KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No : 2025/011
Gündem No : 40
Karar Tarihi : 12.03.2025
Karar No : 2025/UH.II-726
Toplantıya Katılan Üyeler

BAŞVURU SAHİBİ:

Üstün Yemekçilik Gıda Temizlik Ticaret ve Sanayi Limited Şirketi,

İHALEYİ YAPAN İDARE:

Bitlis Polis Meslek Eğitim Merkezi

BAŞVURUYA KONU İHALE:

2024/1466329 İhale Kayıt Numaralı “Müdürlüğümüz 31 Dönem Öğrencilerinin 3 Öğün ve En Az 4 Çeşit Olmak, Toplamda 42000 Öğün Sabah Kahvaltı, 42000 Öğün Öğle Yemeği, 42000 Öğün Akşam Yemeği ve İşçilik Giderleri” İhalesi

KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:

Bitlis Polis Meslek Eğitim Merkezi tarafından 05.12.2024 tarihinde açık ihale usulü ile gerçekleştirilen “Müdürlüğümüz 31 Dönem Öğrencilerinin 3 Öğün ve En Az 4 Çeşit Olmak, Toplamda 42000 Öğün Sabah Kahvaltı, 42000 Öğün Öğle Yemeği, 42000 Öğün Akşam Yemeği ve İşçilik Giderleri” ihalesine ilişkin olarak Üstün Yemekçilik Gıda Temizlik Ticaret ve Sanayi Limited Şirketi’nin 27.01.2025 tarihinde yaptığı şikâyet başvurusu hakkında idare tarafından süresi içinde karar alınmaması üzerine, başvuru sahibince 11.02.2025 tarih ve 178007 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 11.02.2025 tarihli dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunulmuştur.

Başvuruya ilişkin olarak 2025/367 sayılı itirazen şikâyet dosyası kapsamında yapılan inceleme neticesinde esas inceleme raporu tanzim edilmiştir.

KARAR:

Esas inceleme raporu ve ekleri incelendi.

İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle, söz konusu ihalenin aşırı düşük teklif açıklaması uygun bulunan Ferhat Yemek Kurumsal Hizmetler Ltd. Şti. üzerinde bırakıldığı, ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif sahibinin ise aşırı düşük teklif açıklaması uygun bulunan Nesli Yemekçilik Gıda Tem. Turz. Tar. İnş. Tic. Ltd. Şti. olduğu, ancak anılan isteklilerin aşırı düşük teklif açıklamalarının mevzuata uygun olmadığı,

-Ek- H.4 malzemeli yemek sunumu hesap cetvelinin Kamu İhale Genel Tebliği’nin eklerinde bulunan standart forma uygun olmadığı,

-İdare tarafından tanzim edilen örnek menüde bulunan her öğün yemeğin mevzuat gereği birim maliyetlerinin hesaplanması gerektiği, ilgili istekliler tarafından sunulan aşırı düşük maliyet açıklamasında, toplam tutar ve toplam maliyetler üzerinden açıklama yapıldığı,

- Kamu İhale Genel Tebliği’nin 79.2.6’ncı maddesinde, malzemeli yemek sunumu hesap cetvelinde (Ek- H.4) açıklamanın geçerli kabul edilebilmesi için (Ana Çiğ Girdi Maliyeti + İşçilik Maliyeti) /Toplam Teklif Tutarı” oranının 0,80’den az ve 0,95’den çok olmaması gerektiği, oran belirtmeyen veya belirttiği oran 0,80’den az veya 0,95’den çok olan isteklilerin tekliflerinin reddedileceği, ilgili istekli tarafından sunulan Malzemeli Yemek Sunumu Hesap Cetvelinde (Ek- H.4) de olması gereken “0,80’den az veya 0,95’den çok” mevcut oran aralıkları yukarıda belirtilen hesaplamalar neticesinde değiştiği ve oranların doğru olarak hesaplanmadığı,

-Anılan madde hükmüne göre hesaplanan toplam ana girdi tutarı ve hesaplanan toplam işçilik tutarının toplanarak toplam teklif tutarına bölünmesi gerektiği, oysa ilgili istekli tarafından yapılan hesaplamalarda her öğün için birim ana girdi ve işçilik birim maliyetinin toplandığı, teklif birim fiyatına bölünerek oran hesaplandığı,

- Hesaplanan işçilik maliyetlerinin teklif edilen işçilik teklifleri ile uyumlu olmadığı, teklif edilen işçilikten yüksek olduğu,

- İlgili istekliler tarafından sunulan açıklama dosyasında; çalıştırılacak personele ait giyim giderleri, “yardımcı girdiler” başlığında değerlendirmesi gerekirken “işçilik giderleri” kısmına dahil edildiği, mevzuata aykırı olarak yapılan bu yanlış hesaplama ile işçilik giderinin toplam teklif tutarına oranını ve dolayısıyla da işçilik oranının değiştiği, bu hesaplama neticesinde Ek- H.4 malzemeli yemek sunumu hesap cetvelindeki işçilik giderlerinin yanlış olarak hesaplamasına neden olduğu,

-Aşırı düşük teklif açıklamasının İdari Şartname’nin 25.3.1’inci maddesindeki düzenlemeler dikkate alınmadan yapılmadığı, KİK işçilik hesaplama modülüne göre “asgari işçilik maliyeti” üzerinden hesaplanması gerekirken %4 sözleşme ve genel giderler dahil işçilik maliyeti hesaplaması yapıldığı, personele verilmesi gereken yemek ve yol giderlerinin işçilik hesabına dahil edildiği, yol ve yemek giderinin yardımcı giderler olarak işçilik giderinden ayrıştırılması gerektiği,

- Ana çiğ girdi maliyetlerinin tevsiki amacıyla üçüncü kişilerden alınan fiyat teklifleri kullanılarak mevzuata aykırı belgeler sunulduğu,

-Kamu İhale Genel Tebliği’nin 79.2.2.2’nci maddesinde belirtildiği üzere kullanılacak ürünlere ait fiyatlar kamu kurum ve kuruluşlarının fiyat tarifelerinde var iken “Örneğin; T.C. Gıda Tarım ve Hayvancılık Bakanlığına bağlı ve tüzel kişiliğe sahip kuruluşlarda” bu kuruluşların fiyatlarıyla açıklama yapılması fiilen mümkün olmasına rağmen ilgili istekliler tarafından üçüncü kişilerden alınan fiyat teklifleri kullanılarak usulüne uygun olmayan açıklama yöntemi belirlendiği, örneğin yemek ile birlikte verilmesi gereken bardak su ürünü için, çeşidi kamu kuruluşlarının piyasaya arzı olmasına rağmen ilgili istekliler tarafından üçüncü kişilerden alınan fiyat teklifi ile açıklama yapıldığı, Kamu İhale Genel Tebliği’nin 79.2.6’ncı maddesinde, üçüncü kişilerden alınan fiyat teklifinin kullanılmasının Tebliğ’in 79.2.2’nci maddesinde yer alan diğer yöntemlerden herhangi biri ile açıklama yapılması fiilen mümkün olmaması şartına bağlandığı, yapılan açıklamanın uygun olmadığı,

- İlgili istekliler tarafından sunulan aşırı düşük teklif açıklamasında; fiyat teklifi ile sunulan gıda malzemelerine ait “neden fiyat teklifi sunularak aşırı düşük teklif açıklaması yapıldığına dair” hiçbir hukuki gerekçe sunulmadığı,

-Üçüncü kişilerden alınarak sunulan fiyat tekliflerinde olması gereken TÜRMOB kaşesinin bulunmadığı, TÜRMOB kaşesi yerine kaşe numarası yazılarak Kamu İhale Genel Tebliği’nin 8.4.maddesine aykırı davranıldığı,

-İlgili istekliler tarafından sunulan aşırı düşük teklif açıklama dosyasında üçüncü kişilerden alınan fiyat tekliflerinin ekinde de imza beyannameleri ile fiyat teklifi alınan ve ilgili istekliler ile tam tasdik sözleşmesi yapan veya beyannamelerini imzalamaya yetkili olan meslek mensuplarına ait oda faaliyet belgeleri ile teklife konu mal veya hizmet için maliyet tespit tutanağı (Ek-O.5) veya satış tutarı tespit tutanağı (Ek-O.6) belgeleri sunulmadığı, sunulan teklife konu mal veya hizmet için maliyet tespit tutanağı (Ek-O.5) veya satış tutarı tespit tutanağı (Ek-O.6) belgelerinin gerçek faturalar üzerinden tanzim edilmediği, formlara yazılan fatura bilgileri gerçeği yansıtmadığı, ilgili formlarda bulunan fatura bilgileri tablosu gerçeğe aykırı beyanlarla doldurulduğu ve olmayan ürünler olmayan fatura bilgileri ile tevsik edildiği

- İlgili istekliler tarafından sunulan kamu kurum ve kuruluşları tarafından ilan edilen birim fiyatlar, ihale ilan tarihi ile ihale tarihi arasında (ihale tarihi hariç) fiyatlar olması gerekirken sunulan internet çıktılarında birim fiyatların geçerli olduğu tarihlerin bulunmadığı, belgede bulunan tarih bilgisayardan çıktı alındığı tarih olduğu ve gerçeği yansıtmadığı, ilgili kurumlardan teyitlerinin yapılması gerektiği,

- İlgili isteklilerin açıklama ekinde sunduğu bültenlerin, ilgili ticaret borsalarından teyitlerinin yapılması önem arz ettiği, zira birçok ticaret borsası bültenlerinde farklılıklar ortaya çıktığı, idareye sunulan bültenlerin ihale tarihinden önceki 12 ay içerisinde olması gerektiği, ilgili madde hükmünde de açıkça belirtildiği üzere ticaret borsası tarafından ilan edilen birim fiyatların kullanılması durumunda ilgili malın ortalama birim fiyatının açıklamalarda kullanılması gerektiği, oysa ilgili istekliler tarafından sunulan açıklama dosyasında ortalama fiyatlar değil, ilgili mala ilişkin en düşük fiyatların kullanıldığı,

- İlgili istekliler tarafından sunulan toptancı hali fiyatları, ihale tarihinden önceki son 12 ayın herhangi bir işlem gününde belirlenen ortalama fiyatlar olması gerekirken, 12 aylık dönem öncesi ve ihale tarihi sonrası belirlenen fiyatlar kullanıldığı ve teyitlerinin yapılması gerektiği,

- İlgili istekliler tarafından sunulan Ek-O.7 belgelerinde ihale konusu işte kullanılmasını öngördüğü mal miktarının en az yarısı kadar alım veya 1/20’si oranında da satış yapmış olması gerektiği, sunulan açıklamada, sözleşme süresince kullanılması gereken çiğ girdi malzemelerinin hesaplanması ve düzenlenen Ek-O.7 Belgelerinde hesaplanan bu miktarların en az yarısı kadar alım veya 1/20’si oranında satış yapıldığının belirtilmesi gerekmekteyken, sadece kişi başına düşen gramajlar üzerinden hesaplama yapılarak Ek-O.7 belgesinin hatalı tanzim edildiği,

-Maliyet/satış tutarı tespit tutanağı (EK-O.7) ile yapılan açıklamada, kullanılması gereken malzemelerin 1/20’si oranında satış yapıldığına ilişkin hesaplamalar yapılmadığı, satış miktarları ise asgari miktarları karşılamadığı, ilgili istekli tarafından sunulan ve maliyet/satış tutarı tespit tutanağı (EK-O.7) ile yapılan açıklamada kullanılan tüm girdi miktarlarının satış oranlarının hesaplanması ve asgari miktarları sağlamaması durumunda değerlendirme dışı bırakılması gerektiği,

Maliyet/satış tutarı tespit tutanağında (EK-O.7), “tarih” ve “sayı” verilmediği, söz konusu belgelerin Kamu İhale Genel Tebliği’nin 8.4’üncü maddesine uygun hazırlanmadığı ve ilgili meslek mensubu tarafından da her sayfası kaşelenip imzalanmadığı, ilgili tutanağın 1’inci sayfasında yer alan SMMM bilgileri ile ilgili meslek mensubunun kaşe bilgileri birbirinden farklı olduğu, ayrıca yürürlükteki mevzuat hükümleri gereğince adı geçen tutanağın ek’inde sunulması gereken ilgili meslek mensubuna ait “Faaliyet Belgesi” de sunulmadığı, sunulmuş olsa dahi anılan belgenin geçerlilik süresinin dolduğu,

EK-O.7 maliyet/satış tutarı tespit tutanağında ana girdi listesine bir bütün olarak yer verildiği, belirtilen listenin isteklinin söz konusu malı imalatlarında kullanıyor olması durumuna göre 150-ilk madde ve malzeme, 151-yarı mamuller-üretim hesaplarında veya malların ticaretinin yapılıyor olmasına göre 153-ticari mallar hesabında olup olmadığına ilişkin tablo halinde sınıflandırma yapılmadığı, diğer bir ifade ile Ek-O.7 maliyet/satış tutarı tespit tutanağını sunan isteklinin ana girdi listesindeki hangi ürünlerin üreticisi, hangi ürünlerin satıcısı olduğunun ayrı tablolar halinde belirtilmediğinden söz konusu belgenin bu bakımdan mevzuata uygun olmadığı, ilgili tutanakta yer alan her bir ana girdi için ayrı ayrı satır açılması gerekirken, bütün ana girdilere tek bir tabloda bir bütün olarak yer verildiği,

EK-O.7 maliyet/satış tutarı tespit tutanağında açıklamaya konu malların toplam alış/satış tutarlarının toplam miktara bölünmesi sonucunda bulunan ortalama birim maliyetleri / ortalama birim satış fiyatların yanlış hesaplandığı, yapılan bu hatalı hesaplamaların sunulan açıklamanın da yanlış olmasına sebep olduğu, sunulan EK-O.7 maliyet/satış tutarı tespit tutanağı standart forma uygun olarak hazırlanmadığı,

-İhale ilan tarihi itibariyle düzenlenen EK-O.7 Maliyet/Satış Tutarı Tespit Tutanağının ilan tarihinden önceki üç ay içerinde ilgili isteklinin mali bilgilerini içerir şekilde düzenlenmesi gerektiği, oysa ilgili istekli tarafından sunulan belgeler ve tevsik etmek üzere beyan edilen faturalar bu dönemi kapsamadığı, tanzim edilen EK-O.7 maliyet/satış tutarı tespit tutanağında hesaplamaların hangi dönemi kapsadığına ilişkin belirleme yapılmadığı,

-İlgili isteklilerin maliyet/satış tutarı tespit tutanağı (Ek-O.7) ile ekmeklere ilişkin açıklama yapmasının mümkün olmadığı, zira hesaplanan toplam poşetli ekmeklerin, mevzuat gereği 3 aylık dönem içerisinde en az yarısı kadar alış %5 oranında da satış yapmış olmalarının mümkün olmadığı,

Aşırı düşük teklif açıklamasında poşetli roll ekmekleri maliyet/satış tutarı tespit tutanağı (Ek-O.7) ile tevsik ederek fiyatlandırmış ise, sunduğu belgelerin doğruluğunun; geçici beyanname, beyanname dönemi, ilk madde ve malzeme / yarı mamuller - üretim veya ticari mallar hesabında kayıtlı olan mamul/mala ilişkin toplam tutar, toplam miktar, malın ağırlıklı ortalama birim maliyeti ve yevmiye defteri kayıt adedi kadar faturaların meslek mensubundan istenilerek tek tek teyit edilmesi önem arz ettiği, sunulan Ek-O.7 maliyet/satış tutarı tespit tutanağının standart forma uygun olmadığı,

-Teknik Şartname’de, her öğün ile birlikte ambalajlı su verileceği hüküm altına alındığı, maliyet/satış tutarı tespit tutanağı (Ek-O.7) ile ambalajlı sulara ilişkin açıklama yapmasının mümkün olmadığı, zira ilgili isteklinin mevzuat gereği 3 aylık dönem içerisinde ambalajlı su miktarının yarısı kadar alış, %5 oranında da satış yapmış olmalarının mümkün olmadığı,

-Açıklama sunan isteklilerin satış fiyatları üzerinden EK-O.7 maliyet/satış tutarı tespit tutanağı ile birim fiyatları tevsik etmesi durumunda açıklamaya konu malların ticareti ile iştigal ediyor olması diğer bir ifade ile o alanda faaliyet gösteriyor olması gerektiği, oysa ilgili istekli tarafından sunulan EK-O.7 maliyet/satış tutarı tespit tutanağı ekinde ve açıklama dosyası içeriğinde, açıklamaya konu gıda maddelerinin alış ve satışı ile iştigal ettiğine ilişkin belge sunulmadığı,

-İstekli tarafından sunulan aşırı düşük teklif açıklamasında ortalama menü maliyetlerinin hatalı hesaplandığı, yapılan hesaplamalarda gün sayısı fazla, menü toplam maliyeti eksik, ortalama maliyet ise ana girdi hesabına eksik hesaplama yapılarak yansıtıldığı, yapılan bu hatalı hesaplama neticesinde ortalama öğün maliyetinin düşük hesaplandığı,

-Ana girdi tablosunda bulunan malzemelerin birim fiyatları hatalı olarak Ek-H.4 cetveline yansıtıldığı, adı geçen ana çiğ girdilerin fiyatlarını tevsiki amacıyla, Türkiye Odalar ve Borsalar Birliği ile Odalar ve Borsalar Kanunu’nun 51’inci maddesinin (c) bendi uyarınca borsa idaresi tarafından düzenlenen ve ilgili malın ihale tarihinden önceki son 12 ayın herhangi bir işlem gününde gerçekleşen ortalama fiyatını gösteren belgeleri sunması gerekirken, maliyet düşürücü olarak mevzuatta belirlenen sürelerin dışındaki (ihale tarihinden geriye doğru 1 yıl içerisinde olması gerekirken, daha eski veya ihale tarihinden sonraki bültenlerin kullanılması suretiyle) ve asgari birim fiyatları kullanarak açıklama yaptığı, ayrıca anılan ürünlere, Teknik Şartname’deki yemek reçetelerinde yer verilmesine rağmen, A) Ana Girdiler Tablosu’nda adı geçen ürünlerin bulunmadığı,

-Ana girdilerden olan “ceviz içi”, “fındık içi”, “badem içi” ve “çam fıstık içi” ürünlerinin birim fiyatları ticaret borsası bültenlerinde yer almadığı, ilgili ürünlerin fiyatlarının tevsiki amacıyla, ticaret borsalarında yer alan “kabuklu ceviz” ve “kabuklu fındık” birim fiyatlarını kullanıldığı, ya da ticaret borsa bültenlerinde salt “fındık”, salt “ceviz”, “fındık içi”, “ceviz içi” ürünleri ayrı ayrı yer aldığından ve birim fiyatları da birbirinden farklılık arz ettiği,

-İlgili isteklinin ekmek, ayran, süt, yoğurt, bardak su gibi ürünlerin fiyatlarının tevsiki amacıyla halk ekmek fabrikaları, Atatürk Orman Çiftliği vb gibi kamu kurumu niteliğine haiz bir kuruluşların fiyat listelerini kullandığı, sunulan fiyat listelerinin ilan/davet ile ihale tarihi arasında (ihale tarihi hariç) olması gerekirken, mevzuata aykırı olarak ilan/davet tarihinden önceki tarihli fiyat listeleri ile açıklama yapıldığı için ve kullanılan ürünlerin şartnamede belirtilen gramajlara uygun olmadığı,

-Teknik Şartname’de yapılan düzenlemeler gereğince, söz konusu ürünlerin “yağlı”, “tam yağlı”, “pastörize, “baldo”, “UHT”, niteliğine haiz olmaları gerektiği, yukarıda anılan ürünler için öngörülen bedellerin tevsiki için sunulan Ticaret Borsası bültenlerinde sadece “kaşar peyniri”, “beyaz peynir”, “tulum peyniri”, “örgü peynir”, “pirinç”, “süt”, “yoğurt”, “süzme yoğurt”, “yumurta”, “ayran” ibarelerinin yer aldığı görüleceğinden, anılan ürünlerin niteliğinin ihale dokümanında düzenlendiği üzere “tam yağlı”, “yağlı”, “pastörize”, “baldo”, “UHT”, “kiraz”, “napolyon”, “mandalina” “çekirdeksiz”, “kırmızı mercimek”, “futbol” olma özelliklerini karşılayıp karşılamadığı hususu açıkça anlaşılmadığından, söz konusu ürünler için öngörülen bedelin tevsik edilememesi sebebiyle aşırı düşük teklif savunması veren isteklinin teklifinin değerlendirme dışı bırakılması gerektiği, ticaret borsası bültenlerinde kaşar peyniri, beyaz peynir, pirinç, süt, yoğurt ve yumurta çeşitleri arasında fiyat farkının olması sebebiyle, “taze kaşar peyniri”, “tam yağlı beyaz peynir”, “baldo pirinç,” “pastörize tam yağlı süt”, “UHT tam yağlı süt”, “yağlı yoğurt”, birim fiyatları diğer ürün fiyatlarından daha yüksek olduğundan, istekli lehine fiyat avantajı kazandırması sebebiyle, ilgili ürünlerin fiyatlarının tevsiki amacıyla “kaşar peyniri”, “beyaz peynir”, “tulum peyniri”, “pirinç”, “süt”, “yoğurt”, “süzme yoğurt”, “yumurta” “ayran” birim fiyatlarının kullanılmasının maliyet düşürücü unsur olduğu,

- Birim Fiyat Tekliflerini tevsik etmek üzere oluşturulan maliyet hesaplamaları kapsamında kullanılan ürünlerin birim fiyatların gerçeği yansıtmadığı, adet olarak tevsik edilmesi gereken ürünlerin, kilogram fiyatları üzerinden, kilogram olarak tevsik edilmesi gereken ürünler ise adet fiyatları üzerinden hesaplandığı, maliyet hesaplamaları hatalı yapıldığı, özellikle maydanoz, dereotu, limon, yumurta gibi ürünlerin piyasada adet ve kilogram fiyatlarının birbirinden farklı olduğu, bu ürünlerin teknik şartname hükümlerine göre, kilogram olarak hesaplanması gerekirken, adet fiyatları kullanıldığı, adet olarak tevsik edilen ürünlerin ise 1 adet = 1 kilogram olduğu yönünde her hangi bir tevsik edici belge sunulmadığı,

İlgili istekli tarafından sunulan açıklama dosyasında, ayçiçek yağı, zeytinyağı, salça gibi ürünlerin piyasada farklı ambalaj ve miktara sahip ürünlerden 1 lt. ve/veya 1 kg. olan ürünlerin birim fiyatları yerine 0,5 lt. ve/veya 0,5 kg. olan ürünlerin birim fiyatları kullanılarak maliyet hesaplamaları yapıldığı iddialarına yer verilmiştir.

A) Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir.

Kamu İhale Genel Tebliği’nin “Personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımlarında teklif fiyata dahil olacak giderler” başlıklı 78’inci maddesinde “78.3.1. Personel çalıştırılmasına dayalı olmayan ve teklif fiyata dahil giderler arasında işçilik giderine yer verilen hizmet alımlarında, birim fiyat teklif cetvelinde her bir işçilik maliyeti için açılan satırda, ilgili mevzuatına göre hesaplanacak sözleşme gideri ve genel giderler dahil asgari işçilik maliyetinin altında teklif sunan isteklilerin teklifleri, ihale dokümanına aykırı teklif sunulduğu gerekçesiyle değerlendirme dışı bırakılır.” açıklaması,

Anılan Tebliğ’in “Hizmet alımı ihalelerinde sınır değer tespiti ve aşırı düşük tekliflerin değerlendirilmesi” başlıklı 79’uncu maddesinde “…79.2.1. Aşırı düşük tekliflere yönelik açıklama istenmesine ilişkin yazıda, isteklilerin yapacakları açıklamalara esas olacak önemli teklif bileşenlerinin, bütün istekliler için aynı unsurları içerecek şekilde belirtilmesi zorunludur. Aşırı düşük teklif açıklaması sunulması için isteklilere üç (3) iş gününden az olmamak üzere uygun bir süre verilir.

79.2.2. İstekliler aşırı düşük olarak tespit edilen tekliflerini aşağıdaki yöntemleri kullanarak açıklayabilirler.

…

79.2.2.2. Merkezi Kamu Kurum ve Kuruluşları Tarafından Ülke Çapında Sunulan Mal ve Hizmetlere İlişkin Fiyatlar: Teklifi oluşturan maliyet bileşenlerine ilişkin merkezi kamu kurum ve kuruluşları tarafından ülke çapında sunulan mal ve hizmetlere ilişkin fiyat tarifeleri veya istekliye verilmiş fiyat teklifleri açıklama yöntemi olarak kullanılabilir. Bu yöntemle yapılmış açıklamanın geçerli olabilmesi için kullanılan fiyatların ilan/davet ile ihale tarihi arasında (ihale tarihi hariç) geçerli olması zorunludur.

79.2.2.3. Kamu Kurum ve Kuruluşları Tarafından İlan Edilen Fiyatlar: Teklifi oluşturan maliyet bileşenlerine ilişkin kamu kurum ve kuruluşları tarafından ilan edilmiş fiyat tarifeleri açıklama yöntemi olarak kullanılabilir. Bu usulle yapılmış açıklamanın geçerli olabilmesi için ilan edilen fiyatların ihalenin ilan/davet ile ihale tarihi arasında (ihale tarihi hariç) geçerli olması zorunludur.

79.2.2.4. Ticaret Borsası Fiyatları: Teklifi oluşturan maliyet bileşenlerine ilişkin 18/5/2004 tarihli ve 5174 sayılı Türkiye Odalar ve Borsalar Birliği ile Odalar ve Borsalar Kanununun 51 inci maddesinin (c) bendi uyarınca borsa idaresi tarafından düzenlenen ve ilgili malın ihale tarihinden önceki son 12 ayın herhangi bir işlem gününde gerçekleşen ortalama fiyatını gösteren belge ile açıklama yapılabilir.

79.2.2.5. Toptancı Hal Fiyatları: Teklifi oluşturan maliyet bileşenlerine ilişkin 11/3/2010 tarihli ve 5957 sayılı Sebze ve Meyveler ile Yeterli Arz ve Talep Derinliği Bulunan Diğer Malların Ticaretinin Düzenlenmesi Hakkında Kanun uyarınca faaliyet gösteren toptancı hali idaresi tarafından düzenlenen ve ilgili malın ihale tarihinden önceki son 12 ayın herhangi bir işlem gününe ait ortalama fiyatını gösteren belge ile açıklama yapılabilir.

…

79.2.2.7. İsteklinin Kendi Ürettiği, Aldığı veya Sattığı Mallara İlişkin Fiyatlar: Teklifi oluşturan maliyet bileşenlerine ilişkin olarak isteklinin kendi ürettiği, aldığı veya sattığı mallara ait fiyatların kullanılması durumunda, istekliyle tam tasdik sözleşmesi yapan veya beyannamelerini imzalamaya yetkili olan meslek mensubu tarafından ilgisine göre aşırı düşük teklif açıklamasına konu mal için düzenlenen maliyet/satış tutarı tespit tutanağı ile açıklama yapılabilir.

…

Satışlar dayanak alınarak yapılan açıklamanın geçerli olabilmesi için teklif edilen birim fiyatın, ilgili tutanakta tespit edilen ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin altında olmaması, malın ticaretinin isteklinin faaliyet alanında olması ve isteklinin ilan/davet tarihinin içinde bulunduğu aydan önceki üç ay veya bundan önceki üç ay içinde ihale konusu işte kullanılmasını öngördüğü mal miktarının en az 1/20’si kadar satış yapmış olması gerekir.

İsteklinin ilan/davet tarihinin içinde bulunduğu aydan önceki üç ay veya bundan önceki üç ay içinde 4734 sayılı Kanun kapsamındaki idarelere açıklama konusu mala ilişkin satış yapmış ve satılan malın idarece kabul edilmiş olması durumunda, maliyet/satış tutarı tespit tutanağı sunulmasına gerek bulunmayıp sadece söz konusu satışa ilişkin fatura örnekleri veya bu örneklerin noter, YMM, SMMM ya da vergi dairesince onaylı suretleri ile de belgelendirme yapılabilir.

Kaşeleme işlemi 8.4 üncü maddede belirtilen özel kaşe kullanılmak suretiyle yapılabileceği gibi, bu kaşe dışında meslek mensubuna ilişkin bilgileri içeren kaşe kullanılmak suretiyle de yapılabilir.

…

79.2.3. Meslek mensubu; üçüncü kişilerden alınan fiyat teklifi üzerindeki beyanın ve emsal bedel beyanı ile tutanaklardaki bilgilerin doğruluğundan sorumludur. Meslek mensubu ibaresinden Yeminli Mali Müşavirler veya Serbest Muhasebeci Mali Müşavirler anlaşılır”

79.2.4. Tutanakların ilan/davet tarihinin içinde bulunduğu aydan önceki üç ay veya bundan önceki üç ay içindeki bilgiler esas alınarak düzenlenmesi zorunludur.

Örneğin; ilan tarihi 10.03.2024 olan ve açık ihale usulü ile yapılan bir ihalede ilan tarihinin içinde bulunduğu aydan önceki üç ay olan “01.12.2023-29.02.2024” veya bundan önceki üç ay olan “01.09.2023-30.11.2023” aralığına ilişkin tutanaklar sunulur.

…

79.2.6. Malzemeli yemek hizmet alımı ihalelerinde aşırı düşük tekliflerin değerlendirilmesinde kullanılmak üzere teknik şartnamede asgari iki haftalık örnek menü düzenlemesi yapılır ve bu menüde yer alan yemeklerin içerikleri ile çiğ girdi miktarları belirtilir.

Bu ihalelerde; teklifi aşırı düşük bulunan istekli öncelikle “ana girdi”, “işçilik” ve “yardımcı gider” oranlarının belirtildiği Malzemeli Yemek Sunumu Hesap Cetvelini hazırlayarak açıklaması kapsamında sunar. Açıklamanın geçerli kabul edilebilmesi için “(Ana Girdi Maliyeti+İşçilik Maliyeti)/Toplam Teklif Tutarı” oranının 0,80’den az ve 0,95’den çok olmaması gerekir. Oran belirtmeyen veya belirttiği oran 0,80’den az veya 0,95’den çok olan isteklilerin teklifleri reddedilir.

Bu maddede yer alan ana girdi ibaresi kapsamında, kırmızı et; beyaz et; balık; işlenmiş et ürünleri (sucuk, salam, sosis, kavurma gibi); kuru gıdalar (pirinç, bulgur, nohut, mercimek, kuru fasulye gibi); sebze; meyve; toz şeker, süt; yoğurt, ayran; yağ ürünleri (ayçiçek yağı, zeytinyağı, tereyağı) kahvaltı malzemeleri (peynir, zeytin, yumurta, reçel, bal gibi); pet su, ekmek açıklama yapılacak unsurlar olarak dikkate alınır. İdarenin ihale dokümanında bu girdilerin dışında ana girdi niteliğinde malzeme içeren yemek öğünü düzenlemesi durumunda aşırı düşük teklif açıklama yazısında açıklama istenecek unsurlar arasında bu malzemelerin de belirtilmesi zorunludur. Bu çerçevede, isteklinin beyan ettiği orana uygun teklif sunması durumunda, yemek pişirilmesi için gerekli enerji giderleri (doğalgaz, LPG gibi), temizlik malzemeleri, su, sigorta giderleri, ilaçlama ve hijyen sağlama giderleri, bakım onarım, amortisman, nakliye, sözleşme giderleri ve genel giderler, portör muayenesi ve tali çiğ girdiler (tuz, baharat, tatlandırıcı vb.) gibi unsurlar “yardımcı girdiler” başlığında değerlendirilir ve bu unsurlar için açıklama sunulması gerekmez.

…

Malzemeli yemek alımı ihalelerinde, kırmızı et; beyaz et; balık; kuru gıdalar (pirinç, bulgur, nohut, mercimek, kuru fasulye gibi); sebze; meyve maliyetlerinin tevsiki amacıyla üçüncü kişilerden alınan fiyat teklifleri kullanılamaz. Ancak 79.2.2 nci maddede yer alan diğer yöntemlerden herhangi biri ile açıklama yapılmasının fiilen mümkün olmadığının anlaşıldığı durumlarda, üçüncü kişilerden alınan fiyat teklifleri ile açıklama yapılabilir…” açıklaması,

İdari Şartname’nin “İhale konusu işe/alıma ilişkin bilgiler” başlıklı 2’nci maddesinde

“2.1.İhale konusu işin/alımın;

a) Adı: İdarenin Mutfağında Pişirilmek Üzere İşcili ve Malzemeli Yemek Hizmeti Alımı

b) Türü: Hizmet alımı

c) İlgili Uygulama Yönetmeliği: Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği

ç) Yatırım proje no'su (yapım işlerinde): Bu madde boş bırakılmıştır.

d) Kodu:

e) Miktarı:

42.000 Öğün Kahvaltı
42.000 Öğün Öğle Yemeği
42.000 Öğün Akşam Yemeği

Ayrıntılı bilgi idari şartnamenin ekinde yer almaktadır.

f) İşin yapılacağı/malın teslim edileceği yer: Bitlis Polis Meslek Eğitim Merkezi Müdürlüğü ( Mutfak ve Yemekhanesi)” düzenlemesi

Anılan Şartname’nin “Teklif fiyata dahil olan giderler” başlıklı 25’inci maddesinde “25.1.Sözleşmenin uygulanması sırasında, ilgili mevzuat gereğince ödenecek ulaşım, sigorta, vergi, resim ve harç giderleri teklif fiyatına dahildir.

25.2.25.1. maddesinde yer alan gider kalemlerinde artış olması ya da benzeri yeni gider kalemlerinin oluşması hallerinde, teklif edilen fiyatın bu tür artış ya da farkları karşılayacak payı içerdiği kabul edilir. Yüklenici, bu artış ve farkları ileri sürerek herhangi bir hak talebinde bulunamaz.

25.3. Teklif fiyata dahil olan diğer giderler aşağıda belirtilmiştir:

25.3.1.

İhale konusu hizmette KDV Hariç işcilik, vergi, resim, sözleşmenin çoğaltılması, harç, nakliye, hamaliye, giyim, Mutfakta kullanılan elektrik, su, doğalgaz, yemek pişirilmesi ve hazırlanması için gerekli her türlü malzeme, yükleniciye teslim edilen demirbaş malzemelerin bakım, onarım ve tamiratı, sigorta bedeli vb giderlerinin tamamı isteklilerce teklif edilecek fiyata dahildir.

İdaremizce yüklenici firmanın yemek hizmeti alımı ile ilgili olarak çalıştıracağı işçilere yemek ve yol ücreti verilmeyecektir. Personelin yemek giderleri ayni olarak yükleniciye ait olup teklif fiyatına dahil edilecektir.

Teknik şartnamede çalıştırılması öngörülen işçilerin maliyet hesaplaması yapılacak ve aşağıda belirtilen ücretler ödenecektir.

1- 1 Adet Gıda Mühendisi veya diyetisyen İçin Asgari Ücretin % 75 fazlası
2- 1 Adet Aşçıbaşı İçin Asgari Ücretin %75 fazlası
3- 2 Adet Aşçı için Asgari Ücretin % 50 fazlası

4- 2 Adet Aşçı Yardımcısı için Asgari Ücretin %30 fazlası

5- 1 Adet Pastacı için Asgari Ücretin %50 fazlası

6- 1 Adet Kasap için Asgari Ücretin %50 fazlası

7- 3 Adet Garson, 3 Adet Bulaşıkçı ve 3 Adet Meydancı (Temizlikçi) için Asgari Ücretin % 20 fazlası üzerinden ödeme yapılacak ve bu giderler teklife yansıtılacaktır.

İşcilerin izin, rapor alması, eksik işçi çalıştırma veya işçinin işe gelmediği günler için işcilik hesabı:kamu ihale kurumu işçilik hesaplama modülünde belirtilen bürüt bedel üzerinden bir aylık işcilik ücretinin 30'a(otuz) bölünmesi ile bir günlük işcilik ücreti üzerinden hesaplanacaktır.

İşcilerin işe gelmedikleri veya raporlu oldukları günlerde, idare tarafından bu günler için ödeme yapılmayacak olup, kamu ihale kurumu işcilik hesaplama modülünde belirtilen bedel üzerinden hesaplanarak, yüklenicinin hakedişinden düşülecektir. Yemek çıkmadığı günlerde ( ara tatil, öğrencilere izin verilmesi, bayram izinleri vb.) idaremizce işçiler için ücret ödenmeyecektir.

Çalıştırılacak olan işçilerin hijyen eğitimi giderleri teklif fiyata dahil edilecektir.

-Yemekhanede kullanılacak olan doğalgaz kullanım bedelini yüklenici maliyetine yansıtacaktır.
-Yemekhanede yıllık yaklaşık 35.000 KW/h elektrik tüketilmekte olup yüklenici bunu maliyetine yansıtacaktır.

-Yemekhanede yıllık yaklaşık 1.000 m3 su tüketilmekte olup yüklenici bunu maliyetine yansıtacaktır.

-Yemekhanede yıllık yaklaşık 14.500 m3 doğalgaz tüketilmekte olup yüklenici bunu maliyete yansıtacaktır.

-Yüklenici işin yürütülmesi sırasında kullanılacak olan malzeme giderleri, içme suyu giderleri, demirbaş malzeme giderleri, temizlik malzeme giderleri, personelin kıyafet giderleri, ilaçlama gideri, nakliye giderleri teklif fiyatına dahil edecektir.

-Ayrıca yemekhane mutfağında kullanılacak olan sıcak suyun ısınmasında kullanılacak olan doğalgaz, kullanılan sıcak su metreküpü üzerinden hesaplanılarak hakedişten kesilecektir.

- Kurum tarafından istenicek her türlü (su, ekmek, tırnaklı hayvan eti analizi vb.) analiz ücretleri yüklenici firma tarafından karşılanacaktır

25.4. Sözleşme konusu işin bedelinin ödenmesi aşamasında doğacak Katma Değer Vergisi (KDV), ilgili mevzuatı çerçevesinde İdare tarafından yükleniciye ayrıca ödenir.

25.5. Kısa vadeli sigorta prim oranları belirtilecektir.

Kısa vadeli sigorta prim oranları % 2,25(Yüzdei ki nokta yirmibeş) dir.” düzenlemesi

Anılan Şartname’nin “Aşırı düşük teklifler” başlıklı 33’üncü maddesinde “33.1. Teklifi sınır değerin altında kalan isteklilerden Kanunun 38 inci maddesine göre açıklama istenecektir. Bu kapsamda; ihale komisyonu sınır değerin altında kalan teklifleri aşırı düşük teklif olarak tespit eder ve bu teklif sahiplerinden Kurum tarafından belirlenen kriterlere göre teklifte önemli olduğunu tespit ettiği bileşenler ile ilgili ayrıntıları yazılı olarak ister. İhale komisyonu;

a) Verilen hizmetin ekonomik olması,

b) Seçilen teknik çözümler ve teklif sahibinin işin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar,

c) Teklif edilen hizmetin özgünlüğü,

gibi hususlarda yapılan yazılı açıklamaları dikkate alarak aşırı düşük teklifleri değerlendirir. Bu değerlendirme sonucunda, açıklamaları yeterli görülmeyen veya yazılı açıklamada bulunmayan isteklilerin teklifi reddedilir.” düzenlemesi

Anılan Şartname’nin “Diğer hususlar” başlıklı 48’inci maddesinde

Sıra No

Açıklama

Birimi

İşçi Sayısı

Ay/gün/saat

1

1 Diyetisyen ve 1 Aşçı Başı (Brüt asgari ücretin %75 fazlası)(Brüt asgari ücretin %75 fazlası)

Ay

2,00

5

2

1 Diyetisyen ve 1 Aşçı Başı Artık Gün(Brüt asgari ücretin %75 fazlası)(Brüt asgari ücretin %75 fazlası)

Gün

2,00

18

3

1 Diyetisyen ve 1 Aşçı Başı Resmi ve Milli Bayramlar(Brüt asgari ücretin %75 fazlası)(Brüt asgari ücretin %75 fazlası)

Gün

2,00

5

4

2 Aşcı 1 pastacı 1 kasap (Brüt asgari ücretin %50 fazlası)(Brüt asgari ücretin %50 fazlası)

Ay

4,00

5

5

2 Aşcı 1 pastacı 1 kasap Artık Gün (Brüt asgari ücretin %50 fazlası)(Brüt asgari ücretin %50 fazlası)

Gün

4,00

18

6

2 Aşcı 1 pastacı 1 kasap Resmi ve Milli Bayramlar (Brüt asgari ücretin %50 fazlası)(Brüt asgari ücretin %50 fazlası)

Gün

4,00

5

7

2 Aşcı Yardımcısı (Brüt asgari ücretin %30 fazlası)(Brüt asgari ücretin %30 fazlası)

Ay

2,00

5

8

2 Aşcı Yardımcısı Artık Gün (Brüt asgari ücretin %30 fazlası)(Brüt asgari ücretin %30 fazlası)

Gün

2,00

18

9

2 Aşcı Yardımcısı Resmi ve Milli Bayramlar (Brüt asgari ücretin %30 fazlası)(Brüt asgari ücretin %30 fazlası)

Gün

2,00

5

10

9 İşçi (Bürüt asgari ücretin %20 fazlası)(Brüt asgari ücretin %20 fazlası)

Ay

9,00

5

11

9 İşçi Artık Gün (Bürüt asgari ücretin %20 fazlası)(Brüt asgari ücretin %20 fazlası)

Gün

9,00

18

12

9 İşçi Resmi ve Milli Bayramlar (Bürüt asgari ücretin %20 fazlası)(Brüt asgari ücretin %20 fazlası)

Gün

9,00

5

Sıra No

Açıklama

Birimi

Miktarı

1

SABAH KAHVALTISI

adet

42.000

2

ÖĞLE YEMEĞİ

adet

42.000

3

AKŞAM YEMEĞİ

adet

42.000

Teknik Şartname’de “3.34. Öğrencinin yemekhanede kullanacağı içme suyu ihtiyacı her öğün birer adet olmak üzere 0.5’lik hazır pet şişe su verilerek karşılanacaktır. 0.5’lik hazır pet şişe sular piyasanın tanınmış birinci sınıfsularından ağır metal içermeyen olmalı, ph değeri 7 (yedi) ve üzeri olmalı, TSE belgesi ile Tarım Bakanlığı Üretim İzin belgesi j bulunmalıdır.

…

Her öğün kişi başına 2 adet 50’şer gramlık ekmek olarak hesaplanmıştır.” düzenlemesi,

Anılan Şartname’nin “Yemekte Kullanılacak Malzemeler Ve Dikkat Edilecek Hususlar” başlığı altında “Tulum Peyniri: Ekşimsi, küfumsü, sabunsu, acımsı tatta, kokuda olmamalıdır. Üzerinde imal tarihi, raf ömrü, firma adı, adresi, ağırlığı yazılı olmalıdır. TSE belgeli olmalıdır.

…

Kırmızı Mercimek: İri taneli çabuk pişirilen cinsten, yeni sene mahsulü piyasanın birinci neve malı olacak, bozuk, çürük, rutubetli, taşlı, topraklı, tuzlu ve boyalı olmayacaktır. İçinde böcek ve böcek yenikli taneler bulunmayacaktır. Ambalajı temiz, yeni, üzerinde firma adı ve ürün hakkında bilgiler bulunan çuvallar olmalıdır. Mahsul yılı üzerinde belirtilmelidir. Pişirilerek denenecek olumlu sonuç alınırsa kuruma alınacaktı

…

. Yoğurt: Tam yağlı, kaymaklı, yabancı madde katılmamış sütten imal edilmiş olacaktır. GMT. ne uygun evsafta olacaktır. Tadı çok ekşi veya tatlı olmayacaktır, kendisine has koku ve tatta olacaktır, görülebilir kirlilik ve renk değişikliği olmayacak, parlak süt renginde, serum ayrılması olmamış kesitte, dolgun kıvamda, düzgün yapıda, karıştırıldıktan sonra koyu akıcılık, serumu hemen ayrılmayan, kendine has hafif ekşimsi tatta olacaktır. TSE. ye uygun olacak, yemek yapımında güğüm yoğurt, üçüncü çeşit olarak ise kutu yoğurt olacaktır

…

Süt: Koyun ve inek sütü olacaktır. Süt tozu nişasta vs. gibi katkı maddeleri olmayacaktır. Yağ ve kreması alınmış olmayacaktır. Tam yağlı olacaktır. Pişirildiği zaman kesilmeyecek ve G.M.T’ ne uygun evsafta olacaktır. Görülebilir kirlilik ve renk değişikliği olmamalıdır. Güğümler temiz ve ağzı kapalı olmalıdır. UHT (200CC) süt verilmelidir. Verilen süt tüm ürünlerde olduğu gibi piyasanın 1. sınıf ürününden olmalıdır. Tercihe göre kışın sıcak süt verilecektir. (Pastörize, çelik güğümde)

…

Tulum Peyniri: Ekşimsi, küfumsü, sabunsu, acımsı tatta, kokuda olmamalıdır. Üzerinde imal tarihi, raf ömrü, firma adı, adresi, ağırlığı yazılı olmalıdır. TSE belgeli olmalıdır.

…

Çam Fıstığı: Yeni yıl mahsulü olacaktır. Tanelerin büyüklüğü normal olup, bitli, çürük, kırılmış, açmış ve rutubetli olmayacaktır. içinde yabancı madde bulunmayacaktır.

…

Maydanoz: Piyasada bulunan maydanozun en iyi cinsi olacaktır. Solmuş, sarı yapraklı ve çok ince köklü olanlar alınmayacaktır. Temiz olacak, aralarında yabancı madde vs. bulunmayacaktır. TS 1816’ya uygun olacaktır. 100 gr.' lık demetler halinde olacak ve demetlerin hepsi aynı cins maydanoz içerecektir.

…

Limon: Piyasanın en iyi evsafta iri sararmış ince kabuklu limonu olacak, ufak, küflü, çürük, buruşuk ve suyu çekilmiş olmayacaktır. Limonlar esas itibariyle orta boy olacak, 1 kg. da 10 adetten fazla olmayacaktır. TS 34’e uygun olacaktır. Mekanik etkenlerden oluşan yararlanmalar ve kapanmış da olsa büyük kesikler olmayacak, sapları silme kesilmiş olacak ve donmuş olmayacaktır.

…

Dereotu: Piyasada bulunan en iyi evsafta ve cinste dereotu alınacaktır. Çürük, sararmış olmayacaktır. İçinde yabancı maddeler bulunmayacaktır. Mevsiminde alınacaktır. 50gr.'hk demetler halende olacaktır, demetlerin hepsi cinsi içerecektir.” düzenlemesi yer almaktadır.

4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun 38’inci maddesinde ifade edildiği üzere, ihale komisyonu tarafından, verilen tekliflerin değerlendirilmesinden sonra, diğer tekliflere veya idarenin tespit ettiği yaklaşık maliyete göre teklif fiyatı aşırı düşük olduğunu belirlediği tekliflerin reddedilmeden önce, belirlediği süre içinde teklif sahiplerinden teklifte önemli olduğunu tespit ettiği bileşenler ile ilgili ayrıntıların yazılı olarak isteneceği hükme bağlanmıştır. Ayrıca ihale komisyonunca, anılan maddede belirtilen hususlar kapsamında yapılan yazılı açıklamalar dikkate alınmak suretiyle aşırı düşük tekliflerin değerlendirileceği belirtilmiş olup bu değerlendirme neticesinde, aşırı düşük teklif açıklamaları yeterli görülmeyen veya yazılı açıklamada bulunmayan isteklilerin tekliflerinin reddedileceği belirtilmiştir.

Bu çerçevede, Kamu İhale Genel Tebliği’nin “Hizmet alımı ihalelerinde sınır değer tespiti ve aşırı düşük tekliflerin değerlendirilmesi” başlıklı 79’uncu maddesinde, ihale ilanında ve dokümanında teklifi sınır değerin altında kalan isteklilerden açıklama isteneceği belirtilen hizmet alımı ihalelerine ilişkin olarak aşırı düşük tekliflerin tespiti ve değerlendirilmesi yönünde ayrıntılı açıklamalara yer verilmiştir. Ayrıca malzemeli yemek hizmet alımı ihalelerinde aşırı düşük tekliflerin sunulması ve değerlendirilmesine ilişkin olarak ise özel açıklamalar da bulunmaktadır. Buna göre, malzemeli yemek hizmet alımı ihalelerinde aşırı düşük tekliflerin değerlendirilmesinde kullanılmak üzere Teknik Şartname’de asgari iki haftalık örnek menü düzenlemesi yapılması gerektiği öngörülmüş olup bu menüde yer alan yemeklerin içerikleri ile çiğ girdi miktarlarının belirtilmesi gerektiği belirtilmiştir.

Yukarıda yer verilen Tebliğ açıklamalarına göre malzemeli yemek hizmet alımı ihalelerinde aşırı düşük tekliflerin değerlendirilmesinde Teknik Şartname’de yer alan asgari iki haftalık örnek menünün kullanılacağı, bu menüde yer alan yemeklerin içerikleri ile çiğ girdi miktarlarının belirtileceği, teklifi aşırı düşük bulunan isteklinin öncelikle “ana girdi”, “işçilik” ve “yardımcı gider” oranlarının belirtildiği Malzemeli Yemek Sunumu Hesap Cetvelini (Ek-H.4) hazırlayarak açıklaması kapsamında sunacağı ortaya konulmuştur. Bu doğrultuda yapılan açıklamanın geçerli kabul edilebilmesi için “(Ana Girdi Maliyeti + İşçilik Maliyeti)/Toplam Teklif Tutarı” oranının 0,80’den az ve 0,95’ten çok olmaması gerekmekte olup oran belirtmeyen veya belirttiği oran 0,80’den az veya 0,95’ten çok olan isteklilerin tekliflerinin reddedileceği açıklanmıştır.

Ayrıca personel çalıştırılmasına dayalı olmayan ve teklif fiyata dâhil giderler arasında işçilik giderine yer verilen hizmet alımlarında, birim fiyat teklif cetvelinde her bir işçilik maliyeti için açılan satırda, ilgili mevzuatına göre hesaplanacak sözleşme gideri ve genel giderler dâhil asgari işçilik maliyetinin altında teklif sunan isteklilerin tekliflerinin, ihale dokümanına aykırı teklif sunulduğu gerekçesiyle değerlendirme dışı bırakılacağı anlaşılmaktadır.

İdare tarafından teklifi aşırı düşük bulunan isteklilere EKAP üzerinden tebliğ edilen aşırı düşük teklif sorgulama yazısında Teknik Şartname’nin 36’ncı maddesinde yer alan 01.01.2025 ve 14.01.2025 tarihleri arasındaki menünün örnek menü olarak belirlendiği görülmüştür.

İhale üzerinde bırakılan Ferhat Yemek Kurumsal Hizmetler Ltd. Şti. tarafından sunulan aşırı düşük teklif açıklaması incelendiğinde;

-Malzemeli Hesap Sunum Cetvelinin (Ek-H.4) Kamu İhale Genel Tebliği’nin 79.2.6’ncı maddesinde uygun olarak sunulduğu, anılan tabloda yer alan ana girdilerin ortalama birim fiyatları ile birim fiyatları tevsik etmek için kullanılan belgelerdeki birim fiyatların birbiri ile uyumlu olduğu ve söz konusu birim fiyatların bu fiyatları tevsik eden belgelerin kaçıncı sayfasında olduğunun belirtildiği,

-Ana girdiler ile işçilik maliyeti toplamının, toplam teklif tutarına oranının 0,87 olduğu ve bu oranın Kamu İhale Genel Tebliği’nde belirtilen oranlar (0,80-0,95) arasında bulunduğu,

-İdare tarafından hazırlanan iki haftalık örnek menülere ilişin olarak birim maliyetlerin gösterildiği hesap cetvellerinin hazırlandığı, ana çiğ girdi maliyetlerinin tevsiki amacıyla ticaret borsası fiyatları”, “maliyet/satış tutarı tespit tutanağı (Ek-O.7)” , Kamu Kurum ve Kuruluşları tarafından ilan edilen fiyatlar ile hâl fiyatlarının kullanıldığı, iki haftalık örnek menüde yer alan yemek içeriğindeki ana girdilerin tamamının malzemeli yemek sunumu hesap cetvelinin (Ek-H.4) ana girdileri tablosunda gösterildiği, tabloda ana girdilerin birim fiyatları ile birim fiyatları tevsik etmek için kullanılan belgelerdeki (ticaret borsası fiyatları ve maliyet/satış tutarı tespit tutanağı) birim fiyatlar arasında uyumsuzluk bulunmadığı, öğün başına ortalama birim maliyetler ile işçilik maliyetleri üzerinden hesaplama yapıldığı ve malzemeli yemek sunumu hesap cetveli”nde yer alan ilgili oranlara mevzuata uygun olarak [(ana girdi maliyeti+işçilik maliyeti)/toplam teklif tutarı] ulaşıldığı,

-Anılan istekli tarafından 2 haftalık örnek yemek menüsünde yer alan yemekler üzerinden hesaplamalar yapılarak ortalama kahvaltı birim maliyeti, ortalama öğlen yemeği maliyeti ile ortalama akşam yemeği maliyetlerinin hesaplandığı, bu tutarlar üzerinden ana çiğ girdi maliyetlerine ulaşıldığı, bunun dışında başvuru sahibi tarafından aşırı düşük teklif açıklamalarında hangi hesaplama hatalarının yapıldığı ile hangi girdiler için teklif edilen tutarların aşırı düşük teklif açıklamasındaki rakamlarla uyuşmadığı yönünde itirazen şikâyet dilekçesinde somut bir belirleme yapılmadığı, bu nedenle bahse konu iddiaların genel nitelikte hukuka aykırılık ifadeleri içerdiği ve sunulan açıklamaların baştan sona tamamen yeniden incelenmesi ve değerlendirilmesi talebini içerdiği anlaşılmıştır. Bu açıdan, Kurum’un ihale komisyonlarının yerine geçip, resen inceleme sonucunu doğuracak şekilde işlemleri baştan sona yeniden inceleme yetkisi bulunmamaktadır.

-Anılan istekli tarafından aşırı düşük teklif açıklamaları kapsamında üçüncü kişilerden alınan fiyat teklifi kullanılmadığı, pet şişe bardak su (500 ml) fiyatının tevsiki amacıyla Eskişehir Belediyesi Halk Ekmek fiyatlarının kullanıldığı,

-Anılan istekli tarafından balık (alabalık), elma(golden), portakal(washington) gibi girdiler için sunulan Ankara Büyükşehir Belediyesi Hal ve İstanbul Büyükşehir Belediyesi Balık Hal fiyatlarında esas alınan fiyatların ortalama birim fiyatlar olduğu, ilan tarihinden önceki fiyatların kullanılmadığı, güncel fiyatların kullanıldığı anlaşılmıştır.

-Açıklamalar kapsamında sunulan maliyet/satış tutarı tespit tutanağında (Ek-O.7) tarih ve sayının bulunduğu, tutanağın meslek mensubu tarafından kaşelenerek imzalandığı, tutanağın ilk sayfasında yer alan meslek mensubu bilgileri ile kaşe bilgilerinin uyumlu olduğu, tutanağın ekinde meslek mensubuna ait faaliyet belgesinin bulunduğu, söz konusu tutanağa esas üç aylık sürenin 01.08.2024-31.10.2024 olarak belirtildiği, ihale ilan tarihinin 07.11.2024 olduğu dikkate alındığında bahse konu sürenin kamu ihale mevzuatına uygun olduğu, söz konusu tabloda yer alan ürünler için satışlar dayanak alınarak açıklama yapıldığı, maliyete dayalı açıklama yapılmadığı, söz konusu tutanakta her bir girdi için ayrı satır açıldığı, ortama maliyet hesabında hata bulunmadığı, toplam tutarların birbiri ile uyumlu olduğu, ilgili ürünler için ağırlıklı ortalama birim satış tutarının altında fiyat öngörülmediği, fatura bilgileri tablosunda tutanağa esas üç aylık döneme uygun olarak fatura ile ilgili bilgilere yer verildiği görülmüştür.

-Başvuru sahibinin “isteklinin ilan tarihinin içinde bulunduğu aydan önceki üç ay veya bundan önceki üç ay içinde ihale konusu işte kullanılmasını öngördüğü mal miktarının en az 1/20’si kadar satış yapmadığı” yönündeki iddialarına ilişkin olarak ekmek ve su haricinde girdi adı belirtilmediği, anılan istekli tarafından ekmek girdi maliyetinin maliyet/satış tutarı tespit tutanağı (Ek-O.7) ile açıklanmadığı, Ankara Büyükşehir Belediyesi Halk Ekmek fiyatı ile açıklandığı, pet şişe su 500 ml giderinin maliyet/satış tutarı tespit tutanağı (Ek-O.7) ile açıklanmadığı, Eskişehir Büyükşehir Belediyesi Halk Ekmek fiyatı ile açıklandığı,

• İdari Şartname’nin 25’inci maddesinde “Personelin yemek giderleri ayni olarak yükleniciye ait olup teklif fiyatına dahil edilecektir.” düzenlemesinin yer aldığı, anılan istekli tarafından işçilik maliyetinin, KİK işçilik hesaplama modülü kullanılarak asgari ücret/asgari ücretin % fazlası üzerindeki ücretler esas alınarak, ihale dokümanına uygun olarak hazırlandığı, giyim giderinin işçilik maliyetine dahil edilmediği,

-Ana girdilerden bazılarının ticaret borsası fiyatı kullanılmak suretiyle açıklama sunulduğu, açıklamalarda kullanılan tüm ticaret borsası bültenlerinin ihale tarihinden (05.12.2024) önceki son 12 ayın herhangi bir işlem gününde gerçekleşen ortalama fiyatı gösteren şekilde açıklamalarda kullanıldığı tespit edilmiştir.

-Anılan istekli tarafından aşırı düşük teklif açıklamaları kapsamında sunulan belgelerde, örnek menüde yer alan ve itirazen şikâyete konu edilen ürünlerden olan; cevizin, ceviz içi olarak, fındığın, kavrulmuş fındık içi olarak, süzme yoğurt ve yoğurdun tam yağlı olarak, sütün tam yağlı olarak, beyaz peynirin, kaşar peynirinin tam yağlı olarak, tulum peynirinin ve çam fıstığının evsafa uygun olarak, pirincin baldo olarak, kırmızı mercimeğin evsafa uygun olarak, tevsik edildiği,

-Yemeklerde yer alan zeytinyağı, ayçiçek yağı ve salçanın fiyatlarının 1 lt ve 1 kg fiyatları kullanılarak hesaplandığı, yumurtanın adet, dereotunun kg, maydanozun ve limonun yemek rasyolarına uygun olarak adet üzerinden açıklandığı anlaşılmıştır.

Ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif sahibi Nesli Yemekçilik Gıda Temizlik Turizm Tarım İnşaat Tic. Ltd. Şti. tarafından sunulan aşırı düşük teklif açıklaması incelendiğinde;

-Malzemeli Hesap Sunum Cetvelinin (Ek-H.4) Kamu İhale Genel Tebliği’nin 79.2.6’ncı maddesinde uygun olarak sunulduğu, anılan tabloda yer alan ana girdilerin ortalama birim fiyatları ile birim fiyatları tevsik etmek için kullanılan belgelerdeki birim fiyatların birbiri ile uyumlu olduğu ve söz konusu birim fiyatların bu fiyatları tevsik eden belgelerin kaçıncı sayfasında olduğunun belirtildiği,

-Ana girdiler ile işçilik maliyeti toplamının, toplam teklif tutarına oranının 0,83 olduğu ve bu oranın Kamu İhale Genel Tebliği’nde belirtilen oranlar (0,80-0,95) arasında bulunduğu,

-İdare tarafından hazırlanan iki haftalık örnek menülere ilişin olarak birim maliyetlerin gösterildiği hesap cetvellerinin hazırlandığı, ana çiğ girdi maliyetlerinin tevsiki amacıyla ticaret borsası fiyatları” ve “maliyet/satış tutarı tespit tutanağının (Ek-O.7)” kullanıldığı, iki haftalık örnek menüde yer alan yemek içeriğindeki ana girdilerin tamamının malzemeli yemek sunumu hesap cetvelinin (Ek-H.4) ana girdileri tablosunda gösterildiği, tabloda ana girdilerin birim fiyatları ile birim fiyatları tevsik etmek için kullanılan belgelerdeki (ticaret borsası fiyatları ve maliyet/satış tutarı tespit tutanağı) birim fiyatlar arasında uyumsuzluk bulunmadığı, öğün başına ortalama birim maliyetler ile işçilik maliyetleri üzerinden hesaplama yapıldığı ve malzemeli yemek sunumu hesap cetveli”nde yer alan ilgili oranlara mevzuata uygun olarak [(ana girdi maliyeti+işçilik maliyeti)/toplam teklif tutarı] ulaşıldığı,

-Anılan istekli tarafından 2 haftalık örnek yemek menüsünde yer alan yemekler üzerinden hesaplamalar yapılarak ortalama kahvaltı birim maliyeti, ortalama öğlen yemeği maliyeti ile ortalama akşam yemeği maliyetlerinin hesaplandığı, bu tutarlar üzerinden ana çiğ girdi maliyetlerine ulaşıldığı, bunun dışında başvuru sahibi tarafından aşırı düşük teklif açıklamalarında hangi hesaplama hatalarının yapıldığı ile hangi girdiler için teklif edilen tutarların aşırı düşük teklif açıklamasındaki rakamlarla uyuşmadığı yönünde itirazen şikâyet dilekçesinde somut bir belirleme yapılmadığı, bu nedenle bahse konu iddiaların genel nitelikte hukuka aykırılık ifadeleri içerdiği ve sunulan açıklamaların baştan sona tamamen yeniden incelenmesi ve değerlendirilmesi talebini içerdiği anlaşılmıştır. Bu açıdan, Kurum’un ihale komisyonlarının yerine geçip, resen inceleme sonucunu doğuracak şekilde işlemleri baştan sona yeniden inceleme yetkisi bulunmamaktadır.

-Anılan istekli tarafından aşırı düşük teklif açıklamaları kapsamında üçüncü kişilerden alınan fiyat teklifi kullanılmadığı, pet şişe bardak su (500 ml) fiyatının tevsiki amacıyla maliyet/satış tutarı tespit tutanağının (Ek-O.7)” kullanıldığı anlaşılmıştır.

-Anılan istekli tarafından aşırı düşük teklif açıklamaları kapsamında üçüncü kişilerden alınan fiyat teklifi, toptancı hal fiyatları, merkezi kamu kurum ve kuruluşları tarafından ülke çapında sunulan mal ve hizmetlere ilişkin fiyat tarifeleri ile kamu kurum ve kuruluşları tarafından ilan edilmiş fiyat tarifelerinin açıklama yöntemi olarak kullanılmadığı anlaşılmıştır.

-Açıklamalar kapsamında sunulan maliyet/satış tutarı tespit tutanağının (Ek-O.7) tarih ve sayının bulunduğu, tutanağın meslek mensubu tarafından her sayfasının kaşe ve imza altına alındığı, tutanağın ilk sayfasında yer alan meslek mensubu bilgileri ile kaşe bilgilerinin uyumlu olduğu, tutanağın ekinde meslek mensubuna ait faaliyet belgesinin bulunduğu, söz konusu tutanağa esas üç aylık sürenin 01.08.2024-31.10.2024 olarak belirtildiği, ihale ilan tarihinin 07.11. 2024 olduğu dikkate alındığında bahse konu sürenin kamu ihale mevzuatına uygun olduğu, söz konusu tabloda yer alan ürünler için satışlar dayanak alınarak açıklama yapıldığı, maliyete dayalı açıklama yapılmadığı, söz konusu tutanakta her bir girdi için ayrı satır açıldığı, ortama maliyet hesabında hata bulunmadığı, toplam tutarların birbiri ile uyumlu olduğu, ilgili ürünler için ağırlıklı ortalama birim satış tutarının altında fiyat öngörülmediği, fatura bilgileri tablosunda tutanağa esas üç aylık döneme uygun olarak fatura ile ilgili bilgilere yer verildiği görülmüştür.

- Başvuru sahibinin “isteklinin ilan tarihinin içinde bulunduğu aydan önceki üç ay veya bundan önceki üç ay içinde ihale konusu işte kullanılmasını öngördüğü mal miktarının en az 1/20’si kadar satış yapmadığı” yönündeki iddialarına ilişkin olarak ekmek ve su haricinde girdi adı belirtilmediği, anılan istekli tarafından ekmek ve pet şişe su 500 ml girdilerinin maliyetinin, maliyet/satış tutarı tespit tutanağı (Ek-O.7) ile açıklandığı,

Teknik Şartname’de “Her öğün kişi başına 2 adet 50’şer gramlık ekmek olarak hesaplanmıştır.,” düzenlemesine istinaden açıklamalar kapsamında ilan tarihinin içinde bulunduğu aydan önceki üç ay içinde ihale konusu işte kullanılması öngörülen ekmek miktarının en az 1/20’si kadar satış yapıldığı,

Teknik Şartname’de “Öğrencinin yemekhanede kullanacağı içme suyu ihtiyacı her öğün birer adet olmak üzere 0.5’lik hazır pet şişe su verilerek karşılanacaktır.” düzenlemesine istinaden açıklamalar kapsamında pet bardak suyun da (500 ml) açıklamalara dahil edildiği, su girdisinin fiyatının maliyet/satış tutarı tespit tutanağı (Ek-O.7) ile açıklandığı, ilan tarihinin içinde bulunduğu aydan önceki üç ay içinde ihale konusu işte kullanılması öngörülen su miktarının en az 1/20’si kadar satış yapıldığı, gıda maddeleri satışının isteklinin faaliyet konuları arasında yer aldığı, maliyet/satış tutarı tespit tutanağında yer alan fatura bilgileri tablosunda fatura tarihlerinin (31.10.2024) ihale ilan tarihinden önce olduğu ve ilgili tutanakta isteklinin, alıcının ve meslek mensubunun bilgilerinin yer aldığı, tutanağın “... aşırı düşük teklif açıklamasına konu mamul ve/veya mal ile ilgili ağırlıklı ortalama birim maliyet/satış tutarı tespitine yönelik olarak isteklinin yasal defter ve belgelerine göre aşağıda belirtilen hususlar istekli ile birlikte tespit edilmiştir.” beyanına yer verilerek istekli ve meslek mensubu tarafından imzalandığı, Kamu İhale Genel Tebliği’nin yukarıda aktarılan 79.2.3’üncü maddesi gereğince meslek mensuplarının emsal bedel beyanı ile tutanaklardaki bilgilerin doğruluğundan sorumlu olduğu anlaşılmış ve başvuru sahibi tarafından somut bir dayanak ortaya konulmadığından faturaların istenilmesine ihtiyaç bulunmamıştır.

• İdari Şartname’nin 25’inci maddesinde “Personelin yemek giderleri ayni olarak yükleniciye ait olup teklif fiyatına dahil edilecektir.” düzenlemesinin yer aldığı, anılan istekli tarafından işçilik maliyetinin, KİK işçilik hesaplama modülü kullanılarak asgari ücret/asgari ücretin % fazlası üzerindeki ücretler esas alınarak, ihale dokümanına uygun olarak hazırlandığı, giyim giderinin işçilik maliyetine dahil edilmediği,

-Ana girdilerden bazılarının ticaret borsası fiyatı kullanılmak suretiyle açıklama sunulduğu, açıklamalarda kullanılan tüm ticaret borsası bültenlerinin ihale tarihinden (05.12.2024) önceki son 12 ayın herhangi bir işlem gününde gerçekleşen ortalama fiyatı gösteren şekilde açıklamalarda kullanıldığı tespit edilmiştir.

-Anılan istekli tarafından aşırı düşük teklif açıklamaları kapsamında sunulan belgelerde, örnek menüde yer alan ve itirazen şikâyete konu edilen ürünlerden olan; cevizin, ceviz içi olarak, fındığın, fındık içi olarak, beyaz peynirin, kaşar peynirinin, tulum peynirinin tam yağlı olarak, pirincin baldo olarak, kırmızı mercimeğin, çam fıstığının evsafa uygun olarak tevsik edildiği,

Yemeklerde yer alan zeytinyağı, ayçiçek yağı ve salçanın fiyatlarının 1 lt ve 1 kg fiyatları kullanılarak hesaplandığı, yumurtanın adet, dereotunun kg, maydanozun ve limonun evsafta belirtilen ölçülere uygun olarak açıklandığı anlaşılmıştır.

Diğer yandan Teknik Şartname’de yoğurt ürününün tam yağlı olacağının belirtildiği, anılan istekli tarafından süzme yoğurt ve yoğurt girdisinin maliyet/satış tutarı tespit tutanağı EK O7 ile tevsik edildiği, ancak söz konusu ürünlerin tam yağlı olduğu özelliğinin sunulan belgede yer almadığı, yine anılan Şartname’de sütün, tam yağlı ve UHT olacağının belirtildiği, anılan istekli tarafından süt girdisi için Karacabey Ticaret Borsası Şubat 2024 bülteninde yer alan “UHT süt” fiyatının kullanıldığı, ancak söz konusu borsa fiyatında iddiaya konu sütün tam yağlı olduğunun belirtilmediği tespit edilmiştir.

Yapılan incelemede, ihale üzerinde bırakılan isteklinin aşırı düşük teklif açıklamalarının iddialar çerçevesinde incelenmesi neticesinde uygun olduğu anlaşılmış, diğer yandan ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif sahibi isteklinin aşırı düşük teklif açıklamalarının uygun olmadığı belirlenmiştir.

Diğer yandan, 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun 53’üncü maddesinin (j) fıkrasının 9’uncu alt bendinde “Başvuru sahibinin iddialarının tamamında haklı bulunması halinde, Kurul kararı ile itirazen şikâyet başvuru bedelinin başvuru sahibine iadesine karar verilir. Kurul kararının başvuru sahibine bildirimini izleyen otuz gün içinde başvuru sahibinin Kuruma yazılı talebi üzerine, bu talep tarihini izleyen otuz gün içinde Kurum tarafından itirazen şikâyet başvuru bedelinin iadesi yapılır ve son ödeme tarihine kadar geçen süre için faiz işlemez. Diğer hallerde başvuru bedeli iade edilmez.

Bu fıkranın (1) numaralı bendi uyarınca tahsil edilen bedel hiçbir durumda iade edilmez.” hükmü yer almaktadır.

Aktarılan Kanun hükmüne göre, başvuru sahibinin itirazen şikâyete konu iddialarının tamamında haklı bulunması halinde başvuru bedeli iadesinin söz konusu olabileceği dikkate alındığında, yukarıda yer verilen tespit ve değerlendirmeler neticesinde, başvuru sahibinin, iddialarının tamamında haklı bulunmadığı anlaşıldığından başvuru bedelinin başvuru sahibine iadesi için Kanunun öngördüğü şekilde "başvuru sahibinin iddialarının tamamında haklı bulunması" koşulunun gerçekleşmediği, dolayısıyla 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun 53’üncü maddesinin (j) fıkrasının 9’uncu alt bendi hükmü gereğince başvuru bedelinin iadesinin mümkün bulunmadığı anlaşılmıştır.

B) İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Yönetmelik’in 18’inci maddesi yönünden yapılan inceleme sonucunda herhangi bir aykırılık tespit edilmemiştir.

Sonuç olarak, yukarıda mevzuata aykırılıkları belirtilen işlemlerin düzeltici işlemle giderilebilecek nitelikte işlemler olduğu tespit edildiğinden, Nesli Yemekçilik Gıda Temizlik Turizm Tarım İnşaat Tic. Ltd. Şti. teklifinin değerlendirme dışı bırakılması ve bu aşamadan sonraki işlemlerin mevzuata uygun olarak yeniden gerçekleştirilmesi gerekmektedir.

Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanun'un 65'inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen otuz gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere,

Anılan Kanun'un 54'üncü maddesinin onbirinci fıkrasının (b) bendi gereğince düzeltici işlem belirlenmesine,

Oybirliği ile karar verildi.