KİK Kararı: 2025/UH.I-246 (15 Ocak 2025)

KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No : 2025/003
Gündem No : 94
Karar Tarihi : 15.01.2025
Karar No : 2025/UH.I-246
Toplantıya Katılan Üyeler

BAŞVURU SAHİBİ:

Yapı Diyarı Elektrik Hırdavat Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi,

İHALEYİ YAPAN İDARE:

Çekmeköy Belediye Başkanlığı Destek Hizmetleri Müdürlüğü,

BAŞVURUYA KONU İHALE:

2024/1572212 İhale Kayıt Numaralı “Araç Kiralama Hizmeti Alımı” İhalesi

KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:

Çekmeköy Belediye Başkanlığı Destek Hizmetleri Müdürlüğü tarafından 20.12.2024 tarihinde açık ihale usulü ile gerçekleştirilen “Araç Kiralama Hizmeti Alımı” ihalesine ilişkin olarak Yapı Diyarı Elektrik Hırdavat Sanayi ve Ticaret Limited Şirketinin 16.12.2024 tarihinde yaptığı şikâyet başvurusunun, idarenin 18.12.2024 tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibince 26.12.2024 tarih ve 174364 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 26.12.2024 tarihli dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunulmuştur.

Başvuruya ilişkin olarak 2024/1809 sayılı itirazen şikâyet dosyası kapsamında yapılan inceleme neticesinde esas inceleme raporu tanzim edilmiştir.

KARAR:

Esas inceleme raporu ve ekleri incelendi.

İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle,

1. Teknik Şartname’de ihale konusu işte çalıştırılacak 33 araç grubundan 23 araç grubunda bulunan araçların en az 2023 model, diğer araç gruplarında bulunan araçların ise 2022 ve 2021 model olmasının istenildiği, böylelikle ihalede çalıştırılacak araçların çoğunluğunun 1 yaşında, kalan araçların ise 2 ve 3 yaş aralığında olacak şekilde belirlendiği, özellikle 12, 13, 14, 16 ve 24’üncü gruplarda yer alan araçların; piyasadan teminin zor, yatırım maliyetlerinin yüksek ve belirtilen işe başlama tarihi itibariyle tedarikinin imkansız olduğu, bu nedenle ihalede istekliler açısından fırsat eşitliğinin sağlanmadığı ve Kamu İhale Kanunu’nun 5’inci maddesine aykırı olarak rekabeti daraltacak şekilde teknik özelliklerin ve model yıllarının belirlendiği, dolayısıyla ihalenin iptal edilmesi gerektiği,

2. İdari Şartname’nin 7.5.4’üncü maddesinde “İstekliler Birim Fiyat Teklif Cetvelinin 1, 2. ve 4. Sıra Numaralı Araçlar İçin Teklif ettikleri araçların Marka, Model ve Tip durumlarını belirten detaylı Kasko Değer Listesini Teklif Ekinde Sunmak Zorundadır.” düzenlemesinin yer aldığı, ancak 5 sıralı numaralı grupta yer alan çift kabin kamyonet için kasko değer listesinin teklif ekinde sunulmasının istenilmediği, Gelir İdaresi Başkanlığının B.07.0.02.GİB.0.61/6153-1 sayılı ve “Çift kabin kamyonet” konulu iç genelgesinde çift kabin kamyonetin panelvan sınıfı içerisinde değerlendirildiği, dolayısıyla söz konusu araçlara ilişkin olarak Hizmet Alımı Suretiyle Taşıt Edinilmesine İlişkin Esas ve Usullerde kiralama yapılması ve İdari Şartname’nin 7.5.4’üncü maddesinde istenilen listeye dahil edilmesi gerektiği, söz konusu düzenlemenin tekliflerin oluşturulması aşamasında isteklileri yanıltıcı nitelikte olduğu ve tekliflerin değerlendirmesinin de sağlıklı bir şekilde yapılamayacağı, bu nedenle ihalenin iptal edilmesi gerektiği,

3. Sözleşme Tasarısı’nın 12.1.1’inci maddesinde hakediş ödemelerinin Hizmet İşleri Genel Şartnamesine aykırı olarak vadelendirildiği, bu nedenle söz konusu düzenlemenin mevzuata aykırılık teşkil ettiği,

4. Sözleşme Tasarısı’nın 12.1’inci maddesinde Hizmet İşleri Genel Şartnamesine aykırı olarak ödemelerin tahakkuktan itibaren hangi gün ve vadede ödeneceğinin belirtilmemesinin mevzuata aykırı olduğu,

5. Teknik Şartname’nin C.20’nci maddesinde işin ifasında çalıştırılacak araçların giydirme işlemlerinin tamamlanmış olarak idareye teslim edilmesinin zorunlu tutulduğu, sözleşme imzalandıktan sonra bahse konu giydirme işleminin işe başlama tarihinde yapılmasının hayatın olağan akışına aykırı olduğu, ihalede işyeri teslimin yapılmayacağı ve sözleşmenin imzalandığı tarihten itibaren 5 gün içinde işe başlanacağı dikkate alındığında, araçların 5 gün içinde giydirme işlemi tamamlanarak tesliminin imkansız olduğu, söz konusu düzenleme temel ilkelere aykırı olduğundan ihalenin iptal edilmesi gerektiği,

6. Teknik Şartname’nin C.25’inci maddesinde araçlara ait teknik belgelerin sunulmaması durumunda ağır aykırılık halinin uygulanacağının düzenlendiği, ancak Sözleşme Tasarısı’nın 16.1.3’üncü maddesinde ise sadece araçların teslim edilmemesi halinin ağır aykırılık hali olarak belirlendiği, bu nedenle söz konusu düzenlemeler arasında tutarsızlık ve çelişki bulunduğu,

7. Teknik Şartname’nin D.8’inci maddesinde ihalede çalıştırılacak araçlar için idare personeline eğitim verileceğinin ve eğitim giderlerinin yüklenici tarafından karşılanacağının düzenlendiği, ancak idarenin spesifik özellikli araçlardan kastının hangi ve kaç adet araç olacağının belirtmemesi ve bu araçlar için mutabakata bağlı eğitim saatlerinin ortalama bile olsa kaç saat olacağının muğlak ifadeler ile belirtilmesinin işin maliyetlendirilmesine engel teşkil ettiği ve teklif hazırlanmasında tereddüte yol açtığı,

8. Teknik Şartname’nin C.19’uncu maddesinde Temizlik İşleri Müdürlüğü bünyesinde kullanılacak olan araçlar ve iş makineleri için şantiye içerisinde günlük olarak yıkama işleminin yapılacağının belirtildiği, ancak bu araçların Teknik Şartnamede belirtilen hangi araç gruplarından oluştuğu belirsiz olduğundan bu maliyete ilişkin belirlemenin yapılamadığı ve söz konusu düzenlemenin tekliflerin hazırlanmasına engel teşkil ettiği iddialarına yer verilmiştir.

Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir.

1. Başvuru sahibinin 1’inci iddiasına ilişkin olarak:

4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun “Temel ilkeler” başlıklı 5’inci maddesinde “İdareler, bu Kanuna göre yapılacak ihalelerde; saydamlığı, rekabeti, eşit muameleyi, güvenirliği, gizliliği, kamuoyu denetimini, ihtiyaçların uygun şartlarla ve zamanında karşılanmasını ve kaynakların verimli kullanılmasını sağlamakla sorumludur.” hükmü,

“Şartnameler” başlıklı 12’nci maddesinde “İhale konusu mal veya hizmet alımları ile yapım işlerinin her türlü özelliğini belirten idari ve teknik şartnamelerin idarelerce hazırlanması esastır. Ancak, mal veya hizmet alımları ile yapım işlerinin özelliği nedeniyle idarelerce hazırlanmasının mümkün olmadığının ihale yetkilisi tarafından onaylanması kaydıyla, teknik şartnameler bu Kanun hükümlerine göre hazırlattırılabilir.

İhale konusu mal veya hizmet alımları ile yapım işlerinin teknik kriterlerine ihale dokümanının bir parçası olan teknik şartnamelerde yer verilir. Belirlenecek teknik kriterler, verimliliği ve fonksiyonelliği sağlamaya yönelik olacak, rekabeti engelleyici hususlar içermeyecek ve bütün istekliler için fırsat eşitliği sağlayacaktır.

Teknik şartnamelerde, varsa ulusal ve/veya uluslararası teknik standartlara uygunluğu sağlamaya yönelik düzenlemeler de yapılır. Bu şartnamelerde teknik özelliklere ve tanımlamalara yer verilir. Belli bir marka, model, patent, menşei, kaynak veya ürün belirtilemez ve belirli bir marka veya modele yönelik özellik ve tanımlamalara yer verilmeyecektir.

Ancak, ulusal ve/veya uluslararası teknik standartların bulunmaması veya teknik özelliklerin belirlenmesinin mümkün olmaması hallerinde "veya dengi" ifadesine yer verilmek şartıyla marka veya model belirtilebilir.” hükmü,

“İdareye şikayet başvurusu” başlıklı 55’inci maddesinde “Şikâyet başvurusu, ihale sürecindeki işlem veya eylemlerin hukuka aykırılığı iddiasıyla bu işlem veya eylemlerin farkına varıldığı veya farkına varılmış olması gereken tarihi izleyen günden itibaren 21 inci maddenin (b) ve (c) bentlerine göre yapılan ihalelerde beş gün, diğer hallerde ise on gün içinde ve sözleşmenin imzalanmasından önce, ihaleyi yapan idareye yapılır. İlanda yer alan hususlara yönelik başvuruların süresi ilk ilan tarihinden, ön yeterlik veya ihale dokümanının ilana yansımayan diğer hükümlerine yönelik başvuruların süresi ise dokümanın satın alındığı tarihte başlar.

İlan, ön yeterlik veya ihale dokümanına ilişkin şikâyetler birinci fıkradaki süreleri aşmamak üzere en geç ihale veya son başvuru tarihinden üç iş günü öncesine kadar yapılabilir…” hükmü yer almaktadır.

İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Yönetmelik’in “Başvuru süreleri” başlıklı 6’ncı maddesinde “(1) İdareye şikâyet süresi; ihale sürecindeki şikâyete konu işlem veya eylemlerin farkına varıldığı veya farkına varılmış olması gerektiği tarihi izleyen günden itibaren Kanunun 21 inci maddesinin birinci fıkrasının (b) ve (c) bentlerine göre yapılan ihalelere yönelik başvurularda beş gün, diğer hallerde on gündür.

(2) Ancak, ilan ile ön yeterlik veya ihale dokümanına yönelik şikâyetler, birinci fıkradaki süreleri aşmamak kaydıyla başvuru veya teklif sunulmadan önce en geç ihale veya son başvuru tarihinden üç iş günü öncesine kadar yapılabilir.” hükmü,

“Sürelerle ilgili genel esaslar” başlıklı 7’nci maddesinin birinci fıkrasında “(1) Süreler;

a) İlana yönelik başvurularda ilk ilan tarihini,

b) Ön yeterlik veya ihale dokümanının ilana yansımayan hükümleri için dokümanın satın alındığı tarihi, belli istekliler arasında ihale usulü ile yapılan danışmanlık hizmet alımı ihalelerinde ihale dokümanının teslim alındığı tarihi, zeyilnameye yönelik başvurularda ise zeyilnamenin bildirildiği tarihi, …

izleyen günden itibaren başlar.” hükmü yer almaktadır.

17.05.2024 tarihli ve 32549 sayılı Resmi Gazetede yayımlanan 2024/7 sayılı Genelge içerisinde “…Ayrıca hizmet alımı suretiyle edinilecek taşıtlarda model yılı yeni araçlar yerine ekonomik olması durumunda binek ve station wagon cinsi taşıtlarda 10 yaşını, diğer taşıtlarda 15 yaşını doldurmamış olmak kaydıyla model yılı yeni olmayan araçlara öncelik verilecektir.” açıklaması yer almaktadır.

İdari Şartname’nin “İhale konusu işe/alıma ilişkin bilgiler” başlıklı 2’nci maddesinde “2.1. İhale konusu işin/alımın;

a) Adı: ARAÇ KİRALAMA HİZMETİ ALIMI

b) Türü: Hizmet alımı

c) İlgili Uygulama Yönetmeliği: Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği

ç) Yatırım proje no'su (yapım işlerinde): Bu madde boş bırakılmıştır.

d) Kodu:

e) Miktarı:

33 KALEM ARAÇ KİRALAMA

Ayrıntılı bilgi idari şartnamenin ekinde yer almaktadır.

f) İşin yapılacağı/malın teslim edileceği yer: ÇEKMEKÖY İLÇESİ” düzenlemesi yer almaktadır.

Sözleşme Tasarısının “İşin süresi” başlıklı 9’uncu maddesinde “9.1. İşin süresi, işe başlama tarihinden itibaren 36 (OtuzAltı) aydır.

9.2. Bu sözleşmenin uygulanmasında sürelerin hesabı takvim günü esasına göre yapılmıştır.” düzenlemesi yer almaktadır.

Teknik Şartname’nin ihale konusu işte çalıştırılacak araçların teknik özelliklerinin yer aldığı maddesinde “1.GRUP SEDAN BİNEK OTOMOBİL…

Bu Gruptaki Araçlar en az 2023 Model olacaktır.

2.GRUP SEDAN BİNEK OTOMOBİL…

Bu Gruptaki Araçlar en az 2023 Model olacaktır.

3.GRUP ARAZİ TİPİ BİNEK OTOMOBİL 4X4…

Bu Gruptaki Araçlar en az 2023 Model olacaktır.

4.GRUP HAFİF TİCARİ CAMLI COMBİ KAMYONET…

Bu Gruptaki Araçlar en az 2023 Model olacaktır.

5.GRUP ÇİFT KABİNLİ KAMYONET…

Bu Gruptaki Araçlar en az 2023 Model olacaktır.

6.GRUP 4x4 ÇİFT KABİNLİ PİCKUP…

Bu Gruptaki Araçlar en az 2023 Model olacaktır.

7.GRUP MİNİBÜS 17 KİŞİLİK…

Bu Gruptaki Araçlar en az 2023 Model olacaktır.

8.GRUP OTOBÜS 29 KİŞİLİK …

Bu Gruptaki Araçlar en az 2023 Model olacaktır.

9.GRUP OTOBÜS 37 KİŞİLİK…

Bu Gruptaki Araçlar en az 2023 Model olacaktır.

10.GRUP OTOBÜS 45 KİŞİLİK…

Bu Gruptaki Araçlar en az 2023 Model olacaktır.

11.GRUP LİFTLİ MİNİBÜS (ENGELLİ TERTİBATLI)…

Bu Gruptaki Araçlar en az 2023 Model olacaktır.

12.GRUP HASTA NAKİL AMBULANSI…

Asgari 1900 cc Silindir hacimli Dizel motora sahip olacaktır.

Bu Gruptaki Araçlar en az 2023 Model olacaktır. …

13.GRUP MOBİL TANITIM ARACI…

Bu Gruptaki Araçlar en az 2023Model olacaktır. …

14.GRUP MOBİL BÜFE ARACI…

Bu Gruptaki Araçlar en az 2023 Model olacaktır. …

15.GRUP HİDROLİK EKLEMELİ PLATFORM…

Bu Gruptaki Araçlar en az 2023 Model olacaktır.

16.GRUP SERT YÜZEY VE İBADETHANE TEMİZLEME ARACI(OZONLU BUHARLI YÜKSEK BASINÇLI MOLEKÜL PARÇALIYICI )…

Bu Gruptaki Araçlar en az 2023 Model olacaktır. ….

17.GRUP HİDROLİK SIKIŞTIRMALI ÇÖP KAMYONU –12+1-13 +1,5 M³ …

Bu Gruptaki Araçlar ile üst yapısı en az 2023 Model olacaktır.

18.GRUP DAMPERLİ KAMYON – 5-8 M³…

Bu Gruptaki Araçlar en az 2021 Model olacaktır.

19.GRUP DAMPERLİ KAMYON 4x4 – 8-10 M³ …

Bu Gruptaki Araçlar en az 2023 Model olacaktır.

20.GRUP DAMPERLİ KAMYON –15 M³…

Bu Gruptaki Araçlar en az 2021 Model olacaktır.

21.GRUP DAMPERLİ KAMYON –20 M³…

Bu Gruptaki Araçlar en az 2023 Model olacaktır.

22.GRUP YOL YIKAMA VE SÜPÜRME ARACI –1 M³ …

Bu Gruptaki Araçlar en az 2022 Model olacaktır.

23.GRUP VAKUMLU YOL SÜPÜRME ARACI -6-7 M³ …

Bu Gruptaki Araçlar en az 2022 Model olacaktır.

24.GRUP ELEKTRİKLİ VAKUMLU YOL SÜPÜRME ARACI -6 M³…

Bu Gruptaki Araçlar en az 2022 Model olacaktır.

25.GRUP SULAMA ARASÖZÜ –10 TON…

Bu Gruptaki Araçlar en az 2023 Model olacaktır.

26.GRUP SULAMA ARASÖZÜ –18 TON…

Bu Gruptaki Araçlar en az 2023 Model olacaktır.

27.GRUP ÇÖP TAKSİ (2-3 M3 KAPASİTELİ MİNİ DAMPERLİ KAMYONET)…

Bu Gruptaki Araçlar en az 2023 Model olacaktır.

28.GRUP CAM TOPLAMA ARACI…

Bu Gruptaki Araçlar en az 2023 Model olacaktır.

29.GRUP KONTEYNIR VE GENEL TAMİR ARACI…

Bu Gruptaki Araçlar en az 2021 Model olacaktır.

30.GRUP SULAMA ARASÖZÜ DÖNEMSEL ÇALIŞMA–10-15 TON …

Dönemsel Kiralanacak Araçlar en az 15 Tonluk olacak ve herhangi bir model şartı bulunmayacaktır.

31.GRUP EVSEL KATI ATIK TRANSFER ARACI (ÇEKİCİ+SEMİ TREYLER )…

Bu Gruptaki Araçlar en az 2022 Model olacaktır. …

32.GRUP HİDROLİK EKLEMELİ PLATFORM (VİNÇ) …

Araç İhtiyaç halinde İdare tarafından çağırılacak olup herhangi bir model şartı bulunmayacaktır….

33. GRUP OTOBÜS EN AZ 45 KİŞİLİK (KİLOMETRE USÜLÜ KİRALAMA) …

Bu araçlar Şehirlerarası yollarda kullanılan araçlar olup en fazla 10 yaşında araçlar kiralanacaktır. ….” düzenlemesi yer almaktadır.

Başvuruya konu ihalenin Çekmeköy Belediye Başkanlığı tarafından gerçekleştirilen “Araç Kiralama Hizmeti Alımı” işi olduğu, bahse konu ihalenin 20.12.2024 tarihinde açık ihale usulü ile gerçekleştirildiği, ihalede 35 adet ihale dokümanının EKAP üzerinden indirildiği, ihaleye 14 isteklinin teklif verdiği, başvuru sahibi tarafından ihaleye teklif verilmediği, 20.12.2024 tarihli kesinleşen ihale komisyonu kararına göre; 8 isteklinin geçici teminatı olmadığından, 2 isteklinin ise geçici teminat tutarı yeterli bulunmadığından 10 isteklinin teklifinin değerlendirme dışı bırakıldığı, ihalede 4 isteklinin teklifinin geçerli teklif olarak belirlendiği, ihalenin Efa Turizm Sey. Ltd. Şti.nin üzerinde bırakıldığı, ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif sahibi istekli olarak Norm Sanayi Ürün. Tic. Ltd. Şti.nin belirlendiği görülmüştür.

İhale dokümanı incelendiğinde, başvuruya konu ihalenin 36 ay süre ile muhtelif sınıf ve niteliklerdeki araçların kiralanması işi olduğu, ihale konusu iş kapsamında kiralanacak toplam 230 adet aracın Teknik Şartname’de ve birim fiyat teklif cetvelinde 33 araç grubunda sınıflandırıldığı, Teknik Şartname’nin yukarıda aktarılan maddelerinde kiralanması istenilen araçların detaylı teknik özelliklerine yer verildiği görülmüştür.

Bu kapsamda başvuruya konu ihalede kiralanacak toplam 230 araca ilişkin araç grupları incelendiğinde; 23 araç grubunda (1ila17, 19, 21, 25 ila 28 numaralı araç gruplarında) 204 adet aracın 2023 model yılı, 4 araç grubunda (22, 23, 24 ve 31 numaralı araç gruplarında) 10 adet aracın 2022 model yılı, 3 araç grubunda (18, 20 ve 29 numaralı araç gruplarında) 12 adet aracın 2021 model yılı olmasını istenildiği, 30 numaralı araç grubunda kiralanacak 2 adet araç için ve idarece istenilmesi halinde kiralanacak 32 numaralı araç grubunda 1 adet araç için model yılı belirlemesinin yapılmadığı, yine idarece istenilmesi halinde kiralanacak 33 numaralı araç grubundaki 1 aracın en fazla 10 yaşında olmasının istenildiği görülmüştür.

Yukarıda anılan Kanun maddelerinden, idarelerin yapacakları ihalelerde eşit muameleyi ve rekabet ortamını azami düzeyde tutmaları gerektiği, ihale dokümanı içeriğindeki teknik şartnameleri hazırlarken yapılan düzenlemelerin verimliliği ve fonksiyonelliği sağlamaya yönelik olacak şekilde belirlenmesi, rekabetin daraltılmaması ve kamu kaynaklarının verimli kullanılması adına araçların özelliklerine ve çeşitlerine uygun olarak model yıllarının belirlenmesinin uygun olacağı anlaşılmıştır.

Yapılan incelemede, ihale konusu işin 36 ay süreli olduğu ve ihale kapsamında kiralanması öngörülen muhtelif sınıf ve nitelikteki 230 adet araçtan; 204 tanesinin 2023, 10 tanesinin 2022, 12 tanesinin 2021 model yılı olmasının istenildiği, 3 adet araçta model yılı belirlemesinin yapılmadığı, 1 adet araçta ise en fazla 10 yaşında olmasına yönelik düzenleme yapıldığı görülmüştür. Bu şekilde idare tarafından 2 adet araç hariç kiralamaya konu tüm araç ve iş makineleri için model yılı bazlı ayrıma gidildiği görülmekle birlikte, ihale konusu iş kapsamında çalıştırılacak muhtelif sınıf ve nitelikteki 230 araçtan 204 tanesinin en az 2023 model yılı olması gerektiği şeklinde belirleme yapılmasının, söz konusu araçların temini, kullanım ve temin şartlarının farklılık arz ettiği göz önünde bulundurulduğunda rekabeti engelleyici nitelikte olduğu ve mevzuata uygun olmayacağı anlaşılmış olup, başvuru sahibinin bu yöndeki iddiasının yerinde olduğu sonucuna ulaşılmıştır.

2. Başvuru sahibinin 2’nci iddiasına ilişkin olarak:

Hizmet Alımı Suretiyle Taşıt Edinilmesine ilişkin Esas ve Usuller’in “Amaç” başlıklı 1’inci maddesinde “(1) Bu Esas ve Usullerin amacı, 05/01/1961 tarihli ve 237 sayılı Taşıt Kanununa tabi olan kurumlarda kamu hizmetlerinin gerektirdiği taşıt ihtiyacının hizmet alımı suretiyle karşılanmasına ilişkin esas ve usulleri belirlemektir.” hükmü,

“Kapsam” başlıklı 2’nci maddesinde “(1) Bu Esas ve Usuller, 237 sayılı Kanuna tabi olan kurumları ve taşıtları kapsar.” hükmü,

“Tanımlar” başlıklı 4’üncü maddesinde “(1) Bu Esas ve Usullerde geçen;

…d) Taşıt: Kanun kapsamına giren motorlu ve motorsuz bütün ulaştırma araçlarını…ifade eder.” hükmü,

“Temel amaç” başlıklı 5’inci maddesinde “(1) Kamu hizmetlerinin gerektirdiği taşıt ihtiyacının hizmet alımı yoluyla karşılanmasının temel amacı, kamudaki taşıt giderlerinin asgari seviyeye indirilmesi ve kaynakların savurganlığa yol açılmadan, bütçe olanaklarıyla uyumlu bir biçimde kullanımının sağlanmasıdır.” hükmü,

“Genel esaslar” başlıklı 6’ncı maddesinde “1) Temel amaç çerçevesinde hizmet alımı suretiyle taşıt edinilebilmesinin genel esasları şunlardır:

a) Hizmet alımının yapıldığı yılın başında, binek ve station-wagon cinsi taşıtlar 10 yaşını, diğer taşıtlar ise 15 yaşını doldurmamış olacaktır.

b) Hizmet alımı suretiyle yabancı menşeli binek ve station-wagon cinsi taşıt edinilmesini Kanunun 10 uncu maddesinin beşinci fıkrasında öngörülen makam ve hizmetler ile sınırlı olacaktır.

c) Kanuna ekli (1) ve (2) sayılı cetvellerde yer alanlar ile güvenlik önlemli (zırhlı) araçlar ve koruma altına alınanlarla ilgili yönetmelik hükümlerine göre tahsis olunan araçlar dışında kullanılacak binek ve station-wagon cinsi taşıtların motor hacmi 1600 cc'yi geçmeyecektir.

ç) Taşıtlar, yakıt hariç, şoförlü veya şoförsüz olarak edinilebilecektir.

d) Taşıtların, her türlü vergi, sigorta ve bakım-onarım gibi giderleri yükleniciye ait olacaktır.

e) Yüklenicilerce çalıştırılan şoförlerin, sözleşmeye aykırı her türlü davranışlarından, bunların taşıtlara, kurum mensuplarına ve üçüncü şahıslara verecekleri zararlardan dolayı yükleniciler sorumlu olacaktır.

f) Hizmet alımı suretiyle edinilen taşıtların (Kanuna bağlı (1) sayılı cetvelde belirtilenlere tahsis olunacak taşıtlar hariç) ön camına, 35 puntodan az olmamak kaydıyla "Resmi hizmete mahsustur" ibaresi yazılı bir levha görünür bir şekilde konulacaktır.

g) Hizmet alımı suretiyle taşıt edinilmesinin gerektirdiği giderler kurum bütçesinde öngörülen ödenekler çerçevesinde karşılanacaktır.

ğ) Kurumlar ve yükleniciler karayolları trafik mevzuatı hükümlerine uyacaklardır.

h) Hizmet alımı suretiyle taşıt edinimi kurumların tabi oldukları ihale mevzuatına göre gerçekleştirilecektir.

ı) Kurumlar, sosyal tesis kaynaklarından karşılanmak şartıyla sosyal tesis hizmetlerinde kullanılmak üzere hizmet alımı suretiyle taşıt edinebileceklerdir.

(2) Genel yönetim kapsamındaki kamu idareleri ile bu idarelere bağlı döner sermayelerin (Cumhurbaşkanlığı Genel Sekreterliği ile TBMM Genel Sekreterliği ve Milli İstihbarat Teşkilatı Başkanlığı hariç) hizmetleri için ihtiyaç duyulan ve yılı merkezi yönetim bütçe kanununa bağlı azami satın alma bedellerini gösterir (T) işaretli cetvelde belirtilen taşıtlardan binek, station-wagon, arazi binek, kaptı kaçtı, panel ve pick-up tipi taşıtların (fiilen arazi üzerinde çalışan arazi binek ve pick-up'lar hariç) hizmet alımı yöntemiyle ediniminde;

a) Şoför giderleri hariç yapılan taşıt kiralamalarında aylık kiralama bedeli (katma değer vergisi hariç, her türlü bakım-onarım, sigorta ve benzeri giderler dâhil), taşıtın Türkiye Sigorta, Reasürans ve Emeklilik Şirketleri Birliği tarafından yayımlanan ve harcama talimatının verildiği ay itibarıyla uygulanacak Motorlu Kara Taşıtları Kasko Değer Listesinde yer alan kasko sigortası değerinin %2'sini aşmayacaktır

b) Şoför giderleri dâhil yapılan taşıt kiralamalarında aylık kiralama bedeli, (a) bendine göre tespit edilecek tutara yürürlükteki brüt asgari ücretin yüzde elli artırımlı tutarının ilave edilmesi suretiyle hesaplanacak tutarı aşmayacaktır.

c) Şoför gideri dâhil taşıt kiralamalarında aylık kiralama bedeli hesabında yemek, yol, resmi tatil ücreti ve benzeri giderler de dâhil yürürlükte bulunan brüt asgari ücretin yüzde elli artırımlı tutarı esas alınacak; işveren maliyeti kapsamında yer alan sosyal sigorta ve genel sağlık sigortası işveren payı (%20,5) ve işsizlik sigortası işveren payı (%2) ile işçilik maliyeti üzerinden hesaplanan sözleşme giderleri ve genel giderler (%4) ise idarelerce ayrıca ödenecektir…” hükmü yer almaktadır.

Öte yandan 25.12.2014 tarihli 29216 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan değişiklikle fiilen arazi üzerinde çalışan arazi binek ve pick-up’ların söz konusu esaslardan hariç tutulacağına ilişkin hüküm getirilmiştir.

İdari Şartname’nin “İhaleye katılabilmek için gereken belgeler ve yeterlik kriterleri” başlıklı 7’nci maddesinde “7.1. İsteklilerin ihaleye katılabilmeleri için aşağıda sayılan belgeler ve yeterlik kriterleri ile fiyat dışı unsurlara ilişkin bilgileri e-teklifleri kapsamında beyan etmeleri gerekmektedir. …

7.5. Mesleki ve teknik yeterliğe ilişkin belgeler ve bu belgelerin taşıması gereken kriterler: …

7.5.4. İsteklinin teklifi kapsamında sunması ve/veya sağlaması gerektiği bu şartnamenin 7 nci maddesi dışındaki maddeleri ile teknik şartnamede belirtilen aşağıdaki belgeler ve/veya yeterlik kriterleri:

Belge Adı

Açıklama

Ortak Girişimlerde

Marka, Model ve Tip durumlarını (Kasko Değer Listesi)

İstekliler Birim Fiyat Teklif Cetvelinin 1., 2. ve 4. Sıra Numaralı Araçlar İçin Teklif ettikleri araçların Marka, Model ve Tip durumlarını belirten detaylı Kasko Değer Listesini Teklif Ekinde Sunmak Zorundadır.

Tek ortağın sunması yeterlidir.

7.5.5 Bu Şartnamenin 7 nci maddesi dışında ihale dokümanında sayılan diğer belgeler ve/veya düzenlenen diğer yeterlik kriterleri tekliflerin değerlendirilmesinde dikkate alınmaz. …” düzenlemesi,

“Diğer hususlar” başlıklı 48’inci maddesinde “48.1. İhalede uygulanacak sınır değer katsayısı (R): Araç Kiralama/0,72

17.03.2016 Tarih 2006/10193 sayılı Bakanlar Kurulu Kararı ile 02.10.2014 Tarih, 29137 Sayılı Bakanlar Kurulu Kararında belirtilen şartlarda; Binek Araçlar Yerli Menşeili olacaktır. İlgi Bakanlar Kurulu Kararında belirtilen araçlar için Teklif Edilen Aylık Bedel İhalenin yapıldığı yılın Ocak ayının Türkiye Sigorta, Reasürans ve Emeklilik Şirketleri Birliği tarafından yayınlanan Motorlu Kara Taşıtları Kasko Değer Listesinde yer alan Kasko Sigorta bedelini %2 sini aşmayacaktır.

Araçların ilgili şartları taşıyıp taşımadığının tespiti için Yüklenici Teklif ettikleri araçların Marka, Model ve Tip durumlarını belirten detaylı listeyi teklifi ekinde sunacaktır.” düzenlemesi yer almaktadır.

Teknik Şartname’nin “C. Genel Esaslar” başlıklı maddesinde “… C.8. 237 Sayılı Taşıt Kanunu, 17.03.2006 tarih ve 2006/10193 sayılı Bakanlar Kurulu Kararı ile 02.10.2014 tarih ve 29137 sayılı Resmi Gazetede Yayınlanan Bakanlar Kurulu Kararında belirtilen şartlarda; Binek ve station-wagon araçlar Yerli Menşeili (Yerli Muhteva oranı %50’ nin üzerinde) olacaktır. İlgi Bakanlar Kurulu Kararında belirtilen araçlar için (Binek, station-wagon, arazi binek, kaptı kaçtı, panel ve pick-up tipi) Teklif Edilen Aylık Kiralama Bedeli (KDV hariç, her türlü bakım-onarım, sigorta ve benzeri giderler dahil) harcama talimatının verildiği ay itibariyle Türkiye Sigorta, Reasürans ve Emeklilik Şirketleri Birliği tarafından yayınlanan Motorlu Kara Taşıtları Kasko Değer Listesinde yer alan Kasko Sigorta Değerinin %2’sini aşmayacaktır. Kasko Sigorta Değerinin %2’sini aştığı taktirde teklifler geçersiz sayılacaktır. …” düzenlemesi,

Teknik Şartname’nin ihale konusu işte çalıştırılacak araçların teknik özelliklerinin yer aldığı ve itirazen şikâyet başvurusuna konu edilen “5. Grup Çift Kabinli Kamyonet” başlıklı maddesinde “5.GRUP ÇİFT KABİNLİ KAMYONET

Asgari 1900 cc Silindir hacimli Dizel motora sahip olacaktır.

Silindir sayısı 4 olacaktır.

Asgari Motor gücü 145 HP olacaktır.

ABS, ESP veya Farklı isimle nitelendirilen Fren güç dağılımı sistemlerine sahip olacaktır.

Araçlarda Klima olacaktır.

Elektrikli ısıtmalı yan aynalar olacaktır.

Sağ ve Sol Arka Yolcu Kapılarının iki tarafı da açılır tip olacaktır.

Kabin Kısmı sürücü hariç en az 4 Kişinin oturma kapasitesine sahip olacak

Kasası Sac Kasa olacak ve En az 1000Kg Yük taşıma istihap haddi olacak

Bu Araçlar Fiilen Arazi üzerinde kullanılacaktır.

Bu Gruptaki Araçlar en az 2023 Model olacaktır.” düzenlemesi yer almaktadır.

İhaleye ait birim fiyat teklif cetveli;

A1

B2

Sıra No

İş Kaleminin Adı ve Kısa Açıklaması 6

Birimi

Miktarı

Teklif Edilen4 Birim Fiyat

Tutarı

1

1.GRUP SEDAN BİNEK OTOMOBİL

ay

468

2

2.GRUP SEDAN BİNEK OTOMOBİL

ay

1.332

3

3.GRUP ARAZİ TİPİ BİNEK OTOMOBİL 4X4

ay

36

4

4.GRUP HAFİF TİCARİ CAMLI COMBİ KAMYONET

ay

1.872

5

5.GRUP ÇİFT KABİNLİ KAMYONET

ay

1.332

6

6.GRUP 4x4 ÇİFT KABİNLİ PİCKUP

ay

36

7

7.GRUP MİNİBÜS 17 KİŞİLİK

ay

288

8

8.GRUP OTOBÜS 29 KİŞİLİK

ay

216

9

9.GRUP OTOBÜS 37 KİŞİLİK

ay

216

10

10.GRUP OTOBÜS 45 KİŞİLİK

ay

72

11

11.GRUP LİFTLİ MİNİBÜS (ENGELLİ TERTİBATLI)

ay

108

12

12.GRUP HASTA NAKİL AMBULANSI

ay

144

13

13.GRUP MOBİL TANITIM ARACI

ay

36

14

14.GRUP MOBİL BÜFE ARACI

ay

36

15

15.GRUP HİDROLİK EKLEMELİ PLATFORM

ay

36

16

16.GRUP SERT YÜZEY VE İBADETHANE TEMİZLEME ARACI

ay

36

17

17.GRUP HİDROLİK SIKIŞTIRMALI ÇÖP KAMYONU – 12+1-13+1,5 M³

ay

720

18

18.GRUP DAMPERLİ KAMYON –5-8 M³

ay

252

19

19.GRUP DAMPERLİ KAMYON 4X4 – 8-10 M3

ay

36

20

20.GRUP DAMPERLİ KAMYON –15 M³

ay

72

21

21.GRUP DAMPERLİ KAMYON –20 M³

ay

72

22

22.GRUP YOL YIKAMA VE SÜPÜRME ARACI –1 M³

ay

36

23

23.GRUP VAKUMLU YOL SÜPÜRME ARACI -6-7 M³

ay

180

24

24.GRUP ELEKTRİKLİ VAKUMLU YOL SÜPÜRME ARACI -6 M³

ay

36

25

25.GRUP SULAMA ARASÖZÜ –10 TON

ay

36

26

26.GRUP SULAMA ARASÖZÜ –18 TON

ay

108

27

27.GRUP ÇÖP TAKSİ (2-3 M3 KAPASİTELİ MİNİ DAMPERLİ KAMYONET)

ay

72

28

28.GRUP CAM TOPLAMA ARACI

ay

36

29

29.GRUP KONTEYNIR VE GENEL TAMİR ARACI

ay

108

30

30.GRUP SULAMA ARASÖZÜ- 10-15 TON (DÖNEMSEL KİRALAMA )

ay

36

31

31.GRUP EVSEL KATI ATIK TRANSFER ARACI (ÇEKİCİ+SEMİ TREYLER )

ay

108

32

32.GRUP HİDROLİK EKLEMELİ PLATFORM (VİNÇ) (GÜNLÜK KİRALAMA)

gün

300

33

33.GRUP OTOBÜS EN AZ 45 KİŞİLİK (KİLOMETRE USÜLÜ KİRALAMA)

kilometre

150.000

TOPLAM TUTAR (K.D.V Hariç)

şeklinde düzenlenmiştir.

İdari Şartname’nin 7.5.4’üncü maddesinde yer alan tabloda, isteklilerin birim fiyat teklif cetvelinin 1, 2 ve 4 sıra numaralı araçlar için teklif ettikleri araçların marka, model ve tip durumlarını belirten detaylı kasko değer listesini teklif ekinde sunmak zorunda olduğunun düzenlendiği, bu itibarla bahse konu Hizmet Alımı Suretiyle Taşıt Edinilmesine İlişkin Esas ve Usullere ilişkin Bakanlar Kurulu Kararı’nı göz önünde bulundurmalarının istenildiği anlaşılmıştır.

Maliye Bakanlığı Gelir İdaresi Başkanlığı’nın 03.09.2007 tarihli ve B.07.0.02.GİB.0.61/6153-1 sayılı ve “Çift kabin kamyonet” konulu Motorlu Taşıtlar Vergisi İç Genelgesi’nde “Başkanlığımıza intikal eden olaylardan;

- Çift kabin yük taşıma kısmı açık hem yolcu hem de yük taşımaya uygun olan (4x2),

- Çift kabin yük taşıma kısmı kapatılmış olan (4x2),

taşıtlar ile aynı özelliklere sahip bütün tekerlekleri motordan güç alan (4x4) taşıtların 197 sayılı Motorlu Taşıtlar Vergisi Kanununun 5 inci ve 6 ncı maddelerinde yer alan tarifelerden hangisi kapsamında vergilendirileceği hususunda tereddüt hâsıl olduğu anlaşılmıştır.

197 sayılı Motorlu Taşıtlar Vergisi Kanununun "Tanımlar" başlıklı 2 nci maddesinde;

"Arazi Taşıtı: Karayollarında yolcu ve yük taşıyabilecek şekilde imal edilmiş olmakla beraber bütün tekerlekleri motordan güç alan veya alabilen motorlu araçtır.

Panel van: Azami toplam ağırlığı 3500 kilogramı geçmeyen, kapalı kasalı (yandan camlı olanlar dahil), sürücü kısmından başka tek veya daha fazla sıra oturma yeri bulunan, insan ve yük taşımak için imal edilmiş olan taşıtlardır.

Kamyonet: İzin verilebilen azami yüklü ağırlığı 3,5 tonu geçmeyen ve yük taşımak için imal edilmiş motorlu araçtır." hükmü yer almaktadır.

2 Sıra No.lu Motorlu Taşıtlar Vergisi Sirküleri'nde;

"a) Arka kısımda oturma yeri bulunmayan ve "Motorlu Araç Tescil Belgesi" ile "Motorlu Araç Trafik Belgesi"nin istiap haddi bölümünde 2, 2+1 şeklinde kişi sayısı belirtilen kapalı kasalı kamyonetler (yandan camlı olanlar dahil) kamyonet,

b) Arka kısımda oturma yeri bulunan ve "Motorlu Araç Tescil Belgesi" ile "Motorlu Araç Trafik Belgesi" nin istiap haddi bölümünde 3+1, 4+1 veya 5 şeklinde kişi sayısı belirtilen "çift sıra koltuklu", "üç sıra koltuklu" kapalı kasalı kamyonetler (yandan camlı olanlar dahil) panel van olarak vergiye tabi tutulacaktır. “açıklamasına yer verilmiştir.

Anılan Sirkülerde yer alan açıklama ile söz konusu taşıtların, fiziki durumları göz önünde bulundurularak, sadece yük taşıma amaçlı kullanılanlar ile hem yük hem de yolcu taşıma amaçlı kullanılanlar olmak üzere vergilendirilmesinde ayırıma gidilmiştir.

Diğer taraftan, Motorlu Taşıtlar Vergisi Kanununun 5 inci ve 6 ncı maddelerinde yer alan (I), (II), (III) ve (IV) sayılı tarifeler 5035 sayılı Kanunun 23 ve 24 üncü maddeleri ile değiştirilmiştir. Yapılan değişiklikle arazi taşıtları ve panel van tipi taşıtların, 01/01/2004 tarihinden geçerli olmak üzere yaşlarına ve motor silindir hacimlerine göre; kamyonet, kamyon, çekici ve benzeri taşıtların ise 01/01/2005 tarihinden itibaren yaşlarına ve azami toplam ağırlıklarına göre motorlu taşıtlar vergisine tabi tutulacakları hüküm altına alınmıştır.

Bu hükümlere göre, Motorlu Araç Tescil Belgesi'nde ve/veya Motorlu Araç Trafik Belgesi'nde;

1. - Arazi taşıtı (4x4),

- Çift kabin kamyonet (4x4),

- Çift kabin kamyonet arazi taşıtı,

- Kamyonet (4x4),

- Kamyonet arazi taşıtı

şeklinde tanımlanan taşıtların arazi taşıtı,

2. Çift kabin (4x2) kamyonet şeklinde tanımlanan 3+1, 4+1 veya 5 yolcu taşıma kapasiteli taşıtların ise yük taşıma kısımlarının açık veya kapalı olmasına bakılmaksızın panel van olarak motorlu taşıtlar vergisine tabi tutulması gerekmektedir.

Bilgi edinilmesini ve gereğini rica ederim.” ifadelerine yer verildiği görülmüştür.

Söz konusu İç Genelge’de çift kabin (4x2) kamyonet şeklinde tanımlanan 3+1, 4+1 veya 5 yolcu taşıma kapasiteli taşıtların yük taşıma kısımlarının açık veya kapalı olmasına bakılmaksızın panel van olarak motorlu taşıtlar vergisine tabi tutulması gerektiği ifade edilmiş olup, bir başka deyişle “çift kabin kamyonet”in panel van sınıfı içerisinde değerlendirildiği, dolayısıyla söz konusu araçların da Hizmet Alımı Suretiyle Taşıt Edinilmesine İlişkin Esas ve Usullerde Değişiklik Yapılması Hakkında Karar kapsamında kiralanması gerektiği, bu nedenle şoför giderleri hariç yapılan taşıt kiralamalarında aylık kiralama bedelinin taşıtın Türkiye Sigorta, Reasürans ve Emeklilik Şirketleri Birliği tarafından yayımlanan ve harcama talimatının verildiği ay itibarıyla uygulanacak motorlu kara taşıtları kasko değer listesinde yer alan kasko sigortası değerinin %2'sini aşmaması gerektiği anlaşılmaktadır.

Bu kapsamda yapılan incelemede, birim fiyat teklif cetvelinin 5 numaralı satırında yer alan “5. Grup Çift Kabinli Kamyonet” araçlarında Türkiye Sigorta, Reasürans ve Emeklilik Şirketleri Birliği tarafından yayımlanan ve harcama talimatının verildiği ay itibarıyla uygulanacak motorlu kara taşıtları kasko değer listesinde yer alan kasko sigortası değerinin %2’sini aşmaması gerektiği, ancak İdari Şartname’nin 7.5.4’üncü maddesinde “5. Grup Çift Kabinli Kamyonet” araçları için bu yönde düzenlemenin yapılmadığının görüldüğü, bu durumun tekliflerin oluşturulması aşamasında isteklileri yanıltıcı nitelikte olduğu ve bu düzenleme uyarınca tekliflerin değerlendirilmesinin sağlıklı bir şekilde yapılamayacağı sonucuna varıldığından, başvuru sahibinin söz konusu iddiasının yerinde olduğu sonucuna ulaşılmıştır.

Diğer taraftan Hizmet Alımı Suretiyle Taşıt Edinilmesine ilişkin Esas ve Usuller’in 6’ncı maddesinin 2’nci fıkrasının a bendinde ise şoför giderleri hariç yapılan taşıt kiralamalarında aylık kiralama bedeli (katma değer vergisi hariç, her türlü bakım-onarım, sigorta ve benzeri giderler dâhil), taşıtın Türkiye Sigorta, Reasürans ve Emeklilik Şirketleri Birliği tarafından yayımlanan ve harcama talimatının verildiği ay itibarıyla uygulanacak Motorlu Kara Taşıtları Kasko Değer Listesinde yer alan kasko sigortası değerinin %2'sini aşmayacağının hüküm altına alındığı, bu doğrultuda istekliler tarafından harcama talimatının verildiği 2024 yılının Kasım ayındaki kasko değer listelerinin esas alınması gerektiği, ancak İdari Şartname’nin “Diğer hususlar” başlıklı 48’inci maddesinde Bakanlar Kurulu Kararında belirtilen araçlar için Teklif Edilen Aylık Bedel İhalenin yapıldığı yılın Ocak ayının Türkiye Sigorta, Reasürans ve Emeklilik Şirketleri Birliği tarafından yayınlanan Motorlu Kara Taşıtları Kasko Değer Listesinde yer alan Kasko Sigorta bedelini %2 sini aşmayacağının düzenlendiği, İhale Onay Belgesinin ise 15.11.2024 tarihinde onaylandığı, bu haliyle İdari Şartname düzenlemesi kapsamında istekliler tarafından teklif verirken 2024 yılının Ocak ayındaki kasko değer listelerinin mi, yoksa harcama talimatının verildiği 2024 yılının Kasım ayındaki kasko değer listelerinin mi esas alınacağı konusunda tereddütlerin yaşanabileceği dikkate alındığında, İdari Şartname’nin 48’inci maddesindeki düzenlemelerin de mevzuata aykırı olduğu anlaşılmıştır.

3. Başvuru sahibinin 3'üncü ve 4’üncü iddialarına ilişkin olarak:

Hizmet İşleri Genel Şartnamesi’nin “Hakediş ödemeleri” başlıklı 42’nci maddesinde “a) Sözleşme bedelinin iş süresince dönemler itibariyle ödenmesi:

Sözleşme konusu hizmetin yüklenici tarafından belli bir süre boyunca devamlı olarak verilmesi (4 üncü maddede tanımlanan sürekli nitelikte bir iş olması) veya işin bölümlere ayrılabilir olması durumunda sözleşmede belirtilen aralıklarla, kesin ödeme mahiyetinde olmamak ve kazanılmış hak sayılmamak üzere geçici hakediş ödemeleri yapılır. Yüklenici tarafından yapılan işlerin bedelleri, sözleşmedeki kayıtlara ve ilgili kanunlara göre yapılacak kesintiler (emekli olan ancak yüklenici bünyesinde çalışmaya devam eden personel için prime esas kazançlar üzerinden kesilen sosyal güvenlik destek primi ve benzeri) de çıktıktan sonra, sözleşmenin ödemeye ilişkin hükümleri çerçevesinde kendisine ödenir.

İdarenin isteği halinde yüklenici, kesin hesapları kontrol teşkilatının denetimi altında olmak üzere işe paralel olarak yürütmek zorundadır. Bu halde, geçici hakediş raporlarının düzenlenmesinde, bitmiş iş kısımları için bu kesinleştirilmiş miktarlar dikkate alınır.

Hakediş raporlarının düzenlenmesi aşağıdaki esaslara göre yapılır.

1- Toplam Bedel Üzerinden Birim Fiyat Sözleşmelerde;

Geçici hakediş raporları yüklenicinin başvurusu üzerine, sözleşme veya eklerinde aksine bir hüküm bulunmadıkça ayda bir defa düzenlenir. Gelecek yıllara sari olmayan sözleşmelerde yaptırılan işler için, son hakediş raporu bütçe yılının sonuna rastlayan ayın yirminci (20.) günü düzenlenir.

İşe başladığından beri meydana getirilen işler, kontrol teşkilatı tarafından yüklenici veya vekili ile birlikte hesaplanır ve bulunan miktarlar, teklif edilen birim fiyatlarla çarpılmak suretiyle sözleşmedeki esaslara uygun olarak hakediş raporuna geçirilir.

Düzenlenen hakediş raporunun işleme konulabilmesi için, yüklenici veya işbaşında bulunan vekili tarafından imzalanmış olması gereklidir.

Yüklenici veya vekili, bildirilen günde, hakedişe esas hesaplamaların yapılmasında hazır bulunmazsa kontrol teşkilatı hesaplamaları tek başına yaparak hakediş raporunu düzenler ve yüklenicinin bu husustaki itirazları kabul edilmez.

Hakediş raporu düzenlendikten sonra bir hafta içinde yüklenici raporu imzalamazsa kontrol teşkilatı, hakediş raporunu idareye gönderir ve rapor yüklenici tarafından imzalanıncaya kadar idarede hiçbir işlem yapılmaksızın bekletilir. Yüklenici hakediş raporlarını zamanında imzalamazsa, ödemede meydana gelecek gecikmeden dolayı hiçbir şikayet ve istekte bulunamaz.

Hazırlanan ve iki tarafça imzalanmış bulunan geçici hakediş raporu, tahakkuk işlemi yapılıncaya kadar, yetkili makamlar tarafından düzeltilebilir. Ancak bu düzeltme sırasında eski rakam ve yazıların okunabilir şekilde çizilmiş olarak hakediş raporunda bulunması ve düzeltme yapan yetkililerin imzasını taşıması gereklidir. Ancak bu düzeltmeler yeniden sayfa düzenlemeyi gerektirecek ölçüde fazla ise, esas sayfa üzerinde düzeltmenin yapıldığına ilişkin açıklama bulunmak şartı ile, yeniden ayrı bir sayfa düzenlenip hakediş raporuna eklenir.

...

Her hakediş tutarına, eğer sözleşmede öngörülmüşse eklenecek miktar dahil edilir. Bulunan miktardan, bir önceki hakediş tutarı çıkarılarak bulunan miktara, ilgili mevzuata göre hesaplanacak Katma Değer Vergisi (KDV) eklenir. Bu miktardan sözleşmede yazılı kesintiler, varsa yüklenicinin idareye olan borçları ve cezalar ile kanunen alınması gereken vergiler kesilir. Hakediş raporu, yüklenici veya vekili tarafından imzalandığı tarihten başlamak üzere en geç sözleşmesinde yazılı sürenin sonunda, eğer sözleşmede bu hususta bir kayıt yoksa otuz gün içinde tahakkuka bağlanır. Bu tarihten başlamak üzere otuz gün içinde de ödeme yapılır.” hükmü yer almaktadır.

Hizmet Alımlarına Ait Tip Sözleşme’nin “Ödeme yeri ve şartları” başlıklı 12’nci maddesinde “12.1. Sözleşme bedeli (ilave işler nedeniyle meydana gelebilecek artışlara ilişkin bedel dahil 20.1).........................’de21 ve Genel Şartnamenin hatalı, kusurlu ve eksik işlere ilişkin hükümleri saklı kalmak kaydıyla aşağıda öngörülen plan ve şartlar çerçevesinde ödenecektir:……………………..22” düzenlemesi,

Anılan Tip Sözleşme’nin 22 numaralı dipnotunda “Ödeme planı ve şartları, Genel Şartnamenin “Hakedişler ve Ödeme” başlıklı Yedinci Bölümünde birim fiyat / götürü bedel sözleşmeler için öngörülen usul ve esaslar çerçevesinde işin niteliğine göre İdarece belirlenecektir.” düzenlemesi yer almaktadır.

Sözleşme Tasarısı’nın “Ödeme yeri ve şartları” başlıklı 12’nci maddesinde “12.1. Sözleşme bedeli (ilave işler nedeniyle meydana gelebilecek artışlara ilişkin bedel dahil) HİZMETLER MÜDÜRLÜĞÜNCE ve Genel Şartnamenin hatalı, kusurlu ve eksik işlere ilişkin hükümleri saklı kalmak kaydıyla aşağıda öngörülen plan ve şartlar çerçevesinde ödenecektir:

ÖDENEK YILI

ÖDENEK %

2025

33,30

2026

33,30

2027

33,40

12.1.1. Hakediş raporu, yüklenici veya vekili tarafından imzalandığı tarihten başlamak üzere 90 gün içinde tahakkuka bağlanır. Bu tarihten başlamak üzere otuz gün içinde de ödeme yapılır. ...” düzenlemesi yer almaktadır.

Sözleşme Tasarısı’nın 12.1’inci maddesinde, sözleşme bedelinin Genel Şartnamenin hatalı, kusurlu ve eksik işlere ilişkin hükümleri saklı kalmak kaydıyla idarece öngörülen plan ve şartlar çerçevesinde ödeneceğinin düzenlendiği, söz konusu düzenlemenin Tip Sözleşme’ye uygun olarak yapıldığı, 12.1.1’inci maddesinde ise, hakediş raporunun yüklenici veya vekili tarafından imzalandığı tarihten başlamak üzere 90 gün içinde tahakkuka bağlanacağı ve bu tarihten başlamak üzere otuz gün içinde de ödemenin yapılacağı düzenlemesine yer verildiği görülmüştür.

Hizmet İşleri Genel Şartnamesi’nin 42’nci maddesinde hakediş raporunun yüklenici veya vekili tarafından imzalandığı tarihten başlamak üzere en geç sözleşmesinde yazılı sürenin sonunda tahakkuka bağlanacağı, eğer sözleşmede bu hususta bir kayıt yoksa otuz gün içinde tahakkuka bağlanacağı ve bu tarihten başlamak üzere otuz gün içinde de ödeme yapılacağı düzenlenmiş olup, ödeme süresinin belirlenmesi hususunda idareye herhangi bir takdir yetkisi verilmediği anlaşılmıştır.

Ayrıca Genel Şartname’de yapılan bahse konu düzenlemede, hakedişin tahakkuka bağlanmasının otuz günlük süreyle kısıtlanmasının, bu sürelere ilişkin sözleşmede kayıt bulunmaması şartına bağlandığı anlaşılmaktadır. Bu itibarla, hakedişin tahakkuka bağlanmasına ilişkin olarak Genel Şartname’de belirtilen süre dışında bir süre öngörülmesi idarenin yetki ve sorumluluğundadır.

Hizmet İşleri Genel Şartnamesi’nin 42’nci maddesi uyarınca yükleniciye yapılacak ödemenin tahakkuk tarihinden itibaren 30 gün içinde yapılması gerektiği, belirtilen süreye ilişkin idarelere farklı bir düzenleme yapma hakkı tanınmadığı anlaşılmaktadır.

Bu kapsamda yapılan incelemede Hizmet İşleri Genel Şartnamesi’nin 42’nci maddesi uyarınca hakedişin tahakkuka bağlanmasına ilişkin olarak Genel Şartname’de belirtilen süre dışında bir süre öngörülmesinin idarenin yetki ve sorumluluğunda olduğu, hakedişin tahakkuka bağlanmasını takip eden 30 gün içinde ödeme yapılması gerektiği, bu doğrultuda Sözleşme Tasarısı’nın 12.1.1’inci maddesinde yer alan düzenlemelerin bu kurala uygun olarak yapıldığı, ayrıca Sözleşme Tasarısı’nın 12.1’inci maddesindeki düzenlemelerin de Tip Sözleşme’ye uygun olarak düzenlendiği anlaşıldığından başvuru sahibinin bu hususlara yönelik iddialarının yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır.

4. Başvuru sahibinin 5’inci iddiasına ilişkin olarak:

Teknik Şartname’nin “C- Genel Esaslar” başlıklı maddesinde “… C.20.Yüklenici, 4X2 pick-up kamyonetler, çift kabin kamyonetler, hasta nakil ambulansları, engelli taşıma araçları, yolcu taşıma minibüs ve otobüsleri ile Çöp Kamyonlarının üzerine sökülebilir tam cast laminasyonlu PVC’den imal edilmiş ve söküldüğünde iz, kalıntı, yapışkan bırakmayacak, kalınlığı 0,08-0,13 mm. arasında olmak şartıyla aracın üzerine ve oluklarına düzgün yapışacak şekildeki özel folyo yazı ve amblemleri yapıştırılmış olarak teslim edecektir. Tespit edilen bozulma, kabarma, solma ve tahrip vb. durumlarının tutanakla tespitini müteakip Yüklenici 48 saat içerisinde değişiklik yapacaktır. …” düzenlemesi yer almaktadır.

Teknik Şartname’nin yukarıda aktarılan maddesinde belirtilen araçlar için yüklenici tarafından idarenin belirleyeceği standartlarda özel folyo yazı ve amblemlerin yapıştırılmasının istenildiği, söz konusu araçların bu şekilde hazırlanarak idareye teslim edileceğinin düzenlendiği, ancak bahse konu düzenlemede araçların bu şekilde hazırlanarak işe başlama tarihinde idareye teslim edileceğine ilişkin herhangi bir düzenleme bulunmadığı, bahse konu araçlara yapıştırılacak özel folyo yazı ve amblemlerin idarenin belirleyeceği standartlara göre yapılacağı ve idare tarafından araçlar teslim edildikten sonra gereken standartları karşılayıp karşılamadığının kontrol edileceği dikkate alındığında, araçların bu şekilde hazırlanıp idareye teslim edilmesinin işe başlama tarihinden sonra mümkün olduğu, zira idare tarafından şikâyet başvurusuna verilen cevap yazısında da araç giydirmelerinin araçların tesliminden sonra idarenin belirleyeceği şekilde yapılacağının ifade edildiği görüldüğünden başvuru sahibinin söz konusu iddiasının yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır.

5. Başvuru sahibinin 6’ncı iddiasına ilişkin olarak:

Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin “İhale ve ön yeterlik dokümanının içeriği” başlıklı 12’nci maddesinde “(1) İhale dokümanında; isteklilere talimatları da içeren idari şartname, sözleşme tasarısı ve teknik şartname ile gerekli diğer belge ve bilgiler bulunur. …

(3) İhale veya ön yeterlik dokümanında yapılan düzenlemeler birbirine aykırı olamaz.” hükmü,

“Sözleşme tasarısı” başlıklı 17’nci maddesinde “(1) İdare, sözleşme tasarısını bu Yönetmeliğin ekinde yer alan tip sözleşmeyi esas alarak hazırlar.

(2) Tip sözleşmede boş bırakılan veya dipnota alınan hususlar, işin özelliğine ve sözleşme türüne (götürü bedel/birim fiyat) göre 4734 ve 4735 sayılı Kanunlar ile diğer mevzuat hükümlerine aykırı olmayacak şekilde düzenlenir.

(3) İdare, tip sözleşmede düzenlenmeyen, ancak işin özelliğine göre düzenlenmesine gerek duyulan hususları, 4734 ve 4735 sayılı Kanunlar ile diğer mevzuat hükümlerine aykırı olmamak koşuluyla, maddeler halinde düzenleyerek “Diğer Hususlar” bölümüne ekleyebilir. …

(5) Cezalar, aykırılık halleri ve sözleşmenin feshine ilişkin hususlarla ilgili olarak sözleşme tasarısı dışındaki diğer ihale dokümanında yapılan düzenlemeler dikkate alınmaz.” hükmü yer almaktadır.

Sözleşme Tasarısı’nın “Sözleşmeye aykırılık halleri, cezalar ve sözleşmenin feshi” başlıklı 16’ncı maddesinde “16.1. İhale konusu işin niteliği ve özelliğine göre işin sözleşmesine uygun olmayan haller ve idare tarafından uygulanacak cezalar aşağıda belirtilmiştir. Cezalar, aykırılık halleri ve sözleşmenin feshine ilişkin hususlar bu Sözleşmenin 16, 24, 25, 26, 27, 28 ve 29 uncu maddelerinde düzenlenmiştir. Bu hususlara ilişkin olarak söz konusu maddeler dışındaki ve ihale dokümanındaki diğer düzenlemeler sadece 16.1.1 inci madde kapsamında değerlendirilir. …

16.1.3. Aşağıdaki tabloda yer alan ağır aykırılık hallerinden herhangi birinin gerçekleşmesi halinde, 4735 sayılı Kanunun 20 nci maddesinin (b) bendine göre protesto çekmeye gerek kalmaksızın sözleşme feshedilir.

Ağır Aykırılık Halleri

1

Yüklenici işe başlama tarihinden itibaren 20 (Yirmi) iş günü içerisinde, İdarece kendisine verilecek İhtiyaç Listesindeki Araç ve İş Makinelerinin kendisinden kaynaklı kusurlardan dolayı teknik şartnamede belirtilen sayıda ve nitelikte makine ve ekipmanın tamamını, İdarede hazır bulundurmaması ve idareye teslim etmemiş olması halinde 4735 sayılı Kanunun 20 nci maddesinin (b) bendine göre protesto çekmeye gerek kalmaksızın sözleşme İdarece feshedilir.

16.1.3.1. Sözleşmenin feshine yol açan ağır aykırılık haline ilişkin ayrıca ceza uygulanmayacaktır. Ağır aykırılık hallerine ilişkin ayrıca ceza uygulanmasına yönelik bu madde dışında düzenleme yapılmış olması halinde dahi söz konusu düzenleme dikkate alınmayacaktır.…” düzenlemesi yer almaktadır.

Teknik Şartname’nin “C- Genel Esaslar” başlıklı maddesinde “… C.25.Yüklenici tarafından sözleşmenin imzalanmasını takip eden 20 iş günü içerisinde sözleşme kapsamında çalıştırılması öngörülen ve teknik şartnamede tanımlanan teknik kriterlere uygun araçlar ile hizmet alımı uygulama yönetmeliğinin 31.maddesine uygun olmak üzere sunulacak belgeler (araç ruhsatları üretici firmadan alınan teknik dokümanlar TSE belgeleri araç kapasiteleri güç ve teknik özelliklerine ait dokümanlar araç plaka listesi araçlara ait kasko ve zorunlu trafik sigorta poliçesi yüklenicinin kendi mülkiyetinde olmayan araçlara ilişkin sözleşme süresinin sonuna kadar yapılmış olan kira sözleşmeleri) ile birlikte teslim edilmesi, araçların eksik teslim edilmesi veya araçların tamamının tanımlanan şartlara haiz olmaması veya sunulan belgelerin teknik şartnamede belirtilen kriterlere uygun olmaması durumunda 4735 sayılı kanunun 20 inci maddesinin (b)bendine göre protesto çekmeye gerek kalmaksızın idarece sözleşme feshedilecektir. …” düzenlemesi yer almaktadır.

Yukarıda aktarılan Yönetmelik hükmünden sözleşmeye aykırılık halleri ile cezaların sözleşme tasarısında düzenlenmesi gerektiği, sözleşmeye aykırılık halleri ve cezalara ilişkin olarak, sözleşme tasarısı dışında, ihale dokümanı kapsamında yer alan idari şartname ve teknik şartname ile diğer belgelerde yapılan düzenlemelerin dikkate alınmayacağı anlaşılmaktadır. Bu kapsamda başvuruya konu ihalede Sözleşme Tasarısı’nın 16.1.3’üncü maddesinde yüklenici tarafından işe başlama tarihinden itibaren 20 iş günü içerisinde ihale konusu işte çalıştırılacak araçların idareye teslim edilmemesi halinin ağır aykırılık hali olarak belirlendiği görülmüştür.

Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin 17’nci maddesinin 5’inci bendinde yer alan hükümler uyarınca cezalara ilişkin olarak Sözleşme Tasarısı’nda yer alan düzenlemelerin dikkate alınması gerektiği, cezalar, aykırılık halleri ve sözleşmenin feshine ilişkin hususların Sözleşme Tasarısı’nın 16, 24, 25, 26, 27, 28 ve 29’uncu maddelerinde düzenlendiği, bu hususlara ilişkin olarak söz konusu maddeler dışındaki ve ihale dokümanındaki diğer düzenlemelerin sadece 16.1.1’inci madde kapsamında değerlendirileceği, bu doğrultuda, başvuru sahibinin iddiasına konu ettiği aykırılık hâli için Teknik Şartname’de yer verilen ceza düzenlemesinin uygulanamayacağı, Sözleşme Tasarısı’nın 16.1.3’üncü maddesinde yer alan düzenlemelerin dikkate alınması gerektiği anlaşıldığından, başvuru sahibinin iddiasının yerinde olmadığı sonucuna ulaşılmıştır.

6. Başvuru sahibinin 7’nci ve 8’inci iddialarına ilişkin olarak:

İdari Şartname’nin “Teklif fiyata dahil olan giderler” başlıklı 25’inci maddesinde “…25.3. Teklif fiyata dahil olan diğer giderler aşağıda belirtilmiştir:

25.3.1. SÖZLEŞMENİN UYGULANMASI SIRASINDA İLGİLİ MEVZUAT GEREĞİNCE ULAŞIM, SİGORTA VERGİ, RESİM VE HARÇ (KDV HARİÇ) ARAÇ TAKİP SİSTEMİ, ARAÇLARIN HER TÜRLÜ BAKIM-ONARIMI, LASTİK, YEDEK PARÇA, YAĞ İLE HER TÜRLÜ VERGİ, MUAYENE, TAM KASKO VE TRAFİK SİGORTASI, MALİ MESULİYET SİGORTASI, VB. İLE TEKNİK ŞARTNAMEDE BELİRTİLEN (BİRİM FİYAT TEKLİFİ OLARAK FİYATLANDIRILMAYAN) TÜM HUSUSLAR TEKLİF FİYATA DAHİLDİR. ...” düzenlemesi yer almaktadır.

Teknik Şartname’nin “Sevk ve İdari Sorumluluk” başlıklı maddesinde “D.8.Yüklenici spesifik özellikli araçlar için idarenin sürücülerine dönemsel olarak eğitimler verecektir. Bu eğitimler ilgili araçların yetkili eğitmenleri tarafından verilecek olup, eğitim süreleri idare ile karşılıklı mutabakatla belirlenecektir. Verilecek eğitim giderleri yükleniciye ait olacaktır.” düzenlemesi,

“C- Genel Esaslar” başlıklı maddesinde “… C.19. Temizlik İşleri Müdürlüğü bünyesinde kullanılacak olan araçlar ve iş makineleri İdarenin yükleniciye gösterdiği Şantiye alanını araç park yeri olarak kullanacaktır. Kiralanan araçların günlük yıkama ve dezenfeksiyonunu Yüklenici tarafından günlük olarak yaptırılacak olup, gerekli sıcak ve soğuk yıkama makineleri ile köpük tankı ve ağır kir çözücü araç yıkama şampuanı, lastik ve torpido parlatıcı yüklenici tarafından temin edilip teklif fiyatına dahil edecektir. Ayrıca antifirizli cam suyu her yılın 15 Eylül – 15 Mart arasında yüklenici tarafından karşılanacaktır. Araçların normal kullanım koşullarından kaynaklanan korozyon ve çürümelerden idare sorumlu olmayacaktır. …” düzenlemesi yer almaktadır.

İdari Şartname’nin 25.3.1’inci maddesinde ihale konusu işte çalıştırılacak araçlara ilişkin teknik şartnamede belirtilen (birim fiyat teklifi olarak fiyatlandırılmayan) tüm hususların teklif fiyata dahil edildiği görülmüştür.

Teknik Şartname’nin D.8’inci maddesinde, yüklenicinin spesifik özellikli araçlar için idarenin sürücülerine dönemsel olarak eğitimler vereceği, bu eğitimlerin ilgili araçların yetkili eğitmenleri tarafından verileceği, eğitim sürelerinin idare ile karşılıklı mutabakatla belirleneceği, verilecek eğitim giderlerinin yükleniciye ait olacağı, C.19’uncu maddesinde ise Temizlik İşleri Müdürlüğü bünyesinde kullanılacak olan araçların günlük yıkama ve dezenfeksiyonunun yüklenici tarafından günlük olarak yaptırılacağı, buna ilişkin gerekli sarf malzeme ve ekipmanın giderlerinin teklif fiyata dahil edileceği düzenlenmiştir.

Başvuru sahibinin şikayet başvurusuna verilen cevap yazısında, isteklilerin iş kalemlerine bakarak ihale konusu iş kapsamında çalıştırılacak araçlardan spesifik özellikli araçları seçebileceği ve Temizlik İşleri Müdürlüğü’nün bünyesinde kullanılacak araçların birim fiyat teklif cetvelinin 16, 17, 18, 19, 20, 21, 22, 23 ve 24 kalemlerindeki temizlik araçlarının olacağı ifade edilmiştir.

Yapılan incelemede, İdari Şartname’nin 25.3.1’inci maddesinde ihale konusu işte çalıştırılacak araçlara ilişkin teknik şartnamede belirtilen (birim fiyat teklifi olarak fiyatlandırılmayan) tüm hususların teklif fiyata dahil edildiğinin düzenlendiği, dolayısıyla istekliler tarafından Teknik Şartname’de belirtilen giderleri teklif fiyatına dahil ederek teklif verilmesi gerektiği, bu bağlamda itirazen şikâyet başvurusunda belirtilen Teknik Şartname’nin D.8’inci maddesinde yer alan spesifik araçlara yönelik eğitim giderlerine ve C.19’uncu maddesinde yer alan araçların günlük temizlenmesine yönelik sarf malzeme ve ekipman giderlerine yönelik, ihale konusu alanda faaliyet gösteren basiretli tacir niteliğini haiz istekliler tarafından ihale dokümanında araçlara ilişkin öngörülen süre ve koşullar doğrultusunda söz konusu giderlere yönelik maliyet oluşturulmasının mümkün olduğu anlaşıldığından, başvuru sahibinin söz konusu iddialarının yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır.

Diğer taraftan, 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun 53’üncü maddesinin (j) fıkrasının 9’uncu alt bendinde “Başvuru sahibinin iddialarının tamamında haklı bulunması halinde, Kurul kararı ile itirazen şikâyet başvuru bedelinin başvuru sahibine iadesine karar verilir. Kurul kararının başvuru sahibine bildirimini izleyen otuz gün içinde başvuru sahibinin Kuruma yazılı talebi üzerine, bu talep tarihini izleyen otuz gün içinde Kurum tarafından itirazen şikâyet başvuru bedelinin iadesi yapılır ve son ödeme tarihine kadar geçen süre için faiz işlemez. Diğer hallerde başvuru bedeli iade edilmez.

Bu fıkranın (1) numaralı bendi uyarınca tahsil edilen bedel hiçbir durumda iade edilmez.” hükmü yer almaktadır.

Aktarılan Kanun hükmüne göre, başvuru sahibinin itirazen şikâyete konu iddialarının tamamında haklı bulunması halinde başvuru bedeli iadesinin söz konusu olabileceği dikkate alındığında, yukarıda yer verilen tespit ve değerlendirmeler neticesinde, başvuru sahibinin iddialarının tamamında haklı bulunmadığı anlaşıldığından başvuru bedelinin başvuru sahibine iadesi için Kanun’un öngördüğü şekilde "başvuru sahibinin iddialarının tamamında haklı bulunması" koşulunun gerçekleşmediği, dolayısıyla 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun 53’üncü maddesinin (j) fıkrasının 9’uncu alt bendi hükmü gereğince başvuru bedelinin iadesinin mümkün bulunmadığı sonucuna varılmıştır.

Sonuç olarak, yukarıda mevzuata aykırılıkları belirtilen işlemlerin düzeltici işlemle giderilemeyecek nitelikte işlemler olduğu tespit edildiğinden, ihalenin iptali gerekmektedir.

Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanun'un 65'inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen otuz gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere,

Anılan Kanun'un 54'üncü maddesinin onbirinci fıkrasının (a) bendi gereğince ihalenin iptaline,

Oybirliği ile karar verildi.