KİK Kararı: 2025/UH.I-72 (2 Ocak 2025)

KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No : 2025/001
Gündem No : 78
Karar Tarihi : 02.01.2025
Karar No : 2025/UH.I-72
Toplantıya Katılan Üyeler

BAŞVURU SAHİBİ:

Disera Tıb. Mal. Loj. San. ve Tic. A.Ş.,

İHALEYİ YAPAN İDARE:

Ödemiş Devlet Hastanesi,

BAŞVURUYA KONU İHALE:

2024/1444219 İhale Kayıt Numaralı “2025 Yılı 3 Kısım Laboratuvar Cihazları Hizmet Alımı” İhalesi

KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:

Ödemiş Devlet Hastanesi tarafından 22.11.2024 tarihinde açık ihale usulü ile gerçekleştirilen “2025 Yılı 3 Kısım Laboratuvar Cihazları Hizmet Alımı” ihalesine ilişkin olarak Disera Tıb. Mal. Loj. San. ve Tic. A.Ş.nin 12.12.2024 tarihinde yaptığı şikâyet başvurusunun, idarenin 16.12.2024 tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibince 16.12.2024 tarih ve 173499 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 16.12.2024 tarihli dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunulmuştur.

Başvuruya ilişkin olarak 2024/1694 sayılı itirazen şikâyet dosyası kapsamında yapılan inceleme neticesinde esas inceleme raporu tanzim edilmiştir.

KARAR:

Esas inceleme raporu ve ekleri incelendi.

İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle,

1. İhalenin 2’nci kısmı üzerinde bırakılan istekli tarafından sunulan aşırı düşük teklif açıklamalarının uygun olmadığı şöyle ki;

• Üçüncü kişilerden alınan fiyat tekliflerinin mevzuata uygun olmadığı,

- İsteklinin kendi ürettiği, aldığı veya sattığı mallara ilişkin düzenlenmiş maliyet/satış tutarı tespit tutanağının (Ek-O.7) formları standart forma uygun olarak düzenlenmediği,

- Fatura bilgileri tablosunun standart forma uygun doldurulmadığı, ilan tarihinden önceki veya ondan önceki üç aya ilişkin faturaların kullanılmadığı, bu döneme ilişkin faturaların tamamının sunulmadığı,

- Maliyete dayalı yapılan açıklamada beyan edilen üç aylık sürede ihale konusu işte kullanılacak kitlerin miktarının en az yarısı kadar alım yapılmış olması gerektiği halde bu miktarda bir alım yapılmadığı,

- Satışlara dayalı yapılan açıklamada beyan edilen 3 aylık sürede ihale konusu işte kullanılacak kitlerin miktarının en az 1/20’si kadar satış yapmış olması gerektiği halde bu miktarda bir satış yapılmadığı,

- Son veya bir önceki geçici vergi beyanname döneminde 4734 sayılı Kanun kapsamındaki idarelere açıklama konusu mala ilişkin yaptığı ve idarece kabul edilen mala ilişkin sunulan faturalarda kaşe ve imza bulunmadığı, ayrıca bu faturalarla birlikte sunulması gereken muayene ve kabul tutanağının sunulmadığı,

2. Anılan istekli tarafından sunulan diğer belgelerin, belgelerin sunuluş şekline uygun sunulmadığı iddialarına yer verilmiştir.

A) Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir.

1. Başvuru sahibinin 1’inci iddiasına ilişkin olarak:

Kamu İhale Genel Tebliği’nin “Hizmet alımı ihalelerinde sınır değer tespiti ve aşırı düşük tekliflerin değerlendirilmesi” başlıklı 79’uncu maddesinde “Hizmet alımı ihalelerinde sınır değer tespiti ve aşırı düşük tekliflerin değerlendirilmesi

...

79.2. İhale ilanında ve dokümanında teklifi sınır değerin altında kalan isteklilerden açıklama isteneceği belirtilen hizmet alımı ihalelerinde, aşırı düşük tekliflerin değerlendirilmesi aşamasında aşağıdaki düzenlemelere göre işlem tesis edilmesi gerekmektedir.

79.2.1. Aşırı düşük tekliflere yönelik açıklama istenmesine ilişkin yazıda, isteklilerin yapacakları açıklamalara esas olacak önemli teklif bileşenlerinin, bütün istekliler için aynı unsurları içerecek şekilde belirtilmesi zorunludur. Aşırı düşük teklif açıklaması sunulması için isteklilere üç (3) iş gününden az olmamak üzere uygun bir süre verilir.” açıklaması,

İdari Şartname’nin “İhale konusu işe/alıma ilişkin bilgiler” başlıklı 2’nci maddesinde “2.1. İhale konusu işin/alımın;

a) Adı: 2025 Yılı 3 Kısım Laboratuvar Cihazları Hizmet Alımı

b) Türü: Hizmet alımı

c) İlgili Uygulama Yönetmeliği: Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği

ç) Yatırım proje no'su (yapım işlerinde): Bu madde boş bırakılmıştır.

d) Kodu:

e) Miktarı:

2025 YILI 3 KISIM LABORATUVAR CİHAZLARI HİZMET ALIMI

Ayrıntılı bilgi idari şartnamenin ekinde yer almaktadır.

f) İşin yapılacağı/malın teslim edileceği yer: Ödemiş Devlet Hastanesi Laboratuvar Deposuna Teslimat Yapılacaktır. Kurulum Hastanemiz Laboratuvar Birimine Yapılacaktır.” düzenlemesi,

Anılan Şartname’nin “Kısmi teklif verilmesi” başlıklı 20’nci maddesinde “20.1. Bu ihalede kısmi teklif verilebilir.

20.2. Bu ihaledeki kısım sayısı 3 dir. İhale kısımlarına ilişkin koşullar altta düzenlenmiştir;

Bu İhale 3 Kısım Olup Her Kısım İçin Ayrı Ayrı Teklif Verilebilir.” düzenlemesi,

Şartname’nin “Teklif fiyata dahil olan giderler” başlıklı 25’inci maddesinde “25.1. Sözleşmenin uygulanması sırasında, ilgili mevzuat gereğince ödenecek ulaşım, sigorta, vergi, resim ve harç giderleri teklif fiyatına dahildir.

25.2. 25.1. maddesinde yer alan gider kalemlerinde artış olması ya da benzeri yeni gider kalemlerinin oluşması hallerinde, teklif edilen fiyatın bu tür artış ya da farkları karşılayacak payı içerdiği kabul edilir. Yüklenici, bu artış ve farkları ileri sürerek herhangi bir hak talebinde bulunamaz.

25.3. Teklif fiyata dahil olan diğer giderler aşağıda belirtilmiştir:

25.3.1.

Kdv hariç, tüm vergi, resim, harç vb. mali yükümlülükler ile ulaştırma, nakliye, montaj, demontaj, eğitim, demonstrasyon, numuneler, idari ve teknik şartnamede belirtilen ve gider kalemi olarak kabul edilen tüm giderler teklif fiyata dahildir.

25.4. Sözleşme konusu işin bedelinin ödenmesi aşamasında doğacak Katma Değer Vergisi (KDV), ilgili mevzuatı çerçevesinde İdare tarafından yükleniciye ayrıca ödenir.

25.5. Bu madde boş bırakılmıştır.” düzenlemesi,

Aynı Şartname’nin “Aşırı düşük teklifler” başlıklı 33’üncü maddesinde “33.1. Teklifi sınır değerin altında kalan isteklilerden Kanunun 38 inci maddesine göre açıklama istenecektir. Bu kapsamda; ihale komisyonu sınır değerin altında kalan teklifleri aşırı düşük teklif olarak tespit eder ve bu teklif sahiplerinden Kurum tarafından belirlenen kriterlere göre teklifte önemli olduğunu tespit ettiği bileşenler ile ilgili ayrıntıları yazılı olarak ister. İhale komisyonu;

a) Verilen hizmetin ekonomik olması,

b) Seçilen teknik çözümler ve teklif sahibinin işin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar,

c) Teklif edilen hizmetin özgünlüğü,

gibi hususlarda yapılan yazılı açıklamaları dikkate alarak aşırı düşük teklifleri değerlendirir. Bu değerlendirme sonucunda, açıklamaları yeterli görülmeyen veya yazılı açıklamada bulunmayan isteklilerin teklifi reddedilir.” düzenlemesi bulunmaktadır.

İlgili düzenlemelerden söz konusu işin 3 kısım laboratuvar cihazları hizmet alımı işi olduğu, itirazen şikayete konu edilen kısmın ise ihalenin 2’nci kısmı (Sonuç Karşılığı Tam Otomatize Makro Elisa Cihazı Hizmet Alımı) olduğu anlaşılmıştır.

İdarece yapılan değerlendirme neticesinde teklifi aşırı düşük olarak nitelendirilen Loji Pharma Sağ. A.Ş.ye 25.11.2024 tarihli aşırı düşük teklif sorgulama yazısı gönderilmiş, söz konusu yazının ekinde yer alan tabloda açıklanması istenen önemli teklif bileşenlerinin “cihaz maliyeti”, “laboratuvar test kiti maliyeti”, “laboratuvar sarf malzeme maliyeti” ve “diğer” şeklinde belirlendiği görülmüştür.

Loji Pharma Sağ. A.Ş. tarafından sunulan aşırı düşük teklif açıklamasının idarece uygun bulunduğu görülmüştür.

Yukarıdaki mevzuat alıntılarından; ihale komisyonu tarafından isteklilerin teklifleri değerlendirildikten sonra diğer tekliflere veya yaklaşık maliyete göre teklifi aşırı düşük olan istekliler belirlenerek teklifleri reddetmeden önce teklifte önemli olduğu tespit edilen bileşenlerle ilgili yazılı açıklama istenileceği, istekliler tarafından aşırı düşük tekliflerine ilişkin Kamu İhale Genel Tebliği’nin 79.2.2’nci maddesinde belirtilen yöntemler kullanılarak belgeye dayalı açıklama yapılacağı ve yapılan açıklamalar Tebliğ’in 79’uncu maddesine göre değerlendirilerek mevzuata uygun açıklama sunmayan isteklilerin tekliflerinin reddedileceği anlaşılmıştır.

İsteklilerin aşırı düşük teklif açıklamalarını geçerli şekilde yapabilmeleri ve isteklilerin açıklamalarının sağlıklı değerlendirilebilmesi için idareler tarafından aşırı düşük teklif sorgulamasının mevzuata uygun olarak yapılması gerektiği, mevcut ihalenin aşırı düşük teklif sorgulama yazısında “diğer” başlığı altında yer alan girdilerin ne olduğunun açıkça ifade edilmediği, diğer bir anlatımla ihale konusu işin yerine getirilebilmesi için teklif fiyata dâhil olan giderlerden hangilerinin önemli teklif bileşeni tespit edilerek açıklamaya esas alınacağının belirtilmediği dolayısıyla isteklilerin geçerli açıklama yapılabilme ve idarece açıklamaların sağlıklı değerlendirebilme imkânının bulunmadığı anlaşıldığından idare tarafından teklif fiyata dâhil giderler arasından isteklilerin açıklamalarına esas olacak önemli teklif bileşenlerinin net bir şekilde belirlenerek aşırı düşük teklif sorgulamasının yenilenmesi gerektiği sonucuna varılmıştır.

2. Başvuru sahibinin 2’nci iddiasına ilişkin olarak:

İdari Şartname’nin “Belgelerin sunuluş şekli” başlıklı 7’nci maddesinde “7.9.1. İdarece talep edilmesi halinde istekliler tarafından, e-teklifleri kapsamında beyan edilen bilgi ve belgelerden EKAP veya diğer kamu kurum ve kuruluşları ile kamu kurumu niteliğindeki meslek kuruluşlarının internet sayfası üzerinden sorgulanarak teyit edilemeyenler ekleri ile birlikte bu maddede düzenlenen şekil kurallarına uygun olarak sunulur.

7.9.2. İstekliler, bu madde kapsamında idarece talep edilen belgelerin aslını veya aslına uygunluğu noterce onaylanmış örneklerini vermek zorundadır. Ancak, Türkiye Ticaret Sicili Gazetesi Nizamnamesinin 9 uncu maddesinde yer alan hüküm çerçevesinde Gazete idaresince veya Türkiye Odalar ve Borsalar Birliğine bağlı odalarca "aslının aynıdır" şeklinde onaylanarak isteklilere verilen Ticaret Sicili Gazetesi suretleri ile bunların noter onaylı suretleri de kabul edilecektir.

7.9.3. Noter onaylı belgelerin aslına uygun olduğunu belirten bir şerh taşıması zorunlu olup, sureti veya fotokopisi görülerek onaylanmış olanlar ile "ibraz edilenin aynıdır" veya bu anlama gelecek bir şerh taşıyanlar geçerli kabul edilmeyecektir.

7.9.4. İstekliler, istenen belgelerin aslı yerine belgelerin tesliminden önce İdare tarafından "aslı idarece görülmüştür" veya bu anlama gelecek şekilde şerh düşülen suretlerini sunabilirler.” düzenlemesi bulunmaktadır.

İlgili düzenlemelerden idarece talep edilmesi halinde istekliler tarafından, e-teklifleri kapsamında beyan edilen bilgi ve belgelerden EKAP veya diğer kamu kurum ve kuruluşları ile kamu kurumu niteliğindeki meslek kuruluşlarının internet sayfası üzerinden sorgulanarak teyit edilemeyenlerin ekleri ile birlikte ilgili maddede düzenlenen şekil kurallarına uygun olarak sunulacağı, isteklilerce idarece talep edilen belgelerin aslını veya aslına uygunluğu noterce onaylanmış örneklerinin sunulacağı, ancak, Türkiye Ticaret Sicili Gazetesi Nizamnamesi’nin 9’uncu maddesinde yer alan hüküm çerçevesinde Gazete idaresince veya Türkiye Odalar ve Borsalar Birliğine bağlı odalarca "aslının aynıdır" şeklinde onaylanarak isteklilere verilen Ticaret Sicili Gazetesi suretleri ile bunların noter onaylı suretleri de kabul edileceği, noter onaylı belgelerin aslına uygun olduğunu belirten bir şerh taşımasının zorunlu olduğu, isteklilerin, istenen belgelerin aslı yerine belgelerin tesliminden önce idare tarafından "aslı idarece görülmüştür" veya bu anlama gelecek şekilde şerh düşülen suretlerini de sunabileceği anlaşılmıştır.

İdarece gönderilen 25.11.2024 tarihli yazı ile ürün güvenlik bilgi formu, yaş belgesi, Teknik Şarname'ye uygunluk, eğitim taahhütnamesi, garanti taahhütnamesi, demo taahhütnamesi, kullanım kılavuzu belgelerinin sunulmasının istenildiği anlaşılmıştır.

İdarenin talebi üzerine Loji Pharma Sağ. A.Ş. tarafından sunulan belgeler incelendiğinde, tüm belgelerin aslı idarece görülmüş örneklerinin sunulduğu görülmüş, bu bağlamda belgelerin sunuluş şekline ilişkin şartların karşılandığı anlaşıldığından başvuru sahibi isteklinin iddiasının yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır.

Diğer taraftan, 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun 53’üncü maddesinde “Başvuru sahibinin iddialarının tamamında haklı bulunması halinde, Kurul kararı ile itirazen şikâyet başvuru bedelinin başvuru sahibine iadesine karar verilir. Kurul kararının başvuru sahibine bildirimini izleyen otuz gün içinde başvuru sahibinin Kuruma yazılı talebi üzerine, bu talep tarihini izleyen otuz gün içinde Kurum tarafından itirazen şikâyet başvuru bedelinin iadesi yapılır ve son ödeme tarihine kadar geçen süre için faiz işlemez. Diğer hallerde başvuru bedeli iade edilmez.” hükmü bulunmaktadır.

Başvuru sahibinin itirazen şikâyete konu iddialarının tamamında haklı bulunması halinde başvuru bedeli iadesinin söz konusu olabileceği dikkate alındığında, yukarıdaki tespit ve değerlendirmeler neticesinde başvuru sahibinin iddialarının tamamında haklı bulunmadığı anlaşıldığından başvuru bedelinin başvuru sahibine iadesi için anılan Kanunun öngördüğü şekilde “başvuru sahibinin iddialarında haklı bulunması” koşulunun gerçekleşmediği dolayısıyla 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun 53’üncü maddesinin aktarılan hükmü gereğince başvuru bedelinin iadesinin mümkün olmadığı anlaşılmıştır.

B) İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Yönetmelik’in 18’inci maddesi yönünden yapılan inceleme sonucunda herhangi bir aykırılık tespit edilmemiştir.

Sonuç olarak, yukarıda belirtilen mevzuata aykırılıkların düzeltici işlemle giderilebilecek nitelikte olduğu tespit edildiğinden, idarece isteklilerin açıklamalarına esas olacak önemli teklif bileşenleri net bir biçimde belirlenerek aşırı düşük teklif sorgulamasının yenilenmesi ve bu aşamadan sonraki ihale işlemlerinin mevzuata uygun olarak yeniden gerçekleştirilmesi gerekmektedir.

Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanun'un 65'inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen otuz gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere,

Anılan Kanun'un 54'üncü maddesinin onbirinci fıkrasının (b) bendi gereğince düzeltici işlem belirlenmesine,

Oybirliği ile karar verildi.