KAMU İHALE KURULU KARARI

Toplantı No : 2025/030

Gündem No : 60

Karar Tarihi : 30.07.2025

Karar No : 2025/UH.I-1634

BAŞVURU SAHİBİ:

Force Medikal San. Tic. Ltd. Şti.,

İHALEYİ YAPAN İDARE:

Sakarya İl Sağlık Müdürlüğü,

BAŞVURUYA KONU İHALE:

2025/830457 İhale Kayıt Numaralı “Sakarya İli 24 Aylık 3 Kısım 4 Kalem Biyokimya Laboratuvar Hizmet Alımı” İhalesi

KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:

Sakarya İl Sağlık Müdürlüğü tarafından 07.07.2025 tarihinde açık ihale usulü ile gerçekleştirilen “Sakarya İli 24 Aylık 3 Kısım 4 Kalem Biyokimya Laboratuvar Hizmet Alımı” ihalesine ilişkin olarak Force Medikal San. Tic. Ltd. Şti.nin 01.07.2025 tarihinde yaptığı şikâyet başvurusunun, idarenin 03.07.2025 tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibince 11.07.2025 tarih ve 187634 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 11.07.2025 tarihli dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunulmuştur.

Başvuruya ilişkin olarak 2025/1353 sayılı itirazen şikâyet dosyası kapsamında yapılan inceleme neticesinde esas inceleme raporu tanzim edilmiştir.

KARAR:

Esas inceleme raporu ve ekleri incelendi.

İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle, Sözleşme Tasarısı’nın 12.1.1’inci maddesinde hakediş raporunun yüklenici veya vekili tarafından imzalandığı tarihten başlamak üzere 5 gün içinde tahakkuka bağlanacağı ve ödememenin bu tarihten başlamak üzere 30 gün içinde yapılacağı düzenlenmiş olmakla birlikte, 12.1’inci maddesinde ödemenin muayene kabul komisyon raporundan itibaren 5 gün içerisinde yapılacağı düzenlemesine yer verildiği, Sözleşme Tasarısı’nın anılan maddesinde hakediş ödemelerinin süresine ilişkin iki farklı (30 gün/5 gün) düzenlemenin yer aldığı, Hizmet İşleri Genel Şartnamesi’ne uygun olmayan söz konusu düzenlemeler belirsizlik ve çelişki barındırdığından sözleşmenin uygulanması aşamasında hukuki sorunlara neden olacağı, ayrıca söz konusu belirsizlik ve çelişki sebebiyle nakit akış dengesi konusunda maliyetlerin netleştirilemediği, bu durumun teklif vermeye engel bir durum olduğu ve ihaleye katılımının engellendiği iddialarına yer verilmiştir.

Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir.

Hizmet İşleri Genel Şartnamesi’nin “Hakediş ödemeleri” başlıklı 42’nci maddesinde “a) Sözleşme bedelinin iş süresince dönemler itibariyle ödenmesi:

Sözleşme konusu hizmetin yüklenici tarafından belli bir süre boyunca devamlı olarak verilmesi (4 üncü maddede tanımlanan sürekli nitelikte bir iş olması) veya işin bölümlere ayrılabilir olması durumunda sözleşmede belirtilen aralıklarla, kesin ödeme mahiyetinde olmamak ve kazanılmış hak sayılmamak üzere geçici hakediş ödemeleri yapılır. Yüklenici tarafından yapılan işlerin bedelleri, sözleşmedeki kayıtlara ve ilgili kanunlara göre yapılacak kesintiler de çıktıktan sonra, sözleşmenin ödemeye ilişkin hükümleri çerçevesinde kendisine ödenir.

İdarenin isteği halinde yüklenici, kesin hesapları kontrol teşkilatının denetimi altında olmak üzere işe paralel olarak yürütmek zorundadır. Bu halde, geçici hakediş raporlarının düzenlenmesinde, bitmiş iş kısımları için bu kesinleştirilmiş miktarlar dikkate alınır.

Hakediş raporlarının düzenlenmesi aşağıdaki esaslara göre yapılır.

1- Toplam Bedel Üzerinden Birim Fiyat Sözleşmelerde;

Geçici hakediş raporları yüklenicinin başvurusu üzerine, sözleşme veya eklerinde aksine bir hüküm bulunmadıkça ayda bir defa düzenlenir. Gelecek yıllara sari olmayan sözleşmelerde yaptırılan işler için, son hakediş raporu bütçe yılının sonuna rastlayan ayın yirminci (20.) günü düzenlenir.

İşe başladığından beri meydana getirilen işler, kontrol teşkilatı tarafından yüklenici veya vekili ile birlikte hesaplanır ve bulunan miktarlar, teklif edilen birim fiyatlarla çarpılmak suretiyle sözleşmedeki esaslara uygun olarak hakediş raporuna geçirilir.

Düzenlenen hakediş raporunun işleme konulabilmesi için, yüklenici veya işbaşında bulunan vekili tarafından imzalanmış olması gereklidir.

Yüklenici veya vekili, bildirilen günde, hakedişe esas hesaplamaların yapılmasında hazır bulunmazsa kontrol teşkilatı hesaplamaları tek başına yaparak hakediş raporunu düzenler ve yüklenicinin bu husustaki itirazları kabul edilmez.

Hakediş raporu düzenlendikten sonra bir hafta içinde yüklenici raporu imzalamazsa kontrol teşkilatı, hakediş raporunu idareye gönderir ve rapor yüklenici tarafından imzalanıncaya kadar idarede hiçbir işlem yapılmaksızın bekletilir. Yüklenici hakediş raporlarını zamanında imzalamazsa, ödemede meydana gelecek gecikmeden dolayı hiçbir şikayet ve istekte bulunamaz.

Hazırlanan ve iki tarafça imzalanmış bulunan geçici hakediş raporu, tahakkuk işlemi yapılıncaya kadar, yetkili makamlar tarafından düzeltilebilir. Ancak bu düzeltme sırasında eski rakam ve yazıların okunabilir şekilde çizilmiş olarak hakediş raporunda bulunması ve düzeltme yapan yetkililerin imzasını taşıması gereklidir. Ancak bu düzeltmeler yeniden sayfa düzenlemeyi gerektirecek ölçüde fazla ise, esas sayfa üzerinde düzeltmenin yapıldığına ilişkin açıklama bulunmak şartı ile, yeniden ayrı bir sayfa düzenlenip hakediş raporuna eklenir.

...

Her hakediş tutarına, eğer sözleşmede öngörülmüşse eklenecek miktar dahil edilir. Bulunan miktardan, bir önceki hakediş tutarı çıkarılarak bulunan miktara, ilgili mevzuata göre hesaplanacak Katma Değer Vergisi (KDV) eklenir. Bu miktardan sözleşmede yazılı kesintiler, varsa yüklenicinin idareye olan borçları ve cezalar ile kanunen alınması gereken vergiler kesilir. Hakediş raporu, yüklenici veya vekili tarafından imzalandığı tarihten başlamak üzere en geç sözleşmesinde yazılı sürenin sonunda, eğer sözleşmede bu hususta bir kayıt yoksa otuz gün içinde tahakkuka bağlanır. Bu tarihten başlamak üzere otuz gün içinde de ödeme yapılır.” açıklaması,

Sözleşme Tasarısı’nın “Ödeme yeri ve şartları” başlıklı 12’nci maddesinde “12.1. Sözleşme bedeli (ilave işler nedeniyle meydana gelebilecek artışlara ilişkin bedel dahil) Sakarya İl Sağlık Müdürlüğüne Bağlı Muhasebe Birimi veya Sakarya Defterdarlık Muhasebe Müdürlüğü tarafından ve Genel Şartnamenin hatalı, kusurlu ve eksik işlere ilişkin hükümleri saklı kalmak kaydıyla aşağıda öngörülen plan ve şartlar çerçevesinde ödenecektir:

Ödemeler muayene kabul komisyon raporundan itibaren 5 gün içerisinde ödeme yapılacaktır.

Her ne kadar personel çalıştırılmasına dayalı olmasa da, yüklenici hizmetin verildiği ayın son günü veya takip eden ilk günü içerisinde, hizmetin aya ait hakkediş işlemlerini yapılmasını isteyen bir dilekçe ile ilgili idareye başvurur. Sağlık bakanlığı verimlilik yerinde değerlendirme rehberinde “1.MBU.5.1 maddesinde : Hizmet alımı tahakkuk kayıtları her ayın 5’ine kadar muhasebe birimine gönderilmelidir.” Şeklinde yer alan hüküm gereği tüm hizmet alım sözleşmelerinde yükleniciler düzenlemiş oldukları faturayı tüm ekleriyle birlikte tam ve eksiksiz olarak bakanlık kuralına binaen en geç 5 takvim günü içerisinde idareye teslim etmekle yükümlüdür.

Başvuru esnasında hizmet alımları muayene ve kabul komisyon birimine sunulması gereken belgeler:

1-Fatura

2-Evrak kayıttan geçirilmiş hakediş talep dilekçesi

3-Aylık sigorta ve prim bildirgesi

4- Vergi borcu olmadığına dair yazı(ödemesi yapılmış bir önceki aya ait)

5-SGK aylık dönem bordrosu( ödemesi yapılmış bir önceki aya ait )

6- SGK primleri tahakkuk fişleri ve ödeme makbuzu(ödemesi yapılmış bir önceki aya ait)

7-Yüklenici firma onaylı aylık çalışma puantaj tablosu

8-Maaş bordrosu

9-İlk hakedişte işyeri bildirgesi

10-İlgili aya ait hakediş ödemesi yapılmadan ödemesi yapılan bir önceki aya ait belgeler(işçi ücretlerinin işçiler adına açılacak banka hesaplarına yatırıldığına dair her işçinin adının görüldüğü banka dekontu gibi belgeler ile bu ücretlere ilişkin primler ve vergilerin ilgili yerlere yatırıldığına dair belgeler hakedişle sunulacaktır. İdarenin yükleniciye ödeme yaptığı günü takip eden en geç 2 iş günü içerisinde Personel ücretleri banka hesaplarına aktarılacaktır. Son günün tatil gününe denk gelmesi durumunda tatilden önceki ilk iş günü ödeme yapılacaktır. Belgeler kontrol teşkilatınca kontrol edilip doğruluğu onaylandıktan sonra ödemeye esas oluşturacak evraklar tahakkuk birimine teslim edilir. Hizmet işleri genel şartnamesinin hakedişler ve ödeme başlıklı yedinci bölümünde birim fiyat sözleşmeler için öngörülen usul ve esaslar çerçevesinde tahakkuka bağlandığı tarihten itibaren 30 gün içerisinde (sağlık bakanlığı genelgelerine istinaden öncelikli ödemeler içerisinde) ödeme yapılacaktır.

Ödemeye esas alınacak laboratuvar işlemi; hastane otomasyon sisteminden onay almış, barkodlanmış, testi yapılmış, ilgili uzman hekim tarafından onaylanmış test sonuçları olacaktır. Bunun dışında hiçbir ek başlık adı altında ödeme yapılmaz. Hastane bilgisayar ağına girmemiş, kaydı yapılmamış veya ilgili laboratuvar hekimi tarafından klinik uygunsuzluk tespit edilmiş, tekrarlanmış veya klinisyenin öngörmediği bir sonuç için ödeme talep etmeyecektir.

İç-dış kalite kontrol amaçlı ve arıza vb durumlarda yapılan çalışmalarda kullanılan testlerle ilgili herhangi bir ödeme yapılmayacaktır.

Her ayın beşi ile on beşi arasında bir önceki ayın işlem adedini ve tutarını belirlemek üzere, hastane idaresinin belirlediği bir bilgi işlem yetkilisi görevlisi, ilgili laboratuvar teknisyeni ve ilgili laboratuvar uzmanı bir ay içerisinde yapılmış onaylı tetkik sonuçlarının adını, adedini ve teklif edilen fiyata göre tutarını bir tutanakla laboratuvardan sorumlu başhekim muavinine yazılı olarak sunacaktır ve ilgili firmaya iletilecektir.

İhale kapsamında aylık ödeme hak edişlerinin tahakkuk edebilmesi için teknik olarak;

a) Aylık periyodik cihaz bakım tutanağının

b) Aylık cihaz kit kullanım raporunun

c) 2 aylık kit bulundurma tutanağı

Oluşturulması gerektiğini yüklenici kabul etmelidir

12.1.1. Hakediş raporu, yüklenici veya vekili tarafından imzalandığı tarihten başlamak üzere 5 gün içinde tahakkuka bağlanır. Bu tarihten başlamak üzere otuz gün içinde de ödeme yapılır…” düzenlemesi yer almaktadır.****

İhale konusu işe ait Sözleşme Tasarısı’nın 12.1’inci maddesinde muayene kabul komisyon raporundan itibaren 5 gün içinde ödemelerin yapılacağı düzenlemesinin yer aldığı, 12.1.1’inci maddesinde ise, hakediş raporunun yüklenici veya vekili tarafından imzalandığı tarihten başlamak üzere 5 gün içinde tahakkuka bağlanacağı ve bu tarihten başlamak üzere otuz gün içinde de ödemenin yapılacağı düzenlemesine yer verildiği görülmüştür.

**** Hizmet İşleri Genel Şartnamesi’nin 42’nci maddesinde hakediş raporunun yüklenici veya vekili tarafından imzalandığı tarihten başlamak üzere en geç sözleşmesinde yazılı sürenin sonunda tahakkuka bağlanacağı, eğer sözleşmede bu hususta bir kayıt yoksa otuz gün içinde tahakkuka bağlanacağı ve bu tarihten başlamak üzere otuz gün içinde de ödeme yapılacağı düzenlenmiş olup, ödeme süresinin belirlenmesi hususunda idareye herhangi bir takdir yetkisi verilmediği anlaşılmıştır.

Genel Şartname’de yapılan bahse konu düzenlemede, hakedişin tahakkuka bağlanmasının otuz günlük süreyle kısıtlanmasının, bu sürelere ilişkin sözleşmede kayıt bulunmaması şartına bağlandığı anlaşılmaktadır. Bu itibarla, hakedişin tahakkuka bağlanmasına ilişkin olarak Genel Şartname’de belirtilen süre dışında bir süre öngörülmesi idarenin yetki ve sorumluluğundadır.

Hizmet İşleri Genel Şartnamesi’nin 42’nci maddesi uyarınca yükleniciye yapılacak ödemenin tahakkuk tarihinden itibaren 30 gün içinde yapılması gerektiği, belirtilen süreye ilişkin idarelere farklı bir düzenleme yapma hakkı tanınmadığı anlaşılmaktadır.

Sözleşme Tasarısı’nın 12.1.1’inci maddesinin bu kurala uygun olduğu, anılan Tasarı’nın 12.1’inci maddesinin başlangıç kısmında ödemelere ilişkin olarak “…Ödemeler muayene kabul komisyon raporundan itibaren 5 gün içerisinde ödeme yapılacaktır…” düzenlemesinin yapıldığı görülmekte ise de aynı maddenin devamında tahakkuka bağlandığı tarihten itibaren 30 gün içerisinde ödeme yapılacağının belirtildiği, ilgili mevzuat hükümleri gereğince tahakkuk işlemleri gerçekleştirilmeden ödemenin yapılamayacağı, dolayısıyla mevcut durumda Hizmet İşleri Genel Şartnamesi’nin 42’nci maddesi doğrultusunda ödemelerin hakediş raporunun tahakkuka bağlandığı tarihten itibaren 30 gün içerisinde yapılacağı, bu itibarla başvuru sahibinin iddiasının yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır.

Öte yandan 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun 53’üncü maddesinin (j) fıkrasının 9’uncu alt bendinde “Başvuru sahibinin iddialarının tamamında haklı bulunması halinde, Kurul kararı ile itirazen şikâyet başvuru bedelinin başvuru sahibine iadesine karar verilir. Kurul kararının başvuru sahibine bildirimini izleyen otuz gün içinde başvuru sahibinin Kuruma yazılı talebi üzerine, bu talep tarihini izleyen otuz gün içinde Kurum tarafından itirazen şikâyet başvuru bedelinin iadesi yapılır ve son ödeme tarihine kadar geçen süre için faiz işlemez. Diğer hallerde başvuru bedeli iade edilmez.

Bu fıkranın (1) numaralı bendi uyarınca tahsil edilen bedel hiçbir durumda iade edilmez. ” __ hükmü yer almaktadır.

Aktarılan Kanun hükmüne göre, başvuru sahibinin itirazen şikâyete konu iddialarının tamamında haklı bulunması halinde başvuru bedeli iadesinin söz konusu olabileceği dikkate alındığında, yukarıda yer verilen tespit ve değerlendirmeler neticesinde, başvuru sahibinin, iddialarında haklı bulunmadığı anlaşıldığından başvuru bedelinin başvuru sahibine iadesi için Kanunun öngördüğü şekilde "başvuru sahibinin iddialarının tamamında haklı bulunması " koşulunun gerçekleşmediği, dolayısıyla 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun 53’üncü maddesinin (j) fıkrasının 9’uncu alt bendi hükmü gereğince başvuru bedelinin iadesinin mümkün bulunmadığı anlaşılmıştır.

Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanun'un 65'inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen otuz gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere,

Anılan Kanun'un 54'üncü maddesinin onbirinci fıkrasının (c) bendi gereğince itirazen şikâyet başvurusunun reddine,

Oybirliği ile karar verildi.

****| ****| ****

****| ****| ****

****| ****| ****