KAMU İHALE KURULU KARARI

Toplantı No : 2025/034

Gündem No : 32

Karar Tarihi : 27.08.2025

Karar No : 2025/UH.I-1833

BAŞVURU SAHİBİ:

Tuncay Arslan Başarır Tem. Sos. Hiz. İnş.,

İHALEYİ YAPAN İDARE:

Bayrampaşa Belediyesi Temizlik İşleri Müdürlüğü,

BAŞVURUYA KONU İHALE:

2025/966432 İhale Kayıt Numaralı “Kent Temizliği Araç Kiralama Hizmet Alımı” İhalesi

KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:

Bayrampaşa Belediyesi Temizlik İşleri Müdürlüğü tarafından 04.08.2025 tarihinde açık ihale usulü ile gerçekleştirilen “Kent Temizliği Araç Kiralama Hizmet Alımı” ihalesine ilişkin olarak Tuncay Arslan Başarır Tem. Sos. Hiz. İnş.nin 29.07.2025 tarihinde yaptığı şikâyet başvurusunun, idarenin 01.08.2025 tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibince 07.08.2025 tarih ve 189558 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 07.08.2025 tarihli dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunulmuştur.

Başvuruya ilişkin olarak 2025/1519 sayılı itirazen şikâyet dosyası kapsamında yapılan inceleme neticesinde esas inceleme raporu tanzim edilmiştir.

KARAR:

Esas inceleme raporu ve ekleri incelendi.

İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle,

1. Teknik Şartname'nin 9'uncu maddesinin (b), (e) ve (i) bentlerinde kasko ve sigorta ile kaza durumunda ödemenin yapılmaması durumuna ilişkin düzenlemelere yer verildiği, ihalenin şoförsüz araç kiralama hizmeti olduğu ve araçların idare personeli tarafından kullanılacağı, işin niteliği gereği araçlara ilişkin sözleşme süresini kapsayacak şekilde tam kasko ve trafik sigortasının teklif fiyata dâhil edilerek yüklenici tarafından karşılanmasının istenildiği, ancak araçların karışacağı kazalardan doğacak her türlü dava, zarar, ziyan, maddi ve manevi tazminat taleplerinden de yüklenicinin sorumlu tutulduğu, idare personelinin kusurundan doğacak hususların yüklenicinin sorumluluğu kapsamına alındığı, ilgili yüklenici gerekli güvenlik ve sağlık tedbirlerini alma yükümlü olmakla birlikte Hizmet İşleri Genel Şartnamesi’nin genel hükümlerinin kapsamı dışına çıkılarak istekilerin sağlıklı teklif oluşturmasına engel olunduğu,

2. ihale kapsamında çalıştırılması istenen araçlara 2020 model yılı şartı getirilmesinin ihaleye katılımı engeller nitelikte olduğu,

3. Sözleşme Tasarısının Montaj, işletmeye alma, eğitim, bakım, yedek parça gibi destek hizmetlerine ait şartlar başlıklı 33.Maddesi'nde "33.1. Bu madde boş bırakılmıştır." düzenlemesine yer verildiği, Sözleşme Tasarısı’nın 33.1’inci maddesinin boş bırakılmasının Tip Sözleşmeye/mevzuata aykırı ve hatalı olduğu,

4. İhale kapsamında çalıştırılacak araçlar için araç giydirme işlemi istenildiği ancak bu gider için birim fiyat teklif cetvelinde sütun açılmadığından sağlıklı teklif verilemeyeceği,

5. İdareye ait personelin kusurundan doğacak zararların da yüklenicinin sorumluluğu kapsamına alındığı, ihalede şoförlerin yüklenici tarafından temin edilmeyeceği ve idare personelinin araçları kullanacağı dikkate alındığında şikâyete konu düzenlemelerin mevzuata aykırı olduğu ve istekilerin sağlıklı teklif oluşturmasını engeller nitelikte olduğu,

6. Teknik Şartname'nin “Diğer hususlar” başlıklı (i) bendi uyarınca, kiralanan araçların çalışma yapmadığı günler için ödeme yapılmayacağının belirtildiği, ancak yüklenici firmanın araçlarını 7/24 iş süresince idareye teslim edeceği, ilgili araçların idare emrinde çalışma yapmadıkları dönem çalışılmayan günler için hakediş düzenlemesi yapılmamasının yüklenici firmayı mağdur edeceği,

7. Teknik Şartname “Diğer hususlar” başlıklı (i) bendi, İdari Şartname'nin 25.3.1'inci maddesi ve Sözleşme Tasarısı'nın 7.1'inci maddesi devamında "Hasar, Arıza, Bakım, kaza, Muayene vb. Nedenler İle Çalışmayan Araç ve İş Makinelerinin Çalışmadığı Günler Hakkedişten Kesilecektir. Bunların Yerine İkame Olarak Çalıştırılacak Araç ve İş Makinelerinin Çalıştığı Günler Hakkedişe Eklenecektir" düzenlemesine yer verildiği ancak şoför hatasından kaynaklı hasar, kaza, arıza durumlarında hakkedişin kesilecek olmasının mevzuata aykırı olduğu,

8. Sözleşme Tasarısı Madde 16.1.3’üncü maddesinde “Yüklenici işe başlama tarihinden itibaren 10 (on) iş günü içerisinde, kendisinden kaynaklı kusurlardan dolayı teknik şartnamede belirtilen sayıda ve nitelikte makine ve ekipmanın tamamını, teknik belgeleri ile birlikte hazır bulundurmaması ve idareye teslim etmemiş olması halinde 4735 sayılı Kanunun 20 nci maddesinin (b) bendine göre protesto çekmeye gerek kalmaksızın sözleşme İdarece feshedilir.” şeklinde ağır aykırılık halinin düzenlendiği, ancak 62 adet teferruatlı aracın çalıştırılacağı ihalede 1 aracın dahi işe başlama tarihinden itibaren 10 (on) iş günü içerisinde eksik olması durumunda sözleşmenin fesih edilecek olmasının ihaleye katılacak firmaları tereddüde düşüreceği iddialarına yer verilmiştir.

Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir.

1. Başvuru sahibinin 1 ve 5’inci iddialarına ilişkin olarak:

Hizmet İşleri Genel Şartnamesi’nin “Yüklenicinin genel sorumlulukları” başlıklı 6’ncı maddesinde “Yüklenici, işleri gereken özen ve ihtimamı göstererek planlayacak, projelendirecek (sözleşmede öngörüldüğü şekilde), yürütecek, tamamlayacak ve işlerde olabilecek kusurları sözleşme hükümlerine uygun olarak giderecektir. Yüklenici, bu sorumluluklarının yerine getirilmesi için, ister kalıcı, ister geçici nitelikte olsun, gereken bütün denetim, muayene ve testleri yaptıracak ve işçilik, malzeme, tesis, ekipman vb. temin edecektir.

Yüklenici, işin görülmesi sırasında ilgili mevzuatın izin vermediği insan ve çevre sağlığına zarar verici nitelikte malzeme kullanamaz veya yöntem uygulayamaz. İlgili mevzuatın izin verdiği malzeme ve yöntemler ise, öngörülmüş tedbirler alınarak ve usulüne uygun şekilde kullanılabilir. Bu yükümlülüklerin ihlal edilmesi halinde yüklenici, idarenin ve üçüncü şahısların tüm zararlarını karşılamak zorundadır.

Yüklenici, bu Genel Şartnamede öngörülen yükümlülük ve yasakları ihlâl ederek idareye veya üçüncü kişilere verdiği zarardan dolayı bizzat sorumludur.” hükmü,

__

Teknik Şartname’nin “Diğer Hususlar” başlıklı 9’uncu maddesinde “…b) Teknik şartnamede ve ihale dokümanında belirtilen ve listelenen tüm araç ve ekipmanlar ile ilgili (mahalleleri dolaşma dahil) araçların; amortisman giderleri, lastik, yedek parça, tamir ve bakım giderleri, sermaye faizi, nakil, montaj, demontaj giderleri, işle ilgili zorunlu teçhizat giderleri, tam kasko, zorunlu mali sorumluluk trafik sigortası, fenni ve egzoz muayene ücretleri, motorlu taşıt vergileri vb. giderler, teknik şartnamede belirtilen diğer tüm giderler ile masraflar teklif edilecek fiyata dahil edilecektir.

…

e) Yüklenici, şartname konusu hizmetlerde kullanılacak Karayolları Trafik Kanunu kapsamındaki araçlara, Karayolları Trafik Kanunu’nun öngördüğü Zorunlu Trafik Sigortasını, Tam Kasko Sigortasını (kaza, hırsızlık, yangın, tabii afetler, terör, sabotaj, halk hareketleri vb.) ve Araç Muayenesini yaptırmakla yükümlüdür.

…

(i) Kiralanacak araçların periyodik bakım, muayene, arıza, kaza, bakım-onarım vb. sebepleriyle hizmet dışı kaldığı süreler ile ilgili olarak, Teknik Şartnamede belirtildiği şekilde hizmet dışı kalan araç yerine ikame araç idareye teslim edilmediği takdirde, hizmet dışı kalan araç için hizmet dışı kaldığı süreler ile ilgili olarak yükleniciye ödeme yapılmayacaktır.” düzenlemesi yer almaktadır.

Hizmet İşleri Genel Şartnamesi’nin “Yüklenicinin genel sorumlulukları” başlıklı 6’ncı maddesine göre, yüklenicinin sözleşmenin yürütülmesi aşamasında işleri gereken özen ve ihtimamı göstererek planlayacağı, yürüteceği, tamamlayacağı ve işlerde olabilecek kusurları sözleşme hükümlerine uygun olarak gidereceği, bu sorumluluklarının yerine getirilmesi için, ister kalıcı, ister geçici nitelikte olsun, gereken bütün denetim, muayene ve testlerini yaptıracağı ve işçilik, malzeme, tesis, ekipmanı temin edeceği, garanti süresi içinde taahhüt ettiği bütün işlerin ve malzemelerin ve ilgili tesislerin bakım ve özeninden bu sürenin sonuna kadar sorumlu olacağı, Dolayısıyla yüklenicinin genel sorumluluklarının bu kapsamda düzenlendiği,

Teknik Şartname’nin “Diğer Hususlar” başlıklı 9’uncu maddesinin (b), (e) ve (i) bentlerinde yer alan düzenlemelerde teklif fiyata dahil edilmesi istenilen giderler ile yüklenicinin yaptıracağı zorunlu trafik sigortası, tam kasko sigortası (kaza, hırsızlık, yangın, tabii afetler, terör, sabotaj, halk hareketleri vb.) ve araç muayenesi ile araçların hizmet dışı kaldığı süreler ve ikame araçlar ile ilgili ödemelere ilişkin bir takım düzenlemelere yer verildiği;

Ancak başvuru sahibi tarafından iddia edilen “Teknik Şartname’nin “Diğer Hususlar” başlıklı 9’uncu maddesinin (b), (e) ve (i) bentlerinde yer alan düzenlemelere göre idareye ait personelin çalıştırılacağı ancak araçların karışacağı kazalardan doğacak her türlü dava, zarar, ziyan, maddi ve manevi tazminat taleplerinden de yüklenicinin sorumlu tutulacağı, idare personelinin kusurundan doğacak hususların yüklenicinin sorumluluğu kapsamına alındığı” yönünde bir husus bulunmadığı anlaşıldığından başvuru sahibinin 1 ve 5’inci iddialarının yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır.

2. Başvuru sahibinin 2'nci iddiasına ilişkin olarak:

**** 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun “Temel ilkeler” başlıklı 5’inci maddesinde “İdareler, bu Kanuna göre yapılacak ihalelerde; saydamlığı, rekabeti, eşit muameleyi, güvenirliği, gizliliği, kamuoyu denetimini, ihtiyaçların uygun şartlarla ve zamanında karşılanmasını ve kaynakların verimli kullanılmasını sağlamakla sorumludur.” hükmü,

Anılan Kanun’un “Şartnameler” başlıklı 12’nci maddesinde “İhale konusu mal veya hizmet alımları ile yapım işlerinin her türlü özelliğini belirten idari ve teknik şartnamelerin idarelerce hazırlanması esastır. Ancak, mal veya hizmet alımları ile yapım işlerinin özelliği nedeniyle idarelerce hazırlanmasının mümkün olmadığının ihale yetkilisi tarafından onaylanması kaydıyla, teknik şartnameler bu Kanun hükümlerine göre hazırlattırılabilir.

İhale konusu mal veya hizmet alımları ile yapım işlerinin teknik kriterlerine ihale dokümanının bir parçası olan teknik şartnamelerde yer verilir. Belirlenecek teknik kriterler, verimliliği ve fonksiyonelliği sağlamaya yönelik olacak, rekabeti engelleyici hususlar içermeyecek ve bütün istekliler için fırsat eşitliği sağlayacaktır.

Teknik şartnamelerde, varsa ulusal ve/veya uluslararası teknik standartlara uygunluğu sağlamaya yönelik düzenlemeler de yapılır. Bu şartnamelerde teknik özelliklere ve tanımlamalara yer verilir. Belli bir marka, model, patent, menşei, kaynak veya ürün belirtilemez ve belirli bir marka veya modele yönelik özellik ve tanımlamalara yer verilmeyecektir...” hükmü,

İdari Şartname’nin “İhale konusu işe/alıma ilişkin bilgiler” başlıklı 2’nci maddesinde “ 2.1. İhale konusu işin/alımın; a) Adı: Yıllara Sari Kent Temizliği… e) Miktarı: 27 Ay Süreli ve 18 Kalem Şoförsüz Araç Kiralama Hizmet Alımı” düzenlemesi,

Teknik Şartname’nin “İşin Konusu” başlıklı 1’inci maddesinde “İhale konusu iş özelliği itibari ile 7 gün 24 saat süre gelen ve kendini yenileyen nitelikte olup, Bayrampaşa ilçe genelinde çevre ve halk sağlığı hizmetlerinde kullanılmak üzere, Bayrampaşa ilçesinde yer alan mahallelerinin kent temizliği hizmetlerinde araç ve iş makinasını kiralamaya dayalı hizmet alımı yoluyla şartnamede tanımlanan hizmetlerin yapılması işi kapsamında araçların teslim alınması ve çalıştırılması şartlarını kapsamaktadır.” düzenlemesi,

“İşin Süresi” başlıklı 2’nci maddesinde “İhale konusu iş 01.10.2025 tarihinde başlar, 31.12.2027 (27 Ay – 822 takvim günü) tarihinde sona erer.” düzenlemesi,

**** “Araç Özellikleri ve Çalışma Programı” başlıklı 6’ncı maddesinde “Bayrampaşa Belediyesi ilçe geneli kent temizliği hizmetlerinde kullanılmak üzere araç kiralama hizmet alımı kapsamında yüklenici tarafından temin edilecek olan araçlar ile bunların gider kalemlerini oluşturan açıklamalara yer verilmiştir.

62. __

| __

düzenlemesine yer verilmiştir.

Söz konusu araçlar ile ilgili teknik özelliklere de aynı teknik şartname maddesi kapsamında yer verilmiş olup, bu kapsamda 1 adet yükleyici iş makinesi için herhangi bir model yılı şartının belirtilmediği, diğer araç ve iş makinelerinin ise en az 2020 model ve üzeri olmasının istenildiği görülmüştür.

Sözleşme Tasarısı’nın “ İşin süresi” başlıklı 9’uncu maddesinde “9.1. İşe başlama tarihi 01.10.2025; işi bitirme tarihi 31.12.2027

9.2. Bu sözleşmenin uygulanmasında sürelerin hesabı takvim günü esasına göre yapılmıştır.” düzenlemesi yer almaktadır.

**** Yukarıda belirtilen mevzuat hükümleri doğrultusunda, ihale konusu mal veya hizmet alımları ile yapım işlerinin her türlü özelliğini belirten idari ve teknik şartnamelerin idarelerce hazırlanmasının esas olduğu, idarelerin ihtiyaçlarını uygun şartlarda ve zamanında karşılaması ve ihtiyacı karşılarken ihaleye konu ürünün teknolojik performansını belirlemek konusunda takdir hakkı ve yetkisinin bulunduğu, idarelerin gerek ihtiyacı olan hizmetin tespiti, gerek ihale konusu alımın niteliklerini dikkate alarak teknik şartnamelerde hangi kriterleri belirleyip belirleyemeyecekleri, gerekse de belirledikleri kriterlerin ihtiyacı karşılamada yeterli olup olmadığı noktasında belli bir serbestiye sahip olduğu açıktır.

Şartnamelerin idarelerin ihtiyaçlarından hareketle hazırlandığı, ihale konusu hizmetle ilgili teknik kriterlerine ihale dokümanının bir parçası olan teknik şartnamelerde yer verileceği, belirlenecek teknik kriterlerin verimliliği ve fonksiyonelliği sağlamaya yönelik olması, rekabeti engelleyici hususlar içermemesi ve bütün istekliler için fırsat eşitliğini sağlayacak şekilde olması gerektiği dikkate alındığında, araçların özelliklerine ve çeşitlerine uygun teknik özellikler ile model yıllarının belirlenmesinin kamu ihale mevzuatına uygun olacağı anlaşılmaktadır.

İdarece yükleyici iş makinesi için herhangi bir model yılı şartı getirilmediği, diğer araç ve iş makinelerinin model yıllarının ise “En az 2020 model ve üzeri” olması şartı getirildiği, şikayete konu ihaleye ait doküman düzenlemelerinden işin süresinin işe başlama tarihinden itibaren (27 Ay – 822 takvim günü) olduğu, gerek işin süresi ve niteliği gerekse idarece başvuru sahibine verilen cevapta “…İdarenin araçların en fazla 5 yaşında (2020 ve sonrası) olmasına ilişkin düzenlemesi; hizmetin sürekli, güvenli, düşük arıza riskiyle sürdürülmesi, ayrıca bakım onarım maliyetinin azaltılması gibi kamu yararına dayanmaktadır...” beyanları dikkate alındığında, idarece yapılan düzenleme ile kiralanacak araçlar için istenilen asgari model yılı sınırlamasının idarenin ihtiyacı ve hizmetin gerekleri çerçevesinde kamu yararına yönelik belirlendiğinin kabulü gerektiği, bu haliyle mevcut doküman düzenlemelerinin ihaleye teklif verilmesine engel teşkil etmediği değerlendirilmiş olup, başvuru sahibinin 2’nci iddiasının yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır.

3. Başvuru sahibinin 3'üncü iddiasına ilişkin olarak:

Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin 7 numaralı eki Hizmet Alımlarına Ait Tip Sözleşme’nin 33.1’inci maddesine bağlı 39 numaralı dipnotta “İhale konusu hizmet alımlarında, montaj, işletmeye alma, eğitim, bakım-onarım, yedek parça gibi destek hizmetlerine ihtiyaç duyulması halinde bunlara ait şartlar ayrıntılı olarak burada belirtilecektir.” düzenlemesi,

İtirazen şikayete konu ihaleye ait Sözleşme Tasarısı’nın “Montaj, işletmeye alma, eğitim, bakım, yedek parça gibi destek hizmetlerine ait şartlar” başlıklı 33’üncü maddesinde “33.1. Bu madde boş bırakılmıştır.” düzenlemesi yer almaktadır.

İdare tarafından Sözleşme Tasarısı’nın 33.1’inci maddesinin boş bırakıldığı görülmüştür.

Bir hizmet alımı ihalesinde idare tarafından montaj, işletmeye alma, eğitim, bakım-onarım, yedek parça gibi destek hizmetlerine ihtiyaç duyulması halinde, bu hususlara ilişkin düzenlemelerin Sözleşme Tasarıları’nın 33.1’inci maddelerinde yapılması gerektiği,

Dolayısıyla Sözleşme Tasarısı’nın 39 numaralı dipnotu çerçevesinde; başvuru sahibinin iddia ettiğinin aksine anılan Tasarı’nın 33.1’inci maddesinde düzenleme yapılması zorunluluğu bulunmadığı değerlendirildiğinden, başvuru sahibinin 3’üncü iddiasının yerinde olmadığı sonucuna ulaşılmıştır.

4. Başvuru sahibinin 4'üncü iddiasına ilişkin olarak:

İdari Şartname’nin “Teklif fiyata dahil olan giderler” başlıklı 25’inci maddesinde “25.1. Sözleşmenin uygulanması sırasında, ilgili mevzuat gereğince ödenecek ulaşım, sigorta, vergi, resim ve harç giderleri teklif fiyatına dahildir.

25.2. 25.1. maddesinde yer alan gider kalemlerinde artış olması ya da benzeri yeni gider kalemlerinin oluşması hallerinde, teklif edilen fiyatın bu tür artış ya da farkları karşılayacak payı içerdiği kabul edilir. Yüklenici, bu artış ve farkları ileri sürerek herhangi bir hak talebinde bulunamaz.

25.3. Teklif fiyata dahil olan diğer giderler aşağıda belirtilmiştir:

25.3.1. Sözleşmenin uygulanması sırasında ilgili mevzuat gereğince ödenecek her türlü ulaşım, sigorta, vergi (KDV hariç) resim, harç, ihale karar pulu, damga vergisi, sözleşme damga vergisi KİK payı, yükleniciye ait ve teklif fiyata dahildir.

Teknik şartnamede ve ihale dokümanında belirtilen ve listelenen tüm araç ve ekipmanlar ile ilgili (mahalleleri dolaşma dahil) araçların; amortisman giderleri, lastik, yedek parça, tamir ve bakım giderleri, sermaye faizi, nakil, montaj, demontaj giderleri, işle ilgili zorunlu teçhizat giderleri, tam kasko, zorunlu mali sorumluluk trafik sigortası, fenni ve egzoz muayene ücretleri, motorlu taşıt vergileri vb. giderler teklif edilecek fiyata dahil edilecektir.

…

Araçların üzerinde kurumsal kimliğe uygun “Bayrampaşa Belediyesi” yazısı mutlaka bulunacak, Yüklenici idare onayladığı takdirde uygun ebatlarda kendi adını da yazabilecek ve Temizlik İşleri Müdürlüğünün onayı olmadan araçlara giydirme yapılmayacaktır. Sözleşme süresi boyunca 2 defa yapılacak Araç giydirmesi ile ilgili giderler Yüklenici’ ye ait olup teklif fiyata dahil edilecektir...” düzenlemesi,

Teknik Şartname’nin “Genel bilgiler” başlıklı 4’üncü maddesinde “a) İhale konusu işe ait araç ve ekipmanları ile iş manikalarının, amortisman giderleri, her türlü yedek parça, tamir, bakım onarım giderleri, yazlık kışlık lastik değişimleri, lastik giderleri, genel giderler, işle ilgili zorunlu teçhizat giderleri, depolama ve diğer resmi giderler nakil, montaj, demontaj giderleri, sigorta ve diğer giderleri, (Zorunlu mali sorumluluk trafik sigortası, kasko sigortası, fenni ve egzoz muayene ücretleri, motorlu taşıt vergileri vb.) adblue, motor yağı vb. giderleri, araç giydirmeleri, lastik vb. giderleri yüklenici tarafından karşılanacak olup, teklif fiyata dahildir.

…

d) Yüklenici tarafından idarenin belirlediği araçlara, yazı, logo ve araç giydirmelerini idarenin istediği şekilde yapılacaktır. Araç Giydirmeleri teklif fiyata dahildir. Ayrıca; giydirme yapılan araçlarda bozulma, yıpranma, hatalı imalat vb. durumların olması halinde yenilenecektir…” düzenlemesi,

“Diğer hususlar” başlıklı 9’uncu maddesinde “…k) Araçların üzerinde kurumsal kimliğe uygun “Bayrampaşa Belediyesi” yazısı mutlaka bulunacak, Yüklenici idare onayladığı takdirde uygun ebatlarda kendi adını da yazabilecek ve Temizlik İşleri Müdürlüğünün onayı olmadan araçlara giydirme yapılmayacaktır. Sözleşme süresi boyunca 1 defa yapılacak Araç giydirmesi ile ilgili giderler Yüklenici’ ye ait olup teklif fiyata dahil edilecektir.” düzenlemesi yer almaktadır.

İhaleye ait birim fiyat teklif cetveli aşağıdaki gibi düzenlenmiştir.

Yukarıda aktarılan İdari ve Teknik Şartname düzenlemelerine göre, araçların üzerinde “Bayrampaşa Belediyesi” yazısının bulunacağı, yüklenici idare onayladığı takdirde uygun ebatlarda kendi adını da yazabileceği ve Temizlik İşleri Müdürlüğünün onayı olmadan araçlara giydirme yapılmayacağı, yüklenici tarafından idarenin belirlediği araçlara, yazı, logo ve araç giydirmelerini idarenin istediği şekilde yapılacağı ve araç giydirmelerinin teklif fiyata dahil olduğu, araç giydirme ücreti için birim fiyat teklif cetvelinde ayrı bir satır açılmadığı görülmekle birlikte, söz konusu düzenlemelerde yer alan araç giydirme giderlerinin basiretli tacir isteklilerin ticari gerekleri doğrultusunda öngörülerek teklif fiyatına dahil edilebileceği, dolayısıyla araç giydirme giderleri için ayrı satır açılmamasının tekliflerin oluşturulmasına engel teşkil etmediği değerlendirilmiştir.

Açıklanan nedenlerle başvuru sahibinin 4’üncü iddiasının yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır.

5. Başvuru sahibinin 6 ve 7’nci iddialarına ilişkin olarak:

Hizmet İşleri Genel Şartnamesi’nin “Yüklenicinin genel sorumlulukları” başlıklı 6’ncı maddesinde “ Yüklenici, işleri gereken özen ve ihtimamı göstererek planlayacak, projelendirecek (sözleşmede öngörüldüğü şekilde), yürütecek, tamamlayacak ve işlerde olabilecek kusurları sözleşme hükümlerine uygun olarak giderecektir. Yüklenici, bu sorumluluklarının yerine getirilmesi için, ister kalıcı, ister geçici nitelikte olsun, gereken bütün denetim, muayene ve testleri yaptıracak ve işçilik, malzeme, tesis, ekipman vb. temin edecektir.

Yüklenici, işin görülmesi sırasında ilgili mevzuatın izin vermediği insan ve çevre sağlığına zarar verici nitelikte malzeme kullanamaz veya yöntem uygulayamaz. İlgili mevzuatın izin verdiği malzeme ve yöntemler ise, öngörülmüş tedbirler alınarak ve usulüne uygun şekilde kullanılabilir. Bu yükümlülüklerin ihlal edilmesi halinde yüklenici, idarenin ve üçüncü şahısların tüm zararlarını karşılamak zorundadır.

Yüklenici, bu Genel Şartnamede öngörülen yükümlülük ve yasakları ihlâl ederek idareye veya üçüncü kişilere verdiği zarardan dolayı bizzat sorumludur.” hükmü,

İdari Şartname’nin “Teklif fiyata dahil olan giderler” başlıklı 25’inci maddesinde “…Kiralanacak araçların periyodik bakım, muayene, arıza, kaza, bakım-onarım vb. sebepleriyle hizmet dışı kaldığı süreler ile ilgili olarak, Teknik Şartnamede belirtildiği şekilde hizmet dışı kalan araç yerine ikame araç idareye teslim edilmediği takdirde, hizmet dışı kalan araç için hizmet dışı kaldığı süreler ile ilgili olarak yükleniciye ödeme yapılmayacaktır…” düzenlemesi,

Teknik Şartname’nin “Diğer hususlar” başlıklı 9’uncu maddesinde “(i) Kiralanacak araçların periyodik bakım, muayene, arıza, kaza, bakım-onarım vb. sebepleriyle hizmet dışı kaldığı süreler ile ilgili olarak, Teknik Şartnamede belirtildiği şekilde hizmet dışı kalan araç yerine ikame araç idareye teslim edilmediği takdirde, hizmet dışı kalan araç için hizmet dışı kaldığı süreler ile ilgili olarak yükleniciye ödeme yapılmayacaktır.” düzenlemesi yer almaktadır.

Sözleşme Tasarısı’nın “ Sözleşme bedeline dahil olan giderler” başlıklı 7’nci maddesinde “…Kiralanacak araçların periyodik bakım, muayene, arıza, kaza, bakım-onarım vb. sebepleriyle hizmet dışı kaldığı süreler ile ilgili olarak, Teknik Şartnamede belirtildiği şekilde hizmet dışı kalan araç yerine ikame araç idareye teslim edilmediği takdirde, hizmet dışı kalan araç için hizmet dışı kaldığı süreler ile ilgili olarak yükleniciye ödeme yapılmayacaktır.

İçinde atık kalmayacak şekilde yükleniciye tahsis edilecek işletme merkezine getirilen araçlar her gün sonunda yıkanacak, bir sonraki gün temiz olarak işe çıkması sağlanacaktır. Araç kasaları kirli ve yırtık olmayacak, dış cepheler giydirilmiş ve temiz olacaktır.

Aylık periyodik bakım-onarım, muayene ve gün içerisindeki arızalar; iş ve çalışma programlarını aksatmadan yüklenici tarafından yaptırılacak olup kiralanacak araçların periyodik bakım, muayene, arıza, kaza, bakım-onarım, kayıp, çalıntı vb. gibi sebeplerle geçici süre hizmet dışı kalması neticesinde, hizmetin aksamaması için Yüklenici tarafından aynı tip bir hizmet aracı en geç 2 gün içinde İdare'ye teslim edilecektir…” düzenlemesi yer almaktadır.

Yukarıda aktarılan doküman düzenlemelerine göre, aylık periyodik bakım-onarım, muayene ve gün içerisindeki arızaların iş ve çalışma programlarını aksatmadan yüklenici tarafından yaptırılacağı, kiralanacak araçların periyodik bakım, muayene, arıza, kaza, bakım-onarım, kayıp, çalıntı vb. gibi sebeplerle geçici süre hizmet dışı kalması neticesinde, hizmetin aksamaması için yüklenici tarafından aynı tip bir hizmet aracı en geç 2 gün içinde idare'ye teslim edileceği,

Kiralanacak araçların periyodik bakım, muayene, arıza, kaza, bakım-onarım vb. sebepleriyle hizmet dışı kaldığı süreler ile ilgili olarak, Teknik Şartnamede belirtildiği şekilde hizmet dışı kalan araç yerine ikame araç idareye teslim edilmediği takdirde, hizmet dışı kalan araç için hizmet dışı kaldığı süreler ile ilgili olarak yükleniciye ödeme yapılmayacağının düzenlendiği anlaşılmıştır.

__

__

__ Hizmet İşleri Genel Şartnamesi’nin “Yüklenicinin genel sorumlulukları” başlıklı 6’ncı maddesinde yer alan açıklamalara göre, yüklenicinin işleri gereken özen ve ihtimamı göstererek planlayacağı, projelendireceği (sözleşmede öngörüldüğü şekilde), yürüteceği, tamamlayacağı ve işlerde olabilecek kusurları sözleşme hükümlerine uygun olarak gidereceği, ve Yüklenicinin bu sorumluluklarının yerine getirilmesi için, ister kalıcı, ister geçici nitelikte olsun, gereken bütün denetim, muayene ve testleri yaptıracak ve işçilik, malzeme, tesis, ekipman vb. temin edeceği anlaşılmıştır.

__

__ Söz konusu düzenlemelerin yüklenicinin hizmeti aksatmadan yürütmesine ve hizmete ilişkin gerekli tedbirlerin alınmaması ve hizmetin aksaması durumunda ödeme yapılmayacağına ilişkin bir takım hususlara ilişkin olduğu, diğer bir ifadeyle söz konusu düzenlemenin işin sürekliliğini sağlamaya ve yüklenicinin fiili olarak hizmeti gerçekleştirilmesi durumunda ödeme yapılması esasına dayandığı, ilgili düzenlemede idarenin emrine verilmiş ancak kullanılmayan araçlara değil, hizmet dışı kalan araç yerine ikame aracın idareye teslim edilmediği durumda ödeme yapılmayacağının düzenlendiği bu hususun da mevzuata aykırılığından bahsedilemeyeceği, yüklenicinin mevzuat kapsamındaki genel sorumlulukları kapsamında hizmeti eksiksiz bir şekilde yerine getirmekle ve gerekli tedbirleri almakla zaten sorumlu olduğu hususları birlikte değerlendirildiğinde, başvuru sahibinin 6 ve 7’nci iddialarının yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır.

**** 6) Başvuru sahibinin 8'nci iddiasına ilişkin olarak:

**** Sözleşme Tasarısı’nın “İşin süresi” başlıklı 9’uncu maddesinde “9.1. İşe başlama tarihi 01.10.2025; işi bitirme tarihi 31.12.2027

9.2. Bu sözleşmenin uygulanmasında sürelerin hesabı takvim günü esasına göre yapılmıştır.” düzenlemesi,

**** “İşin yapılma yeri, işyeri teslim ve işe başlama tarihi” başlıklı 10’uncu maddesinde “….10.2. İşyerinin teslimine ilişkin esaslar ve işe başlama tarihi: Yükleniciye işyeri teslimi yapılarak 9.1. maddesinde belirtilen tarihte işe başlanır…” düzenlemesi,

“Sözleşmeye aykırılık halleri, cezalar ve sözleşmenin feshi” başlıklı 16’ncı maddesinde “…16.1.3. Aşağıdaki tabloda yer alan ağır aykırılık hallerinden herhangi birinin gerçekleşmesi halinde, 4735 sayılı Kanunun 20 nci maddesinin (b) bendine göre protesto çekmeye gerek kalmaksızın sözleşme feshedilir.

Ağır Aykırılık Halleri __

__

__1| _Yüklenici işe başlama tarihinden itibaren 10 (on) iş günü içerisinde, kendisinden kaynaklı kusurlardan dolayı teknik şartnamede belirtilen sayıda ve nitelikte makine ve ekipmanın tamamını, teknik belgeleri ile birlikte hazır bulundurmaması ve idareye teslim etmemiş olması halinde 4735 sayılı Kanunun 20 nci maddesinin (b) bendine göre protesto çekmeye gerek kalmaksızın sözleşme İdarece feshedilir.
_
---|---

16.1.3.1. Sözleşmenin feshine yol açan ağır aykırılık hali nedeniyle ayrıca ilk sözleşme bedelinin %2?si oranında ceza uygulanacaktır. Ağır aykırılık hallerine ilişkin bu madde dışında ceza oranı belirlenmiş olması halinde söz konusu düzenleme dikkate alınmayacak ve ilk sözleşme bedelinin %2'si oranı dışında ceza uygulanmayacaktır.” düzenlemesi yer almaktadır.

Teknik Şartname’nin “İşin Süresi” başlıklı 2’nci maddesinde “İhale konusu iş 01.10.2025 tarihinde başlar, 31.12.2027 (27 Ay – 822 takvim günü) tarihinde sona erer.” düzenlemesi yer almaktadır.

Teknik Sözleşme Tasarısı’nda “İşe başlama tarihinin 01.10.2025 tarihi olarak düzenlendiği, yükleniciye işyeri teslimi yapılarak 9.1. maddesinde belirtilen 01.10.2025 tarihinde işe başlanacağı,

Anılan Tasarı’nın __ ağır aykırılık hallerine ilişkin 16.1.3’üncü maddesinde araçların tamamının yüklenici işe başlama tarihinden itibaren 10 (on) iş günü içerisinde, kendisinden kaynaklı kusurlardan dolayı teknik şartnamede belirtilen sayıda ve nitelikte makine ve ekipmanın tamamını, teknik belgeleri ile birlikte hazır bulundurmaması ve idareye teslim etmemiş olması halinde 4735 sayılı Kanunun 20 nci maddesinin (b) bendine göre protesto çekmeye gerek kalmaksızın sözleşmenin idarece feshedileceğinin düzenlendiği anlaşılmaktadır.

İdarenin cevap yazısında “…1 aracın dahi işe başlamamasının hizmeti bütünüyle sekteye uğratabileceği, “yüklenicinin kendi kusurundan kaynaklanan” ifadesi bulunduğundan” yönünde beyanlarına yer verildiği görülmüştür.

Araçlara ve teknik özelliklerine Teknik Şartname’nin 6’ncı maddesinde yer verildiği görülmüştür.

Bu düzenlemede araçların teslim edilmemesi halinde uygulanacak yaptırımın “yüklenicinin kendisinden kaynaklı kusurlardan kaynaklanması” şartına bağlandığı dolayısıyla, bu aykırılığın gerçekleşmesi durumunda 4735 sayılı Kanunun 20’nci maddesinin (b) bendine göre protesto çekmeye gerek kalmaksızın sözleşmenin feshedileceğinin düzenlendiği, başvuruya konu ihaleye ait ilan tarihinin 07.07.2025, ihale tarihinin ise 04.08.2025 tarihi olduğu ihale komisyonu kararının 11.08..2025 tarihinde alındığı ve bu kararın bütün isteklilere bildiriminden itibaren on gün geçmedikçe sözleşme imzalanamayacağı, ihale üzerinde bırakılan isteklinin de sözleşmeye davet yazısının tebliğ edildiği tarihten itibaren 10 gün içinde sözleşmeyi imzalaması gerektiği,

Hizmetin bir bütün olarak gerçekleştirileceği dikkate alındığında, araçların tamamı için işe başlama süresinin belirlenmesinin, hizmetin gerekliliği ve işin önemi açısından idarenin takdirinde olduğu, dolayısıyla araçların tamamının işe başlama süresinin idarenin ihtiyaçları ve takdir yetkisi doğrultusunda yapılan bir idari tasarruf olduğu, ihale konusu alanda faaliyet gösteren ve basiretli tacir olma yükümlülüğünü haiz isteklilerin tüm süreçleri göz önünde bulundurarak tekliflerini hazırlamaları gerektiği, ihalede kiralamaya konu araçların isteklilerin kendi öz malı olması şartının aranmadığı, istekliler tarafından söz konusu araçların anılan tarihler arasında kiralanabileceği veya satın alınabileceği ve Sözleşme Tasarısı’nda belirtilen 10 günlük süre de dikkate alındığında, yükleniciler için tüm araçların teslimine ilişkin yapılan düzenlemenin idarenin takdir yetkisi çerçevesinde değerlendirilmesi gerektiği düşünüldüğünden başvuru sahibinin 8’inci iddiasının yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır.

Ayrıca, 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun 53’üncü maddesinde “Başvuru sahibinin iddialarının tamamında haklı bulunması halinde, Kurul kararı ile itirazen şikâyet başvuru bedelinin başvuru sahibine iadesine karar verilir. Kurul kararının başvuru sahibine bildirimini izleyen otuz gün içinde başvuru sahibinin Kuruma yazılı talebi üzerine, bu talep tarihini izleyen otuz gün içinde Kurum tarafından itirazen şikâyet başvuru bedelinin iadesi yapılır ve son ödeme tarihine kadar geçen süre için faiz işlemez. Diğer hallerde başvuru bedeli iade edilmez.” hükmü yer almaktadır.

Başvuru sahibinin itirazen şikâyete konu iddialarının tamamında haklı bulunması halinde başvuru bedeli iadesinin söz konusu olabileceği, yukarıdaki tespit ve değerlendirmeler neticesinde başvuru sahibinin iddialarında haklı bulunmadığı dikkate alındığında başvuru bedelinin başvuru sahibine iadesi için öngörülen “başvuru sahibinin iddialarının tamamında haklı bulunması” koşulu gerçekleşmediğinden 4734 sayılı Kanun’un 53’üncü maddesinin aktarılan hükmü gereğince başvuru bedelinin iadesinin mümkün olmadığı anlaşılmıştır.

Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanun'un 65'inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen otuz gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere,

Anılan Kanun'un 54'üncü maddesinin onbirinci fıkrasının (c) bendi gereğince itirazen şikâyet başvurusunun reddine,

Oybirliği ile karar verildi.

****| ****| ****

****| ****| ****