUMLULUK ALANINDA BULUNAN İLÇELERDEKİ TRANSFER İSTASYONLARI, DÜZENLİ KATI ATIK DEPOLAMA ALANLARI VE İDARENİN BELİRLEYECEĞİ YERLER” düzenlemesi,

“Teklif fiyata dahil olan giderler” başlıklı 25’inci maddesinde “… 25.3. Teklif fiyata dahil olan diğer giderler aşağıda belirtilmiştir:

25.3.1. … Yüklenici çalıştıracağı sürücü ve operatörlerin görevlendirilecek çalışma alanlarında yemek ve yol ihtiyaçlarını karşılamakla yükümlüdür.” düzenlemesi,

Teknik Şartname’nin “İşin Adı” başlıklı 1’inci maddesinde “İzmir Büyükşehir Belediyesi sorumluluk alanı içinde "Atıkların Düzenli Depolanmasına İlişkin Yönetmelik" çerçevesinde İlçelerde bulunan Transfer İstasyonlarına gelen Katı Atıkların Bertaraf Tesislerine Transfer Edilmek Üzere Çekici ve Semi Treyler İle Bertaraf Tesislerine Gelen Katı Atıkların Serilmesi, Sıkıştırılması ve Örtülmesi Kapsamında Taşıt ve İş Makineleri (Akaryakıt Dahil) Kiralanması Hizmeti Alımı İşidir.” düzenlemesi,

4.4’üncü maddesinde “Sürücü Ücret Bilgileri:

- İhale kapsamında çalıştırılacak sürücü ve operatörlere yürürlükteki asgari ücretin %20 fazlası ile ayrıca yemek ve yol ücreti ödenecektir.

- Yüklenici tarafından sürücü ve operatörlere aylık 26 gün üzerinden brüt 200 TL yemek ücreti ödeyecektir.

- Yüklenici tarafından sürücü ve operatörlere aylık 26 gün üzerinden brüt 90 TL yol ücreti ödeyecektir.

- Ulusal bayram ve resmi tatil günleri yapılan çalışmalar ile fazla mesai ücreti çalışma yapılırsa ayrıca ödenecektir.

- Yol ve yemek aylık ücret tahakkuk bordosunda gösterilecektir. Bu hizmet için yükleniciye ayrıca bir bedel ödenmeyecektir.” düzenlemesi,

5.4’üncü maddesinde “Yüklenici çalıştıracağı sürücü ve operatörlerin görevlendirilecek çalışma alanlarında yemek ve yol ihtiyaçlarını karşılamakla yükümlüdür.” düzenlemesi yer almaktadır.

İncelemeye konu ihalenin İzmir Büyükşehir Belediyesi Başkanlığı tarafından gerçekleştirilen “2025-2026 Yılları Çekici ve Semi Treyler ile İş Makinesi ve Taşıt Kiralanması Hizmeti Alımı” işi olduğu, ihalede 35 adet ihale dokümanı indirildiği, 20.03.2025 tarihinde yapılan ihaleye 12 isteklinin katıldığı, 8 isteklinin geçici teminata ilişkin yeterlik kriterlerini, 3 isteklinin ise iş deneyimine ilişkin yeterlik kriterlerini karşılamadığı gerekçesiyle değerlendirme dışı bırakıldığı, ihalenin tek geçerli teklif sahibi Boğaziçi Katı Atık Yönetimi Tur. Taş. San. ve Tic. Ltd. Şti. üzerinde bırakıldığı tespit edilmiştir.

İncelemeye konu ihalenin personel çalıştırılmasına dayalı bir hizmet alımı olmadığı, İdari Şartname’nin 25’inci maddesinde, yüklenicinin çalıştıracağı sürücü ve operatörlerin yemek ve yol ihtiyaçlarını karşılamakla yükümlü olduğunun düzenlendiği, Teknik Şartname’nin 4.4’üncü maddesinde, ihale kapsamında çalıştırılacak sürücü ve operatörler için öngörülen yemek ve yol ücretine ilişkin düzenlemelerin yer aldığı, buna göre sürücü ve operatörlere aylık 26 gün üzerinden brüt 200 TL yemek ücreti ve brüt 90 TL yol ücreti ödeneceği anlaşılmıştır.

Başvuru sahibinin iddiasında belirtilen Kamu İhale Genel Tebliği’nin 78.13’üncü maddesinde personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı ihalelerinde yemek ve yol bedelinin nakdi olarak ödeneceği öngörülen ihalelere ilişkin olduğu görülmüştür.

Yapılan inceleme ve değerlendirmeler neticesinde: İdari Şartname’de, yüklenicinin ihale konusu işte çalışacak sürücü ve operatörlerin yemek ve yol ücretlerini karşılamakla yükümlü olduğunun düzenlediği, Teknik Şartname’nin 4.4’üncü maddesinde, ihale kapsamında çalıştırılacak sürücü ve operatörler için öngörülen yemek ve yol ücretine ilişkin detaylı düzenlemelerin yer aldığı, ihale dokümanı bir bütün halinde değerlendirildiğinde, yemek ve yol giderlerine ilişkin olarak, isteklilerde tereddüde yol açacak bir hususun bulunmadığı, başvuru sahibinin iddiasına konu Genel Tebliğ maddesinin ise personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı ihalelerine ilişkin olduğu anlaşıldığından başvuru sahibinin birinci iddiasının yerinde olmadığı sonucuna ulaşılmıştır.

2. Başvuru sahibinin 2’nci iddiasına ilişkin olarak:

Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin “Tanımlar” başlıklı 3’üncü maddesinde “(1) Bu Yönetmeliğin uygulanmasında 4734 sayılı Kanunun 4 üncü maddesindeki tanımlar yanında;

a) Benzer iş: İhale konusu iş veya işin bölümleriyle nitelik ve büyüklük bakımından benzerlik gösteren, aynı veya benzer usullerle gerçekleştirilen, teçhizat, ekipman, mali güç ve uzmanlık ile personel ve organizasyon gerekleri bakımından benzer özellik taşıyan işleri,” hükmü,

“İstenecek belgeler” başlıklı 29’uncu “(1) Ekonomik ve mali yeterlik ile mesleki ve teknik yeterliğin değerlendirilmesinde kullanılmak üzere istenecek belgeler aşağıdaki esaslara göre belirlenir:

… b) Yaklaşık maliyeti, Kanunun 13üncü maddesinin birinci fıkrasının (b) bendinin (2) numaralı alt bendinde hizmet alımları için öngörülen üst limit tutarı ile eşik değer arasında olan işlerin ihalelerinde; (a) bendinde sayılan belgelere ek olarak, adayın veya isteklinin ihale konusu iş veya benzer işlerdeki deneyimini gösteren belgelerin” hükmü,

“İş deneyimini gösteren belgeler” başlıklı 39’uncu maddesinde “(1) İş deneyimini gösteren belgelerin istenildiği ihalelerde; teknolojik ürün deneyim belgesinin ve yurt içinde veya yurt dışında kamu veya özel sektörde bedel içeren tek bir sözleşme kapsamında taahhüt edilen ihale konusu iş veya benzer işlere ilişkin olarak;

a) İlk ilan veya davet tarihinden geriye doğru son beş yıl içinde kabul işlemleri tamamlanan hizmet alımlarıyla ilgili iş deneyimini gösteren belgelerin,

b) Devredilen işlerde devir öncesindeki veya sonrasındaki dönemde ilk sözleşme bedelinin en az % 80’inin gerçekleştirilmesi şartıyla, ilk ilan veya davet tarihinden geriye doğru son beş yıl içinde kabul işlemleri tamamlanan hizmet işleriyle ilgili iş deneyimini gösteren belgelerin,

c) Yapımla ilgili hizmet işleri dahil hizmet alımı ihalesiyle gerçekleştirilecek danışmanlık hizmetlerinde, Danışmanlık Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliğinin 38 inci maddesinde düzenlenen iş deneyimini gösteren belgelerin,

istenilmesi zorunludur.” hükmü,

İdari Şartname’nin “İhaleye katılabilmek için gereken belgeler ve yeterlik kriterleri” başlıklı 7’nci maddesinde “… 7.5. Mesleki ve teknik yeterliğe ilişkin belgeler ve bu belgelerin taşıması gereken kriterler:

7.5.1. İsteklinin teknolojik ürün deneyim belgesi ya da yurt içinde veya yurt dışında kamu veya özel sektörde bedel içeren tek bir sözleşme kapsamında taahhüt edilen ihale konusu iş veya benzer işlere ilişkin olarak;

a) İlk ilan tarihinden geriye doğru son beş yıl içinde kabul işlemleri tamamlanan hizmet alımlarıyla ilgili iş deneyimini gösteren belgeleri veya

b) Devredilen işlerde devir öncesindeki veya sonrasındaki dönemde ilk sözleşme bedelinin en az %80'inin gerçekleştirilmesi şartıyla, ilk ilan veya davet tarihinden geriye doğru son beş yıl içinde kabul işlemleri tamamlanan hizmet işlerine ilişkin deneyimini gösteren belgeleri,

sunması zorunludur. İstekli tarafından teklif edilen bedelin %25'den az olmamak üzere, ihale konusu iş veya benzer işlere ait tek sözleşmeye ilişkin iş deneyimini gösteren belgelerin veya teknolojik ürün deneyim belgesinin sunulması gerekir.

…

7.6. Benzer iş olarak kabul edilecek işler aşağıda belirtilmiştir: Bu ihalede benzer iş olarak; daha önce kamu veya özel sektörde gerçekleştirilmiş olan katı atıkların taşıtla nakil transfer hizmetleri veya çöp nakli ve kent temizliği hizmetleri kabul edilecektir.” düzenlemesi,

Şartnamenin ek kısmındaki aşağıdaki tablonun yer aldığı anlaşılmıştır:

Ayrıca, Teknik Şartname’nin “İşin Adı” başlıklı 1’inci maddesinde “İzmir Büyükşehir Belediyesi sorumluluk alanı içinde "Atıkların Düzenli Depolanmasına İlişkin Yönetmelik" çerçevesinde İlçelerde bulunan Transfer İstasyonlarına gelen Katı Atıkların Bertaraf Tesislerine Transfer Edilmek Üzere Çekici ve Semi Treyler İle Bertaraf Tesislerine Gelen Katı Atıkların Serilmesi, Sıkıştırılması ve Örtülmesi Kapsamında Taşıt ve İş Makineleri (Akaryakıt Dahil) Kiralanması Hizmeti Alımı İşidir.” düzenlemesi yer almaktadır.

Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nde benzer iş ifadesinin, ihale konusu iş veya işin bölümleriyle nitelik ve büyüklük bakımından benzerlik gösteren, aynı veya benzer usullerle gerçekleştirilen, teçhizat, ekipman, mali güç ve uzmanlık ile personel ve organizasyon gerekleri bakımından benzer özellik taşıyan işler olarak tanımlandığı görülmüştür.

İncelemeye konu ihale kapsamındaki işin, İzmir Büyükşehir Belediyesi sorumluluk alanı içinde "Atıkların Düzenli Depolanmasına İlişkin Yönetmelik" çerçevesinde ilçelerde bulunan transfer istasyonlarına gelen katı atıkların bertaraf tesislerine transfer edilmek üzere çekici ve semi treyler ile bertaraf tesislerine gelen katı atıkların serilmesi, sıkıştırılması ve örtülmesi kapsamında taşıt ve iş makineleri (akaryakıt dahil) kiralanması hizmeti alımı işi olduğu görülmüştür.

İhalede benzer iş tanımının, kamu veya özel sektörde gerçekleştirilmiş olan katı atıkların taşıtla nakil transfer hizmetleri veya çöp nakli ve kent temizliği hizmetleri şeklinde yapıldığı bununla birlikte İdari Şartname’nin 7.5.1’inci maddesinde, ihalede mesleki ve teknik yeterlik kriterleri kapsamında sunulması istenilen iş deneyimini gösteren belgelerin benzer iş tanımına uygun işler yanında ihale konusu iş kapsamındaki işler için de sunulabileceğinin düzenlendiği tespit edilmiştir.

Yapılan inceleme ve değerlendirmeler neticesinde: ihaleye konu işin akaryakıt dahil taşıt ve iş makineleri kiralanması hizmeti alımı olduğu, benzer iş tanımı kapsamında katı atıkların taşıtla nakil transfer hizmetleri veya çöp nakli ve kent temizliği hizmetlerinin de kabul edileceğinin düzenlendiği, ilgili mevzuat hükümleri ve ihale dokümanı düzenlemeleri uyarınca ihale konusu işle ilgili işlere ait iş deneyimini gösterir belgelerin de ihalede sunulabileceği anlaşıldığından idarenin benzer iş tanımına ilişkin düzenlemesinin ihale konusu işten farklı işleri de kapsar şekilde düzenlendiği ve ihaleye katılımın artırılması amacıyla genişletildiği değerlendirildiğinden başvuru sahibinin ikinci iddiasının yerinde olmadığı sonucuna ulaşılmıştır.

3. Başvuru sahibinin 3’üncü iddiasına ilişkin olarak:

Hizmet Alımı Suretiyle Taşıt Edinilmesine İlişkin Esas ve Usullerin “Kapsam” başlıklı 2’nci maddesinde “Bu Esas ve Usuller, 237 sayılı Kanuna tabi olan kurumları ve taşıtları kapsar.” düzenlemesi,

6’ncı maddesinde “Genel yönetim kapsamındaki kamu idareleri ile bu idarelere bağlı döner sermayelerin (Cumhurbaşkanlığı Genel Sekreterliği ile TBMM Genel Sekreterliği ve Milli İstihbarat Teşkilatı Başkanlığı hariç) hizmetleri için ihtiyaç duyulan ve yılı merkezi yönetim bütçe kanununa bağlı azami satın alma bedellerini gösterir (T) işaretli cetvelde belirtilen taşıtlardan binek, station-wagon, arazi binek, kaptı kaçtı, panel ve pick-up tipi taşıtların (fiilen arazi üzerinde çalışan arazi binek ve pick-up'lar hariç) hizmet alımı yöntemiyle ediniminde;

a) Şoför giderleri hariç yapılan taşıt kiralamalarında aylık kiralama bedeli (katma değer vergisi hariç, her türlü bakım-onarım, sigorta ve benzeri giderler dahil), taşıtın Türkiye Sigorta, Reasürans ve Emeklilik Şirketleri Birliği tarafından yayımlanan ve harcama talimatının verildiği ay itibarıyla uygulanacak Motorlu Kara Taşıtları Kasko Değer Listesinde yer alan kasko sigortası değerinin %2'sini aşmayacaktır.” düzenlemesi yer almaktadır.

Düzenleme’nin atıf yaptığı 237 sayılı Taşıt Kanunu’nun üçüncü maddesinde “f) Pikap: şoför mahallinde şoför dahil 3 kişiye kadar oturacak yeri ile arkasında azami 1750 kilograma kadar yük taşımak için yeri bulunan motorlu taşıtlar.

…

h) Panel: Yük taşıma yeri tamamen kapalı olan pikapları,

ifade eder.” tanımlamalarına yer verilmiştir.

İdari Şartname’nin Ek kısmında aşağıdaki tablo yer almaktadır.

Teknik Şartname’nin “Teknik Özellikleri” başlıklı 3’üncü maddesinde “3-9 Çift Kabin Kamyonet 1 Adet

3-9-1 Taşıt çift kabin 2020 model veya üstü olacaktır.

3-9-2 N1 sınıfı çift kabin sepetli %100 elektrikli üç yana yatarlı olacaktır.

3-9-3 %100 Elektrikli motorlu olacaktır.

3-9-4 Taşıt en az 48V Elektrik motor gücünde olacaktır.

3-9-5 Yürüyüş motor gücü en az 14 Kw. olacaktır.

3-9-6 Römork çekme kapasitesi en az 2000 kg (frenli römork) olacaktır.

3-9-7 Dönüş çapı en az 4100 mm olacaktır.

3-9-8 Arka yükleme kapasitesi en az 180x 120 cm., teleskobik pistonlu, hidrolikli, üç tarafa yatar kasa tipli olacaktır.

3-9-9 Tam dolu şarj ile menzil kapasitesi en az 250 km. olacaktır.” düzenlemesi yer almaktadır.

İhale dokümanı düzenlemeleri incelendiğinde, ihale konusu iş kapsamında 1 adet Çift Kabin Kamyonetin 21,5 ay süreyle sürücüsüz olarak kiralama hizmetinin de yer aldığı, söz konusu araca ilişkin olarak Teknik Şartname’nin 3.9’uncu maddesinde, aracın, diğer teknik özelliklerinin yanında, %100 elektrik motorlu olması ve N1 sınıfı çift kabin sepetli %100 elektrikli üç yana yatarlı olmasının istendiği tespit edilmiştir.

Motorlu Kara Taşıtları Kasko Değer Listeleri incelendiğinde, araçların model yılı, marka ve model bilgilerinin yer aldığı ancak işe özgü olarak sonradan inşa edilen üst yapılı araçlara ilişkin değer bilgisinin yer almadığı görülmüştür.

Yapılan inceleme ve değerlendirmeler neticesinde: ihale konusu iş için istenilen 1 adet Çift Kabin Kamyonetin ihale konusu işe özgü olarak sonradan üst yapısı inşa edilen bir araç olduğu bu sebeple de iddiaya konu kasko değer listesinde karşılığının bulunmadığı anlaşıldığından başvuru sahibinin üçüncü iddiasının yerinde olmadığı sonucuna ulaşılmıştır.

4. Başvuru sahibinin 4’üncü iddiasına ilişkin olarak:

4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun “Temel ilkeler” başlıklı 5’inci maddesinin birinci fıkrasında “ İdareler, bu Kanuna göre yapılacak ihalelerde; saydamlığı, rekabeti, eşit muameleyi, güvenirliği, gizliliği, kamuoyu denetimini, ihtiyaçların uygun şartlarla ve zamanında karşılanmasını ve kaynakların verimli kullanılmasını sağlamakla sorumludur. ” hükmü,

“Şartnameler” başlıklı 12’nci maddesinde “İhale konusu mal veya hizmet alımları ile yapım işlerinin teknik kriterlerine ihale dokümanının bir parçası olan teknik şartnamelerde yer verilir. Belirlenecek teknik kriterler, verimliliği ve fonksiyonelliği sağlamaya yönelik olacak, rekabeti engelleyici hususlar içermeyecek ve bütün istekliler için fırsat eşitliği sağlayacaktır.

Teknik şartnamelerde, varsa ulusal ve/veya uluslararası teknik standartlara uygunluğu sağlamaya yönelik düzenlemeler de yapılır. Bu şartnamelerde teknik özelliklere ve tanımlamalara yer verilir. Belli bir marka, model, patent, menşei, kaynak veya ürün belirtilemez ve belirli bir marka veya modele yönelik özellik ve tanımlamalara yer verilmeyecektir.

Ancak, ulusal ve/veya uluslararası teknik standartların bulunmaması veya teknik özelliklerin belirlenmesinin mümkün olmaması hallerinde "veya dengi" ifadesine yer verilmek şartıyla marka veya model belirtilebilir.” hükmü,

Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin “Teknik şartname” başlıklı 16’ncı maddesinde “(1) İşin teknik ayrıntılarını ve şartlarını gösteren bir teknik şartname hazırlanarak ihale dokümanına dahil edilir. Teknik şartnamelerde belirlenecek teknik kriterlerin, verimliliği ve fonksiyonelliği sağlamaya yönelik olması, rekabeti engelleyici hususlar içermemesi ve bütün istekliler için fırsat eşitliği sağlaması zorunludur. Bu şartnamelerde yerli isteklilerin katılımını engelleyici düzenlemelere yer verilemez.

(2) Teknik şartnamede, varsa ulusal ve/veya uluslararası teknik standartlara uygunluğu sağlamaya yönelik düzenlemeler de yapılır. Bu şartnamede teknik özelliklere ve tanımlamalara yer verilir. Belli bir marka, model, patent, menşei, kaynak veya ürün belirtilemez ve belirli bir marka veya modele yönelik özellik ve tanımlamalara yer verilemez. Ancak, ulusal ve/veya uluslararası teknik standartların bulunmaması veya teknik özelliklerin belirlenmesinin mümkün olmaması hallerinde "veya dengi" ifadesine yer verilmek şartıyla marka veya model belirtilebilir.” hükmü,

Teknik Şartname’nin “Teknik Özellikleri” başlıklı 3’üncü maddesinde “3-1 Çekici (Retarderli) 30 Adet:

…

3-1-2 Taşıtlar 2021 model veya üstü olacaktır.

…

3-2 Semi Treyler (Sıkıştırmak) 30 Adet:

…

3-2-2 Semi treylerler 2021 model veya üstü olacaktır.

…

3-2-6 Kamera sistemi aşağıda belirtilen özelliklere sahip olacaktır.

1. Sensor soğutmasız tip. lens 640 x 512 / 50 Hz olacaktır.
2. Görme açısı 37°x 28° olacaktır.
3. Işık hassasiyeti en az 8-14 Um olacaktır.
4. Çıkış çözünürlüğü en az 768 x 576 (pal) olacaktır.
5. Çalışma sıcaklığı -5 /+40 derece arasında olacaktır.
6. Kamera ölçüleri max 45 x 40 x 60 mm ölçülerinde olacaktır.
7. Kamera ağırlığı kablo hariç max 200 gr ağırlığında olacaktır.
8. DC 12 Volt ile çalışacaktır.

ı) Mevcut kameranın çektiği görüntülerin kaydedilebilmesi için kamera üzerinde ya da harici olarak kayıtların tutulabildiği bir ünite olacaktır.

9. Kayıt cihazı en az 128 GB depolama ünitesine sahip olacaktır. Bu kayıtlar istendiğinde herhangi bir ek programa ihtiyaç duyulmadan convert edilmeden izlenebilmelidir.
10. Taşıt kabininde anlık ve geriye dönük izlenilebilmesi için uygun çözünürlük oranlarında en az 10 inç LCD monitör bulunacaktır.
11. Termal kamera en az IP koruma sınıfında olacak ve belgelendirilecektir.
12. En az 300 mt. mesafedeki taşıtların ve 150 mt. insanların (canlı) tespitini yapacaktır, bu sayede gece çöp döküm sahasında ışıksız ortamlarda kazaların önüne geçilecektir.

…

3-3 Paletli Ekskavatör 1 Adet:

…

3-3-2 2020 model veya üstü olacaktır.

…

3-4 Beko Loder (Kazıcı-Yükleyici) 1 Adet:

…

3-4-2 2020 model veya üstü olacaktır.

…

3-5 Çöp Kompaktörü 1 Adet:

…

3-5-2 2020 model veya üstü olacaktır.

…

3-6 Su Tankeri En Az 14 Ton 1 Adet:

…

3-6-2 Taşıt Çift Kabin, 2020 model veya üstü olacaktır.

…

3-7 Su Tankeri En Az 20 Ton 1 Adet:

…

3-7-2 Taşıt 2020 model veya üstü olacaktır.

…

3-8 Basınçlı Yıkama Aracı 1 Adet:

3-8-1 Taşıt 2020 model veya üstü olacaktır.

…

3-9 Çift Kabin Kamyonet 1 Adet

3-9-1 Taşıt çift kabin 2020 model veya üstü olacaktır. …” düzenlemesi yer almaktadır.

Başvuru sahibinin Semi Treyler araca entegre kamera sistemine ilişkin iddialarının, ihale dokümanındaki teknik detaylara ilişkin olduğu anlaşıldığından 18.04.2025 tarih ve E-84252536-101.01.03-70401 sayılı yazı ile akademik bir kuruluştan teknik görüş istenildiği, anılan kuruluşun 25.04.2025 tarih ve E-62637355-045.01-841844 sayılı cevabi yazısında, kurum bünyesinde, iddialara konu hususları incelebilecek öğretim üyesi bulunmadığının belirtildiği görülmüştür.

Söz konusu cevabi yazı üzerine farklı bir akademik kuruluştan 02.05.2025 tarih ve E-84252536-101.01.03-71113 sayılı yazı ile teknik görüş istenildiği, anılan kuruluşun 15.05.2025 tarih ve E-94838517-622.01-1241645 sayılı cevabi yazısının ekinde yer alan teknik görüş yazısında ilgili kısmında naklen “… DEĞERLENDİRME:

__

3) Bahse konu şartnameye itirazda … yine söz konusu araçlara entegre kamera sistemlerine ilişkin olarak çok fazla teknik detaya yer verildiği ve bazı teknik özellikler için net ifadelerin yer aldığı, ihale konusu işle ilgili olarak, ana unsur niteliğinde olmayan kamera sistemine ilişkin düzenlemelerin ihaleye katılımı daralttığı, yapılan teknik belirlemelerin yabancı menşeili toplama bir sistem olduğu ve piyasadan ihale süreci içerisinde temin edilmesinin mümkün olmadığı" ifadesi bulunmaktadır. … Ayrıca itiraza bahse konu görüntüleme ve kamera sistemi ile ilgili itirazlar haklı ve doğru görülmekte işin muhteviyatı ve asıl amacına yönelik tanımlamalar olmamakla birlikte birçok teknik parametre ile tanımlanmış olan kamera sistemi özgün tasarım ve üretim gerekliliklerini ortaya koymamaktadır. Bu bağlamda bu maddenin işin muhteviyatına yönelik düzenlenmesi ve görüntüleme işlemi idarenin teknik olarak gereksinimi ise sadece yapılacak işi tanımlaması ve sistemin farklı üreticilerin yeterlilik sağlayacak şekilde talep edilmesi uygun olacaktır. Bu maddede ki ilgili kısım uygun görülmemektedir.” hususlarına yer verildiği görülmüştür.

Akademik kuruluş tarafından hazırlanan teknik görüş yazısında yer verilen ilgili husus değerlendirildiğinde; Teknik Şartname’nin 3.2’nci maddesi kapsamındaki görüntüleme ve kamera sistemi ile ilgili itirazlara ilişkin olarak, sisteme ilişkin birçok teknik parametre ile tanımlanmış sistemin, özgün tasarım ve üretim gerekliliklerini ortaya koymadığının belirtildiği bununla birlikte söz konusu teknik özelliklerin verimlilik ve fonksiyonelliğe katkı sunmadığına ilişkin bir tespitin bulunmadığı, yapılan incelemede araçlara sonradan donanım olarak eklenecek görüntüleme ve kamera sisteminin ihale konusu işin sağlıklı bir şekilde yürütülmesi amacıyla yapıldığının anlaşılmıştır.

Başvuru sahibinin iddiasına konu araçların model yıllarına ilişkin düzenlemeler ile açıklamalar bir arada değerlendirildiğinde, ihale konusu işin süresinin 21,5 ay süreceği de dikkate alındığında, idarece işin niteliği ve hizmet gereği ihalede çalıştırılacak araçlara ilişkin olarak istenilen model yıllarının makul seviyede olduğu, yapılan düzenlemenin ihale konusu işin sağlıklı bir şekilde yürütülmesine yönelik olduğu, ihalede çalıştırılacak araçların yüklenici tarafından kiralanabileceği veya satın alınabileceği dolayısıyla araçların ihale aşamasında isteklilerin kendi malı olması gibi bir zorunluluğun da bulunmadığı, bu bağlamda isteklilerin maliyetlerini göz önünde bulundurarak teklif fiyatı oluşturabileceği ve araçların model yıllarına ilişkin düzenlemelerin ihaleye katılımı daraltmadığı anlaşılmıştır.

Yapılan inceleme ve değerlendirmeler neticesinde: araçlara entegre edilecek görüntüleme ve kamera sistemi ile araçların model yıllarına ilişkin olarak yapılan düzenlemelerin ihalede sağlıklı bir rekabet ortamının oluşmasına engel teşkil etmeyeceği anlaşıldığından başvuru sahibinin dördüncü iddiasının yerinde olmadığı sonucuna ulaşılmıştır.

5. Başvuru sahibinin 5’inci iddiasına ilişkin olarak:

4734 sayılı Kanun’un “Kesinleşen ihale kararlarının bildirilmesi” başlıklı 41’inci maddesinin üçüncü fıkrasında “İhale sonucunun bütün isteklilere bildiriminden itibaren; 21 inci maddenin (b) ve (c) bentlerine göre yapılan ihalelerde beş gün, diğer hallerde ise on gün geçmedikçe sözleşme imzalanamaz.” hükmü,

Aynı Kanun’un “Sözleşmeye davet” başlıklı 42’nci maddesinin birinci fıkrasında “41 inci maddede belirtilen sürelerin bitimini, ön mali kontrol yapılması gereken hallerde ise bu kontrolün tamamlandığı tarihi izleyen günden itibaren üç gün içinde ihale üzerinde bırakılan istekliye, tebliğ tarihini izleyen on gün içinde kesin teminatı vermek suretiyle sözleşmeyi imzalaması hususu bildirilir. Yabancı istekliler için bu süreye oniki gün ilave edilir. Sözleşmenin imzalanacağı tarihte, ihale sonuç bilgileri Kuruma gönderilmek suretiyle ihale üzerinde kalan isteklinin ihalelere katılmaktan yasaklı olup olmadığının teyit edilmesi zorunludur.” hükmü,

Sözleşme Tasarısı’nın “İşin süresi” başlıklı 9’uncu maddesinde “İşe başlama tarihi 01.04.2025; işi bitirme tarihi 31.12.2026” düzenlemesi,

“Sözleşmeye aykırılık halleri, cezalar ve sözleşmenin feshi” başlıklı 16’ncı maddesinde “…

16.1.3. Aşağıdaki tabloda yer alan ağır aykırılık hallerinden herhangi birinin gerçekleşmesi halinde, 4735 sayılı Kanunun 20 nci maddesinin (b) bendine göre protesto çekmeye gerek kalmaksızın sözleşme feshedilir.

Ağır Aykırılık Halleri

…” düzenlemesi yer almaktadır.

İdari Şartname’nin Ek kısmında aşağıdaki tablo yer almaktadır.

Teknik Şartname’nin 9’uncu maddesinde “... 9-1-3-1 Tüm taşıtları trafiğe çıkmaya hazır bir şekilde teknik şartnamede belirtilen tüm özelikleri gösteren belgeleriyle birlikte idareye teslim edecektir.

9-1-3-2 Yüklenici, sözleşmede belirtilen işe başlama tarihinden itibaren verilen sürede İdarenin kendisinden talep ettiği taşıtların tamamını eksiksiz ve teknik şartnameye uygun bir şekilde teslim etmemesi halinde işe başlamamış sayılır.

9-1-3-3 İhale dokümanında belirlenen işe başlama tarihinde teknik şartnamede tanımlanan teknik kriterlere uygun taşıtlar ile Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliğinin 31. maddesine uygun olmak üzere sunulacak belgeler (Ruhsatlar, üretici firmadan alınan teknik dokümanlar, araç kapasiteleri, güç ve teknik özelliklerine ait dokümanlar, plaka listesi, kasko ve zorunlu trafik sigortası poliçesi v.b.) idarenin belirlediği yere teslim edilmek üzere idarenin kontrollüğüne sunulacaktır.” düzenlemesi yer almaktadır.

Sözleşme Tasarısı’nda işe başlama tarihinin 01.04.2025 olarak düzenlendiği, Sözleşme Tasarısı’nın 16’ncı maddesinde ise yüklenicinin işe başlama tarihinden itibaren 15 gün içerisinde araçların teslimine ilişkin Teknik Şartname’nin 9.1.3.1, 9.1.3.2 ve 9.1.3.3’üncü maddelerinde geçen yükümlülüklerinden herhangi birini kendisinden kaynaklı kusurlardan dolayı yerine getirememesi halinde sözleşmenin fesih olacağının düzenlendiği görülmüştür.

İncelemeye konu ihalenin 20.02.2025 tarihinde ilan edildiği, ihale tarihinin ise 20.03.2025 olduğu, Sözleşme Tasarısı’nda işe başlama tarihinin 01.04.2025 olarak düzenlendiği, ihalede kiralamaya konu araçların isteklilerin kendi öz malı olması şartının aranmadığı, istekliler tarafından söz konusu araçların anılan tarihler arasında kiralanabileceği veya satın alınabileceği dikkate alındığında Sözleşme Tasarısı’nda belirtilen 15 günlük süre de dikkate alındığında, yükleniciler için araçların Teknik Şartname’ye uygun şekilde teslimine ilişkin süre sınırlamasının makul olduğu değerlendirildiğinden başvuru sahibinin beşinci iddiasının yerinde olmadığı sonucuna ulaşılmıştır.

Diğer taraftan, 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun 53’üncü maddesinin (j) fıkrasının 9’uncu alt bendinde “Başvuru sahibinin iddialarının tamamında haklı bulunması halinde, Kurul kararı ile itirazen şikâyet başvuru bedelinin başvuru sahibine iadesine karar verilir. Kurul kararının başvuru sahibine bildirimini izleyen otuz gün içinde başvuru sahibinin Kuruma yazılı talebi üzerine, bu talep tarihini izleyen otuz gün içinde Kurum tarafından itirazen şikâyet başvuru bedelinin iadesi yapılır ve son ödeme tarihine kadar geçen süre için faiz işlemez. Diğer hallerde başvuru bedeli iade edilmez.

Bu fıkranın (1) numaralı bendi uyarınca tahsil edilen bedel hiçbir durumda iade edilmez.” hükmü yer almaktadır.

Aktarılan Kanun hükmüne göre, başvuru sahibinin itirazen şikâyete konu iddialarının tümünde haklı bulunması halinde başvuru bedeli iadesinin söz konusu olabileceği dikkate alındığında, yukarıda yer verilen tespit ve değerlendirmeler neticesinde, başvuru sahibinin, iddialarında haklı bulunmadığı anlaşıldığından başvuru bedelinin başvuru sahibine iadesi için Kanun’un öngördüğü şekilde "başvuru sahibinin iddialarının tamamında haklı bulunması" koşulunun gerçekleşmediği dolayısıyla 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun 53’üncü maddesinin (j) fıkrasının 9’uncu alt bendi hükmü gereğince başvuru bedelinin iade edilmesinin mümkün olmadığı sonucuna ulaşılmıştır.

Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanun'un 65'inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen otuz gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere,

Anılan Kanun'un 54'üncü maddesinin onbirinci fıkrasının (c) bendi gereğince itirazen şikâyet başvurusunun reddine,

Oybirliği ile karar verildi.

****| ****| ****

****| ****| ****

****| ****| ****