KİK Kararı: 2025/UH.I-96 (8 Ocak 2025)

KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No : 2025/002
Gündem No : 11
Karar Tarihi : 08.01.2025
Karar No : 2025/UH.I-96
Toplantıya Katılan Üyeler

BAŞVURU SAHİBİ:

Dirui Rna Laboratuar Sistemleri ve Sağlık Ürünleri Sanayi Ticaret Limited Şirketi,

İHALEYİ YAPAN İDARE:

Artvin İl Sağlık Müdürlüğü,

BAŞVURUYA KONU İHALE:

2024/1512972 İhale Kayıt Numaralı “2025-2026 Yılları Artvin İl Sağlık Müdürlüğü Bağlı Sağlık Tesisleri Puan Karşılığı Laboratuvar Hizmeti Alımı” İhalesi

KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:

Artvin İl Sağlık Müdürlüğü tarafından 10.12.2024 tarihinde açık ihale usulü ile gerçekleştirilen “2025-2026 Yılları Artvin İl Sağlık Müdürlüğü Bağlı Sağlık Tesisleri Puan Karşılığı Laboratuvar Hizmeti Alımı” ihalesine ilişkin olarak Dirui Rna Laboratuar Sistemleri ve Sağlık Ürünleri Sanayi Ticaret Limited Şirketi’nin 03.12.2024 tarihinde yaptığı şikâyet başvurusunun, idarenin aynı tarihli tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibince 13.12.2024 tarih ve 173329 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 13.12.2024 tarihli dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunulmuştur.

Başvuruya ilişkin olarak 2024/1657 sayılı itirazen şikâyet dosyası kapsamında yapılan inceleme neticesinde esas inceleme raporu tanzim edilmiştir.

KARAR:

Esas inceleme raporu ve ekleri incelendi.

İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle,

1. İhalenin birinci kısmına ilişkin Teknik Şartname’nin D.5 maddesinde cihazların hızına ilişkin belirlenen özelliklerin sadece Roche markasının Cobas e601 modelini işaret ettiği,

2. Bahse konu kısma tek teklif sunulduğu, teklifin yaklaşık maliyetin üzerinde olduğu ve rekabetin sağlanmadığı iddia edilmektedir.

Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir.

1. Başvuru sahibinin 1’inci iddiasına ilişkin olarak:

4734 sayılı Kanun’un “Temel ilkeler” başlıklı beşinci maddesinde “İdareler, bu Kanuna göre yapılacak ihalelerde; saydamlığı, rekabeti, eşit muameleyi, güvenirliği, gizliliği, kamuoyu denetimini, ihtiyaçların uygun şartlarla ve zamanında karşılanmasını ve kaynakların verimli kullanılmasını sağlamakla sorumludur.” hükmü,

Aynı Kanun’un “Şartnameler” başlıklı 12’nci maddesinde “İhale konusu mal veya hizmet alımları ile yapım işlerinin her türlü özelliğini belirten idari ve teknik şartnamelerin idarelerce hazırlanması esastır. Ancak, mal veya hizmet alımları ile yapım işlerinin özelliği nedeniyle idarelerce hazırlanmasının mümkün olmadığının ihale yetkilisi tarafından onaylanması kaydıyla, teknik şartnameler bu Kanun hükümlerine göre hazırlattırılabilir.

İhale konusu mal veya hizmet alımları ile yapım işlerinin teknik kriterlerine ihale dokümanının bir parçası olan teknik şartnamelerde yer verilir. Belirlenecek teknik kriterler, verimliliği ve fonksiyonelliği sağlamaya yönelik olacak, rekabeti engelleyici hususlar içermeyecek ve bütün istekliler için fırsat eşitliği sağlayacaktır.

Teknik şartnamelerde, varsa ulusal ve/veya uluslararası teknik standartlara uygunluğu sağlamaya yönelik düzenlemeler de yapılır. Bu şartnamelerde teknik özelliklere ve tanımlamalara yer verilir. Belli bir marka, model, patent, menşei, kaynak veya ürün belirtilemez ve belirli bir marka veya modele yönelik özellik ve tanımlamalara yer verilmeyecektir.

Ancak, ulusal ve/veya uluslararası teknik standartların bulunmaması veya teknik özelliklerin belirlenmesinin mümkün olmaması hallerinde "veya dengi" ifadesine yer verilmek şartıyla marka veya model belirtilebilir” hükmü,

53’üncü maddesinin (b) bendinde “Kurum, görevlerinin yerine getirilmesinde resmi ve özel bütün kurum, kuruluş ve kişilerden belge, bilgi ve görüş isteyebilir.” hükmü yer almaktadır.

Teknik Şartname’nin “Sonuç Karşılığı Alınacak Hormon - Makroelisa Kitlerinin Özellikleri ve Kitler ile Birlikte Verilecek Hormon - Makroelisa Otoanalizörünün Teknik Özellikleri” başlıklı (D) kısmında “D.5. Kitler ile birlikte verilecek hormon-makroELİSA cihazlarının test kapasitesi;

Artvin Devlet Hastanesi için: Toplam hızları en az 650 test/saat olan en az 2 (iki), en çok 4 (dört) eş (aynı marka) cihaz

Hopa Devlet Hastanesi için: En az 180 test/saat hızlarında 2 (iki) adet cihaz

Arhavi Devlet Hastanesi için: En az 180 test/saat hızında bir adet cihaz

Borçka Devlet Hastanesi için: En az 125 test/saat hızında bir adet cihaz

Şavşat Devlet Hastanesi için: En az 125 test/saat hızında bir adet cihaz

Yusufeli Devlet Hastanesi için: En az 70 test/saat hızında bir adet cihaz

Murgul Devlet Hastanesi için: En az 20 test/saat hızında bir adet cihaz

Ardanuç Devlet Hastanesi için: En az 50 test/saat hızında bir adet cihaz” düzenlemesi bulunmaktadır.

İddia konusunun teknik hususlar içermesi nedeniyle 20.12.2024 tarihli ve 63582 sayılı yazı ile akademik bir kuruluştan teknik görüş istenilmiş olup, görüş isteme yazısında iddia konusu hususlara ve Teknik Şartname’ye yer verilerek, bilgi talep edilmiştir.

Akademik kuruluş tarafından gönderilen 31.12.2024 tarihli ve 2223448 sayılı yazı ekinde yer alan teknik görüşte “İddia edildiği gibi şartname tek bir markayı işaret etmemektedir.” ifadesine yer verildikten sonra, her bir hastane için talep edilen cihaz hızını karşılayan dört farklı markaya ait modelin sayıldığı görülmüş, görüş yazısı doğrultusunda bu husustaki iddianın yerinde olmadığı sonucuna ulaşılmıştır.

2. Başvuru sahibinin 2’nci iddiasına ilişkin olarak:

İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Yönetmelik’in “Başvuru süreleri” başlıklı 6’ncı maddesinde “(1) İdareye şikâyet süresi; ihale sürecindeki şikâyete konu işlem veya eylemlerin farkına varıldığı veya farkına varılmış olması gerektiği tarihi izleyen günden itibaren Kanunun 21 inci maddesinin birinci fıkrasının (b) ve (c) bentlerine göre yapılan ihalelere yönelik başvurularda beş gün, diğer hallerde on gündür.

(2) Ancak, ilan ile ön yeterlik veya ihale dokümanına yönelik şikâyetler, birinci fıkradaki süreleri aşmamak kaydıyla başvuru veya teklif sunulmadan önce en geç ihale veya son başvuru tarihinden üç iş günü öncesine kadar yapılabilir.

(3) Kuruma itirazen şikâyet süresi; şikâyet veya itirazen şikâyet üzerine idare tarafından alınan iptal kararına karşı yapılacak başvurularda beş gün, diğer hallerde on gündür.” hükmü,

Aynı Yönetmelik’in “Sürelerle ilgili genel esaslar” başlıklı 7’nci maddesinde “Süreler;

…

c) İdarenin işlem veya eylemlerine karşı yapılacak başvurularda şikâyete yol açan durumun farkına varıldığı yahut farkına varılmış olması gerektiği tarihi,

ç) Şikâyet üzerine idare tarafından verilen kararın bildirildiği veya bildirilmiş sayıldığı tarihi, on gün içerisinde karar alınmaması halinde ise bu sürenin bitimini,

d) İhalenin iptali kararına karşı yapılan itirazen şikâyet başvurularında ise iptal kararının bildirildiği veya bildirilmiş sayıldığı tarihi,

izleyen günden itibaren başlar.

Tatil günleri sürelere dahildir. Sürenin son gününün tatil gününe rastlaması halinde, süre tatil gününü izleyen ilk iş gününün bitimine kadar uzar. Ancak, ilan ile ön yeterlik veya ihale dokümanına yönelik şikâyet başvurularının, ihale veya son başvuru tarihinden üç iş günü öncesine kadar yapılması zorunludur.” hükmü,

“Başvuruların şekil unsurları” başlıklı 8’inci maddesinin onuncu fıkrasında “İdarenin şikâyet üzerine aldığı kararda belirtilen hususlar hariç, şikâyet başvurusunda belirtilmeyen hususlar itirazen şikâyet başvurusuna konu edilemez ” hükmü,

İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Tebliğ’in “Kurum tarafından yapılacak işlemler” başlıklı 12’nci maddesinin ikinci fıkrasında “… İdareye başvuru konularının yanı sıra yeni konular da eklenerek Kuruma başvurulması halinde ise, itirazen şikâyet başvurusunun incelenmesinde idareye başvurusu konusu edilmeyen hususlar dikkate alınmaz” açıklaması yer almaktadır.

İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Yönetmelik’in “Başvuruların şekil unsurları” başlıklı 8’inci maddesinin onuncu fıkrasında yer alan hüküm ile İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Tebliğ’in “Kurum tarafından yapılacak işlemler” başlıklı 12’nci maddesinin ikinci fıkrasında yer alan açıklamada şikâyet başvurusunda belirtilmeyen hususların itirazen şikâyet başvurusuna konu edilemeyeceğini açıkça ifade etmektedir.

Dolayısıyla, söz konusu mevzuat uyarınca, başvuru sahibi tarafından öncelikle idareye şikâyet başvurusunda bulunulması gerektiğinden ve bu iki aşamalı idari başvuru yolunda şikâyet yoluna başvurulmadan itirazen şikâyet yoluna başvurulamayacağından, şikâyet başvurusunda ileri sürülmeyen iddiaların da itirazen şikâyet başvurusunda ileri sürülmesi mümkün olamayacaktır.

Bu çerçevede, şikâyet başvurusu, Kurul kararının alınmasından önceki süreçte uyuşmazlık konusu hususla ilgili tarafların haklarını veya mevcut hukuki durumlarını sınırlayan ya da değiştiren bir zorunlu idari başvuru yolu olup, idarelere kendi vakıa, gerekçe ve delillerini ileri sürme fırsatı tanıyarak Kurul kararına ilişkin idari usulün bir parçası olması nedeniyle, önemli bir usuli güvence teşkil etmektedir.

Başvuru sahibinin ikinci iddiasının idareye şikâyet başvurusuna konu edilmediği, iddia konusunun 10.12.2024 günü gerçekleşen ihalede sunulan teklife ve yaklaşık maliyete ilişkin olduğu, başvuru sahibinin ihaleye teklif sunmadığı ve istekli sıfatını haiz olmadığı, iddiaların ilk kez 13.12.2024 tarihinde Kurum kayıtlarına alınan itirazen şikâyet başvurusunda yer aldığı, ihale komisyonu kararının tarihinin ise ancak 03.01.2025 günü ihaleye teklif sunan isteklilere tebliğ edildiği anlaşılmıştır.

Netice itibarıyla, yukarıda aktarılan mevzuat uyarınca idareye şikâyet başvurusunda dile getirilmeyen hususların, şikâyet başvurusu üzerine idare tarafından alınan kararda belirtilen hususlar hariç, itirazen şikâyet başvurusuna konu edilemeyeceğinden başvuru sahibinin ikinci iddiasının şekil yönünden reddedilmesi gerektiği sonucuna varılmıştır.

Buna ek olarak, 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun 53’üncü maddesinin (j) fıkrasının 9’uncu alt bendinde “Başvuru sahibinin iddialarının tamamında haklı bulunması halinde, Kurul kararı ile itirazen şikâyet başvuru bedelinin başvuru sahibine iadesine karar verilir. Kurul kararının başvuru sahibine bildirimini izleyen otuz gün içinde başvuru sahibinin Kuruma yazılı talebi üzerine, bu talep tarihini izleyen otuz gün içinde Kurum tarafından itirazen şikâyet başvuru bedelinin iadesi yapılır ve son ödeme tarihine kadar geçen süre için faiz işlemez. Diğer hallerde başvuru bedeli iade edilmez.

Bu fıkranın (1) numaralı bendi uyarınca tahsil edilen bedel hiçbir durumda iade edilmez.” hükmü yer almaktadır.

Aktarılan Kanun hükmüne göre, başvuru sahibinin itirazen şikâyete konu iddialarının tamamında haklı bulunması halinde başvuru bedeli iadesinin söz konusu olabileceği dikkate alındığında, yukarıda yer verilen tespit ve değerlendirmeler neticesinde, başvuru sahibinin, iddialarının tamamında haklı bulunmadığı anlaşıldığından başvuru bedelinin başvuru sahibine iadesi için Kanun’un öngördüğü şekilde "başvuru sahibinin iddialarının tamamında haklı bulunması" koşulunun gerçekleşmediği, dolayısıyla 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun 53’üncü maddesinin (j) fıkrasının 9’uncu alt bendi hükmü gereğince başvuru bedelinin iadesinin mümkün bulunmadığı sonucuna varılmıştır.

Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanun'un 65'inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen otuz gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere,

Anılan Kanun'un 54'üncü maddesinin onbirinci fıkrasının (c) bendi gereğince itirazen şikâyet başvurusunun reddine,

Oybirliği ile karar verildi.