KİK Kararı: 2025/UH.I-2902
Hukuk Asistanı ile Kararları Analiz Edin
Bu karara ve binlerce benzer karara sorunuzu sorun. Kaynak atıflı detaylı yanıtlar alın.
Karar Bilgileri
Kamu İhale Kurumu Kararı
2025/UH.I-2902
31 Aralık 2025
Degsan Gıda Temizlik Hizmetleri Sanayi Ve Ticaret Limited Şirketi
Aile ve Sosyal Hizmetler İl Müdürlüğü AİLE VE SOSYAL HİZMETLER BAKANLIĞI BAKAN YARDIMCILIKLARI
2025/1429965 İhale Kayıt Numaralı "İL MÜDÜRLÜĞÜMÜZE BAĞLI KURULUŞLARIN 2026 YILI MALZEME DAHİL MAMUL YEMEK ALIMI,DAĞITIMI VE SONRASI HİZMETLER MAMUL YEMEK ALIMI İHALESİ" İhalesi
KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No : 2025/055
Gündem No : 63
Karar Tarihi : 31.12.2025
Karar No : 2025/UH.I-2902
BAŞVURU SAHİBİ:
Degsan Gıda Temizlik Hizmetleri Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi,
İHALEYİ YAPAN İDARE:
Isparta Aile ve Sosyal Hizmetler İl Müdürlüğü
BAŞVURUYA KONU İHALE:
2025/1429965 İhale Kayıt Numaralı “İl Müdürlüğümüze Bağlı Kuruluşların 2026 Yılı
Malzeme Dahil Mamul Yemek Alımı, Dağıtımı ve Sonrası Hizmetler Mamul Yemek Alımı İhalesi” İhalesi
KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:
**** Isparta Aile ve Sosyal Hizmetler İl Müdürlüğü tarafından 31.10.2025 tarihinde açık ihale usulü ile gerçekleştirilen “İl Müdürlüğümüze Bağlı Kuruluşların 2026 Yılı Malzeme Dahil Mamul Yemek Alımı, Dağıtımı ve Sonrası Hizmetler Mamul Yemek Alımı İhalesi” ihalesine ilişkin olarak Degsan Gıda Temizlik Hizmetleri Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi’nin 02.12.2025 tarihinde yaptığı şikâyet başvurusunun, idarenin 03.12.2025 tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibince 15.12.2025 tarih ve 202835 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 15.12.2025 tarihli dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunulmuştur.
Başvuruya ilişkin olarak 2025/2635 sayılı itirazen şikâyet dosyası kapsamında yapılan inceleme neticesinde esas inceleme raporu tanzim edilmiştir.
KARAR:
Esas inceleme raporu ve ekleri incelendi.
İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle, ihale üzerinde bırakılan istekli tarafından 2 haftalık örnek yemek menüsüne göre çiğ girdi olarak belirlenen ve aşağıda belirtilen ürünlerde ihale dokumanı eki olan Gıda Malzemeleri Özellikleri’ne uygun olarak açıklama sunulmadığı, şöyle ki,
-Bamya girdisi kuru/yaş ve dondurulmuş olarak kullanılabileceği ancak kuru/yaş bamyaların çiçek bamya, dondurulmuş bamyaların 1. sınıf sultani bamya olması gerekirken sadece bamya girdisi üzerinden açıklama yapıldığı,
-Roll ekmek 50 gr. girdisi paketlenmiş olarak ve üzerinde okunaklı olacak şekilde son kullanma tarihi yazılı olacak şekilde teslim edilmesi gerektiği ancak roll ekmek girdisinin paketsiz üzerinden açıklama yapıldığı ve maliyet/satış tespit tutanağı ile açıklama yapıldığı ancak alışlar üzerinden yapılan açıklamada ihaleden önceki 3 ay veya ondan önceki 3 ay içerisinde belirtilen oranda alışı olmadığı,
-Paket bitkisel çaylar girdisi paketli ve 2 gram olması gerekirken kilogram üzerinden ve paketsiz açıklama yapıldığı,
-Zeytinyağı girdisi kilogram üzerinden açıklama yapılması gerekirken litre girdisi üzerinden açıklama yapıldığı,
-Ketçap ve mayonez girdileri için Kamu İhale Genel Tebliğine uygun yöntemlerden biriyle açıklama yapılmadığı,
-Tahin helva girdisi paketli ve 80 gram olması gerekirken paketsiz ve kilogram fiyatı üzerinden açıklama yapıldığı,
-Kuru üzüm girdisinin çekirdeksiz olması gerekirken sadece kuru üzüm girdisi üzerinden açıklama yapıldığı,
-Enginar girdisinin taze/dondurulmuş çanak enginar olması gerekirken sadece enginar girdisi üzerinden açıklama yapıldığı,
-Taze fasulye girdisinin ayşe kadın ve sırık fasulye cinsi veya dondurulmuş taze fasulye üzerinden açıklama yapılması gerekirken sadece taze fasulye girdisi üzerinden açıklama yapıldığı,
-Yumurta girdisi 63-72 gram üzerinden açıklama yapılması gerekirken sadece yumurta girdisi üzerinden ve adet olarak açıklama yapıldığı,
-Maden suyu girdi için herhangi bir açıklama yöntemi kullanmadığı,
-Pet bardak su girdisinin maliyet/satış tespit tutanağı ile açıklama yapıldığı ancak alışlar üzerinden yapılan açıklamada ihaleden önceki 3 ay veya ondan önceki 3 ay içerisinde belirtilen oranda alışı olmadığı,
-Paket meyve suyu girdisinin maliyet/satış tespit tutanağı ile açıklama yapıldığı ancak alışlar üzerinden yapılan açıklamada ihaleden önceki 3 ay veya ondan önceki 3 ay içerisinde belirtilen oranda alışı olmadığı,
-Paket labne peynirinin 40 gram, paket üçgen peynirinin 25 gram, paket bal 20 gram, paket tereyağı 15 gram, kakaolu fındık kreması 15 gram üzerinden açıklama yapılması gerekirken paketli üzerinden değil kilogram üzerinden açıklama yapıldığı,
-Paket reçel girdisinin 20 gram ve en az %40 tane olmak üzere konserve şeklinde imal edilmiş olması gerekirken bu girdinin içeriğinin anlaşılamadığı,
-Paket tahin pekmez girdisinin 40 gram ve karışımında tahin-pekmez oranı % 40 - % 60 olması gerekirken bu girdinin içeriğinin belirtilmediği,
-Zeytin (Siyah - Yeşil - Biberli Yeşil - Kırma Yeşil Zeytin - Çizik Yeşil Zeytin - Diyet Tuzsuz) girdilerinin gemlik tipi ve 230-260 kalibre olması gerekirken sadece salt siyah, yeşil, biberli ve kırma zeytin üzerinden açıklama yapıldığı,
-Pastırma, sucuk, salam ve sosis girdilerinin %100 dana eti olması gerekirken salt pastırma, sucuk, salam ve sosis girdisi üzerinden açıklama yapıldığı,
-Pastacılık yağı, pudra şekeri ve kakao girdileri için herhangi bir açıklama yöntemi sunmadıkları,
-Süt ve paket süt girdileri pastörize/uht ve tam yağlı olması gerekirken salt süt ve paket süt üzerinden açıklama yapıldığı,
-Paket yoğurt girdisinin 200 ml olması gerekirken kilogram yoğurt üzerinden açıklama yapıldığı,
-Krema girdisi için herhangi bir açıklama yöntemi sunulmadığı,
-Paket ayran girdisinin maliyet/satış tespit tutanağı ile açıklama yapıldığı ancak alışlar üzerinden yapılan açıklamada ihaleden önceki 3 ay veya ondan önceki 3 ay içerisinde belirtilen oranda alışı olmadığı,
-Ezine peyniri girdisi için herhangi bir açıklama yöntemi sunmadığı,
-Mantı girdisi %100 dana eti olması gerekirken salt mantı üzerinden açıklama yapıldığı, etli olup olmadığının anlaşılmadığı,
-Baklava (hazır) girdisinin cevizli olması gerekirken salt baklava üzerinden açıklama yapıldığı,
-Yufka girdisinin maliyet/satış tespit tutanağı ile açıklama yapıldığı, ancak alışlar üzerinden yapılan açıklamada ihaleden önceki 3 ay veya ondan önceki 3 ay içerisinde belirtilen oranda alışı olmadığı,
-Dereotu ve maydanoz girdilerinin gram üzerinden açıklamaya dahil edilmesi gerekirken adet/demet üzerinden açıklamaya dahil edildiği,
-Kereviz girdisinin kök kereviz olması gerekirken salt kereviz girdisi üzerinden açıklama yapıldığı,
-Kırmızı lahana girdisinin gram üzerinden açıklama yapılması gerekirken adet üzerinden açıklama yapıldığı,
-Mantar girdisinin kültür mantarı olması gerekirken salt mantar üzerinden açıklama yapıldığı,
-Erik girdisinin papaz, kebap, aynalı ve can tabir edilen cinslerden olması gerekirken salt erik üzerinden açıklama yapıldığı,
-Mandalina girdisinin çekirdeksiz olması gerekirken salt mandalina girdisi üzerinden açıklama yapıldığı,
-Muz girdisinin yerli muz olması gerekirken salt muz girdisi üzerinden açıklama yapıldığı,
-Portakal girdisinin Washington, Finike veya Yafa portakallardan olması gerekirken salt portakal girdisi üzerinden açıklama yapıldığı,
-Üzüm girdisinin beyaz sofralık üzüm ve renkli sofralık üzüm çeşitlerinden ve çekirdeksiz olması gerekirken salt üzüm üzerinden açıklama yapıldığı,
-Taze balıklar girdisinin fileto olması gerekirken bütün temizlenmemiş balık üzerinden açıklama yapıldığı,
-Milföy hamuru girdisi için herhangi bir açıklama yöntemi kullanılmadığı,
-Yaş pasta ve kuru pasta girdileri için herhangi bir açıklama yöntemi kullanmadığı,
-Yarma girdisi için herhangi bir açıklama yöntemi kullanılmadığı,
-Kuru erik girdisinin mürdüm rengi ve çekirdeksiz olması gerekirken salt kuru erik üzerinden açıklama yapıldığı,
-Fındık içi, antep fıstık, badem içi, kaju fıstık, yer fıstığı içi girdilerinin kavrulmuş olarak açıklamaya dahil edilmesi gerekirken çiğ girdileri üzerinden açıklamaya dahil edildiği,
-Nohut girdisinin koçbaşı nohut olması gerekirken salt nohut üzerinden açıklama yapıldığı iddia edilmektedir.
A)**** Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir.
4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun “Aşırı düşük teklifler” başlıklı 38’inci maddesinde “İhale komisyonu verilen teklifleri değerlendirdikten sonra, diğer tekliflere veya idarenin tespit ettiği yaklaşık maliyete göre teklif fiyatı aşırı düşük olanları tespit eder. Bu teklifleri reddetmeden önce, belirlediği süre içinde teklif sahiplerinden teklifte önemli olduğunu tespit ettiği bileşenler ile ilgili ayrıntıları yazılı olarak ister.
İhale komisyonu;
a) İmalat sürecinin, verilen hizmetin ve yapım yönteminin ekonomik olması,
b) Seçilen teknik çözümler ve teklif sahibinin mal ve hizmetlerin temini veya yapım işinin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar,
c) Teklif edilen mal, hizmet veya yapım işinin özgünlüğü, gibi hususlarda yapılan yazılı açıklamaları dikkate alarak, aşırı düşük teklifleri değerlendirir. Bu değerlendirme sonucunda, açıklamaları yeterli görülmeyen veya yazılı açıklamada bulunmayan isteklilerin teklifleri reddedilir. ...” hükmü yer almaktadır.
İhale ilan tarihi itibariyle yürürlükte bulunan Kamu İhale Genel Tebliği’nin “Hizmet alımı ihalelerinde sınır değer tespiti ve aşırı düşük tekliflerin değerlendirilmesi” başlıklı 79’uncu maddesinde “... 79.2. İhale ilanında ve dokümanında teklifi sınır değerin altında kalan isteklilerden açıklama isteneceği belirtilen hizmet alımı ihalelerinde, aşırı düşük tekliflerin değerlendirilmesi aşamasında aşağıdaki düzenlemelere göre işlem tesis edilmesi gerekmektedir.
79.2.1. Aşırı düşük tekliflere yönelik açıklama istenmesine ilişkin yazıda, isteklilerin yapacakları açıklamalara esas olacak önemli teklif bileşenlerinin, bütün istekliler için aynı unsurları içerecek şekilde belirtilmesi zorunludur. Aşırı düşük teklif açıklaması sunulması için isteklilere üç (3) iş gününden az olmamak üzere uygun bir süre verilir.
79.2.2. İstekliler aşırı düşük olarak tespit edilen tekliflerini aşağıdaki yöntemleri kullanarak açıklayabilirler.
79.2.2.1. Üçüncü Kişilerden Alınan Fiyat Teklifleri: Teklifi oluşturan maliyet bileşenlerine ilişkin üçüncü kişilerden fiyat teklifi alınması durumunda, öncelikli olarak fiyat teklifini veren kişiyle tam tasdik sözleşmesi yapan veya beyannamelerini imzalamaya yetkili olan meslek mensubu tarafından ilgisine göre teklife konu mal veya hizmet için maliyet tespit tutanağı veya satış tutarı tespit tutanağı düzenlenecektir. Tutanaklar fiyat teklifinin dayanağı olarak düzenlenecek olup, aşırı düşük teklif açıklaması kapsamında sunulacaktır.
Maliyet tespit tutanağı dayanak alınarak fiyat teklifi sunulabilmesi için, fiyat teklifinin mamul/mala ilişkin olması halinde mamul/malın birim fiyatının, tutanakta tespit edilen ağırlıklı ortalama birim maliyetin altında olmaması; fiyat teklifinin hizmete ilişkin olması halinde ise bu hizmetin birim fiyatının, tutanakta tespit edilen toplam birim maliyetin altında olmaması, fiyat teklifi üzerine meslek mensubu tarafından “Bu fiyat teklifindeki birim fiyatın, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre tarafımca düzenlenerek onaylanan (.../.../...) tarih ve (…) sayılı maliyet tespit tutanağındaki ortalama/toplam birim maliyet tutarının altında olmadığını beyan ederim.” ibaresinin yazılarak imzalanması ve iletişim bilgileri de belirtilmek suretiyle kaşelenmesi/mühürlenmesi gerekmektedir.
Satış tutarı tespit tutanağı dayanak alınarak fiyat teklifi sunulabilmesi için teklif edilen birim fiyatın, ilgili tutanakta tespit edilen ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin altında olmaması, fiyat teklifi üzerine meslek mensubu tarafından “Bu fiyat teklifindeki birim fiyatın, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre tarafımca düzenlenerek onaylanan (.../.../...) tarih ve (…) sayılı satış tutarı tespit tutanağındaki ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin altında olmadığını beyan ederim.” ibaresinin yazılarak imzalanması ve iletişim bilgileri de belirtilmek suretiyle kaşelenmesi/mühürlenmesi gerekmektedir.
Üçüncü kişilerden alınan fiyat tekliflerinin teklife konu alanda faaliyet gösterenlerden alınması gerekmekte olup, bu belgelerin ihale tarihinden önce düzenlenmiş olması zorunlu değildir.
Kaşeleme işlemi 8.4 üncü maddede belirtilen özel kaşe kullanılmak suretiyle yapılabileceği gibi, bu kaşe dışında meslek mensubuna ilişkin bilgileri içeren kaşe kullanılmak suretiyle de yapılabilir.
79.2.2.2. Merkezi Kamu Kurum ve Kuruluşları Tarafından Ülke Çapında Sunulan Mal ve Hizmetlere İlişkin Fiyatlar: Teklifi oluşturan maliyet bileşenlerine ilişkin merkezi kamu kurum ve kuruluşları tarafından ülke çapında sunulan mal ve hizmetlere ilişkin fiyat tarifeleri veya istekliye verilmiş fiyat teklifleri açıklama yöntemi olarak kullanılabilir. Bu yöntemle yapılmış açıklamanın geçerli olabilmesi için kullanılan fiyatların ilan/davet ile ihale tarihi arasında (ihale tarihi hariç) geçerli olması zorunludur.
79.2.2.3. Kamu Kurum ve Kuruluşları Tarafından İlan Edilen Fiyatlar: Teklifi oluşturan maliyet bileşenlerine ilişkin kamu kurum ve kuruluşları tarafından ilan edilmiş fiyat tarifeleri açıklama yöntemi olarak kullanılabilir. Bu usulle yapılmış açıklamanın geçerli olabilmesi için ilan edilen fiyatların ihalenin ilan/davet ile ihale tarihi arasında (ihale tarihi hariç) geçerli olması zorunludur.
79.2.2.4. Ticaret Borsası Fiyatları: Teklifi oluşturan maliyet bileşenlerine ilişkin 18/5/2004 tarihli ve 5174 sayılı Türkiye Odalar ve Borsalar Birliği ile Odalar ve Borsalar Kanununun 51 inci maddesinin (c) bendi uyarınca borsa idaresi tarafından düzenlenen ve ilgili malın ihale tarihinden önceki son 12 ayın herhangi bir işlem gününde gerçekleşen ortalama fiyatını gösteren belge ile açıklama yapılabilir.
79.2.2.5. Toptancı Hal Fiyatları: Teklifi oluşturan maliyet bileşenlerine ilişkin 11/3/2010 tarihli ve 5957 sayılı Sebze ve Meyveler ile Yeterli Arz ve Talep Derinliği Bulunan Diğer Malların Ticaretinin Düzenlenmesi Hakkında Kanun uyarınca faaliyet gösteren toptancı hali idaresi tarafından düzenlenen ve ilgili malın ihale tarihinden önceki son 12 ayın herhangi bir işlem gününe ait ortalama fiyatını gösteren belge ile açıklama yapılabilir.
79.2.2.6. Özel veya Münhasır Hak Sahibi Kuruluşların Uyguladığı Fiyatlar: İlgili mevzuatı uyarınca, belirli mal veya hizmetlerin kamuya sunulması konusunda lehine sınırlama bulunan kuruluşların tedarikçisi oldukları mallar veya sunucusu oldukları hizmetler için uyguladıkları fiyatlar ile açıklama yapılabilir. Bu usulle yapılmış açıklamanın geçerli olabilmesi için kullanılan fiyatların ilan/davet ile ihale tarihi arasında (ihale tarihi hariç) geçerli olması zorunludur.
79.2.2.7. İsteklinin Kendi Ürettiği, Aldığı veya Sattığı Mallara İlişkin Fiyatlar: Teklifi oluşturan maliyet bileşenlerine ilişkin olarak isteklinin kendi ürettiği, aldığı veya sattığı mallara ait fiyatların kullanılması durumunda, istekliyle tam tasdik sözleşmesi yapan veya beyannamelerini imzalamaya yetkili olan meslek mensubu tarafından ilgisine göre aşırı düşük teklif açıklamasına konu mal için düzenlenen maliyet/satış tutarı tespit tutanağı ile açıklama yapılabilir.
Maliyetler dayanak alınarak yapılan açıklamanın geçerli olabilmesi için teklif edilen birim fiyatın, ilgili tutanakta tespit edilen ağırlıklı ortalama birim maliyetin altında olmaması ve isteklinin ilan/davet tarihinin içinde bulunduğu aydan önceki üç ay veya bundan önceki üç ay içinde ihale konusu işte kullanılmasını öngördüğü mal miktarının en az yarısı kadar alım yapmış olması gerekir.
Satışlar dayanak alınarak yapılan açıklamanın geçerli olabilmesi için teklif edilen birim fiyatın, ilgili tutanakta tespit edilen ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin altında olmaması, malın ticaretinin isteklinin faaliyet alanında olması ve isteklinin ilan/davet tarihinin içinde bulunduğu aydan önceki üç ay veya bundan önceki üç ay içinde ihale konusu işte kullanılmasını öngördüğü mal miktarının en az 1/20’si kadar satış yapmış olması gerekir.
İsteklinin ilan/davet tarihinin içinde bulunduğu aydan önceki üç ay veya bundan önceki üç ay içinde 4734 sayılı Kanun kapsamındaki idarelere açıklama konusu mala ilişkin satış yapmış ve satılan malın idarece kabul edilmiş olması durumunda, maliyet/satış tutarı tespit tutanağı sunulmasına gerek bulunmayıp sadece söz konusu satışa ilişkin fatura örnekleri veya bu örneklerin noter, YMM, SMMM ya da vergi dairesince onaylı suretleri ile de belgelendirme yapılabilir.
Kaşeleme işlemi 8.4 üncü maddede belirtilen özel kaşe kullanılmak suretiyle yapılabileceği gibi, bu kaşe dışında meslek mensubuna ilişkin bilgileri içeren kaşe kullanılmak suretiyle de yapılabilir.
79.2.2.8. İsteklinin Ortağı Olduğu Tüzel Kişiye Ait İşletmeden Mal Çekmesiyle Oluşan Emsal Bedel: Teklifi oluşturan maliyet bileşenlerine ilişkin olarak isteklinin ortağı olduğu tüzel kişiye ait işletmeden mal çekmesi veya satın alması durumunda söz konusu malın emsal bedeli ile değerlenmesi gereklidir. Emsal bedelinin tespitinde 4/1/1961 tarihli ve 213 sayılı Vergi Usul Kanununun ilgili hükümleri esas alınır. Bu durumda, Vergi Usul Kanununa göre hesaplanan emsal bedeli gösteren ve istekliyle tam tasdik sözleşmesi yapan veya beyannamelerini imzalamaya yetkili olan meslek mensubu tarafından hazırlanarak imzalanan ve kaşelenen beyanın verilmesi yeterlidir. Kaşeleme işlemi 8.4 üncü maddede belirtilen özel kaşe kullanılmak suretiyle yapılabileceği gibi, bu kaşe dışında meslek mensubuna ilişkin bilgileri içeren kaşe kullanılmak suretiyle de yapılabilir.
79.2.3. Meslek mensubu; üçüncü kişilerden alınan fiyat teklifi üzerindeki beyanın ve emsal bedel beyanı ile tutanaklardaki bilgilerin doğruluğundan sorumludur. Meslek mensubu ibaresinden Yeminli Mali Müşavirler veya Serbest Muhasebeci Mali Müşavirler anlaşılır.”
79.2.4. Tutanakların ilan/davet tarihinin içinde bulunduğu aydan önceki üç ay veya bundan önceki üç ay içindeki bilgiler esas alınarak düzenlenmesi zorunludur.
Örneğin; ilan tarihi 10.03.2024 olan ve açık ihale usulü ile yapılan bir ihalede ilan tarihinin içinde bulunduğu aydan önceki üç ay olan “01.12.2023-29.02.2024” veya bundan önceki üç ay olan “01.09.2023-30.11.2023” aralığına ilişkin tutanaklar sunulur.
79.2.5. İşletme hesabına göre defter tutuluyor olması durumunda; yukarıda belirtilen tutanaklar, işletme hesabı defteri ve işletme hesap özeti kayıtlarına göre düzenlenir.
79.2.6. Malzemeli yemek hizmet alımı ihalelerinde aşırı düşük tekliflerin değerlendirilmesinde kullanılmak üzere teknik şartnamede asgari iki haftalık örnek menü düzenlemesi yapılır ve bu menüde yer alan yemeklerin içerikleri ile çiğ girdi miktarları belirtilir.
Bu ihalelerde; teklifi aşırı düşük bulunan istekli öncelikle “ana girdi”, “işçilik” ve “yardımcı gider” oranlarının belirtildiği Malzemeli Yemek Sunumu Hesap Cetvelini hazırlayarak açıklaması kapsamında sunar. Açıklamanın geçerli kabul edilebilmesi için “(Ana Girdi Maliyeti+İşçilik Maliyeti)/Toplam Teklif Tutarı” oranının 0,80’den az ve 0,95’den çok olmaması gerekir. Oran belirtmeyen veya belirttiği oran 0,80’den az veya 0,95’den çok olan isteklilerin teklifleri reddedilir.
Bu maddede yer alan ana girdi ibaresi kapsamında, kırmızı et; beyaz et; balık; işlenmiş et ürünleri (sucuk, salam, sosis, kavurma gibi); kuru gıdalar (pirinç, bulgur, nohut, mercimek, kuru fasulye gibi); sebze; meyve; toz şeker, süt; yoğurt, ayran; yağ ürünleri (ayçiçek yağı, zeytinyağı, tereyağı) kahvaltı malzemeleri (peynir, zeytin, yumurta, reçel, bal gibi); pet su, ekmek açıklama yapılacak unsurlar olarak dikkate alınır. İdarenin ihale dokümanında bu girdilerin dışında ana girdi niteliğinde malzeme içeren yemek öğünü düzenlemesi durumunda aşırı düşük teklif açıklama yazısında açıklama istenecek unsurlar arasında bu malzemelerin de belirtilmesi zorunludur. Bu çerçevede, isteklinin beyan ettiği orana uygun teklif sunması durumunda, yemek pişirilmesi için gerekli enerji giderleri (doğalgaz, LPG gibi), temizlik malzemeleri, su, sigorta giderleri, ilaçlama ve hijyen sağlama giderleri, bakım onarım, amortisman, nakliye, sözleşme giderleri ve genel giderler, portör muayenesi ve tali çiğ girdiler (tuz, baharat, tatlandırıcı vb.) gibi unsurlar “yardımcı girdiler” başlığında değerlendirilir ve bu unsurlar için açıklama sunulması gerekmez.
Örneğin; 1.000 öğün yemek alımı için çıkılan bir ihalede, birim fiyat olarak 5 TL teklif veren bir isteklinin, 5.000 TL olan toplam teklif bedelinin aşırı düşük olarak değerlendirilmesi ve istekli tarafından sunulan Malzemeli Yemek Sunumu Hesap Cetvelinde “(Ana Girdi Maliyeti+İşçilik Maliyeti)/Toplam Teklif Tutarı” oranının 0,90 olarak belirtilmesi halinde, teklifin 4.500 TL’sinin ana çiğ girdi ile işçilik toplamını içerdiği kabul edilir ve isteklinin sadece bu kısma ilişkin açıklama yapması gerekir. Teklifin 500 TL’lik kısmının ise yardımcı giderlere ilişkin olduğu kabul edildiğinden, bu kısma ilişkin açıklama yapılması gerekmemektedir.
Malzemeli yemek alımı ihalelerinde, kırmızı et; beyaz et; balık; kuru gıdalar (pirinç, bulgur, nohut, mercimek, kuru fasulye gibi); sebze; meyve maliyetlerinin tevsiki amacıyla üçüncü kişilerden alınan fiyat teklifleri kullanılamaz. Ancak 79.2.2 nci maddede yer alan diğer yöntemlerden herhangi biri ile açıklama yapılmasının fiilen mümkün olmadığının anlaşıldığı durumlarda, üçüncü kişilerden alınan fiyat teklifleri ile açıklama yapılabilir. Malzemeli yemek alımı ihalelerinde sadece iki haftalık örnek menüdeki ana girdiler ve işçilik giderleri dikkate alınarak açıklama yapılmalıdır. İsteklilerin örnek menüdeki girdiler ve işçilik gideri kullanılarak teklif ettikleri birim fiyatı açıklamaları gerekmekte olup toplam miktar ve tutar açıklaması yapılmayacaktır. Örneğin normal kahvaltı, diyet kahvaltı, ara öğün, normal yemek ve diyet yemek gibi birim fiyatları içeren bir ihalede, isteklilerin teklif ettikleri birim fiyatı; örnek menüyü ve bu menünün üretimi için gerekli işçilik tutarını kullanarak tevsik etmeleri durumunda açıklama uygun kabul edilecektir.
...
79.3. İdarelerin aşırı düşük teklif tespit ve değerlendirilmesine ilişkin aşağıdaki düzenlemeleri de dikkate almaları gerekmektedir.
79.3.1. Teklifi aşırı düşük olarak tespit edildikten sonra yukarıdaki yöntemlere göre usulüne uygun açıklama yapan isteklilerin teklifleri geçerli kabul edilir. Hayatın olağan akışına veya ticari gereklere aykırılık gibi nedenlerle teklifler reddedilemez.
79.3.2. 79.2.2 nci maddede yer alan yöntemlerden herhangi biri ile açıklama yapılmasının fiilen mümkün olmadığının anlaşıldığı durumlarda, istekli tarafından gerekçesi belirtilmek suretiyle, ilgili mevzuatına göre ihale tarihinden önceki son 12 ay içinde düzenlenen açıklamaya elverişli diğer bilgi ve belgeler kullanılarak da açıklama yapılabilir.
79.3.3. Kurumca hazırlanan “İşçilik Hesaplama Modülü” ne (www.ihale.gov.tr) adresinden ulaşılabilecek olup, personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı ihalelerinde tekliflerin değerlendirilmesi bağlamında sözleşme ve genel giderler dahil asgari işçilik maliyeti hesabında işçilik hesaplama modülünün kullanılması zorunludur.
...
79.3.5. Personel çalıştırılmasına dayalı olmayan hizmet alımlarına ilişkin yapılan aşırı düşük teklif açıklamasında, sözleşme giderleri ve genel giderlerin % 4 oranında hesaplanması söz konusu olmayacak, ancak sözleşme ve genel giderler içerisinde yer alan açıklamanın yapıldığı tarihte geçerli olan oran ve tutarlar üzerinden hesaplanan ihale kararı damga vergisi ve sözleşme damga vergisi ile Kanunun 53 üncü maddesinin (j) bendinin 1 numaralı alt bendinde belirtilen tutarı aşan sözleşmelerde sözleşme bedelinin onbinde beşi oranındaki Kurum payı ilgili mevzuatına göre hesaplanmak suretiyle açıklama yapılacaktır.” açıklaması yer almaktadır.
İdari Şartname’nin “İhale konusu işe/alıma ilişkin bilgiler” başlıklı 2’nci maddesinde “ 2 .1. İhale konusu işin/alımın;
a) Adı: İl Müdürlüğümüze Bağlı Kuruluşların 2026 Yılı Malzeme Dahil Mamul Yemek Alımı Dağıtımı ve Sonrası Hizmetler Mamul Yemek Alımı İhalesi
b) Türü: Hizmet alımı
c) İlgili Uygulama Yönetmeliği: Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği
ç)Miktarı: İhalede kısımların adetleri ekte belirtilmiştir.
1-Isparta Çocuk Evleri Sitesi Müdürlüğü için 109600 adet
2-Eğirdir Huzurevi Müdürlüğü için 90900 adet
3-Uluborlu Hacı Ahmet Şençopur Huzurevi, Yaşlı Bakım ve Rehabilitasyon Merkezi Müdürlüğü için 153200 adet
4-Uluborlu İbrahim Etem Erbil Engelli Rehabilitasyon ve Aile Danışma Merkezi Müdürlüğü için 129700 adet
5-Isparta Kadın Konukevi Müdürlüğü için 60816 adet
6-Isparta Engelsiz Yaşam Bakım, Rehabilitasyon ve Aile Danışma Merkezi Müdürlüğü için 85800 adet
7-Yalvaç Hasan-Emine BÜYÜKKUTLU Huzurevi Yaşlı Bakım ve Rehabilitasyon Merkezi Müdürlüğü ve Şarkikaraağaç Remzi ÇOPUR Huzurevi Ek Hizmet Birimi için 175180 adet
Ayrıntılı bilgi idari şartnamenin ekinde yer almaktadır.
d) İşin yapılacağı/malın teslim edileceği yer:
1-Isparta Çocuk Evleri Sitesi Müdürlüğü
2-Eğirdir Huzurevi Müdürlüğü
3-Uluborlu Hacı Ahmet Şençopur Huzurevi, Yaşlı Bakım ve Rehabilitasyon Merkezi Müdürlüğü
4-Uluborlu İbrahim Etem Erbil Engelli Rehabilitasyon ve Aile Danışma Merkezi Müdürlüğü
5-Isparta Kadın Konukevi Müdürlüğü
6-Isparta Engelsiz Yaşam Bakım, Rehabilitasyon ve Aile Danışma Merkezi Müdürlüğü
7-Yalvaç Hasan-Emine BÜYÜKKUTLU Huzurevi Yaşlı Bakım ve Rehabilitasyon Merkezi Müdürlüğü ve Şarkikaraağaç Remzi ÇOPUR Huzurevi Ek Hizmet Birim” düzenlemesi,
“Teklif fiyata dahil olan giderler” başlıklı 25’inci maddesinde “25.1. Sözleşmenin uygulanması sırasında, ilgili mevzuat gereğince ödenecek ulaşım, sigorta, vergi, resim ve harç giderleri teklif fiyatına dâhildir.
25.2. 25.1 inci maddede yer alan gider kalemlerinde artış olması ya da benzeri yeni gider kalemlerinin oluşması hallerinde, teklif edilen fiyatın bu tür artış ya da farkları karşılayacak payı içerdiği kabul edilir. Yüklenici, bu artış ve farkları ileri sürerek herhangi bir hak talebinde bulunamaz.
25.3. Teklif fiyata dâhil olan diğer giderler aşağıda belirtilmiştir:
25.3.1.Malzeme Dahil Yemek Hazırlama, Dağıtım ve Servis Hizmet Alımına ilişkin Kahvaltı, Ana Öğün (Öğle ve Akşam yemeği), Ara Öğün, Özel Gün Menüsü Giderleri (Toplam 805196 adet öğün) ile işçilik ücreti, ulusal bayram ve genel tatil gün ücreti, yol ve giyecek giderleri teklif fiyata dahildir.
Kuruluşların yemekhanesinde çalışacak olan 3 aşçı başı, (brüt asgari ücretin %50 fazlası) 11 aşçı (brüt asgari ücretin %30 fazlası), 9 aşçı yardımcısı (brüt asgari ücretin % 10 fazlası), 19 servis, bulaşık personeli (brüt asgari ücret) teklif fiyata dahildir.
…
7. Kısım Hasan Emine Büyükkutlu Huzurevi Yaşlı Bakım ve Rehabilitasyon Merkezi Müdürlüğü Teklif mektubunda yer alan öğün sayıları, yemeklerin kuruluşta pişirildiği ve hizmetin sunumuyla ilgili çalışan personelin işçilik giderleri (işçi ücreti, sigorta primleri, ulusal bayram ve genel tatil günleri) teklif fiyata dahildir.
1 Aşçı Başı (Brüt Asgari Ücretin %50 Fazlası)
3 Aşçı (Brüt Asgari Ücretin %30 Fazlası)
2 Aşçı Yardımcısı (Brüt Asgari Ücretin %10 Fazlası)
4 Servis Bulaşık Personeli (Brüt Asgari Ücret)
Ulusal Bayram ve Genel Tatil Günlerinde çalışan Ulusal Bayram ve Genel Tatil Günlerinde çalışan Bir işçi için 15,5 gün olup toplam 10 işçi için 155 gündür.
Kuruluşta çalışan personele aylık 26 gün üzerinden gidiş-dönüş olmak üzere brüt 30,00 TL yol ücreti verilecek ve ücret bordrosunda belirtilecektir.
25.3.4. Diğer giderler:
…
_7- Yalvaç Hasan-Emine BÜYÜKKUTLU HYBR Merkezi Müdürlüğü ve Şarkikaraağaç Remiz ÇOPUR Huzurevi Ek Hizmet Birimi
Aşçıbaşı Forması (Alpaka Kumaş) - 2 Adet
Aşçı Forması (Alpaka Kumaş) - 6 Adet
Aşçı Yardımcısı Forması (Alpaka Kumaş) -4 Adet
Servis ve Bulaşık Personeli Forması (Alpaka Kumaş) – 8 Adet
Terlik (Yüksek nefes alabilirlik özellikli, deri, dış burun koruma, ter emici ve aşınmaya karşı dayanıklı) 20 Ad
Teknik Şartnamenin A.3. Talep Edilen Su Sebili ve Damacanalar teklif fiyata dahildir.
TAŞIMA YOLUYLA DAĞITIM YAPILACAK KURULUŞLAR_
Isparta Çocuk Evleri Sitesi Müdürlüğü (Batıkent Mahallesi Kız İlk Adım gidiş dönüş mesafesi 10 km haftanın 7 günü günde 2 öğün)
Uluborlu Hacı Ahmet Şençopur Huzurevi, Yaşlı Bakım ve Rehabilitasyon Merkezi Müdürlüğü (Senir Yaşlı Yaşam Evi (Senir Yaşlı Yaşam Evine gidiş dönüş haftada bir kere 70 km)
Uluborlu İbrahim Etem Erbil Engelli Rehabilitasyon ve Aile Danışma Merkezi Müdürlüğü (Gül ve Kiraz Umut Evleri (Gül ve Kiraz Umut evleri toplam 2 km haftanın 7 günü günde 2 öğün.)
Isparta Engelsiz Bakım, Rehabilitasyon ve Aile Danışma Merkezi Müdürlüğü(Umut Evleri ve Aktif Yaşam Merkezi (Isparta Merkezde bulunan Umut Evi için gidiş dönüş 20 Km haftada 1 kere, Aktif Yaşam Merkezi Gidiş Dönüş 20 km haftada 5 kere 1 öğün (öğle yemeği))
Dağıtım yapılacak Kuruluşlara Ulaşım Yüklenici firma tarafından sağlanacaktır.
25.4. Sözleşme konusu işin bedelinin ödenmesi aşamasında doğacak Katma Değer Vergisi (KDV), ilgili mevzuatı çerçevesinde idare tarafından yükleniciye ayrıca ödenir.
25.5. Bu madde boş bırakılmıştır.” düzenlemesi yer almaktadır.
“Aşırı düşük teklifler” başlıklı 33’üncü maddesinde “33.1. Bu ihalede ekonomik açıdan en avantajlı teklif, teklif edilen fiyatların en düşük olanıdır.
33.1.1. Bu madde boş bırakılmıştır.
33.1.2. Bu madde boş bırakılmıştır.
33.2 33.1 inci maddeye göre yapılan değerlendirme sonucunda tekliflerin eşit çıkması halinde ekonomik açıdan en avantajlı teklif aşağıdaki şekilde belirlenecektir.
33.2.1. Ekonomik açıdan en avantajlı teklifin birden fazla istekli tarafından verilmiş olması halinde; Elektronik eksiltme yapılmayan 1- Isparta Çocuk Evleri Sitesi Müdürlüğü, 2-Eğirdir Huzurevi Müdürlüğü, 3-Uluborlu Hacı Ahmet Şençopur Huzurevi, Yaşlı Bakım ve Rehabilitasyon Merkezi Müdürlüğü, 4-Uluborlu İbrahim Etem Erbil Bakım Rehabilitasyon ve Aile Danışma Merkezi Müdürlüğü, 5-Isparta Kadın Konukevi Müdürlüğü, 6-Isparta Engelsiz Yaşam Bakım, Rehabilitasyon ve Aile Danışma Merkezi Müdürlüğü, 7-Yalvaç Hasan Emine Büyükkutlu Huzurevi Yaşlı Bakım ve Rehabilitasyon Merkezi Müdürlüğü kısımda/kısımlarda Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliğinin 63 üncü maddesinin birinci fıkrasında düzenlenen kriterler sırasıyla dikkate alınarak ekonomik açıdan en avantajlı teklif belirlenir.
33.2.2. Ekonomik açıdan en avantajlı teklifin tespiti için kura çekileceği durumlarda, 29 uncu maddeye göre tüm eşit teklif sahibi isteklilerin tekliflerinin değerlendirilmesine ilişkin işlemler tamamlandıktan sonra, geçerli eşit teklif sahibi tüm istekliler kuraya davet edilecektir.
33.3. Fiyat avantajı uygulanması:
33.3.1.Tekliflerin değerlendirilmesinde yerli istekliler lehine fiyat avantajı uygulanmayacaktır.
33.4. Bu madde boş bırakılacaktır.” düzenlemesi yer almaktadır.
İhalenin “ 7-Yalvaç Hasan Emine Büyükkutlu Huzurevi Yaşlı Bakım ve Rehabilitasyon Merkezi Müdürlüğü ” kısmına ait birim fiyat teklif cetveli aşağıdaki gibidir:
| A | B |
|---|---|
| Sıra No | İş Kaleminin Adı ve Kısa Açıklaması |
| Birimi | İşçi Sayısı |
| 1 | Aşçıbaşı(Brüt asgari ücretin %50 fazlası) |
| 2 | Aşçı(Brüt asgari ücretin %30 fazlası) |
| 3 | Aşçı Yardımcısı(Brüt asgari ücretin %10 fazlası) |
| 4 | Servis/Bulaşık Elemanı(Brüt asgari ücret) |
| I. ARA TOPLAM (KDV Hariç) | __ |
| Sıra No | İş Kaleminin Adı ve Kısa Açıklaması |
| 1 | 13+ Yaş Kahvaltı |
| 2 | 13+ Yaş Öğle Yemeği |
| 3 | 13+ Yaş Akşam Yemeği |
| 4 | 13+ Yaş Ara Öğün |
| 5 | Özel Gün Menüsü |
| 6 | Ulusal Bayram ve Genel Tatil (Aşçı Başı%50) |
| 7 | Ulusal Bayram ve Genel Tatil (Aşçıı%30) |
| 8 | Ulusal Bayram ve Genel Tatil (Aşçı Yardımcısı%10) |
| 9 | Ulusal Bayram ve Genel Tatil (Servis/bulaşık Elemanı) |
| II. ARA TOPLAM (KDV Hariç) | __ |
| KISIM TOPLAM TUTARI(KDV Hariç) | __ |
| GENEL TOPLAM | B |
| --- | --- |
| --- | --- |
Teknik Şartname’nin “İşin Konusu” başlıklı 1’inci bölümünde “Bu işin konusu; kuruluş mutfaklarında yemek pişirme yoluyla mamul yemek alımı, dağıtımı ve servis hizmetleridir.” düzenlemesi,
__
“Yemek Çeşitleri Ve Öğün Sayıları” bölümünde “7-Yalvaç Hasan-Emine Büyükkutlu Huzurevi Yaşlı Bakım ve Rehabilitasyon Merkezi Müdürlüğü ve Şarkikaraağaç Remzi Çopur Huzurevi Ek Hizmet Birimi için 1 (bir) adet kahvaltı, 1 (bir) adet öğle, 1 (bir) adet akşam yemeği ile ara öğünlerin (kuşluk, ikindi, gece) pişirilmesi, servisi ve servis sonrası hizmetlerinin yürütülmesi işidir. Öğünler ve örnek yemek çeşitleri aşağıdaki tablolarda belirtilen sayıda uygulanacaktır.” düzenlemesi yapılmıştır.
Aynı Şartname’de A.2’nci bölümünde öğün sayıları;
__
“7. Kısım Öğün Sayıları (Yalvaç Hasan-Emine Büyükkutlu Huzurevi Yaşlı Bakım ve Rehabilitasyon Merkezi Müdürlüğü ve Şarkikaraağaç Remzi Çopur Huzurevi ek Hizmet Birimi)
__
| ANA ÖĞÜNLER | ARA ÖĞÜNLER | __Toplam |
|---|---|---|
| Yaş grubu | Kahvaltı | Öğlen yemeği |
| 13+ Yaş Grubu | 41975 | 49275 |
| Özel Gün Menüsü | __ | __ |
| Diyet | __ | __ |
| Diğer Personel | Vardiyasına denk gelen sabah, öğlen veya akşam ana öğünlerinden faydalanabilir. Ara Öğün hakkı yoktur. | __ |
şeklinde belirtilmiştir.
Teknik Şartname’de 14 günlük örnek menü listesine ve yemeklerin içerik miktarlarına yer verilmiştir.
Başvuruya konu ihalenin kapsamının “2026 Yılı Malzeme Dahil Mamul Yemek Alımı, Dağıtımı ve Sonrası Hizmetler Mamul Yemek Alımı İhalesi” olduğu, ihalenin şikayete konu Yalvaç Hasan Emine Büyükkutlu Huzurevi Yaşlı Bakım ve Rehabilitasyon Merkezi Müdürlüğü kısmına 14 isteklinin teklif sunduğu, ihaleye teklif sunan Şeren Yemek Kurumsal Organizasyon Limited Şirketi’nin kısma verdiği teklifin İdari Şartname’nin 47.3’üncü maddesinde belirtilen tutarın üstünde olması nedeniyle değerlendirme dışı bırakıldığı, teklifi sınır değerin altında aşırı düşük teklif olarak tespit edilen 4 istekliden Mess Dezenfeksiyon İlaçlama Sanayi ve Ticaret Anonim Şirketi’nin süresi içinde aşırı düşük teklif açıklaması sunduğu ve açıklamasının uygun olduğunun tespit edildiği, aşırı düşük teklif açıklaması sunmayan Elmadağ Yemek Sanayi ve Ticaret Anonim Şirketi, Mirim Yemek Anonim Şirketi, Özil Temizlik Turizm Yemek Gıda Güvenlik Hizmetleri İnşaat Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi ve Yeşil Akhisar Yemekhane İşletmeciliği Gıda Maddeleri Temizlik İşleri ve Temizlik Maddeleri Sanayi ve Ticaret Limited Şirketleri’nin tekliflerinin değerlendirme dışı bırakıldığı, yapılan değerlendirmede Mess Dezenfeksiyon İlaçlama Sanayi ve Ticaret Anonim Şirketi’nin teklifinin ekonomik açıdan en avantajlı teklif olarak belirlenmesine ve 7’nci kısmın uhdesine bırakılmasına, başvuru sahibi olan Degsan Gıda Temizlik Hizmetleri Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi’nin teklinin ise ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif olarak belirlenmesine karar verildiği anlaşılmıştır.
İdarece başvuru sahibi istekliye EKAP üzerinden gönderilen 10.11.2025 tarihli yazıda “ İl Müdürlüğümüze Bağlı Kuruluşların 2026 Yılı Malzeme Dahil Mamul Yemek Alımı, Dağıtımı ve Sonrası Hizmetler Mamul Yemek Alımı” ihalesinin 7-Yalvaç Hasan Emine Büyükkutlu Huzurevi Yaşlı Bakım ve Rehabilitasyon Merkezi Müdürlüğü kısmında 30.10.2025 tarihli teklifiniz, ihale komisyonu tarafından yapılan değerlendirme sonucunda aşırı düşük teklif olarak tespit edilmiştir. Aşırı düşük teklif açıklamanızı 13.11.2025 tarihi saat 18:00'a kadar EKAP üzerinden e-imza ile imzalamak suretiyle İdaremize göndermeniz gerekmektedir.
Açıklaması istenilen önemli teklif bileşenleri:
Kamu İhale Genel Tebliğ 79.2 maddesi doğrultusunda; İşin Teknik Şartnamesinde verilen 14 günlük Menüde belirtili yemek fiyatları (İhale Dokümanı kapsamında verilen Gıda Rasyonu ve Gıda Maddeleri Özellikleri esas alınarak)
İdari Şartnamenin 25. maddesinde belirtili işçilerin (işçi ücreti, sigorta primleri, ulusal bayram ve genel tatil günleri giderleri vb. tamamı) işçilik giderleri hakkında aşırı düşük teklifin önemli bileşenlerine ilişkin açıklamanızın sunulması” ifadelerine yer verilmek suretiyle aşırı düşük teklif açıklaması talebinde bulunulmuştur. 4734 sayılı Kanun’un 38’inci maddesinde ifade edildiği üzere, ihale komisyonu tarafından, verilen tekliflerin değerlendirilmesinden sonra, diğer tekliflere veya idarenin tespit ettiği yaklaşık maliyete göre teklif fiyatı aşırı düşük olduğunu belirlediği teklifler reddedilmeden önce, belirlediği süre içinde teklif sahiplerinden teklifte önemli olduğunu tespit ettiği bileşenler ile ilgili ayrıntıların yazılı olarak isteneceği hükme bağlanmıştır. Ayrıca ihale komisyonunca, anılan maddede belirtilen hususlar kapsamında yapılan yazılı açıklamalar dikkate alınmak suretiyle aşırı düşük tekliflerin değerlendirileceği belirtilmiş olup bu değerlendirme neticesinde, aşırı düşük teklif açıklamaları yeterli görülmeyen veya yazılı açıklamada bulunmayan isteklilerin tekliflerinin reddedileceği belirtilmiştir.Bu çerçevede, Kamu İhale Genel Tebliği’nin “Hizmet alımı ihalelerinde sınır değer tespiti ve aşırı düşük tekliflerin değerlendirilmesi” başlıklı 79’uncu maddesinde, ihale ilanında ve dokümanında teklifi sınır değerin altında kalan isteklilerden açıklama isteneceği belirtilen hizmet alımı ihalelerine ilişkin olarak aşırı düşük tekliflerin tespiti ve değerlendirilmesi yönünde ayrıntılı açıklamalara yer verilmiştir. Ayrıca malzemeli yemek hizmet alımı ihalelerinde aşırı düşük tekliflerin sunulması ve değerlendirilmesine ilişkin olarak ise özel açıklamalar da bulunmaktadır. Buna göre, malzemeli yemek hizmet alımı ihalelerinde aşırı düşük tekliflerin değerlendirilmesinde kullanılmak üzere Teknik Şartname’de asgari iki haftalık örnek menü düzenlemesi yapılması gerektiği öngörülmüş olup bu menüde yer alan yemeklerin içerikleri ile çiğ girdi miktarlarının belirtilmesi gerektiği belirtilmiştir.Kamu İhale Genel Tebliği’nin 79.2.6’ncı maddesinde, malzemeli yemek hizmet alımı ihalelerinde aşırı düşük tekliflerin değerlendirilmesinde kullanılmak üzere Teknik Şartname’de asgari iki haftalık örnek menü düzenlemesi yapılacağı ve bu menüde yer alan yemeklerin içerikleri ile çiğ girdi miktarlarının belirtileceği, teklifi aşırı düşük bulunan isteklilerin “ana girdi”, “işçilik” ve “yardımcı gider” oranlarının belirtildiği malzemeli yemek sunumu hesap cetvelini hazırlayarak açıklaması kapsamında sunması, bu açıklamanın geçerli kabul edilebilmesi için “(Ana Girdi Maliyeti+İşçilik Maliyeti)/Toplam Teklif Tutarı” oranının 0,80’den az ve 0,95’den çok olmaması gerektiği, oran belirtmeyen veya belirttiği oran 0,80’den az veya 0,95’den çok olan isteklilerin tekliflerinin ise reddedilmesi gerektiği, istekliler tarafından sadece iki haftalık örnek menüdeki ana girdiler ve işçilik giderleri dikkate alınarak açıklama yapılması gerektiği, isteklilerin örnek menüdeki girdiler ve işçilik gideri kullanılarak teklif ettikleri birim fiyatını açıklamalarının gerektiği, toplam miktar ve tutar açıklamasının ise yapılmayacağı, örneğin normal kahvaltı, diyet kahvaltı, ara öğün, normal yemek ve diyet yemek gibi birim fiyatları içeren bir ihalede, isteklilerin teklif ettikleri birim fiyatı; örnek menüyü ve bu menünün üretimi için gerekli işçilik tutarını kullanarak tevsik etmeleri durumunda açıklamanın uygun kabul edileceği açıklanmıştır.Yapılan inceleme uyarınca, ihale üzerinde bırakılan MESS Dezen. İlaç. San. ve Tic. A.Ş tarafından sunulan aşırı düşük teklif açıklamasında malzemeli yemek sunumu hesap cetvelinin sunulduğu, söz konusu hesap cetvelinde ana çiğ girdiler hesaplama tablosu, işçilik girdileri hesaplama tablosu ve yardımcı girdiler hesaplama tablosuna yer verildiği, açıklama kapsamında; 13+ yaş kahvaltı, öğle yemeği, akşam yemeği ara öğünler ve özel gün menüsü için iki haftalık örnek menülere göre ayrı ayrı gramaj tablolarının sunulduğu, ticaret borsası bültenleri ve maliyet/satış tutarı tespit tutanaklarına yer verildiği görülmüştürİdare tarafından Teknik Şartname’de düzenlenen iki haftalık örnek menüler ile başvuru sahibinin iddia ettiği hususlar esas alınarak ihale üzerinde bırakılan MESS Dezen. İlaç. San. ve Tic. A.Ş. tarafından sunulan aşırı düşük teklif açıklamaları incelendiğinde aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir.-“Gıda Malzemeleri Özellikleri” ni belirten dokümanda bamya girdisine ilişkin olarak çiçek bamya olacağı, mevsim şartları göz önünde bulundurularak taze veya kurutulmuş olarak kullanılabileceği ve ayrıca dondurulmuş taze bamyanın 1.sınıf (sultani) bamya olacağı belirtilmiş olup, ihale üzerinde bırakılan istekli tarafından iki haftalık örnek menünün 7.gün akşam yemeğinde yer verilen “Etli Bamya” yemeği için “Ana Girdiler Tablosu”nda yer alan bamya girdisine ilişkin maliyet/satış tutarı tespit tutanağının sunulduğu, söz konusu girdi maliyetinin de ana girdi maliyeti hesaplamalarına dâhil edildiği, maliyet/satış tespit tutanağında bamya girdisine yönelik olarak (yaş ve çiçek) ibaresine yer verildiği ve yapılan açıklamada bir aykırılık bulunmadığı,-“Gıda Malzemeleri Özellikleri” ni belirten dokümanda roll ekmek için ekmeklerin ağırlığının 50 gr(+-5 gr) olacak şekilde olacağı, roll ekmek şeklinde ve paketlenmiş olacağı düzenlemesine karşılık ihale üzerinde bırakılan istekli tarafından roll ekmek girdisine yönelik olarak maliyet/satış tutarı tespit tutanağının sunulduğu, söz konusu tutanakta roll ekmeğin 50 gr poşetli normal şekilde belirtildiği, fatura tarihlerinin tutanağa esas son üç aylık vergilendirme dönemine ait olduğu,-Gıda rasyonunda 2 gr olacağı belirtilen paket bitkisel çayların ihale üzerinde bırakılan istekli tarafından yapılan açıklamada maliyet/satış tutarı tespit tutanağı ile 2 gr olarak şekilde açıklandığı,-Gıda Malzemeleri Özellikleri” ni belirten dokümanda Zeytinyağı” girdisi için natürel sızma zeytinyağının doğrudan tüketime uygun serbest yağ asitliği oleik asit cinsinden her 100 gramda 0,8 gramdan fazla olmayan yağlar olacağı, riviera zeytinyağının rafine zeytinyağı ile doğrudan tüketime uygun natürel zeytinyağları karışımından oluşan ve serbest yağ asitliği oleik asit cinsinden her 100 gramda 1,0 gramdan fazla olmayan yağ olacağı ve yağların net 5-16-18 kg’lık kutular içinde geleceği ve denedikten sonra net ağırlık üzerinden kabul edileceği hususlarının belirlendiği ve ihale üzerinde bırakılan istekli tarafından söz konusu girdi için Balıkesir Aralık 2024 Ticaret Borsası Bülteni ile açıklama yapıldığı ve kilogram üzerinden miktar öngörüldüğü,-Ketçap ve mayonez girdileri için, maliyet/satış tutarı tespit tutanağının sunulduğu, söz konusu girdi maliyetinin de ana girdi maliyeti hesaplamalarına dâhil edildiği,-Gıda Malzemeleri Özellikleri” ni belirten dokümanda “Tahin helva(Sade-Kakaolu-Fıstıklı)/Diabetik” girdisi için yürürlükte olan “Türk Gıda Kodeksi Tahin Helvası Tebliği özelliklerine uygun olacağı, orijinal ambalajında teslim edilmesi gerektiği, ambalaj üzerinde firma adı, adresi, malın adı, cinsi, tipi, süzme ağırlığı, net ağırlığı vb. bilgilere yer verilmesi gerektiği hususlarının belirlendiği ve ihale üzerinde bırakılan istekli tarafından söz konusu girdinin maliyet/satış tutarı tespit tutanağı ile ve 80 gr paketli (her ne kadar gıda malzemelerinin özellikleri dokümanında bu hususta belirleyici bir düzenleme olmasa da) şekilde açıklandığı,- Gıda Malzemeleri Özellikleri” ni belirten dokümanda “Kuru Üzüm” girdisi için içinde çekirdek bulunmayacağına dair düzenleme yapıldığı, buna karşılık ihale üzerinde bırakılan istekli tarafından söz konusu girdinin maliyet/satış tutarı tespit tutanağı ile ve (çekirdeksiz sarı) ve (sultani) şeklinde açıklandığı,- Gıda Malzemeleri Özellikleri” ni belirten dokümanda “Taze/Dondurulmuş Çanak Enginar” girdisi için mevsim şartları göz önünde bulundurularak taze veya dondurulmuş olarak kullanılabileceği, dondurulmuş enginarların yapraklarının ayrılmış ve içi temizlenip çanak şekli verilmiş olması gerektiğine dair niceliksel bir düzenleme yapıldığı, aslolanın enginar girdisinin açıklanması olduğu, ihale üzerinde bırakılan istekli tarafından da söz konusu girdi maliyet/satış tutarı tespit tutanağı ile açıklama yapıldığı, -Gıda Malzemeleri Özellikleri” ni belirten dokümanda “Taze Fasulye” girdisi için “Ayşe kadın ve sırık fasulyelerden biri olacağına yönelik belirleme yapıldığı, iki haftalık örnek yemek menüsünde yer alan etli taze fasulye ve etli yaz türlüsü yemeklerinin ana girdisi olan taze fasulyeye yönelik ihale dokümanı ekinde gönderilen Aile ve Sosyal Hizmetler Müdürlüğü’nün Gıda Rasyonunda yer alan söz konusu yemeklerde de aynı şekilde “taze fasulye” şeklinde ifadeye yer verildiği, dolayısıyla açıklamanın da özelliği ayşe kadın veya sırık fasulye olan taze veya dondurulmuş ayrımı yapılmaksızın salt fasulye girdisi üzerinde yapılacağı, ihale üzerinde bırakılan istekli tarafından da fasulye girdisi için (Ayşe kadın/sırık) (kılçıksız) şeklindeki ibareyle maliyet/satış tutarı tespit tutanağı ile açıklama yapıldığı,- Gıda Malzemeleri Özellikleri” ni belirten dokümanda yumurta girdisi için 63 gr-72 gr ağırlığında olması gerektiğine dair düzenleme yapıldığı, ihale üzerinde bırakılan istekli tarafından yapılan açıklamada maliyet/satış tutarı tespit tutanağı ile ve 63-72 gr olarak açıklandığı, -Maden suyu girdisine yönelik her ne kadar iki haftalık örnek yemek menüsünde bir belirleme yapılmamışsa da, ihale üzerinde bırakılan istekli tarafından söz konusu girdi için maliyet/satış tutarı tespit tutanağı (maden suyu 20 ml) ile açıklama yapıldığı,-Pet bardak su, paket meyve suyu, paket ayran, yufka girdileri için maliyet/satış tutarı tespit tutanağı ile açıklama yapıldığı, fatura tarihlerinin tutanağa esas son üç aylık vergilendirme dönemine ait olduğu,- Gıda Malzemeleri Özellikleri” ni belirten dokümanda paket labne peynirinin 40 gr, paket üçgen peynirin 12,5 gr, paket balın 20 gr, paket tereyağın 15 gr ve paket kakaolu fındık kremasının 15 gr olacağının düzenlendiği, buna karşılık da ihale üzerinde bırakılan istekli tarafından söz konusu girdiler için maliyet/satış tutarı tespit tutanağı ile dokümanda belirtilen gramajlarda açıklamada bulunulduğu, - Gıda Malzemeleri Özellikleri” ni belirten dokümanda “paket reçel” girdisi için reçellik hale gelmiş taze meyvelerden sadece %100 pancar şekerinden ve en az %40 tane olmak üzere konserve şeklinde imal edilmiş olacağı yönündeki niceliksel özelliklerin düzenlendiği, ihale üzerinde bırakılan istekli tarafından söz konusu girdi için maliyet/satış tutarı tespit tutanağı ile 20 gramlık paketlerde ve %50 oranda meyveli olacak şekilde açıklama yapıldığı,- Gıda Malzemeleri Özellikleri” ni belirten dokümanda “paket tahin-pekmez” girdisi için sıvı tahin-pekmez karışımı olacağı, karışımın toplam 40 gr olacağı ve karışımında tahin-pekmez oranının %40-%60 olacağının belirlendiği, ihale üzerinde bırakılan istekli tarafından söz konusu girdi için maliyet/satış tutarı tespit tutanağı ile dokümanda belirtilen gramajlarda açıklamada bulunulduğu, -Gıda Malzemeleri Özellikleri’ni belirten dokümanda “Zeytin (Siyah-yeşil-biberli yeşil-kırma yeşil zeytin-çizik yeşil zeytin-diyet tuzsuz) girdileri için Gemlik tipi, olgun taneli, küçük çekirdekli olacağı, ayrıca 1 kg zeytin sayıldığında 230-260 adedi geçmeyeceğinin belirlendiği, ihale üzerinde bırakılan istekli tarafından “zeytin” girdisine ilişkin olarak maliyet/satış tutarı tespit tutanağı ile tüm zeytin çeşitleri için ayrı ayrı Gemlik Tipi 230-260 kalibre olduğu belirtilmek suretiyle açıklama yapıldığı, - Gıda Malzemeleri Özellikleri’ni belirten dokümanda pastırma, sucuk, salam ve sosis girdilerinin %100 dana etinden olması gerektiğinin belirtildiği, buna karşılık ihale üzerinde bırakılan istekli tarafından söz konusu girdilerin maliyet/satış tutarı tespit tutanağı ile ve %100 dana eti olduğu belirtilmek suretiyle açıklandığı,-Pastacılık yağı, pudra şekeri ve kakao girdileri için maliyet/satış tutarı tespit tutanağı ile açıklama yapıldığı,-Gıda Malzemeleri Özellikleri’ni belirten dokümanda sütlere ilişkin olarak pastörize, UHT ve 1.sınıf tam yağlı olacağı paket süt girdileri pastörize/UHT ve tam yağlı, ambalajların üzerinde üretici firmanın adı, ticaret unvanı, adresi, varsa tescil edilmiş markası, sterilizasyon şekli (pastörize/UHT), sütün yağ oranı, sınıfı, tipi, net miktarı(en az litre olarak)…belirtilmesi gerektiği,200 ml ambalajlı paket sütlerin pipetli olarak teslim edileceğinin düzenlendiği, ihale üzerinde bırakılan istekli tarafından süt girdisine ilişkin olarak maliyet/satış tutarı tespit tutanağı ile 200 ml paketli (UHT) (tam yağlı), süt (UHT, tam yağlı litre) ve süt(UHT, tam yağlı kilogram) şeklinde açıklama yapıldığı,
-Gıda Malzemeleri Özellikleri’ni belirten dokümanda yoğurt girdisinin 200 gr paket yoğurt olarak verileceğinin düzenlendiği, ihale üzerinde bırakılan istekli tarafından yoğurt girdisine ilişkin olarak maliyet/satış tutarı tespit tutanağı ile 200 gr tam yağlı olarak açıklama yapıldığı,
- Krema girdisi için maliyet/satış tutarı tespit tutanağı ile açıklama yapıldığı,-Tam yağlı ezine peyniri için maliyet/satış tutarı tespit tutanağı ile açıklama yapıldığı,-Her ne kadar iki haftalık örnek menüde yer almayan mantı yemeğindeki mantı girdisine ilişkin ihale üzerinde bırakılan istekli tarafından açıklama yapılması gerekli değilse de maliyet/satış tutarı tespit tutanağı ile %100 dana etli olarak açıklama yapıldığı,- Gıda Malzemeleri Özellikleri’ni belirten dokümanda baklavanın cevizli olacağına dair düzenleme yapıldığı ve ihale üzerinde bırakılan isteklinin maliyet/satış tutarı tespit tutanağı ile yaptığı açıklamasında da baklava(hazır) girdisine yönelik olarak (cevizli, tereyağlı) şeklinde belirlemeye yer verildiği,-Dereotu ve maydanoz girdileri için Gıda Malzemeleri Özellikleri’ni belirten dokümanda demetler halinde bağlanmış olacağı, demetlerin en küçüğünün de 200 gramdan az olmayacağının belirlendiği, ihale üzerinde bırakılan istekli tarafından söz konusu girdilerin Ocak ve Haziran 2025 Muğla Ticaret Bültenleri ile kilogram/adet üzerinden açıklama yapıldığı,- Gıda Malzemeleri Özellikleri’ni belirten dokümanda kereviz girdisine yönelik iyi cins kök kerevizlerden olacağı, kerevizlerin her birinin 200-500 gram ağırlığında olacağına dair düzenlemeye karşılık, ihale üzerinde bırakılan istekli tarafından kereviz girdisine ilişkin olarak maliyet/satış tutarı tespit tutanağı ile kereviz (kök) şeklinde açıklama yapıldığı,- Gıda Malzemeleri Özellikleri’ni belirten dokümanda her bir lahananın ağırlığının tartıldığında 250 gramdan aşağı olmayacağına dair düzenlemeye karşılık ihale üzerinde bırakılan istekli tarafından Trabzon Ticaret Borsası Haziran 2025 Aylık Bülteni ile kilogram üzerinden açıklama yapıldığı,- Gıda Malzemeleri Özellikleri’ni belirten dokümanda mantarın kültür mantarı olması gerektiğine yönelik düzenleme yapıldığı ve ihale üzerinde bırakılan istekli tarafından da Trabzon Ticaret Borsası Haziran 2025 Aylık Bülteni ile kültür mantarı olarak açıklama yapıldığı,- Gıda Malzemeleri Özellikleri’ni belirten dokümanda yeşil eriğin; papaz, kebap, aynalı ve can tabir edilen cinslerden olacağı belirlemesine karşılık ihale üzerinde bırakılan istekli tarafından söz konusu girdi için maliyet/satış tutarı tespit tutanağı ile erik(can eriği) şeklinde açıklama yapıldığı,-Mandalina girdisine yönelik olarak Gıda Malzemeleri Özellikleri’ni belirten dokümanda çekirdeksiz olanlardan tercih edileceğinin belirlendiği, ihale üzerinde bırakılan istekli tarafından söz konusu girdi için maliyet/satış tutarı tespit tutanağı ile mandalina(satsuma, çekirdeksiz) açıklaması yapıldığı,- Gıda Malzemeleri Özellikleri’ni belirten dokümanda piyasada mevsimine göre satılan ve öncelikle yerli muz olacağına dair belirleme yapıldığı, söz konusu ifadeden yerli muzun önceliğinin olduğunun ancak kesinlik arz etmediğinin anlaşılabileceği, buna karşılık ihale üzerinde bırakılan istekli tarafından muz girdisi için Trabzon Ticaret Borsası Haziran 2025 Aylık Bülteni ile muz(yerli) fiyatı üzerinden açıklama yapıldığı,- Gıda Malzemeleri Özellikleri’ni belirten dokümanda portakal girdisine ilişkin Washington, Finike veya yafa cinsi olacağına dair düzenleme yapıldığı, ihale üzerinde bırakılan istekli tarafından portakal gidisi için maliyet/satış tutarı tespit tutanağı ile portakal (Washington çekirdeksiz) şeklinde açıklama yapıldığı,
-Gıda Malzemeleri Özellikleri’ni belirten dokümanda üzüm girdisine ilişkin olarak siparişe göre beyaz sofralık üzüm ve renkli sofralık üzüm çeşitlerinden biri olacağı ve çekirdeksiz olarak getirileceği düzenlemesine karşılık ihale üzerinde bırakılan istekli tarafından üzüm girdisi için maliyet/satış tutarı tespit tutanağı ile üzüm(taze, çekirdeksiz, sofralık beyaz) şeklinde açıklama yapıldığı,
-Taze balıklar girdisine yönelik olarak Gıda Malzemeleri Özellikleri’ni belirten dokümanda balıkların fileto, taze veya dondurulmuş olarak teslim edilmesi yönünde düzenleme yapıldığı, iki haftalık örnek yemek menüsünde 5.gün öğlen yemeği menüsünde yer alan balık ızgara yemeği ana girdisi olan balık için ihale üzerinde bırakılan istekli tarafından maliyet/satış tutarı tespit tutanağı ile pangasius balığı (fileto, temizlenmiş, kılçıksız, taze) şeklinde açıklama yapıldığı,-İki haftalık örnek yemek menüsünde 8.gün akşam yemeği öğünü çeşidi olarak belirtilen peynirli milföy börek çeşidinde ana girdi olan milföy hamuru için ihale üzerinde bırakılan istekli tarafından maliyet/satış tutarı tespit tutanağı ile açıklama yapıldığı,-İki haftalık örnek yemek menüsünde yer verilen kuru pasta ve söz konusu menüde yer almayan ancak örnek özel gün menüsünde yer alan yaş pasta girdisi (açıklanması gerekmemesine karşın) için maliyet/satış tutarı tespit tutanağı ile açıklama yapıldığı,-İhale üzerinde bırakılan istekli tarafından “yarma” girdisi için maliyet/satış tutarı tespit tutanağı ile açıklama yapıldığı,-Gıda Malzemeleri Özellikleri’ni belirten dokümanda eriğin renginin mürdüm ve çekirdeksiz olması gerektiğinin düzenlenmesine karşılık ihale üzerinde bırakılan istekli tarafından maliyet/satış tutarı tespit tutanağı ile erik (mürdüm ve çekirdeksiz) şeklinde açıklama yapıldığı,-Fındık içi, antep fıstık, badem içi, kaju fıstık ve yer fıstığı içi girdilerinin Gıda Malzemeleri Özellikleri’ni belirten dokümanda badem içi hariç kavrulmuş olacağının düzenlendiği, ihale üzerinde bırakılan istekli tarafından antep fıstığı, kaju fıstık, yer fıstığı için maliyet/satış tutarı tespit tutanağı ile (tuzsuz ve kavrulmuş) şekilde, fındık içi girdisi için ise Gaziantep Ticaret Borsası 2025 Nisan Ayı Bültenindeki kavrulmuş fındık içi fiyatının kullanıldığı,-Gıda Malzemeleri Özellikleri’ni belirten dokümanda nohut girdisi için koçbaşı olacağının düzenlendiği, ihale üzerinde bırakılan istekli tarafından nohut girdisi için Karaman Ticaret Borsası 2025 Ocak Ayı Bültenindeki koçbaşı nohut fiyatının kullanıldığı, görülmüş olup, yapılan açıklamalarda mevzuata bir aykırılık bulunmadığı ve başvuru sahibinin iddialarının yerinde olmadığı sonucuna ulaşılmıştır.Öte yandan 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun 53’üncü maddesinin (j) fıkrasının dördüncü paragrafında “ İtirazen şikâyet başvuru bedelinin, itirazen şikâyet başvuru dilekçesinde yer verilen iddialar dikkate alınarak belirlenecek haklılık oranına karşılık gelen kısmının Kurul kararı ile başvuru sahibine iadesine karar verilir. Ancak Kurum tarafından 54 üncü maddenin onbirinci fıkrasının (c) bendi uyarınca başvurunun reddine veya eşit muamele ilkesi yönünden yapılan inceleme sonucunda 54 üncü maddenin onbirinci fıkrasının (a) ve (b) bentleri uyarınca ihalenin iptaline veya düzeltici işlem belirlenmesine karar verilmesi halinde başvuru bedeli iade edilmez… ” hükmü yer almaktadır.Bu çerçevede yapılan incelemede, başvuru sahibinin ileri sürdüğü iddialarında haklı bulunmadığı tespit edilmiş olup, Kanun’da öngörülen şekilde bir haklılık oranı oluşmamıştır. Bu nedenle, 4734 sayılı Kanun’un 53’üncü maddesinin (j) fıkrasının dördüncü paragrafı uyarınca itirazen şikayet başvuru bedelinin iadesinin mümkün olmadığı sonucuna varılmıştır.Ancak ihalenin şikâyete konu 7’nci kısmının yaklaşık maliyeti (27.434.966,64 TL) dikkate alındığında 4734 sayılı Kanun’un 53’üncü maddesi uyarınca ödenmesi gereken itirazen şikâyet başvuru bedelinin 101.344,00 TL olduğu, başvuru sahibi tarafından toplam yaklaşık maliyet üzerinden 152.021,00 TL’nin Kurum hesaplarına yatırıldığı, bu nedenle fazla ödendiği tespit edilen 50.677,00 TL’nin yazılı talebi halinde başvuru sahibine iadesinin gerektiği anlaşılmıştır.
B)**** İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Yönetmelik’in 18’inci maddesinin ikinci fıkrası yönünden yapılan inceleme sonucunda herhangi bir aykırılık tespit edilmemiştir.Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanun'un 65'inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen otuz gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere,1) Anılan Kanun'un 54'üncü maddesinin onbirinci fıkrasının (c) bendi gereğince itirazen şikâyet başvurusunun reddine,2) Fazla ödenen başvuru bedelinin, başvuru sahibinin yazılı talebi halinde iadesine,
Oybirliği ile karar verildi.__
****| ****| ****
****| ****| ****
****| ****| ****
10 Milyon+ Karar Arasında Arayın
Mahkeme, tarih, anahtar kelime ile filtreleyin. AI ile benzer kararları otomatik bulun.