KİK Kararı: 2025/UY.I-44 (2 Ocak 2025)

KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No : 2025/001
Gündem No : 46
Karar Tarihi : 02.01.2025
Karar No : 2025/UY.I-44
Toplantıya Katılan Üyeler

BAŞVURU SAHİBİ:

Serba Taah. Yapı İnş. San. ve Tic. A.Ş.,

İHALEYİ YAPAN İDARE:

Ankara Büyükşehir Belediyesi Kent Estetiği Daire Başkanlığı,

BAŞVURUYA KONU İHALE:

2024/1237618 İhale Kayıt Numaralı “Dikmen Vadisi Sinan Caddesi-Aleksander Dubçek Caddesi Arasındaki Çelik Köprünün Modernizasyonu Yapım İşi” İhalesi

KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:

Ankara Büyükşehir Belediyesi Kent Estetiği Daire Başkanlığı tarafından 31.10.2024 tarihinde açık ihale usulü ile gerçekleştirilen “Dikmen Vadisi Sinan Caddesi-Aleksander Dubçek Caddesi Arasındaki Çelik Köprünün Modernizasyonu Yapım İşi” ihalesine ilişkin olarak Serba Taah. Yapı İnş. San. ve Tic. A.Ş.nin 22.11.2024 tarihinde yaptığı şikâyet başvurusunun, idarenin 29.11.2024 tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibince 09.12.2024 tarih ve 172936 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 09.12.2024 tarihli dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunulmuştur.

Başvuruya ilişkin olarak 2024/1615 sayılı itirazen şikâyet dosyası kapsamında yapılan inceleme neticesinde esas inceleme raporu tanzim edilmiştir.

KARAR:

Esas inceleme raporu ve ekleri incelendi.

İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle, ihale üzerinde bırakılan isteklinin aşırı düşük teklif açıklamalarının uygun olmadığı, şöyle ki;

- 43.680.1004-AN adlı iş kalemi analizindeki “poliüretan esaslı metal astar malzemesi (sıvı) (40.120.1512)” girdisine ilişkin olarak sunulan fiyat teklifi ve eki tutanağın mevzuata aykırı olduğu, tutanağa dayanak teşkil eden faturanın gerçek bir satışa ait olmadığı, gerçek piyasa fiyatları dikkate alındığında söz konusu belgelerdeki fiyatın hayatın olağan akışına aykırı olduğunun anlaşılacağı, nitekim fiyat teklifini düzenleyen şirket tarafından 25.11.2024 tarihinde idareye başvurularak fiyat teklifinin sehven düzenlendiğinin ve fiyat teklifindeki fiyatın ürünün piyasa koşullarında oluşan gerçek fiyatının olmadığının ifade edildiği, bu itibarla bahse konu belgelerin dikkate alınmaması gerektiği,

- Anılan fiyat teklifi eki tutanağın, ilan tarihinin içinde bulunduğu aydan önceki üç aya veya bundan önceki üç aya ilişkin bilgiler esas alınarak düzenlenmesi gerektiği halde sadece tek bir fatura esas alınarak oluşturulduğu, bahse konu üç veya altı aylık zaman dilimindeki faturalara konu tutarların ortalaması üzerinden hesaplama yapılması gerekirken bu şekilde tek bir fatura üzerinden düzenlenen tutanağa itibar edilmesinin, somut olayda olduğu gibi piyasa koşullarıyla uyumsuz ve danışıklı hareket çerçevesinde fatura oluşturulmasına neden olacağı ve “ağırlıklı ortalama” kavramına aykırılık teşkil edeceği, bu kapsamda adı geçen girdiye ilişkin bütün faturalar talep edilerek bu faturalardaki tutarların ortalaması üzerinden değerlendirme yapılması gerektiği, fiyat teklifini düzenleyen şirketin satış stratejisi kapsamında ürünlere vermiş olduğu farklı isimler bu ürünlerin aynı nitelikte olmadığını göstermediği, bu doğrultuda farklı isimler altında olsa da poliüretan esaslı metal astar malzemesinin ihalede talep edilen özelliklerini karşılayan tüm ürünlere ilişkin faturalar üzerinden ağırlıklı ortalamanın hesaplanması gerektiği,

- Bahse konu fiyat teklifi ve tutanağın yetkili kişilerce imzalanmadığı, şirket tüzüğü gereği iki imza gerekli olduğu halde belgelerin tek imzayla düzenlendiği, belgelere ek olarak şirketin imza sirküleri ile ilgili Ticaret Sicili Gazeteleri’nin sunulmadığı, ayrıca adı geçen iş kalemi ilgili uygulamanın yerinde yapılmasına ilişkin olduğu halde, tutanağa dayanak teşkil eden faturanın depodan satışa ilişkin olduğu, bu itibarla açıklama yapılırken fiyat teklifindeki tutara nakliye ücretinin de eklenmesi gerektiği,

- Fiyat teklifi üzerindeki ibarenin Kamu İhale Genel Tebliği’nde belirtilen şekilde olmadığı ve imza/kaşe eksikliği olduğu, fiyat teklifini düzenleyen şirketin teklife konu alanda faaliyet göstermediği, fiyat teklifi ile eki tutanağın teklifle uyumlu olup olmadığı tespit edilmeden açıklamanın geçerli kabul edilemeyeceği, teklif edilen birim fiyatın tutanaktaki ağırlıklı ortalama birim satış tutarının %80’inin altında olmaması ve fiyat teklifini düzenleyen şirketin, ilgili dönemde, ihale konusu işte kullanılması öngörülen mal miktarının en az 1/20’si kadar satış yapmış olması gerektiği,

- Fiyat teklifi eki tutanağın ilan tarihinin içinde bulunduğu aydan önceki üç ay veya bundan önceki üç ay içindeki bilgiler esas alınarak düzenlenmesi ve esas alınan dönemin tutanakta belirtilmesi, tutanak ekinde imza sirküleri ve meslek mensubuna ait güncel faaliyet belgesinin sunulması gerektiği,

- Kamu İhale Genel Tebliği’nin ilgili düzenlemeleri uyarınca analizlerde kâr ve genel giderler hariç analiz girdilerinin toplam tutarının asgari %10’u oranında yüklenici kârı ve genel giderler öngörülmesi gerekirken bu kurala uyulmadığı, açıklama istenilmeyen analiz girdileri bakımından birim fiyat ve birim fiyatla miktarın çarpılması sonucu bulunan tutar için bir kuruşun altında bedel öngörülmemesi gerekirken idarece bu hususta inceleme yapılmadığı, istekli tarafından idarece verilen analiz formatındaki miktarlara uyulmadığı, analizlerde bir kuruştan fazla etki edecek düzeyde aritmetik hata yapıldığı, birim fiyat ve birim fiyatla miktarın çarpılması sonucu bulunan tutar için bir kuruşun altında bedel öngörülen analiz girdilerinin bulunduğu,

- 15.185.1013-AN, 43.680.1003-AN ve 43.680.1004-AN adlı iş kalemlerine ilişkin olarak idarece verilen analiz formatlarına uygun olmayan şekilde açıklama yapıldığı, idarece tanımlanan yapım şartlarına ve teknik şartnameye uygun olmayan bu şekildeki açıklamaların reddedilmesi gerektiği, idarece verilen analizlerdeki girdi miktarlarının aynı şekilde kullanılmasının zorunlu olduğu, analizlerde malzeme, işçilik, makine gibi girdilerin ayrı ayrı gösterilmediği için açıklamaların reddedilmesi gerektiği, zira analiz girdileri gösterilmeksizin iş kaleminin bütününe ilişkin fiyat teklifi alınarak açıklama yapılamayacağı, bahse konu iş kalemleri analizlerindeki işçilik fiyatlarının 2024 yılında geçerli olan saatlik 88,90 TL asgari ücretin altında belirlendiği, ayrıca vasıflı işçilikler için aynı tutarın dikkate alınamayacağı,

- İsteklinin teklif fiyatının düşüklüğü göz önüne alındığında metrajları düşürerek açıklama yaptığının anlaşıldığı, isteklinin metrajları ile idarenin metrajlarının karşılaştırılması gerektiği, bahse konu isteklinin metrajları düşürerek avantaj sağladığı,

- Kamu kurum ve kuruluşlarının yayımlanmış birim fiyatlarının kullanıldığı iş kalemlerinde liste halinde kurum/kuruluş adı, poz numarası ve birim fiyatın sunulmadığı, açıklamalar kapsamındaki fiyat teklifi eki tutanaklarda yevmiye defteri ve envanter defterine ilişkin olarak tasdik makamı ile tasdik tarih ve sayısı bilgilerine yer verilip verilmediğinin kontrol edilmesi gerektiği, fiyat teklifi ve eki tutanaklarda meslek mensubunun adres bilgilerini de içeren kaşesi, TÜRMOB mührü ve imzası ile teklifi düzenleyenin kaşe ve imzasının bulunmadığı, fiyat teklifi üzerinde başvuru konusu ihalenin İKN’si ve adına yönelik bilgilere yer verilmesi gerektiği,

- Açıklanması istenilen iş kalemlerindeki açıklanması istenilmeyen analiz girdileri için miktar ve birim fiyatların belirtilmediği, ayrıca birim fiyat ve birim fiyatla miktarın çarpılması sonucu bulunan tutar için bir kuruşun altında bedel öngörüldüğü, iş kalemleri ve analiz girdileri birimlerinde hata yapıldığı, örneğin kilogram yerine litre yazıldığı iddialarına yer verilmiştir.

Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir.

4734 sayılı Kanun’un “Aşırı düşük teklifler” başlıklı 38’inci maddesinde “İhale komisyonu verilen teklifleri değerlendirdikten sonra, diğer tekliflere veya idarenin tespit ettiği yaklaşık maliyete göre teklif fiyatı aşırı düşük olanları tespit eder. Bu teklifleri reddetmeden önce, belirlediği süre içinde teklif sahiplerinden teklifte önemli olduğunu tespit ettiği bileşenler ile ilgili ayrıntıları yazılı olarak ister.

İhale komisyonu;

a) İmalat sürecinin, verilen hizmetin ve yapım yönteminin ekonomik olması,

b) Seçilen teknik çözümler ve teklif sahibinin mal ve hizmetlerin temini veya yapım işinin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar,

c) Teklif edilen mal, hizmet veya yapım işinin özgünlüğü,

gibi hususlarda yapılan yazılı açıklamaları dikkate alarak, aşırı düşük teklifleri değerlendirir. Bu değerlendirme sonucunda, açıklamaları yeterli görülmeyen veya yazılı açıklamada bulunmayan isteklilerin teklifleri reddedilir. …” hükmü,

Kamu İhale Genel Tebliği’nin “Sınır değer tespiti ve aşırı düşük teklifler” başlıklı 45’inci maddesinde “45.1.3. İsteklilerden teklifleri kapsamında analiz ve hesap cetveli sunmaları istenmeyecektir. Analizler ve hesap cetveli, Kanunun 38 inci maddesi uyarınca teklif fiyatı aşırı düşük olarak tespit edilen isteklilerin tekliflerinin önemli bileşenleri ile ilgili ayrıntıların belirlenmesi amacıyla, sadece aşırı düşük teklif sahibi isteklilerden istenecektir. Bu çerçevede; teklif fiyatının aşırı düşük olduğu tespit edilen istekliler tekliflerinde önemli olduğu tespit edilen bileşenlerine ilişkin olarak yapacakları açıklama kapsamında;

a) Anahtar teslimi götürü bedel işlerde, toplam teklif bedelini oluşturan iş kalemleri ve/veya iş gruplarına ait miktarlar ve bunlara ait birim fiyatların gösterildiği hesap cetveli ile açıklama istenen iş kalemleri ve/veya iş gruplarının birim fiyatlarına ilişkin ihale dokümanında verilen analiz formatına uygun analizleri,

b) Teklif birim fiyatlı işlerde; açıklama istenen iş kalemlerinin birim fiyatlarına ilişkin olarak ihale dokümanında verilen analiz formatına uygun analizleri sunacaklardır.

Sunulan analizlerde, kâr ve genel giderler hariç analiz girdilerinin toplam tutarının asgari %10’u oranında yüklenici kârı ve genel gider öngörülmesi zorunludur. Sorgulamaya konu edilmeyen iş kalemleri/grupları için analiz sunulması istenmeyecektir.

Anahtar teslimi götürü bedel teklif alınan ihalelerde istekli tarafından sunulacak hesap cetvelinde, sorgulamaya tabi tutulmayan iş kalemlerinin ve/veya iş gruplarının her biri için miktar ve birim fiyatların ayrı ayrı gösterilmesi zorunlu olmayıp, sorgulanmayan iş kalemlerinin tamamı için teklif edilen toplam bedelin gösterilmesi yeterlidir. Bu bedel isteklinin ihalede sunduğu teklif bedelinin %10’undan az olamaz.

Analizlerde, açıklama istenilmeyen her bir analiz girdisinin birim fiyatı ve birim fiyatla miktarın çarpılması sonucu bulunan tutarı için bir kuruşun altında bedel öngörülemez.

Analizlerde, birim fiyatla miktarın çarpılması sonucu bulunan ve bir kuruşun üzerinde olan tutar virgülden sonra en yakın iki ondalık basamaklı sayıya yuvarlanarak yazılır. Yuvarlama işleminde yarım kuruş ve üzerindeki değerler bir kuruşa tamamlanır; yarım kuruşun altındaki değerler ise dikkate alınmaz. Yuvarlamalar nedeniyle oluşan hesaplama farklılıkları ihale komisyonu tarafından re’sen düzeltilir. Yapılan bu düzeltme sonucu bulunan tutarın, açıklama yapılan iş kalemi/iş grubu için teklif edilen fiyatı aşması halinde isteklinin teklifi reddedilir.

…

45.1.13. Teklifi aşırı düşük bulunan isteklilerin, tekliflerinde önemli olduğu tespit edilen bileşenler ile ilgili olarak 4734 sayılı Kanunun 38 inci maddesi uyarınca yapacakları açıklamada, sorgulamaya konu iş kalemlerine/gruplarına ilişkin analizler ile bu analizlere dayanak teşkil eden bilgi ve belgeleri sunmaları gerekmektedir.

İsteklilerin analizlerine dayanak teşkil eden bilgi ve belgeler;

a. Üçüncü kişilerden alınan fiyat teklifleri,

b. Çimento ve demir ürünleri için ilan edilmiş üretici fiyat tarifeleri,

c. Kamu kurum ve kuruluşları tarafından sunulan mal ve hizmetlere ilişkin ilan edilmiş fiyat tarifeleri veya bunlardan alınmış fiyat teklifleri,

ç. Kamu kurum ve kuruluşları tarafından ilgili mal veya hizmetlere ilişkin ilan edilen asgari fiyatlar,

d. Ürettiği, aldığı veya sattığı mallara ilişkin maliyet/satış tutarı tespit tutanakları,

e. Stoğunda bulunan mallara ilişkin stok tespit tutanakları,

f. İdarece istenmesi durumunda yardımcı analizler v.b. dir.

İstekliler tekliflerine ilişkin olarak yukarıda sayılan belgelerden kendileri için uygun olanları açıklamaları kapsamında sunacaklardır.

Yukarıda sayılan bilgi ve belgelerden herhangi biri ile açıklama yapılmasının fiilen mümkün olmadığının anlaşıldığı durumlarda, istekliler tarafından gerekçesi belirtilmek suretiyle ilgili mevzuatına göre son 12 ay içinde düzenlenen açıklamaya elverişli diğer bilgi ve belgeler kullanılarak da açıklama yapılabilir (Örnek: Yurt dışından ithal edilen mallara ilişkin olarak gümrük giriş beyannamesi kullanılarak açıklama yapılabilir). Yüklenicinin dışında üçüncü kişilerce inşaat mahalli dışında imal edilen ve esaslı başka bir işçilik veya malzeme katkısı yapılmaksızın yapıya monte edilen iş kalemlerinin üçüncü kişilerden alınan fiyat teklifleri ile açıklanması durumunda, bu iş kalemlerine ilişkin analiz sunulması zorunlu değildir. Ayrıca, istekliler tarafından teklif kapsamındaki harita, kadastro ve proje işlerine ilişkin yapılacak açıklamalarda üçüncü kişilerden alınan fiyat tekliflerinin sunulması yeterlidir.

45.1.13.1. Teklifi oluşturan maliyet bileşenlerine ilişkin üçüncü kişilerden fiyat teklifi alınması durumunda, öncelikli olarak fiyat teklifini veren kişiyle tam tasdik sözleşmesi yapan veya beyannamelerini imzalamaya yetkili olan meslek mensubu tarafından ilgisine göre teklife konu mal veya hizmet için maliyet tespit tutanağı veya satış tutarı tespit tutanağı düzenlenecektir. Tutanaklar fiyat teklifinin dayanağı olarak düzenlenecek olup, aşırı düşük teklif açıklaması kapsamında sunulacaktır.

Maliyet tespit tutanağı dayanak alınarak fiyat teklifi sunulabilmesi için, fiyat teklifinin mamul/mala ilişkin olması halinde mamul/malın birim fiyatının, tutanakta tespit edilen ağırlıklı ortalama birim maliyetin altında olmaması; fiyat teklifinin hizmete ilişkin olması halinde ise bu hizmetin birim fiyatının, tutanakta tespit edilen toplam birim maliyetin altında olmaması, fiyat teklifi üzerine meslek mensubu tarafından “Bu fiyat teklifindeki birim fiyatın, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre tarafımca düzenlenerek onaylanan (.../.../...) tarih ve (…) sayılı maliyet tespit tutanağındaki ortalama/toplam birim maliyet tutarının altında olmadığını beyan ederim.” ibaresinin yazılarak imzalanması ve iletişim bilgileri de belirtilmek suretiyle kaşelenmesi/mühürlenmesi gerekmektedir. Mala ilişkin fiyat teklifi verilebilmesi için ayrıca fiyat teklifini veren kişi tarafından ilan/davet tarihinin içinde bulunduğu aydan önceki üç ay veya bundan önceki üç ay içinde 45.1.2.1 inci maddeye göre ihale komisyonunca belirlenen sorgulamaya tabi tutulacak iş kalemleri/gruplarında kullanılması öngörülen fiyat teklifi konusu mal miktarının en az 1/20’si kadar alım yapılmış olması gerekir.

Satış tutarı tespit tutanağı dayanak alınarak fiyat teklifi sunulabilmesi için öncelikle fiyat teklifini veren kişi tarafından ilan/davet tarihinin içinde bulunduğu aydan önceki üç ay veya bundan önceki üç ay içinde 45.1.2.1 inci maddeye göre ihale komisyonunca belirlenen sorgulamaya tabi tutulacak iş kalemleri/gruplarında kullanılması öngörülen fiyat teklifi konusu mamul/mal/hizmet miktarının en az 1/20’si kadar satış yapılmış olması, teklif edilen birim fiyatın, ilgili tutanakta tespit edilen ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin altında olmaması, fiyat teklifi üzerine meslek mensubu tarafından “Bu fiyat teklifindeki birim fiyatın, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre tarafımca düzenlenerek onaylanan (.../.../...) tarih ve (…) sayılı satış tutarı tespit tutanağındaki ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin altında olmadığını beyan ederim.” ibaresinin yazılarak imzalanması ve iletişim bilgileri de belirtilmek suretiyle kaşelenmesi/mühürlenmesi gerekmektedir.

Üçüncü kişilerden alınan fiyat tekliflerinin teklife konu alanda faaliyet gösterenlerden alınması gerekmekte olup, bu belgelerin ihale tarihinden önce düzenlenmiş olması zorunlu değildir.

Kaşeleme işlemi 8.4 üncü maddede belirtilen özel kaşe kullanılmak suretiyle yapılabileceği gibi, bu kaşe dışında meslek mensubuna ilişkin bilgileri içeren kaşe kullanılmak suretiyle de yapılabilir. ” açıklamaları bulunmaktadır.

İhale üzerinde bırakılan istekli Ali Murat Çiftçi tarafından sunulan aşırı düşük teklif açıklamaları kapsamındaki belgeler ve açıklamaların içeriği incelenmiş olup, iddia konusu hususlar bakımından yapılan tespit ve değerlendirmelere aşağıda yer verilmiştir.

40.120.1512 poz numaralı “Poliüretan esaslı metal astar malzemesi (Sıvı)” analiz girdisinin Kamu İhale Genel Tebliği’nin 45.1.13.1’inci maddesi çerçevesinde üçüncü kişilerden alınan fiyat teklifi ile açıklandığı, bu doğrultuda Chugoku Paints B.V. merkezi Hollanda İstanbul Merkez Şube tarafından düzenlenen fiyat teklifi ile ekinde satış tutarı tespit tutanağı, tutanağı düzenleyen meslek mensubunun faaliyet belgesi, şirketin şube müdürü Yeşim Sadıki’ye ait imza beyannamesi ve ekleri ile tutanağa dayanak teşkil eden faturanın sunulduğu tespit edilmiştir.

Bahse konu fiyat teklifi ve ekinde yer alan belgeler incelendiğinde, fiyat teklifine dayanak teşkil eden satış faturasının ilan tarihinin içinde bulunduğu aydan önceki üç ay içinde düzenlendiği, faturada yer alan satış miktarının ihale konusu işte kullanılacak mal miktarının 1/20’sinden fazla olduğu, fiyat teklifinin nakliye dahil iş başında teslim fiyatına ilişkin olduğu ve tutanağın yetkili meslek mensubu tarafından Ek-O.6 standart formuna uygun şekilde düzenlenerek imzalanıp kaşelendiği tespit edilmiştir. Diğer taraftan Yeşim Sadıki’ye ait imza beyannamesi ve eklerinden, adı geçen kişinin şirketi münferiden temsile yetkili olduğu görülmüştür.

Başvuru sahibi tarafından tek bir faturaya dayanılarak satış tutarı tespit tutanağı düzenlenmesinin “ağırlıklı ortalama birim satış tutarı” kavramına aykırılık teşkil ettiği ileri sürülmekte ise de, birim fiyat tespitinde esas olan kavramın fatura tutarı veya sayısından ziyade faturaya konu satış miktarı olduğu ve bu hususun da Kamu İhale Genel Tebliği’nin 45.1.13.1’inci maddesinde satış miktarının kriter olarak belirlenmesiyle ifade edildiği görüldüğünden başvuru sahibinin bu iddiası yerinde bulunmamıştır.

Öte yandan, başvuru sahibi tarafından itirazen şikayet dilekçesi ekinde, uyuşmazlığa konu fiyat teklifinin alındığı Chugoku Paints B.V. Merkezi Hollanda İstanbul Merkez Şube müdürü Yeşim Sadıki tarafından ihaleyi yapan idareye hitaben yazılan ve Ali Murat Çitfçi’ye verilen fiyat teklifinin sehven verildiği ve fiyat teklifine konu malzemenin stoklarının tükenmiş olduğundan fiyat tekliflerinin geçerliliğinin bulunmadığını ifade eden bir dilekçeye yer verildiği görülmüştür.

Kamu İhale Genel Tebliği’nin 45.1.13.1’inci maddesinde, üçüncü kişilerden alınan fiyat teklifi ile açıklama yapıldığında, yapılan açıklamaların güvenilirliğini temin etmek amacıyla bir dizi kriter belirlendiği ve nihayetinde söz konusu kriterlerin sağlanmasını teminen verilen fiyat teklifinin yetkili meslek mensubu tarafından imzalanması kuralının getirildiği dikkate alındığında, mevzuatta belirlenen kriterlere uygun olarak düzenlenen bir fiyat teklifinin, daha sonraki aşamada teklifi düzenleyen şirketin beyanı üzerine geçersiz kabul edilmesinin fiyat tekliflerine dayanılarak aşırı düşük teklif açıklaması yapılmasını fiilen imkansız hale getireceği, fiyat tekliflerinin nitelik itibariyle fiyat teklifine konu malın ilan tarihinin içinde bulunduğu aydan önceki üç ay içindeki ağırlıklı ortalama birim satış tutarını gösterdiği, söz konusu malın ileriye dönük olarak belirtilen fiyattan temin edileceğine yönelik bir taahhüt niteliğinde olmadığı, bu bağlamda basiretli bir tacir tarafından mevzuatta belirlenen kriterlere uygun olarak düzenlendiği varsayılan bir fiyat teklifini ticari güven ilkesine dayanarak aşırı düşük teklif açıklamasında kullanan bir isteklinin teklifinin, açıklamaları kapsamındaki belgelerde mevzuata açık bir aykırılık tespit edilmeden reddedilmesinin mümkün olmadığı sonucuna varılmıştır.

İhale üzerinde bırakılan istekli tarafından yapılan aşırı düşük teklif açıklamalarında, Kamu İhale Genel Tebliği’nin ilgili düzenlemeleri uyarınca analizlerde kâr ve genel giderler hariç analiz girdilerinin toplam tutarının asgari %10’u oranında yüklenici kârı ve genel giderler öngörüldüğü, açıklama istenilen iş kalemlerine ilişkin olarak idare tarafından verilen analiz formatlarına uygun olarak açıklama yapıldığı, işçilik girdileri için 2024 yılında geçerli saatlik asgari ücret olan 88,90 TL’nin altında bedel öngörülmediği, vasıflı işçilik girdileri için saatlik asgari ücretin üzerinde bir bedel öngörülmesi gerektiğine yönelik olarak kamu ihale mevzuatında bir düzenleme bulunmadığı, açıklama istenilen iş kalemleri için idare tarafından hesaplanan metrajlar ile ihale üzerinde bırakılan istekli tarafından açıklamalarına esas teşkil eden metrajlar arasında % 10’dan fazla fark bulunmadığı, hangi analiz girdileri için hangi kamu kurum ve kuruluş fiyatlarının kullanıldığının tablo halinde belirtildiği, açıklanması istenilen iş kalemlerindeki açıklanması istenilmeyen analiz girdileri için miktar ve birim fiyatların belirtildiği, birim fiyat ve birim fiyatla miktarın çarpılması sonucu bulunan tutarlar için bir kuruşun altında bedel öngörülmediği ve iş kalemleri ve analiz girdi birimlerinde hata bulunmadığı tespit edildiğinden başvuru sahibinin bu iddiaları da yerinde bulunmamıştır.

4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun 53’üncü maddesinin (j) fıkrasının 9’uncu alt bendinde “Başvuru sahibinin iddialarının tamamında haklı bulunması halinde, Kurul kararı ile itirazen şikâyet başvuru bedelinin başvuru sahibine iadesine karar verilir. Kurul kararının başvuru sahibine bildirimini izleyen otuz gün içinde başvuru sahibinin Kuruma yazılı talebi üzerine, bu talep tarihini izleyen otuz gün içinde Kurum tarafından itirazen şikâyet başvuru bedelinin iadesi yapılır ve son ödeme tarihine kadar geçen süre için faiz işlemez. Diğer hallerde başvuru bedeli iade edilmez.” hükmü yer almaktadır.

Aktarılan Kanun hükmüne göre, başvuru sahibinin itirazen şikâyete konu iddialarının tamamında haklı bulunması halinde başvuru bedeli iadesinin söz konusu olabileceği dikkate alındığında, yukarıdaki tespit ve değerlendirmeler neticesinde başvuru sahibinin iddiasının tamamında haklı bulunmadığı anlaşıldığından, başvuru bedelinin başvuru sahibine iadesi için Kanun’un öngördüğü şekilde “başvuru sahibinin iddialarının tamamında haklı bulunması” koşulunun gerçekleşmediği, dolayısıyla 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun 53’üncü maddesinin (j) fıkrasının 9’uncu alt bendi hükmü gereğince başvuru bedelinin iadesinin mümkün bulunmadığı anlaşılmıştır.

Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanun'un 65'inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen otuz gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere,

Anılan Kanun'un 54'üncü maddesinin onbirinci fıkrasının (c) bendi gereğince itirazen şikâyet başvurusunun reddine,

Oybirliği ile karar verildi.