KAMU İHALE KURULU KARARI

Toplantı No : 2025/052

Gündem No : 9

Karar Tarihi : 24.12.2025

Karar No : 2025/UH.I-2777

BAŞVURU SAHİBİ:

Işık Zengin,

İHALEYİ YAPAN İDARE:

Erzurum İl Sağlık Müdürlüğü,

BAŞVURUYA KONU İHALE:

2025/1568058 İhale Kayıt Numaralı “Müdürlüğümüz ve Bağlı Sağlık Tesislerine 2026 Yılı Diyaliz Hasta Taşıma Hizmeti ve Kiralık Araç Hizmet Alımı” İhalesi

KURUMCA YAPILAN İNCELEME:

Erzurum İl Sağlık Müdürlüğü tarafından 20.11.2025 tarihinde açık ihale usulü ile gerçekleştirilen “Müdürlüğümüz ve Bağlı Sağlık Tesislerine 2026 Yılı Diyaliz Hasta Taşıma Hizmeti ve Kiralık Araç Hizmet Alımı” ihalesine ilişkin olarak Işık Zengin tarafından 04.12.2025 tarih ve 201803 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 04.12.2025 tarihli dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunulmuştur.

Başvuruya ilişkin olarak 2025/2482 sayılı şikâyet dosyası kapsamında yapılan inceleme neticesinde esas inceleme raporu tanzim edilmiştir.

KARAR:

Esas inceleme raporu ve ekleri incelendi:

İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle; idare tarafından 20.11.2025 tarihinde ihalesi gerçekleştirilen 2025/1568058 ihale kayıt numaralı “Müdürlüğümüz ve Bağlı Sağlık Tesislerine 2026 Yılı Diyaliz Hasta Taşıma Hizmeti ve Kiralık Araç Hizmet Alımı” ihalesinin “12. Kısım Diyaliz Hasta Taşıma Horasan Devlet Hastanesi” kısmının idarece “12. Kısım Horasan Diyaliz hasta taşıma kısmına gelen en ekonomik teklif bir önceki alım fiyatına göre fazla olduğundan ve diğer kısımlara gelen emsal tekliflerden pahalı olduğundan ekonomik olarak değerlendirilmemiş kısım iptal edilmiştir.” gerekçesi ile iptal edildiği, mevcut ekonomik koşullar göz önünde bulundurulduğunda, diyaliz hastalarının evlerinden alınarak diyaliz hizmeti alabilecekleri sağlık kurumuna naklini kapsayan bu hizmetin bir önceki alıma göre daha pahalı olduğu gerekçesi ile iptal edilmesinin anlaşılamadığı, ihaleden önce yaklaşık maliyetin belirlendiği, bu bedelin ödeneğinin kontrol edildiği, işin bu bedel oranında tamamlanacağının öngörüldüğü, ancak idarece belirlenen yaklaşık maliyetin 314.300,00 TL altında olan tekliflerinin yüksek bulunarak kabul edilmediği, ayrıca idarece sadece 12’nci kısımda bu şekilde bir değerlendirme yapıldığı, diğer kısımlara gelen tekliflerin de geçmiş yıllara göre kıyaslandığında ne kadar artış değeri taşıdığının anlaşılabileceği, idarelerin ihale işlemleri esnasında değerlendirme yapma yetkisi olsa da bu yetkinin mutlak ve sınırsız olmadığı, sonuç olarak ihalenin 12’nci kısmı olan “12. Kısım Diyaliz Hasta Taşıma Horasan Devlet Hastanesi” kısmında idarece alınan iptal kararının geri çekilerek ihale sürecine devam edilmesi gerektiği iddialarına yer verilmiştir.

İptal gerekçeleri ile sınırlı olarak yapılan inceleme sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir.

4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun “Temel İlkeler” başlıklı 5’inci maddesinde “ İdareler, bu Kanuna göre yapılacak ihalelerde; saydamlığı, rekabeti, eşit muameleyi, güvenirliği, gizliliği, kamuoyu denetimini, ihtiyaçların uygun şartlarla ve zamanında karşılanmasını ve kaynakların verimli kullanılmasını sağlamakla sorumludur… ” __ hükmü,__

“Bütün tekliflerin reddedilmesi ve ihalenin iptali” başlıklı 39’uncu maddesinde __ “ İhale komisyonu kararı üzerine idare, verilmiş olan bütün teklifleri reddederek ihaleyi iptal etmekte serbesttir. İhalenin iptal edilmesi halinde bu durum bütün isteklilere derhal bildirilir. İdare bütün tekliflerin reddedilmesi nedeniyle herhangi bir yükümlülük altına girmez. Ancak, idare isteklilerin talepte bulunması halinde, ihalenin iptal edilme gerekçelerini talep eden isteklilere bildirir ” __ hükmü,__

__

“İhalenin karara bağlanması ve onaylanması” başlıklı 40’ıncı maddesinde “ … İhale yetkilisi, karar tarihini izleyen en geç beş iş günü içinde ihale kararını onaylar veya gerekçesini açıkça belirtmek suretiyle iptal eder.

İhale; kararın onaylanması halinde geçerli, iptal edilmesi halinde ise hükümsüz sayılır.

İhale kararları ihale yetkilisince onaylanmadan önce idareler, ihale üzerinde kalan istekli ile varsa ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif sahibi isteklinin ihalelere katılmaktan yasaklı olup olmadığını teyit ettirerek buna ilişkin belgeyi ihale kararına eklemek zorundadır. İki isteklinin de yasaklı çıkması durumunda ihale iptal edilir.” hükmü,

“Kesinleşen ihale kararlarının bildirilmesi” başlıklı 41’inci maddesinde “ İhale sonucu, ihale kararının ihale yetkilisi tarafından onaylandığı günü izleyen en geç üç gün içinde, ihale üzerinde bırakılan dahil olmak üzere, ihaleye teklif veren bütün isteklilere bildirilir. İhale sonucunun bildiriminde, tekliflerin değerlendirmeye alınmama veya uygun bulunmama gerekçelerine de yer verilir.

İhale kararının ihale yetkilisi tarafından iptal edilmesi durumunda da isteklilere gerekçeleri belirtilmek suretiyle bildirim yapılır… ” __ hükmü,

“Kuruma itirazen şikayet başvurusu” başlıklı 56’ncı maddesinde “ …Kurum itirazen şikayet başvurularını başvuru sahibinin iddiaları ile idarenin şikayet üzerine aldığı kararda belirlenen hususlar ve itiraz edilen işlemler bakımından eşit muamele ilkesinin ihlal edilip edilmediği açılarından inceler. İdare tarafından şikayet veya itirazen şikayet üzerine alınan ihalenin iptal edilmesi işlemine karşı yapılacak itirazen şikayet başvuruları ise idarenin iptal gerekçeleriyle sınırlı incelenir… ” hükmü yer almaktadır.

Anılan maddenin gerekçesinde ise “ Kanunun muhtelif maddeleriyle idareye verilen iptal yetkisinin itirazen şikayet incelemesine tabi tutulması idareyi ihale yapmaya zorlamak anlamına geleceğinden ve esasen iptal edilen ihaleden sonra aynı amaçla açılan ihalelerin de idari başvuruya konu edilmesi zaten mümkün olduğundan, idarenin ihalenin iptali işlemlerinin itirazen şikayete konu edilemeyeceği öngörülmekte, ancak idareye yapılan şikayet üzerine Kanunun 54 üncü maddesi uyarınca idare tarafından ihalenin iptaline karar verilmesi durumunda veya 56 ncı maddesi uyarınca Kurul tarafından verilen kararların uygulanmasından kaçınmak için ihalenin iptaline karar verilmesi durumunda ise bu kararlara karşı doğrudan itirazen şikâyet başvurusunda bulunulabilmesi öngörülmektedir. ” __ ifadelerine yer verilmiştir.

İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Yönetmelik’in “Kurum tarafından inceleme” başlıklı 18’inci maddesinde “ …** __**(3) Şikayet veya itirazen şikayet başvurusu üzerine idare tarafından alınan ihalenin iptali kararına karşı yapılacak itirazen şikayet başvuruları ise idarenin iptal gerekçeleriyle sınırlı incelenir. … ” hükmü,

İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Tebliğ’in “İdareye şikayet başvurusu” başlıklı 2’nci maddesinde __ “ (1) İhale yetkilisince ihale onayının verildiği tarihten itibaren; sözleşmenin taraflarca imzalanıp notere onaylattırılması ve tescili ile noter onayı ve tescili gerekmeyen hallerde ise taraflarca sözleşmenin imzalanmasına kadar geçen süreçteki idari işlem ve eylemlere karşı aday, istekli veya istekli olabilecekler tarafından yapılacak başvuruların öncelikle idareye yapılması gerekmektedir.

(2) Ancak, idare tarafından şikayet veya itirazen şikayet üzerine alınan ihalenin iptal edilmesi işlemine karşı idareye şikayet başvurusunda bulunulmadan, doğrudan Kuruma itirazen şikayet başvurusunda bulunulması gerekmektedir.

(3) İhalede geçerli teklif kalmaması nedeniyle veya ihalede geçerli teklif olmakla birlikte bazı tekliflerin değerlendirme dışı bırakılması nedeniyle ihalede rekabetin oluşmadığı ve/veya kaynakların etkin kullanımının gerçekleşmediği gerekçesiyle ihalenin idare tarafından iptal edildiği durumlarda, aday veya istekliler tarafından başvuru veya teklifin değerlendirme dışı bırakılmasına veya ihalenin iptali ile birlikte başvuru veya teklifin değerlendirme dışı bırakılmasına karşı yapılan başvurular, ihalenin iptal edilmesi işlemine karşı yapılan başvuru olarak değerlendirilmez. Bu başvurular ihalenin iptaline yönelik bir başvuru olarak değerlendirilmediğinden, başvuruların öncelikle idareye yapılması, idareye yapılan şikayet başvurusu üzerine idare tarafından alınan kararın uygun bulunmaması veya on günlük süre içerisinde idare tarafından bir karar alınmaması hallerinde Kuruma itirazen şikayet başvurusunda bulunulması gerekmektedir. Ancak ihalenin iptali işleminden önce bir şikayet başvurusunun olduğu hallerde, başvuru veya teklifi değerlendirme dışı bırakılan aday veya isteklinin, teklifinin geçerli olduğuna ve bu nedenle ihalenin iptal edilmemesi gerektiğine yönelik olarak 4734 sayılı Kanunun 56 ncı maddesinin birinci fıkrasında öngörülen beş günlük süre içerisinde doğrudan Kuruma itirazen şikayet başvurusunda bulunması da mümkündür.

(4) Kuruma yapılan itirazen şikayet başvurusu üzerine Kurul tarafından başvuru sahibinin teklifinin geçerli olduğuna dair düzeltici işlem kararı verilen hallerde, idarenin ihalenin iptali kararını geri alarak düzeltici işlem kararının gereğini yerine getirmesi zorunludur. İdarenin ihalenin iptali kararını geri almaması durumunda iptal kararına karşı yapılacak başvurunun doğrudan idari yargı mercilerine yapılması gerekmektedir.” açıklaması bulunmaktadır.

İhaleye ait İdari Şartname’nin “İhale konusu işe/alıma ilişkin bilgiler” başlıklı 2’nci maddesinde “2.1. İhale konusu işin/alımın;

a) Adı: Müdürlüğümüz ve Bağlı Sağlık Tesislerine 2026 Yılı Diyaliz Hasta Taşıma Hizmeti ve Kiralık Araç Hizmet Alımı

b) Türü: Hizmet alımı

c) İlgili Uygulama Yönetmeliği: Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği

ç) Miktarı: 15 Kısım 25 Kalem Hizmet Alımı

Ayrıntılı bilgi idari şartnamenin ekinde yer almaktadır.

d) İşin yapılacağı/malın teslim edileceği yer: Erzurum İl Sağlık Müdürlüğü ve Bağlı Tüm Sağlık Tesisleri” düzenlemesi yer almaktadır.****

Erzurum İl Sağlık Müdürlüğü tarafından 20.11.2025 tarihinde ihalesi yapılan “Müdürlüğümüz ve Bağlı Sağlık Tesislerine 2026 Yılı Diyaliz Hasta Taşıma Hizmeti ve Kiralık Araç Hizmet Alımı” ihalesinin 15 kısım halinde gerçekleştirildiği, bahse konu ihalede toplam 19 adet ihale dokümanı indirildiği, şikayete konu 12’nci kısma 3 isteklinin teklif verdiği,

28.11.2025 onay tarihli ve 2 no’lu ihale komisyonu kararı ile 1, 2, 4, 5 ve 12’nci kısımların iptaline karar verildiği, anılan ihale komisyonu kararında 12’nci kısmın iptal gerekçesinin “12. Kısım Horasan Diyaliz hasta taşıma kısmına gelen en ekonomik teklif bir önceki alım fiyatına göre fazla olduğundan ve diğer kısımlara gelen emsal tekliflerden pahalı olduğundan ekonomik olarak değerlendirilmemiş kısım iptal edilmiştir.” olarak ifade edildiği,

İdarenin şikayete cevap yazısında ise “Söz konusu 2025/1568058 İkn'li Müdürlüğümüz ve Bağlı Sağlık Tesislerine 2026 Yılı Diyaliz Hasta Taşıma Hizmeti Ve Kiralık Araç Hizmet Alımı işinde aynı coğrafi bölgede hizmet verecek olan Diyaliz Hasta Taşıma Hınıs Devlet Hastanesi 16,30 TL, Diyaliz Hasta Taşıma Pasinler Devlet Hastanesi 14,83 TL, Diyaliz Hasta Taşıma Karayazı Devlet Hastanesi 16,80 TL, firmanızın teklifinin de 21,98 TL olduğu görülmüş olup, teklif ekonomik bulunmamış her ne kadar Horasan Diyaliz Hasta Taşıma kısmında 2 Kamyonet bulunmasına rağmen bu araçların sürekli olarak sağlık tesislerinde bulunmadığı, ihtiyaç olduğu dönemlerde kilometre bazlı hizmet alındığı araçların her ikisinin de aktif olarak kullanılmadığı da birlikte değerlendirilmiş ve bu kısım iptal edilmiştir.” şeklinde ifade edilerek şikayet başvurusunun reddedildiği anlaşılmıştır.

4734 sayılı Kamu İhale Kanunu'nun 39’uncu maddesinde, idarenin ihale komisyonu kararı üzerine verilmiş olan bütün teklifleri reddederek ihaleyi iptal etmekte serbest olduğu, ihalenin iptal edilmesi hâlinde bu durumun bütün isteklilere derhal bildirileceği, idarenin bütün tekliflerin reddedilmesi nedeniyle herhangi bir yükümlülük altına girmeyeceği, ancak talepte bulunması hâlinde, ihalenin iptal edilme gerekçelerinin talep eden isteklilere bildirileceği, bu çerçevede ihaleyi yapan idarelere ihaleyi iptal etme konusunda takdir yetkisi tanındığı, ancak bu yetkinin mutlak ve sınırsız olmadığı, kamu yararı ve hizmet gerekleri doğrultusunda usule ve amaca uygun olarak kullanılması gerektiği anlaşılmaktadır.

Buna göre bütün tekliflerin reddedilerek ihalenin iptal edilmesinde idarelerin kamu yararı ve hizmet gerekleri çerçevesinde serbest olduğu, dolayısıyla ihaleyi yapan idarelere ihaleyi iptal etme konusunda takdir yetkisi tanındığı, ancak bu yetkinin mutlak ve sınırsız olmadığı ve somut olaya ilişkin koşulların dikkate alınarak 4734 sayılı Kanun’un 5’inci maddesinde yer alan temel ilkeler çerçevesinde karar verilmesi gerekmektedir.

Bu hususlardan hareketle, idarelerin alım konusu hizmeti kendi ihtiyaçlarını en etkili ve verimli şekilde karşılayabilmesine imkan sağlayacak şekilde talep edebileceği ve bu hususta takdir yetkisinin bulunduğu, başvuru konusu ihalede, en ekonomik teklifin bir önceki alım fiyatına göre fazla olduğu ve diğer kısımlara gelen emsal tekliflerden pahalı olduğu gerekçesi ile ekonomik olarak değerlendirilmediği, başka bir ifade ile kamu yararı göz önünde bulundurularak tüm tekliflerin reddine ve ihalenin iptaline karar verildiği anlaşılmaktadır.

Bu çerçevede, bahse konu ihalede Kanun’un 39’uncu maddesinde yer verilen ihalenin iptali konusundaki takdir yetkisinin kullanıldığı, bu yetkinin kamu yararı ve hizmet gereklerine aykırı kullanıldığına yönelik bir tespit bulunmadığı, ihtiyaçların uygun şartlarla ve zamanında karşılanmasını ve kaynakların verimli kullanılmasını sağlamak sorumluluğu kapsamında hareket edilmek suretiyle ihalenin iptali işleminin kamu yararına daha uygun olarak görüldüğü, başvuru sahibinin iddiasının yerinde olmadığı sonucuna ulaşılmıştır.

Diğer taraftan, 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun 53’üncü maddesinin (j) bendinin 9’uncu alt bendinde “Başvuru sahibinin iddialarının tamamında haklı bulunması halinde, Kurul kararı ile itirazen şikâyet başvuru bedelinin başvuru sahibine iadesine karar verilir. Kurul kararının başvuru sahibine bildirimini izleyen otuz gün içinde başvuru sahibinin Kuruma yazılı talebi üzerine, bu talep tarihini izleyen otuz gün içinde Kurum tarafından itirazen şikâyet başvuru bedelinin iadesi yapılır ve son ödeme tarihine kadar geçen süre için faiz işlemez. Diğer hallerde başvuru bedeli iade edilmez.

Bu fıkranın (1) numaralı bendi uyarınca tahsil edilen bedel hiçbir durumda iade edilmez.” hükmü yer almaktadır.

Aktarılan Kanun hükmüne göre, başvuru sahibinin itirazen şikâyete konu iddialarının tamamında haklı bulunması halinde başvuru bedeli iadesinin söz konusu olabileceği dikkate alındığında, yukarıda yer verilen tespit ve değerlendirmeler neticesinde, başvuru sahibinin iddialarında haklı bulunmadığı anlaşıldığından başvuru bedelinin başvuru sahibine iadesi için Kanun’un öngördüğü şekilde "başvuru sahibinin iddialarının tamamında haklı bulunması" koşulunun gerçekleşmediği, dolayısıyla 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun 53’üncü maddesinin (j) bendinin 9’uncu alt bendi hükmü gereğince başvuru bedelinin iadesinin mümkün bulunmadığı anlaşılmıştır.

Öte yandan, şikayete konu kısmın yaklaşık maliyet tutarı dikkate alındığında, 4734 sayılı Kanun’un 53’üncü maddesinin (j) fıkrasının 2 numaralı bendi gereğince başvuru bedeli olarak Kurum hesaplarına 50.640,00 TL yatırılması gerekirken, başvuru sahibi tarafından 152.021,00 TL yatırıldığından, fazla yatırıldığı anlaşılan 101.381,00 TL’nin yazılı talebi halinde başvuru sahibine iade edilmesi gerekmektedir.

Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanun’un 65'inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen 30 gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere,

1. 4734 sayılı Kanunun 54'üncü maddesinin onbirinci fıkrasının (c) bendi gereğince itirazen şikâyet başvurusunun reddine,

2. Fazla ödenen başvuru bedelinin başvuru sahibinin yazılı talebi halinde iadesine,

Oybirliği ile karar verildi.

****| ****| ****

****| ****| ****

****| ****| ****