KAMU İHALE KURULU KARARI

Toplantı No : 2025/031

Gündem No : 40

Karar Tarihi : 06.08.2025

Karar No : 2025/UH.I-1673

BAŞVURU SAHİBİ:

Asum Yemek Anonim Şirketi,

İHALEYİ YAPAN İDARE:

Kahramanmaraş İl Sağlık Müdürlüğü,

BAŞVURUYA KONU İHALE:

2025/100808 İhale Kayıt Numaralı “12 Aylık Yemek Hizmet Alımı” İhalesi

KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:

Kahramanmaraş İl Sağlık Müdürlüğü tarafından 20.03.2025 tarihinde açık ihale usulü ile gerçekleştirilen “12 Aylık Yemek Hizmet Alımı” ihalesine ilişkin olarak Asum Yemek Anonim Şirketi’nin 25.06.2025 tarihinde yaptığı şikâyet başvurusunun, idarenin 01.07.2025 tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibince 11.07.2025 tarih ve 187641 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 11.07.2025 tarihli dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunulmuştur.

Başvuruya ilişkin olarak 2025/1355 sayılı itirazen şikâyet dosyası kapsamında yapılan inceleme neticesinde esas inceleme raporu tanzim edilmiştir.

KARAR:

Esas inceleme raporu ve ekleri incelendi.

İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle, ihalenin 4’üncü kısmında ihale üzerinde bırakılan istekli Dima Kurumsal Hiz. Ltd. Şti., ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif sahibi AGV Gıda Yem. Tem. İnş. Taş. Tur. San. Tic. Ltd. Şti. ile Global Hay. Tem. Gıda Hazır Yemek Teks. İth. İhr. San.ve Dış Tic. Ltd. Şti. tarafından sunulan aşırı düşük teklif açıklamalarının Kamu İhale Genel Tebliği’nin 79.2.2.1 – 7’inci maddeleri ile 79.2.6’ncı maddesine aykırı olduğu iddialarına yer verilmiştir.

Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir.

4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun “Aşırı düşük teklifler” başlıklı 38’inci maddesinde “İhale komisyonu verilen teklifleri değerlendirdikten sonra, diğer tekliflere veya idarenin tespit ettiği yaklaşık maliyete göre teklif fiyatı aşırı düşük olanları tespit eder. Bu teklifleri reddetmeden önce, belirlediği süre içinde teklif sahiplerinden teklifte önemli olduğunu tespit ettiği bileşenler ile ilgili ayrıntıları yazılı olarak ister.

İhale komisyonu;

a) İmalat sürecinin, verilen hizmetin ve yapım yönteminin ekonomik olması,

b) Seçilen teknik çözümler ve teklif sahibinin mal ve hizmetlerin temini veya yapım işinin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar,

c) Teklif edilen mal, hizmet veya yapım işinin özgünlüğü,

gibi hususlarda yapılan yazılı açıklamaları dikkate alarak, aşırı düşük teklifleri değerlendirir. Bu değerlendirme sonucunda, açıklamaları yeterli görülmeyen veya yazılı açıklamada bulunmayan isteklilerin teklifleri reddedilir.

Kurum, ihale konusu işin türü, niteliği ve yaklaşık maliyeti ile ihale edilme usulüne göre aşırı düşük tekliflerin tespiti, değerlendirilmesi ve ekonomik açıdan en avantajlı teklifin belirlenmesi amacıyla sınır değerler ve sorgulama kriterleri belirlemeye, ihalenin bu maddede öngörülen açıklama istenilmeksizin sonuçlandırılabilmesine, ayrıca yaklaşık maliyeti 8 inci maddede öngörülen eşik değerlerin yarısına kadar olan hizmet alımları ile yapım işleri ihalelerinde sınır değerin altında olan tekliflerin bu maddede öngörülen açıklama istenilmeksizin reddedilmesine ilişkin düzenlemeler yapmaya yetkilidir. İhale komisyonu bu maddenin uygulanmasında Kurum tarafından yapılan düzenlemeleri esas alır.” hükmü,

Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin “Sınır değer ve aşırı düşük teklifler” başlıklı 59’uncu maddesinde “ (1) İhale komisyonu verilen teklifleri değerlendirdikten sonra Kurum tarafından belirlenen yönteme göre sınır değeri hesaplar.

(2) Aşırı düşük teklif tespit ve değerlendirme işlemlerine ilişkin olarak, ihale ilanı ve dokümanında belirtilmek kaydıyla üçüncü, dördüncü ve beşinci fıkralardaki koşullar çerçevesinde aşağıdaki seçeneklerden bir tanesi kullanılır.

a) Sınır değerin altında olan teklifler ihale komisyonunca aşırı düşük teklif olarak tespit edilir ve bu teklif sahiplerinden Kurum tarafından belirlenen kriterlere göre teklifte önemli olduğu tespit edilen bileşenler ile ilgili ayrıntılar yazılı olarak istenir. İhale komisyonu;

1) Verilen hizmetin ekonomik olması,

2) Seçilen teknik çözümler ve teklif sahibinin işin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar,

3) Teklif edilen hizmetin özgünlüğü,

gibi hususlarda yapılan yazılı açıklamaları dikkate alarak aşırı düşük teklifleri değerlendirir. Bu değerlendirme sonucunda, açıklamaları yeterli görülmeyen veya yazılı açıklamada bulunmayan isteklilerin teklifleri reddedilir. … ” hükmü yer almaktadır.

Kamu İhale Genel Tebliği’nin “Hizmet alımı ihalelerinde sınır değer tespiti ve aşırı düşük tekliflerin değerlendirilmesi” başlıklı 79’uncu maddesinde “… 79.2.1. Aşırı düşük tekliflere yönelik açıklama istenmesine ilişkin yazıda, isteklilerin yapacakları açıklamalara esas olacak önemli teklif bileşenlerinin, bütün istekliler için aynı unsurları içerecek şekilde belirtilmesi zorunludur. Aşırı düşük teklif açıklaması sunulması için isteklilere üç (3) iş gününden az olmamak üzere uygun bir süre verilir. …” açıklaması,

İdari Şartname’nin “İhale konusu işe/alıma ilişkin bilgiler” başlıklı 2’nci maddesinde “2.1. İhale konusu işin/alımın;

a) Adı: 12 Aylık Malzemeli Yemek Pişirme Dağıtım Ve Dağıtım Sonrası Hizmetlerinin Yaptırılması İşi

b) Türü: Hizmet alımı

…

e) Miktarı:

İhalenin 1.Kısmı toplam 3069868 öğün

İhalenin 2.Kısmı toplam 725420 öğün

İhalenin 3.Kısmı toplam 656.000 öğün

İhalenin 4.Kısmı toplam 582457 öğün

Ayrıntılı bilgi idari şartnamenin ekinde yer almaktadır....” düzenlemesi,

“Aşırı düşük teklifler” başlıklı 33’üncü maddesinde “33.1. Teklifi sınır değerin altında kalan isteklilerden Kanunun 38 inci maddesine göre açıklama istenecektir. Bu kapsamda; ihale komisyonu sınır değerin altında kalan teklifleri aşırı düşük teklif olarak tespit eder ve bu teklif sahiplerinden Kurum tarafından belirlenen kriterlere göre teklifte önemli olduğunu tespit ettiği bileşenler ile ilgili ayrıntıları yazılı olarak ister. İhale komisyonu;

a) Verilen hizmetin ekonomik olması,

b) Seçilen teknik çözümler ve teklif sahibinin işin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar,

c) Teklif edilen hizmetin özgünlüğü,

gibi hususlarda yapılan yazılı açıklamaları dikkate alarak aşırı düşük teklifleri değerlendirir. Bu değerlendirme sonucunda, açıklamaları yeterli görülmeyen veya yazılı açıklamada bulunmayan isteklilerin teklifi reddedilir.” düzenlemesi yer almaktadır.

**** Başvuruya konu ihalenin Kahramanmaraş İl Sağlık Müdürlüğü tarafından açık ihale usulüyle ve birim fiyat teklif alınmak suretiyle 20.03.2025 tarihinde gerçekleştirilen “12 Aylık Yemek Hizmet Alımı” ihalesi olduğu, söz konusu ihalenin 4 kısımdan oluştuğu, başvuruya konu 4’üncü kısımda 24 istekli tarafından teklif sunulduğu, idare tarafından hesaplanan sınır değerin altında teklif sunduğu tespit edilen geçerli teklif sahibi yedi istekliden aşırı düşük teklif açıklaması talep edildiği, beş isteklinin açıklamada bulunmadığı, açıklama sunan iki isteklinin tekliflerinin geçerli kabul edildiği, 18.06.2025 onay tarihli ihale komisyonu kararı ile ihalenin başvuruya konu 4’üncü kısmının Dima Kurumsal Hizmetler Ltd. Şti.nin üzerinde bırakıldığı, Agv Gıda Yem. Tem. İnş. Taş. Tur. San. Tic. Ltd. Şti.nin ise söz konusu kısımda ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif sahibi olarak belirlendiği görülmüştür.

Teklifi sınır değerin altında olduğu tespit edilen yedi istekliden altısına 08.05.2025 tarihinde EKAP üzerinden gönderilen “Beyan edilen bilgileri tevsik eden belgelerin sunulması ve/veya numune/demonstrasyon işlemlerine ilişkin ürün örneklerinin verilmesi/kurulumların yapılması/aşırı düşük teklif açıklamalarının sunulması” konulu yazı içeriğinde aşırı düşük teklif açıklamalarının 20.05.2025 tarihine kadar sunulması gerektiğinin ifade edildiği, ancak Dima Kurumsal Hiz. Ltd. Şti.ne aşırı düşük teklif açıklaması isteme yazısının 13.05.2025 tarihinde gönderildiği ve “Beyan edilen bilgileri tevsik eden belgelerin sunulması ve/veya numune/demonstrasyon işlemlerine ilişkin ürün örneklerinin verilmesi/kurulumların yapılması/aşırı düşük teklif açıklamalarının sunulması” konulu yazı içeriğinde aşırı düşük teklif açıklamalarının 21.05.2025 tarihine kadar sunulması gerektiğinin ifade edildiği anlaşılmıştır.

4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun 38’inci, Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin 59’uncu ve Kamu İhale Genel Tebliği’nin 79’uncu maddelerinden teklifleri aşırı düşük olarak belirlenen isteklilerden teklifte önemli olduğu tespit edilen bileşenlerle ilgili ayrıntıların yazılı olarak isteneceği, 4734 sayılı Kanun’un temel ilkelerinden olan eşitlik ilkesi gereğince aşırı düşük teklif sorgulamalarının bütün istekliler için aynı süreler verilmek suretiyle, aynı unsurları içerecek şekilde yapılması gerektiği anlaşılmıştır.

Yapılan incelemede, sınır değer altında teklif veren isteklilerden farklı tarihlerde, açıklama için farklı süreler verilerek açıklama talebinde bulunulduğu, ihalenin 4’üncü kısmında idarece aşırı düşük teklif sorgulamasının yukarıda yer verilen mevzuata uygun şekilde yenilenmesi, aşırı düşük teklif sahibi tüm isteklilere aynı unsurları içerecek şekilde ve eşit süre tanınarak sorgulama yazılarının yeniden gönderilmesi gerektiği sonucuna varılmıştır.

**** Diğer yandan, 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun 53’üncü maddesinin (j) fıkrasının 9’uncu alt bendinde “Başvuru sahibinin iddialarının tamamında haklı bulunması halinde, Kurul kararı ile itirazen şikâyet başvuru bedelinin başvuru sahibine iadesine karar verilir. Kurul kararının başvuru sahibine bildirimini izleyen otuz gün içinde başvuru sahibinin Kuruma yazılı talebi üzerine, bu talep tarihini izleyen otuz gün içinde Kurum tarafından itirazen şikâyet başvuru bedelinin iadesi yapılır ve son ödeme tarihine kadar geçen süre için faiz işlemez. Diğer hallerde başvuru bedeli iade edilmez.

Bu fıkranın (1) numaralı bendi uyarınca tahsil edilen bedel hiçbir durumda iade edilmez.” hükmü yer almaktadır.

Başvuru sahibi tarafından 202.718,00 TL başvuru bedelinin Kurum şikâyet gelirleri hesabına yatırıldığı görülmüştür. Yapılan incelemede anılan isteklinin itirazen şikâyete konu iddiasında haklı olduğu tespit edilmiş olup, Kurul kararının başvuru sahibine bildirimini izleyen otuz gün içinde başvuru sahibinin Kamu İhale Kurumuna yazılı talebi halinde 202.718,00 TL’lik başvuru bedelinin iadesinin gerektiği anlaşılmıştır.

Sonuç olarak, yukarıda belirtilen mevzuata aykırılıkların düzeltici işlemle giderilebilecek nitelikte olduğu tespit edildiğinden, ihalenin 4’üncü kısmında teklifi sınır değerin altında olan isteklilerden aynı unsurları içerecek şekilde ve eşit süre tanınarak yeniden aşırı düşük teklif açıklaması istenilmesi ve bu aşamadan sonraki ihale işlemlerinin mevzuata uygun olarak yeniden gerçekleştirilmesi gerekmektedir.

Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanun'un 65'inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen otuz gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere,

1. Anılan Kanun'un 54'üncü maddesinin onbirinci fıkrasının (b) bendi gereğince düzeltici işlem belirlenmesine,

2. Başvuru bedelinin Kurul kararının başvuru sahibine bildirimini izleyen otuz gün içinde başvuru sahibinin Kamu İhale Kurumuna yazılı talebi halinde iadesine,

Oybirliği ile karar verildi.

****| ****| ****

****| ****| ****