KAMU İHALE KURULU KARARI

Toplantı No : 2025/055

Gündem No : 68

Karar Tarihi : 31.12.2025

Karar No : 2025/UH.I-2892

BAŞVURU SAHİBİ:

Yekta Tem. Taş. Gıda İnş. San. ve Tic. Ltd. Şti.,

İHALEYİ YAPAN İDARE:

Diyarbakır İl Tarım ve Orman Müdürlüğü,

BAŞVURUYA KONU İHALE:

2025/1890696 İhale Kayıt Numaralı “Diyarbakır Tarım ve Orman İl Müdürlüğü İl ve İlçe Müdürlüklerinde Kullanılmak Üzere Şoförsüz ve Yakıtsız 3 (üç) Adet 4x2 Pick-Up, 3 (üç) Adet Kamyonet Olup, Toplam 6 (Altı) Adet Araç Kiralama İşi” İhalesi

KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:

Diyarbakır İl Tarım ve Orman Müdürlüğü tarafından 05.12.2025 tarihinde açık ihale usulü ile gerçekleştirilen “Diyarbakır Tarım ve Orman İl Müdürlüğü İl ve İlçe Müdürlüklerinde Kullanılmak Üzere Şoförsüz ve Yakıtsız 3 (üç) Adet 4x2 Pick-Up, 3 (üç) Adet Kamyonet Olup, Toplam 6 (Altı) Adet Araç Kiralama İşi” ihalesine ilişkin olarak Yekta Tem. Taş. Gıda İnş. San. ve Tic. Ltd. Şti.nin 01.12.2025 tarihinde yaptığı şikâyet başvurusu hakkında idare tarafından süresi içinde karar alınmaması üzerine, başvuru sahibince 22.12.2025 tarih ve 203482 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 22.12.2025 tarihli dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunulmuştur.

Başvuruya ilişkin olarak 2025/2736 sayılı itirazen şikâyet dosyası kapsamında yapılan inceleme neticesinde esas inceleme raporu tanzim edilmiştir.

KARAR:

Esas inceleme raporu ve ekleri incelendi.

İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle,

1. İdari Şartname’nin 7.3.2’nci maddesinde K1 ve L1 yetki belgelerinin ortak girişimlerde tüm ortaklar tarafından sunulması gerektiği ile ilgili düzenleme yapılmışken yine İdari Şartname’nin 7.3.2.1’inci maddesinde, bu belgenin ortak girişim olması halinde tek ortağın sunmasının yeterli olduğu şeklinde bir düzenlemenin yer aldığı, bu düzenlemelerin çelişkili olduğu,

2. Teknik Şartname’nin “İşin Miktarı ve Yapılacağı Yerler” başlıklı 2’nci maddesinin (m) bendinde “ Şartnamede belirtilen araçların kontrolü, sevki ve idaresi için her 10 (on) araç için 1 tane kontrol aracı firma tarafından temin edilecektir. Kontrol araçları yakıt ve şoför hariç tüm masrafları yüklenici firma tarafında karşılanacaktır.” düzenlemesinin yer aldığı, ancak ihalede toplam 6 aracın kiralanacağı, bu nedenle bu maddenin değiştirilmesi gerektiği,

3. 3 adet kamyonetin “2023 ve üzeri model” yılında olmasının istenildiği, ancak söz konusu model yılının rekabet ortamına aykırılık teşkil ederek Cumhurbaşkanlığı tasarruf tedbirlerine uygun olmadığı,

4. Teknik Şartname’nin 4.1’inci maddesinde araçların 24 saat esasına göre çalıştırılacağı ve herhangi bir km sınırının olmayacağının düzenlendiği, bu düzenlemenin isteklilerin tekliflerini oluştururken sıkıntılara neden olacağı, araçların sarf edeceği km sınırının belirtilmesi gerektiği iddialarına yer verilmiştir.

Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir.

1. Başvuru sahibinin 1’inci iddiasına ilişkin olarak:

Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin “Aday veya isteklinin mesleki faaliyetini sürdürdüğünü ve teklif vermeye yetkili olduğunu gösteren belgeler” başlıklı 38’inci maddesinde “… (4) İhale konusu işin yerine getirilmesi için alınması zorunlu olan ve ilgili mevzuatında o iş için özel olarak düzenlenen sicil, izin, ruhsat vb. belgelerin adaylar veya istekliler tarafından sunulmasına ilişkin hükümlere, ilan ve ön yeterlik şartnamesi veya idari şartnamede yer verilir. İş ortaklarının her birinin söz konusu belgeleri ayrı ayrı sunması, konsorsiyumda ise her bir ortağın kendi kısmına ilişkin belgeleri sunması zorunludur.” düzenlemesi,

İdari Şartname’nin “İhale konusu işe/alıma ilişkin bilgiler” başlıklı 2’nci maddesinde “ 2.1. İhale konusu işin/alımın;

a) Adı: Araç Kiralama Hizmet Alımı İşi

b) Türü: Hizmet alımı

c) İlgili Uygulama Yönetmeliği: Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği

ç) Miktarı: 3 (üç) adet 4x2 Pick-up, 3 (üç) Adet Kamyonet toplam 6 adet araç kiralama işi

Ayrıntılı bilgi idari şartnamenin ekinde yer almaktadır.

d) İşin yapılacağı/malın teslim edileceği yer: Diyarbakır Tarım ve Orman İl Müdürlüğü” düzenlemesi,

Aynı İdari Şartname’nin “Katılım ve yeterlik kriterleri” başlıklı 7’nci maddesinde “…7.3.2. İhale konusu işin ya da malın satış faaliyetinin yerine getirilebilmesi için ilgili mevzuat gereğince alınması zorunlu olan sicil, izin, ruhsat, faaliyet belgesi vb. belgeler:

7.3.2.1. İş ortaklığı olarak teklif verilmesi halinde, her bir ortak tarafından 7.3.2 nci maddede yer alan belgelerin ayrı ayrı sunulması zorunludur…” düzenlemesi yer almaktadır.

Birim fiyat teklif cetvelinin aşağıdaki gibi olduğu görülmüştür:

Yapılan incelemede, Diyarbakır İl Tarım ve Orman Müdürlüğü tarafından, 05.12.2025 tarihinde birim fiyat üzerinden, e-teklif alınmak suretiyle gerçekleştirilen ihalenin “ Diyarbakır Tarım ve Orman İl Müdürlüğü İl ve İlçe Müdürlüklerinde Kullanılmak Üzere Şoförsüz ve Yakıtsız 3 (üç) Adet 4x2 Pick-Up, 3 (üç) Adet Kamyonet Olup, Toplam 6 (Altı) Adet Araç Kiralama İşi” olduğu, toplam 10 adet ihale dokümanının indirildiği ihaleye 6 isteklinin teklif verdiği, 12.12.2025 tarihinde onaylanan ihale komisyonu kararıyla ihalenin Servet Güneş zerinde bırakıldığı, Ortaçlar Tur. İnş. Nakl. Gıda Tem. San. ve Tic. Ltd. Şti.nin de ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif sahibi olarak belirlendiği, başvuru sahibinin teklif vermediği tespit edilmiştir.

İdari Şartname’nin 7.3.2’nci maddesinde “ Araçların 4925 sayılı Karayolları Taşıma Kanunu’nun 5’inci maddesi gereği Ulaştırma Bakanlığından alınmış aynı Kanuna dayanarak çıkarılan Karayolu Taşıma Kanunu’nun 6’ncı maddesinin 8-a bendinde yer alan ve istekliler adına düzenlenen K1 yetki belgesinin veya 9-a bendinde yer alan ve istekliler adına düzenlenen L1 yetki belgesinin ” aslının/noter tasdikli suretinin ihale komisyonuna ibraz edilmesinin zorunlu olduğu,

Ayrıca, söz konusu**** “ K1 yetki belgesine kayıtlı araçları gösteren listenin veya L1 yetki belgesine kayıtlı araçları gösteren listenin”**** aslının/noter tasdikli suretinin de __ sözleşmeden önce idareye sunulmasının zorunlu olduğu şeklinde düzenlemeye yer verildiği,

Aynı İdari Şartname’nin 7.3.2.1’inci maddesinde de iş ortaklığı olarak teklif verilmesi halinde, 7.3.2’nci maddede yer alan belgelerin iş ortaklığının her bir ortağı tarafından ayrı ayrı sunulacağının düzenlendiği,

Başvuruya konu ihaleye ait ihaleye katılım belgesi incelendiğinde; “Mesleki ve Teknik Yeterliğe İlişkin Bilgiler” sütununun “Sicil, İzin, Ruhsat ve Faaliyet Belgeleri” satırında, İdari Şartname’nin 7.3.2’nci maddesinde düzenlenen söz konusu belgelerin yer aldığı tespit edilmiştir.

Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin “Aday veya isteklinin mesleki faaliyetini sürdürdüğünü ve teklif vermeye yetkili olduğunu gösteren belgeler” başlıklı 38’inci maddesi gereğince iş ortaklığında, ortaklardan her birinin sicil, izin, ruhsat vb. belgeleri sunmaları gerektiği hükme bağlanmıştır.

Sonuç olarak, İdari Şartname’nin 7.3.2’nci maddesinde, K1 veya L1 yetki belgeleri ile K1 veya L1 yetki belgelerine kayıtlı araçları gösteren listenin ibraz edilmesinin, ihale konusu işin yerine getirilebilmesi için ilgili mevzuat gereğince alınması zorunlu olan sicil, izin, ruhsat, faaliyet belgesi vb. belgeler kapsamında istenildiği, aynı İdari Şartname’nin 7.3.2.1’inci maddesinde de söz konusu belgelerin iş ortaklığı olarak teklif verilmesi halinde, iş ortaklığının her bir ortağı tarafından ayrı ayrı sunulmasının zorunlu olduğunun düzenlendiği görülmüş olup, başvuruya konu edilen İdari Şartname düzenlemelerinin Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’ne uygun olduğu anlaşıldığından, başvuru sahibinin söz konusu iddiasının yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır.

2. Başvuru sahibinin 2’nci iddiasına ilişkin olarak:

17.05.2024 tarihli ve 32549 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan Tasarruf Tedbirleri ile ilgili 2024/7 sayılı Cumhurbaşkanlığı Genelgesi’nde “ …Kamu kurum ve kuruluşları kendi kuruluş mevzuatında belirtilen faaliyet alanları ile doğrudan ilgili olmayan herhangi bir harcama veya taahhütte bulunmayacak, ihale şartname ve sözleşmelerine idare tarafından kullanılmak üzere araç, makine, ekipman temini gibi alım ya da yapım konusuyla ilgisi olmayan unsurları dâhil etmeyeceklerdir…” düzenlemesi,

Kamu İhale Kurulu’nun 27.05.2024 tarih ve 2024/DK.D-91 sayılı Düzenleyici Kurul Kararı’nda “2024/7 sayılı Cumhurbaşkanlığı Genelgesinde, açıklanan tedbirlerin uygulanmasının hassasiyetle takip edileceği, denetleneceği, raporlanacağı ve aykırı hareket edenler hakkında gerekli yaptırımların uygulanacağının ve her kademedeki yöneticinin tasarruf ilkelerinin uygulanmasından sorumlu olduğunun vurgulandığı; bu çerçevede Genelgedeki “İhale şartname ve sözleşmelerine idare tarafından kullanılmak üzere araç, makine, ekipman temini gibi alım ya da yapım konusuyla ilgili olmayan unsurların dahil edilemeyeceği” hususuna ilişkin olarak 4734 sayılı Kamu İhale Kanununun temel ilkeleri ile Genelgedeki kapsam ve açıklamalar çerçevesinde;

1- 4734 sayılı Kanun kapsamındaki ihalelerin ihale dokümanlarında (idari şartname, sözleşme tasarısı, işin projesini de kapsayan teknik şartname ile birim fiyat tarifleri dâhil gerekli diğer belge ve bilgilerde) sözleşme konusu işlerin kontrolü, takibi vb. amaçlarla idarenin kullanımı için alım ya da yapım konusu ile ilgisi olmayan araç, makine ve ekipmanın (kontrollük, makam hizmetleri gibi yerlerde kullanılacak araçlar, bilgisayar, telefon, tablet vb.) yüklenici tarafından temin edileceğine ilişkin düzenleme yapılmamasına,

2- İhale dokümanlarında (idari şartname, sözleşme tasarısı, işin projesini de kapsayan teknik şartname ile birim fiyat tarifleri dâhil gerekli diğer belge ve bilgilerde) sözleşme konusu işlerin kontrolü, takibi vb. amaçlarla idarenin kullanımı için alım ya da yapım konusu ile ilgisi olmayan araç, makine ve ekipmanın (kontrollük, makam hizmetleri gibi yerlerde kullanılacak araçlar, bilgisayar, telefon, tablet vb.) yüklenici tarafından temin edileceğine ilişkin düzenleme yapılmış olan ve devam eden ihalelerde;

a) 4734 sayılı Kanunun 29 uncu maddesine göre zeyilname düzenlenerek bu yöndeki düzenlemelerin ihale dokümanlarından çıkarılmasına,

b) Zeyilname yapılması imkânının bulunmaması halinde söz konusu Genelgede yer alan “…Bu Genelgenin yayımlandığı tarih itibarıyla kamu kurum ve kuruluşları tarafından sözleşmesi imzalanmamış tüm mal ve hizmet alımları ile yapım işleri ihaleleri gözden geçirilecek ve bu Genelge hükümlerine uygun olmayan ihaleler iptal edilecektir …” düzenlemesi uyarınca ihalenin iptaline karar verilmesine,

…

_
Oybirliği ile karar verilmiştir.”_ ifadeleri,

İdari Şartname’nin “İhale konusu işe/alıma ilişkin bilgiler” başlıklı 2’nci maddesinde “ 2.1. İhale konusu işin/alımın;

a) Adı: Araç Kiralama Hizmet Alımı İşi

b) Türü: Hizmet alımı

c) İlgili Uygulama Yönetmeliği: Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği

ç) Miktarı: 3 (üç) adet 4x2 Pick-up, 3 (üç) Adet Kamyonet toplam 6 adet araç kiralama işi...” düzenlemesi,

Teknik Şartname’nin “İşin Miktarı ve Yapılacağı Yerler” başlıklı 2’nci maddesinin (m) bendinde “Şartnamede belirtilen araçların kontrolü, sevki ve idaresi için her 10 (On) araç için 1 tane kontrol aracı firma tarafından temin edilecektir. Kontrol araçları yakıt ve şoför hariç, tüm masrafları yüklenici firma tarafında karşılanacaktır.” düzenlemesi yer almaktadır.

İhale konusu iş kapsamında 3 adet 4x2 pick-up ve 3 adet kamyonet olmak üzere toplam 6 adet aracın kiralanacağı, bununla birlikte Teknik Şartname’nin 2’nci maddesinin (m) bendinde kiralanacak araçların kontrolü, sevki ve idaresi amacıyla, her 10 araç için 1 tane kontrol aracının yüklenici tarafından temin edileceği, bu kontrol aracının yakıt ve şoför hariç tüm masraflarının da yüklenici tarafından karşılanacağı şeklinde bir düzenlemeye yer verildiği görülmüştür.

__

Sonuç olarak, ihale konusu iş kapsamında toplam 6 aracın kiralanacağı, bu nedenle “her 10 araç için 1 tane kontrol aracı”nın temin edileceği şeklindeki düzenlemenin mevcut ihalede uygulanması imkânının bulunmadığı, isteklilerin tekliflerini oluştururken birim fiyat teklif cetvelinde yer alan araç sayısı üzerinden tekliflerini oluşturması gerektiği, kaldı ki Tasarruf Tedbirleri ile ilgili 2024/7 sayılı Cumhurbaşkanlığı Genelgesi ile Kamu İhale Kurulu’nun 27.05.2024 tarih ve 2024/DK.D-91 sayılı Düzenleyici Kurul Kararı gereğince, ihale dokümanlarında sözleşme konusu işlerin kontrolü, takibi vb. amaçlarla idarenin kullanımı için alım konusu ile ilgisi olmayan araçların yüklenici tarafından temin edileceğine ilişkin düzenlemenin de yapılamaması gerektiği anlaşılmış olup, başvuru sahibinin söz konusu iddiasının yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır.

3. Başvuru sahibinin 3’üncü iddiasına ilişkin olarak:****

4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun “Temel ilkeler” başlıklı 5’inci maddesinde “İdareler, bu Kanuna göre yapılacak ihalelerde; saydamlığı, rekabeti, eşit muameleyi, güvenirliği, gizliliği, kamuoyu denetimini, ihtiyaçların uygun şartlarla ve zamanında karşılanmasını ve kaynakların verimli kullanılmasını sağlamakla sorumludur.” hükmü,

Anılan Kanun’un “Şartnameler” başlıklı 12’nci maddesinde “İhale konusu mal veya hizmet alımları ile yapım işlerinin her türlü özelliğini belirten idari ve teknik şartnamelerin idarelerce hazırlanması esastır. Ancak, mal veya hizmet alımları ile yapım işlerinin özelliği nedeniyle idarelerce hazırlanmasının mümkün olmadığının ihale yetkilisi tarafından onaylanması kaydıyla, teknik şartnameler bu Kanun hükümlerine göre hazırlattırılabilir.

İhale konusu mal veya hizmet alımları ile yapım işlerinin teknik kriterlerine ihale dokümanının bir parçası olan teknik şartnamelerde yer verilir. Belirlenecek teknik kriterler, verimliliği ve fonksiyonelliği sağlamaya yönelik olacak, rekabeti engelleyici hususlar içermeyecek ve bütün istekliler için fırsat eşitliği sağlayacaktır.

Teknik şartnamelerde, varsa ulusal ve/veya uluslararası teknik standartlara uygunluğu sağlamaya yönelik düzenlemeler de yapılır. Bu şartnamelerde teknik özelliklere ve tanımlamalara yer verilir. Belli bir marka, model, patent, menşei, kaynak veya ürün belirtilemez ve belirli bir marka veya modele yönelik özellik ve tanımlamalara yer verilmeyecektir.

Ancak, ulusal ve/veya uluslararası teknik standartların bulunmaması veya teknik özelliklerin belirlenmesinin mümkün olmaması hallerinde "veya dengi" ifadesine yer verilmek şartıyla marka veya model belirtilebilir. ” hükmü,

Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin “Teknik Şartname” başlıklı 16’ncı maddesinde “(1) İşin teknik ayrıntılarını ve şartlarını gösteren bir teknik şartname hazırlanarak ihale dokümanına dâhil edilir. Teknik şartnamelerde belirlenecek teknik kriterlerin, verimliliği ve fonksiyonelliği sağlamaya yönelik olması, rekabeti engelleyici hususlar içermemesi ve bütün istekliler için fırsat eşitliği sağlaması zorunludur.

(2) Teknik şartnamede, varsa ulusal ve/veya uluslararası teknik standartlara uygunluğu sağlamaya yönelik düzenlemeler de yapılır. Bu şartnamede teknik özelliklere ve tanımlamalara yer verilir. Belli bir marka, model, patent, menşei, kaynak veya ürün belirtilemez ve belirli bir marka veya modele yönelik özellik ve tanımlamalara yer verilemez.

Ancak, ulusal ve/veya uluslararası teknik standartların bulunmaması veya teknik özelliklerin belirlenmesinin mümkün olmaması hallerinde "veya dengi" ifadesine yer verilmek şartıyla marka veya model belirtilebilir.” hükmü,

Aynı Yönetmelik’in “Yeterliğin belirlenmesinde uyulacak ilkeler” başlıklı 28’inci maddesinde “(1) Ekonomik ve mali yeterlik ile mesleki ve teknik yeterliğin saptanması amacıyla öngörülecek değerlendirme kriterleri ve istenecek belgeler, rekabeti engelleyecek şekilde belirlenemez …” hükmü,

**** 17.05.2024 tarihli ve 32549 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan Tasarruf Tedbirleri ile ilgili 2024/7 sayılı Cumhurbaşkanlığı Genelgesi’nde “ …Bu Genelge kapsamında edinimine izin verilen taşıtlar, kullanım süresi ve maliyet analizleri dikkate alınarak en ekonomik yöntemle temin edilecektir. Hizmet aracı olarak kullanılacak taşıtlarda baz veya standart donanımlı, yerli ve elektrikli, binek ve station wagon cinsi taşıtlarda 1600 cc ve altındaki motor hacimli, işletme maliyetleri düşük ve ekonomik olan taşıtlar tercih edilecektir. Ayrıca hizmet alımı suretiyle edinilecek taşıtlarda model yılı yeni araçlar yerine ekonomik olması durumunda binek ve station wagon cinsi taşıtlarda 10 yaşını, diğer taşıtlarda 15 yaşını doldurmamış olmak kaydıyla model yılı yeni olmayan araçlara öncelik verilecektir…” düzenlemesi,

İdari Şartname’nin “İhale konusu işe/alıma ilişkin bilgiler” başlıklı 2’nci maddesinde “ 2.1. İhale konusu işin/alımın;

a) Adı: Araç Kiralama Hizmet Alımı İşi

b) Türü: Hizmet alımı

c) İlgili Uygulama Yönetmeliği: Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği

ç) Miktarı: 3 (üç) adet 4x2 Pick-up, 3 (üç) Adet Kamyonet toplam 6 adet araç kiralama işi

Ayrıntılı bilgi idari şartnamenin ekinde yer almaktadır.

d) İşin yapılacağı/malın teslim edileceği yer: Diyarbakır Tarım ve Orman İl Müdürlüğü” düzenlemesi,

Sözleşme Tasarısı’nın “İşin süresi” başlıklı 9’uncu maddesinde “ 9.1. İşin süresi, işe başlama tarihinden itibaren 12 (onİki) aydır.

9.2. Bu sözleşmenin uygulanmasında sürelerin hesabı takvim günü esasına göre yapılmıştır.” düzenlemesi,

Teknik Şartname’nin “İşin Miktarı ve Yapılacağı Yerler” başlıklı 2’nci maddesinde;

__

İşin Yapılacağı Yer:| Araç Diyarbakır İl Tarım ve Orman Müdürlüğü sorumluluk alanı olan Diyarbakır il sınırları (Merkez, 17 İlçe ve Mahalleleri) içinde ve il dışı görevlerde de çalışacaktır.
3 Adet| 4x2 Çift Kabin Pick-up (Sürücüsüz /Yakıtsız)| _Araçlar 2020 ve üzeri model yılında olacaktır.__Araçlar en az 1.900 cc ve üzeri motor hacminde olacaktır.__Araçlar Dizel yakıtlı olacaktır.__Araçların Çekiş sistemi en az 4x2 olacaktır.__Araçlarda ABS ve en az 2 hava Yastığı (Airbag), radyo-CD çalar bulunacaktır.__Araçlar klimalı ve kalorifer sistemi çalışır durumda olacaktır.__Araçlar Sürücüsü hariç en az 4 kişilik yolcu kapasiteli olacaktır.__Mevsimine göre uygun lastik olacaktır. (Yazlık-Kışlık)_Araçlar Yük Taşımaya Elverişli Açık Kabinli olacaktır. Araçlar Fiili Olarak arazide çalışacaktır.
3 Adet| Kamyonet __(Sürücüsüz/ Yakıtsız)| _2023 ve üzeri model yılında olacaktır.__Araçlar en az 1.240 cc ve üzeri motor hacminde olacaktır.__Araçlar Dizel yakıtlı olacaktır.__Araçlarda ABS ve en az 2 hava Yastığı (Airbag) bulunacaktır.__Araçlar Yan camlı ve Çift Sıra Koltuklu, klimalı ve kaloriferli olacaktır.__Araçlar Sürücüsü hariç en az 3 kişilik yolcu kapasiteli olacaktır._Araçlarda radyo-CD çalar olacaktır. Mevsimine göre uygun lastik (Yazlık-Kışlık) olacaktır.

__

a-) 3 (Üç) Adet Kamyonet 1240 cc ve üzeri, 3 (Üç) Adet 4x2 pick-up araç. Araçlar dizel olacaktır.

b-) 3 adet kamyonet 2023 veya daha üst model olacak, 3 adet 4x2 pick-up 2020 veya daha üst model olacaktır…” düzenlemesi yer almaktadır.

Birim fiyat teklif cetvelinin aşağıdaki gibi olduğu görülmüştür:

İhale işlem dosyasının incelenmesi neticesinde, şikâyete konu ihalenin 12 ay süre ile 3 adet 4x2 pick-up ve 3 adet kamyonet olmak üzere toplam 6 adet aracın, şoför ve yakıt hariç kiralanması işi olduğu,

İhale dokümanında yer alan birim fiyat teklif cetvelinde “pick-up” ve “kamyonet” olarak 2 satır açıldığı, Teknik Şartname’nin yukarıda anılan maddelerinde araçların detaylı teknik özelliklerine yer verildiği, 3 adet 4x2 pick-up’ın 2020 veya daha üst model; 3 adet kamyonetin de 2023 veya daha üst model olmasının istenildiği, ayrıca araçların hiçbiri için kendi malı olma şartının aranmadığı görülmektedir.

Yukarıda aktarılan mevzuat hükümlerinden, idarelerin yapacakları ihalelerde eşit muameleyi ve rekabet ortamını azami düzeyde tutmaları gerektiği, ihale dokümanı içeriğindeki teknik şartnameleri hazırlarken yapılan düzenlemelerin verimliliği ve fonksiyonelliği sağlamaya yönelik olacak şekilde belirlenmesi, rekabetin daraltılmaması ve kamu kaynaklarının verimli kullanılması adına araçların özelliklerine ve çeşitlerine uygun olarak model yıllarının belirlenmesinin uygun olacağı, idarelerin ihaleye konu edilen ihtiyacını tespit etmesi noktasında kamu yararı ve hizmet gereklerine uygun şekilde kullanması şartıyla takdir yetkisinin bulunduğu, idarenin 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun 5’inci maddesi gereği ihtiyaçlarını uygun şartlarla ve zamanında karşılanmasını sağlamakla sorumlu olduğu ve teknik kriterlerin idarenin ihtiyaçları doğrultusunda belirleneceğinin açık olduğu anlaşılmaktadır.

Sonuç olarak, 17.05.2024 tarihli ve 32549 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan 2024/7 sayılı Genelge’nin yukarıda aktarılan maddesinde, hizmet alımı suretiyle edinilecek taşıtlarda model yılı yeni olmayan araçlara öncelik verilmesi yönünde ifadenin yer aldığı, başvuruya konu 12 aylık araç kiralama hizmeti alımı ihalesinde, istenilen 2 grup araçtan sadece 1’inin (kamyonet) 2023 veya daha üst model olmasının istenildiği, araçlara ilişkin model yıllarında ayrıma gidilerek rekabet ortamının gözetildiği; 4734 sayılı Kanun’un 5’inci maddesi gereği ihtiyaçlarını uygun şartlarla ve zamanında karşılanmasını sağlamakla sorumlu olan idarenin araçlara ilişkin teknik özellikleri belirleme hususunda takdir yetkisinin bulunduğu, itirazen şikâyete konu düzenlemelerin ihaleye teklif verilmesine engel olacak niteliğinin bulunmadığı, nitekim ihaleye 6 isteklinin teklif verdiği, işin yapılacağı süre dikkate alındığında, söz konusu asgari model yılının, ihtiyaçların uygun şartlarla ve zamanında karşılanması ile kaynakların verimli kullanılması konusunda idareye verilen takdir yetkisini aşan bir nitelik taşımadığı değerlendirildiğinden, başvuru sahibinin söz konusu iddiasının yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır.

4. Başvuru sahibinin 4’üncü iddiasına ilişkin olarak:

**** 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun “Temel ilkeler” başlıklı 5’inci maddesinde “ İdareler, bu Kanuna göre yapılacak ihalelerde; saydamlığı, rekabeti, eşit muameleyi, güvenirliği, gizliliği, kamuoyu denetimini, ihtiyaçların uygun şartlarla ve zamanında karşılanmasını ve kaynakların verimli kullanılmasını sağlamakla sorumludur… ” hükmü,

İdari Şartname’nin “Teklif fiyata dâhil olan giderler” başlıklı 25’inci maddesinde “ 25.1. Sözleşmenin uygulanması sırasında, ilgili mevzuat gereğince ödenecek ulaşım, sigorta, vergi, resim ve harç giderleri teklif fiyatına dâhildir.

25.2. 25.1 inci maddede yer alan gider kalemlerinde artış olması ya da benzeri yeni gider kalemlerinin oluşması hallerinde, teklif edilen fiyatın bu tür artış ya da farkları karşılayacak payı içerdiği kabul edilir. Yüklenici, bu artış ve farkları ileri sürerek herhangi bir hak talebinde bulunamaz.

25.3. Teklif fiyata dâhil olan diğer giderler aşağıda belirtilmiştir:

25.3.1.

25.3.4. Bu madde boş bırakılmıştır.

25.4. Sözleşme konusu işin bedelinin ödenmesi aşamasında doğacak Katma Değer Vergisi (KDV), ilgili mevzuatı çerçevesinde İdare tarafından yükleniciye ayrıca ödenir.

25.5. Bu madde boş bırakılmıştır.” düzenlemesi,

Teknik Şartname’nin “İşin Konusu, Kapsamı ve Süresi” başlıklı 1’inci maddesinde “ Diyarbakır İl Tarım ve Orman Müdürlüğü ve İlçe Müdürlüklerinin hizmet faaliyetlerinin yürütülmesinde kullanılmak üzere. Araç Kiralama Hizmet alımı 01/01/2026 ve 31/12/2026 tarihleri arasını kapsamakta olup, ihale sürecinin uzamasına bağlı olarak işe başlama tarihinde değişiklik olabilir.” düzenlemesi,

Aynı Teknik Şartname’nin “İşin Miktarı ve Yapılacağı Yerler” başlıklı 2’nci maddesinde “…2.3- Araçlar Akaryakıt giderleri idare tarafından karşılanacak olup araçlarda Dizel yakıt kullanılacaktır…

2.4-Araçlar periyodik bakımları yüklenici tarafından yaptırılacak, bunun için idareden ayrıca ücret talep edilmeyecektir. Araçların periyodik bakım onarımları ile her türlü bakım, onarım, lastik, yedek parça, yağlama giderleri bakımları zamanında olmak koşulu ile yükleniciye ait olacaktır …” düzenlemesi,

Anılan Teknik Şartname’nin “Çalıştırma Esasları” başlıklı 4’üncü maddesinde “ 4.1. Araçlar, haftanın Pazar, Pazartesi, Salı, Çarşamba, Perşembe, Cuma, Cumartesi hafta sonu ve resmî tatil günlerinde; 24 saat ilkesine göre ve sözleşme süresince çalıştırılacak olup, İdarenin hizmetinde olacaktır. Hizmet verecek araçlarda km. sınırı aranmayacaktır. Araçlar şehir içi ve şehirlerarası hizmetlerde kullanılacaktır.” düzenlemesi yer almaktadır.

Birim fiyat teklif cetvelinin aşağıdaki gibi olduğu görülmüştür:

Yapılan incelemede, Teknik Şartname’nin yukarıda yer verilen düzenlemelerinden, Diyarbakır İl Tarım ve Orman Müdürlüğü ve İlçe Müdürlüklerinin hizmet faaliyetlerinin yürütülmesinde kullanılacak 6 aracın 12 ay süresince, sürücüsüz ve yakıt hariç olarak kiralanacağı, bu araçların periyodik bakım giderlerinin yükleniciye ait olduğu, söz konusu araçların haftanın her günü, hafta sonu ve resmî tatil günleri dâhil olmak üzere 24 saat ilkesine göre ve sözleşme süresince ne kadar mesafe kat edileceğine ilişkin bir belirleme yapılmadan herhangi bir km sınırı olmaksızın çalıştırılmasının öngörüldüğü anlaşılmıştır.

4734 sayılı Kamu İhale Kanunu kapsamında gerçekleştirilen ihalelerde saydamlığın, rekabetin ve sağlıklı bir fiyat yarışmasının sağlanması bakımından idarelerce ihale dokümanı kapsamında yer verilen düzenlemelerin hiçbir tereddüde mahal vermeyecek ölçüde açık olması ve isteklilerin sözleşmenin yürütülmesi aşamasında üstlenecekleri maliyet ve riskleri bilerek teklif fiyatlarını hazırlamalarına imkân verecek nitelikte düzenlenmesi gerekmektedir.

Yapılan inceleme neticesinde, kiralanacak araçlara ilişkin olarak sözleşme süresince ne kadar mesafe kat edileceğine ilişkin bir belirleme yapılmamasında, idare tarafından hizmetin gereklerine uygun olarak araçların herhangi bir kilometre kısıtı olmaksızın kullanılmasının amaçlandığı, araçların periyodik bakım giderleri için yapılacak kilometre önem arz etmekle birlikte, ihale konusu alanda faaliyet gösteren basiretli tacir niteliğini haiz istekliler tarafından ihale dokümanında araçlara ilişkin öngörülen süre ve koşullar doğrultusunda maliyet oluşturulmasının mümkün olduğu, nitekim araç kiralama firmalarınca belirlenen süre içerisinde sınırsız kilometre üzerinden kiralamaların yapılabildiği ve böylesi bir durumun da fiyatlandırılabildiği, kaldı ki yakıtın da idare tarafından karşılanacağı hususları dikkate alındığında, başvuruya konu ihalede sözleşme süresince ne kadar mesafe kat edileceğine ilişkin bir belirleme yapılmamasının, isteklilerin aynı koşullarda teklif vermesine engel teşkil etmediği değerlendirildiğinden, başvuru sahibinin söz konusu iddiasının yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır.

Öte yandan, 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun 53’üncü maddesinin (j) fıkrasının dördüncü paragrafında “ İtirazen şikâyet başvuru bedelinin, itirazen şikâyet başvuru dilekçesinde yer verilen iddialar dikkate alınarak belirlenecek haklılık oranına karşılık gelen kısmının Kurul kararı ile başvuru sahibine iadesine karar verilir. Ancak Kurum tarafından 54 üncü maddenin onbirinci fıkrasının (c) bendi uyarınca başvurunun reddine veya eşit muamele ilkesi yönünden yapılan inceleme sonucunda 54 üncü maddenin onbirinci fıkrasının (a) ve (b) bentleri uyarınca ihalenin iptaline veya düzeltici işlem belirlenmesine karar verilmesi halinde başvuru bedeli iade edilmez… ” hükmü yer almaktadır.

Bu çerçevede yapılan incelemede, başvuru sahibinin ileri sürdüğü iddialarında haklı bulunmadığı tespit edilmiş olup, Kanun’da öngörülen şekilde bir haklılık oranı oluşmamıştır. Bu nedenle, 4734 sayılı Kanun’un 53’üncü maddesinin (j) fıkrasının dördüncü paragrafı uyarınca itirazen şikayet başvuru bedelinin iadesinin mümkün olmadığı sonucuna varılmıştır.

Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanun'un 65'inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen otuz gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere,

Anılan Kanun'un 54'üncü maddesinin onbirinci fıkrasının (c) bendi gereğince itirazen şikâyet başvurusunun reddine,

Oybirliği ile karar verildi.

****| ****| ****

****| ****| ****

****| ****| ****