KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No : 2025/011
Gündem No : 47
Karar Tarihi : 12.03.2025
Karar No : 2025/UH.II-734
Toplantıya Katılan Üyeler

BAŞVURU SAHİBİ:

Beyoğlu Toplu Yemek San. ve Tic. Ltd. Şti.,

İHALEYİ YAPAN İDARE:

Muğla Aile ve Sosyal Hizmetler İl Müdürlüğü,

BAŞVURUYA KONU İHALE:

2024/1329679 İhale Kayıt Numaralı “Müdürlüğümüze Bağlı Kuruluşlarımızın 2025 Mali Yılı Mamul Yemek” İhalesi

KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:

Muğla Aile ve Sosyal Hizmetler İl Müdürlüğü tarafından 11.11.2024 tarihinde açık ihale usulü ile gerçekleştirilen “Müdürlüğümüze Bağlı Kuruluşlarımızın 2025 Mali Yılı Mamul Yemek” ihalesine ilişkin olarak Beyoğlu Toplu Yemek San. ve Tic. Ltd. Şti.nin 21.01.2025 tarihinde yaptığı şikâyet başvurusunun, idarenin 27.01.2025 tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibince 06.02.2025 tarih ve 177674 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 06.02.2025 tarihli dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunulmuştur.

Başvuruya ilişkin olarak 2025/324 sayılı itirazen şikâyet dosyası kapsamında yapılan inceleme neticesinde esas inceleme raporu tanzim edilmiştir.

KARAR:

Esas inceleme raporu ve ekleri incelendi.

İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle,

1. İtirazen şikâyete konu 4’üncü kısımda üçüncü avantajlı teklif sahibi olarak belirlenen Turunç Kurumsal Yemek Ltd. Şti. hakkında ihale tarihinden sonraki bir tarihte başka bir idare tarafından gerçekleştirilen ihalede aynı IP adresinden teklif verildiği gerekçesi ile yasaklılık işleminin başlatıldığı, itirazen şikâyete konu ihalede ekonomik açıdan en avantajlı birinci teklif sahibi ile ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif sahibi ile sözleşme imzalanamaması durumunda bu istekli ile sözleşme imzalanacağı hususları birlikte değerlendirildiğinde adı geçen isteklinin teklifinin değerlendirme dışı bırakılması gerektiği,

2. Ekonomik açıdan en avantajlı teklif sahibi, ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif sahibi ve Turunç Kurumsal Yemek Ltd. Şti.nin ihale tarihi itibari ile vergi borcu olduğu,

3. İhale üzerinde bırakılan Özdemir Kurumsal Hizmetler Yemek Gıda Temizlik İnşaat Hayvancılık Tic. Ltd. Şti. yetkilileri hakkında ihaleye fesat karıştırma suçundan (kamu ihaleleri ile ilgili ) Samsun 2. Asliye Ceza Mahkemesinde 2023/291 esas numarası, Sinop Asliye Ceza Mahkemesinde 2023/154 esas numarası ile dava açıldığı, anılan mahkemelerin yetkisizlik kararı sonucu Samsun 2. Asliye Ceza Mahkemesi tarafından dosyanın Yargıtay 5. Ceza Dairesine gönderildiği ve adı geçen daire tarafından 06/12/2023 tarih ve 2023/11176 karar numarası ile “birleştirmeye yer olmadığına” karar verildiği, dosyanın Samsun 2. Asliye Ceza Mahkemesine gönderildiği,

4. Ekonomik açıdan en avantajlı teklif sahibi, ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif sahibi ve Turunç Kurumsal Yemek Ltd. Şti.ne ait yeterlik bilgileri tablosunda beyan edilen işletme kayıt belgesinin faaliyet konusunun İdari Şartname’nin 7.1.ı maddesinde belirtilen düzenlemelere uygun olmadığı,

5. İhale üzerinde bırakılan Özdemir Kurumsal Hizmetler Yemek Gıda Temizlik İnşaat Hayvancılık Tic. Ltd. Şti. tarafından aşırı düşük teklif açıklaması kapsamında sunulan maliyet/satış tutarı tespit tutanağı eki meslek mensubuna ait faaliyet belgesinin açıklama sunulduğu tarih itibariyle geçerlilik süresinin dolmuş olduğu

6. İhale üzerinde bırakılan istekli ve ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif sahibi istekli tarafından bilanço ve eşdeğer belgeler ile iş hacmine ilişkin sunulan belgelerin yeterli olmadığı iddialarına yer verilmiştir.

A) Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir.

1. Başvuru sahibinin 1’inci iddiasına ilişkin olarak:

4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun “Kesinleşen ihale kararlarının bildirilmesi” başlıklı 41’inci maddesinde “İhale sonucu, ihale kararının ihale yetkilisi tarafından onaylandığı günü izleyen en geç üç gün içinde, ihale üzerinde bırakılan dâhil olmak üzere, ihaleye teklif veren bütün isteklilere bildirilir. İhale sonucunun bildiriminde, tekliflerin değerlendirmeye alınmama veya uygun bulunmama gerekçelerine de yer verilir.

İhale kararının ihale yetkilisi tarafından iptal edilmesi durumunda da isteklilere gerekçeleri belirtilmek suretiyle bildirim yapılır.

İhale sonucunun bütün isteklilere bildiriminden itibaren; 21’inci maddenin (b) ve (c) bentlerine göre yapılan ihalelerde beş gün, diğer hallerde ise on gün geçmedikçe sözleşme imzalanamaz.” hükmü,

“Sözleşmeye Davet” başlıklı 42’nci maddesinde ise “41’inci maddede belirtilen sürelerin bitimini, ön mali kontrol yapılması gereken hallerde ise bu kontrolün tamamlandığı tarihi izleyen günden itibaren üç gün içinde ihale üzerinde bırakılan istekliye, tebliğ tarihini izleyen on gün içinde kesin teminatı vermek suretiyle sözleşmeyi imzalaması hususu bildirilir.” hükmü,

“Sözleşme yapılmasında isteklinin görev ve sorumluluğu” başlıklı 44’üncü maddesinde “İhale üzerinde kalan istekli 42 ve 43’üncü maddelere göre kesin teminatı vererek sözleşmeyi imzalamak zorundadır. Sözleşme imzalandıktan hemen sonra geçici teminat iade edilir.

Bu zorunluluklara uyulmadığı takdirde, protesto çekmeye ve hüküm almaya gerek kalmaksızın ihale üzerinde kalan isteklinin geçici teminatı gelir kaydedilir. Bu durumda idare, ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif fiyatının ihale yetkilisince uygun görülmesi kaydıyla, bu teklif sahibi istekli ile de Kanunda belirtilen esas ve usullere göre sözleşme imzalayabilir. Ancak ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif sahibi istekli ile sözleşme imzalanabilmesi için, 42’nci maddede belirtilen on günlük sürenin bitimini izleyen üç gün içinde ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif sahibi istekliye 42’nci maddede belirtilen şekilde tebligat yapılır…” hükmü,

“İhalelere katılmaktan yasaklanma” başlıklı 58’inci maddesinde “17nci maddede belirtilen fiil veya davranışlarda bulundukları tespit edilenler hakkında fiil veya davranışlarının özelliğine göre, bir yıldan az olmamak üzere iki yıla kadar, üzerine ihale yapıldığı halde mücbir sebep halleri dışında usulüne göre sözleşme yapmayanlar hakkında ise altı aydan az olmamak üzere bir yıla kadar, 2 nci ve 3 üncü maddeler ile istisna edilenler dahil bütün kamu kurum ve kuruluşlarının ihalelerine katılmaktan yasaklama kararı verilir. Katılma yasakları, ihaleyi yapan bakanlık veya ilgili veya bağlı bulunulan bakanlık, herhangi bir bakanlığın ilgili veya bağlı kuruluşu sayılmayan idarelerde bu idarelerin ihale yetkilileri, il özel idareleri ve bunlara bağlı birlik, müessese ve işletmelerde İçişleri Bakanlığı; belediyeler ve bunlara bağlı birlik, müessese ve işletmelerde ise Çevre ve Şehircilik Bakanlığı tarafından verilir.

…” hükmü yer almaktadır.

İhale işlem dosyası kapsamında idarece gönderilen bilgi ve belgelerden, ihale konusu işin Muğla Aile ve Sosyal Hizmetler İl Müdürlüğü’ne ait “Müdürlüğümüze Bağlı Kuruluşlarımızın 2025 Mali Yılı Mamul Yemek” işi olduğu, ihalenin 6 kısımdan oluştuğu, 11.11.2024 tarihinde yapılan ihalenin itirazen şikâyete konu 4’üncü kısmına 17 isteklinin katıldığı, teklifi sınır değerin altında kalan 11 istekliden aşırı düşük teklif açıklaması istenildiği, 10 isteklinin aşırı düşük açıklaması sunmadığı ve anılan isteklilere ait tekliflerin bu gerekçe ile reddedildiği, 20.11.2024 tarihli ihale komisyonu kararı ile ihalenin şikâyete konu 4’üncü kısmın Özdemir Kurumsal Hizmetler Yemek Gıda Temizlik İnşaat Hayvancılık Tic. Ltd. Şti. üzerinde bırakıldığı, Doğan Srt Sosyal Hizmetler Temizlik Hizmetleri ve Ürünleri Gıda Maddeleri Yemek Taahhüt San. ve Tic. Ltd. Şti.nin ise ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif sahibi olarak belirlendiği,

Turunç Kurumsal Yemek Ltd. Şti.nin itirazen şikâyete konu 4’üncü kısımda ekonomik açıdan en avantajlı teklif sahibi veya ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif sahibi olarak belirlenmediği, dolayısıyla anılan isteklinin itirazen şikâyete konu ihaleden sonra başka bir idare tarafından gerçekleştirilen ihale kapsamında hakkında yasaklılık işlemlerine başlanılmasının itirazen şikâyete konu ihale açısından bir etkisinin olmadığı anlaşıldığından ayrıca başvuru sahibinin iddialarının ihtimaller üzerinde kurulu ve mesnetsiz olduğu anlaşıldığından iddia yerinde görülmemiştir.

2. Başvuru sahibinin 2’nci iddiasına ilişkin olarak:

4734 sayılı Kanun’un “İhaleye katılımda yeterlik kuralları” başlıklı 10’uncu maddesinin dördüncü, beşinci ve altıncı fıkralarında “Aşağıda belirtilen durumlardaki istekliler ihale dışı bırakılır:

…

d) Türkiye'nin veya kendi ülkesinin mevzuat hükümleri uyarınca kesinleşmiş vergi borcu olan.

…

Kurum, dördüncü fıkranın; (c) bendi ile ilgili olarak Sosyal Güvenlik Kurumu Başkanlığının uygun görüşünü alarak sosyal güvenlik prim borcunun kapsamı ve tutarını; (d) bendi ile ilgili olarak, Gelir İdaresi Başkanlığının uygun görüşünü alarak vergi borcu kapsamına girecek vergileri; tür ve tutar itibariyle belirlemeye yetkilidir.

Bu madde kapsamında istenen belgelerden hangilerinin taahhütname olarak sunulabileceği Kurum tarafından belirlenir. Gerçeğe aykırı hususlar içeren taahhütname sunulması veya ihale üzerinde kalan istekli tarafından taahhüt altına alınan durumu tevsik eden belgelerin sözleşme imzalanmadan önce verilmemesi halinde bu durumda olanlar ihale dışı bırakılarak geçici teminatları gelir kaydedilir.” hükümleri,

Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin “İhale dışı bırakılma” başlıklı 51’inci maddesinde “(1) Kanunun 10 uncu maddesinde yer alan hükümler gereğince;

…

ç) Türkiye'nin veya kendi ülkesinin mevzuat hükümleri uyarınca kesinleşmiş vergi borcu olan,

…

aday ve istekliler ihale dışı bırakılır.

(2) İhale üzerinde kalan istekliden, birinci fıkranın (a), (b), (c), (ç), (d) ve (f) bentlerinde belirtilen durumlarda olmadığına dair belgelerin sözleşme imzalanmadan önce istenilmesi zorunludur. Bu belgelerin ihale usulüne göre son başvuru ve/veya ihale tarihinde isteklinin anılan bentlerde belirtilen durumlarda olmadığını göstermesi gerekir.

…

(6) Birinci fıkranın (ç) bendindeki “Türkiye’de kesinleşmiş vergi borcu”nun kapsamına girecek vergilerin tür ve tutarı Kamu İhale Genel Tebliğinde belirlenir.

(7) Türkiye’de kesinleşmiş vergi borcunun değerlendirilmesinde ise isteklinin;

a) Beyan üzerine alınan veya maktu olarak belirlenip ödemesi belirli tarihlerde yapılan vergilerde ödeme vadesi geçmiş olup ödeme yapılmamış ise kesinleşmiş vergi borcu olduğu,

b) Re’sen, ikmalen veya idarece yapılan tarhiyatlara karşı dava açma süresi geçirilmediği sürece, kesinleşmiş vergi borcu olmadığı,

c) Re’sen, ikmalen veya idarece yapılan tarhiyatlara karşı vergi yargısında dava açılmışsa bu dava üzerine tahsil edilebilir hale gelmiş ve süresinde ödenmemiş alacak bulunmadığı sürece kesinleşmiş vergi borcu olmadığı,

ç) Vadesi geçtiği halde ödenmemiş ancak vergi idaresi tarafından taksitlendirilmiş veya tecil edilmiş vergi borçlarının, vadesindeki ödemeler aksatılmadığı sürece, kesinleşmiş vergi borcu olmadığı,

d) Vergi borcunun 6183 sayılı Amme Alacaklarının Tahsil Usulü Hakkında Kanun hükümleri çerçevesinde cebren tahsili yolunda tesis edilen işlemlere karşı dava açılması halinde, bu dava sürecinde veya sonucunda takip ve tahsili durduracak geçici veya nihai bir karar bulunmadığı durumlarda kesinleşmiş vergi borcu olduğu,

kabul edilecektir.” hükümleri,

İhale dokümanı kapsamındaki Birim Fiyat Teklif Mektubu başlıklı standart formun 2’nci maddesinde “İhale tarihinde 4734 sayılı Kanunun 10 uncu maddesinin dördüncü fıkrasının (a),(b),(c),(d),(e), (g) ve (i) bentlerinde sayılan durumlarda olmadığımızı ve olmayacağımızı, anılan maddenin dördüncü fıkrasının (c) ve (d) bentleri hariç, bu hususlara ilişkin olarak durumumuzda değişiklik olması halinde buna ilişkin belgeleri İdarenize derhal vereceğimizi; ihalenin üzerimizde kalması halinde ise sözleşme imzalanmadan önce anılan maddenin dördüncü fıkrasının (a),(b),(c),(d),(e) ve (g) bentlerinde belirtilen durumlarda olmadığımıza ilişkin belgeleri anılan Kanun ve ilgili mevzuat ile ön yeterlik ve ihale dokümanında yer alan düzenlemelere uygun olarak İdarenize sunacağımızı taahhüt ediyoruz…” düzenlemesi bulunmaktadır.

İhaleye katılan isteklilere ait birim fiyat teklif mektuplarında 4734 sayılı Kanun’un 10’uncu maddesinin dördüncü fıkrasının (d) bendinde belirtilen durumda olunmadığının ve olunmayacağının, ihalenin üzerlerinde kalması halinde sözleşme imzalanmadan önce bu hususa ilişkin belgeleri sunacaklarının beyan edildiği görülmektedir.

Yukarıda aktarılan mevzuat çerçevesinde, isteklilerce kesinleşmiş vergi borçlarının bulunmadığı hususunun ihaleye katılımda beyan edildiği, ihale üzerinde bırakılan isteklilerden sözleşme imzalanmadan önce bu beyanı teyit edici belgelerin istenildiği ve isteklinin vergi borcu bulunmadığını tevsik eden belgelerin bu aşamada sunulduğu, dolayısıyla teklif değerlendirmesi aşamasında teklif mektubunda yer alan beyanın dikkate alınması gerektiği anlaşılmaktadır.

Netice itibarıyla, itirazen şikâyete konu 4’üncü kısımda ihale üzerinde bırakılan Özdemir Kurumsal Hizmetler Yemek Gıda Temizlik İnşaat Hayvancılık Tic. Ltd. Şti. tarafından kesinleşmiş vergi borcu bulunmadığı hususunda teklif mektubunda beyanda bulunulduğu, iddia konusu hususlara yönelik değerlendirmelerin sözleşme imzalanmadan önce bahse konu istekli tarafından sunulacak belgeler üzerinden yapılabileceği, bu nedenlerle iddianın uygun olmadığı sonucuna varılmıştır.

3. Başvuru sahibinin 3’üncü iddiasına ilişkin olarak:

4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun “İhalelere yönelik başvurular” başlıklı 54’üncü maddesinde “İhale sürecindeki hukuka aykırı işlem veya eylemler nedeniyle bir hak kaybına veya zarara uğradığını veya zarara uğramasının muhtemel olduğunu iddia eden aday veya istekli ile istekli olabilecekler, bu Kanunda belirtilen şekil ve usul kurallarına uygun olmak şartıyla şikayet ve itirazen şikayet başvurusunda bulunabilirler.

…

Dilekçelerde aşağıdaki hususlara yer verilir:

…

d) Başvurunun konusu, sebepleri ve dayandığı deliller…” hükmüne yer verilmiştir.

Anılan hükme ilişkin olarak İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Tebliğ’in “İtirazen şikâyet başvurularında aranılacak şekil unsurları” başlıklı 11’inci maddesinde “…başvurunun konusu, sebepleri ve dayandığı delillerin başvuru dilekçelerinde belirtilmesi gerektiği düzenlendiğinden, başvuruda bulunulan hususların dilekçelerde somut bir biçimde, mevzuata aykırı bulunma sebepleri ile birlikte gösterilmesi gerekmektedir. İşlemin hangi unsurlarının hangi gerekçelerle hukuka aykırı olduğu belirtilmeksizin sadece mevzuata aykırı olduğu gibi soyut ve mesnetsiz iddialara yer verilmesi halinde…başvurunun reddine ilişkin sorumluluk başvurana ait olacağından bu hususa dikkat edilmesi gerekmektedir.” açıklaması bulunmaktadır.

Kanun’un “İhalenin karara bağlanması ve onaylanması” başlıklı 40’ıncı maddesinde “İhale kararları ihale yetkilisince onaylanmadan önce idareler, ihale üzerinde kalan istekli ile varsa ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif sahibi isteklinin ihalelere katılmaktan yasaklı olup olmadığını teyit ettirerek buna ilişkin belgeyi ihale kararına eklemek zorundadır.” hükmüne yer verilmiş, Kamu İhale Genel Tebliği’nin 28.3’uncu maddesinde bu işlemin tüm istekliler hakkında yapılması gerektiği belirtilmiştir.

Aynı Kanun’un 58’inci maddesinde yasaklamaya ilişkin usul ve esaslara yer verildikten sonra, 59’uncu maddenin ikinci fıkrasında “Bu Kanun kapsamında yapılan ihalelerden dolayı haklarında birinci fıkra gereğince ceza kovuşturması yapılarak kamu davası açılmasına karar verilenler ve 58 inci maddenin ikinci fıkrasında sayılanlar yargılama sonuna kadar Kanun kapsamında yer alan kamu kurum ve kuruluşlarının ihalelerine katılamaz. Haklarında kamu davası açılmasına karar verilenler, Cumhuriyet Savcılıklarınca sicillerine işlenmek üzere Kamu İhale Kurumuna bildirilir.” hükmüne yer verilmiştir.

Konuya ilişkin olarak Kamu İhale Genel Tebliği’nin “Teyit işlemleri” başlıklı 30.5’inci maddesinde “30.5.1 4734 sayılı Kanunun 40 ıncı maddesinin sekizinci fıkrasında, ihale kararlarının ihale yetkilisince onaylanmadan önce idarelerin, ihale üzerinde kalan istekli ile varsa ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif sahibi isteklinin ihalelere katılmaktan yasaklı olup olmadığını Kurumdan teyit ederek buna ilişkin belgeyi ihale kararına eklemek zorunda oldukları belirtilmiştir. Buna göre teyit belgesi alınmaması halinde ihale sürecinin tamamlanması mümkün olmayacaktır.

30.5.2 4734 sayılı Kanunun 40 ıncı maddesinde, sadece ihale üzerinde kalan istekli ile varsa ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif sahibi isteklinin, 42 nci maddesinde de sadece ihale üzerinde kalan isteklinin yasaklı olup olmadığının Kurumdan teyit ettirilmesinden söz edilmiş ise de, 11 inci maddede ihalelere katılmaktan yasaklanmış olanların hiçbir şekilde ihalelere katılmamalarının sağlanmasının amaçlandığı dikkate alındığında, ihale tarihi itibariyle ihaleye katılan tüm isteklilerin ihalelere katılmaktan yasaklı olup olmadığının sorgulanması ve teyit edilmesinin zorunlu olduğu anlaşılmaktadır. Bu sebeple:

I- Başvuru veya ihale tarihi itibariyle tüm aday ve istekliler için, ihale kararı ihale yetkilisince onaylanmadan önce ihale üzerinde kalan istekli ve varsa ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif sahibi için, sözleşmenin imzalanacağı tarihte ise sadece ihale üzerinde kalan istekli için ihalelere katılmaktan yasaklı olup olmadığı sorgulanacak ve Kurumdan teyit ettirilecektir,

II- Yasaklılık teyidi yapılırken aday ve istekliler ile bunların şahıs şirketi olmaları halinde tüm ortakları, sermaye şirketi olmaları halinde sermayesinin yarısından fazlasına sahip ortakları ve hisseleri toplamı şirket sermayesinin yarısından fazlasını teşkil eden ortakları ile başvuru veya teklifi ya da sözleşmeyi imzalayan, başka bir ifade ile ihaleye katılan vekil ve temsilcilerinin de ihalelere katılmaktan yasaklı olup olmadığı sorgulanacak ve Kurumdan teyit ettirilecektir,

III- Bu çerçevede yapılan teyit işlemi sonucunda;

a) Başvuru veya ihale tarihi itibariyle haklarında ihalelere katılmaktan yasaklı kararı bulunan aday ve istekliler 4734 sayılı Kanunun 11 inci maddesi gereğince ihale dışı bırakılacak, geçici teminatı gelir kaydedilecek ve anılan Kanunun 17 nci maddesinin atıfta bulunduğu 58 inci madde uyarınca ihalelere katılmaktan yasaklama kararı tesis edilecektir. Yasaklama kararının başvuru veya ihale tarihinden sonra tesis edildiğinin tespiti halinde ise 28.1.8.2 maddesi gereğince işlemde bulunulacaktır.

b) 4734 sayılı Kanunun 40 ıncı maddesinin sekizinci fıkrası uyarınca yapılacak yasaklılık teyidi sonucunda ihale üzerinde bırakılan istekli ve varsa ekonomik açıdan en avantajlı ikinci isteklinin ikisinin de yasaklı olduğunun tespiti durumunda ihalenin iptaline, anılan Kanunun 42 nci maddesinin birinci fıkrası uyarınca yapılacak yasaklılık teyidi sonucunda, ihale üzerinde bırakılan isteklinin yasaklı olması durumunda ihale kararının iptal edilmesine de karar verilecektir.

c) Aday ve isteklilerin şahıs şirketi olmaları halinde ortaklarından herhangi birinin, sermaye şirketi olmaları halinde sermayelerinin yarısından fazlasına sahip ortakları veya hisseleri toplamı şirket sermayesinin yarısından fazlasını teşkil eden ortaklarının veya ihaleye katılan vekil ve temsilcilerinin başvuru veya ihale tarihi itibariyle yasaklı olduğunun tespit edilmesi halinde, yukarıda belirtilen müeyyideler dışında ayrıca 58 inci madde uyarınca ihalelere katılmaktan yasaklama kararı tesis edilecektir.

ç) Hakkında kamu davası açılanlar 1/11/2012 tarihli ve 6359 sayılı Kamu İhale Kanununda Değişiklik Yapılması Hakkında Kanun gereğince 4734 sayılı Kanunun 11 inci maddesinin birinci fıkrasının (a) bendi kapsamından çıkarıldığından, yapılan teyit sonucunda hakkında kamu davası açılan aday veya istekli durumunda olanların, anılan Kanunun 59 uncu maddesinde belirtilen yasağa rağmen ihaleye katılmış olduklarının tespiti halinde değerlendirme dışı bırakılması, ancak geçici teminatlarının gelir kaydedilmemesi ve idarece haklarında ihalelere katılmaktan yasaklama kararı verilmemesi gerekmektedir.” açıklaması yer almaktadır.

İhale işlem dosyası kapsamında gönderilen belgeler ile EKAP üzerinden erişilen bilgilerden; başvuruya konu ihalenin Muğla Aile ve Sosyal Hizmetler İl Müdürlüğü’ne ait “Müdürlüğümüze Bağlı Kuruluşlarımızın 2025 Mali Yılı Mamul Yemek” alımı işi olduğu, 11.11.2024 tarihinde yapılan ihalenin şikâyete konu 4’üncü kısmına 17 isteklinin katıldığı,

13.11.2024 tarihinde EKAP üzerinden gönderilen bildirim ile teklif tutarı sınır değerin altında kalan isteklilerden aşırı düşük teklif açıklaması istenildiği, ihale üzerinde bırakılan istekli tarafından 18.11.2024 tarihli yazı ile ilgili kısım için aşırı düşük teklif açıklamalarının idareye sunulduğu, ihale komisyonu tarafından yapılan değerlendirmeler sonucunda sunulan açıklamaların uygun bulunarak 20.11.2024 tarihli ihale komisyonu kararı ile ihalenin şikâyete konu 4’üncü kısmının Özdemir Kurumsal Hizmetler Yemek Gıda Temizlik İnşaat Hayvancılık Tic. Ltd. Şti. üzerinde bırakıldığı anlaşılmıştır.

İlgili mevzuat hükümlerinde, hakkında yasaklama kararı bulunan veya hakkında kamu davası açılmış kişilerin ihalelere katılımının engellenmesi, katılmışsa da gerekli yaptırımların uygulanması için ihale süreci boyunca birden fazla teyit aşaması öngörülmüş, buna ilişkin sicilin Kamu İhale Kurumu tarafından tutulacağı ve henüz yasaklama kararı alınmayan ancak haklarında kamu davası açılan kişilere ilişkin bilgi ve belgenin Cumhuriyet Savcılıklarınca Kuruma bildirileceği ve sermaye şirketlerinde sermayenin yarısından fazlasına sahip ortaklar ile ihaleye katılan vekil ve temsilcilerin sorgulamaya konu edileceği anlaşılmaktadır.

Başvuru sahibinin ihale üzerinde bırakılan Özdemir Kurumsal Hizmetler Yemek Gıda Temizlik İnşaat Hayvancılık Tic. Ltd. Şti. temsile yetkili müdürü ve şirket ortağı hakkında kamu davası açıldığına yönelik iddiası incelendiğinde; ihale üzerinde bırakılan Özdemir Kurumsal Hizmetler Yemek Gıda Temizlik İnşaat Hayvancılık Tic. Ltd. Şti.ne ait teklif mektubunun şirketin tek ortağı ve temsile yetkili müdürü Ferhat Özdemir tarafından imzalandığı, idare tarafından EKAP üzerinden ihale tarihinde (11.11.2024) Özdemir Kurumsal Hizmetler Yemek Gıda Temizlik İnşaat Hayvancılık Tic. Ltd. Şti. ve Ferhat Özdemir hakkında yapılan yasaklılık sorgulamalarında, söz konusu tüzel kişi ve gerçek kişinin ihalelere katılmaktan yasaklı konumda olmadıkları, kesinleşen ihale kararının alındığı tarihte (21.11.2024) yapılan yasaklılık sorgulamasında da aynı şekilde söz konusu tüzel kişi ile ve şirketin tek ortağı ve şirket müdürü Ferhat Özdemir’in ihalelere katılmaktan yasaklı konumda olmadıkları görülmektedir. Ayrıca, başvuru sahibinin itirazen şikâyet dilekçesinde, Ferhat Özdemir hakkında kamu davası açıldığına ilişkin olarak herhangi bir belgenin de sunulmadığı görülmektedir.

EKAP üzerinden Kurum tarafından yapılan sorgulamada da, istekli ve ilgili şahıslar hakkında yasaklılık kararı alındığına veya haklarında kamu davası açıldığına ilişkin bir bilgiye rastlanmamıştır.

Bu veriler çerçevesinde, başvuru sahibinin Özdemir Kurumsal Hizmetler Yemek Gıda Temizlik İnşaat Hayvancılık Tic. Ltd. Şti.nin tek ortağı ve şirket müdürü Ferhat Özdemir hakkında kamu davası açıldığına yönelik iddiasının herhangi bir belge ile desteklenmediği görülmüş olup başvuru konusuna ilişkin olarak mevzuatın gerektirdiği tüm işlemlerin ihaleyi yapan idare tarafından gerçekleştirildiği anlaşıldığından başvuru sahibinin iddiasının yerinde olmadığı sonucuna ulaşılmıştır.

4. Başvuru sahibinin 4, 5 ve 6’ncı iddialarına ilişkin olarak:

4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun “İdareye şikayet başvurusu” başlıklı 55’inci maddesinde “Şikayet başvurusu, ihale sürecindeki işlem veya eylemlerin hukuka aykırılığı iddiasıyla bu işlem veya eylemlerin farkına varıldığı veya farkına varılmış olması gereken tarihi izleyen günden itibaren 21 inci maddenin (b) ve (c) bentlerine göre yapılan ihalelerde beş gün, diğer hallerde ise on gün içinde ve sözleşmenin imzalanmasından önce, ihaleyi yapan idareye yapılır.

…
İdare, şikayet başvurusu üzerine gerekli incelemeyi yaparak on gün içinde gerekçeli bir karar alır. Alınan karar, şikayetçi ile diğer aday veya istekliler ile istekli olabileceklere karar tarihini izleyen üç gün içinde bildirilir.

….

Belirtilen süre içinde bir karar alınmaması durumunda başvuru sahibi tarafından karar verme süresinin bitimini, süresinde alınan kararın uygun bulunmaması durumunda ise başvuru sahibi dahil aday, istekli veya istekli olabilecekler tarafından idarece alınan kararın bildirimini izleyen on gün içinde Kuruma itirazen şikayet başvurusunda bulunulabilir. …” hükmü,

Aynı Kanun’un “Kuruma itirazen şikayet başvurusu” başlıklı 56’ncı maddesinde “İdareye şikayet başvurusunda bulunan veya idarece alınan kararı uygun bulmayan aday, istekli veya istekli olabilecekler tarafından 55 inci maddenin dördüncü fıkrasında belirtilen hallerde ve sürede, sözleşme imzalanmadan önce itirazen şikayet başvurusunda bulunulabilir…” hükmü,

İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Yönetmelik’in “Başvuru süreleri” başlıklı 6’ncı maddesinde “(1) İdareye şikâyet süresi; ihale sürecindeki şikâyete konu işlem veya eylemlerin farkına varıldığı veya farkına varılmış olması gerektiği tarihi izleyen günden itibaren Kanunun 21 inci maddesinin birinci fıkrasının (b) ve (c) bentlerine göre yapılan ihalelere yönelik başvurularda beş gün, diğer hallerde on gündür…” hükmü,

Aynı Yönetmelik’in “Sürelerle ilgili genel esaslar” başlıklı 7’nci maddesinde “(1) Süreler;

…

c) İdarenin işlem veya eylemlerine karşı yapılacak başvurularda şikayete yol açan durumun farkına varıldığı yahut farkına varılmış olması gerektiği tarihi,

ç) Şikâyet üzerine idare tarafından verilen kararın bildirildiği veya bildirilmiş sayıldığı tarihi, on gün içerisinde karar alınmaması halinde ise bu sürenin bitimini,

d) İhalenin iptali kararına karşı yapılan itirazen şikayet başvurularında ise iptal kararının bildirildiği veya bildirilmiş sayıldığı tarihi,izleyen günden itibaren başlar …” hükmü,

Anılan Yönetmelik’in “Ön inceleme konuları ve ön inceleme üzerine yapılacak işlemler” başlıklı 16’ncı maddesinde “(1) Başvurular öncelikle;

…

c) Başvurunun süresinde yapılıp yapılmadığı,

…

yönlerinden sırasıyla incelenir.

(2) Başvuru dilekçesi ve ekinde yukarıda belirtilen ön inceleme konuları bakımından bir aykırılığın bulunmaması durumunda esasın incelenmesine geçilir. …” hükmü,

Anılan Yönetmelik’in “Ön inceleme konularına aykırılık üzerine alınacak kararlar” başlıklı 17’nci maddesinde “(1) 16’ncı maddenin birinci fıkrası bakımından bir aykırılığın tespiti üzerine Kurul tarafından başvurunun reddine karar verilir.

…” hükmü yer almaktadır.

Yukarıda aktarılan mevzuat hükümlerinden ihale sürecindeki hukuka aykırı işlem veya eylemler nedeniyle bir hak kaybına veya zarara uğradığını veya zarara uğramasının muhtemel olduğunu iddia eden aday veya istekli ile istekli olabilecekler tarafından idareye yapılacak şikâyet başvurusun, bu işlem veya eylemlerin farkına varıldığı veya farkına varılmış olması gereken tarihi izleyen günden itibaren 21 inci maddenin (b) ve (c) bentlerine göre yapılan ihalelerde beş gün, diğer hallerde ise on gün içinde ve sözleşmenin imzalanmasından önce, ihaleyi yapan idareye yapılması gerektiği anlaşılmaktadır.

Başvuru sahibi istekliye ait itirazen şikâyet dilekçesinde yer verilen 4, 5 ve 6’ncı iddialarının dilekçede belirtilen istekliler tarafından ihale dokümanında belirtilen yeterlik kriterlerinin karşılanmadığı ve sunulan aşırı düşük teklif açıklamalarının mevzuata uygun olmadığı yönünde olduğu görülmüştür.

Başvuruya konu ihalenin 11.11.2024 tarihinde gerçekleştirildiği, isteklilerin ihale dokümanında belirtilen katılım belgeleri ve şartları ile yeterlik kriterlerini karşılayıp karşılamadığına ilişkin değerlendirmenin İdari Şartname’nin 31’inci maddesi uyarınca ihalenin ilk oturumu sonrasında gerçekleştirildiği, daha sonra aşırı düşük teklif sorgulaması da dahil olmak üzere yapılan tespitler doğrultusunda alınan 20.11.2024 tarihli kesinleşen ihale komisyonu kararının 22.11.2024 tarihinde EKAP üzerinden isteklilere bildirildiği, dolayısıyla ihaleye katılan istekliler tarafından ihale dokümanında belirtilen yeterlik kriterlerinin karşılanmadığı veya sunulan aşırı düşük teklif açıklamalarının mevzuata uygun olmadığı yönünde şikâyet başvurusunda bulunacak istekliler için şikâyet konusu hususa ilişkin olarak farkına varıldığı tarih veya farkına varılmış olması gereken tarihin kesinleşen ihale komisyonu kararının isteklilere tebliğ edilen tarih olarak dikkate alınması gerektiği anlaşılmıştır.

Bu çerçevede, başvuru sahibi isteklinin belirtilen istekliler tarafından itirazen şikâyet dilekçesinde yer verilen gerekçelerle yeterlik kriterlerinin karşılanmadığı ve sunulan aşırı düşük teklif açıklamalarının mevzuata uygun olmadığına yönelik iddiasına ilişkin şikâyet süresinin kesinleşen ihale komisyonu kararının tebliğ edildiği 22.11.2024 tarihinden itibaren başlaması gerektiği, başvuru sahibinin de bu tarihten itibaren 10 (on) gün içinde idareye şikâyet başvurusunda bulunması gerekirken, bu süre geçtikten sonra 21.01.2025 tarihinde idareye yapılan şikâyet başvurusunun süresinde bir başvuru olmadığı anlaşıldığından, anılan iddiaların süre yönünden reddi gerektiği sonucuna varılmıştır.

4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun 53’üncü maddesinin (j) fıkrasının 9’uncu alt bendinde “Başvuru sahibinin iddialarının tamamında haklı bulunması halinde, Kurul kararı ile itirazen şikâyet başvuru bedelinin başvuru sahibine iadesine karar verilir. Kurul kararının başvuru sahibine bildirimini izleyen otuz gün içinde başvuru sahibinin Kuruma yazılı talebi üzerine, bu talep tarihini izleyen otuz gün içinde Kurum tarafından itirazen şikâyet başvuru bedelinin iadesi yapılır ve son ödeme tarihine kadar geçen süre için faiz işlemez. Diğer hallerde başvuru bedeli iade edilmez.

Bu fıkranın (1) numaralı bendi uyarınca tahsil edilen bedel hiçbir durumda iade edilmez.” hükmü yer almaktadır.

Aktarılan Kanun hükmüne göre, başvuru sahibinin itirazen şikâyete konu iddialarının tamamında haklı bulunması halinde başvuru bedeli iadesinin söz konusu olabileceği dikkate alındığında, yukarıda yer verilen tespit ve değerlendirmeler neticesinde, başvuru sahibinin, iddiasında haklı bulunmadığı anlaşıldığından başvuru bedelinin başvuru sahibine iadesi için Kanunun öngördüğü şekilde "başvuru sahibinin iddialarının tamamında haklı bulunması" koşulunun gerçekleşmediği, dolayısıyla 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun 53’üncü maddesinin (j) fıkrasının 9’uncu alt bendi hükmü gereğince başvuru bedelinin iadesinin mümkün bulunmadığı sonucuna varılmıştır.

Ayrıca, ihalenin şikâyete konu kısmın yaklaşık maliyet tutarı dikkate alındığında 4734 sayılı Kanun’un 53’üncü maddesi uyarınca ödenmesi gereken itirazen şikâyet başvuru bedelinin 101.344,00 TL olduğu, başvuru sahibi tarafından toplam yaklaşık maliyet üzerinden 152.021,00 TL’nin Kurum hesaplarına yatırıldığı, bu nedenle fazla ödendiği tespit edilen 50.677,00 TL’nin yazılı talebi halinde başvuru sahibine iadesinin gerektiği anlaşılmıştır.

B) İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Yönetmelik’in 18’inci maddesi yönünden yapılan inceleme sonucunda herhangi bir aykırılık tespit edilmemiştir.

Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanun'un 65'inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen otuz gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere,

1. Anılan Kanun'un 54'üncü maddesinin onbirinci fıkrasının (c) bendi gereğince itirazen şikâyet başvurusunun reddine,

2. Fazla ödenen başvuru bedelinin başvuru sahibinin yazılı talebi halinde iadesine,

Oybirliği ile karar verildi.