KİK Kararı: 2025/UH.I-220 (15 Ocak 2025)

KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No : 2025/003
Gündem No : 70
Karar Tarihi : 15.01.2025
Karar No : 2025/UH.I-220
Toplantıya Katılan Üyeler

BAŞVURU SAHİBİ:

Nimet Gıda Taş. San. ve Tic. Ltd. Şti.,

İHALEYİ YAPAN İDARE:

İstanbul Aile ve Sosyal Hizmetler İl Müdürlüğü,

BAŞVURUYA KONU İHALE:

2024/1365629 İhale Kayıt Numaralı “İstanbul Aile ve Sosyal Hizmetler İl Müdürlüğümüze Bağlı Kuruluşların 01/01/2025 - 31/12/2025 Tarihleri Arası Malzeme Dâhil Yemek Hazırlama ve Dağıtımı” İhalesi

KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:

İstanbul Aile ve Sosyal Hizmetler İl Müdürlüğü tarafından 19.11.2024 tarihinde açık ihale usulü ile gerçekleştirilen “İstanbul Aile ve Sosyal Hizmetler İl Müdürlüğümüze Bağlı Kuruluşların 01/01/2025 - 31/12/2025 Tarihleri Arası Malzeme Dâhil Yemek Hazırlama ve Dağıtımı” ihalesine ilişkin olarak Nimet Gıda Taş. San. ve Tic. Ltd. Şti.nin 16.12.2024 tarihinde yaptığı şikâyet başvurusunun, idarenin 16.12.2024 tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibince 27.12.2024 tarih ve 174461 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 27.12.2024 tarihli dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunulmuştur.

Başvuruya ilişkin olarak 2024/1829 sayılı itirazen şikâyet dosyası kapsamında yapılan inceleme neticesinde esas inceleme raporu tanzim edilmiştir.

KARAR:

Esas inceleme raporu ve ekleri incelendi.

İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle, ihalenin 3 ve 6’ncı kısımlarına yönelik aşırı düşük teklif açıklaması sundukları, ancak idarece aşırı düşük teklif açıklamalarının reddedildiği, yüklenicinin mutfağında çalışacak olan personelin de dikkate alınarak açıklama yapılmasının Kamu İhale Genel Tebliği’ne aykırılık teşkil etmediği, tüm personel gideri dikkate alınarak aşırı düşük teklif açıklaması yapıldığı, ayrıca aşırı düşük teklif açıklamasının iki haftalık örnek menüdeki tüm ana girdileri içermediği ve dolayısıyla eksik maliyet hesabı yapıldığı hususunun da gerçeği yansıtmadığı, sunulan aşırı düşük teklif açıklamasının birinci sayfasında teklif tutarının açılımı, malzemeli yemek sunumu hesap cetveli ve eksik olduğu belirtilen ana girdilerin yer aldığı, bu nedenle aşırı düşük teklif açıklamalarının uygun görülerek ihalenin anılan kısımlarının üzerlerinde bırakılması gerektiği iddialarına yer verilmiştir.

A) Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir.

4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun “Aşırı düşük teklifler” başlıklı 38’inci maddesinde “İhale komisyonu verilen teklifleri değerlendirdikten sonra, diğer tekliflere veya idarenin tespit ettiği yaklaşık maliyete göre teklif fiyatı aşırı düşük olanları tespit eder. Bu teklifleri reddetmeden önce, belirlediği süre içinde teklif sahiplerinden teklifte önemli olduğunu tespit ettiği bileşenler ile ilgili ayrıntıları yazılı olarak ister.

İhale komisyonu;

a) İmalat sürecinin, verilen hizmetin ve yapım yönteminin ekonomik olması,

b) Seçilen teknik çözümler ve teklif sahibinin mal ve hizmetlerin temini veya yapım işinin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar,

c) Teklif edilen mal, hizmet veya yapım işinin özgünlüğü,

gibi hususlarda yapılan yazılı açıklamaları dikkate alarak, aşırı düşük teklifleri değerlendirir. Bu değerlendirme sonucunda, açıklamaları yeterli görülmeyen veya yazılı açıklamada bulunmayan isteklilerin teklifleri reddedilir…” hükmü yer almaktadır.

Kamu İhale Genel Tebliği’nin “Hizmet alımı ihalelerinde sınır değer tespiti ve aşırı düşük tekliflerin değerlendirilmesi” başlıklı 79’uncu maddesinde “…79.2. İhale ilanında ve dokümanında teklifi sınır değerin altında kalan isteklilerden açıklama isteneceği belirtilen hizmet alımı ihalelerinde, aşırı düşük tekliflerin değerlendirilmesi aşamasında aşağıdaki düzenlemelere göre işlem tesis edilmesi gerekmektedir.

79.2.1. Aşırı düşük tekliflere yönelik açıklama istenmesine ilişkin yazıda, isteklilerin yapacakları açıklamalara esas olacak önemli teklif bileşenlerinin, bütün istekliler için aynı unsurları içerecek şekilde belirtilmesi zorunludur. Aşırı düşük teklif açıklaması sunulması için isteklilere üç (3) iş gününden az olmamak üzere uygun bir süre verilir.

79.2.2. İstekliler aşırı düşük olarak tespit edilen tekliflerini aşağıdaki yöntemleri kullanarak açıklayabilirler.

…

79.2.6. Malzemeli yemek hizmet alımı ihalelerinde aşırı düşük tekliflerin değerlendirilmesinde kullanılmak üzere teknik şartnamede asgari iki haftalık örnek menü düzenlemesi yapılır ve bu menüde yer alan yemeklerin içerikleri ile çiğ girdi miktarları belirtilir.

Bu ihalelerde; teklifi aşırı düşük bulunan istekli öncelikle “ana girdi”, “işçilik” ve “yardımcı gider” oranlarının belirtildiği Malzemeli Yemek Sunumu Hesap Cetvelini hazırlayarak açıklaması kapsamında sunar. Açıklamanın geçerli kabul edilebilmesi için “(Ana Girdi Maliyeti+İşçilik Maliyeti)/Toplam Teklif Tutarı” oranının 0,80’den az ve 0,95’den çok olmaması gerekir. Oran belirtmeyen veya belirttiği oran 0,80’den az veya 0,95’den çok olan isteklilerin teklifleri reddedilir.

Bu maddede yer alan ana girdi ibaresi kapsamında, kırmızı et; beyaz et; balık; işlenmiş et ürünleri (sucuk, salam, sosis, kavurma gibi); kuru gıdalar (pirinç, bulgur, nohut, mercimek, kuru fasulye gibi); sebze; meyve; toz şeker, süt; yoğurt, ayran; yağ ürünleri (ayçiçek yağı, zeytinyağı, tereyağı) kahvaltı malzemeleri (peynir, zeytin, yumurta, reçel, bal gibi); pet su, ekmek açıklama yapılacak unsurlar olarak dikkate alınır. İdarenin ihale dokümanında bu girdilerin dışında ana girdi niteliğinde malzeme içeren yemek öğünü düzenlemesi durumunda aşırı düşük teklif açıklama yazısında açıklama istenecek unsurlar arasında bu malzemelerin de belirtilmesi zorunludur. Bu çerçevede, isteklinin beyan ettiği orana uygun teklif sunması durumunda, yemek pişirilmesi için gerekli enerji giderleri (doğalgaz, LPG gibi), temizlik malzemeleri, su, sigorta giderleri, ilaçlama ve hijyen sağlama giderleri, bakım onarım, amortisman, nakliye, sözleşme giderleri ve genel giderler, portör muayenesi ve tali çiğ girdiler (tuz, baharat, tatlandırıcı vb.) gibi unsurlar “yardımcı girdiler” başlığında değerlendirilir ve bu unsurlar için açıklama sunulması gerekmez.

Örneğin; 1.000 öğün yemek alımı için çıkılan bir ihalede, birim fiyat olarak 5 TL teklif veren bir isteklinin, 5.000 TL olan toplam teklif bedelinin aşırı düşük olarak değerlendirilmesi ve istekli tarafından sunulan Malzemeli Yemek Sunumu Hesap Cetvelinde “(Ana Girdi Maliyeti+İşçilik Maliyeti)/Toplam Teklif Tutarı” oranının 0,90 olarak belirtilmesi halinde, teklifin 4.500 TL’sinin ana çiğ girdi ile işçilik toplamını içerdiği kabul edilir ve isteklinin sadece bu kısma ilişkin açıklama yapması gerekir. Teklifin 500 TL’lik kısmının ise yardımcı giderlere ilişkin olduğu kabul edildiğinden, bu kısma ilişkin açıklama yapılması gerekmemektedir.

Malzemeli yemek alımı ihalelerinde, kırmızı et; beyaz et; balık; kuru gıdalar (pirinç, bulgur, nohut, mercimek, kuru fasulye gibi); sebze; meyve maliyetlerinin tevsiki amacıyla üçüncü kişilerden alınan fiyat teklifleri kullanılamaz. Ancak 79.2.2 nci maddede yer alan diğer yöntemlerden herhangi biri ile açıklama yapılmasının fiilen mümkün olmadığının anlaşıldığı durumlarda, üçüncü kişilerden alınan fiyat teklifleri ile açıklama yapılabilir.

Malzemeli yemek alımı ihalelerinde sadece iki haftalık örnek menüdeki ana girdiler ve işçilik giderleri dikkate alınarak açıklama yapılmalıdır. İsteklilerin örnek menüdeki girdiler ve işçilik gideri kullanılarak teklif ettikleri birim fiyatı açıklamaları gerekmekte olup toplam miktar ve tutar açıklaması yapılmayacaktır. Örneğin normal kahvaltı, diyet kahvaltı, ara öğün, normal yemek ve diyet yemek gibi birim fiyatları içeren bir ihalede, isteklilerin teklif ettikleri birim fiyatı; örnek menüyü ve bu menünün üretimi için gerekli işçilik tutarını kullanarak tevsik etmeleri durumunda açıklama uygun kabul edilecektir.

…

79.3. İdarelerin aşırı düşük teklif tespit ve değerlendirilmesine ilişkin aşağıdaki düzenlemeleri de dikkate almaları gerekmektedir.

79.3.1. Teklifi aşırı düşük olarak tespit edildikten sonra yukarıdaki yöntemlere göre usulüne uygun açıklama yapan isteklilerin teklifleri geçerli kabul edilir. Hayatın olağan akışına veya ticari gereklere aykırılık gibi nedenlerle teklifler reddedilemez.

79.3.2. 79.2.2 nci maddede yer alan yöntemlerden herhangi biri ile açıklama yapılmasının fiilen mümkün olmadığının anlaşıldığı durumlarda, istekli tarafından gerekçesi belirtilmek suretiyle, ilgili mevzuatına göre ihale tarihinden önceki son 12 ay içinde düzenlenen açıklamaya elverişli diğer bilgi ve belgeler kullanılarak da açıklama yapılabilir.

79.3.3. Kurumca hazırlanan “İşçilik Hesaplama Modülü” ne (www.ihale.gov.tr) adresinden ulaşılabilecek olup, personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı ihalelerinde tekliflerin değerlendirilmesi bağlamında sözleşme ve genel giderler dahil asgari işçilik maliyeti hesabında işçilik hesaplama modülünün kullanılması zorunludur.

…

79.3.5. Personel çalıştırılmasına dayalı olmayan hizmet alımlarına ilişkin yapılan aşırı düşük teklif açıklamasında, sözleşme giderleri ve genel giderlerin % 4 oranında hesaplanması söz konusu olmayacak, ancak sözleşme ve genel giderler içerisinde yer alan açıklamanın yapıldığı tarihte geçerli olan oran ve tutarlar üzerinden hesaplanan ihale kararı damga vergisi ve sözleşme damga vergisi ile Kanunun 53 üncü maddesinin (j) bendinin 1 numaralı alt bendinde belirtilen tutarı aşan sözleşmelerde sözleşme bedelinin onbinde beşi oranındaki Kurum payı ilgili mevzuatına göre hesaplanmak suretiyle açıklama yapılacaktır…” açıklamaları yer almaktadır.

İdari Şartname’nin “İhale konusu işe/alıma ilişkin bilgiler” başlıklı 2’nci maddesinde “2.1. İhale konusu işin/alımın;

a) Adı: İSTANBUL AİLE VE SOSYAL HİZMETLER İL MÜDÜRLÜĞÜMÜZE BAĞLI KURULUŞLARIN 01/01/2025-31/12/2025 TARİHLERİ ARASI MALZEME DAHİL YEMEK HAZIRLAMA VE DAĞITIMI

b) Türü: Hizmet alımı

c) İlgili Uygulama Yönetmeliği: Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği

…

Kuruluş veya Yüklenici mutfağında, yemek pişirme yoluyla 1.Kısım: toplam 2.149.196 öğün, 2. Kısım toplam: 1.964.198 öğün, 3. Kısım: toplam 253.756 öğün, 4. Kısım: toplam 1.264.578 öğün, 5 .Kısım: toplam 1.141.028 öğün, 6 .Kısım: toplam 275.095 öğün mamul yemek alımı, dağıtımı ve servis hizmeti işidir.

Ayrıntılı bilgi idari şartnamenin ekinde yer almaktadır.

f) İşin yapılacağı/malın teslim edileceği yer: İşin Yapılacağı Kuruluşların Adları Teknik Şartnamede tablo halinde belirtilmiştir.” düzenlemesi,

“Kısmi teklif verilmesi” başlıklı 20’nci maddesinde “20.1. Bu ihalede kısmi teklif verilebilir.

20.2. Bu ihaledeki kısım sayısı 6 dir. İhale kısımlarına ilişkin koşullar altta düzenlenmiştir;

1. Kısım: Çocuklara Yönelik Avrupa Yakasında Hizmet Veren Kuruluşlar İçin Mamul Yemek Hizmeti Alımı İşi

2. Kısım: Engelli Ve Yaşlılara Yönelik Avrupa Yakasında Hizmet Veren Kuruluşlar İçin Mamul Yemek Hizmeti Alımı İşi

3. Kısım: Kadına Yönelik Avrupa Yakasında Hizmet Veren Kuruluşlar İçin Mamul Yemek Hizmeti Alımı İşi

4. Kısım: Çocuklara Yönelik Anadolu Yakasında Hizmet Veren Kuruluşlar İçin Mamul Yemek Hizmeti Alımı İşi

5. Kısım: Engelli Ve Yaşlılara Yönelik Anadolu Yakasında Hizmet Veren Kuruluşlar İçin Mamul Yemek Hizmeti Alımı İşi

6. Kısım: Kadına Yönelik Anadolu Yakasında Hizmet Veren Kuruluşlar İçin Mamul Yemek Hizmeti Alımı İşi” düzenlemesi,

“Teklif fiyata dahil olan giderler” başlıklı 25’inci maddesinde “…25.3 Teklif fiyata dahil olan diğer giderler aşağıda belirtilmiştir:

25.3.1.

Aşağıda yer alan ve Gıda Rasyonundaki gramajlara göre oluşturulacak yemek maliyetleri üzerinden; Birim fiyat teklif cetvelinde belirtilen tüm kahvaltı, diyet kahvaltı, ara öğün, ana öğün, diyet ana öğün, özel gün ve damacana su bedelleri teklif fiyata dahildir.

25.3.2. İşçilik ücreti, yemek, yol ve giyecek giderleri:

Yüklenici firma sözleşme kapsamında idarede çalıştırdığı işçilere ilişkin, bu hizmetin sunulması işiyle ilgili olarak aylık (26) gün üzerinden fiilen çalışacak ve mesaisini tamamını kuruluşta geçiren teknik şartname ekinde yer alan tabloda belirtilen sayıda, Sorumlu Personel (Brüt asgari ücretin %50 fazlası), Aşçı (Brüt asgari ücretin %30 fazlası), Aşçı Yardımcısı (Brüt asgari ücretin %10 fazlası), Servis Elemanı ve Bulaşıkçı (Brüt asgari ücret) personelin, işçilik giderleri (işçi ücreti, sigorta prim giderleri, en az günlük brüt 59,50 TL yol ücreti nakdi olarak ödenecek olup ücret bordrosunda gösterilecektir), yemek gideri (ayni), Sorumlu Personel (Brüt asgari ücretin %50 fazlası) için 139,5 gün, Aşçı (Brüt asgari ücretin %30 fazlası) için 666,5 gün, Aşçı Yardımcısı (Brüt asgari ücretin %10 fazlası) için 790,5 gün, Servis Elemanı ve Bulaşıkçı (Brüt asgari ücret) için 3.208,5 gün ulusal bayram ve genel tatil günlerinde çalışma teklif fiyata dâhildir. Teknik Şartnamede belirtilen giyecek yüklenici firma tarafından personele ayni olarak verilecek olup teklif fiyata dahildir.

25.3.3. Malzeme Giderleri:

Yemeğin taşınması için thermobox veya ısı üreten kapalı araba, kapak, strech, alüminyum folyo, yemek servisinde dağıtım için ısıtmalı yemek arabası, soğutmalı taşıma aracı, çöp konteyneri, özel beslenme biriminde kullanılacak otoklav teklif fiyata dâhildir.

25.3.4. Diğer Giderler:

İçme suyu, yemeğin özelliğine göre ketçap, mayonez, limon, sirke, çeşitli baharatlar vs., dağıtım tabaklar steril kaplar çatal bıçak-kaşık vs, masa örtüsü, temizlik malzemeleri, plastik çöp torbası, bebek, yaşlı, hasta veya diyetlilerin yiyeceklerinin hazırlanması amacıyla oluşturulan özel beslenme birimi için süt, pirinç unu, sebze, meyve, et, LPG dolum masrafları, yemek numunelerinin mikrobiyolojik analizi, yemek imalatı servis ve temizliği, kullanılacak malzeme, iş kazası ve hijyene ilişkin personelin eğitimi, idarenin demirbaşında bulunan ve yüklenici firmaya teslim edilecek her türlü ekipmanın bakım ve onarımı, yüklenici firma tarafından temin edilecek makine ve teçhizat, ilaçlama, yemeğin yapımında kullanılacak elektrik, su, doğalgaz ile nakliye, ihale ve sözleşmeye ilişkin damga vergileri ve Kamu İhale Kurum payı teklif fiyata dahildir.

25.3.5. Yemek kuruma ait merkezi bir mutfakta pişirilerek diğer kuruluşlara dağıtımı yapılıyor ise pişirilen yemeğin diğer kuruluşlara dağıtımındaki nakliye giderleri teklif fiyata dâhildir.

25.4. Sözleşme konusu işin bedelinin ödenmesi aşamasında doğacak Katma Değer Vergisi (KDV), ilgili mevzuatı çerçevesinde İdare tarafından yükleniciye ayrıca ödenir.

25.5. Kısa vadeli sigorta prim oranları belirtilecektir.

Bu iş için kısa vadeli sigorta kolları prim oranı %2,25' dir.” düzenlemesi,

“Aşırı düşük teklifler” başlıklı 33’üncü maddesinde “33.1. Teklifi sınır değerin altında kalan isteklilerden Kanunun 38 inci maddesine göre açıklama istenecektir. Bu kapsamda; ihale komisyonu sınır değerin altında kalan teklifleri aşırı düşük teklif olarak tespit eder ve bu teklif sahiplerinden Kurum tarafından belirlenen kriterlere göre teklifte önemli olduğunu tespit ettiği bileşenler ile ilgili ayrıntıları yazılı olarak ister. İhale komisyonu;

a) Verilen hizmetin ekonomik olması,

b) Seçilen teknik çözümler ve teklif sahibinin işin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar,

c) Teklif edilen hizmetin özgünlüğü,

gibi hususlarda yapılan yazılı açıklamaları dikkate alarak aşırı düşük teklifleri değerlendirir. Bu değerlendirme sonucunda, açıklamaları yeterli görülmeyen veya yazılı açıklamada bulunmayan isteklilerin teklifi reddedilir.” düzenlemesi,

“Diğer hususlar” başlıklı 48’inci maddesinde “48.1. İhalede uygulanacak sınır değer katsayısı (R): Malzemeli Yemek/0,79

a) 1-2, 3-6, 7-12 ve 13+ yaş ve üzeri gruplar için yaş grubu bazında;

- bir kişiye verilecek bir adet ara öğünün bedeli kahvaltı bedelinin yarısını,

- bir günlük bir adet ara öğün, bir günlük iki adet ara öğün ya da bir günlük üç adet ara öğün verilmesi durumunda, bir günlük iki adet ara öğünün toplamı ile bir günlük kahvaltı toplamı bedeli, bir kişiye verilecek olan bir günlük öğle yemeği ya da bir günlük akşam yemeği bedelini geçmeyecektir.

b) Özel gün menüsü için teklif edilen birim fiyat teklif tutarı, birim fiyat teklif cetvelindeki en yüksek yaş grubu için teklif edilen bir adet öğle ve bir adet akşam yemeğinin toplam bedelini geçmeyecektir. Örneğin; birim fiyat teklif cetvelinin 1-2, 3-6, 7-12 ve 13+ yaş ve üzeri gruplarından oluştuğu bir durumda bir adet özel gün menüsü bedeli anılan cetvelde en yüksek yaş grubu olan 13+ yaş ve üzeri grubu için teklif edilen bir adet öğle ve bir adet akşam yemeğinin toplam bedelini geçmeyecektir. Bir başka örnek; birim fiyat teklif cetvelinin 1-2, 3-6 ve 7-12 gruplarından oluştuğu bir durumda bir adet özel gün menüsü bedeli anılan cetvelde en yüksek yaş grubu olan 7-12 yaş grubu için teklif edilen bir adet öğle ve bir adet akşam yemeğinin toplam bedelini geçmeyecektir.

Bu kriterlere uymayan isteklinin teklifi ekonomik açıdan en avantajlı teklif olsa dahi değerlendirmeye alınmayacaktır.” düzenlemesi yer almaktadır.

İstanbul Aile ve Sosyal Hizmetler İl Müdürlüğü tarafından kısmi teklife açık şekilde 19.11.2024 tarihinde gerçekleştirilen “İstanbul Aile ve Sosyal Hizmetler İl Müdürlüğümüze Bağlı Kuruluşların 01/01/2025 - 31/12/2025 Tarihleri Arası Malzeme Dâhil Yemek Hazırlama ve Dağıtımı” ihalesinin 6 kısımdan oluştuğu, başvuru sahibi tarafından ihalenin 6 kısmına da teklif sunulduğu, ancak ihalenin 3 ve 6’ncı kısımlarında teklifinin sınır değerin altında kalması nedeniyle idarece aşırı düşük teklif açıklaması talep edildiği, ihalenin anılan kısımlarına ilişkin sunulan aşırı düşük teklif açıklamalarının idarece uygun bulunmayarak başvuru sahibinin teklifinin reddedildiği anlaşılmaktadır.

İdarece başvuru sahibinden ihalenin 3 ve 6’ncı kısımlarına ilişkin aşırı düşük teklif açıklaması talep edildiği, 04.12.2024 tarihli ihale komisyonu kararında, başvuru sahibi Nimet Gıda Taş. İnş. Tem. San. ve Tic. Ltd. Şti. tarafından ihalenin 6’ncı kısmına yönelik aşırı düşük teklif açıklaması sunulmadığı, 3’üncü kısma yönelik açıklamaların ise uygun olmadığı belirtilmiştir. Sonrasında, 10.12.2024 tarihli düzeltici ihale komisyonu kararı ile başvuru sahibinin 3 ve 6’ncı kısımlara yönelik aşırı düşük teklif açıklaması sunduğunun belirtildiği ve açıklamalarının uygun bulunmayarak teklifinin reddedildiği anlaşılmıştır.

İdarece başvuru sahibinin aşırı düşük teklif açıklamalarının uygun bulunmama gerekçesi her iki kısım için de (3 ve 6’ncı kısımlar) “…İstekli tarafından sunulan açıklamanın Kamu İhale Genel Tebliğinin 79. maddesine göre işçilik maliyetlerinin hatalı açıklandığı görülmüş, yüklenici mutfağında çalışacak personellerin işçilik ve yemek maliyetlerinin de eklenerek hesaplandığı görülmüş, ayrıca sunmuş olduğu ana girdi listesi alfabetik sıraya göre sıralandığı görülmüş olup, sunulan listenin beyaz peynirden başladığı öncesinin olmadığı görülmüş, bu durumun 14 günlük menü içeriğindeki tüm ana girdiler üzerinden maliyet açıklaması yapılması gerekirken eksik maliyet hesaplamasına sebep olduğu görülmüştür. Aşırı düşük açıklaması uygun bulunmamış ve teklifi değerlendirme dışı bırakılmıştır.” şeklinde belirtilmiştir. Başvuru sahibi tarafından ise aşırı düşük teklif açıklamalarının mevzuata uygun olduğu iddia edilmektedir.

Başvuru sahibi istekli tarafından ihalenin 3 ve 6’ncı kısımlarına yönelik aşırı düşük teklif açıklaması kapsamında “ana girdi”, “işçilik” ve “yardımcı gider” oranlarının belirtildiği Ek-H.4 malzemeli yemek sunumu hesap cetveli, ana girdi maliyeti ve buna ilişkin belgeler ile personel maliyetleri ve yardımcı gider hesaplama tabloları sunulduğu görülmüştür.

İdarece başvuru sahibinin her iki kısma yönelik (3 ve 6’ncı kısımlar) aşırı düşük teklif açıklamalarını reddetme gerekçelerinden bir tanesi olan “sunmuş olduğu ana girdi listesi alfabetik sıraya göre sıralandığı görülmüş olup, sunulan listenin beyaz peynirden başladığı öncesinin olmadığı görülmüş, bu durumun 14 günlük menü içeriğindeki tüm ana girdiler üzerinden maliyet açıklaması yapılması gerekirken eksik maliyet hesaplamasına sebep olduğu görülmüştür.” gerekçesine yönelik yapılan incelemede,

Nimet Gıda Taş. İnş. Tem. San. ve Tic. Ltd. Şti. tarafından hem ihalenin 3’üncü kısmına hem de ihalenin 6’ncı kısmına yönelik sunulan açıklamalarda ana girdi listelerinin eksiksiz tevsik edildiği, sadece 3’üncü kısma yönelik açıklamalarda ana girdi listesinin ilk sayfasının diğer kısma ilişkin açıklama için sunulan belgeler arasında yer aldığı anlaşılmış olup, ihale işlem dosyasının bütünü incelendiğinde anılan sayfaya ulaşıldığı, bu nedenle de idarenin söz konusu gerekçesinin yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır.

İdarece başvuru sahibinin her iki kısma yönelik (3 ve 6’ncı kısımlar) aşırı düşük teklif açıklamalarını reddetme gerekçelerinden diğeri olan “İstekli tarafından sunulan açıklamanın Kamu İhale Genel Tebliğinin 79. maddesine göre işçilik maliyetlerinin hatalı açıklandığı görülmüş, yüklenici mutfağında çalışacak personellerin işçilik ve yemek maliyetlerinin de eklenerek hesaplandığı” gerekçesine yönelik yapılan incelemede,

Başvuru sahibi Nimet Gıda Taş. İnş. Tem. San. ve Tic. Ltd. Şti. tarafından sunulan birim fiyat teklif cetvelinde ihalenin 3’üncü kısmına (Kadına Yönelik Avrupa Yakasında Hizmet Veren Kuruluşlar İçin Mamul Yemek Hizmeti Alımı) ilişkin personel kalemleri aşağıdaki şekilde belirtilmiş olup, bu durumda isteklinin teklifinde personel giderinin toplam 3.849.450,00 TL olduğu anlaşılmaktadır.

Açıklama

Birimi

İşçi Sayısı

Ay/gün/saat

Teklif Edilen Birim Fiyat (TL)

Tutarı (TL)

Servis Elemanı ve Bulaşıkçı için aylık 26 gün üzerinden günlük brüt 59,50 TL yol ücreti öngörülmüştür.(Brüt asgari ücret)

Ay

11

12

28.000,00

3.696.000,00

Açıklama

Birimi

Miktarı

Teklif Edilen Birim Fiyat (TL)

Tutarı (TL)

Servis Elemanı ve Bulaşıkçı için Ulusal Bayram ve Genel Tatil Ücreti (Brüt asgari ücret)

gün

170,5

900,00

153.450,00

Anılan istekli tarafından ihalenin 3’üncü kısmına yönelik aşırı düşük teklif açıklaması kapsamında işçilik giderleri hesaplama tablosunun aşağıdaki şekilde düzenlendiği görülmüştür. Toplam icmal tablosunda da işçilik maliyetinin 8.728.173,98 TL olarak belirtildiği, “(Ana Girdi Maliyeti+İşçilik Maliyeti)/Toplam Teklif Tutarı” oranının 0,82755468 olarak hesaplandığı anlaşılmıştır.

Açıklama

Tutar (TL)

Personel Maaş, SGK, Vergi Giderleri

3.631.331,88

Personel Ulusal Bayram ve Resmi Tatil Giderleri

145.126,19

Personel Yemek Giderleri

411.840,00

Personel Maaş, SGK, Vergi Giderleri (Yüklenici Mutfağında Çalışacak)

3.968.396,76

Personel Ulusal Bayram ve Resmi Tatil Giderleri (Yüklenici Mutfağında Çalışacak)

159.639,15

Personel Yemek Giderleri (Yüklenici Mutfağında Çalışacak)

411.840,00

TOPLAM

8.728.173,98

Başvuru sahibi tarafından personel giderine ilişkin yapılan açıklamalar incelendiğinde, birim fiyat teklif cetvelinde yer alan personel giderinin yanı sıra personel yemek giderinin ve yüklenici mutfağında çalışacak personelin giderinin de hesaplanarak işçilik maliyetine dâhil edildiği anlaşılmıştır.

Başvuru sahibi Nimet Gıda Taş. İnş. Tem. San. ve Tic. Ltd. Şti. tarafından sunulan birim fiyat teklif cetvelinde ihalenin 6’ncı kısmına (Kadına Yönelik Anadolu Yakasında Hizmet Veren Kuruluşlar İçin Mamul Yemek Hizmeti Alımı) ilişkin personel kalemleri aşağıdaki şekilde belirtilmiş olup, bu durumda isteklinin teklifinde personel giderinin toplam 4.199.400,00 TL olduğu anlaşılmaktadır.

Açıklama

Birimi

İşçi Sayısı

Ay/gün/saat

Teklif Edilen Birim Fiyat (TL)

Tutarı (TL)

Servis Elemanı ve Bulaşıkçı için aylık 26 gün üzerinden günlük brüt 59,50 TL yol ücreti öngörülmüştür.(Brüt asgari ücret)

Ay

12

12

28.000,00

4.032.000,00

Açıklama

Birimi

Miktarı

Teklif Edilen Birim Fiyat (TL)

Tutarı (TL)

Servis Elemanı ve Bulaşıkçı için Ulusal Bayram ve Genel Tatil Ücreti (Brüt asgari ücret)

gün

186

900,00

167.400,00

Anılan istekli tarafından ihalenin 6’ncı kısmına yönelik aşırı düşük teklif açıklaması kapsamında işçilik giderleri hesaplama tablosunun aşağıdaki şekilde düzenlendiği görülmüştür. Toplam icmal tablosunda da işçilik maliyetinin 9.521.644,32 TL olarak belirtildiği, “(Ana Girdi Maliyeti+İşçilik Maliyeti)/Toplam Teklif Tutarı” oranının 0,83730067 olarak hesaplandığı anlaşılmıştır.

Açıklama

Tutar (TL)

Personel Maaş, SGK, Vergi Giderleri

3.961.452,96

Personel Ulusal Bayram ve Resmi Tatil Giderleri

158.319,48

Personel Yemek Giderleri

449.280,00

Personel Maaş, SGK, Vergi Giderleri (Yüklenici Mutfağında Çalışacak)

4.329.160,08

Personel Ulusal Bayram ve Resmi Tatil Giderleri (Yüklenici Mutfağında Çalışacak)

174.151,80

Personel Yemek Giderleri (Yüklenici Mutfağında Çalışacak)

449.280,00

TOPLAM

9.521.644,32

Başvuru sahibi tarafından personel giderine ilişkin yapılan açıklamalar incelendiğinde, birim fiyat teklif cetvelinde yer alan personel giderinin yanı sıra personel yemek giderinin ve yüklenici mutfağında çalışacak personelin giderinin de hesaplanarak işçilik maliyetine dâhil edildiği anlaşılmıştır.

Bu çerçevede, başvuru konusu ihalenin malzeme dahil yemek pişirme ve dağıtım hizmetlerine ilişkin olduğu, iş kapsamında işçilik giderleri ve yemek maliyetlerinin söz konusu olduğu, istekliler tarafından tekliflerin birim fiyat teklif cetvelinde işçilik iş kalemleri ile yemek öğünleri için ayrı ayrı açılan satırlar kullanılarak verileceği, aşırı düşük teklif sorgulamasında da isteklilerden teklif ettikleri birim fiyatları esas olmak üzere Tebliğ’in yemek hizmetlerine yönelik 79.2.6’ncı maddesi de göz önüne alınmak suretiyle açıklamada bulunulması gerektiği,

Mevcut durumda anılan istekli tarafından ihalenin 3’üncü kısmında birim fiyat teklif cetvelinde işçilik iş kalemleri için toplam 3.849.450,00 TL teklif edilirken aşırı düşük teklif açıklamasında işçilik maliyetinin, teklif edilen işçilik bedelini aşacak şekilde toplam 8.728.173,98 TL olarak açıklandığı, ihalenin 6’ncı kısmında birim fiyat teklif cetvelinde işçilik iş kalemleri için toplam 4.199.400,00 TL teklif edilirken aşırı düşük teklif açıklamasında işçilik maliyetinin, teklif edilen işçilik bedelini aşacak şekilde toplam 9.521.644,32 TL olarak açıklandığı anlaşılmış olup, aşırı düşük teklif açıklamasında birim fiyat teklif cetvelinde teklif edilen bedelin aşılamayacağı dolayısıyla işçilik maliyetleri için de teklif edilen bedelin üzerindeki bir tutar ile açıklama yapılamayacağından idarece başvuru sahibi isteklinin aşırı düşük teklif açıklamalarının ihalenin 3 ve 6’ncı kısımlarında reddedilmesi işlemi yerinde görülmüştür.

Öte yandan, 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun 53’üncü maddesinin (j) fıkrasının 9’uncu alt bendinde “Başvuru sahibinin iddialarının tamamında haklı bulunması halinde, Kurul kararı ile itirazen şikâyet başvuru bedelinin başvuru sahibine iadesine karar verilir. Kurul kararının başvuru sahibine bildirimini izleyen otuz gün içinde başvuru sahibinin Kuruma yazılı talebi üzerine, bu talep tarihini izleyen otuz gün içinde Kurum tarafından itirazen şikâyet başvuru bedelinin iadesi yapılır ve son ödeme tarihine kadar geçen süre için faiz işlemez. Diğer hallerde başvuru bedeli iade edilmez.

Bu fıkranın (1) numaralı bendi uyarınca tahsil edilen bedel hiçbir durumda iade edilmez.” hükmü yer almaktadır.

Aktarılan Kanun hükmüne göre, başvuru sahibinin itirazen şikâyete konu iddialarının tamamında haklı bulunması halinde başvuru bedeli iadesinin söz konusu olabileceği dikkate alındığında, yukarıda yer verilen tespit ve değerlendirmeler neticesinde, başvuru sahibinin, iddialarının tamamında haklı bulunmadığı anlaşıldığından başvuru bedelinin başvuru sahibine iadesi için Kanun’un öngördüğü şekilde “başvuru sahibinin iddialarının tamamında haklı bulunması” koşulunun gerçekleşmediği, dolayısıyla 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun 53’üncü maddesinin (j) fıkrasının 9’uncu alt bendi hükmü gereğince başvuru bedelinin tamamının iadesinin mümkün bulunmadığı anlaşılmıştır.

Ancak, İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Tebliğ’in 11’inci maddesinin altıncı fıkrasında “…Kısmi teklife açık ihalelerde ise tekliflerin verilmesi ile bu aşamadan sonraki işlemlere ilişkin başvurularda, başvuru bedeli toplam yaklaşık maliyet üzerinden yatırılır. Başvuruya konu kısmın yaklaşık maliyetine göre fazla yatırıldığı tespit edilen tutar Kurum tarafından başvuru sahibine iade edilir.” açıklaması yer almaktadır.

İnceleme konusu ihalenin kısmi teklife açık olduğu ve 6 kısımdan oluştuğu, ihale konusu işin yaklaşık maliyetinin toplam 1.052.628.645,85 TL olduğu, ihalenin itirazen şikâyete konu 3 ve 6’ncı kısımlarına ilişkin yaklaşık maliyet (42.308.484,97 + 45.207.754,13 = 87.516.239,10 TL) dikkate alındığında, ilgili kısımlara ilişkin başvuru bedelinin 4734 sayılı Kanun’un 53’üncü maddesi uyarınca 118.286,00 TL olduğu tespit edilmiştir. Başvuru sahibi tarafından yatırılan başvuru bedelinin 157.733,00 TL olduğu göz önünde bulundurulduğunda, fazla yatırılan 39.447,00 TL başvuru bedelinin, başvuru sahibinin yazılı talebi halinde iade edilmesi gerektiği sonucuna varılmıştır.

Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanun'un 65'inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen otuz gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere,

1. Anılan Kanun'un 54'üncü maddesinin onbirinci fıkrasının (c) bendi gereğince itirazen şikâyet başvurusunun reddine,

2. Fazla ödenen başvuru bedelinin başvuru sahibinin yazılı talebi halinde iadesine,

Oybirliği ile karar verildi.