KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No : 2025/002
Gündem No : 50
Karar Tarihi : 08.01.2025
Karar No : 2025/UH.II-134
Toplantıya Katılan Üyeler

BAŞVURU SAHİBİ:

Şentürkler Filo Otomotiv Turizm Taşımacılık Dış Tic. Ltd. Şti.,

İHALEYİ YAPAN İDARE:

Talas Belediyesi Makine İkmal Bakım ve Onarım Müdürlüğü,

BAŞVURUYA KONU İHALE:

2024/1382877 İhale Kayıt Numaralı “Taşıt Kiralama” İhalesi

KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:

Talas Belediyesi Makine İkmal Bakım ve Onarım Müdürlüğü tarafından 22.11.2024 tarihinde açık ihale usulü ile gerçekleştirilen “Taşıt Kiralama” ihalesine ilişkin olarak Şentürkler Filo Otomotiv Turizm Taşımacılık Dış Tic. Ltd. Şti. nin 06.12.2024 tarihinde yaptığı şikâyet başvurusunun, idarenin 06.12.2024 tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibince 16.12.2024 tarih ve 173402 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 16.12.2024 tarihli dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunulmuştur.

Başvuruya ilişkin olarak 2024/1673 sayılı itirazen şikâyet dosyası kapsamında yapılan inceleme neticesinde esas inceleme raporu tanzim edilmiştir.

KARAR:

Esas inceleme raporu ve ekleri incelendi.

İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle,

1. İhale üzerinde bırakılan Tuncay Nak. Hay. Sey. Tur. Oto. Pet. İnş. San. ve Tic. Ltd. Şti. tarafından sunulan yeterlik bilgileri tablosunda yerli malı muhteva oranının ve kasko değer tablosunun beyan edilmediği, İdari Şartname’nin “Diğer hususlar” başlıklı 48’inci maddesinde “İlgili mevzuat gereğince, birim fiyat teklif cetvelinin 1,2,3,4,5 sırasında belirtilen araçlara ilişkin aylık kira bedeli (katma değer vergisi hariç, her türlü bakım-onarım, sigorta ve benzeri giderler dahil), taşıtın Türkiye Sigorta Reasürans ve Emeklilik Şirketleri Birliği tarafından yayımlanan ve harcama talimatının verildiği ay itibarıyla uygulanacak Motorlu Kara Taşıtları Kasko Değer Listesinde yer alan kasko sigortası değerinin %2'sini aşmayacaktır ve 1 ve 2. sırasında belirtilen araçlara ilişkin Sanayi ve Teknoloji Bakanlığı tarafından yayınlanan yerli muhteva oranları %50'den az olmayacaktır.” şeklinde düzenlemenin yer aldığı, adı geçen istekli tarafından sunulan kasko değer listesinin harcama talimatının verildiği aya ilişkin olmadığı, verilen tekliflerin kasko değer listelerindeki tutarın %2’sini aştığı, 1’inci ve 2’nci sıradaki araçların yerli muhteva oranlarının %50'den az olduğu,

2. Anılan istekli tarafından sunulan bilanço ve gelir tablosunun Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliğinin 35’inci maddesindeki şartları ve İdari Şartname’deki oranları sağlamadığı, belgelerin YMM veya SMMM tarafından standart forma uygun şekilde düzenlenmediği iddialarına yer verilmiştir.

A) Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir.

1. Başvuru sahibinin 1’inci iddiasına ilişkin olarak:

Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin “İdari şartname” başlıklı 14’üncü maddesinde “(1) İdare, uygulayacağı ihale usulüne ilişkin bu Yönetmelik ekinde yer alan tip idari şartnameyi esas alarak idari şartnamesini hazırlar. Tip idari şartnamede boş bırakılan veya dipnota alınan hususlar, işin özelliğine göre 4734 sayılı Kanun, 5/1/2002 tarihli ve 4735 sayılı Kamu İhale Sözleşmeleri Kanunu ve diğer mevzuat hükümlerine aykırı olmayacak şekilde düzenlenir.

(2) İdare, tip idari şartnamede düzenlenmeyen, ancak işin özelliğine göre düzenlenmesine gerek duyulan hususları, 4734 ve 4735 sayılı Kanunlar ile diğer mevzuat hükümlerine aykırı olmamak koşuluyla, maddeler halinde düzenleyerek “Diğer Hususlar” bölümüne ekleyebilir.” hükmü,

Anılan Yönetmelik’in “Teknik şartname” başlıklı 16’ncı maddesinde “(1) İşin teknik ayrıntılarını ve şartlarını gösteren bir teknik şartname hazırlanarak ihale dokümanına dahil edilir…” hükmü,

Aynı Yönetmelik’in “Yeterliğin belirlenmesinde uyulacak ilkeler” başlıklı 28’inci maddesinde “…(2) Yeterlik değerlendirmesi için istenecek belgelerin ve yeterlik değerlendirmesinde aranılacak kriterlerin, ihale veya ön yeterlik ilanı ile idari şartnamede veya ön yeterlik şartnamesinde ya da davet yazısında belirtilmesi zorunludur.” hükmü,

Aynı Yönetmelik’in “Sözleşmenin yürütülmesi aşamasındaki mesleki ve teknik yükümlülüklere yönelik düzenlemeler” başlıklı 30’uncu maddesinde, “(1) Ön yeterlik şartnamesinde veya idari şartnamede yeterlik kriteri olarak belirlenmeyen, ancak sözleşmenin yürütülmesi aşamasında işin yerine getirilmesi için gerekli olduğu öngörülen mesleki ve teknik yükümlülüklere yönelik düzenlemeler teknik şartnamede yer alır. Bu düzenlemelerde, işin niteliği ile bu Yönetmelik ve ilgili mevzuat hükümleri esas alınır. Bu yükümlülüklere ilişkin olarak yüklenici tarafından hangi belgelerin idareye sunulması gerektiğinin teknik şartnamede açıkça düzenlenmesi zorunludur.

(2) Bu Yönetmeliğin ilgili maddeleri uyarınca idarelerce belirlenmesi zorunlu olan mesleki ve teknik yeterlik kriterlerine ve bu kapsamda istenecek belgelere teknik şartnamede yer verilemez.” hükmü yer almaktadır.

İdari Şartname’nin “İhale konusu işe/alıma ilişkin bilgiler” başlıklı 2’nci maddesinde “2.1. İhale konusu işin/alımın;

a) Adı: Taşıt Kiralama Hizmeti

…

e) Miktarı:

24 Ay Süre İle 71 Adet Sürücüsüz Taşıt Kiralama

Ayrıntılı bilgi idari şartnamenin ekinde yer almaktadır.

f) İşin yapılacağı/malın teslim edileceği yer: Talas Belediyesi Başkanlığı-Makine İkmal Bakım ve Onarım Müdürlüğü” düzenlemesi,

Aynı Şartname’nin “İhaleye katılabilmek için gereken belgeler ve yeterlik kriterleri” başlıklı 7’nci maddesinde “7.1. İsteklilerin ihaleye katılabilmeleri için aşağıda sayılan belgeler ve yeterlik kriterleri ile fiyat dışı unsurlara ilişkin bilgileri e-teklifleri kapsamında beyan etmeleri gerekmektedir.

…

7.5. Mesleki ve teknik yeterliğe ilişkin belgeler ve bu belgelerin taşıması gereken kriterler:

…

7.5.4. İsteklinin teklifi kapsamında sunması ve/veya sağlaması gerektiği bu şartnamenin 7’nci maddesi dışındaki maddeleri ile teknik şartnamede belirtilen aşağıdaki belgeler ve/veya yeterlik kriterleri:

Belge Adı

Açıklama

Ortak Girişimlerde

Yerli Muhteva Oranı ve Kasko Değer Tablosu

Yerli Muhteva Oranı ve Kasko Değer Tablosu

Tek ortağın sunması yeterlidir.

7.5.5 Bu Şartnamenin 7’nci maddesi dışında ihale dokümanında sayılan diğer belgeler ve/veya düzenlenen diğer yeterlik kriterleri tekliflerin değerlendirilmesinde dikkate alınmaz.” düzenlemesi,

Anılan Şartname’nin “Diğer hususlar” başlıklı 48’inci maddesinde “48.1...İlgili mevzuat gereğince, birim fiyat teklif cetvelinin 1,2,3,4,5 sırasında belirtilen araçlara ilişkin aylık kira bedeli (katma değer vergisi hariç, her türlü bakım-onarım, sigorta ve benzeri giderler dahil), taşıtın Türkiye Sigorta Reasürans ve Emeklilik Şirketleri Birliği tarafından yayımlanan ve harcama talimatının verildiği ay itibarıyla uygulanacak Motorlu Kara Taşıtları Kasko Değer Listesinde yer alan kasko sigortası değerinin %2'sini aşmayacaktır ve 1 ve 2. sırasında belirtilen araçlara ilişkin Sanayi ve Teknoloji Bakanlığı tarafından yayınlanan yerli muhteva oranları %50'den az olmayacaktır.” düzenlemesi yer almaktadır.

Teknik Şartname’nin “Genel Hükümler” başlıklı 2’nci maddesinde “2.1. Şoför giderleri hariç yapılan taşıt kiralamalarında aylık kiralama bedeli (katma değer vergisi hariç, her türlü bakım-onarım, sigorta ve benzeri giderler dahil), taşıtın Türkiye Sigorta, Reasürans ve Emeklilik Şirketleri Birliği tarafından yayımlanan ve harcama talimatının verildiği ay itibarıyla uygulanacak Motorlu Kara Taşıtları Kasko Değer Listesinde yer alan kasko sigortası değerinin %2'sini aşmayacaktır.” düzenlemesi,

Aynı Şartname’nin “Kiralık Hizmet Araçlarında Aranan Özellikler” başlıklı 3’üncü maddesinde “…3.4. İhale kapsamında çalışan tüm binek tipi ve hafif ticari kombi tipi araçlar Sanayi ve Teknoloji Bakanlığı tarafından yayınlanan Otomotiv Yerli Muhteva Oranları listesinde yer almalı ve Yerli Katkı Oranı en az %50,00 olmalıdır. Yerli muhteva oranı istekli tarafından teklifleri ile birlikte sunulması zorunludur.” düzenlemesi yer almaktadır.

İhaleye ait birim fiyat teklif cetveli aşağıda yer verildiği şekildedir.

Sıra No

Açıklama

Birimi

Miktarı

1

Binek Otomobil (11 Araç*24 Ay)

adet x ay

264

2

Hafif Ticari Kombi Tipi Araç (27 Araç*24 Ay)

adet x ay

648

3

Çift Kabinli Açık Kasa Kamyonet (11 Araç*24 Ay)

araç x ay

264

4

Tek Kabin Uzun Şase Kamyonet (5 Araç*24 Ay)

adet x ay

120

5

Çift Kabin Uzun Şase Kamyonet (6 Araç*24 Ay)

adet x ay

144

6

Damperli Tek Kabin Uzun Şase Kamyonet (5 Araç*24 Ay)

adet x ay

120

7

Damperli Çift Kabin Açık Kasa Kamyonet (3 Araç*24 Ay)

adet x ay

72

8

Özel Amaçlı Panelvan Kamyonet-A (1 Araç*24 Ay)

adet x ay

24

9

Özel Amaçlı Panelvan Kamyonet-B (1 Araç*24 Ay)

araç x ay

24

10

Minibüs 19+1 ( 1 Araç*24 Ay)

adet x ay

24

Yukarıda yer verilen doküman düzenlemeleri incelendiğinde, söz konusu ihaleye ait İdari Şartname’nin 7’nci maddesinde ihaleye teklif veren isteklilerin teklileri kapsamında sadece yerli muhteva oranı ve kasko değerini gösterir tablonun e-teklifleri kapsamında beyan etmeleri gerektiğinin belirtildiği,

Başvuruya konu ihaleye ait İdari Şartname’nin “Diğer hususlar” başlıklı 48’inci maddesinde ve Teknik Şartname’nin yukarıda aktarılan düzenlemelerinde; birim fiyat teklif cetvelinin 1’inci, 2’nci, 3’üncü, 4’üncü ve 5’nci sırasında belirtilen araçlara ilişkin aylık kira bedelinin taşıtın Türkiye Sigorta Reasürans ve Emeklilik Şirketleri Birliği tarafından yayımlanan ve harcama talimatının verildiği ay itibarıyla uygulanacak Motorlu Kara Taşıtları Kasko Değer Listesinde yer alan kasko sigortası değerinin %2'sini aşmayacağının ifade edildiği, birim fiyat teklif cetvelinin 1’inci ve 2’nci sırasında belirtilen araçların yerli muhteva oranının %50’nin üzerinde olması ve teklif edilen araçların T.C. Sanayi ve Teknoloji Bakanlığı Sanayi Genel Müdürlüğü’nce hazırlanan yerli muhteva oranlarını gösterir listeye uygun olması gerektiğinin düzenlendiği anlaşılmaktadır

Diğer taraftan Teknik Şartname’nin ekinde yer alan “Teklif Edilen Araçlara Ait Yerli Muhteva Oranı ve Kasko Değer Tablosu” başlıklı formun “binek otomobil”, “hafif ticari kombi tipi araç”, “çift kabinli açık kasa kamyonet”, “tek kabin uzun şase kamyonet”, “çift kabin uzun şase kamyonet” cinsi araçlar için doldurulacağı ve sunulan formda araçlara ilişkin “marka adı”, “tip adı,” “model yılı”, “kasko değeri” ve “yerli muhteva oranı”nın belirtilmesinin istenildiği, bunun dışında İdari Şartname’nin 7’nci maddesinde kasko değerlerinin ve yerli malı muhteva oranının sağlanması gerektiğine yönelik herhangi bir yeterlik kriterinin düzenlenmediği görülmüştür.

Başvuru konusu ihalede Tuncay Nak. Hay. Sey. Tur. Oto. Pet. İnş. San. ve Tic. Ltd. Şti. tarafından sunulan "Yeterlik Bilgileri Tablosu" incelendiğinde; “Teknik Şartname’de İstenen Diğer Belgeler” satırının "Yerli Muhteva Oranı ve Kasko Değer Tablosu” kısmında "19107-9999-00054_ Yerli Muhteva Oranı ve Kasko Değer Tablosu.pdf” şeklinde beyanın yer aldığı görülmüş, söz konusu belgenin EKAP’a yüklendiği tespit edilmiştir.

Yapılan incelemede ihale üzerinde bırakılan Tuncay Nak. Hay. Sey. Tur. Oto. Pet. İnş. San. ve Tic. Ltd. Şti. tarafından yeterlik bilgileri tablosunda yazılı olan ve erişim sağlanan bağlantılardan ulaşıldığı üzere, “Teklif Edilen Araçlara Ait Yerli Muhteva Oranı ve Kasko Değer Tablosu” formunun İdari Şartname’de istenen bilgiler doğrultusunda, araçlara ilişkin “marka adı”, “tip adı,” “model yılı”, “kasko değeri” ve “yerli muhteva oranı belirtilmek suretiyle doldurulduğu, İdari Şartname’nin ilgili maddesinde araçlara ilişkin kasko değerlerinin ve yerli muhteva oranlarının sağlanması gerektiğine yönelik herhangi bir yeterlik kriterinin düzenlenmediği, söz konusu araçların yerli muhteva oranına haiz olup olmadığına ve teklif edilen bedellerin kasko değerlerinin %2’sini aşıp aşmadığına yönelik değerlendirmenin sözleşme sürecine ilişkin olduğu bu aşamada buna dair bir değerlendirmenin yapılamayacağı anlaşıldığından başvuru sahibinin bahse konu iddialarının yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır.

2. Başvuru sahibinin 2’nci iddiasına ilişkin olarak:

Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin 35’inci maddesinde “(1) Bilançonun veya eşdeğer belgelerin istenildiği ihalelerde ihalenin yapıldığı yıldan önceki yıla ait;

a) Yayınlanması zorunlu olan yılsonu bilançosunun veya gerekli bölümlerinin,

b) (a) bendinde belirtilen belgelere eşdeğer belgelerin,

her ikisinin de idarece istenilmesi zorunludur.

(2) Bilanço veya eşdeğer belgeler kapsamında;

a) İlgili mevzuatı uyarınca bilançosunu yayımlatma zorunluluğu olan aday ve istekliler yıl sonu bilançosunu veya bilançonun üçüncü fıkradaki kriterlerin sağlandığını gösteren bölümlerini,

b) İlgili mevzuatı uyarınca bilançosunu yayımlatma zorunluluğu olmayan aday ve istekliler yıl sonu bilançosunu veya bilançonun üçüncü fıkradaki kriterlerin sağlandığını gösteren bölümlerini ya da bu kriterlerin sağlandığını göstermek üzere yeminli mali müşavir veya serbest muhasebeci mali müşavirce standart forma uygun olarak düzenlenen belgeyi sunar.

(3) Adayın veya isteklinin ikinci fıkra uyarınca sunduğu belgelerde;

a) Belli sürelerde nakit akışını sağlayabilmesi için gerekli likiditeye ve kısa dönem (bir yıl) içinde borç ödeme gücüne sahip olup olmadığını gösteren cari oranın (dönen varlıklar/kısa vadeli borçlar) en az 0,75 olması, (hesaplama yapılırken; yıllara yaygın inşaat maliyetleri dönen varlıklardan, yıllara yaygın inşaat hakediş gelirleri ise kısa vadeli borçlardan düşülecektir),

b) Aktif varlıkların ne kadarının öz kaynaklardan oluştuğunu gösteren öz kaynak oranının (öz kaynaklar/toplam aktif) en az 0,15 olması, (hesaplama yapılırken, yıllara yaygın inşaat maliyetleri toplam aktiflerden düşülecektir),

c) Kısa vadeli banka borçlarının öz kaynaklara oranının 0,50’den küçük olması,

ve belirtilen üç kriterin birlikte sağlanması zorunludur. Sunulan bilançolarda varsa yıllara yaygın inşaat maliyetleri ile yıllara yaygın inşaat hakediş gelirlerinin gösterilmesi gerekir.

(4) Yukarıda belirtilen kriterleri bir önceki yılda sağlayamayanlar, son iki yıla ait belgelerini sunabilirler. Bu takdirde, son iki yılın parasal tutarlarının ortalaması üzerinden yeterlik kriterlerinin sağlanıp sağlanmadığına bakılır.

(5) İhale veya son başvuru tarihi yılın ilk dört ayında olan ihalelerde, bir önceki yıla ait belgelerini sunmayanlar, iki önceki yıla ait belgelerini sunabilirler. Bu belgelerde yeterlik kriterini sağlayamayanlar ise iki önceki yılın belgeleri ile üç önceki yılın belgelerini sunabilirler. Bu durumda, belgeleri sunulan yılların parasal tutarlarının ortalaması üzerinden yeterlik kriterlerinin sağlanıp sağlanmadığına bakılır.

(6) 4/1/1961 tarihli ve 213 sayılı Vergi Usul Kanununun 174 üncü maddesine göre takvim yılından farklı hesap dönemi belirlenen aday ve isteklinin bilançoları için bu hesap dönemi esas alınır.

(7) Bilanço veya bilançonun üçüncü fıkradaki kriterlerin sağlandığını gösteren bölümlerinin ilgili mevzuatına göre düzenlenmiş ve yeminli mali müşavir veya serbest muhasebeci mali müşavir ya da vergi dairesince onaylanmış olması zorunludur. Yabancı ülkede düzenlenen bilanço veya bilançonun üçüncü fıkradaki kriterlerin sağlandığını gösteren bölümlerinin ise o ülke mevzuatına göre düzenlenmesi ve bu belgeleri düzenlemeye yetkili merci tarafından onaylanmış olması gereklidir.” hükmü,

Aynı Yönetmelik’in “İş hacmini gösteren belgeler” başlıklı takip eden maddesinde “(1) İş hacmini gösteren belgelerin istenildiği ihalelerde;

a) İhalenin yapıldığı yıldan önceki yıla ait toplam ciroyu gösteren gelir tablosunun,

b) Hizmet işleri ile ilgili ciro tutarını gösteren belgenin, her ikisinin de idarelerce istenilmesi zorunludur.

(2) Aday veya isteklinin birinci fıkrada belirtilen belgelerden birini sunması yeterlidir. Serbest meslek erbabının iş hacmi serbest meslek kazanç defteri özeti ile belgelendirilir.

(3) Hizmet işleri ile ilgili ciro tutarını tevsik etmek üzere; yeminli mali müşavir veya serbest muhasebeci mali müşavirce standart forma uygun olarak düzenlenen belge sunulur.

(4) Toplam ciro; gelir tablosundaki brüt satışlar tutarından, satıştan iadeler, satış iskontoları ve diğer indirimlerin tutarları düşülmek suretiyle ulaşılan net satışlar tutarıdır.

(5Hizmet işleri ile ilgili ciro tutarının hesabında, yurt içinde ve yurt dışında, taahhüt altında devam eden hizmet işlerinin gerçekleştirilen kısmından veya bitirilen hizmet işlerinden elde edilen gelirlerin toplamı dikkate alınır.

(6) İş hacmini gösteren belgelere ilişkin kriterler aşağıdaki esaslara göre belirlenir:

a) Açık ihale usulüyle yapılan ihaleler ile Kanunun 21 inci maddesinin (b) ve (c) bentlerine göre yapılan ihalelerde, toplam cironun teklif edilen bedelin % 25’inden, hizmet işleri ile ilgili cironun ise teklif edilen bedelin % 15’inden az olmaması gerekir. Bu kriterlerden herhangi birini sağlayan ve sağladığı kritere ilişkin belgeyi sunan istekli yeterli kabul edilir.

…

(7) İlgili mevzuat uyarınca gelecek yıllara yaygın olarak gerçekleştirilecek işlerin, açık ihale usulüyle ve Kanunun 21 inci maddesinin (b) ve (c) bentlerine göre ihale edilmesi halinde, iş hacmine ilişkin oranların, bir yıldan fazla süreli işlerde 4/5’i, iki yıldan fazla süreli işlerde 3/5’i, üç yıldan fazla süreli işlerde ise 2/5’i alınarak hesaplanan oranlar yeterlik kriteri olarak belirlenir. Belli istekliler arasında ihale usulüyle yapılan ihalenin ön yeterlik aşaması ile Kanunun 21 inci maddesinin (a), (d) ve (e) bentlerine göre yapılan ihalelerin yeterlik aşamasında ise bu oranlara göre belirlenen parasal tutarlar asgari yeterlik kriteri olarak öngörülür.

(8) Altıncı ve yedinci fıkralardaki kriterleri bir önceki yılda sağlayamayanlar, son iki yıla ait belgelerini sunabilirler. Bu takdirde, son iki yılın parasal tutarlarının ortalaması üzerinden yeterlik kriterlerinin sağlanıp sağlanmadığına bakılır.

(9) İhale veya son başvuru tarihi yılın ilk dört ayında olan ihalelerde, bir önceki yıla ait gelir tablosunu sunmayanlar, iki önceki yılın gelir tablosunu sunabilirler. Bu gelir tablosunun yeterlik kriterini sağlayamaması halinde, iki önceki yılın ve üç önceki yılın gelir tabloları sunulabilir. Bu durumda, gelir tabloları sunulan yılların parasal tutarlarının ortalaması üzerinden yeterlik kriterlerinin sağlanıp sağlanmadığına bakılır.

(10) 213 sayılı Vergi Usul Kanununun 174 üncü maddesine göre takvim yılından farklı hesap dönemi belirlenen aday ve isteklinin gelir tablosu için bu hesap dönemi esas alınır.

(11) Gelir tablosunun veya serbest meslek kazanç defteri özetinin yeminli mali müşavir veya serbest muhasebeci mali müşavir ya da vergi dairesince onaylı olması zorunludur. Yabancı ülkede düzenlenen gelir tablosunun o ülke mevzuatına göre düzenlenmesi ve bu belgeyi düzenlemeye yetkili merci tarafından onaylanmış olması gereklidir.

…

(14) Aday veya isteklinin, ortak girişimin ortağı olarak gerçekleştirdiği hizmet işleri ile ilgili ciro tutarı; iş ortaklığındaki hissesi oranında, konsorsiyumda ise taahhüt ettikleri iş kısımları üzerinden hesaplanır.

(15) Aday veya isteklinin iş hacmi tutarının değerlendirilmesinde, kendi iş hacmi tutarı ile birlikte ortak olduğu ortak girişime/girişimlere ait iş hacmi tutarı da hissesi oranında dikkate alınarak toplanmak suretiyle toplam iş hacmi tutarı belirlenir. Bu durumda aday veya isteklinin iş hacmi tutarı kullanılan ortak girişimdeki/girişimlerdeki hisse oranını gösteren belgelerin de teklif kapsamında sunulması gerekmektedir.” hükmü,

İdari Şartname’nin “İhaleye katılabilmek için gereken belgeler ve yeterlik kriterleri” başlıklı 7’nci maddesinde “…7.4. Ekonomik ve mali yeterliğe ilişkin belgeler ve bu belgelerin taşıması gereken kriterler:

…

7.4.2. İsteklinin ihalenin yapıldığı yıldan önceki yıla ait yılsonu bilançosu veya eşdeğer belgeleri.

a) İlgili mevzuatı uyarınca bilançosunu yayımlatma zorunluluğu olan istekliler, yıl sonu bilançosunu veya bilançonun gerekli kriterleri sağlandığını gösteren bölümlerini,

b) İlgili mevzuatı uyarınca bilançosunu yayımlatma zorunluluğu olmayan istekliler, yılsonu bilançosunu veya bilançonun gerekli kriterleri sağladığını gösteren bölümlerini ya da bu kriterlerin sağlandığını göstermek üzere yeminli mali müşavir veya serbest muhasebeci mali müşavir tarafından standart forma uygun olarak düzenlenen belgeyi (Standart Form: KİK025.1/H) sunmaları gerekmektedir.

Sunulan bilanço veya eşdeğer belgelerde;

a) Belli sürelerde nakit akışını sağlayabilmesi için gerekli likiditeye ve kısa dönem (bir yıl) içinde borç ödeme gücüne sahip olup olmadığını gösteren cari oranın (dönen varlıklar/kısa vadeli borçlar) en az 0,75 olması, (hesaplama yapılırken; yıllara yaygın inşaat maliyetleri dönen varlıklardan, yıllara yaygın inşaat hakediş gelirleri ise kısa vadeli borçlardan düşülecektir),

b) Aktif varlıkların ne kadarının öz kaynaklardan oluştuğunu gösteren öz kaynak oranının (öz kaynaklar/toplam aktif) en az 0,15 olması, (hesaplama yapılırken, yıllara yaygın inşaat maliyetleri toplam aktiflerden düşülecektir),

c) Kısa vadeli banka borçlarının öz kaynaklara oranının 0,50'den küçük olması, ve belirtilen üç kriterin birlikte sağlanması zorunludur. Sunulan bilançolarda varsa yıllara yaygın inşaat maliyetleri ile yıllara yaygın inşaat hakediş gelirlerinin gösterilmesi gerekir.

Yukarıda belirtilen kriterleri bir önceki yılda sağlayamayanlar, son iki yıla ait belgelerini sunabilirler. Bu takdirde, son iki yılın parasal tutarlarının ortalaması üzerinden yeterlik kriterlerinin sağlanıp sağlanmadığına bakılır.

İhale veya son başvuru tarihi yılın ilk dört ayında olan ihalelerde, bir önceki yıla ait belgelerini sunmayanlar, iki önceki yıla ait belgelerini sunabilirler. Bu belgelerde yeterlik kriterini sağlayamayanlar ise iki önceki yılın belgeleri ile üç önceki yılın belgelerini sunabilirler. Bu durumda, belgeleri sunulan yılların parasal tutarlarının ortalaması üzerinden yeterlik kriterlerinin sağlanıp sağlanmadığına bakılır.

Bilanço veya bilançonun yukarıda belirtilen kriterlerin sağlandığını gösteren bölümlerinin ilgili mevzuatına göre düzenlenmiş ve yeminli mali müşavir veya serbest muhasebeci mali müşavir ya da vergi dairesince onaylanmış olması zorunludur. Yabancı ülkede düzenlenen bilanço veya bilançonun yukarıda belirtilen kriterlerin sağlandığını gösteren bölümlerinin ise o ülke mevzuatına göre düzenlenmesi ve bu belgeleri düzenlemeye yetkili merci tarafından onaylanmış olması gereklidir.

Yabancı ülkede düzenlenen yayımlanması zorunlu olmayan bilançoların veya bunların bölümlerinin ibraz edilmemesi durumunda, yukarıda belirtilen kriterlerin sağlandığı o ülke mevzuatına göre bu belgeleri düzenlemeye yetkili merci tarafından onaylanmış belge ile tevsik edilebilir.

Serbest meslek erbabı tarafından sunulan, ilgili mevzuatına göre düzenlenmiş ve onaylanmış serbest meslek kazanç defteri özetinde gösterilen değerlere göre, son yıla ait toplam gelirin toplam gidere oranının veya son iki yıla ait gelir ve giderlerin parasal tutarlarının ortalaması üzerinden bulunacak oranın en az (1,25) olması şartı aranır. Serbest meslek kazanç defteri özetinin yeminli mali müşavir veya serbest muhasebeci mali müşavir ya da vergi dairesince onaylı olması gerekir.

İsteklinin ortak girişim olması halinde, ortakların her birinin istenen belgeleri ayrı ayrı sunması ve yukarıda belirtilen kriterleri sağlaması zorunludur.

7.4.3. İstekli tarafından;

a) İhalenin yapıldığı yıldan önceki yıla ait toplam ciroyu gösteren gelir tablosunun,

b) Hizmet işleri ile ilgili ciro tutarını gösteren belgeler, birinin sunulması yeterlidir.

Hizmet işleri ile ilgili ciro tutarını tevsik etmek üzere; yeminli mali müşavir veya serbest muhasebeci mali müşavirce standart forma uygun olarak düzenlenen belge sunulur.

Hizmet işleri ile ilgili ciro tutarının hesabında, yurt içinde ve yurt dışında, taahhüt altında devam eden hizmet işlerinin gerçekleştirilen kısmından veya bitirilen hizmet işlerinden elde edilen gelirlerin toplamı dikkate alınır.

Toplam cironun teklif edilen bedelin % 20'sinden, hizmet işleri ile ilgili cironun ise teklif edilen bedelin % 12'sinden az olmaması gerekir. Bu kriterlerden herhangi birini sağlayan ve sağladığı kritere ilişkin belgeyi sunan istekli yeterli kabul edilir.

Bu kriterleri bir önceki yılda sağlayamayanlar, son iki yıla ait belgelerini sunabilirler. Bu takdirde, son iki yılın parasal tutarlarının ortalaması üzerinden yeterlik kriterlerinin sağlanıp sağlanmadığına bakılır.

Gelir tablosunun veya serbest meslek kazanç defteri özetinin, yeminli mali müşavir veya serbest muhasebeci mali müşavir ya da vergi dairesince onaylı olması zorunludur. Yabancı ülkede düzenlenen gelir tablosunun o ülke mevzuatına göre düzenlenmesi ve bu belgeyi düzenlemeye yetkili merci tarafından onaylanmış olması gereklidir.

İş ortaklığı olarak ihaleye katılan isteklilerde; iş hacmine ilişkin kriterlerin, her bir ortak tarafından iş ortaklığındaki hissesi oranında sağlanması zorunludur.

İsteklinin iş hacmi tutarının değerlendirilmesinde, kendi iş hacmi tutarı ile birlikte ortak olduğu ortak girişime/girişimlere ait iş hacmi tutarı da hissesi oranında dikkate alınarak toplanmak suretiyle toplam iş hacmi tutarı belirlenir. Bu durumda isteklinin iş hacmi tutarı kullanılan ortak girişimdeki/girişimlerdeki hisse oranını gösteren belgelerin de teklif kapsamında sunulması gerekmektedir.” düzenlemesi yer almaktadır.

Yukarıda aktarılan mevzuat hükümleri ile doküman düzenlemelerinden, bilançonun veya eşdeğer belgelerin istenildiği ihalelerde cari oranın (dönen varlıklar/kısa vadeli borçlar) en az 0,75 olmasının, öz kaynak oranının (öz kaynaklar/toplam aktif) en az 0,15 olmasının, kısa vadeli banka borçlarının öz kaynaklara oranının 0,50'den küçük olmasının ve belirtilen bu üç kriterin de birlikte sağlanmasının gerekli olduğu, iş hacmini gösteren belgelerin istenildiği ihalelerde, ihalenin yapıldığı yıldan önceki yıla ait toplam ciroyu gösteren gelir tablosu ile hizmet işleri ile ilgili ciro tutarını gösteren belgenin her ikisinin de idarelerce istenilmesinin zorunlu olduğu, istekli tarafından iş hacmini tevsik etmek amacıyla birinin sunulmasının yeterli olduğu, şikâyete konu ihalede toplam cironun teklif edilen bedelin % 20'sinden, hizmet işleri ile ilgili cironun ise teklif edilen bedelin % 12'sinden az olmaması gerektiği, ihale veya son başvuru tarihi yılın ilk dört ayında olan ihalelerde, bir önceki yıla ait belgelerini sunmayanlar, iki önceki yıla ait belgelerini sunabileceği ayrıca isteklilerin iş ortaklığı olarak ihaleye girmesi halinde iş hacmine ilişkin kriterlerin her bir ortak tarafından iş ortaklığındaki hissesi oranında sağlanması gerektiği anlaşılmıştır.

İhale üzerinde bırakılan Tuncay Nak. Hay. Sey. Tur. Oto. Pet. İnş. San. ve Tic. Ltd. Şti tarafından sunulan yeterlik bilgileri tablosunda;

“Ekonomik ve Mali Yeterliğe İlişkin Bilgiler” satırının “Bilanço Bilgileri (Yeterlik Değerlendirmesinde Esas Alınan Yıllar)” bölümünde 2023 yılına ait cari oranın, öz kaynak oranının ve kısa vadeli banka borçlarının öz kaynaklara oranının ayrı ayrı beyan edildiği,

“Ekonomik ve Mali Yeterliğe İlişkin Bilgiler” satırının “İş Hacmi Bilgileri” bölümünde yine 2023 ve 2022 yılına ait ciro tutarlarının ayrı ayrı beyan edildiği görülmüştür.

Yeterlik Bilgileri Tablosu’nda beyan edilen bilgilerin EKAP üzerinden sorgulanabildiği ve bu kapsamda;

Beyan edilen 2023 yılına ait bilanço bilgilerinde yer alan cari oran, özkaynak oranı ve kısa vadeli banka borçlarının öz kaynaklara oranının sırasıyla 3,49869337 / 0,18413502 / 0,31591823 şeklinde olduğu ve İdari Şartname’nin 7.4.2’nci maddesinde istenen kriterleri sağladığı,

Beyan edilen iş hacmi bilgilerinde yer alan 2023 yılı toplam ciro tutarının 408.898.199,19 TL olduğu ve bu tutarın teklif edilen toplam bedelin %20’sinden az olmadığı ve İdari Şartname’nin 7.4.3’üncü maddesinde istenen kriterlerin sağlandığı anlaşıldığından başvuru sahibinin bu husustaki iddialarının yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır.

Anılan istekli tarafından yeterlik bilgileri tablosunda beyan edilen bilanço ve eş değer belgeler ile iş hacmine ilişkin bilgilere Gelir İdaresi Başkanlığı ile yapılan entegrasyon kapsamında EKAP üzerinden ulaşılabildiği, tekliflerin değerlendirilmesi kapsamında idareler tarafından, itirazen şikâyetlerin sonuçlandırılması bakımından da Kurumca ilgili sayfalara doğrudan ulaşılabildiği göz önüne alındığında, gerek idare tarafından yapılan değerlendirmenin gerekse Kurum tarafından yapılan incelemenin güncel verilere dayandığı ve söz konusu bilgi ve belgelerin Yeterlik Bilgileri Tablolarında beyan edilenlerle uyumlu olduğu ve yeterlik kriterlerini de karşıladığı anlaşıldığından, belgenin YMM veya SMMM tarafından standart forma uygun şekilde düzenlenmediği yönündeki iddianın da yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır.

Diğer yandan, 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun 53’üncü maddesinin (j) fıkrasının 9’uncu alt bendinde “Başvuru sahibinin iddialarının tamamında haklı bulunması halinde, Kurul kararı ile itirazen şikâyet başvuru bedelinin başvuru sahibine iadesine karar verilir. Kurul kararının başvuru sahibine bildirimini izleyen otuz gün içinde başvuru sahibinin Kuruma yazılı talebi üzerine, bu talep tarihini izleyen otuz gün içinde Kurum tarafından itirazen şikâyet başvuru bedelinin iadesi yapılır ve son ödeme tarihine kadar geçen süre için faiz işlemez. Diğer hallerde başvuru bedeli iade edilmez.

Bu fıkranın (1) numaralı bendi uyarınca tahsil edilen bedel hiçbir durumda iade edilmez.” hükmü yer almaktadır.

Aktarılan Kanun hükmüne göre, başvuru sahibinin itirazen şikâyete konu iddialarının tamamında haklı bulunması halinde başvuru bedeli iadesinin söz konusu olabileceği dikkate alındığında, yukarıda yer verilen tespit ve değerlendirmeler neticesinde, başvuru sahibinin, iddialarının tamamında haklı bulunmadığı anlaşıldığından, başvuru bedelinin başvuru sahibine iadesi için Kanun’un öngördüğü şekilde "başvuru sahibinin iddialarının tamamında haklı bulunması" koşulunun gerçekleşmediği, dolayısıyla 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun 53’üncü maddesinin (j) fıkrasının 9’uncu alt bendi hükmü gereğince başvuru bedelinin iadesinin mümkün bulunmadığı anlaşılmıştır.

B) İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Yönetmelik’in 18’inci maddesi yönünden yapılan inceleme sonucunda herhangi bir aykırılık tespit edilmemiştir.

Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanun'un 65'inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen otuz gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere,

Anılan Kanun'un 54'üncü maddesinin onbirinci fıkrasının (c) bendi gereğince itirazen şikâyet başvurusunun reddine,

Oybirliği ile karar verildi.