KAMU İHALE KURULU KARARI

Toplantı No : 2021/016

Gündem No : 39

Karar Tarihi : 21.04.2021

Karar No : 2021/UH.II-856

BAŞVURU SAHİBİ:

Alfatek Bakım Yönetim Hizm. İnş. San. ve Tic. A.Ş.,

İHALEYİ YAPAN İDARE:

İstanbul İl Sağlık Müdürlüğü Kamu Hastaneleri Hizmetleri Başkanlığı-5,

BAŞVURUYA KONU İHALE:

2020/662973 İhale Kayıt Numaralı “34 Aylık Hastane Sistemlerinin/Cihazlarının 7/24 Hizmet Sunumuna Hazır Halde Tutulması ve Periyodik Bakım Onarım Hizmet Alımı İşi (Khhb-5)” İhalesi

KURUMCA YAPILAN İNCELEME:

İstanbul İl Sağlık Müdürlüğü Kamu Hastaneleri Hizmetleri Başkanlığı-5 tarafından 03.03.2021 tarihinde açık ihale usulü ile gerçekleştirilen “34 Aylık Hastane Sistemlerinin/Cihazlarının 7/24 Hizmet Sunumuna Hazır Halde Tutulması ve Periyodik Bakım Onarım Hizmet Alımı İşi (Khhb-5)” ihalesine ilişkin olarak Alfatek Bakım Yönetim Hizm. İnş. San. ve Tic. A.Ş. tarafından 29.03.2021 tarih ve 16268 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 29.03.2021 tarihli dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunulmuştur.

Başvuruya ilişkin olarak 2021/584 sayılı şikâyet dosyası kapsamında yapılan inceleme neticesinde esas inceleme raporu tanzim edilmiştir.

KARAR:

Esas inceleme raporu ve ekleri incelendi:

İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle; idarece alınan ihalenin iptali kararının uygun olmadığı, şöyle ki idarece belirlenen iptal gerekçelerinden;

1. a) “Teknik Şartname’nin 3.45’inci maddesinde yer alan düzenlemenin Kamu İhale Genel Tebliği’nin 74’üncü maddesine aykırılık teşkil ettiği ve bu sebeple ihaleye katılım ve rekabeti engellediği” gerekçesinin mevzuata aykırı olduğu, her Kalite Yönetim Sistem Belgesinin zaten bir üst kuruluş olan, TÜRKAK tarafından akredite edilen kurumlar tarafından verileceğinden, TÜRKAK onaylı olacağı, ilgili Teknik Şartname maddesinde, bu belgelerin mutlaka tek bir kuruluştan alınması gerektiğine dair kısıtlayıcı bir hükme yer verilmediği,

b) “Teknik Şartnamede bazı sistem ve cihazların bakımı ile ilgili TSE Hizmet Yeterlik Belgesi Standartlarının belirlendiği ancak telefon santralleri, kamera sistemi, hemşire çağrı sistemi gibi cihazların bakımları için TSE Hizmet Yeterlik Belgesi Standartlarının belirlenmediği, sadece bakımı yapacak firmaya ait Hizmet Yeterlik Belgesi Standartları şeklinde yapılan düzenlemenin Kamu İhale Genel Tebliği’nin 74.6’ncı maddesine aykırı olduğu” gerekçesinin mevzuata aykırı olduğu, zira ihale dokümanının gelinen aşamada kesinleştiği ve basiretli tacir sıfatına sahip isteklilerin ihale dokümanında talep edilen hususları kapsayacak Hizmet Yeterlik Belgelerini sunabilecekleri, ayrıca ihale komisyonu kararında, TSE hizmet yeterlilik belgesi, ISO belgeleri ve üreticiden alınması istenilen yetkili servis belgelerinin yeterlik kriteri olarak istenilmesi ve bu belgelerin ihale komisyonunca değerlendirilmesi gerektiği ifade edilmişse de; bu belgelerin işbu ihalede dokümanın kesinleşmiş olması sebebiyle sözleşme aşamasında istenerek incelenebileceği, bu durumun ihalenin iptaline gerekçe olamayacağı,

2. “İşçi ücretlerine ve bakım onarım kalemlerine ayrı satır açıldığı ve isteklilerce teklif edilen işçilik ücretlerinin yaklaşık maliyette öngörülen işçilik ücretlerinden yüksek olduğu ve bakım onarım iş kaleminde istekliler tarafından teklif edilen tutarların sağlıklı ve gerçekçi olmadığı, isteklilerin tekliflerinde öngördüğü kar oranının mevzuatta öngörülen kar oranından yüksek olduğu, bu sebeplerle ihalede yeterli rekabetin oluşmadığı” gerekçesinin mevzuata aykırı olduğu zira Birim Fiyat Teklif Cetvelinde yer alan satırlar bazında teklif fiyatı incelemesinin yapılamayacağı, iki isteklinin teklif tutarının yaklaşık maliyetin altında olduğu, idareye verilen ihaleyi iptal etme konusundaki takdir yetkisinin sınırsız olmadığı, kamu yararı ve hizmet gerekleri doğrultusunda kullanılması gerektiği,

3. İhtiyaçtan kaynaklı olarak işin niteliğinin değiştiği, işin süre, kapsam ve miktar yönünden tekrar değerlendirme ihtiyacının hasıl olduğu, mesleki ve teknik yeterliğe ilişkin belgeler ve benzer iş olarak kabul edilecek işler tanımıyla ilgili düzenlemelerin ihalede rekabeti kısıtladığı gerekçesinin gerçeği yansıtmadığı, 34 aylık olarak gerçekleştirilecek olan ihalede iş artışı ya da iş eksilişi yoluyla giderilebilecek bir hususun ihalenin iptaline sebep olamayacağı, somut herhangi bir gerekçeye dayanmaksızın alınan ihalenin iptali kararının iptal edilmesi gerektiği iddialarına yer verilmiştir.

İptal gerekçeleri ile sınırlı olarak yapılan inceleme sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir.

1. Başvuru sahibinin 1'inci iddiasına ilişkin olarak;

4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun “Tanımlar” başlıklı 4’üncü maddesinde “Bu Kanunun uygulanmasında;

…

İstekli: Mal veya hizmet alımları ile yapım işlerinin ihalesine teklif veren tedarikçi, hizmet sunucusu veya yapım müteahhidini,

…

Yüklenici : Üzerine ihale yapılan ve sözleşme imzalanan istekliyi,…İfade eder.” hükmü,

Aynı Kanun’un “Temel İlkeler” başlıklı 5’inci maddesinde “İdareler, bu Kanuna göre yapılacak ihalelerde; saydamlığı, rekabeti, eşit muameleyi, güvenirliği, gizliliği, kamuoyu denetimini, ihtiyaçların uygun şartlarla ve zamanında karşılanmasını ve kaynakların verimli kullanılmasını sağlamakla sorumludur. …” hükmü,

Anılan Kanun’un “İhaleye katılımda yeterlik kuralları” başlıklı 10’uncu maddesinde “İhaleye katılacak isteklilerden, ekonomik ve malî yeterlik ile mesleki ve teknik yeterliklerinin belirlenmesine ilişkin olarak aşağıda belirtilen bilgi ve belgeler istenebilir:

…

3) İsteklinin üretim ve/veya imalat kapasitesine, araştırma-geliştirme faaliyetlerine ve kaliteyi sağlamasına yönelik belgeler,…” hükmü,

__

Aynı Kanun’un __ “İhale ve ön yeterlik dokümanının içeriği ve idari şartnamede yer alması zorunlu hususlar” başlıklı 27’nci maddesinde “İhale dokümanında; isteklilere talimatları da içeren idari şartnameler ile yaptırılacak işin projesini de kapsayan teknik şartnameler, sözleşme tasarısı ve gerekli diğer belge ve bilgiler bulunur…

İdari şartnamede ihale konusuna göre asgari aşağıdaki hususların belirtilmesi zorunludur:

…

e) İsteklilerde aranılan şartlar, belgeler ve yeterlik kriterleri…” hükmü,

__

Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin “Yeterliğin belirlenmesinde uyulacak ilkeler” başlıklı 28’inci maddesinde “(1) Ekonomik ve mali yeterlik ile mesleki ve teknik yeterliğin saptanması amacıyla öngörülecek değerlendirme kriterleri ve istenecek belgeler, rekabeti engelleyecek şekilde belirlenemez.

(2) Yeterlik değerlendirmesi için istenecek belgelerin ve yeterlik değerlendirmesinde aranılacak kriterlerin, ihale veya ön yeterlik ilanı ile idari şartnamede veya ön yeterlik şartnamesinde ya da davet yazısında belirtilmesi zorunludur. …” hükmü,

Aynı Yönetmelik’in “Sözleşmenin yürütülmesi aşamasındaki mesleki ve teknik yükümlülüklere yönelik düzenlemeler” başlıklı 30’uncu maddesinde “(1) Ön yeterlik şartnamesinde veya idari şartnamede yeterlik kriteri olarak belirlenmeyen, ancak sözleşmenin yürütülmesi aşamasında işin yerine getirilmesi için gerekli olduğu öngörülen mesleki ve teknik yükümlülüklere yönelik düzenlemeler teknik şartnamede yer alır. Bu düzenlemelerde, işin niteliği ile bu Yönetmelik ve ilgili mevzuat hükümleri esas alınır. Bu yükümlülüklere ilişkin olarak yüklenici tarafından hangi belgelerin idareye sunulması gerektiğinin teknik şartnamede açıkça düzenlenmesi zorunludur.

(2) Bu Yönetmeliğin ilgili maddeleri uyarınca idarelerce belirlenmesi zorunlu olan mesleki ve teknik yeterlik kriterlerine ve bu kapsamda istenecek belgelere teknik şartnamede yer verilemez.” hükmü,

Anılan Yönetmelik’in**** “Kalite ve standarda ilişkin belgeler” başlıklı 42’nci maddesinde “İşin niteliği göz önünde bulundurularak ön yeterlik şartnamesi ve idari şartnamede; kalite yönetim sistem belgesi, çevre yönetim sistem belgesi, hizmet yeterlilik belgesi ile deney-analiz-kalibrasyon laboratuvarlarının ve muayene kuruluşlarının kalite yeterliğine ilişkin düzenleme yapılabilir.” hükmü,

İhaleye ilişkin**** Teknik Şartname’nin 3.45’inci maddesinde “Yüklenici firma elektrik/elektronik/mekanik mühendislik hizmetlerinin verilmesi, elektrik/elektronik/mekanik ve otomasyon sistemlerinin teknik bakım işletilmesi ve onarım hizmetleri ile ilgili olarak Türkak onaylı ISO 9001:2015, ISO 14001:2015 ve ISO 45001:2018 belgelerine sahip olacak** __**ve bu belgeler yüklenici ile sözleşme imzalama aşamasında idareye sunulacaktır.” düzenlemesi yer almaktadır.

Aynı Şartname’nin 3.30, 3.31, 3.32, 3.38, 3.39 ve 3.44’üncü maddelerinde istenen TSE Hizmet Yeterlik Belgesi Standartlarının açıkça belirlendiği ancak 3.34, 3.35, 3.36 ve 3.37’nci maddelerinde ise istenen TSE Hizmet Yeterlik Belgesi Standartlarının açıkça belirlenmediği,****

İdari Şartname’nin “İhale konusu işe ilişkin bilgiler” başlıklı 2’nci maddesinde ihale konusu işin “2.1. İhale konusu hizmetin;

a) Adı: 34 AYLIK HASTANE SİSTEMLERİNİN/CİHAZLARININ 7/24 HİZMET SUNUMUNA HAZIR HALDE TUTULMASI VE PERİYODİK BAKIM ONARIM HİZMET ALIMI İŞİ (KHHB-5)

b) Miktarı ve türü:

34 Aylık / Hastane Sistemlerinin/ Cihazlarının 7/24 Hizmet Sunumuna Hazır Halde Tutulması Ve Periyodik Bakım Onarım Hizmet Alımı

Ayrıntılı bilgi idari şartnamenin ekinde yer almaktadır.

şc) Yapılacağı yer: Kamu Hastaneleri Hizmetleri Başkanlığı-5 hizmet bölgesinde hizmet vermekte olan İstanbul Eğitim ve Araştırma Hastanesi, İstanbul Eğitim ve Araştırma Hastanesi Süleymaniye Ek Hizmet Binası, İstanbul Eğitim ve Araştırma Hastanesi Osmaniye Semt Polikliniği, İstanbul Eğitim ve Araştırma Hastanesi Zeytinburnu Semt Polikliniği, Haseki ve Araştırma Hastanesi Sultangazi Yerleşkesi, Haseki ve Araştırma Hastanesi Aksaray Yerleşkesi, Haseki Eğitim ve Araştırma Hastanesi Fatih Semt Polikliniği, Haseki ve Araştırma Hastanesi Bağcılar Aile Sağlığı Merkezi, Haseki ve Araştırma Hastanesi Merter Genetik Tıp Merkezi, Bayrampaşa Devlet Hastanesi, Bayrampaşa Devlet Hastanesi Topçular Semt Polikliniği, Bayrampaşa Devlet Hastanesi Maltepe Semt Polikliniği, Arnavutköy Devlet Hastanesi, Yedikule Göğüs Hastalıkları ve Göğüs Cerrahisi Eğitim ve Araştırma Hastanesi, Yedikule Göğüs Hastalıkları ve Göğüs Cerrahisi Eğitim ve Araştırma Hastanesi Dr. İsmail Niyazi Kurtulmuş Hastanesi Ek Hizmet Binası, Gaziosmanpaşa Eğitim ve Araştırma Hastanesi, Gaziosmanpaşa Fizik Tedavi ve Rehabilitasyon Hastanesi, Topçular Ağız ve Diş Sağlığı Merkezi, Sultangazi Ağız ve Diş Sağlığı Hastanesi, Fatih İlçe Sağlık Müdürlüğü, Zeytinburnu İlçe Sağlık Müdürlüğü, Bayrampaşa İlçe Sağlık Müdürlüğü, Sultangazi İlçe Sağlık Müdürlüğü, Arnavutköy İlçe Sağlık Müdürlüğü, Gaziosmanpaşa İlçe Sağlık Müdürlüğü, Arnavutköy-1-6 Nolu 112 Acil Sağlık Hizmetleri İstasyonu, Arnavutköy-2 Nolu 112 Acil Sağlık Hizmetleri İstasyonu, Arnavutköy-3 Nolu 112 Acil Sağlık Hizmetleri İstasyonu, Arnavutköy -4 Nolu 112 Acil Sağlık Hizmetleri İstasyonu, Arnavutköy-5 Nolu 112 Acil Sağlık Hizmetleri İstasyonu, Bayrampaşa-1 Nolu 112 Acil Sağlık Hizmetleri İstasyonu, Bayrampaşa-2 Nolu 112 Acil Sağlık Hizmetleri İstasyonu, Bayrampaşa-3 Nolu 112 Acil Sağlık Hizmetleri İstasyonu, Bayrampaşa-4 Nolu 112 Acil Sağlık Hizmetleri İstasyonu, Bayrampaşa-5 Nolu 112 Acil Sağlık Hizmetleri İstasyonu, Bayrampaşa-6 Nolu 112 Acil Sağlık Hizmetleri İstasyonu, Fatih-1 Nolu 112 Acil Sağlık Hizmetleri İstasyonu, Fatih-2 Nolu 112 Acil Sağlık Hizmetleri İstasyonu, Fatih-3 Nolu 112 Acil Sağlık Hizmetleri İstasyonu, Fatih-4 Nolu 112 Acil Sağlık Hizmetleri İstasyonu, Fatih-5 Nolu 112 Acil Sağlık Hizmetleri İstasyonu, Fatih-6 Nolu 112 Acil Sağlık Hizmetleri İstasyonu, Fatih-7 Nolu 112 Acil Sağlık Hizmetleri İstasyonu, Fatih-8 Nolu 112 Acil Sağlık Hizmetleri İstasyonu, Fatih-10 Nolu 112 Acil Sağlık Hizmetleri İstasyonu, Fatih-11 Nolu 112 Acil Sağlık Hizmetleri İstasyonu, Fatih-14-9 Nolu 112 Acil Sağlık Hizmetleri İstasyonu, Sultangazi-1 Nolu 112 Acil Sağlık Hizmetleri İstasyonu, Sultangazi-2 Nolu 112 Acil Sağlık Hizmetleri İstasyonu, Sultangazi-3 Nolu 112 Acil Sağlık Hizmetleri İstasyonu, Sultangazi-4 Nolu 112 Acil Sağlık Hizmetleri İstasyonu, Sultangazi-5 Nolu 112 Acil Sağlık Hizmetleri İstasyonu, Sultangazi-6 Nolu 112 Acil Sağlık Hizmetleri İstasyonu, Zeytinburnu -1-4 Nolu 112 Acil Sağlık Hizmetleri İstasyonu, Zeytinburnu-2 Nolu 112 Acil Sağlık Hizmetleri İstasyonu, Zeytinburnu-3 Nolu 112 Acil Sağlık Hizmetleri İstasyonu, Zeytinburnu-5-6 Nolu 112 Acil Sağlık Hizmetleri İstasyonu, Gaziosmanpaşa 1 Nolu 112 Acil Sağlık Hizmetleri İstasyonu, Gaziosmanpaşa 2 Nolu 112 Acil Sağlık Hizmetleri İstasyonu, Gaziosmanpaşa 3 Nolu 112 Acil Sağlık Hizmetleri İstasyonu, Gaziosmanpaşa 4-7 Nolu 112 Acil Sağlık Hizmetleri İstasyonu, Gaziosmanpaşa 5-8 Nolu 112 Acil Sağlık Hizmetleri İstasyonu, Gaziosmanpaşa 6 Nolu 112 Acil Sağlık Hizmetleri İstasyonu, 1 Nolu Halk Sağlığı Laboratuarı, Arnavutköy Lojman, Arnavutköy Taşoluk Lojman, Arnavutköy Hadımköy Lojman, İstanbul İl Sağlık Müdürlüğü Ek Hizmet Binası 1 (Cağaloğlu Binası), İstanbul İl Sağlık Müdürlüğü Ek Hizmet Binası 2 (Sultanahmet Binası), İstanbul İl Sağlık Müdürlüğü Ek Hizmet Binası 3 Ve Garaj Amirliği (Gedikpaşa Binası) ve İstanbul İl Sağlık Müdürlüğü Sağlık Müzesi

ç) Bu bent boş bırakılmıştır.” şeklinde belirlendiği anlaşılmıştır.

Uyuşmazlığa konu ihalenin İstanbul İl Sağlık Müdürlüğü Kamu Hastaneleri Hizmetleri Başkanlığı-5 tarafından gerçekleştirilen “34 Aylık Hastane Sistemlerinin/ Cihazlarının 7/24 Hizmet Sunumuna Hazır Halde Tutulması Ve Periyodik Bakım Onarım Hizmet Alımı İşi (Khhb-5)” olduğu,**** ihalenin 03.03.2021 tarihinde 4 isteklinin katılımıyla gerçekleştirildiği, bir isteklinin ihaleye teklif sunmadığı gerekçesiyle değerlendirme dışı bırakıldığı ve ihalenin çeşitli gerekçelerle iptal edilmesine karar verildiği anlaşılmıştır.

İhale komisyonu kararında birinci iddia kapsamında ihalenin iptal gerekçesinin “Teknik Şartnamenin 3.45 maddesinde** __“3.45 Yüklenici firma elektrik/elektronik/mekanik mühendislik hizmetlerinin verilmesi, elektrik/elektronik/mekanik ve otomasyon sistemlerinin teknik bakım işletilmesi ve onarım hizmetleri ile ilgili olarak Türkak onaylı ISO 9001:2015, ISO 14001:2015 ve ISO 45001:2018 belgelerine sahip olacak __ve bu belgeler yüklenici ile sözleşme imzalama aşamasında idareye sunulacaktır,” __**düzenlemesi yer almaktadır.

Hizmet alımı ihaleleri uygulama yönetmeliğinin “Yeterliğin belirlenmesinde uyulacak ilkeler”** __başlıklı 28. maddesinde __**“(1) Ekonomik ve mali yeterlik He mesleki ve teknik yeterliğin saptanması amacıyla öngörülecek değerlendirme kriterleri ve istenecek belgeler, rekabeti engelleyecek şekilde belirlenemez.

2. Yeterlik değerlendirmesi için istenecek belgelerin ve yeterlik değerlendirmesinde aranılacak kriterlerin, ihale veya ön yeterlik ilanı ile idari şartnamede veya ön yeterlik şartnamesinde ya da davet yazısında belirtilmesi zorunludur.” hükmü ile,

Kamu İhale Genel Tebliğinin “Kalite ve standarda ilişkin belgeler” başlıklı 74. maddesinde** __** “ 74.3. Kalite ve/veya çevre yönetim sistem belgesinin istenilmesi halinde, söz konusu belgenin/belgelerin Türk Akreditasvon Kurumu tarafından akredite edilen belgelendirme kuruluşları veyaUluslararası Akreditasyon Forumu Karşılıklı Tanınma Antlaşmasında yer alan ulusal akreditasyon kurumlarıncaakredite edilmiş belgelendirme kuruluşları tarafından düzenlenmesi yeterli olup,bunun yerine söz konusu belgelerin belirli bir belgelendirme kuruluşundan alınmış olması zorunluluğunu getiren ifadeler kullanılamaz.”hükmü yer almaktadır.

Yukarıda aktarılan mevzuat hükümlerine göre ilgili belgelerin TÜRKAK onaylı olması gerektiği yönündeki şartname düzenlemesinin aykırılık teşkil ettiği ve düzeltici işlemle giderilemeyecek nitelikte olduğu sonucuna varılmıştır.

Nitekim bu durum ile ilgili ihale ilan sürecinde istekli olabilecek firma/firmalarca idareden yazılı açıklama talebinde bulunulduğu, konuya ilişkin teknik üyelerden alınan teknik görüş/raporda, bahse konu düzenlemenin değiştirilmeden/değiştirilmesi önerilmeden “ilgili kalite belgeleri muadilleri olanları ile karşılanabilecek, yüklenici veya alt firmaların belgeleri sözleşme sonrası idareye sunulacaktır.” şeklinde muadillerinin kabul edileceği belirtilmiştir. Teknik üyelerin konu ile ilgili görüş/raporları da kalite ve çevre yönetim sistem belgelerinin TÜRKAK onaylı olması gerektiği yönündeki teknik şartname düzenlemesinin aykırılık teşkil ettiği hususunu desteklemektedir.

Yukarıda açıklanan tüm nedenlerle Teknik Şartnamenin 3.45 maddesinde istenilen yeterlik kriterlerinin anılan mevzuat hükmüne aykırı olmakla birlikte ihaleye katılımı ve/veya rekabet ortamını da kısıtladığı ve bu hususun düzeltici işlemle giderilmesinin mümkün olmadığı anlaşıldığından kalite ve çevre yönetim sistem belgeleri ile ilgili düzenlemelerin rekabeti/ihaleye katılımı genişletecek şekilde yeniden düzenlenerek ihale edilmesinin uygun olacağı değerlendirilmiştir.

İhaleye ait teknik şartnamede bazı sistem ve cihazların bakımı ile ilgili TSE Hizmet Yeterlilik Belgesi Standartlarının belirtildiği, Telefon santralleri, Kamera Sistemi, Hemşire Çağrı Sistemi gibi cihazların/sistemlerin bakımları için TSE Hizmet Yeterlilik Belgesi Standartlarının belirtilmediği, sadece bakımı yapacak olan firmaya ait TSE Hizmet Yeterlilik Belgelerinin bulunacağı şeklinde düzenlemenin bulunduğu ve bu belgelerin sözleşme imzalama aşamasında idareye sunulacağı, değerlendirmenin sözleşme öncesinde yapılacağı hüküm altına alınmıştır.

Teknik şartnamenin değişik maddelerinde yer verilen “…bakımı yapacak olan firmaya ait TSE Hizmet Yeterlilik Belgesi bulunacaktır.” düzenlemelerinin yine Kamu İhale Genel Tebliğinin “Kalite ve standarda ilişkin belgeler"' başlıklı 74. Maddesinde “74.6. Hizmet yeterlilik belgesinin kuruluş yapısı, planlama faaliyetleri ve sorumluluklar göz önünde bulundurulduğunda; idarelerin kendi hizmet binalarında gerçekleştirilen hizmetler (idarelerin hizmet binalarında, servislerce gerçekleştirilecek montaj, bakım ve onarım hizmetleri hariç) ile niteliği gereği hizmet yeterlilik belgesi istenmesi uygun olmayan (personel ve öğrenci taşıma hizmetleri, araç kiralama, mesleki eğitim, toplantı ve organizasyon hizmetleri gibi) ihalelerde bu belge istenmeyecektir. İdareler, hizmet yeterlilik belcesine yönelik düzenlemelerde; hizmet yeterlilik belgesinin hizmet kapsamını ve standardını açık olarak yazmalıdır.” hükmüne istinaden ihale dokümanında/teknik şartnamede ilgili belgelerin kapsam ve standardına ilişkin (belge numarasına) yer verilmediği açık olup, söz konusu teknik şartname düzenlemesi mevcut haliyle anılan hükme aykırılık teşkil ettiği ve düzeltici işlemle giderilemeyecek nitelikte olduğu sonucuna varılmıştır.

Diğer taraftan TSE Hizmet Yeterlilik belgeleri, ISO belgeleri ve üreticiden alınması istenilen Yetkili Servis Belgelerinin teknik şartnamede “sözleşme imzalama aşamasında İdareye sunulacaktır” şeklinde yer alan düzenlemenin bahse konu hizmet alımı işinin kapsamı ile ihtiyaç sahibi sağlık tesislerince 7/24 kesintisiz hizmet sunulduğu hususu ile 4734 Sayılı Kamu İhale Kanunun Temel İlkeleri birlikte değerlendirildiğinde bu belgelerin mutlaka tekliflerin değerlendirilmesi aşamasında ihale komisyonunda görevli işin uzman üyeler marifetiyle yapılmasının uygun olacağı, bu nedenle bahse konu belgelerin yeterlik kriteri olarak istenilmesi ve ihale komisyonunca değerlendirilmesi gerektiği, böylelikle tekliflerin herhangi bir belirsizlik ve tereddüde mahal vermeden değerlendirilebileceği ancak bu şekilde ihale konusu işin sözleşmeye bağlanmasında ve/veya işin ifasında yaşanması muhtemel ve telafisi mümkün olmayan sonuçların önüne geçilebileceği değerlendirilmiştir.” şeklinde belirlendiği anlaşılmıştır.

Yukarıda aktarılan mevzuat hükümlerinde İdari Şartname’de yeterlik kriteri olarak belirlenmeyen, ancak sözleşmenin yürütülmesi aşamasında işin yerine getirilmesi için gerekli olduğu öngörülen mesleki ve teknik yükümlülüklere yönelik düzenlemelerin Teknik Şartname’de yer alacağı, bu yükümlülüklere ilişkin olarak istekli tarafından hangi belgelerin ihale aşamasında idareye sunulması gerektiğinin Teknik Şartname’de açıkça düzenlenmesinin zorunlu olduğu hüküm altına alınmış olup, bu çerçevede isteklilerin teklif değerlendirmesine esas olacak yeterlik kriterlerinin, sözleşme imzalanmadan önce sunulması gereken belgelerin ve yüklenici tarafından sözleşmenin uygulanması aşamasında sunulması gereken belgelerin ihale dokümanında açıkça belirtilmesi gerekmektedir.

Yapılan incelemede, 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’na göre yapılan ihalelerde ihalenin iptali hususunda ihale komisyonlarına ve dolayısıyla idarelere takdir yetkisi tanınmakla birlikte, bu takdir yetkisi mutlak ve sınırsız bir yetki niteliğinde olmadığından, takdir yetkisinin anılan Kanun’un temel ilkelerine uygun şekilde, kamu yararı ve hizmet gerekleri gözetilerek kullanılması ve somut olaya ilişkin koşulların dikkate alınarak karar verilmesi gerektiği anlaşılmaktadır.

İdarenin ihaleyi iptal gerekçelerinin 1’inci iddia kapsamında incelenmesi neticesinde, TÜRKAK tarafından onaylı ISO kalite belgeleri ile ilgili olarak yapılan uyuşmazlığa konu Teknik Şartname düzenlemesinden bu belgenin sadece TÜRKAK tarafından onaylı halinin işbu ihale kapsamında geçerli bir belge olarak değerlendirilebileceği ve bu durumun Türk Akreditasyon Kurumu tarafından akredite edilen belgelendirme kuruluşları veya Uluslararası Akreditasyon Forumu Karşılıklı Tanınma Antlaşmasında yer alan ulusal akreditasyon kurumlarınca akredite edilmiş belgelendirme kuruluşları tarafından düzenlenen belgelerin bu ihalede geçerli bir belge olarak kullanılamayacağı sonucunu doğurduğundan, düzenlemenin ihale mevzuatına aykırı olduğu ve ihaleye teklif sunan istekli sayısı da dikkate alındığında idarece bu yönde belirlenen ihalenin iptali gerekçesinin yerinde olduğu sonucuna varılmıştır.

Diğer yandan isteklinin şikayet başvurusuna yönelik olarak idarece verilen cevap incelendiğinde, sözleşmenin uygulanması sırasında, bazı hizmetlere ilişkin olarak sunulabilecek birden fazla TSE Hizmet Yeterlik Belgesi bulunduğu ancak Teknik Şartnamede istenilecek olan standart numarasının açıkça belirlenmemesinin uygulama aşamasında idare ile yüklenici arasında ihtilafa sebep olabileceği belirtilmiş olup, yapılan incelemede Teknik Şartname’nin 3.34, 3.35, 3.36 ve 3.37’nci maddelerinde istenen TSE Hizmet Yeterlik Belgesi Standartlarının açıkça belirlenmediği anlaşıldığından idarece belirlenen gerekçenin yerinde olduğu, zira birden fazla standardın bulunduğu hizmetlerde kamu hizmetinin, idarenin ve dolayısıyla kamunun ihtiyacına en uygun olan standartlar çerçevesinde yapılmasının sağlanması bakımından idarenin düzenleme yapma hak ve yetkisinin bulunduğu değerlendirilmektedir.

Ayrıca idarenin cevabında TSE hizmet yeterlilik belgesi, ISO belgeleri ve üreticiden alınması istenilen yetkili servis belgelerinin sözleşme aşamasında sunulacağı ancak bunların ihale aşamasında sunulmasının istenmesi gerektiği belirtilmiş olup bu belgelerin ihale aşamasında istenmesi ve bu aşamada ihale komisyonunun uzman üyeleri tarafından incelenmesinin ihalenin ve sözleşmenin sağlıklı bir biçimde sonuçlandırılabilmesi/yönetilebilmesi bakımından önem arz ettiği sonucuna varıldığından idarece bu yönde belirlenen ihalenin iptali gerekçesinin yerinde olduğu sonucuna varılmıştır.

2. Başvuru sahibinin 2’nci iddiasına ilişkin olarak

4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun “Temel İlkeler” başlıklı 5’inci maddesinde “İdareler, bu Kanuna göre yapılacak ihalelerde; saydamlığı, rekabeti, eşit muameleyi, güvenirliği, gizliliği, kamuoyu denetimini, ihtiyaçların uygun şartlarla ve zamanında karşılanmasını ve kaynakların verimli kullanılmasını sağlamakla sorumludur…” hükmü,

Anılan Kanun’un “Bütün tekliflerin reddedilmesi ve iptali” başlıklı 39’uncu maddesinde “İhale komisyonu kararı üzerine idare, verilmiş olan bütün teklifleri reddederek ihaleyi iptal etmekte serbesttir. İhalenin iptal edilmesi halinde bu durum bütün isteklilere derhal bildirilir. İdare bütün tekliflerin reddedilmesi nedeniyle herhangi bir yükümlülük altına girmez. Ancak, idare isteklilerin talepte bulunması halinde, ihalenin iptal edilme gerekçelerini talep eden isteklilere bildirir.” hükmü,

Aynı Kanun’un “İhalenin karara bağlanması ve onaylanması” başlıklı 40’ıncı maddesinde “…İhale komisyonu gerekçeli kararını belirleyerek, ihale yetkilisinin onayına sunar. Kararlarda isteklilerin adları veya ticaret unvanları, teklif edilen bedeller, ihalenin tarihi ve hangi istekli üzerine hangi gerekçelerle yapıldığı, ihale yapılmamış ise nedenleri belirtilir.

İhale yetkilisi, karar tarihini izleyen en geç beş iş günü içinde ihale kararını onaylar veya gerekçesini açıkça belirtmek suretiyle iptal eder.

İhale; kararın onaylanması halinde geçerli, iptal edilmesi halinde ise hükümsüz sayılır...” hükmü yer almaktadır.

Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin “Tanımlar” başlıklı 3’üncü maddesinde “…f) Yaklaşık maliyet: İhale onay belgesi düzenlenmeden önce idarece her türlü fiyat araştırması yapılarak, Katma Değer Vergisi (KDV) hariç olmak üzere hesaplanan ve dayanakları ile birlikte bir hesap cetvelinde gösterilen, ihale konusu işin öngörülen bedelini, … ifade eder.” hükmü yer almaktadır.

İhale komisyonu kararında iddiaya konu hususta ihalenin iptaline gerekçe olarak “Diğer taraftan;

İhaleye 1 sıra numarası ile iştirak eden Entropi Taah. Proje Mühendislik İnş. Turizm Ltd. Şti. firmasının 46.107.072,00 TL fiyat teklifi sunduğu,

İhaleye 3 sıra numarası ile iştirak eden Alfatek Bakım Yönetim Hizm. İnş. San. Ve Tic. A.Ş. firmasının 32.482.183,35 TL fiyat teklifi sunduğu,

İhaleye 4 sıra numarası ile iştirak eden Yıldız İnş. Tem. Ve Teknik Bakım Hizm. San. Tic. Ltd. Şti. firmasının 38.632.212,00 TL fiyat teklifi sunduğu,

İhale birim fiyat teklif cetveline bakıldığında işçi ücretleri ile bakım onarım işi kalemlerine ayrı ayrı satır açıldığı, İdarece ihale dokümanında öngörülen brüt asgari ücret % fazlası üzerinden hazırlanan yaklaşık maliyettin sadece işçilik ücretleri kısmının (ulusal bayram ve resmi tatil günleri çalışma ücretleri +yol bedeli+% 4 genel giderler dahil) 13.690.052,40 TL olarak belirlendiği buna karşılık sadece işçilik ücretleri için toplamda;

Entropi Taah. Proje Mühendislik İnş. Turizm Ltd. Şti. firmasının işçilik kalemlerine 13.794.162,00 TL teklif sunduğu, firma teklifi ile ihale yaklaşık maliyetin sadece işçi ücretleri ve yol ücreti üzerinden yapılan değerlendirmede 104.109,60 TL tutarında fark olduğu,

Alfatek Bakım Yönetim Hizm. İnş. San. Ve Tic. A.Ş. firmasının işçilik kalemlerine 20.010.169,95 TL, teklif sunduğu, firma teklifi ile ihale yaklaşık maliyetin sadece işçi ücretleri ve yol ücreti üzerinden yapılan değerlendirmede 6.320.117,55 TL tutarında fark olduğu,

Yıldız İnş. Tem. Ve Teknik Bakim Hizm. San. Tic. Ltd. Şti. firmasının işçilik kalemlerine 13.724.352,00 TL teklif sunduğu, firma teklifi ile ihale yaklaşık maliyetin sadece işçi ücretleri ve yol ücreti üzerinden yapılan değerlendirmede 34.299,60 TL tutarında fark olduğu görülmüştür.

İsteklilerin basiretli tacir olduğu göz önünde bulundurulduğunda; Alfatek Bakım Yönetim Hizm. İnş. San. ve Tic. A.Ş. firmasının ihale ihtiyaç listesindeki işçilik kalemleri dışında bulunan bakım-onarım kalemlerine sunduğu toplam 12.472.013,40 TL’lik teklifinin (bakım-onarım kalemlerine sunduğu fiyatların ticaretin olağan akışı içinde karlı olması beklenirken) kârsız bire bir maliyetine yapacağı düşünülse dahi hizmetin ifasında çalıştırılması öngörülen personeller için idarenin belirlediği brüt asgari ücretin % fazlası üzerinden işçi ücretleri+ yol bedelin- ulusal bayram ve resmi tatil ücretleri dahil aradaki toplam 6.320.117,55 TL tutarındaki farkın firma kârı olduğu kanaatine varılmış/düşünülmüş olup mevcut bu durumun;

Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği "Yaklaşık Maliyetin Hesaplanması ve Güncellenmesi” başlıklı 9. Maddesinde yer alan “(1) Birim fiyat üzerinden teklif alınan ihalelerde;

....

3. Hizmetin gerçekleştirilmesi için gerekli olan iş kalemlerine veya iş gruplarına ilişkin miktarların tespit edilen fiyatlarla çarpımı sonucu bulunan tutarların toplanması ile elde edilen genel toplam tutar, sözleşme giderleri ve genel giderler ile KDV hariç olarak belirlenir. Bulunan bu tutara işin niteliği dikkate alınarak % 7 oranını geçmemek üzere yüklenici kârı eklenir. Bu tutar, kâr hariç belirlenen genel toplam tutar üzerinden hesaplanan sözleşme giderleri ve genel giderler ile toplanarak yaklaşık maliyet hesaplanır. Buna ilişkin hesap cetveli hazırlayanlarca imzalandıktan sonra, ihale onay belgesinin ekine konularak ihale yetkilisine sunulur. Yüklenici için öngörülen kar tutarının bu cetvelde gösterilmesi zorunludur.” hükmünden, hizmet alımı ihalelerinde yüklenici karının %7 ile sınırlandırıldığı, Alfatek Bakım Yönetim Hizm. İnş. San. Ve Tic. A.Ş. firmasının sadece işçi ücretleri/maaşları üzerinden hesapladığı düşünülen/kanaatine varılan firma karının mevzuatında tanımlanan sınırın üstünde olduğu değerlendirilmiş olup ihale komisyonunu ihalenin sonuçlandırılmasında tereddüde düşürdüğü sonucuna varılmıştır.

Ayrıca istekliler tarafından sunulan tekliflerin, işçi ücretleri/maaşları ve bakım onarım iş kalemlerine verilen toplam fiyatlar açısından ayrı ayrı incelendiğinde işçi maaşları ile diğer bakım onarım kalemlerine sunulan fiyatların tutarlı olmadığı Entropi Taah. Proje Mühendislik İnş. Turizm Ltd. Şti. işçilik teklifi 13.794.162,00 TL, Bakım Kalemlerine toplam teklifinin 32.312.910,00 TL, Alfatek Bakım Yönetim Hizm. İnş. San. ve Tic. A.Ş. işçilik teklifi 20.010.169,95 TL, bakım kalemlerine toplam teklifinin 12.472.013,40 TL, Yıldız İnş. Tem. Ve Teknik Bakim Hizm. San. Tic. Ltd. Şti. işçilik teklifi 13.724.352,00 TL, bakım kalemlerine toplam teklifinin 24.907.860,00 TL) dolayısıyla ihaleye ait yaklaşık maliyet ile kıyaslandığında işçilik ve bakım kalemlerine sunulan teklifler ile orantılı olmadığı/ekonomik açıdan en avantajlı teklifin sağlıklı ve gerçekçi bir fiyat yarışması sonucunda oluşmayacağı/ihalede yeterli rekabetin oluşmadığı sonucuna varılmıştır.” gerekçelerinin belirlendiği tespit edilmiştir.

Yapılan incelemede Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin ilgili maddesinde öngörülen kar oranının yaklaşık maliyetin hesabında idarelerce uyulması gereken bir üst limit olduğu, idare tarafından belli hesaplamalarla isteklilerin teklif tutarlarının yüzde kaç kar içerdiğinin hesaplandığı ancak böyle bir hesaplamanın ihale mevzuatı bakımından herhangi bir dayanağının bulunmadığı ve her bir isteklinin hizmeti gerçekleştirmedeki özel koşulları sebebiyle bu varsayımsal hesaplamaların gerçeği yansıtmasının mümkün olamayacağı anlaşılmıştır.

Öte yandan şikâyete konu ihalede 12 adet doküman indirildiği, ihaleye 3 istekli tarafından teklif sunulduğu ve gelinen aşama itibarı ile üç isteklinin teklifinin de geçerli teklif olduğu, iki isteklinin teklif tutarının yaklaşık maliyetin altında olduğu, verilen tekliflerin Birim Fiyat Teklif Cetvelindeki satırlar bazında değil toplam teklif tutarları dikkate alınarak değerlendirilmesi gerektiği dikkate alındığında idarece ihalenin anılan gerekçelerle iptal edilmesi işleminin mevzuata uygun olmadığı sonucuna varılmıştır.

3. Başvuru sahibinin 3’üncü iddiasına ilişkin olarak;

4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun “Bütün tekliflerin reddedilmesi ve ihalenin iptali” başlıklı 39’uncu maddesinde “İhale komisyonu kararı üzerine idare, verilmiş olan bütün teklifleri reddederek ihaleyi iptal etmekte serbesttir. İhalenin iptal edilmesi halinde bu durum bütün isteklilere derhal bildirilir. İdare bütün tekliflerin reddedilmesi nedeniyle herhangi bir yükümlülük altına girmez. Ancak, idare isteklilerin talepte bulunması halinde, ihalenin iptal edilme gerekçelerini talep eden isteklilere bildirir.” hükmü yer almaktadır. ****

İhale komisyonu kararında iddiaya konu hususta ihalenin iptaline gerekçe olarak “Kültür ve Turizm Bakanlığı Vakıflar Genel Müdürlüğü İstanbul Vakıflar 1. Bölge Müdürlüğü’nün yazısında; ihale kapsamında bulunan ve Alemdar Mah. Divanyolu Cad. No:46 Sultanahmet Fatih/İstanbul adresinde yer alan İstanbul İl Sağlık Müdürlüğü Sağlık Müzesi, Cumhurbaşkanlığı İletişim Başkanlığı İstanbul Bölge Müdürlüğü’ne kiralandığı, dolayısıyla ihale kapsamı dışında kaldığı, bununla birlikte ihale kapsamında bulunan sağlık tesisleri ile ilçe sağlık müdürlükleri, 112 Acil Sağlık Hizmetleri İstasyonları, 1 nolu Halk Sağlığı Laboratuvarı, İstanbul İl Sağlık Müdürlüğü Ek Hizmet Binaları ve Lojman binaları hizmet ihtiyaç ve kapsamının konu ile ilgili mevcut mevzuat hükümleri ve idari yönden değerlendirilerek ihtiyacın belirlenmesi ve ihale dokümanının bu doğrultuda yeniden hazırlanmasının uygun olacağı değerlendirilmiştir.

…

__

4734 sayılı Kanunun 39 uncu maddesinde “İhale komisyonu kararı üzerine idare, verilmiş olan bütün teklifleri reddederek ihaleyi iptal etmekle serbesttir. İhalenin iptal edilmesi halinde bu durum bütün isteklilere derhal bildirilir. İdare bütün tekliflerin reddedilmesi nedeniyle herhangi bir yükümlülük altına girmez” hükmü yer almaktadır.

Bu doğrultuda yukarıda yer verilen açıklamalar ile yapılan incelemeler ve değerlendirmeler sonucunda;

İhaleye ait idari şartnamede yer alan mesleki ve teknik yeterliğe ilişkin belgeler ve benzer iş olarak kabul edilecek işler tanımıyla ilgili düzenlemeler ile yukarıda yer verilen ve teknik şartnamede mevzuatına aykırı olduğu ve rekabeti kısıtladığı, dolayısıyla bu hususların düzeltici işlemle giderilemeyeceği anlaşıldığından, ayrıca idari ve mevzuatsal nedenlerle ihaleye konu işin süre, kapsam ve miktar yönünden tekrar değerlendirilme ihtiyacı hasıl olduğundan ihale tüm bu nedenlerle idari şartnamenin 34. maddesinde yer alan hüküm doğrultusunda bütün tekliflerin reddedilerek ihalenin iptal edilmesine ve alınan bu kararın ihale yetkilisinin onayına sunulmasına oy çokluğu (3 (üç) karşı oy) ile karar verilmiştir.” gerekçelerinin belirlendiği anlaşılmıştır.

Yapılan incelemede 32 adet personelin 696 sayılı KHK kapsamında muhtemel olarak idare aleyhine verilebilecek mahkeme kararları sebebiyle kadroya geçirilme ihtimalinin bulunduğu, bu sebeple sözleşme aşamasında % 20’nin üzerinde iş eksilişi yapılması ihtimalinin bulunduğu ihalenin iptaline gerekçe olarak belirlenmiş olmakla birlikte söz konusu personel tarafından açılan ve devam eden davaların, sözleşmenin uygulanması aşamasında sona erip ermeyeceğinin, sona erecekse bile verilen kararın işçiler lehine olup olmayacağının, verilen karar işçiler lehine olacaksa bile bu kararın hangi aşamada verileceğinin ve dolayısıyla %20’yi aşan oranda iş eksilişi yapılmasının gerekip gerekmeyeceğinin bu aşamada bilinebilir olmadığı ve nitekim davası devam eden personel ile ilgili belirsizlik ihale dokümanının düzenlenmesi aşamasında da bilindiği halde idarece bu durum gözetilmeksizin düzenleme yapıldığı dikkate alındığında bu hususun ihalenin iptaline gerekçe oluşturacak kesinlikten yoksun olduğu değerlendirilmiştir. Diğer taraftan, davası devam eden personele ilişkin iptal gerekçesinde idarece atıf yapılan Strateji Geliştirme Başkanlığı yazısının, ihale tarihinden önce tebellüğ edildiği ve söz konusu hususun ihalenin iptaline sebep olacağı değerlendirilmiş olsaydı ihale tarihinden önce de ihalenin iptal edilmesinin mümkün olduğu anlaşılmıştır. Kaldı ki personelin kadroya geçiş talebine ilişkin olarak 696 sayılı KHK’nın yayınlandığı tarihten bu yana devam eden uyuşmazlığın, ihale tarihi ile sözleşme imzalama tarihi arasındaki kısa sürede fark edilmiş olmasının mümkün olmadığı, bu gerekçeyle ihalenin iptal edilmesinin, ihale mevzuatına uygun olmadığı değerlendirilmiştir.

İdarenin cevabında ihtiyaçtan kaynaklı olarak işin niteliğinin değiştiği, işin süre, kapsam ve miktar yönünden tekrar değerlendirme ihtiyacının hasıl olduğu belirtilmiş olup gelinen aşamada, İl Sağlık Müdürlüğü Sağlık Müzesi’nde sunulacak hizmet bakımından İl Sağlık Müdürlüğü Sağlık Müzesi’nin hizmet sunulacak yerler arasından çıkarılmış olması sebebiyle işin miktarının değiştiği yönündeki iptal gerekçesinin yerinde olduğu sonucuna varılmıştır.

Öte yandan benzer iş düzenlemesinin “7.6. Benzer iş olarak kabul edilecek işler aşağıda belirtilmiştir: Yurt İçinde veya Yurt Dışında, Kamu Hastanelerinde ve/veya Özel Hastanelerde Gerçekleştirilen Periyodik Bakım Onarım ve/veya Hastane Sistemlerinin/ Cihazlarının 7/24 Hizmet Sunumuna Hazır Halde Tutulması Hizmeti Benzer İş Olarak Kabul Edilecektir.” şeklinde yapıldığı tespit edilmiş olup, benzer iş düzenlemesinin ihaleye katılımı arttırıcı nitelikte olmadığı, düzenlemenin neredeyse ihale konusu işle aynı şekilde belirlendiği anlaşıldığından ihalenin bu gerekçeyle iptal edilmesinde mevzuata aykırılık bulunmadığı sonucuna varılmış olup, başvuru sahibinin bu yöndeki iddiasının reddedilmesi gerektiği sonucuna varılmıştır.

Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanun’un 65'inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen 30 gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere,

Anılan Kanun'un 54'üncü maddesinin onbirinci fıkrasının (c) bendi gereğince itirazen şikâyet başvurusunun reddine,

Oybirliği ile karar verildi.

****| ****| ****

****| ****| ****

****| ****| ****