KİK Kararı: 2025/UH.IV-272 (29 Ocak 2025)

KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No : 2025/005
Gündem No : 11
Karar Tarihi : 29.01.2025
Karar No : 2025/UH.IV-272
Toplantıya Katılan Üyeler

BAŞVURU SAHİBİ:

Ahmed Petrol Taşım. İnş. Taah. San. ve Tic. Ltd. Şti.,

İHALEYİ YAPAN İDARE:

Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanlığı Destek Hizmetleri Daire Başkanlığı

BAŞVURUYA KONU İHALE:

2024/1766596 İhale Kayıt Numaralı “Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanlığı İl Müdürlükleri İçin 2025 Yılı Hizmetlerinde Kullanılmak Üzere 11 Aylık Şoförlü/ Şoförsüz Yakıt Hariç Araç Kiralama” İhalesi

KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:

Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanlığı Destek Hizmetleri Daire Başkanlığı tarafından 15.01.2025 tarihinde açık ihale usulü ile gerçekleştirilen “Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanlığı İl Müdürlükleri İçin 2025 Yılı Hizmetlerinde Kullanılmak Üzere 11 Aylık Şoförlü/ Şoförsüz Yakıt Hariç Araç Kiralama” ihalesine ilişkin olarak başvuru sahibince 20.01.2025 tarih ve 176435 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan dilekçe ile başvuruda bulunulmuştur.

Başvuruya ilişkin olarak 2025/205 sayılı dosya kapsamında yapılan inceleme neticesinde ön inceleme raporu tanzim edilmiştir.

KARAR:

Ön inceleme raporu ve ekleri incelendi.

Başvuru dilekçesinde özetle;

1. İdari Şartname’nin 48.5 ve 48.7’nci ve Sözleşme Tasarısı’nın 36.2’nci maddesinde yer alan düzenleme ile ilgili olarak;

EKAP “İşçilik Hesaplama” modülünün esas alınacağı ve T2 ile T7 kapsamındaki araçlara ilişkin Motorlu Kara Taşıtları Kasko Değer Listesi'nde yer alan kasko sigortası değerinin %2'yi aşamayacağı belirtilmiş olup bu düzenleme ile isteklilere başka bir gider kaleminin verilmesinin tamamen engellenmiş olduğu, ancak Sözleşme Tasarısı'nın 36.2. maddesinde, toplu iş sözleşmesi ve kıdem tazminatlarının yüklenici tarafından karşılanacağının belirlendiği, bu durumun mevzuata aykırı olduğu,

2. Sözleşme Tasarısı'nın 36.20’nci maddesinde, günlük olarak belirli sayıda personelin idarenin iş yerinde bulunması gerektiği, ancak yıllık izne ayrılan personelin yerine başka personel getirilmesinin istenmesinin, Kamu İhale Genel Tebliği'nin 78.25. maddesine aykırılık teşkil ettiği,

3. Sözleşme Tasarısı'nın 36.6’ncı maddesinde, sürücülerin kamu idarelerine ait taşınır ve taşınmaz mallara verdikleri zarar ve ziyanlardan sürücü ile yüklenicinin müşterek ve müteselsil sorumlu olduğu, Teknik Şartname'nin 7.11’inci maddesine göre, idare personelinin kiralık araçları kullanabileceği ve Sözleşme Tasarısı'nın 36.5’inci maddesinde, idarenin onayı olmadan şoför değişikliği veya yeni şoför alımı yapılamayacağı düzenlemeleri ile;

Firma sorumluluğunda olmayan idare personelinin ve yalnızca idarenin onayı ile alınan şoförlerin gerçekleştirdiği ağır aykırılık halleri nedeniyle sözleşmenin feshi, ceza uygulanması, hasarların yükleniciden kesilmesi ve trafik cezalarının yüklenicinin sorumluluğunda olması mevzuata aykırılık teşkil etmekte olup ayrıca, ağır aykırılık hali olarak belirlenen yüklenici veya şoförden kaynaklanan bir nedenle kişilerin yaralanmasına ilişkin düzenlemenin, ihaleye teklif verilmesini engelleyen bir durum oluşturmakta olduğu, yaralanmanın derecesi veya sebep olabileceği hasar durumunun açıkça belirtilmediği, bu nedenle yaralanma durumunun aykırılık halleri kapsamından çıkarılması gerektiği,

Sözleşme Tasarısı'nın 36.5’inci maddesinin idarelerin yalnızca kendi belirledikleri personelleri çalıştırmak istemelerine, yüklenicinin önerdiği personelleri ise kabul etmemelerine yol açtığı,

4. Sözleşme Tasarısı'nın 36.4’üncü maddesine göre, memuriyet mahalli dışı görevlendirmelerde şoföre 6245 sayılı Harcırah Kanunu'na göre idare tarafından ödeme yapıldığı, ancak harcırah miktarının yetersiz olduğu, konaklama gerektiren görevlerin bulunduğu, şehir dışı görevlendirmelerde 3 öğün yemek, geliş-gidiş masrafları ve konaklama ücretlerinin ayrı olarak hesaplanması ve birim fiyat hesap cetvelinde ayrı satır açılması gerektiği,

5. Teknik Şartname'nin 4.5’inci maddesinde belirlenen yerlerde park edilmesi ve şoförlerin araçlara ait anahtarları ilgili İl Müdürlüğü veya Kuruluşlara teslim etmeleri düzenlemesinin, yol masrafları ve mesai saatlerine yetişememe gibi sorunlara yol açabileceği ve şoförlerin, kuruluşlar tarafından izin verilerek ikametgahlarında güvenli bir yere araçlarını park etmeleri ve gidiş gelişlerini bu şekilde sağlamalarının daha uygun olacağı,

6. İhale dokümanındaki Ek 1 Araç Bilgi Formu'nda belirtilen araçların en düşük modelinin 2019 olması gerektiği ifade edilmiş olup buna göre, 2020, 2021, 2022, 2023, 2024 ve 2025 modelleriyle de teklif verilebileceği belirtilmekle birlikte, bu durum teklif hazırlama aşamasında tereddütlere yol açtığı,

7. Teknik Şartname'nin 6.3’üncü maddesi ile Sözleşme Tasarısı'nın 36.14.’üncü maddesi arasında bir çelişki olduğu,

8. İdari Şartname'nin 7.1’inci maddesinde ihale konusu işin ya da malın satış faaliyetinin yerine getirilebilmesi için ilgili mevzuat gereğince alınması zorunlu olan sicil, izin, ruhsat, faaliyet belgesi olarak belirtilen kullanım amacı ve kapsamı aynı olan B2 ve D2 belgelerinin birlikte istenmesinin mevzuata aykırı olduğu iddialarına yer verilmiştir.

4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun “Tanımlar” başlıklı 4’üncü maddesinde “İstekli olabilecek: İhale konusu alanda faaliyet gösteren ve ihale veya ön yeterlik dokümanı satın almış gerçek veya tüzel kişiyi ya da bunların oluşturdukları ortak girişimi...” hükmü,

Anılan Kanun’un “İhalelere yönelik başvurular” başlıklı 54’üncü maddesinin birinci fıkrasında “İhale sürecindeki hukuka aykırı işlem veya eylemler nedeniyle bir hak kaybına veya zarara uğradığını veya zarara uğramasının muhtemel olduğunu iddia eden aday veya istekli ile istekli olabilecekler, bu Kanunda belirtilen şekil ve usul kurallarına uygun olmak şartıyla şikayet ve itirazen şikayet başvurusunda bulunabilirler.

Şikayet ve itirazen şikayet başvuruları, dava açılmadan önce tüketilmesi zorunlu idari başvuru yollarıdır.

Şikayet başvuruları idareye, itirazen şikayet başvuruları Kuruma hitaben yazılmış imzalı dilekçelerle yapılır...” hükmü,

Aynı maddenin onbirinci fıkrasının (c) bendinde “Başvurunun süre, usul ve şekil kurallarına uygun olmaması, usulüne uygun olarak sözleşme imzalanmış olması veya şikâyete konu işlemlerde hukuka aykırılığın tespit edilememesi veya itirazen şikâyet başvurusuna konu hususun Kurumun görev alanında bulunmaması hallerinde başvurunun reddine karar verilir.” hükmü yer almaktadır.

İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Yönetmelik’in “Başvuruların şekil unsurları” başlıklı 8’inci maddesinde “(1) Şikayet başvuruları idareye, itirazen şikayet başvuruları ise Kuruma hitaben yazılmış imzalı dilekçelerle yapılır.

(2) Dilekçelerde aşağıdaki hususlara yer verilir;

…

c) Başvuruya konu olan durumun farkına varıldığı veya bildirildiği tarih.

…

(3) İlana yönelik başvurularda ilk ilan tarihi başvuruya konu olan durumun farkına varıldığı veya bildirildiği tarih olarak belirtilir. Ön yeterlik veya ihale dokümanının ilana yansımayan hükümlerine yönelik başvurularda, dokümanın (EKAP üzerinden e-imza kullanılarak indirildiği tarih, başvuruya konu olan durumun farkına varıldığı veya bildirildiği tarih olarak belirtilir.

…

(11) İlana ve ön yeterlik veya ihale dokümanına yönelik elden veya posta yoluyla yapılan başvurularda, şikayet dilekçesi ekine ihale konusu alanda faaliyet gösterildiğine ilişkin belge eklenmesi zorunludur. EKAP üzerinden e-imza kullanılarak (e-şikayet) gönderilen dilekçelerde ise ihale konusu alanda faaliyet gösterildiğine ilişkin EKAP’ta yer alan belge veya bu belgeye ait bilgiler dilekçe ekine EKAP’tan aktarılır.” hükmüne,

Anılan Yönetmelik’in “Ön inceleme konuları ve ön inceleme üzerine yapılacak işlemler” başlıklı 16’ncı maddesinde “(1) Başvurular öncelikle;

…

c) Başvurunun süresinde yapılıp yapılmadığı,

ç) Başvuru sahibinin, varsa vekil ya da temsilcisinin; adı, soyadı, unvanı, adresi, imzası ile başvuruda bulunmaya yetkili olunduğuna dair belgelerin ve imza beyannamesinin aslı veya yetkili mercilerce onaylı örneğinin bulunup bulunmadığı,

…

yönlerinden sırasıyla incelenir.

…

(4) Yapılan ön inceleme sonucunda, bir aykırılığın tespit edilmesi halinde bu hususa ilişkin ön inceleme raporu düzenlenir.” hükmüne,

Aynı Yönetmelik’in “Ön inceleme konularına aykırılık üzerine alınacak kararlar” başlıklı 17’nci maddesinde ise “(1) 16’ncı maddenin birinci fıkrası bakımından bir aykırılığın tespiti üzerine Kurul tarafından başvurunun reddine karar verilir.” hükmüne yer verilmiştir.

İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Tebliğ’in ekinde yer alan “Şikâyet Başvuru Dilekçesi Örneği”nin Ekler kısmındaki “Not” başlığı altında “3- İlana ve ön yeterlik veya ihale dokümanına yönelik başvurularda, şikâyet dilekçesi ekine ihale konusu alanda faaliyet gösterildiğine ilişkin belge eklenmesi zorunludur.” açıklaması yer almaktadır.

Yukarıda aktarılan mevzuat hüküm ve açıklamalarından, ihale sürecindeki hukuka aykırı işlem veya eylemler nedeniyle bir hak kaybına veya zarara uğradığını veya zarara uğramasının muhtemel olduğunu iddia eden aday veya istekli ile istekli olabileceklerin şikâyet ve itirazen şikâyet başvurusunda bulunabilecekleri, istekli olabileceklerin ihale konusu alanda faaliyet gösteren ve ihale veya ön yeterlik dokümanı edinmiş gerçek veya tüzel kişiyi ya da bunların oluşturdukları ortak girişim ve konsorsiyumu ifade ettiği anlaşılmaktadır.

İhale ilanına, ön yeterlik veya ihale dokümanına yönelik olarak başvuruların ihale tarihinden önce yapılması gerektiği, bu aşamada başvuru sahibinin istekli olabilecek statüsünde olduğu, istekli olabileceklerin ise ihale konusu alanda faaliyet göstermesi gerektiği açıktır. Bu bağlamda, bu hususu tevsik etmek için İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Yönetmelik'in 8’inci maddesinin 11’inci fıkrası ile gerçek veya tüzel kişi tarafından ihale ilanına, ön yeterlik veya ihale dokümanına yönelik olarak yapılan başvurularda, başvuru ehliyetini haiz olup olmadığının tespiti amacıyla şikâyet dilekçesi ekine ihale konusu alanda faaliyet gösterildiğine ilişkin belge eklenmesi zorunluluğu getirilmiş, e-şikâyet yoluyla gönderilen dilekçelerde ise faaliyete ilişkin istekli tarafından EKAP'a yüklenen belgenin veya belgeye ait bilgilerin dilekçe ekinde sunulacağı kurala bağlanmış, ihale konusu alanda faaliyet gösterildiğinin hangi belgelerle tevsik edileceği hususunda ise kısıtlayıcı bir belirleme yapılmamıştır.

Dolayısıyla ilana ve ön yeterlik veya ihale dokümanına yönelik EKAP üzerinden e-imza kullanılarak (e-şikayet) gönderilen idareye şikayet dilekçelerinde ihale konusu alanda faaliyet gösterildiğine ilişkin EKAP’a yüklenen belgenin veya bu belgeye ait bilgilerin dilekçe ekinde sunulması gerekmektedir.

Kamu İhale Kurumuna itirazen şikâyet başvurusunda bulunulabilmesinin ön koşulu, idareye usulüne uygun olarak şikâyet başvurusunda bulunulmasıdır.

Yapılan inceleme neticesinde başvuru sahibi tarafından ihale dokümanına yönelik olarak ihale dokümanını indirdiği tarihte (09.01.2025) idareye EKAP üzerinden e-şikâyet başvurusunda bulunulduğu, şikâyet dilekçesi ekinde yer alan “Faaliyet Konusu İşe İlişkin Belgeler” başlıklı belgede teyit bilgisi olarak 22.12.2020 tarihli, 10229 sayılı Ticaret Sicil Gazetesi’nin 1145’inci sayfasına atıf yapıldığı görülmüştür. Söz konusu sayfa incelendiğinde “Pay Devri”, “Müdürler/Yetkililer” ve “Şirketin Temsili” konularına yönelik hususların tescil edildiği, ancak başvuru sahibi isteklinin ihale konusu alanda faaliyet gösterdiğine ilişkin herhangi bir bilginin bulunmadığı anlaşılmıştır.

Sonuç olarak ihale dokümanına yönelik olarak EKAP üzerinden e-imza kullanılarak idareye e-şikâyette bulunan başvuru sahibi tarafından ilgili mevzuat hükümleri gereği e-şikâyet dilekçesi ekinde sunulan belgede, ihale konusu alanda faaliyet gösterildiğini tevsik eden bilgilerin yer almadığı görüldüğünden şikâyet başvurusunun İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Yönetmelik’in 8’inci maddesinin onbirinci fıkrasına uygun olmadığı anlaşılmıştır.

Bu itibarla, 4734 sayılı Kanun’un 54’üncü maddesinin onbirinci fıkrasının (c) bendi gereğince başvurunun şekil yönünden reddi gerekmektedir.

Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanun’un 65’inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen otuz gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere,

Başvurunun reddine,

Oybirliği ile karar verildi.