KAMU İHALE KURULU KARARI

Toplantı No : 2025/055

Gündem No : 100

Karar Tarihi : 31.12.2025

Karar No : 2025/UH.I-2933

BAŞVURU SAHİBİ:

Dunaysır Yemek Temizlik Turizm İnşaat Nakliyat Sağlık Hizmetleri Tekstil Özel Eğitim Taah. San. Tic. Ltd. Şti.,

İHALEYİ YAPAN İDARE:

İstanbul Aile ve Sosyal Hizmetler İl Müdürlüğü,

BAŞVURUYA KONU İHALE:

2025/1524920 İhale Kayıt Numaralı “İstanbul Aile ve Sosyal Hizmetler İl Müdürlüğümüze Bağlı Kuruluşların 01/01/2026-31/12/2026 Tarihleri Arası Malzeme Dahil Yemek Hazırlama ve Dağıtımı” İhalesi

KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:

İstanbul Aile ve Sosyal Hizmetler İl Müdürlüğü tarafından 04.11.2025 tarihinde açık ihale usulü ile gerçekleştirilen “İstanbul Aile ve Sosyal Hizmetler İl Müdürlüğümüze Bağlı Kuruluşların 01/01/2026-31/12/2026 Tarihleri Arası Malzeme Dahil Yemek Hazırlama ve Dağıtımı” ihalesine ilişkin olarak Dunaysır Yemek Temizlik Turizm İnşaat Nakliyat Sağlık Hizmetleri Tekstil Özel Eğitim Taah. San. Tic. Ltd. Şti.nin 03.12.2025 tarihinde yaptığı şikâyet başvurusunun, idarenin 04.12.2025 tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibince 08.12.2025 tarih ve 202155 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 08.12.2025 tarihli dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunulmuştur.

Başvuruya ilişkin olarak 2025/2527 sayılı itirazen şikâyet dosyası kapsamında yapılan inceleme neticesinde esas inceleme raporu tanzim edilmiştir.

KARAR:

Esas inceleme raporu ve ekleri incelendi.

İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle,

Başvuruya konu ihalenin 5’inci kısmına vermiş oldukları teklife ilişkin aşırı düşük teklif açıklamalarının idarece uygun bulunmadığı, gerekçe olarak ana girdi maliyetleri içerisinde firma personelinin yemek giderine ait maliyetlerin eklenmesinin gösterildiği, ancak İdari Şartname’ye göre ihale konusu işte çalıştırılacak personele ayni olarak verilecek yemeğe ilişkin giderin teklif fiyata dahil olduğu, Kamu İhale Kurulu kararlarında da belirtildiği üzere personelin ayni yemek giderlerinin yardımcı girdiler başlığı altında açıklanamayacağı ve isteklilerce ayni yemek giderlerinin ana girdi veya işçilik kalemleri altında öngörülerek tekliflerinin oluşturulması gerektiği, bu nedenle personele ilişkin ayni yemek giderinin birim fiyat teklif cetvelindeki öğün maliyetleri içerisinde değerlendirerek fiyat teklifinin oluşturulduğu, aşırı düşük açıklamaları kapsamındaki “(Ana Girdi Maliyeti+İşçilik Maliyeti)/Toplam Teklif Tutarı” oranının Kamu İhale Genel Tebliği’nin 79.2.6’ncı maddesinde belirtilen aralıkta olduğu ve sunmuş oldukları aşırı düşük teklif açıklamasının mevzuata uygun olduğu iddialarına yer verilmiştir.

A) Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir.

4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun “Aşırı düşük teklifler” başlıklı 38’inci maddesinde “ İhale komisyonu verilen teklifleri değerlendirdikten sonra, diğer tekliflere veya idarenin tespit ettiği yaklaşık maliyete göre teklif fiyatı aşırı düşük olanları tespit eder. Bu teklifleri reddetmeden önce, belirlediği süre içinde teklif sahiplerinden teklifte önemli olduğunu tespit ettiği bileşenler ile ilgili ayrıntıları yazılı olarak ister.

İhale komisyonu;

a) İmalat sürecinin, verilen hizmetin ve yapım yönteminin ekonomik olması,

b) Seçilen teknik çözümler ve teklif sahibinin mal ve hizmetlerin temini veya yapım işinin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar,

c) Teklif edilen mal, hizmet veya yapım işinin özgünlüğü,

gibi hususlarda yapılan yazılı açıklamaları dikkate alarak, aşırı düşük teklifleri değerlendirir. Bu değerlendirme sonucunda, açıklamaları yeterli görülmeyen veya yazılı açıklamada bulunmayan isteklilerin teklifleri reddedilir.

Kurum, ihale konusu işin türü, niteliği ve yaklaşık maliyeti ile ihale edilme usulüne göre aşırı düşük tekliflerin tespiti, değerlendirilmesi ve ekonomik açıdan en avantajlı teklifin belirlenmesi amacıyla sınır değerler ve sorgulama kriterleri belirlemeye, ihalenin bu maddede öngörülen açıklama istenilmeksizin sonuçlandırılabilmesine, ayrıca yaklaşık maliyeti 8 inci maddede öngörülen eşik değerlerin yarısına kadar olan hizmet alımları ile yapım işleri ihalelerinde sınır değerin altında olan tekliflerin bu maddede öngörülen açıklama istenilmeksizin reddedilmesine ilişkin düzenlemeler yapmaya yetkilidir. İhale komisyonu bu maddenin uygulanmasında Kurum tarafından yapılan düzenlemeleri esas alır. ” hükmü bulunmaktadır.

Kamu Alımlarının Elektronik Ortamda Yapılmasına İlişkin Uygulama Yönetmeliği’nin “Başvuru ve/veya tekliflerin değerlendirilmesi ile ihalenin karara bağlanması” başlıklı 12’nci maddesinde “ …(4) Aşırı düşük teklif açıklamaları, ikinci fıkra kapsamında yapılan teklif değerlendirmesi sonucunda teklifi geçerli olduğu tespit edilen isteklilerden istenir. İstekliler tarafından aşırı düşük teklif açıklamaları EKAP üzerinden e-imza ile imzalanmak suretiyle gönderilir. Aşırı düşük teklif açıklamalarını EKAP üzerinden sunmayan veya sunduğu açıklamaları uygun bulunmayan isteklilerin teklifleri reddedilir. Açıklama kapsamında yüklenen belgeler bu haliyle değerlendirmeye esas alınır ve ihtiyaç duyulması hali hariç bu belgelerin fiziki olarak sunulması istenmez. Fiziki olarak sunulması istenilen belgeleri verilen makul süre içinde sunmayan veya belgelerin sunuluş şekline aykırı sunan istekliler ile yüklenen belgelerden farklı bir belge sunan isteklilerin teklifleri reddedilerek geçici teminatları gelir kaydedilir… ” hükmü yer almaktadır.

Kamu İhale Genel Tebliği’nin “Hizmet alımı ihalelerinde sınır değer tespiti ve aşırı düşük tekliflerin değerlendirilmesi” başlıklı 79’uncu maddesinde “ …79.2. İhale ilanında ve dokümanında teklifi sınır değerin altında kalan isteklilerden açıklama isteneceği belirtilen hizmet alımı ihalelerinde, aşırı düşük tekliflerin değerlendirilmesi aşamasında aşağıdaki düzenlemelere göre işlem tesis edilmesi gerekmektedir.

79.2.1. Aşırı düşük tekliflere yönelik açıklama istenmesine ilişkin yazıda, isteklilerin yapacakları açıklamalara esas olacak önemli teklif bileşenlerinin, bütün istekliler için aynı unsurları içerecek şekilde belirtilmesi zorunludur. Aşırı düşük teklif açıklaması sunulması için isteklilere üç (3) iş gününden az olmamak üzere uygun bir süre verilir.

…

79.2.6. Malzemeli yemek hizmet alımı ihalelerinde aşırı düşük tekliflerin değerlendirilmesinde kullanılmak üzere teknik şartnamede asgari iki haftalık örnek menü düzenlemesi yapılır ve bu menüde yer alan yemeklerin içerikleri ile çiğ girdi miktarları belirtilir.

Bu ihalelerde; teklifi aşırı düşük bulunan istekli “öncelikle “ana girdi”, “işçilik” ve yardımcı gider” oranlarının belirtildiği Malzemeli Yemek Sunumu Hesap Cetvelini hazırlayarak açıklaması kapsamında sunar. Açıklamanın geçerli kabul edilebilmesi için “(Ana Girdi Maliyeti+İşçilik Maliyeti)/Toplam Teklif Tutarı” oranının 0,80’den az ve 0,95’den çok olmaması gerekir. Oran belirtmeyen veya belirttiği oran 0,80’den az veya 0,95’den çok olan isteklilerin teklifleri reddedilir.

Bu maddede yer alan ana girdi ibaresi kapsamında, kırmızı et; beyaz et; balık; işlenmiş et ürünleri (sucuk, salam, sosis, kavurma gibi); kuru gıdalar (pirinç, bulgur, nohut, mercimek, kuru fasulye gibi); sebze; meyve; toz şeker, süt; yoğurt, ayran; yağ ürünleri (ayçiçek yağı, zeytinyağı, tereyağı) kahvaltı malzemeleri (peynir, zeytin, yumurta, reçel, bal gibi); pet su, ekmek açıklama yapılacak unsurlar olarak dikkate alınır. İdarenin ihale dokümanında bu girdilerin dışında ana girdi niteliğinde malzeme içeren yemek öğünü düzenlemesi durumunda aşırı düşük teklif açıklama yazısında açıklama istenecek unsurlar arasında bu malzemelerin de belirtilmesi zorunludur.Bu çerçevede, isteklinin beyan ettiği orana uygun teklif sunması durumunda, yemek pişirilmesi için gerekli enerji giderleri (doğalgaz, LPG gibi), temizlik malzemeleri, su, sigorta giderleri, ilaçlama ve hijyen sağlama giderleri, bakım onarım, amortisman, nakliye, sözleşme giderleri ve genel giderler, portör muayenesi ve tali çiğ girdiler (tuz, baharat, tatlandırıcı vb.) gibi unsurlar “yardımcı girdiler” başlığında değerlendirilir ve bu unsurlar için açıklama sunulması gerekmez.

Örneğin; 1.000 öğün yemek alımı için çıkılan bir ihalede, birim fiyat olarak 5 TL teklif veren bir isteklinin, 5.000 TL olan toplam teklif bedelinin aşırı düşük olarak değerlendirilmesi ve istekli tarafından sunulan Malzemeli Yemek Sunumu Hesap Cetvelinde “(Ana Girdi Maliyeti+İşçilik Maliyeti)/Toplam Teklif Tutarı” oranının 0,90 olarak belirtilmesi halinde, teklifin 4.500 TL’sinin ana çiğ girdi ile işçilik toplamını içerdiği kabul edilir ve isteklinin sadece bu kısma ilişkin açıklama yapması gerekir. Teklifin 500 TL’lik kısmının ise yardımcı giderlere ilişkin olduğu kabul edildiğinden, bu kısma ilişkin açıklama yapılması gerekmemektedir.

Malzemeli yemek alımı ihalelerinde, kırmızı et; beyaz et; balık; kuru gıdalar (pirinç, bulgur, nohut, mercimek, kuru fasulye gibi); sebze; meyve maliyetlerinin tevsiki amacıyla üçüncü kişilerden alınan fiyat teklifleri kullanılamaz. Ancak 79.2.2 nci maddede yer alan diğer yöntemlerden herhangi biri ile açıklama yapılmasının fiilen mümkün olmadığının anlaşıldığı durumlarda, üçüncü kişilerden alınan fiyat teklifleri ile açıklama yapılabilir.

Malzemeli yemek alımı ihalelerinde sadece iki haftalık örnek menüdeki ana girdiler ve işçilik giderleri dikkate alınarak açıklama yapılmalıdır. İsteklilerin örnek menüdeki girdiler ve işçilik gideri kullanılarak teklif ettikleri birim fiyatı açıklamaları gerekmekte olup toplam miktar ve tutar açıklaması yapılmayacaktır. Örneğin normal kahvaltı, diyet kahvaltı, ara öğün, normal yemek ve diyet yemek gibi birim fiyatları içeren bir ihalede, isteklilerin teklif ettikleri birim fiyatı; örnek menüyü ve bu menünün üretimi için gerekli işçilik tutarını kullanarak tevsik etmeleri durumunda açıklama uygun kabul edilecektir. açıklaması yer almaktadır. ” açıklaması yer almaktadır.

İdari Şartname’nin “İhale konusu işe/alıma ilişkin bilgiler” başlıklı 2’nci maddesinde “ 2.1. İhale konusu işin/alımın;

a) Adı: İSTANBUL AİLE VE SOSYAL HİZMETLER İL MÜDÜRLÜĞÜMÜZE BAĞLI KURULUŞLARIN 01/01/2026-31/12/2026 TARİHLERİ ARASI MALZEME DAHİL YEMEK HAZIRLAMA VE DAĞITIMI

b) Türü: Hizmet alımı

c) İlgili Uygulama Yönetmeliği: Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği

ç) Miktarı:

Kuruluş veya Yüklenici mutfağında, yemek pişirme yoluyla 1.Kısım: toplam 2.575.538 öğün, 2. Kısım toplam: 1.942.363 öğün, 3. Kısım: toplam 249.493 öğün, 4. Kısım: toplam 1.404.566 öğün, 5.Kısım: toplam 1.166.993 öğün, 6.Kısım: toplam 277.466 öğün mamul yemek alımı, dağıtımı ve servis hizmeti işidir.

Ayrıntılı bilgi idari şartnamenin ekinde yer almaktadır.

d) İşin yapılacağı/malın teslim edileceği yer: İşin Yapılacağı Kuruluşların Adları Teknik Şartnamede tablo halinde belirtilmiştir. ” düzenlemesi,

“Teklif fiyata dâhil olan giderler” başlıklı 25’inci maddesinde “ 25.1. Sözleşmenin uygulanması sırasında, ilgili mevzuat gereğince ödenecek ulaşım, sigorta, vergi, resim ve harç giderleri teklif fiyatına dâhildir.

25.2. 25.1 inci maddede yer alan gider kalemlerinde artış olması ya da benzeri yeni gider kalemlerinin oluşması hallerinde, teklif edilen fiyatın bu tür artış ya da farkları karşılayacak payı içerdiği kabul edilir. Yüklenici, bu artış ve farkları ileri sürerek herhangi bir hak talebinde bulunamaz.

25.3. Teklif fiyata dâhil olan diğer giderler aşağıda belirtilmiştir:

25.3.1.

Aşağıda yer alan ve Gıda Rasyonundaki gramajlara göre oluşturulacak yemek maliyetleri üzerinden; Birim fiyat teklif cetvelinde belirtilen tüm kahvaltı, diyet kahvaltı, ara öğün, ana öğün, diyet ana öğün, özel gün ve damacana su bedelleri teklif fiyata dahildir.

25.3.2. İşçilik ücreti, yemek, yol ve giyecek giderleri: Yüklenici firma sözleşme kapsamında idarede çalıştırdığı işçilere ilişkin, bu hizmetin sunulması işiyle ilgili olarak aylık (26) gün üzerinden fiilen çalışacak ve mesaisini tamamını kuruluşta geçiren teknik şartname ekinde yer alan tabloda belirtilen sayıda, Sorumlu Personel (Brüt asgari ücretin %50 fazlası), Aşçı (Brüt asgari ücretin %30 fazlası), Aşçı Yardımcısı (Brüt asgari ücretin %10 fazlası), Servis Elemanı ve Bulaşıkçı (Brüt asgari ücret) personelin, işçilik giderleri (işçi ücreti, sigorta prim giderleri, en az günlük brüt 86,00 TL yol ücreti nakdi olarak ödenecek olup ücret bordrosunda gösterilecektir), yemek gideri (ayni), Sorumlu Personel (Brüt asgari ücretin %50 fazlası) için 155 gün, Aşçı (Brüt asgari ücretin %30 fazlası) için 666,5 gün, Aşçı Yardımcısı (Brüt asgari ücretin %10 fazlası) için 728,5 gün, Servis Elemanı ve Bulaşıkçı (Brüt asgari ücret) için 3.596 gün ulusal bayram ve genel tatil günlerinde çalışma teklif fiyata dâhildir. Teknik Şartnamede belirtilen giyecek yüklenici firma tarafından personele ayni olarak verilecek olup teklif fiyata dahildir.

25.3.3. Malzeme Giderleri: Yemeğin taşınması için thermobox veya ısı üreten kapalı araba, kapak, strech, alüminyum folyo, yemek servisinde dağıtım için ısıtmalı yemek arabası, soğutmalı taşıma aracı, çöp konteyneri, özel beslenme biriminde kullanılacak otoklav teklif fiyata dâhildir.

25.3.4. Diğer Giderler: İçme suyu, yemeğin özelliğine göre ketçap, mayonez, limon, sirke, çeşitli baharatlar vs., dağıtım tabaklar steril kaplar çatal bıçak-kaşık vs, masa örtüsü, temizlik malzemeleri, plastik çöp torbası, bebek, yaşlı, hasta veya diyetlilerin yiyeceklerinin hazırlanması amacıyla oluşturulan özel beslenme birimi için süt, pirinç unu, sebze, meyve, et, LPG dolum masrafları, yemek numunelerinin mikrobiyolojik analizi, yemek imalatı servis ve temizliği, kullanılacak malzeme, iş kazası ve hijyene ilişkin personelin eğitimi, idarenin demirbaşında bulunan ve yüklenici firmaya teslim edilecek her türlü ekipmanın bakım ve onarımı, yüklenici firma tarafından temin edilecek makine ve teçhizat, ilaçlama, yemeğin yapımında kullanılacak elektrik, su, doğalgaz ile nakliye, ihale ve sözleşmeye ilişkin damga vergileri ve Kamu İhale Kurum payı teklif fiyata dahildir.

25.3.5. Yemek kuruma ait merkezi bir mutfakta pişirilerek diğer kuruluşlara dağıtımı yapılıyor ise pişirilen yemeğin diğer kuruluşlara dağıtımındaki nakliye giderleri teklif fiyata dâhildir.

25.3.4. Bu madde boş bırakılmıştır. 25.4. Sözleşme konusu işin bedelinin ödenmesi aşamasında doğacak Katma Değer Vergisi (KDV), ilgili mevzuatı çerçevesinde İdare tarafından yükleniciye ayrıca ödenir. 25.5. Kısa vadeli sigorta prim oranları belirtilecektir.

Bu iş için kısa vadeli sigorta kolları prim oranı %2,25' dir. ” düzenlemesi,

“Aşırı düşük teklifler” başlıklı 31’inci maddesinde “ 31.1. Teklifi sınır değerin altında kalan isteklilerden Kanunun 38 inci maddesine göre açıklama istenecektir. Bu kapsamda; ihale komisyonu sınır değerin altında kalan teklifleri aşırı düşük teklif olarak tespit eder ve bu teklif sahiplerinden Kurum tarafından belirlenen kriterlere göre teklifte önemli olduğunu tespit ettiği bileşenler ile ilgili ayrıntıları ister. İhale komisyonu;

a) Verilen hizmetin ekonomik olması,

b) Seçilen teknik çözümler ve teklif sahibinin işin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar, c) Teklif edilen hizmetin özgünlüğü, gibi hususlarda yapılan açıklamaları dikkate alarak aşırı düşük teklifleri değerlendirir ” düzenlemesi yapılmıştır.

İhale dokümanı kapsamında yer verilen ihalenin “Engelli ve Yaşlılara Yönelik Hizmet Veren Anadolu Yakası Kuruluşları İçin Mamul Yemek Hizmeti Alımı” adlı 5’inci kısmına ait Birim Fiyat Teklif Cetveli aşağıda aktarıldığı gibidir.

İhale komisyonunun 27.11.2025 __ tarihli kararında; ihalenin 5’inci kısmının İncir Kurumsal Hizmetler Enerji Üretim San. Tic. Ltd. Şti. üzerinde bırakıldığı, ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif sahibi olarak Tac Medikal Elektrik Elektronik İnşaat Gıda Temizlik San. Tic. Ltd. Şti.nin belirlendiği, başvuru sahibi Dunaysır Yemek Temizlik Turizm İnşaat Nakliyat Sağlık Hizmetleri Tekstil Özel Eğitim Taahhüt San. Tic. Ltd. Şti.nin teklifinin aşırı düşük teklif açıklaması uygun bulunmadığından reddedildiği görülmüştür.

İdare tarafından ihalenin 5’inci kısmına ilişkin olarak 06.11.2025 tarihinde başvuru sahibi istekli Dunaysır Yemek Temizlik Turizm İnşaat Nakliyat Sağlık Hizmetleri Tekstil Özel Eğitim Taahhüt San. Tic. Ltd. Şti.ye gönderilen aşırı düşük teklif açıklama talebine ilişkin yazı ile aşırı düşük teklif açıklamasının 12.11.2025 tarihine kadar EKAP üzerinden e-imza ile imzalamak suretiyle gönderilmesi talep edilmiştir. Söz konusu talep yazısının ekinde “… İdari Şartnamenin 31. maddesi ile Kamu İhale Genel Tebliği'ndeki hükümler dikkate alınarak, “İstanbul Aile Ve Sosyal Hizmetler İl Müdürlüğümüze Bağlı Kuruluşlar İçin 01/01/2026-31/12/2026 Tarihleri Arası Malzeme Dâhil Yemek Hazırlama Ve Dağıtım Hizmet Alımı” İşi Teknik Şartnamesinde yer alan, 14 günlük örnek yemek menülerinde (Sabah Kahvaltısı, Diyet Kahvaltı, Ara Öğün, Ana Öğün Öğlen ve Akşam Yemekleri, Diyet Ana Öğün Öğlen ve Akşam Yemekleri, Özel Gün Örnek Menüleri Yaş Gruplarına Göre) yer alan yemeklerin içerikleri ile ana girdiler ve işçilik giderleri dikkate alınarak... ” ifadelerine yer verilerek önemli teklif bileşenlerine dair açıklama istenmiştir.

İdarenin aşırı düşük teklif açıklama talebi üzerine, anılan isteklinin ihalenin 5’inci kısmına ilişkin aşırı düşük teklif açıklamalarını 12.11.2025 tarihinde sunduğu görülmüştür.

Başvuru sahibi istekli tarafından sunulan aşırı düşük teklif açıklamalarının idarece incelenmesi sonucunda, anılan isteklinin aşırı düşük teklif açıklamalarının “ …istekli tarafından sunulan açıklamanın ana girdi maliyetleri içerisinde firma personeli yemek giderine ait maliyetler eklemiştir. Dunaysır Yemek Temizlik Turizm İnşaat Nakliyat Sağlık Hizmetleri Tekstil Özel Eğitim Taahhüt Sanayi Ve Ticaret Limited Şirketinin aşırı düşük açıklaması uygun bulunmamış ve teklifi değerlendirme dışı bırakılmıştır… ” gerekçesi ile uygun bulunmayarak teklifinin reddedildiği anlaşılmıştır.

Başvuru sahibi istekli tarafından sunulan aşırı düşük teklif açıklamaları kapsamında ana girdi maliyetinin 62.856.843,84656410 TL olarak hesaplandığı ve ana girdi maliyetine dâhil edilen “Firma Personeli Yemek Gideri”nin 1.935.218,21353848 TL olarak öngörüldüğü tespit edilmiştir.

Kamu İhale Genel Tebliği’nin yukarıda aktarılan maddelerinden, ihale ilanında ve dokümanında teklifi sınır değerin altında kalan isteklilerden açıklama isteneceği belirtilen hizmet alımı ihalelerinde, aşırı düşük tekliflerin değerlendirilmesi aşamasında, aşırı düşük tekliflere yönelik açıklama istenmesine ilişkin yazıda önemli teklif bileşenlerinin bütün istekliler için aynı unsurları içerecek şekilde belirtilmesi ve açıklamaların isteklilerce sunulması için üç (3) iş gününden az olmamak üzere süre verilmesi gerektiği; aşırı düşük tekliflerin bulunduğu malzemeli yemek hizmet alımı ihalelerinde, aşırı düşük tekliflerin değerlendirilmesinde kullanılmak üzere idarece teknik şartnamede asgari iki haftalık örnek menü düzenlemesi ile bu menüde yer alan yemeklerin içerikleri ve çiğ girdi miktarlarının belirlenmesi gerektiği; teklifi aşırı düşük bulunan isteklilerce öncelikle ana girdi, işçilik ve yardımcı gider oranlarının belirtilmesi gereken Malzemeli Yemek Sunumu Hesap Cetvelinin hazırlanarak açıklama kapsamında sunulacağı; açıklamanın geçerli kabul edilebilmesi için “(Ana Girdi Maliyeti + İşçilik Maliyeti) / Toplam Teklif Tutarı” oranının 0,80 ile 0,95 aralığında olma şartının bulunduğu, oran belirtmeyen veya anılan oranlar dışında açıklama sunan isteklilerin tekliflerinin reddedileceği; ana girdi ibaresi kapsamında, kırmızı et, beyaz et, balık, işlenmiş et ürünleri, kuru gıdalar, sebze, meyve, toz şeker, süt, yoğurt, ayran, yağ ürünleri, kahvaltı malzemeleri, su, ekmeğin açıklama yapılacak unsurlar olarak dikkate alınacağı, yemek pişirilmesi için gerekli enerji giderleri (doğalgaz, LPG gibi), temizlik malzemeleri, su, sigorta giderleri, ilaçlama ve hijyen sağlama giderleri, bakım onarım, amortisman, nakliye, sözleşme giderleri ve genel giderler, portör muayenesi ve tali çiğ girdiler (tuz, baharat, tatlandırıcı vb.) gibi unsurların “yardımcı girdiler” başlığında değerlendirileceği ve bu unsurlar için açıklama sunulmasının gerekmediği anlaşılmaktadır.

Anılan Tebliğ’e göre personelin ayni yemek giderlerinin yardımcı girdiler başlığı altında açıklanamayacağı, tekliflerin oluşturulması aşamasında ayni yemek giderlerinin ana girdiler başlığı altında öngörülebileceği, ayrıca birim fiyat teklif cetvelinde işçilik maliyetleri için teklif edilen tutarı aşmaması ve birim fiyat teklif cetveline uygun olması kaydıyla ayni yemek giderlerinin işçilik kalemleri altında da öngörülebilmesinin mümkün olduğu, malzemeli yemek alımlarında aşırı düşük teklif açıklamalarının ana girdi ve işçilik maliyeti üzerinden açıklandığı, dolayısıyla istekliler tarafından personel ayni yemek giderine ilişkin aşırı düşük teklif açıklamalarının buna uygun olarak yapılması gerektiği anlaşılmaktadır. İdari Şartname’nin 25’inci maddesinin alt bentlerinde ise teklif fiyatına dâhil olması istenen işçilik ücreti, yemek, yol ve giyecek giderlerine ilişkin düzenleme yapıldığı, teklif fiyatına dâhil edilecek giderler arasında “ yemek gideri (ayni) ” şeklinde düzenleme yapıldığı görülmüştür. Yapılan incelemede, başvuru sahibi istekli tarafından ihale konusu işte çalıştırılacak personelin yemek giderinin ana girdi maliyet hesaplamasına dahil edildiği, aktarılan tespit ve hukuki değerlendirmeler neticesinde anılan istekli tarafından personel yemek giderine ilişkin açıklamaların uygun olduğu anlaşıldığından başvuru sahibi isteklinin iddiasının yerinde olduğu sonucuna varılmıştır.

Öte yandan, 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun 53’üncü maddesinin (j) fıkrasının dördüncü paragrafında “ İtirazen şikâyet başvuru bedelinin, itirazen şikâyet başvuru dilekçesinde yer verilen iddialar dikkate alınarak belirlenecek haklılık oranına karşılık gelen kısmının Kurul kararı ile başvuru sahibine iadesine karar verilir. Ancak Kurum tarafından 54 üncü maddenin onbirinci fıkrasının (c) bendi uyarınca başvurunun reddine veya eşit muamele ilkesi yönünden yapılan inceleme sonucunda 54 üncü maddenin onbirinci fıkrasının (a) ve (b) bentleri uyarınca ihalenin iptaline veya düzeltici işlem belirlenmesine karar verilmesi halinde başvuru bedeli iade edilmez… ” hükmü yer almaktadır.

Bu çerçevede yapılan incelemede, başvuru sahibinin ileri sürdüğü iddiasının tamamında haklı bulunduğu tespit edilmiş olup, başvuru sahibi tarafından Kurum şikâyet gelirleri hesabına 202.718,00 TL başvuru bedelinin yatırıldığı tespit edildiğinden, Kurul kararının başvuru sahibine bildirimini izleyen otuz gün içinde yazılı talepte bulunulması halinde, başvuru bedelinin tamamının iade edilmesi gerektiği sonucuna varılmıştır.

B) İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Yönetmelik’in 18’inci maddesi yönünden yapılan inceleme sonucunda tespit edilen aykırılıklara aşağıda yer verilmiştir.

İhale komisyonu kararında Agv Gıda Yemekçilik Temizlik İnşaat Taşımacılık Turizm San. Tic. Ltd. Şti.nin teklifi ile ilgili olarak “ İstekli Agv Gıda Yemekçilik Temiz. İnşaat Taşıma Tur.San.Tic.Ltd.Şirketinin 1.kısım, 2.kısım, 4.kısım ve 5.kısım için aşırı düşük açıklaması istenmiş, isteklinin sunmuş olduğu 5.kısım için aşırı düşük açıklaması incelenmiş, istekli tarafından sunulan açıklamanın ana girdi maliyetleri içerisinde firma personeli yemek giderine ait maliyetler eklemiştir. Agv Gıda Yemekçilik Temiz. İnşaat Taşıma Tur.San.Tic.Ltd.Şirketinin aşırı düşük açıklaması uygun bulunmamış ve teklifi değerlendirme dışı bırakılmıştır. ” gerekçesine yer verilerek anılan isteklinin teklifinin reddedildiği görülmüştür.

Adı geçen istekli tarafından sunulan aşırı düşük teklif açıklamaları incelendiğinde, Malzemeli Yemek Sunumu Hesap Cetveli’nde ana girdi tutarının 58.900.475,622654 TL olarak hesaplandığı görülmüş olup ana girdi maliyetleri içerisinde “Firma Personeli Yemek Gideri”nin 1.778.159,023056 TL olarak öngörüldüğü anlaşılmıştır. Yapılan incelemede, anılan istekli tarafından personel yemek giderine ilişkin açıklamaların uygun olduğu anlaşıldığından anılan isteklinin teklifinin değerlendirmeye alınması gerektiği sonucuna ulaşılmıştır.

Sonuç olarak, yukarıda mevzuata aykırılıkları belirtilen işlemlerin düzeltici işlemle giderilebilecek nitelikte işlemler olduğu tespit edildiğinden, başvuru sahibi Dunaysır Yemek Temizlik Turizm İnşaat Nakliyat Sağlık Hizmetleri Tekstil Özel Eğitim Taahhüt San. Tic. Ltd. Şti. ile Agv Gıda Yemekçilik Temizlik İnşaat Taşımacılık Turizm San. Tic. Ltd. Şti.nin personel yemek giderine ilişkin aşırı düşük teklif açıklamalarının uygun bulunmama gerekçelerinin mevzuata uygun olmadığı anlaşıldığından, anılan isteklilere ait tekliflerin ihalenin 5’inci kısmı bakımından değerlendirmeye alınması ve bu aşamadan sonraki işlemlerin mevzuata uygun olarak yeniden gerçekleştirilmesi gerekmektedir.

Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanun'un 65'inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen otuz gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere,

1. Anılan Kanun'un 54'üncü maddesinin onbirinci fıkrasının (b) bendi gereğince düzeltici işlem belirlenmesine,

2. İddialarındaki haklılık oranına karşılık gelen başvuru bedelinin Kurul kararının başvuru sahibine bildirimini izleyen otuz gün içinde Kamu İhale Kurumu’na yazılı talebi halinde iadesine,

Oybirliği ile karar verildi.

****| ****| ****

****| ****| ****

****| ****| ****