KİK Kararı: 2024/UY.II-1672 (18 Aralık 2024)

KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No : 2024/048
Gündem No : 17
Karar Tarihi : 18.12.2024
Karar No : 2024/UY.II-1672
Toplantıya Katılan Üyeler

BAŞVURU SAHİBİ:

Haslan İnşaat Mühendislik Enerji Makina San. ve Tic. A.Ş. - Şirinyol İnşaat A.Ş. İş Ortaklığı,

İHALEYİ YAPAN İDARE:

Ankara Büyükşehir Belediye Başkanlığı Fen İşleri Dairesi Başkanlığı,

BAŞVURUYA KONU İHALE:

2024/1243331 İhale Kayıt Numaralı “Ankara'nın Çevre İlçelerinde Kilitli Parke Taşı ile Yol ve Meydan Yapım İşi-5” İhalesi

KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:

Ankara Büyükşehir Belediyesi Fen İşleri Dairesi Başkanlığı tarafından 23.10.2024 tarihinde açık ihale usulü ile gerçekleştirilen “Ankara'nın Çevre İlçelerinde Kilitli Parke Taşı ile Yol ve Meydan Yapım İşi-5” ihalesine ilişkin olarak Haslan İnşaat Mühendislik Enerji Makina San. ve Tic. A.Ş. - Şirinyol İnşaat A.Ş. İş Ortaklığı’nın 12.11.2024 tarihinde yaptığı şikâyet başvurusunun, idarenin 12.11.2024 tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibince 13.11.2024 tarih ve 170730 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 13.11.2024 tarihli dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunulmuştur.

Başvuruya ilişkin olarak 2024/1414 sayılı itirazen şikâyet dosyası kapsamında yapılan inceleme neticesinde esas inceleme raporu tanzim edilmiştir.

KARAR:

Esas inceleme raporu ve ekleri incelendi.

İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle, aşırı düşük teklif açıklamalarının KGM/7501 –ÖA poz numaralı iş kalemi içerisinde yer alan açıklama istenilmeyen analiz girdisi olarak belirlenen 10.120.1202 Basınca mukavim 4 inç çapında 6 m boyunda komple hortum (çimento stabilizasyon ve benzeri işlerde siloya çimento basılmasında kullanılır.) analiz girdisi için miktar (0,000003328 -adet) ile birim fiyat (0,01 TL) çarpımı sonucu 0,01 TL yazıldığı, ancak çarpım sonucunun 0,00000003328 TL olması gerektiği gerekçesi ile uygun bulunmadığı, idarece yapılan değerlendirmenin Kamu İhale Genel Tebliği’nin 45.1.3’üncü maddesine aykırı olduğu, şöyle ki anılan tebliğ maddesi uyarınca açıklama istenilmeyen analiz girdileri için bir kuruşun altında fiyat öngörülemeyeceği, kaldı ki idarece ilgili Tebliğ açıklamaları çerçevesinde resen düzeltme yapılması durumunda dahi kendilerinin lehine bir durum oluştuğu, bu çerçevede aşırı düşük teklif açıklamalarının Kamu İhale Genel Tebliği’ne uygun olduğu iddialarına yer verilmiştir.

A) Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir.

Kamu İhale Genel Tebliği’nin “Sınır değer tespiti ve aşırı düşük teklifler” başlıklı 45’inci maddesinde “…45.1.3. İsteklilerden teklifleri kapsamında analiz ve hesap cetveli sunmaları istenmeyecektir. Analizler ve hesap cetveli, Kanunun 38 inci maddesi uyarınca teklif fiyatı aşırı düşük olarak tespit edilen isteklilerin tekliflerinin önemli bileşenleri ile ilgili ayrıntıların belirlenmesi amacıyla, sadece aşırı düşük teklif sahibi isteklilerden istenecektir. Bu çerçevede; teklif fiyatının aşırı düşük olduğu tespit edilen istekliler tekliflerinde önemli olduğu tespit edilen bileşenlerine ilişkin olarak yapacakları açıklama kapsamında;

a) Anahtar teslimi götürü bedel işlerde, toplam teklif bedelini oluşturan iş kalemleri ve/veya iş gruplarına ait miktarlar ve bunlara ait birim fiyatların gösterildiği hesap cetveli ile açıklama istenen iş kalemleri ve/veya iş gruplarının birim fiyatlarına ilişkin ihale dokümanında verilen analiz formatına uygun analizleri,

b) Teklif birim fiyatlı işlerde; açıklama istenen iş kalemlerinin birim fiyatlarına ilişkin olarak ihale dokümanında verilen analiz formatına uygun analizleri,

sunacaklardır.

Sunulan analizlerde, kâr ve genel giderler hariç analiz girdilerinin toplam tutarının asgari %10’u oranında yüklenici kârı ve genel gider öngörülmesi zorunludur. Sorgulamaya konu edilmeyen iş kalemleri/grupları için analiz sunulması istenmeyecektir.

Anahtar teslimi götürü bedel teklif alınan ihalelerde istekli tarafından sunulacak hesap cetvelinde, sorgulamaya tabi tutulmayan iş kalemlerinin ve/veya iş gruplarının her biri için miktar ve birim fiyatların ayrı ayrı gösterilmesi zorunlu olmayıp, sorgulanmayan iş kalemlerinin tamamı için teklif edilen toplam bedelin gösterilmesi yeterlidir. Bu bedel isteklinin ihalede sunduğu teklif bedelinin %10’undan az olamaz.

Analizlerde, açıklama istenilmeyen her bir analiz girdisinin birim fiyatı ve birim fiyatla miktarın çarpılması sonucu bulunan tutarı için bir kuruşun altında bedel öngörülemez.

Analizlerde, birim fiyatla miktarın çarpılması sonucu bulunan ve bir kuruşun üzerinde olan tutar virgülden sonra en yakın iki ondalık basamaklı sayıya yuvarlanarak yazılır. Yuvarlama işleminde yarım kuruş ve üzerindeki değerler bir kuruşa tamamlanır; yarım kuruşun altındaki değerler ise dikkate alınmaz. Yuvarlamalar nedeniyle oluşan hesaplama farklılıkları ihale komisyonu tarafından re’sen düzeltilir. Yapılan bu düzeltme sonucu bulunan tutarın, açıklama yapılan iş kalemi/iş grubu için teklif edilen fiyatı aşması halinde isteklinin teklifi reddedilir.

…” açıklaması yer almaktadır.

İdari Şartname’nin “İhale konusu işe/alıma ilişkin bilgiler” başlıklı 2’nci maddesinde “2.1. İhale konusu işin/alımın;

a) Adı: Ankara'nın Çevre İlçelerinde Kilitli Parke Taşı ile Yol ve Meydan Yapım İşi-5

b) Türü: Yapım işleri

c) İlgili Uygulama Yönetmeliği: Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliği

ç) Yatırım proje no'su (yapım işlerinde):

d) Kodu:

e) Miktarı: 450.000 m² prefabrik beton parke imali ve yerine döşenmesi işinin de yer aldığı toplam 22 kalemden oluşan yol ve meydan yapımını kapsar.” düzenlemesi,

Aynı Şartname’nin “Aşırı düşük teklifler” başlıklı 33’üncü maddesinde “33.1. Teklifi sınır değerin altında kalan isteklilerden Kanunun 38 inci maddesine göre açıklama istenecektir. Bu kapsamda; ihale komisyonu sınır değerin altında kalan teklifleri aşırı düşük teklif olarak tespit eder ve bu teklif sahiplerinden Kurum tarafından belirlenen kriterlere göre teklifte önemli olduğunu tespit ettiği bileşenler ile ilgili ayrıntıları yazılı olarak ister. İhale komisyonu;

a) Yapım yönteminin ekonomik olması,

b) Seçilen teknik çözümler ve teklif sahibinin işin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar,

c) Teklif edilen işin özgünlüğü,

gibi hususlarda yapılan yazılı açıklamaları dikkate alarak aşırı düşük teklifleri değerlendirir. Bu değerlendirme sonucunda, açıklamaları yeterli görülmeyen veya yazılı açıklamada bulunmayan isteklilerin teklifi reddedilir.” düzenlemesi yer almaktadır.

İtirazen şikâyete konu ihalenin Ankara Büyükşehir Belediyesi Fen İşleri Dairesi Başkanlığına ait “Ankara'nın Çevre İlçelerinde Kilitli Parke Taşı ile Yol ve Meydan Yapım İşi-5” olduğu, idarece sınır değerin 251.297.981,01 TL olarak hesaplandığı, teklif tutarı sınır değerin altında olan 8 istekliden aşırı düşük teklif açıklaması istenildiği, 1 isteklinin aşırı düşük teklif açıklaması sunmadığı, 4 isteklinin aşırı düşük teklif açıklamasının uygun olmadığı gerekçesi ile tekliflerinin reddedildiği 11.11.2024 tarihli ihale komisyonu kararı ile ihalenin Hy Su İnşaat A.Ş. - Karadeniz Ayaz Konut İnşaat Özel Eğitim Gıda San. ve Tic. A.Ş. İş Ortaklığı üzerinde bırakıldığı Diyar Sur İnşaat Nakliye Otomotiv San. ve Tic. A.Ş.nin ise ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif sahibi olarak belirlendiği anlaşılmıştır.

Teklif tutarı sınır değerin altında olan isteklilere 28.10.2024 tarihinde EKAP üzerinden gönderilen aşırı düşük teklif sorgulama talep yazısında KGM/7501 –ÖA poz numaralı “Prefabrik beton parke imali ve yerine döşenmesi (8 cm kalınlıkta) iş kalemi ile YFA-01 poz numaralı Prefabrik beton elemanın yerine döşenmesi (6 cm – 8 cm -10 cm) iş kaleminin açıklama istenilecek iş kalemi olarak belirlendiği tespit edilmiştir.

Başvuru sahibi Haslan İnşaat Mühendislik Enerji Makina San. ve Tic. A.Ş. - Şirinyol İnşaat A.Ş. İş ortaklığı tarafından sunulan aşırı düşük teklif açıklaması incelendiğinde, KGM/7501 –ÖA poz numaralı “Prefabrik beton parke imali ve yerine döşenmesi (8 cm kalınlıkta) iş kalemine ilişkin sunulan analiz incelendiğinde, açıklama istenilmeyecek analiz girdisi olarak belirlenen 10.120.1202 poz numaralı “Basınca mukavim 4 inç çapında 6 m boyunda komple hortum (çimento stabilizasyon ve benzeri işlerde siloya çimento basılmasında kullanılır.)” analiz girdisi için 0,01 TL birim fiyat öngörüldüğü, anılan fiyatın idarece belirlenen miktarla (0,000003328) çarpılması neticesinde söz konusu analiz girdisi için toplam 0,01 TL öngörüldüğü anlaşılmıştır.

Kamu İhale Genel Tebliği’nin yukarıda aktarılan açıklamalarından; analizlerde, açıklama istenilmeyen her bir analiz girdisinin hem birim fiyatı ve hem de birim fiyatla miktarın çarpılması sonucu bulunan tutar için bir kuruşun altında bedel öngörülemeyeceği, analizlerde, birim fiyatla miktarın çarpılması sonucu bulunan ve bir kuruşun üzerinde olan tutarın virgülden sonra en yakın iki ondalık basamaklı sayıya yuvarlanarak yazılacağı, yuvarlama işleminde yarım kuruş ve üzerindeki değerlerin bir kuruşa tamamlanacağı, yarım kuruşun altındaki değerlerin ise dikkate alınmayacağı, yuvarlamalar nedeniyle oluşan hesaplama farklılıklarının ihale komisyonu tarafından re’sen düzeltileceği, yapılan bu düzeltme sonucu bulunan tutarın, açıklama yapılan iş kalemi/iş grubu için teklif edilen fiyatı aşması halinde isteklinin teklifi reddedileceği anlaşılmaktadır.

Bu çerçevede değerlendirildiğinde, başvuru sahibi istekli tarafından açıklama istenilecek iş kalemi olarak belirlenen KGM/7501 –ÖA poz numaralı “Prefabrik beton parke imali ve yerine döşenmesi (8 cm kalınlıkta) iş kalemine ilişkin sunulan analiz incelendiğinde açıklama istenilmeyecek 10.120.1202 poz numaralı “Basınca mukavim 4 inç çapında 6 m boyunda komple hortum (çimento stabilizasyon ve benzeri işlerde siloya çimento basılmasında kullanılır.)” analiz girdisinin hem birim fiyatı hem de birim fiyat ile miktarın çarpılması neticesinde elde edilen tutar için ilişkin bir kuruş öngörüldüğü, bu şekilde yapılan açıklamanın Kamu İhale Genel Tebliği’nin açıklamalarına uygun olduğu,

İdare tarafından itirazen şikâyet başvurusuna verilen cevap yazısında idarece yapılan hesaplamada anılan analiz girdisi için teklif edilen birim fiyat ile miktarın çarpılması sonucunda elde edilen tutarın 0,00000003328 TL olduğu, açıklamanın bu hali ile Kamu İhale Genel Tebliği’nin 45.1.3’üncü maddesine uygun olmadığı ifade edilse de, anılan Tebliğ maddesi uyarınca açıklama istenilmeyen analiz girdileri için birim fiyat ile miktarın çarpılması sonucu bulunan tutar için bir kuruşun altında bedel öngörülemeyeceğinden başvuru sahibi istekli tarafından söz konusu tutarın bir kuruşa tamamlandığı anlaşılmıştır.

Bu itibarla başvuru sahibinin iddiasının yerinde olduğu sonucuna varılmıştır.

Diğer taraftan, 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun 53’üncü maddesinde “…Başvuru sahibinin iddialarının tamamında haklı bulunması halinde, Kurul kararı ile itirazen şikâyet başvuru bedelinin başvuru sahibine iadesine karar verilir. Kurul kararının başvuru sahibine bildirimini izleyen otuz gün içinde başvuru sahibinin Kuruma yazılı talebi üzerine, bu talep tarihini izleyen otuz gün içinde Kurum tarafından itirazen şikâyet başvuru bedelinin iadesi yapılır ve son ödeme tarihine kadar geçen süre için faiz işlemez. Diğer hallerde başvuru bedeli iade edilmez.

Bu fıkranın (1) numaralı bendi uyarınca tahsil edilen bedel hiçbir durumda iade edilmez.” hükmü yer almaktadır.

Başvuru sahibi tarafından 157.733,00 TL başvuru bedelinin Kurum şikâyet gelirleri hesabına yatırıldığı görülmüştür. Yapılan incelemede anılan isteklinin itirazen şikâyete konu iddiasında haklı olduğu tespit edilmiş olup, Kurul kararının başvuru sahibine bildirimini izleyen otuz gün içinde başvuru sahibinin Kamu İhale Kurumuna yazılı talebi halinde 157.733,00 TL başvuru bedelinin iadesinin gerektiği anlaşılmıştır.

B) İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Yönetmelik’in 18’inci maddesinin ikinci fıkrası yönünden yapılan inceleme sonucunda tespit edilen aykırılıklar ve buna ilişkin inceleme ve hukuki değerlendirme aşağıda yapılmıştır.

İdarece teklifi aynı gerekçelerle reddedilen; Adz Enerji İnşaat Danışmanlık Akaryakıt Nakliye San. ve Tic. A.Ş. - Mehmet Durmaz İş ortaklığı, Kırımoğlu Mühendislik Müşavirlik İnşaat Nakliye Temizlik İthalat ve İhracat San. Tic. Ltd. Şti. ve Dalmızrak İnşaat Nakliye İş Makinaları Taşımacılık Sosyal Hizmetler Taahhüt San. ve Tic. Ltd. Şti. tarafından sunulan aşırı düşük teklif açıklamaları incelendiğinde, KGM/7501 –ÖA poz numaralı iş kalemi içerisinde yer alan açıklama istenilmeyen analiz girdileri için hem birim fiyatta hem de birim fiyat ile miktarın çarpımı sonucu bulunan toplamda bir kuruşun altında tutar öngörülmediği anlaşıldığından anılan isteklilere ait tekliflerin bu gerekçe ile reddedilmesinin Kamu İhale Genel Tebliği’nin aktarılan maddelerine uygun olmadığı sonucuna varılmıştır.

Sonuç olarak, yukarıda mevzuata aykırılıkları belirtilen işlemlerin düzeltici işlemle giderilebilecek nitelikte işlemler olduğu tespit edildiğinden, başvuru sahibi istekli Haslan İnşaat Mühendislik Enerji Makina San. ve Tic. A.Ş. - Şirinyol İnşaat A.Ş. İş ortaklığı, Adz Enerji İnşaat Danışmanlık Akaryakıt Nakliye San. ve Tic. A.Ş. - Mehmet Durmaz İş Ortaklığı, Kırımoğlu Mühendislik Müşavirlik İnşaat Nakliye Temizlik İthalat ve İhracat San. Tic. Ltd. Şti. ve Dalmızrak İnşaat Nakliye İş Makinaları Taşımacılık Sosyal Hizmetler Taahhüt San. ve Tic. Ltd. Şti.ye ait tekliflerin değerlendirmeye alınması ve bu aşamadan sonraki işlemlerin mevzuata uygun olarak yeniden gerçekleştirilmesi gerekmektedir.

Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanun'un 65'inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen otuz gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere,

1. Anılan Kanun'un 54'üncü maddesinin onbirinci fıkrasının (b) bendi gereğince düzeltici işlem belirlenmesine,

2. Başvuru bedelinin Kurul kararının başvuru sahibine bildirimini izleyen otuz gün içinde başvuru sahibinin Kamu İhale Kurumu’na yazılı talebi halinde iadesine,

Oybirliği ile karar verildi.