KAMU İHALE KURULU KARARI

Toplantı No : 2021/005

Gündem No : 14

Karar Tarihi : 03.02.2021

Karar No : 2021/UY.II-278

BAŞVURU SAHİBİ:

Ark Su İnşaat Proje Mühendislik Sanayi ve Ticaret Anonim Şirketi-Baytimur İnşaat Anonim Şirketi Ortak Girişimi,

İHALEYİ YAPAN İDARE:

T.C. Çevre ve Şehircilik Bakanlığı Toplu Konut İdaresi Başkanlığı,

BAŞVURUYA KONU İHALE:

2020/228162 İhale Kayıt Numaralı “İzmir Kelebek Barajı Sulama Projesi İnşaatı” İhalesi

KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:

T.C. Çevre ve Şehircilik Bakanlığı Toplu Konut İdaresi Başkanlığı tarafından 15.06.2020 tarihinde açık ihale usulü ile gerçekleştirilen “İzmir Kelebek Barajı Sulama Projesi İnşaatı” ihalesine ilişkin olarak Ark Su İnşaat Proje Mühendislik Sanayi ve Ticaret Anonim Şirketi-Baytimur İnşaat Anonim Şirketi Ortak Girişimi’nin 25.12.2020 tarihinde yaptığı şikâyet başvurusunun, idarenin 28.12.2020 tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibince 06.01.2021 tarih ve 504 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 06.01.2021 tarihli dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunulmuştur.

Başvuruya ilişkin olarak 2021/36 sayılı itirazen şikâyet dosyası kapsamında yapılan inceleme neticesinde esas inceleme raporu tanzim edilmiştir.

KARAR:

Esas inceleme raporu ve ekleri incelendi.

İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle, idarenin aşırı düşük teklif sorgulaması yaparken, açıklama istenilen ve istenilmeyen analiz girdilerini liste halinde sorgulama yazısında belirtmediği, bu nedenle sorgulamanın mevzuata aykırı yapıldığı ve ihale üzerinde bırakılan isteklinin aşırı düşük teklif açıklamasında sunduğu analizlerin idarenin analizleri ile aynı formatta olmadığı, poz numaraları ile miktarları değiştirdiği, bu durumun aritmetik hataya neden olduğu, çeşitli imalat kalemlerine ilişkin analiz girdi miktarlarının emsal kamu idarelerinin miktarlarının altında olduğu, analiz girdileri için kullanılan fiyatların Çevre ve Şehircilik Bakanlığı rayiçlerinin altında olduğu, fiyat teklifi alınan firmaların teklif verdiği alanda faaliyet göstermediği, fiyat tekliflerinin son geçici vergi beyanname dönemine ait olmadığı, fiyat tekliflerinde yer alan fiyatlarla tutanaklarda yer alan fiyatların uyumlu olmadığı, fiyat tekliflerini veren firmalarla bu teklifleri onaylayan SMMM arasında tam tasdik sözleşmesi bulunmadığı, bu durumun Maliye Bakanlığı ile ilgili vergi dairesinden sorulması gerektiği, proforma fatura ile açıklanan iş kalemlerinde sadece SMMM ya da YMM onayı olan ancak piyasa şartlarında birim fiyatı olmayan faturalar verildiği, faturaları onaylayan SMMM veya YMM’nin iletişim bilgilerinin bulunmadığı, SMMM veya YMM’nin fiyatların gerçekliğine ve defterler ile uyumuna bakmadan tasdik yaptığı, Ek-O.5, Ek-O.6, Ek-O.7 ve Ek-O.8 Tutanaklarının son geçici vergi beyanname dönemine ait olmadığı, açıklama istenilen analiz girdilerinden bazılarına 0,01 TL teklif vermesinin Kamu İhale Genel Tebliği’ne aykırı olduğu, aynı girdiler için farklı fiyatlar belirlendiği, nakliye için yapılan açıklamaların uygun olmadığı demir nakli, taş nakli, kum-çakıl nakli, stabilize nakli için kullanılan nakliye alanları için tevsik edici belge kullanılmadığı, nakliye mesafelerinin doğru hesaplanmadığı, işçilik maliyetinin ve miktarlarının düşük belirlendiği, akaryakıt fiyatının doğru tevsik edilmediği, amortisman hesabının doğru yapılmadığı, “Sulama Tesisinin 36 ay (üç yıl) boyunca işletilmesi” iş kaleminin fiyat teklifi ile açıklanması durumunda satış tutarı tespit tutanağının istenilmesi gerektiği, demir, beton, çelik gibi girdiler için piyasa fiyatlarının çok altında fiyat teklifi alındığı, bu durumun edimin ifasını imkansızlaştıracağı iddialarına yer verilmiştir.

Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir.

Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin “Sınır değer ve aşırı düşük teklifler” başlıklı 60’ıncı maddesinde “(1) İhale komisyonu verilen teklifleri değerlendirdikten sonra Kurum tarafından belirlenen yönteme göre sınır değeri hesaplar.

(2) Aşırı düşük teklif tespit ve değerlendirme işlemlerine ilişkin olarak, ihale ilanı ve dokümanında belirtilmek kaydıyla, üçüncü, dördüncü, beşinci ve altıncı fıkralardaki koşullar çerçevesinde aşağıdaki seçeneklerden bir tanesi kullanılır.

a) Sınır değerin altında olan teklifler ihale komisyonunca aşırı düşük teklif olarak tespit edilir ve bu teklif sahiplerinden Kurum tarafından belirlenen kriterlere göre teklifte önemli olduğu tespit edilen bileşenler ile ilgili ayrıntılar yazılı olarak istenir. İhale komisyonu;

1) Yapım yönteminin ekonomik olması,

2) Seçilen teknik çözümler ve teklif sahibinin işin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar,

3) Teklif edilen işin özgünlüğü,

gibi hususlarda yapılan yazılı açıklamaları dikkate alarak aşırı düşük teklifleri değerlendirir. Bu değerlendirme sonucunda, açıklamaları yeterli görülmeyen veya yazılı açıklamada bulunmayan isteklilerin teklifleri reddedilir. ” hükmü,

İhale ilan tarihi itibarıyla yürürlükte olan Kamu İhale Genel Tebliği’nin**** “Sınır değer tespiti ve aşırı düşük teklifler” başlıklı 45’inci maddesinde “ 45.1.2.2. İhale komisyonu tarafından, açıklama istenilmesi gereken iş kalemleri/gruplarına ait idarece (38.1) maddesine göre oluşturulan “sıralı analiz girdileri listesi” kullanılarak tutarı kar ve genel gider hariç analiz toplamının % 3’üne eşit ve bu tutarın altında olan analiz girdileri tespit edilecektir.

Yaklaşık maliyeti oluşturan iş kalemi/grubu analizlerindeki analiz girdilerinden, tutarı kar ve genel gider hariç analiz toplamının %3’üneeşit ve altında olanlar için isteklilerden açıklama yapılması istenilmeyecektir.

Tutarı, kar ve genel gider hariç analiz toplamının % 3’üne eşit veya altında olması nedeniyle sorgulamaya tabi tutulmayacak analiz girdilerinin tutarlarının kümülatif toplamının kar ve genel gider hariç analiz toplamının %15’ini aşması durumunda; en küçük tutardan itibaren kümülatif toplamda % 15’lik tutarın aşılmasına neden olan analiz girdisi belirlenecek, tutarı bu girdinin tutarından daha az olan girdiler için açıklama istenilmeyecektir.

Aynı girdinin yaklaşık maliyeti oluşturan birden fazla iş kalemi/grubunun analizinde yer alması halinde bu girdinin oranı her analiz için ayrı ayrı değerlendirilerek analiz toplamının % 3’ünün altında kalıp kalmadığına göre işlem yapılır. Herhangi bir analizdeki oranı %3’ün üstünde olan analiz girdisi için açıklama istenilecektir.

Analizlerdeki işçilik girdisi** ,**tutarları analiz toplamının % 3’üne eşit veya altında olsa dahi, açıklama istenilmeyecek girdiler arasında yer alamaz.

45.1.2.3. İhale komisyonu teklifleri aşırı düşük olarak tespit edilen isteklilerden (45.1.2.1) maddesinde belirlediği iş kalemleri/grupları için isteyeceği açıklama ile ilgili yazıda, (45.1.2.2) maddesine göre açıklama istenilmeyecek olan analiz girdilerini de belirtecektir.

İstekliler, teklifi kapsamında yer alan iş kalemleri/grupları için hazırlayacakları analizlerde (45.1.2.2) maddesine göre açıklama istenilmeyecek olan analiz girdileri de dahil analizlerini oluşturan tüm girdileri göstereceklerdir.

…

45.1.3. İsteklilerden teklifleri kapsamında analiz ve hesap cetveli sunmaları istenmeyecektir. Analizler ve hesap cetveli, Kanunun 38 inci maddesi uyarınca teklif fiyatı aşırı düşük olarak tespit edilen isteklilerin tekliflerinin önemli bileşenleri ile ilgili ayrıntıların belirlenmesi amacıyla, sadece aşırı düşük teklif sahibi isteklilerden istenecektir. Bu çerçevede; teklif fiyatının aşırı düşük olduğu tespit edilen istekliler tekliflerinde önemli olduğu tespit edilen bileşenlerine ilişkin olarak yapacakları açıklama kapsamında;

a) Anahtar teslimi götürü bedel işlerde, toplam teklif bedelini oluşturan iş kalemleri ve/veya iş gruplarına ait miktarlar ve bunlara ait birim fiyatların gösterildiği hesap cetveli ile açıklama istenen iş kalemleri ve/veya iş gruplarının birim fiyatlarına ilişkin ihale dokümanında verilen analiz formatına uygun analizleri,

b) Teklif birim fiyatlı işlerde; açıklama istenen iş kalemlerinin birim fiyatlarına ilişkin olarak ihale dokümanında verilen analiz formatına uygun analizleri

sunacaklardır. Sorgulamaya konu edilmeyen iş kalemleri/grupları için analiz sunulması istenmeyecektir.

…

45.1.4** .**İdare tarafından ihale dokümanı kapsamında;

a) Teklif birim fiyatlı işlerde; her bir iş kaleminin yapım şartlarına, tarif ve içeriğine göre analizde yer almasını istediği “malzeme, işçilik, makine ve diğerleri (varsa; nakliyeler, inşaat yerindeki yükleme, boşaltma, yatay ve düşey taşımalar, zamlar vb.)” sadece girdi cinslerinin belirlendiği, analiz girdileri ile miktarlarının ve tutarlarının belirtilmediği,

…

(Ek-Y.2)’de yer alan örneğe uygun analiz formatının isteklilere verilmesi, isteklilerin de tekliflerinin aşırı düşük olarak tespit edilerek kendilerinden açıklama istenmesi durumunda, yapacakları açıklamada sunacakları analizlerin verilen bu formata uygun olması gerekmektedir.

…

Kamu kurum ve kuruluşlarınca yayımlanmış birim fiyatlar ile uyumlu olmayan iş kalemleri (özel iş kalemleri) ile idarelerce tasarlanan ve birden fazla iş kalemini ihtiva eden iş kalemleri (paçal iş kalemi) için bu iş kalemlerinde bulunan analiz girdileri ve miktarlarının gösterildiği analiz formatlarının, ihale dokümanı kapsamında veya aşırı düşük tekliflere yönelik açıklama istenmesine ilişkin yazı ekinde verilmesi gerekmektedir. Ancak idarece niteliği gereği analiz formatı hazırlanamayan iş kalemlerine ilişkin isteklilerin açıklamaları kapsamında analiz sunmalarına gerek olmayıp, anılan iş kalemlerine ilişkin açıklamalar 45.1.13 maddesi uyarınca yapılabilir.

45.1.5. İsteklilerin iş kalemleri/iş grupları için kamu kurum ve kuruluşlarınca yayımlanmış cari yıl birim fiyatları veya bu fiyatlardan daha yüksek fiyatları teklif etmeleri ve söz konusu iş kalemleri/grupları için; hangi kamu kurum ve kuruluşunun birim fiyatını kullandıklarını, birim fiyat poz numarasını da yazmak suretiyle liste halinde belirterek açıklamaları kapsamında sunmaları durumunda analiz düzenlemeleri zorunlu değildir. Bu kapsamda; isteklilerin, kamu kurum ve kuruluşlarınca yayımlanmış “kar ve genel gider içermeyen birim fiyatların” üzerine, kendi belirledikleri “kar ve genel gideri” ilave ederek birim fiyatlarını oluşturmaları durumunda da; hangi kamu kurum ve kuruluşunun “kar ve genel gider hariç birim fiyatını” kullandıklarını ve kendi belirledikleri “kar ve genel gider” tutarını yazmak suretiyle liste halinde belirterek açıklamaları kapsamında sunmaları halinde de, söz konusu iş kalemleri/iş grupları için analiz düzenlemeleri zorunlu değildir. Bu kapsamda isteklilerin analiz düzenlemeleri zorunlu olmayan söz konusu iş kalemleri/grupları için 45.1.13 maddesinde belirtilen belgeleri sunmalarına da gerek bulunmamaktadır.

Örneğin; isteklinin, “150 dozlu demirsiz beton” iş kalemi için Bayındırlık ve İskan Bakanlığının 16.001 poz numaralı birim fiyatını (2010 B.F: 97,86 TL) teklif etmesi, “200 dozlu demirsiz beton” iş kalemi için Bayındırlık ve İskan Bakanlığının 16.002 poz numaralı birim fiyatının (2010 B.F: 104,00 TL) üzerinde 105,00 TL teklif vermesi, 250 dozlu demirsiz beton” iş kalemi için Bayındırlık ve İskan Bakanlığının 16.003 poz numaralı birim fiyatının kar ve genel gider hariç tutarına, (110,13/1,25=88,10 TL) kendi belirlediği % 18 kar ve genel gider karşılığı eklemek suretiyle 103,96 TL (88,10 x 1,18) teklif etmesi ve teklif ettiği söz konusu birim fiyatları aşağıdaki örnek listede gösterildiği şekilde tablo halinde göstermesi durumunda; bu üç iş kalemi için analiz düzenlemesi zorunlu değildir.

Kamu kurum ve kuruluşlarının yayımlanmış birim fiyatları kullanılarak oluşturulan teklif birim fiyat listesi (Örnek)

Sıra No| Poz No| İş kaleminin adı| Kamu kurum ve kuruluş birim fiyatları| Teklif
Birim fiyatı alınan kurum/kuruluş| Kar ve genel gider dahil birim fiyat| Kar ve genel gider hariç birim fiyat| Teklif edilen kar ve genel gider| Teklif edilen birim fiyat
(TL)| (TL)| (TL)| (TL)
1| 16.001| 150 dozlu demirsiz beton| Bayındırlık ve İskan Bakanlığı| 97,86| __| __| 97,86
2| 16.002| 200 dozlu demirsiz beton| Bayındırlık ve İskan Bakanlığı| 104,00| __| __| 105,00
3| 16.003| 250 dozlu demirsiz beton| Bayındırlık ve İskan Bakanlığı| 110,13| 88,10| 15,86| 103,96
…| …| …| …| __| __| __| __

__

İş kalemleri/grupları için, kamu kurum ve kuruluşlarınca yayımlanmış birim fiyatlar esas alınarak teklif sunulmuş olmakla birlikte; yukarıda belirtildiği şekliyle liste halinde belirtilmemesi durumunda, söz konusu iş kalemleri/grupları için analiz sunulması zorunludur.

İlan veya davet tarihinde cari yıl birim fiyatın yayımlanmamış olması durumunda, istekli tarafından önceki yılın yayımlanmış birim fiyatları kullanılabilir.

45.1.6. Analizler ile yardımcı ve/veya alt analizlerde, Çevre ve Şehircilik Bakanlığı tarafından belirlenerek yayımlanmış rayiçleri kullanan ve söz konusu rayiçleri poz numaralarını da belirtmek suretiyle liste halinde sunan isteklilerin, söz konusu rayiçlere ilişkin olarak 45.1.13 maddesinde belirtilen belgeleri sunmalarına gerek bulunmamaktadır.

45.1.7. İstekliler tarafından, inşaat iş kalemleri/iş grupları dışında yer alan sıhhi tesisat, kalorifer tesisatı, müşterek tesisat, havalandırma, brülör, asansör, elektrik tesisatı vb. iş kalemleri/iş gruplarına ait analiz sunulması yerine bu iş kalemi/iş gruplarına ait malzeme ve montaj bedelini ayrı ayrı gösterecek şekilde açıklama yapılması kabul edilecektir.

45.1.8. Aşırı düşük teklifine ilişkin olarak yaptığı açıklamada sunduğu analizler, ihale dokümanı kapsamındaki analiz formatına, birim fiyat tariflerine, idarece tanımlanan yapım şartlarına veya teknik şartnameye uygun olmayan, analiz fiyat tutarları teklif fiyatların üzerinde olan isteklilere ait teklifler reddedilecektir. Analizler üzerinde yapılan incelemede; çarpım ve toplamlarda hesaplama hatası bulunması durumunda, analiz girdilerine ait fiyatlar esas alınarak, hesaplama hatası ihale komisyonu tarafından re’sen düzeltilir. Bu şekilde düzeltilmiş analiz fiyatı, teklif fiyatın üzerinde olan isteklilerin teklifleri reddedilir.

45.1.9.__İş kalemleri/gruplarına ait analizler ile yardımcı ve/veya alt analizlerde yer alan işçilik fiyatları ihale tarihinde yürürlükte olan saatlik asgari ücretin altında olamaz.

45.1.10. İhale komisyonu, sınır değerin altındaki tekliflerin önemli bileşenlerini;

a) Yapım yönteminin ekonomik olması,

b) Seçilen teknik çözümler ve yapım işinin yerine getirilmesinde kullanılacak avantajlı koşullar,

c) Teklif edilen yapım işinin özgünlüğü,

gibi hususlarda istekliler tarafından yapılan yazılı açıklamaları da dikkate almak suretiyle değerlendirir ve ihaleyi sonuçlandırır.

45.1.11. Yapım yönteminin ekonomik olması hususunda bir açıklamada bulunulması durumunda; kullanılan yapım yöntemi ve teknolojisinin sağlayacağı maliyet avantajının açıklanması gereklidir.

45.1.12. Seçilen teknik çözümler, yapım işinin yerine getirilmesinde kullanılacak avantajlı koşullar veya yapım işinin özgünlüğü hususunda bir açıklamada bulunulması durumunda; belirtilen çözüm, avantajlı koşul ve özgünlük sayesinde elde edilen maliyet avantajı açıklanmalıdır.

45.1.13.__Teklifi aşırı düşük bulunan isteklilerin, tekliflerinde önemli olduğu tespit edilen bileşenler ile ilgili olarak 4734 sayılı Kanunun 38 inci maddesi uyarınca yapacakları açıklamada, sorgulamaya konu iş kalemlerine/gruplarına ilişkin analizler ile bu analizlere dayanak teşkil eden bilgi ve belgeleri sunmaları gerekmektedir.

İsteklilerin analizlerine dayanak teşkil eden bilgi ve belgeler;

a. Üçüncü kişilerden alınan fiyat teklifleri,

b. Çimento ve demir ürünleri için ilan edilmiş üretici fiyat tarifeleri,

c. Kamu kurum ve kuruluşları tarafından sunulan mal ve hizmetlere ilişkin ilan edilmiş fiyat tarifeleri veya bunlardan alınmış fiyat teklifleri,

ç. Kamu kurum ve kuruluşları tarafından ilgili mal veya hizmetlere ilişkin ilan edilen asgari fiyatlar,

d. Ürettiği, aldığı veya sattığı mallara ilişkin maliyet/satış tutarı tespit tutanakları,

e. Stoğunda bulunan mallara ilişkin stok tespit tutanakları,

f. İdarece istenmesi durumunda yardımcı analizler v.b. dir.

İstekliler tekliflerine ilişkin olarak yukarıda sayılan belgelerden kendileri için uygun olanları açıklamaları kapsamında sunacaklardır.

Yukarıda sayılan bilgi ve belgelerden herhangi biri ile açıklama yapılmasının fiilen mümkün olmadığının anlaşıldığı durumlarda, istekliler tarafından gerekçesi belirtilmek suretiyle ilgili mevzuatına göre son 12 ay içinde düzenlenen açıklamaya elverişli diğer bilgi ve belgeler kullanılarak da açıklama yapılabilir (Örnek: Yurt dışından ithal edilen mallara ilişkin olarak gümrük giriş beyannamesi kullanılarak açıklama yapılabilir). Yüklenicinin dışında üçüncü kişilerce inşaat mahalli dışında imal edilen ve esaslı başka bir işçilik veya malzeme katkısı yapılmaksızın yapıya monte edilen iş kalemlerinin üçüncü kişilerden alınan fiyat teklifleri ile açıklanması durumunda, bu iş kalemlerine ilişkin analiz sunulması zorunlu değildir. Ayrıca, istekliler tarafından teklif kapsamındaki harita, kadastro ve proje işlerine ilişkin yapılacak açıklamalarda üçüncü kişilerden alınan fiyat tekliflerinin sunulması yeterlidir.

45.1.13.1.Teklifi oluşturan maliyet bileşenlerine ilişkin üçüncü kişilerden fiyat teklifi alınması durumunda, öncelikli olarak fiyat teklifini veren kişiyle tam tasdik sözleşmesi yapan veya beyannamelerini imzalamaya yetkili olan meslek mensubu tarafından ilgisine göre teklife konu mal veya hizmet için maliyet tespit tutanağı (Ek-O.5) veya satış tutarı tespit tutanağı (Ek-O.6) düzenlenecektir. Tutanaklar fiyat teklifinin dayanağı olarak düzenlenecek olup, meslek mensubu tarafından muhafaza edilecek ve fiyat teklifinin ekinde idareye verilmeyecektir. Ancak idare veya Kurum tarafından gerekli görülmesi halinde bu tutanaklar meslek mensubundan istenebilecektir.

Maliyet tespit tutanağı dayanak alınarak fiyat teklifi sunulabilmesi için, fiyat teklifinin mamul/mala ilişkin olması halinde mamul/malın birim fiyatının, tutanakta tespit edilen ağırlıklı ortalama birim maliyetin altında olmaması; fiyat teklifinin hizmete ilişkin olması halinde ise bu hizmetin birim fiyatının, tutanakta tespit edilen toplam birim maliyetin altında olmaması, bu tespitin (Ek-O.5) formunda yapılması, fiyat teklifi üzerine meslek mensubu tarafından “Bu fiyat teklifindeki birim fiyatın, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre tarafımca düzenlenerek onaylanan (.../.../...) tarih ve (…) sayılı maliyet tespit tutanağındaki ortalama/toplam birim maliyet tutarının altında olmadığını beyan ederim.” ibaresinin yazılarak imzalanması ve iletişim bilgileri de belirtilmek suretiyle kaşelenmesi/mühürlenmesi gerekmektedir.

Satış tutarı tespit tutanağı dayanak alınarak fiyat teklifi sunulabilmesi için teklif edilen birim fiyatın, ilgili tutanakta tespit edilen ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin altında olmaması, bu tespitin (Ek-O.6) formunda yapılması, fiyat teklifi üzerine meslek mensubu tarafından “Bu fiyat teklifindeki birim fiyatın, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre tarafımca düzenlenerek onaylanan (.../.../...) tarih ve (…) sayılı satış tutarı tespit tutanağındaki ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin altında olmadığını beyan ederim.” ibaresinin yazılarak imzalanması ve iletişim bilgileri de belirtilmek suretiyle kaşelenmesi/mühürlenmesi gerekmektedir.

Üçüncü kişilerden alınan fiyat tekliflerinin teklife konu alanda faaliyet gösterenlerden alınması gerekmekte olup, bu belgelerin ihale tarihinden önce düzenlenmiş olması zorunlu değildir.

Kaşeleme işlemi 8.4 üncü maddede belirtilen özel kaşe kullanılmak suretiyle yapılabileceği gibi, bu kaşe dışında meslek mensubuna ilişkin bilgileri içeren kaşe kullanılmak suretiyle de yapılabilir.

45.1.13.2. (Mülga madde: 07/06/2014-29023 R.G./ 31. md.)

45.1.13.3.__İsteklinin teklifine konu çimento veya demir ürünlerine ilişkin açıklamalarında çimento veya demir ürünleri üreticisinin ilan edilmiş fiyat tarifelerini kullanması halinde, sadece ilan/davet ile ihale tarihi arasında (ihale tarihi hariç) geçerli olan bir tarifeyi gösterir belgeyi sunması yeterlidir.

45.1.13.4.__İsteklinin, kamu kurum ve kuruluşları tarafından sunulanmal ve hizmetlere ilişkin ilan edilen fiyat tarifelerinde belirtilen fiyatları kullanması halinde, sadece ilan/davet ile ihale tarihi arasında (ihale tarihi hariç) geçerli olan bir tarifeyi gösterir belgeyi sunması yeterlidir. (Örnek: Orman Genel Müdürlüğüne bağlı işletmeler tarafından satılan ürünlere ilişkin ilan edilmiş fiyatlar vb.)

45.1.13.4.1. İsteklinin, kamu kurum ve kuruluşları tarafından sunulanmal ve hizmetlere ilişkin fiyat tekliflerini kullanması halinde, sadece ilan/davet ile ihale tarihi arasında (ihale tarihi hariç) düzenlenmiş fiyat teklifini sunması yeterlidir. (Örnek: Karayolları Genel Müdürlüğü, İl Özel İdareleri, Belediyeler vb.nin sattıkları kum, çakıl, kırmataş vb. mallara ilişkin verdikleri fiyat teklifleri.)

45.1.13.5 İstekli tarafından açıklaması yapılacak girdinin fiyatı, kamu kurum ve kuruluşlarınca ilan edilen ilgili mala ilişkin asgari fiyatlara uygun olması halinde, sadece ilan/davet ile ihale tarihi arasında (ihale tarihi hariç) geçerli olan asgari fiyatın belgelendirilmesi suretiyle açıklama yapılması yeterlidir.

45.1.13.6. Teklifi oluşturan maliyet bileşenlerine ilişkin olarak isteklinin kendi ürettiği, aldığı veya sattığı mallara ait fiyatların kullanılması durumunda, istekliyle tam tasdik sözleşmesi yapan veya beyannamelerini imzalamaya yetkili olan meslek mensubu tarafından ilgisine göre teklife konu olan mal için düzenlenen maliyet/satış tutarı tespit tutanağı (EK.O.7) ile açıklama yapılabilir.

Maliyetler dayanak alınarak yapılan açıklamanın geçerli olabilmesi için teklif edilen birim fiyatın, ilgili tutanakta tespit edilen ağırlıklı ortalama birim maliyetin altında olmaması ve isteklinin son veya bir önceki geçici vergi beyanname döneminde ihale konusu işte kullanılmasını öngördüğü mal miktarının en az yarısı kadar alım yapmış olması gerekir.

Satışlar dayanak alınarak yapılan açıklamanın geçerli olabilmesi için teklif edilen birim fiyatın, ilgili tutanakta tespit edilen ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin altında olmaması ve malın ticaretinin isteklinin faaliyet alanında olması gerekir.

İsteklinin son veya bir önceki geçici vergi beyanname döneminde 4734 sayılı Kanun kapsamındaki idarelere açıklama konusu mala ilişkin satış yapmış ve satılan malın idarece kabul edilmiş olması durumunda, maliyet/satış tutarı tespit tutanağı sunmasına gerek bulunmayıp, sadece söz konusu satışa ilişkin fatura örnekleri veya bu örneklerin noter,__YMM, SMMM ya da vergi dairesince onaylı suretleri ile de belgelendirme yapılabilecektir.

Kaşeleme işlemi 8.4 üncü maddede belirtilen özel kaşe kullanılmak suretiyle yapılabileceği gibi, bu kaşe dışında meslek mensubuna ilişkin bilgileri içeren kaşe kullanılmak suretiyle de yapılabilir.

45.1.13.7.__İstekliler tarafından yapılan açıklamada; malın ihale tarihi itibariyle stoklarda bulunduğunun belirtilmesi durumunda, stokta bulunan mala ilişkin “stok tespit tutanağı”nın (Ek-O.8) sunulması zorunludur. Stok tespit tutanağında ilgili malın ağırlıklı ortalama birim maliyeti gösterilecektir. İsteklilerce teklif edilen tutara ilişkin birim fiyatlar, stok tespit tutanağındaki ağırlıklı ortalama birim maliyetin altında olamaz. Ayrıca stoklarda olduğu belirtilen söz konusu malın miktarının, ihale konusu işte kullanılacağı belirtilen miktardan az olması halinde eksik kalan miktar için bu Tebliğdeki diğer açıklama yöntemlerine uygun olarak açıklama yapılması gereklidir.

45.1.13.8. İsteklinin ortağı olduğu tüzel kişiye ait işletmeden mal çekmesi veya satın alması durumunda söz konusu malın emsal bedeli ile değerlenmesi gereklidir. Emsal bedelinin tespitinde Vergi Usul Kanununun ilgili hükümleri esas alınır. Bu durumda, Vergi Usul Kanununa göre hesaplanan emsal bedeli gösteren ve istekliyle tam tasdik sözleşmesi yapan veya beyannamelerini imzalamaya yetkili olan meslek mensubu tarafından hazırlanarak imzalanan ve kaşelenen beyanın verilmesi yeterlidir.

Kaşeleme işlemi bu Tebliğin 8.4 maddesinde belirtilen özel kaşe kullanılmak suretiyle yapılabileceği gibi, bu kaşe dışında meslek mensubuna ilişkin bilgileri içeren kaşe kullanılmak suretiyle de yapılabilir.

45.1.13.9.__İstekliler tarafından aşırı düşük teklif sorgulaması kapsamındaki mallara ilişkin olarak stok tespit tutanağı veya üçüncü kişilerden alınan fiyat teklifi yerine sadece alış faturası ile açıklamada bulunulması geçerli bir açıklama olarak kabul edilmeyecektir.

45.1.13.10.__Meslek mensubu; üçüncü kişilerden alınan fiyat teklifi üzerindeki beyanın ve emsal bedel beyanı ile Ek-O.5, Ek-O.6, Ek-O.7 ve Ek-O.8 numaralı tutanaklardaki bilgilerin doğruluğundan sorumludur. Meslek mensubu ibaresinden Yeminli Mali Müşavirler veya Serbest Muhasebeci Mali Müşavirler anlaşılır.

45.1.13.11. Ek-O.5, Ek-O.6, Ek-O.7 ve Ek-O.8 numaralı tutanakların son veya bir önceki geçici vergi beyanname dönemine ilişkin olarak düzenlenmesi zorunludur. Son veya bir önceki geçici vergi beyanname döneminin tespitinde; 4734 sayılı Kanunun 21 inci maddesinin birinci fıkrasının (a), (d) ve (e) bentlerine göre pazarlık usulü ile yapılan ihalelerde ilk yazılı fiyat tekliflerinin alındığı tarih, diğer ihale usulleri ile yapılan ihalelerde ise ihale tarihi esas alınır.

Örneğin; 11.1.2014 tarihinde açık ihale usulü ile yapılan ihalede son geçici vergi beyanname dönemi “Ekim-Kasım-Aralık 2013”, 15.7.2014 tarihinde açık ihale usulü ile yapılan ihalede son geçici vergi beyanname dönemi “Nisan-Mayıs-Haziran 2014” tür.

45.1.13.12. (Mülga madde: 07/06/2014-29023 R.G./ 36. md.)

45.1.13.13.__İşletme hesabına göre defter tutuluyor olması durumunda; yukarıda belirtilen tutanaklar, işletme hesabı defteri ve işletme hesap özeti kayıtlarına göre düzenlenecektir.

45.1.13.14.İstekliler tarafından akaryakıt girdisine ilişkin olarak EPDK tarafından il bazında günlük yayımlanan akaryakıt fiyatlarının % 90’ının altında sunulan açıklamalar geçerli kabul edilmeyecektir. Motorin veya benzine yönelik olarak öngörülen tutarın TL/lt cinsinden hesaplanmasında Enerji Piyasası Düzenleme Kurumunun ilgili düzenlemeleri dikkate alınacaktır.

45.1.14. Aşırı düşük teklif sorgulaması sonucunda; (45.1.3 - 45.1.13) maddelerine uygun açıklamada bulunmayan, açıklamaları idarece tanımlanan yapım şartlarına uymayan veya teknik şartnameye aykırı hususlar içeren isteklilerin teklifleri gerekçeleri belirtilmek suretiyle reddedilecektir. ” açıklaması bulunmaktadır.

İdari Şartname’nin “İhale konusu işe/alıma ilişkin bilgiler” başlıklı 2’nci maddesinde “ 2.1. İhale konusu işin/alımın;

a) Adı: İzmir Kelebek Barajı Sulama Projesi İnşaatı

b) Türü: Yapım işleri

c) İlgili Uygulama Yönetmeliği: Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliği

ç) Yatırım proje no'su (yapım işlerinde): 2013A010150

d) Kodu:

e) Miktarı:

Brüt 2.404 ha alanın sulanmasını sağlayacak 1 adet Düzenleyici Tesis ile basınçlı sulama şebekesine ait boru hatları ve üzerindeki sanat yapıları inşaatı

Ayrıntılı bilgi idari şartnamenin ekinde yer almaktadır.

f) İşin yapılacağı/malın teslim edileceği yer: Manisa ili Ahmetli ilçesi ” düzenlemesi,

Aynı Şartnamenin “Teklif ve sözleşme türü” başlıklı 19’uncu maddesinde “ İstekliler tekliflerini, her bir iş kaleminin miktarı ile bu iş kalemleri için teklif edilen birim fiyatlarının çarpımı sonucu bulunan toplam bedel üzerinden vereceklerdir; ihale sonucu, ihale üzerine bırakılan istekliyle her bir iş kaleminin miktarı ile iş kalemleri için teklif edilen birim fiyatların çarpımı sonucu bulunan toplam bedel üzerinden teklif birim fiyat sözleşme imzalanacaktır. ” düzenlemesi,

Anılan Şartname’nin “Tekliflerin sunulma şekli” başlıklı 22’nci maddesinde “ 22.1. e-teklifler istekliler tarafından EKAP üzerinden, yalnızca teklif mektubu ve ekleri doldurularak hazırlandıktan sonra e-imza ile imzalanarak ihale tarih ve saatine kadar gönderilir. Ortak girişimlerde e-teklifin ortakların tamamı tarafından e-imza ile imzalanması zorunludur. Teklife ilişkin e-anahtar, e-teklif ile birlikte ihale tarih ve saatine kadar EKAP üzerinden gönderilir.

22.2. Yeterlik bilgileri tablosunda ihaleye katılabilmek için gereken belgeler ve yeterlik kriterleri ile fiyat dışı unsurlar, teknik şartnameye cevaplar ve açıklamalar standart formunda ise açıklama istenen teknik özellikler için ayrı satırlar açılmış olup, istekliye ait hangi belgeler esas alınarak ihaleye katılım sağlanmış ise o belgelere ilişkin tarih, sayı, yevmiye numarası gibi bilgiler ile istenen kriterlere ve açıklamalara ilişkin belgelerde yer alan gerekli bilgiler eksiksiz olarak açık ve anlaşılır bir şekilde belirtilmek suretiyle ekli standart formalara uygun şekilde doldurulacaktır. Yabancı istekli tarafından ihaleye teklif verilmesi halinde, bu şartnamede istenilen belgelere veya isteklinin kendi ülkesindeki mevzuat uyarınca düzenlenmiş olan dengi belgelere ilişkin bilgilerin beyan edilmesi gerekir. ” düzenlemesi,

Bahsi geçen Şartname’nin “Aşırı düşük teklifler” başlıklı 33’üncü maddesinde “ 33.1. Teklifi sınır değerin altında kalan isteklilerden Kanunun 38 inci maddesine göre açıklama istenecektir. Bu kapsamda; ihale komisyonu sınır değerin altında kalan teklifleri aşırı düşük teklif olarak tespit eder ve bu teklif sahiplerinden Kurum tarafından belirlenen kriterlere göre teklifte önemli olduğunu tespit ettiği bileşenler ile ilgili ayrıntıları yazılı olarak ister. İhale komisyonu;

a) Yapım yönteminin ekonomik olması,

b) Seçilen teknik çözümler ve teklif sahibinin işin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar,

c) Teklif edilen işin özgünlüğü, ” düzenlemesi bulunmaktadır.

**** 15.06.2020 tarihinde açık ihale usulü ile e-teklif alınarak gerçekleştirilen ihaleye 46 istekli tarafından teklif verildiği, idarece sınır değerin 45.286.328,20 TL olarak belirlendiği, bu bedelin altında teklif veren dört istekliden aşırı düşük teklif açıklaması istenildiği, iki isteklinin süresi içinde açıklama sunmadığı, isteklilerden birinin açıklamasının uygun bulunmadığı, ihale üzerinde bırakılan Özbek İnşaat Taah. San. ve Tic. Ltd. Şti.- Muzaffer Kaygın İnş. Mad. Hazır Beton Tur. San. ve Tic Ltd Şti. İş Ortaklığı’nın aşırı düşük teklif açıklamasının uygun bulunarak ekonomik açıdan en avantajlı teklif sahibi olarak belirlendiği, teklifi sınır değerin üstünde yer alan ve ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif olarak belirlenen başvuru sahibi Ark Su İnş. Proje Müh. San. ve Tic. A.Ş.- Baytimur İnş. A.Ş. İş Ortaklığı’nın ise ihale üzerinde bırakılan isteklinin aşırı düşük teklif açıklamasının mevzuata uygun olmadığını iddia ettiği anlaşılmıştır.

**** İdare tarafından, teklifi sınır değerin altında kalan isteklilere gönderilen aşırı düşük teklif sorgulama yazısı ekinde, açıklama istenilen analiz girdileri listesi ile açıklama istenilmeyen analiz girdileri listesine yer verildiği görüldüğünden, başvuru sahibinin bu yöndeki iddiasının yerinde olmadığı anlaşılmıştır.

İhale üzerinde bırakılan isteklinin yapmış olduğu aşırı düşük teklif açıklaması incelendiğinde ise;

Aşırı düşük teklif açıklaması kapsamında sunduğu analizlerin idarenin analizleri ile aynı formatta olduğu, poz numaraları ile miktarların değiştirilmediği, birim fiyatlarla girdi miktarlarının çarpımı ve bunların toplanması sonucunda aritmetik hata bulunmadığı; kamu kurum ve kuruluşlarınca yayımlanan analizler ile rayiçlerin kullanıldığı, başvuru sahibinin iddiasının aksine miktarların düşürülmediği,

Emniyet vanası temini, flanşlı sefro döküm- sökme takma parçası temini, basket tipi pislik tutucu temini, ayarlanabilir basınç düşürücü kontrol vanası temini için sunulan fiyat teklifinin, Doğuş Vana ve Döküm A.Ş.’den alındığı; portland çimentosu için sunulan fiyat teklifinin Ali Rıza Onat Müteahhitlik İnş. Proje Hiz. San. ve Tic. A.Ş.’den alındığı; karesel sürgülü vana temini için sunulan fiyat teklifinin Aygün Grup Makine Mühendislik Müşavirlik Met. İnş. Taah. İth. İhr. San. ve Tic. Ltd. Şti.’den alındığı; ön ödemeli kartlı ultrasonik su sayacı temini, sürgülü vana temini, sökme takma parçasının temini, tek çıkışlı hidrolik sulama hidrantı temini, çift çıkışlı hidrolik sulama hidrantı temini, ayarlanabilir tip kontrol vanası temini, flanşlı sfero döküm kelebek vana temini için sunulan fiyat teklifinin Arkoç Metal İletişim Vana Pik Döküm İnş. San. ve Tic. A.Ş.’den alındığı; beton çelik çubuğu için sunulan fiyat teklifinin Kocalar Hazır Beton ve İnş. Malz. Nak. San. Tic. Ltd. Şti.’den alındığı; çeşitli basınç dayanımı (6 ila 10 atm) ile çeşitli çaplarda ( 600 ila 1100 mm anma çapında) CTP Boru için sunulan fiyat teklifi ile çeşitli basınç dayanımı (8 ila 10 atm) ile çeşitli çaplarda (250 ila 560 mm anma çapında) HDPE Boru için sunulan fiyat teklifinin Esen Plastik San. Tic. A.Ş.’den alındığı görülmüş olup, bu tüzel kişilerin ticaret unvanlarından fiyat teklifi verdikleri konuda faaliyet gösterdikleri anlaşıldığından ve fiyat tekliflerinde kaşesi ve imzası yer alan meslek mensubuna ait kaşelerde iletişim bilgilerinin bulunduğu görüldüğünden, başvuru sahibinin bu yöndeki iddiasının yerinde olmadığı,

İhale ilan tarihi itibarıyla yürürlükte olan Kamu İhale Genel Tebliği’nin 45.1.13.1’inci maddesi uyarınca, sunulması zorunlu olmamakla birlikte yukarıda yer alan fiyat tekliflerine dayanak maliyet/satış tutarı tespit tutanaklarının sunulduğu, fiyat tekliflerinde yer alan fiyatlarla tutanaklarda yer alan fiyatların birbiri ile uyumlu olduğu, tutanakların son veya bir önceki (2019 4. Dönem ve 2020 1. Döneme ait tutanaklarının sunulduğu görülmüştür.) geçici vergi beyanname dönemine ait olduğu görülmüş olup, başvuru sahibinin bu yöndeki iddiasının yerinde olmadığı,

İhale üzerinde bırakılan isteklinin sunduğu fiyat tekliflerinin Kamu İhale Genel Tebliği’nin yukarıda yer verilen 45’inci maddesi açıklamasına uygun olduğu değerlendirilmiş olup, açıklamanın reddedilmesi için fiyat tekliflerinin piyasa şartlarına uygun olması gerektiği gibi bir düzenleme bulunmadığından, başvuru sahibinin, piyasa fiyatlarının altında fiyat teklifi sunulduğu iddiasının yerinde olmadığı; diğer taraftan demir, çelik, beton gibi girdiler için sunulan fiyat teklifinde yer alan fiyatların çok düşük olduğu ve verilen teklifin edimin ifasını imkansızlaştıracağı iddiasına ilişkin olarak, başvuru sahibinin bu girdiler için fiyat teklifi vermediği, Çevre ve Şehircilik Bakanlığı rayiçlerini kullandığı göz önüne alındığında, yerinde olmadığı,

İhale üzerinde bırakılan istekli tarafından maliyet/satış tutarı tespit tutanakları ekinde mükellefe ait imza sirküleri ile meslek mensubuna ait faaliyet belgesi sunulduğu, Kamu İhale Genel Tebliği’nin 45.1.13.1’inci maddesi uyarınca, fiyat teklifine dayanak olarak düzenlenen maliyet/satış tutarı tespit tutanakları ile eki belgelerin idare veya kurum tarafından gerekli görülmesi halinde istenileceğinin düzenlendiği, idarece tutanaklar ile eki tam tasdik sözleşmelerinin sunulmasının istenilmediği göz önüne alındığında başvuru sahibinin fiyat teklifini veren firmalarla bu teklifleri onaylayan meslek mensupları arasında tam tasdik sözleşmesi bulunmadığı iddiasının yerinde olmadığı ve ayrıca SMMM veya YMM’nin fiyatların gerçekliğine ve defterler ile uyumuna bakmadan tasdik yaptığı iddiasına ilişkin olarak, 3568 sayılı Serbest Muhasebeci Mali Müşavirlik ve Yeminli Mali Müşavirlik Kanunu ile yetkilendirilen meslek mensuplarınca yapılan mesleki iş ve işlemlerin hukuka uygunluk karinesinden yararlandığı, düzenlenen belgelerdeki bilgilerin doğruluğundan meslek mensubunun sorumlu olduğu, sunulan fiyat teklifleri ile tutanakların mevzuata uygun ve birbiri ile uyumlu olduğu birlikte değerlendirildiğinde, başvuru sahibinin bu iddiasının yerinde olmadığı,

**** İstekli tarafından,**** açıklama istenilen analiz girdilerinin bazıları için 0,01 TL teklif verilmediği, aynı girdi için farklı fiyatlar öngörülmediği, açıklama istenilen iş kalemleri içinde yer alan**** tüm işçilik girdileri için 2020 yılı saatlik asgari ücreti olan 13,08 TL’nin kullanıldığı, işçilik miktarlarının aşırı düşük teklif açıklama talep yazısı ekinde isteklilere gönderilen analiz formatında yer alan miktarlarla aynı olduğu görülmüş olup, başvuru sahibinin iddiasının yerinde olmadığı,

Akaryakıta ilişkin açıklaması incelendiğinde, isteklinin mazot girdisi için 3,87 TL teklif ettiği, EPDK tarafından yayımlanmış 06.05.2020 tarihli Manisa ili motorin fiyatının (Lifepet) 4,28399 TL olduğu, isteklinin, yayımlanan motorin fiyatının KDV hariç tutarının 3,6305 TL; bu tutarın lt/kg dönüşümü için 0,845 katsayısına bölünmüş tutarının ise 4,2964497 TL olarak hesapladığı ve bu tutarın %90’ının ise 3,866 TL olduğu, dolayısıyla anılan istekli tarafından mazot girdisi için teklif edilen birim fiyatın EPDK tarafından yayımlanan fiyatların %90’ının altında olmadığı, bu gerekçe ile açıklamanın mevzuata uygun olduğu,

Başvuru sahibinin, ihale üzerinde bırakılan isteklinin amortisman hesabını doğru yapmadığı iddiasına ilişkin olarak, ihale üzerinde bırakılan istekli tarafından, kendi malı ile amortismana dayalı bir açıklama yapılmadığı için iddianın yerinde olmadığı,

Nakliyeye ilişkin açıklamaları incelendiğinde, idare tarafından verilen nakliye mesafelerinin kullanıldığı, kullanılan nakliye formüllerinde de bu mesafelerin esas alındığı, formüllerin Çevre ve Şehircilik Bakanlığı tarafından yayımlanan taşıma formüllerine uygun olduğu, bu çerçevede nakliyeye ilişkin açıklamaların mevzuata uygun olduğu,

Başvuru sahibinin, “Sulama Tesisinin 36 ay (üç yıl) boyunca işletilmesi” iş kalemi fiyat teklifi ile açıklanması durumunda satış tutarı tespit tutanağının istenilmesi gerektiği iddiasına ilişkin olarak, ihale üzerinde bırakılan isteklinin, söz konusu iş kalemi için fiyat teklifi sunmadığı, bahsi geçen iş kalemini analiz ile açıkladığı, açıklamanın bu haliyle mevzuata uygun olduğu anlaşılmıştır.

Sonuç olarak, ihale üzerinde bırakılan isteklinin yapmış olduğu aşırı düşük teklif açıklamasının mevzuata uygun ve idarece bu yönde yapılan değerlendirmenin yerinde olduğu anlaşıldığından, başvuru sahibinin iddiaları yerinde bulunmamıştır.

Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanun'un 65'inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen 30 gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere,

Anılan Kanun'un 54'üncü maddesinin onbirinci fıkrasının (c) bendi gereğince itirazen şikâyet başvurusunun reddine,

Oybirliği ile karar verildi.

****| ****| ****

****| ****| ****

****| ****| ****