KAMU İHALE KURULU KARARI

Toplantı No : 2025/032

Gündem No : 64

Karar Tarihi : 13.08.2025

Karar No : 2025/UH.I-1763

BAŞVURU SAHİBİ:

Türkmarine Çelik İnşa Gemi Bakım Onarım Hizmetleri Sanayi Ticaret Limited Şirketi,

İHALEYİ YAPAN İDARE:

Gaziantep Üniversitesi Şahinbey Araştırma ve Uygulama Hastanesi,

BAŞVURUYA KONU İHALE:

2025/870973 İhale Kayıt Numaralı “Dış Cephe Temizlik Hizmet Alımı” İhalesi

KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:

Gaziantep Üniversitesi Şahinbey Araştırma ve Uygulama Hastanesi Birimi tarafından 10.07.2025 tarihinde açık ihale usulü ile gerçekleştirilen “Dış Cephe Temizlik Hizmet Alımı” ihalesine ilişkin olarak Türkmarine Çelik İnşa Gemi Bakım Onarım Hizmetleri Sanayi Ticaret Limited Şirketi’nin 29.07.2025 tarihinde yaptığı şikâyet başvurusunun, idarenin 30.07.2025 tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibince 06.08.2025 tarih ve 189499 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 06.08.2025 tarihli dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunulmuştur.

Başvuruya ilişkin olarak 2025/1516 sayılı itirazen şikâyet dosyası kapsamında yapılan inceleme neticesinde esas inceleme raporu tanzim edilmiştir.

KARAR:

Esas inceleme raporu ve ekleri incelendi.

İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle, ihale üzerinde bırakılan istekli İnnova Organik Gıda Tem. Tur. Ter. Teks. Elek. İnş. San. ve Tic. Ltd. Şti. tarafından yapılan aşırı düşük teklif açıklamasının Kamu İhale Genel Tebliği’ne uygun olmadığı, anılan istekli tarafından idarenin aşırı düşük teklif açıklaması isteme yazısına itiraz edilmediği, dolayısıyla söz konusu yazıda istenen bilgi ve belgelerin anılan istekli tarafından sunulması gerekmesine rağmen sunulmadığı, sunulan belgelerin de eksik olduğu iddialarına yer verilmiştir.

Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir.

4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun “Aşırı düşük teklifler” başlıklı 38’nci maddesinde “İhale komisyonu verilen teklifleri değerlendirdikten sonra, diğer tekliflere veya idarenin tespit ettiği yaklaşık maliyete göre teklif fiyatı aşırı düşük olanları tespit eder. Bu teklifleri reddetmeden önce, belirlediği süre içinde teklif sahiplerinden teklifte önemli olduğunu tespit ettiği bileşenler ile ilgili ayrıntıları yazılı olarak ister.

İhale komisyonu;

a) İmalat sürecinin, verilen hizmetin ve yapım yönteminin ekonomik olması,

b) Seçilen teknik çözümler ve teklif sahibinin mal ve hizmetlerin temini veya yapım işinin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar,

c) Teklif edilen mal, hizmet veya yapım işinin özgünlüğü,

gibi hususlarda yapılan yazılı açıklamaları dikkate alarak, aşırı düşük teklifleri değerlendirir. Bu değerlendirme sonucunda, açıklamaları yeterli görülmeyen veya yazılı açıklamada bulunmayan isteklilerin teklifleri reddedilir.

Kurum, ihale konusu işin türü, niteliği ve yaklaşık maliyeti ile ihale edilme usulüne göre aşırı düşük tekliflerin tespiti, değerlendirilmesi ve ekonomik açıdan en avantajlı teklifin belirlenmesi amacıyla sınır değerler ve sorgulama kriterleri belirlemeye, ihalenin bu maddede öngörülen açıklama istenilmeksizin sonuçlandırılabilmesine, ayrıca yaklaşık maliyeti 8 inci maddede öngörülen eşik değerlerin yarısına kadar olan hizmet alımları ile yapım işleri ihalelerinde sınır değerin altında olan tekliflerin bu maddede öngörülen açıklama istenilmeksizin reddedilmesine ilişkin düzenlemeler yapmaya yetkilidir. İhale komisyonu bu maddenin uygulanmasında Kurum tarafından yapılan düzenlemeleri esas alır.” hükmü,

Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin “Sınır değer ve aşırı düşük teklifler” başlıklı 59’uncu maddesinde “ (1) İhale komisyonu verilen teklifleri değerlendirdikten sonra Kurum tarafından belirlenen yönteme göre sınır değeri hesaplar.

(2) Aşırı düşük teklif tespit ve değerlendirme işlemlerine ilişkin olarak, ihale ilanı ve dokümanında belirtilmek kaydıyla üçüncü, dördüncü ve beşinci fıkralardaki koşullar çerçevesinde aşağıdaki seçeneklerden bir tanesi kullanılır.

a) Sınır değerin altında olan teklifler ihale komisyonunca aşırı düşük teklif olarak tespit edilir ve bu teklif sahiplerinden Kurum tarafından belirlenen kriterlere göre teklifte önemli olduğu tespit edilen bileşenler ile ilgili ayrıntılar yazılı olarak istenir. İhale komisyonu;

1) Verilen hizmetin ekonomik olması,

2) Seçilen teknik çözümler ve teklif sahibinin işin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar,

3) Teklif edilen hizmetin özgünlüğü,

gibi hususlarda yapılan yazılı açıklamaları dikkate alarak aşırı düşük teklifleri değerlendirir. Bu değerlendirme sonucunda, açıklamaları yeterli görülmeyen veya yazılı açıklamada bulunmayan isteklilerin teklifleri reddedilir. … ” hükmü yer almaktadır.

Kamu İhale Genel Tebliği’nin “Hizmet alımı ihalelerinde sınır değer tespiti ve aşırı düşük tekliflerin değerlendirilmesi” başlıklı 79’uncu maddesinde “… 79.2.1. Aşırı düşük tekliflere yönelik açıklama istenmesine ilişkin yazıda, isteklilerin yapacakları açıklamalara esas olacak önemli teklif bileşenlerinin, bütün istekliler için aynı unsurları içerecek şekilde belirtilmesi zorunludur. Aşırı düşük teklif açıklaması sunulması için isteklilere üç (3) iş gününden az olmamak üzere uygun bir süre verilir. …” açıklaması,

İdari Şartname’nin “İhale konusu işe/alıma ilişkin bilgiler” başlıklı 2’nci maddesinde “2.1. İhale konusu işin/alımın;

a) Adı: DIŞ CEPHE TEMİZLİK HİZMET ALIMI

b) Türü: Hizmet alımı

…

e) Miktarı:

DIŞ CEPHE TEMİZLİK HİZMET ALIMI

Ayrıntılı bilgi idari şartnamenin ekinde yer almaktadır.

f) İşin yapılacağı/malın teslim edileceği yer: Şahinbey Araştırma ve Uygulama Hastanesi, Çocuk Hastanesi ve Aydınlık Camlarının Temizliği” düzenlemesi,

“Aşırı düşük teklifler” başlıklı 33’üncü maddesinde “33.1. Teklifi sınır değerin altında kalan isteklilerden Kanunun 38 inci maddesine göre açıklama istenecektir. Bu kapsamda; ihale komisyonu sınır değerin altında kalan teklifleri aşırı düşük teklif olarak tespit eder ve bu teklif sahiplerinden Kurum tarafından belirlenen kriterlere göre teklifte önemli olduğunu tespit ettiği bileşenler ile ilgili ayrıntıları yazılı olarak ister. İhale komisyonu;

a) Verilen hizmetin ekonomik olması,

b) Seçilen teknik çözümler ve teklif sahibinin işin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar,

c) Teklif edilen hizmetin özgünlüğü,

gibi hususlarda yapılan yazılı açıklamaları dikkate alarak aşırı düşük teklifleri değerlendirir. Bu değerlendirme sonucunda, açıklamaları yeterli görülmeyen veya yazılı açıklamada bulunmayan isteklilerin teklifi reddedilir.” düzenlemesi yer almaktadır.

Başvuruya konu ihalenin Gaziantep Üniversitesi Şahinbey Araştırma ve Uygulama Hastanesi tarafından açık ihale usulüyle ve birim fiyat teklif alınmak suretiyle 10.07.2025 tarihinde gerçekleştirilen “Dış Cephe Temizlik Hizmet Alımı” ihalesi olduğu, söz konusu ihaleye 8 istekli tarafından teklif verildiği, sınır değerin 1.411.520,00 TL olarak belirlendiği, 5 istekli tarafından verilen teklifin sınır değerin altında olduğu,

14.07.2025 tarihli ve “Beyan edilen bilgileri tevsik eden belgelerin sunulması ve/veya numune/demonstrasyon işlemlerine ilişkin ürün örneklerinin verilmesi/kurulumların yapılması/aşırı düşük teklif açıklamalarının sunulması” konulu yazı ile “…DIŞ CEPHE TEMİZLİK HİZMET ALIMI işine ait ihalede tekliflerin değerlendirmesi sürecine geçilmiş olup, beyan ettiğiniz bilgi ve belgeleri tevsik eden ve EKAP veya diğer kamu kurum ve kuruluşları ile kamu kurumu niteliğindeki meslek kuruluşlarının internet sayfası üzerinden sorgulanamayan aşağıdaki belgeleri ekleri ile birlikte, İdari Şartnamenin 7.9. maddesine uygun olarak, 21.07.2025 tarihine kadar İdaremize sunmanız ve aşırı düşük teklif açıklamalarınızı 21.07.2025 tarihine kadar sunmanız gerekmektedir.

AÇIKLAMA:

2025/870973 İKN'li DIŞ CEPHE TEMİZLİK HİZMET ALIMI için aşırı düşük teklif sorgulamasında önemli bileşenleri, açıklamalarıyla birlikte 21.07.2025 tarihinde saat :15.00 'a kadar elimizde olacak şekilde Döner Sermaye İşletme Müdürlüğümüze gönderilmesi rica olunur.

Aşırı düşük teklifin önemli bileşenlerine ilişkin açıklama ekte yer alan belgelerde bulunmaktadır…” şeklindeki ifadelere yer verilerek teklifi sınır değerin altında bulunan isteklilerden aşırı düşük teklif açıklaması istendiği,

Söz konusu yazısının ekinde yer alan “Aşırı Düşük Teklif Sorgulaması” başlıklı yazı içeriğinde “1) Dış cephe temizliği esnasında kullanılacak kimyasallar ISO 9001 ve TSE belgeli mi?

2) Cam temizliği İçin kullanılacak ekipmanlar nelerdir. Kaç personel İle çalışılacaktır?

3) Çalışacak personeller Milli Eğitim Bakanlığından onaylı yüksekte çalışabilir sertifikaya sahipler midir?

4) Son 5 yıl içerisinde en fazla 1500 m2'yi bir defada temizlediğine dair referans bildirimini yapınız?” ifadelerine yer verildiği görülmüştür.

4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun “Aşırı düşük teklifler” başlıklı 38’inci maddesinde ve Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin “Sınır değer ve aşırı düşük teklifler” başlıklı 59’uncu maddesindeki hükümler ile Kamu İhale Genel Tebliği’nin “Hizmet alımı ihalelerinde sınır değer tespiti ve aşırı düşük tekliflerin değerlendirilmesi” başlıklı 79’uncu maddesindeki açıklamalar doğrultusunda aşırı düşük teklif sahibi isteklilerden Kurum tarafından belirlenen kriterlere göre teklifte önemli olduğu tespit edilen bileşenler ile ilgili ayrıntıların ihale komisyonu tarafından yazılı olarak istenmesi gerektiği hüküm altına alınmış ve aşırı düşük tekliflere yönelik açıklama istenmesine ilişkin yazıda, isteklilerin yapacağı açıklamalara esas olacak önemli teklif bileşenlerinin, bütün istekliler için aynı unsurları içerecek şekilde belirtilmesinin zorunlu olduğu açıklanmıştır.

Başvuruya konu ihalede, teklifi sınır değerin altında olan isteklilere gönderilen aşırı düşük teklif sorgulama yazısının ekinde ihale konusu işte çalıştırılacak personel ve kullanılacak olan temizlik malzemelerine ilişkin bilgilerin sorulduğu ve daha önce gerçekleştirilen benzer bir işe yönelik referans bildirimi istendiği, isteklilerce açıklama yapılacak önemli teklif bileşenlerine ilişkin bir belirleme yapılmadığı, bu durumun teklifi aşırı düşük olan istekliler tarafından sağlıklı bir şekilde açıklama sunulmasına ve sunulan teklif açıklamalarının doğru şekilde incelenmesine engel teşkil ettiği anlaşılmıştır.

Yapılan inceleme ve değerlendirmeler neticesinde isteklilerin aşırı düşük teklif açıklamalarını sağlıklı bir şekilde yapabilmeleri ve teklif açıklamalarının doğru şekilde değerlendirilebilmesi için aşırı düşük teklif sorgulamalarının mevzuata uygun olarak yapılması gerektiği, idare tarafından başvuruya konu ihalede teklifi sınır değerin altında olan isteklilerden teklif açıklamalarına esas olacak önemli teklif bileşenlerinin açık ve tereddüde mahal vermeyecek şekilde belirlenerek yeniden aşırı düşük teklif açıklaması istenilmesi gerektiği sonucuna varılmıştır.

**** Diğer yandan, 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun 53’üncü maddesinin (j) fıkrasının 9’uncu alt bendinde “Başvuru sahibinin iddialarının tamamında haklı bulunması halinde, Kurul kararı ile itirazen şikâyet başvuru bedelinin başvuru sahibine iadesine karar verilir. Kurul kararının başvuru sahibine bildirimini izleyen otuz gün içinde başvuru sahibinin Kuruma yazılı talebi üzerine, bu talep tarihini izleyen otuz gün içinde Kurum tarafından itirazen şikâyet başvuru bedelinin iadesi yapılır ve son ödeme tarihine kadar geçen süre için faiz işlemez. Diğer hallerde başvuru bedeli iade edilmez.

Bu fıkranın (1) numaralı bendi uyarınca tahsil edilen bedel hiçbir durumda iade edilmez.” hükmü yer almaktadır.

Başvuru sahibi tarafından 50.640,00 TL başvuru bedelinin Kurum şikâyet gelirleri hesabına yatırıldığı görülmüştür. Yapılan incelemede anılan isteklinin itirazen şikâyete konu iddiasında haklı olduğu tespit edilmiş olup, Kurul kararının başvuru sahibine bildirimini izleyen otuz gün içinde başvuru sahibinin Kamu İhale Kurumuna yazılı talebi halinde 50.640,00 TL’lik başvuru bedelinin iadesinin gerektiği anlaşılmıştır.

Sonuç olarak, yukarıda belirtilen mevzuata aykırılıkların düzeltici işlemle giderilebilecek nitelikte olduğu tespit edildiğinden, teklifi sınır değerin altında olan isteklilerden aşırı düşük teklif açıklamalarına esas olacak önemli teklif bileşenlerinin açık ve tereddüde mahal vermeyecek şekilde belirlenerek yeniden aşırı düşük teklif açıklaması istenmesi ve bu aşamadan sonraki ihale işlemlerinin mevzuata uygun olarak yeniden gerçekleştirilmesi gerekmektedir.

Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanun'un 65'inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen otuz gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere,

1. Anılan Kanun'un 54'üncü maddesinin onbirinci fıkrasının (b) bendi gereğince düzeltici işlem belirlenmesine,

2. Başvuru bedelinin Kurul kararının başvuru sahibine bildirimini izleyen otuz gün içinde başvuru sahibinin Kamu İhale Kurumuna yazılı talebi halinde iadesine,

Oybirliği ile karar verildi.

****| ****| ****

****| ****| ****

****| ****| ****