KAMU İHALE KURULU KARARI

Toplantı No : 2025/024

Gündem No : 25

Karar Tarihi : 18.06.2025

Karar No : 2025/UH.I-1338

BAŞVURU SAHİBİ:

İncir Kurumsal Hizmetler Enerji Üretim Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi,

İHALEYİ YAPAN İDARE:

Aksaray Üniversitesi, Sağlık, Kültür ve Spor Daire Başkanlığı,

BAŞVURUYA KONU İHALE:

2025/602304 İhale Kayıt Numaralı “Malzeme Dahil Yemeğin Pişirilmesi, Dağıtılması ve Sonrası Hizmetleri” İhalesi

KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:

Aksaray Üniversitesi, Sağlık, Kültür ve Spor Daire Başkanlığı tarafından 27.05.2025 tarihinde açık ihale usulü ile gerçekleştirilen “Malzeme Dahil Yemeğin Pişirilmesi, Dağıtılması ve Sonrası Hizmetleri” ihalesine ilişkin olarak İncir Kurumsal Hizmetler Enerji Üretim Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi’nin 21.05.2025 tarihinde yaptığı şikâyet başvurusunun, idarenin 22.05.2025 tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibince 02.06.2025 tarih ve 185041 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 02.06.2025 tarihli dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunulmuştur.

Başvuruya ilişkin olarak 2025/1081 sayılı itirazen şikâyet dosyası kapsamında yapılan inceleme neticesinde esas inceleme raporu tanzim edilmiştir.

KARAR:

Esas inceleme raporu ve ekleri incelendi.

İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle,

1. İdari Şartname’nin 48.2’nci maddesinde yer alan düzenleme ile sözleşme aşamasında mevzuat uyarınca sunulması zorunlu olmayan belgelerin sunulmasının zorunlu tutulduğu, söz konusu belgelerin yeterlilik kriteri haline getirildiği, dolayısıyla anılan düzenlemenin mevzuata aykırı olduğu,

2. İhaleye katılacak isteklilerin ihale ilanı ile haberdar olduğu ve İdari Şartname’nin 48.2’nci maddesinde yer alan düzenleme birlikte dikkate alındığında, ilan tarihinden önce 6 ay içerisinde alınmış belgelerin hazırlanılarak teklif sunulmasının, teklif sunulmuş olsa dahi sözleşme imzalandıktan sonra işe başlanmasının imkansız olduğu, zira ihale ilanı henüz yayınlanmadan ihale şartlarının bilinmesinin mümkün olmadığı, bu nedenle anılan düzenlemenin ihaleye katılımı daralttığı ve rekabet ortamının oluşmasının engellediği,

3. İdari Şartname’de talep edilen kapasite raporuna yönelik düzenlemelerin Kamu İhale Genel Tebliği’nin 73.1’inci maddesine uygun olmadığı, ihale konusu işte kapasite miktarının günlük ihtiyaç miktarı olan 1.136,97 adet/gün değerini geçmemesi gerektiği iddialarına yer verilmiştir.

Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir.

1. Başvuru sahibinin 1’inci iddiasına ilişkin olarak:

4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun “İhaleye katılımda yeterlik kuralları” başlıklı 10’uncu maddesinde “…Aşağıda belirtilen durumlardaki istekliler ihale dışı bırakılır:

a) İflas eden, tasfiye halinde olan, işleri mahkeme tarafından yürütülen, konkordato ilân eden, işlerini askıya alan veya kendi ülkesindeki mevzuat hükümlerine göre benzer bir durumda olan.

b) İflası ilân edilen, zorunlu tasfiye kararı verilen, alacaklılara karşı borçlarından dolayı mahkeme idaresi altında bulunan veya kendi ülkesindeki mevzuat hükümlerine göre benzer bir durumda olan.

c) Türkiye'nin veya kendi ülkesinin mevzuat hükümleri uyarınca kesinleşmiş sosyal güvenlik prim borcu olan.

d) Türkiye'nin veya kendi ülkesinin mevzuat hükümleri uyarınca kesinleşmiş vergi borcu olan.

e) İhale tarihinden önceki beş yıl içinde, mesleki faaliyetlerinden dolayı yargı kararıyla hüküm giyen.

f) İhale tarihinden önceki beş yıl içinde, ihaleyi yapan idareye yaptığı işler sırasında iş veya meslek ahlakına aykırı faaliyetlerde bulunduğu bu idare tarafından ispat edilen.

g) İhale tarihi itibariyle, mevzuatı gereği kayıtlı olduğu oda tarafından mesleki faaliyetten men edilmiş olan.

h) Bu maddede belirtilen bilgi ve belgeleri vermeyen veya yanıltıcı bilgi ve/veya sahte belge verdiği tespit edilen.

i) 11 inci maddeye göre ihaleye katılamayacağı belirtildiği halde ihaleye katılan.

j) 17 nci maddede belirtilen yasak fiil veya davranışlarda bulundukları tespit edilen.

Kurum, dördüncü fıkranın; (c) bendi ile ilgili olarak Sosyal Güvenlik Kurumu Başkanlığının uygun görüşünü alarak sosyal güvenlik prim borcunun kapsamı ve tutarını; (d) bendi ile ilgili olarak, Gelir İdaresi Başkanlığının uygun görüşünü alarak vergi borcu kapsamına girecek vergileri; tür ve tutar itibariyle belirlemeye yetkilidir.

Bu madde kapsamında istenen belgelerden hangilerinin taahhütname olarak sunulabileceği Kurum tarafından belirlenir. Gerçeğe aykırı hususlar içeren taahhütname sunulması veya ihale üzerinde kalan istekli tarafından taahhüt altına alınan durumu tevsik eden belgelerin sözleşme imzalanmadan önce verilmemesi halinde bu durumda olanlar ihale dışı bırakılarak geçici teminatları gelir kaydedilir.” hükmü,

Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin “İhale dışı bırakılma” başlıklı 51’inci maddesinde “(1) Kanunun10 uncu maddesinde yer alan hükümler gereğince;

a) İflas eden, tasfiye halinde olan, işleri mahkeme tarafından yürütülen, konkordato ilan eden, işlerini askıya alan veya kendi ülkesindeki mevzuat hükümlerine göre benzer bir durumda olan,

b) İflası ilan edilen, zorunlu tasfiye kararı verilen, alacaklılara karşı borçlarından dolayı mahkeme idaresi altında bulunan veya kendi ülkesindeki mevzuat hükümlerine göre benzer bir durumda olan,

c) Türkiye'nin veya kendi ülkesinin mevzuat hükümleri uyarınca kesinleşmiş sosyal güvenlik prim borcu olan,

ç) Türkiye'nin veya kendi ülkesinin mevzuat hükümleri uyarınca kesinleşmiş vergi borcu olan,

d) İhale tarihinden önceki beş yıl içinde, mesleki faaliyetlerinden dolayı yargı kararıyla hüküm giyen,

e) İhale tarihinden önceki beş yıl içinde, ihaleyi yapan idareye yaptığı işler sırasında iş veya meslek ahlakına aykırı faaliyetlerde bulunduğu bu idare tarafından ispat edilen,

f) İhale tarihi itibariyle, mevzuatı gereği kayıtlı olduğu oda tarafından mesleki faaliyetten men edilmiş olan,

g) Bu Yönetmelik hükümlerine göre idareler tarafından belirlenen bilgi ve belgeleri vermeyen veya yanıltıcı bilgi ve/veya sahte belge verdiği tespit edilen,

ğ) Kanunun 11 inci maddesine göre ihaleye katılamayacağı belirtildiği halde ihaleye katılan,

h) Kanunun 17 nci maddesinde belirtilen yasak fiil veya davranışlarda bulundukları tespit edilen, aday ve istekliler ihale dışı bırakılır.

(2) İhale üzerinde kalan istekliden, birinci fıkranın (a), (b), (c), (ç), (d) ve (f) bentlerinde belirtilen durumlarda olmadığına dair belgelerin sözleşme imzalanmadan önce istenilmesi zorunludur. Bu belgelerin ihale usulüne göre son başvuru ve/veya ihale tarihinde isteklinin anılan bentlerde belirtilen durumlarda olmadığını göstermesi gerekir.

(3) Ortak girişimlerde söz konusu belgelerin yukarıda öngörülen şekilde bütün ortaklarca ayrı ayrı verilmesi zorunludur. ... ” hükmü,

“İhale üzerinde kalan isteklinin sözleşmeye davet edilmesi” başlıklı 67’nci maddesinde “(1) Kanunun 41 inci maddesinde belirtilen sürelerin bitimini, ön mali kontrol yapılması gereken hallerde ise bu kontrolün tamamlandığı tarihi izleyen günden itibaren üç gün içinde ihale üzerinde bırakılan istekliye, tebliğ tarihini izleyen on gün içinde kesin teminatı vermek suretiyle sözleşmeyi imzalaması hususu bildirilir. Yabancı istekliler için bu süreye on iki gün ilave edilir.

(2) Sözleşmenin imzalanacağı tarihte, sözleşme imzalanmadan önce ihale sonuç bilgileri Kuruma gönderilmek suretiyle ihale üzerinde kalan isteklinin ihalelere katılmaktan yasaklı olup olmadığının teyit edilmesi zorunludur.

(3) Mücbir sebep halleri dışında, ihale üzerinde kalan istekli, yasal yükümlülüklerini yerine getirerek sözleşme imzalamak zorundadır. Bu zorunluluğa uyulmaması halinde, ihale üzerinde kalan isteklinin geçici teminatı gelir kaydedilerek Kanunun 58 inci maddesi hükümleri uygulanır. Ancak, ( )… Kanunun 10 uncu maddesi kapsamında taahhüt altına alınan durumu tevsik etmek üzere idareye sunulan bilgi ve/veya belgelerin taahhüt edilen duruma aykırı hususlar içermesi halinde, ihale üzerinde kalan isteklinin geçici teminatı gelir kaydedilmekle birlikte, hakkında Kanunun 58 inci maddesi hükümleri uygulanmaz.” hükmü yer almaktadır.

İdari Şartname’nin “İhale konusu işe/alıma ilişkin bilgiler” başlıklı 2’nci maddesinde “2.1. İhale konusu işin/alımın;

a) Adı: Malzeme dahil yemeğin pişirilmesi, dağıtılması ve sonrası hizmetleri

...

12 Aylık Dönem Yemek Hizmeti Alımı (300.160 Adet Yemek)...” düzenlemesi,

Anılan Şartname’nin “Diğer hususlar” başlıklı 48’inci maddesinde “48.1. İhalede uygulanacak sınır değer katsayısı (R): Malzemeli Yemek/0,79

48.2. Yüklenicinin, idarenin mutfağında yangın, su basması, doğalgaz kesintisi, teknik arıza, mutfağın tadilata girmesi veya başka olağandışı (doğal afet, salgın hastalık vb.) yemek çıkarmaya engel beklenmedik olumsuz durumlar oluşması sebebiyle kurum mutfağının kullanılamayacak hale gelmesi durumunda Aksaray il sınırları içerisinde kendisine ait İşletme Kayıt Belgesine ve günlük en az; 3.000 Öğün Normal Yemek üretebildiğine dair Kapasite Raporuna sahip ve TSE’den alınmış olan TSE 8985 / 13075 / 13027 / 13811 standartlarına sahip hizmet yeterlilik belgelerine sahip mutfağı olacaktır ve bu mutfağa ait Tarım ve Orman Bakanlığı İl Gıda Kontrol Laboratuvar Müdürlüklerinden İhalenin ilan tarihinden önce 6 ay içerisinde alınmış olan 1 adet( en az 4 çeşit normal yemeğin) Muayene ve Analiz Raporunu ve bünyesinde çalıştırdığı personeller için deri ve mukozada mantar araması (el kültürü) mikrobiyoloji testi yaptırdığına dair belgeleri olacaktır. Yüklenici bu belgelerin tamamını sözleşme imzalandıktan sonra yer teslimi yapılacak tarihe kadar idareye ibraz edilmesi zorunludur. Ancak bu belgelere sahip yemek üretim tesisi bulunmayan yüklenici, bu belgelere sahip yemek üretim tesisini en az 12 aylığına(Kiralama sözleşmesinin süresi, ihale sözleşme süresinden az olamaz) kiraladığına dair noter onaylı kira sözleşmesini ihale sözleşme aşamasında idareye sunacaktır.” düzenlemeleri yer almaktadır.

Başvuruya konu ihalenin Aksaray Üniversitesi Sağlık, Kültür ve Spor Daire Başkanlığı tarafından 27.05.2025 tarihinde açık ihale usulü ile e-teklif alınarak gerçekleştirilen “Malzeme Dahil Yemeğin Pişirilmesi, Dağıtılması ve Sonrası Hizmetleri” işi olduğu, ihalede 39 adet ihale dokümanı indirildiği, 27.05.2025 tarihinde yapılan ihaleye 15 isteklinin katıldığı, başvuru sahibinin ihaleye teklif sunmamış olduğu, 10.06.2025 tarihli ihale komisyonu kararı ile ihalenin Tim 1 Yemek Hizmetleri Gıda Temizlik San. ve Tic. A.Ş. - Mirim Yemek A.Ş. İş Ortaklığı üzerinde bırakıldığı görülmüştür.

İncelemeye konu ihaleye ait İdari Şartname’nin 48.2’nci maddesinde idarenin mutfağında yangın, su basması, doğalgaz kesintisi, teknik arıza, mutfağın tadilata girmesi veya başka olağandışı (doğal afet, salgın hastalık vb.) yemek çıkarmaya engel beklenmedik olumsuz durumlar oluşması sebebiyle kurum mutfağının kullanılamayacak hale gelmesi durumunda Aksaray il sınırları içerisinde kendisine ait işletme kayıt belgesine ve günlük en az; 3.000 öğün normal yemek üretebildiğine dair kapasite raporuna sahip ve TSE’den alınmış olan TSE 8985/13075/13027/13811 standartlarına sahip hizmet yeterlilik belgelerine sahip mutfağının, ayrıca bu mutfağa ait Tarım ve Orman Bakanlığı İl Gıda Kontrol Laboratuvar Müdürlüklerinden ihalenin ilan tarihinden önce 6 ay içerisinde alınmış olan 1 adet (en az 4 çeşit normal yemeğin) muayene ve analiz raporunu ve bünyesinde çalıştırdığı personeller için deri ve mukozada mantar araması (el kültürü) mikrobiyoloji testi yaptırdığına dair belgelerinin olması gerektiği, bu belgelerin sözleşme imzalandıktan sonra yer teslimi yapılacak tarihe kadar idareye ibraz edilmesinin istendiği, bu belgelere sahip yemek üretim tesisi bulunmayan yüklenici tarafından bu belgeleri haiz olan yemek üretim tesisinin en az 12 aylığına kiralandığına dair noter onaylı kira sözleşmesinin, sözleşme aşamasında idareye sunulması gerektiği düzenlenmiştir.

Yukarıda aktarılan mevzuat hükümlerinden 4734 sayılı Kanun’un 10’uncu maddesinde ihaleye katılım aşamasında aranan belgelerden Kurum tarafından taahhütname sunulmasına imkân tanınanlara ilişkin olarak kanıtlayıcı belgeler ile yine Kanun’un bahse konu maddesi kapsamında sayılan diğer belgelerin ihale üzerinde kalan istekli tarafından sözleşme imzalanmadan önce idareye sunulacağı, söz konusu belgelerin sözleşme imzalanmadan önce idareye verilmemesi veya sunulan bilgi ve/veya belgelerin taahhüt edilen durumlara aykırı hususlar içermesi halinde ihale üzerinde bırakılan isteklinin ihale dışı bırakılarak geçici teminatının gelir kaydedileceği anlaşılmaktadır.

Bu itibarla, 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun yukarıda aktarılan maddesinde sözleşmenin imzalanması öncesinde sunulması gereken belgelerin neler olduğunun hüküm altına alındığı, dolayısıyla idarelerce sözleşmenin imzalanması öncesinde ihale üzerinde bırakılan istekliden istenilebilecek belgelerin belirli olduğu anlaşılmıştır.

Yapılan incelemede, İdari Şartname’nin 48.2’nci maddesinde yemek üretim tesisinin en az 12 aylığına kiralandığına dair noter onaylı kira sözleşmesinin sözleşme öncesinde idareye sunulması gerektiğine yönelik açık bir düzenleme yapılmadığı, söz konusu belgelerin yükleniciden sözleşme aşamasında diğer bir ifade ile sözleşme imzalandıktan sonra talep edildiği, dolayısıyla iddia konusu belgenin sözleşme öncesi sunulmasının istenilmediği anlaşıldığından, başvuru sahibinin iddiasının yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır.

2. Başvuru sahibinin 2’nci iddiasına ilişkin olarak:

4734 sayılı Kanun’un “Temel ilkeler” başlıklı 5’inci maddesinde “ İdareler, bu Kanuna göre yapılacak ihalelerde; saydamlığı, rekabeti, eşit muameleyi, güvenirliği, gizliliği, kamuoyu denetimini, ihtiyaçların uygun şartlarla ve zamanında karşılanmasını ve kaynakların verimli kullanılmasını sağlamakla sorumludur. …” hükmü,

Hizmet İşleri Genel Şartnamesi’nin “Yüklenicinin Genel Sorumlulukları” başlıklı 6’ncı maddesinde “Yüklenici, işleri gereken özen ve ihtimamı göstererek planlayacak, projelendirecek (sözleşmede öngörüldüğü şekilde), yürütecek, tamamlayacak ve işlerde olabilecek kusurları sözleşme hükümlerine uygun olarak giderecektir. Yüklenici, bu sorumluluklarının yerine getirilmesi için, ister kalıcı, ister geçici nitelikte olsun, gereken bütün denetim, muayene ve testleri yaptıracak ve işçilik, malzeme, tesis, ekipman vb. temin edecektir.

Yüklenici, işin görülmesi sırasında ilgili mevzuatın izin vermediği insan ve çevre sağlığına zarar verici nitelikte malzeme kullanamaz veya yöntem uygulayamaz. İlgili mevzuatın izin verdiği malzeme ve yöntemler ise, öngörülmüş tedbirler alınarak ve usulüne uygun şekilde kullanılabilir. Bu yükümlülüklerin ihlal edilmesi halinde yüklenici, idarenin ve üçüncü şahısların tüm zararlarını karşılamak zorundadır. Yüklenici, bu Genel Şartnamede öngörülen yükümlülük ve yasakları ihlâl ederek idareye veya üçüncü kişilere verdiği zarardan dolayı bizzat sorumludur.” düzenlemesi,

İdari Şartname’nin “İhale konusu işe/alıma ilişkin bilgiler” başlıklı 2’nci maddesinde “... f) İşin yapılacağı/malın teslim edileceği yer: Sosyal Tesis Mutfağında pişirilen yemekler, Yüklenici Firma tarafından Aksaray Merkezde bulunan, Aksaray Teknik Bilimler Meslek Yüksekokulu, Aksaray Sosyal Bilimler Meslek Yüksekokulu ile Aksaray Devlet hastanesi (Kampus Alanına uzaklığı 15 km), personel için Öğle Yemeği Öğrenci için Öğle ve Akşam Yemeği, Teknik Bilimler Meslek Yüksekokulu bünyesinde Sultanhanı beldesinde Geleneksel Tekstillerin Konservasyonu ve Restorasyonu bölümü, Eskil Meslek Yüksekokulu, Güzelyurt Meslek Yüksekokulu (Kampüs Alanına uzaklığı 120 Km.) yemekhanelerine taşıma yapacaktır. Bu yemekhanelerde öğrenciler ve personel için öğle yemeği servisi ve servis sonrası hizmetleri (bulaşıkların toplanıp yıkanması) Yüklenici Firma tarafından yürütülecektir.” düzenlemesi,

“Diğer hususlar” başlıklı 48’inci maddesinde “...48.2. Yüklenicinin, idarenin mutfağında yangın, su basması, doğalgaz kesintisi, teknik arıza, mutfağın tadilata girmesi veya başka olağandışı (doğal afet, salgın hastalık vb.) yemek çıkarmaya engel beklenmedik olumsuz durumlar oluşması sebebiyle kurum mutfağının kullanılamayacak hale gelmesi durumunda Aksaray il sınırları içerisinde kendisine ait İşletme Kayıt Belgesine ve günlük en az; 3.000 Öğün Normal Yemek üretebildiğine dair Kapasite Raporuna sahip ve TSE’den alınmış olan TSE 8985 / 13075 / 13027 / 13811 standartlarına sahip hizmet yeterlilik belgelerine sahip mutfağı olacaktır ve bu mutfağa ait Tarım ve Orman Bakanlığı İl Gıda Kontrol Laboratuvar Müdürlüklerinden İhalenin ilan tarihinden önce 6 ay içerisinde alınmış olan 1 adet ( en az 4 çeşit normal yemeğin) Muayene ve Analiz Raporunu ve bünyesinde çalıştırdığı personeller için deri ve mukozada mantar araması (el kültürü) mikrobiyoloji testi yaptırdığına dair belgeleri olacaktır. Yüklenici bu belgelerin tamamını sözleşme imzalandıktan sonra yer teslimi yapılacak tarihe kadar idareye ibraz edilmesi zorunludur. Ancak bu belgelere sahip yemek üretim tesisi bulunmayan yüklenici, bu belgelere sahip yemek üretim tesisini en az 12 aylığına (Kiralama sözleşmesinin süresi, ihale sözleşme süresinden az olamaz) kiraladığına dair noter onaylı kira sözleşmesini ihale sözleşme aşamasında idareye sunacaktır. ” düzenlemesi yer almaktadır.

İhale kapsamında alımı yapılacak yemeğin idareye ait mutfaklarda üretileceği, yemek üretiminin yükleniciye ait mutfakta yapılmayacağı, ancak İdari Şartname’nin 48.2’nci maddesinde belirtildiği üzere idarenin mutfağında yangın, su basması, doğalgaz kesintisi, teknik arıza, mutfağın tadilata girmesi veya başka olağandışı (doğal afet, salgın hastalık vb.) yemek çıkarmaya engel beklenmedik olumsuz durumlar oluşması sebebiyle kurum mutfağının kullanılamayacak hale gelmesi durumunda yüklenicinin Aksaray il sınırları içerisinde kendisine ait işletme kayıt belgesine ve günlük en az 3.000 öğün normal yemek üretebildiğine dair kapasite raporuna sahip ve TSE’den alınmış olan TSE 8985/13075/13027/13811 standartlarına sahip hizmet yeterlilik belgelerine sahip mutfağının, ayrıca bu mutfağa ait Tarım ve Orman Bakanlığı İl Gıda Kontrol Laboratuvar Müdürlüklerinden ihalenin ilan tarihinden önce 6 ay içerisinde alınmış olan 1 adet (en az 4 çeşit normal yemeğin) muayene ve analiz raporu ve bünyesinde çalıştırdığı personeller için deri ve mukozada mantar araması (el kültürü) mikrobiyoloji testi yaptırdığına dair belgelerinin olması şartının arandığı ve bu belgelerin sözleşme imzalandıktan sonra yer teslimi yapılacak tarihe kadar idareye ibraz edilmesinin istendiği görülmüştür.

Hizmet İşleri Genel Şartnamesi’nin “Yüklenicinin Genel Sorumlulukları” başlıklı 6’ncı maddesi uyarınca ihale konusu işin sözleşme hükümlerine uygun olarak yerine getirilmesi için, yüklenicinin gereken bütün denetim, muayene ve testleri yaptırması ve işçilik, malzeme, tesis, ekipman vb. temin etme yükümlüğünün bulunduğu anlaşılmaktadır.

Yapılan incelemede, İdari Şartname’nin 48.2’nci maddesinde yer alan şikayete konu belgelerin yeterlilik kriteri olarak belirlenmediği, bu belgelerin sözleşme imzalandıktan sonra yer teslimi yapılacak tarihe kadar idareye sunulmasının istendiği, ihale konusu alanda faaliyet gösteren basiretli tacir sıfatını haiz ve benzer nitelikte malzemeli yemek hizmeti vermiş olan isteklilerden yemek hizmeti ihalelerinde istenmesi muhtemel olan bu belgelerin sunulmasının beklenilebileceği, diğer yandan işin aksamaması ve ihtiyaçların kapsamının belirlenmesinde idarelerin takdir yetkisi bulunduğu ve yüklenicinin genel sorumluluğuna yönelik olan söz konusu düzenlemenin ihaleye teklif verilmesine engel olacak niteliğinin olmadığı anlaşıldığından, başvuru sahibinin iddiasının yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır.

3. Başvuru sahibinin 3’üncü iddiasına ilişkin olarak:

Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin “Makine, teçhizat ve diğer ekipmana ilişkin belgeler ve kapasite raporu” başlıklı 41’inci maddesinde “…(5) İdare, ön yeterlik şartnamesinde veya idari şartnamede işin niteliğini göz önünde bulundurarak kapasite raporu ile ilgili düzenleme yapabilir. Sunulacak kapasite raporunun ihale veya son başvuru tarihi itibarıyla geçerli olması zorunludur... ” hükmü,

Kamu İhale Genel Tebliği’nin “İstenecek belgeler” başlıklı 65’inci maddesinde “ 65.1. Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliğinin 29 uncu maddesinde; idareler tarafından ekonomik ve mali yeterlik ile mesleki ve teknik yeterliğin değerlendirilmesinde kullanılmak üzere hangi belgelerin istenilmesinin zorunlu olduğu ve hangi belgelerin istenemeyeceği belirtilmiştir. Bunun dışında kalan hallerde, idarelerce ilanda ve dokümanda belirtilmek kaydıyla, anılan maddede yer verilen belgelerden gerekli görülenler ile makine, teçhizat ve diğer ekipmana ilişkin belgeler, kapasite raporu ve kalite ve standarda ilişkin belgelerin ihale konusu işin niteliği dikkate alınarak Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliğinin ilgili maddeleri ve bu Tebliğde yapılan açıklamalar doğrultusunda istenilmesi mümkün bulunmaktadır. Hizmet alımı ihalelerinde istenilecek belgeler, hizmet alımının yaklaşık maliyet değerine göre belirlenmiş olup (Ek-H.1)’de yer alan tabloda gösterilmiştir. … ” açıklaması,

Anılan Tebliğ’in “Kapasite raporu” başlıklı 73’üncü maddesinde “ 73.1. Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliğinin 41 inci maddesinde, idareler tarafından alımın niteliği göz önünde bulundurulmak suretiyle “mesleki ve teknik yeterlik kriteri” olarak kapasite raporuyla ilgili düzenleme yapılabileceği hüküm altına alınmıştır. Bu çerçevede, yüklenicinin mutfağında veya tesisinde yemek üretiminin gerçekleştirilmesinin öngörüldüğü yemek hizmeti alımı ihalelerinde kapasite raporuna ilişkin olarak idari şartnamede istenebilecek günlük üretim miktarı, idarenin günlük yemek ihtiyacını aşmayacak şekilde ve her bir öğün türü (kahvaltı, diyet vb.) bakımından ayrı ayrı kapasite miktarına sahip olunması şartı aranmaksızın toplam öğün miktarı esas alınarak belirlenecektir. İdarenin kendi mutfağında yemek üretiminin gerçekleştirileceği yemek hizmeti alımı ihalelerinde ise idarece öngörülecek kapasite raporuna ilişkin günlük üretim miktarı, idarenin günlük yemek ihtiyacının yarısını (1/2) geçmeyecektir. İhale dokümanında, üretim miktarı belirtilmeden aday veya isteklilerce kapasite raporu sunulacağına yönelik bir düzenleme yapılmayacaktır.

73.2. İdareler tarafından idari şartnamede veya ön yeterlik şartnamesinde iş ortaklıklarındaki ortaklardan her birinin, kapasite raporuna ilişkin olarak iş ortaklığındaki hissesi oranında yeterliği sağlamaları gerektiğine yönelik düzenleme yapılmamış olması durumunda, yüklenicinin iş ortaklığı olması halinde kapasite raporuna ilişkin yeterlik kriteri ortaklardan biri, birkaçı veya tamamı tarafından sağlanabilir…

73.3. Kısmi teklife imkan tanınan ihalelerde, idareler, üretim miktarını gösteren kapasite raporuna ilişkin yeterlik kriterini her bir kısım için ayrı ayrı olmak üzere, o kısım için ihale dokümanında öngörülen miktarı, idarenin kendi mutfağında yemek üretiminin gerçekleştirileceği kısmi teklife imkan tanınan yemek hizmeti alımı ihalelerinde ise idarenin o kısım için öngörülen günlük yemek ihtiyacının yarısını (1/2) aşmamak kaydıyla belirleyerek ön yeterlik şartnamesinde veya idari şartnamede göstereceklerdir… ” açıklaması,

Aynı Tebliğ’in “Hizmet alım ihalelerinde yeterliğe ilişkin diğer hususlar” başlıklı 75’inci maddesinde “… 75.4. Yemek hizmeti alımı ihalelerinde, idari şartnamenin “Mesleki ve teknik yeterliğe ilişkin belgeler ve bu belgelerin taşıması gereken kriterler” başlıklı alt maddesinde, yemek yapımında kullanılacak malzemelerin ve ekipmanların kalite ve standardına ilişkin herhangi bir yeterlik belgesi istenmeyecektir. Ancak, idarelerce gerek görülmesi halinde, sözleşmenin uygulanmasına yönelik olarak teknik şartnamede bu konuyla ilgili düzenleme yapılabilecek; muayene ve kabul işlemleri sırasında ise gerekli denetimler gerçekleştirilecektir.” açıklaması yer almaktadır.

İdari Şartname’nin “Diğer Hususlar” başlıklı 48’inci maddesinde “…48.2. Yüklenicinin, idarenin mutfağında yangın, su basması, doğalgaz kesintisi, teknik arıza, mutfağın tadilata girmesi veya başka olağandışı (doğal afet, salgın hastalık vb.) yemek çıkarmaya engel beklenmedik olumsuz durumlar oluşması sebebiyle kurum mutfağının kullanılamayacak hale gelmesi durumunda Aksaray il sınırları içerisinde kendisine ait İşletme Kayıt Belgesine ve günlük en az; 3.000 Öğün Normal Yemek üretebildiğine dair Kapasite Raporuna sahip ve TSE’den alınmış olan TSE 8985 / 13075 / 13027 / 13811 standartlarına sahip hizmet yeterlilik belgelerine sahip mutfağı olacaktır ve bu mutfağa ait Tarım ve Orman Bakanlığı İl Gıda Kontrol Laboratuvar Müdürlüklerinden İhalenin ilan tarihinden önce 6 ay içerisinde alınmış olan 1 adet( en az 4 çeşit normal yemeğin) Muayene ve Analiz Raporunu ve bünyesinde çalıştırdığı personeller için deri ve mukozada mantar araması (el kültürü) mikrobiyoloji testi yaptırdığına dair belgeleri olacaktır. Yüklenici bu belgelerin tamamını sözleşme imzalandıktan sonra yer teslimi yapılacak tarihe kadar idareye ibraz edilmesi zorunludur. Ancak bu belgelere sahip yemek üretim tesisi bulunmayan yüklenici, bu belgelere sahip yemek üretim tesisini en az 12 aylığına (Kiralama sözleşmesinin süresi, ihale sözleşme süresinden az olamaz) kiraladığına dair noter onaylı kira sözleşmesini ihale sözleşme aşamasında idareye sunacaktır.” düzenlemesi,

Anılan Şartname’nin ekinde aşağıdaki tablo yer almaktadır.

Sözleşme Tasarısı’nın “İş tanımı” başlıklı 5’inci maddesinde “…Firma Sosyal Tesis Mutfakta 12 ay (2025 Temmuz, Ağustos, Eylül, Ekim, Kasım, Aralık, 2026 Ocak, Şubat, Mart, Nisan, Mayıs, Haziran aylarında) toplam 249 iş günü hizmet verecektir...” düzenlemesi,

Teknik Şartname’de ise “...İşin Mahiyeti:

Madde-1 Aksaray Üniversitesi öğrenci ve personeli için, 01 Temmuz 2025-30 Haziran 2026 tarihleri arası dönemi kapsayan Yemek Hazırlama ve Dağıtım Hizmetleri (malzeme ve işçilik dahil yemeğin pişirilmesi, yemekhanelere taşınması, korunması ve her türlü servis hizmetleri ile bulaşıkların toplanıp yıkanması) işinin nasıl yürütüleceğini kapsar.

...

Genel Hükümler

...

Madde-5 Firma, Cumartesi ve Pazar ile Resmi tatil günleri hariç haftanın diğer günlerinde yemek vermekle yükümlüdür.” düzenlemesi yer almaktadır.

Kamu İhale Genel Tebliği’nin “Kapasite raporu” başlıklı 73’üncü maddesinde, Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin 41’inci maddesi uyarınca, idareler tarafından alımın niteliği göz önünde bulundurulmak suretiyle “mesleki ve teknik yeterlik kriteri” olarak kapasite raporuyla ilgili düzenleme yapılabileceği, yüklenicinin mutfağında veya tesisinde yemek üretiminin gerçekleştirilmesinin öngörüldüğü yemek hizmeti alımı ihalelerinde kapasite raporuna ilişkin olarak İdari Şartname’de istenebilecek günlük üretim miktarının, idarenin günlük yemek ihtiyacını aşmayacak şekilde ve her bir öğün türü (kahvaltı, diyet vb.) bakımından ayrı ayrı kapasite miktarına sahip olunması şartı aranmaksızın toplam öğün miktarı esas alınarak belirleneceği, idarenin kendi mutfağında yemek üretiminin gerçekleştirileceği yemek hizmeti alımı ihalelerinde ise idarece öngörülecek kapasite raporuna ilişkin günlük üretim miktarının, idarenin günlük yemek ihtiyacının yarısını (1/2) geçmeyeceği düzenlenmiştir.

İncelenen ihaleye ait İdari Şartname’nin 48.2’nci maddesinde idarenin mutfağında yangın, su basması, doğalgaz kesintisi, teknik arıza, mutfağın tadilata girmesi veya başka olağandışı (doğal afet, salgın hastalık vb.) yemek çıkarmaya engel beklenmedik olumsuz durumlar oluşması sebebiyle kurum mutfağının kullanılamayacak hale gelmesi durumunda yüklenicinin Aksaray il sınırları içerisinde kendisine ait günlük en az 3.000 öğün normal yemek üretebildiğine dair kapasite raporuna sahip olmasının istendiği görülmüştür.

Başvuruya konu ihaleye ait ihale dokümanı düzenlemelerine göre ihale kapsamında toplam 300.160 adet yemek verileceği, yüklenicinin cumartesi, pazar ve resmi tatil günleri hariç haftanın diğer günlerinde yemek vermekle yükümlü olduğu ve __ toplamda 249 iş günü hizmet verileceğinin öngörüldüğü, bu süre dikkate alınarak yapılan hesaplamada günlük öğün sayısının 1.205,46 adet (300.160/249), bunun yarısının 602,73 adet olduğu, dolayısıyla Kamu İhale Genel Tebliği’nin 73.1’inci maddesi uyarınca idarenin kendi mutfağında yemek üretimi gerçekleştirilecek olan söz konusu ihalede istenilebilecek maksimum kapasite miktarının 602,73 adet/gün olması gerektiği, bu çerçevede İdari Şartname’nin 48.2’nci maddesinde günlük en az 3.000 öğün olarak istenilen kapasite raporu miktarının Kamu İhale Genel Tebliği’nin 73.1’inci maddesinde yer alan açıklamalara uygun olmadığı anlaşılmıştır.

Yapılan tespit ve incelemeler neticesinde; Tebliğ’de ihalelerde mesleki ve teknik yeterlik kriteri olarak belirlenebilecek kapasite raporuna ilişkin olarak detaylı şekilde yapılan açıklamalara aykırı olarak, incelemeye konu ihalede, sözleşmenin imzalanmasından sonra idareye sunulması istenilen kapasite raporuna, ihalede bir yeterlik şartı olarak öngörülmeyen ancak sözleşmenin yürütülmesi aşamasında istenilen söz konusu kapasite raporuna ilişkin düzenlemenin bu haliyle Tebliğ açıklamalarına uygun olmadığı, her ne kadar ilgili Tebliğ açıklamalarında “mesleki ve teknik yeterlik kriteri” olarak düzenlenmesi öngörülen kapasite raporuyla ilgili kurallar belirlenmiş olsa da idarelerce mesleki ve teknik yeterlik kriteri olarak belirlenmeyen ve sözleşmenin yürütülmesi aşamasına ilişkin yapılan düzenlemelerin de buna uygun olması gerektiği, yeterlik kriteri olması durumunda mevzuatta öngörülen ve rekabetin artırılmasını amaçlayan koşulların idarelerce sözleşme aşamasında ağırlaştırıcı şekilde düzenlenemeyeceği, aksine bir durumun sağlıklı bir rekabet ortamının oluşmasını engelleyeceği anlaşıldığından, başvuru sahibinin iddiasının yerinde olduğu ve ihalenin iptal edilmesi gerektiği sonucuna ulaşılmıştır.

Diğer taraftan 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun 53’üncü maddesinin (j) fıkrasının 9’uncu alt bendinde “Başvuru sahibinin iddialarının tamamında haklı bulunması halinde, Kurul kararı ile itirazen şikâyet başvuru bedelinin başvuru sahibine iadesine karar verilir. Kurul kararının başvuru sahibine bildirimini izleyen otuz gün içinde başvuru sahibinin Kuruma yazılı talebi üzerine, bu talep tarihini izleyen otuz gün içinde Kurum tarafından itirazen şikâyet başvuru bedelinin iadesi yapılır ve son ödeme tarihine kadar geçen süre için faiz işlemez. Diğer hallerde başvuru bedeli iade edilmez.

Bu fıkranın (1) numaralı bendi uyarınca tahsil edilen bedel hiçbir durumda iade edilmez.” hükmü yer almaktadır.

Aktarılan Kanun hükmüne göre, başvuru sahibinin itirazen şikâyete konu iddialarının tamamında haklı bulunması halinde başvuru bedeli iadesinin söz konusu olabileceği dikkate alındığında, yukarıda yer verilen tespit ve değerlendirmeler neticesinde, başvuru sahibinin, iddialarının tamamında haklı bulunmadığı anlaşıldığından, başvuru bedelinin başvuru sahibine iadesi için Kanun’un öngördüğü şekilde "başvuru sahibinin iddialarının tamamında haklı bulunması" koşulunun gerçekleşmediği, dolayısıyla 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun 53’üncü maddesinin (j) fıkrasının 9’uncu alt bendi hükmü gereğince başvuru bedelinin iadesinin mümkün bulunmadığı anlaşılmıştır.

Sonuç olarak, yukarıda mevzuata aykırılıkları belirtilen işlemlerin düzeltici işlemle giderilemeyecek nitelikte işlemler olduğu tespit edildiğinden, ihalenin iptali gerekmektedir.

Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanun'un 65'inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen otuz gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere,

Anılan Kanun'un 54'üncü maddesinin onbirinci fıkrasının (a) bendi gereğince ihalenin iptaline,

Oybirliği ile karar verildi.

****| ****| ****

****| ****| ****

****| ****| ****