KİK Kararı: 2024/UY.II-1436

KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No : 2024/043
Gündem No : 33
Karar Tarihi : 06.11.2024
Karar No : 2024/UY.II-1436
Toplantıya Katılan Üyeler

BAŞVURU SAHİBİ:

Çankaya Yol Asfalt Anonim Şirketi - Ediz Petrol Nakliyat İnşaat Otomotiv İthalat İhracat ve Sanayi Anonim Şirketi İş Ortaklığı,

İHALEYİ YAPAN İDARE:

Mardin Büyükşehir Belediyesi Fen İşleri Dairesi Başkanlığı,

BAŞVURUYA KONU İHALE:

2024/992450 İhale Kayıt Numaralı “Mardin İli ve İlçelerinde Muhtelif Yollarda (Her Şey Dahil) Yol Yapım İşi” İhalesi

KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:

Mardin Büyükşehir Belediyesi Fen İşleri Dairesi Başkanlığı tarafından 02.09.2024 tarihinde açık ihale usulü ile gerçekleştirilen “Mardin İli ve İlçelerinde Muhtelif Yollarda (Her Şey Dahil) Yol Yapım İşi” ihalesine ilişkin olarak Çankaya Yol Asfalt Anonim Şirketi - Ediz Petrol Nakliyat İnşaat Otomotiv İthalat İhracat ve Sanayi Anonim Şirketi İş Ortaklığı’nın 30.09.2024 tarihinde yaptığı şikâyet başvurusunun, idarenin 30.09.2024 tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibince 10.10.2024 tarih ve 165340 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 09.10.2024 tarihli dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunulmuştur.

Başvuruya ilişkin olarak 2024/1229 sayılı itirazen şikâyet dosyası kapsamında yapılan inceleme neticesinde esas inceleme raporu tanzim edilmiştir.

KARAR:

Esas inceleme raporu ve ekleri incelendi.

İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle, 2024/992450 İhale Kayıt Numaralı “Mardin İli ve İlçelerinde Muhtelif Yollarda (Her Şey Dahil) Yol Yapım İşi” ihalesine katıldıkları ve tekliflerinin ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif olarak belirlendiği,

İdari Şartname düzenlemelerine göre, ekonomik açıdan en avantajlı teklifin, fiyatla birlikte fiyat dışı unsurlar da dikkate alınarak belirleneceğinin düzenlendiği ancak birim fiyat teklif cetvelinin 7’nci sırasında yer alan “Q600 Betonarme Boru Döşenmesi (Her Şey Dahil) (Nakliye Dahildir.)” poz fiyatını, resmi birim fiyat ve analizlerle hesapladıklarında 3.783,54 TL olduğu, fakat idarenin yaklaşık maliyette söz konusu iş kalemi için bu tutardan daha az bir tutar belirlediği,

11’inci sırada yer alan “Kırmataş Şose ve Asfalt Sökülmesi” pozunun birim fiyat tarifinde “Birim Fiyata Dahil Olan Masraflar” bölümünde kazılan malzemenin 100 mt’ye kadar taşınmasının fiyata dahil olduğu yani 100 mt’den sonraki nakliyelerin fiyata dahil olmadığının belirtildiği, fakat “Birim Fiyata Dahil Olmayan Masraflar” bölümünün bir alt satırında “Malzemenin nihai ortalama 100 m'den fazla mesafeye taşınması, malzemenin dolgularda kullanılması sırasında yapılan sulama ve sıkıştırma işleri dahildir.” ibaresinin yer aldığı, bu iki düzenlemenin birbiri ile çeliştiği, söz konusu pozunun fiyatını, resmi birim fiyat ve analizlerle hesapladıklarında 240,83 TL olduğu (20 m nakliye dahil), fakat idarenin yaklaşık maliyette söz konusu iş kalemi için bu tutardan daha az bir tutar 175,83 TL (nakliye hariç) belirlediği,

Ayrıca 2 no’lu poz “İki Tabaka Astarlı Bitümlü Sathi Kaplama Yapılması (Tip-1+Tip-3) (Toplama Taştan Konkasörle Kırılmış ve Elenmiş)(her şey dahil) (Nakliye Dahildir.)” resmi birim fiyat ve analizlerle hesaplandığında işin içindeki oranının %22-%23 olduğu, 9 no’lu pozun (1 Ton Asfalt Binder (Bsk) Tabakası Yapılması (Her Şey Dahil)) (Nakliye Dahildir) işin içindeki oranının ise %39-%40 olduğu, dolayısıyla işin içindeki oranının daha yüksek olduğu 9 no’lu poza idarece ihale dokümanında 9 puan verildiği fakat daha düşük oranda olan 2 no’lu poza daha yüksek yani 10 puan verildiği,

Yaklaşık maliyetteki söz konusu hataların ve 2 ile 9 no’lu pozlardaki imalatlar çok sıradan ve karmaşık olmasına rağmen işin ağırlık oranına ters olacak biçimde yüksek puan verilmesinin kuşku uyandırdığı, ekonomik açıdan en avantajlı teklifin belirlenmesi bağlamında iş kalemleri bazında teklif fiyat nitelik puanlarını etkilediği, ihale üzerinde bırakılan istekli dahil ihaleye katılan isteklilerin fiyat dışı unsur puanlaması dolayısıyla toplam teklif puanlarının değiştiği, söz konusu hatalar sebebiyle isteklilerin teklif sıralamasını değiştirdiği, ortaya çıkan bu hususun da ihale sonucunu etkilediği, netice itibariyle bahse konu hataların ihale sürecinin kuşkuya sebebiyet vermeden, sağlıklı şekilde tamamlanamayacağından dolayı ihalenin iptal edilmesi gerektiği iddialarına yer verilmiştir.

Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir.

4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun “Tanımlar” başlıklı 4’üncü maddesinde “… İstekli olabilecek: İhale konusu alanda faaliyet gösteren ve ihale veya ön yeterlik dokümanı satın almış gerçek veya tüzel kişiyi ya da bunların oluşturdukları ortak girişimi … ifade eder.” hükmü,

Anılan Kanun’un “Yaklaşık maliyet” başlıklı 9’uncu maddesinde “Mal veya hizmet alımları ile yapım işlerinin ihalesi yapılmadan önce idarece, her türlü fiyat araştırması yapılarak katma değer vergisi hariç olmak üzere yaklaşık maliyet belirlenir ve dayanaklarıyla birlikte bir hesap cetvelinde gösterilir. Yaklaşık maliyete ihale ve ön yeterlik ilânlarında yer verilmez, isteklilere veya ihale süreci ile resmî ilişkisi olmayan diğer kişilere açıklanmaz.” hükmü,

Anılan Kanun’un “Tekliflerin alınması ve açılması” başlıklı 36’ncı maddesinde “Teklifler ihale dokümanında belirtilen ihale saatine kadar idareye verilir. İhale komisyonunca ihale dokümanında belirtilen saatte kaç teklif verilmiş olduğu bir tutanakla tespit edilerek, hazır bulunanlara duyurulur ve hemen ihaleye başlanır. İhale komisyonu teklif zarflarını alınış sırasına göre inceler. 30 uncu maddenin birinci fıkrasına uygun olmayan zarflar bir tutanak ile belirlenerek değerlendirmeye alınmaz. Zarflar isteklilerle birlikte hazır bulunanlar önünde alınış sırasına göre açılır.

İsteklilerin belgelerinin eksik olup olmadığı ve teklif mektubu ile geçici teminatlarının usulüne uygun olup olmadığı kontrol edilir. Belgeleri eksik veya teklif mektubu ile geçici teminatı usulüne uygun olmayan istekliler tutanakla tespit edilir. İstekliler ile teklif fiyatları ve yaklaşık maliyet tutarı açıklanır. Bu işlemlere ilişkin hazırlanan tutanak ihale komisyonunca imzalanır. Bu aşamada; hiçbir teklifin reddine veya kabulüne karar verilmez, teklifi oluşturan belgeler düzeltilemez ve tamamlanamaz. Teklifler ihale komisyonunca hemen değerlendirilmek üzere oturum kapatılır.” hükmü,

Aynı Kanun’un “İhalelere yönelik başvurular” başlıklı 54’üncü maddesinde “İhale sürecindeki hukuka aykırı işlem veya eylemler nedeniyle bir hak kaybına veya zarara uğradığını veya zarara uğramasının muhtemel olduğunu iddia eden aday veya istekli ile istekli olabilecekler, bu Kanunda belirtilen şekil ve usul kurallarına uygun olmak şartıyla şikayet ve itirazen şikayet başvurusunda bulunabilirler.

Şikayet ve itirazen şikayet başvuruları, dava açılmadan önce tüketilmesi zorunlu idari başvuru yollarıdır.

Şikayet başvuruları idareye, itirazen şikayet başvuruları Kuruma hitaben yazılmış imzalı dilekçelerle yapılır.

Dilekçelerde aşağıdaki hususlara yer verilir:

…

c) Başvuruya konu olan durumun farkına varıldığı veya bildirildiği tarih.

…

Başvurular üzerine ihaleyi yapan idare veya Kurum tarafından gerekçeli olarak;

…

c) Başvurunun süre, usul ve şekil kurallarına uygun olmaması, usulüne uygun olarak sözleşme imzalanmış olması veya şikayete konu işlemlerde hukuka aykırılığın tespit edilememesi veya itirazen şikayet başvurusuna konu hususun Kurumun görev alanında bulunmaması hallerinde başvurunun reddine, karar verilir. …” hükmü,

Aynı Kanun’un “İdareye şikayet başvurusu” başlıklı 55’inci maddesinde “Şikayet başvurusu, ihale sürecindeki işlem veya eylemlerin hukuka aykırılığı iddiasıyla bu işlem veya eylemlerin farkına varıldığı veya farkına varılmış olması gereken tarihi izleyen günden itibaren 21 inci maddenin (b) ve (c) bentlerine göre yapılan ihalelerde beş gün, diğer hallerde ise on gün içinde ve sözleşmenin imzalanmasından önce, ihaleyi yapan idareye yapılır. İlanda yer alan hususlara yönelik başvuruların süresi ilk ilan tarihinden, ön yeterlik veya ihale dokümanının ilana yansımayan diğer hükümlerine yönelik başvuruların süresi ise dokümanın satın alındığı tarihte başlar.

İlan, ön yeterlik veya ihale dokümanına ilişkin şikayetler birinci fıkradaki süreleri aşmamak üzere en geç ihale veya son başvuru tarihinden üç iş günü öncesine kadar yapılabilir. …” hükmü,

Aynı Kanun’un “Kuruma itirazen şikayet başvurusu” başlıklı 56’ncı maddesinde “İdareye şikayet başvurusunda bulunan veya idarece alınan kararı uygun bulmayan aday, istekli veya istekli olabilecekler tarafından 55 inci maddenin dördüncü fıkrasında belirtilen hallerde ve sürede, sözleşme imzalanmadan önce itirazen şikayet başvurusunda bulunulabilir…” hükmü,

Elektronik İhale Uygulama Yönetmeliği’nin “Yaklaşık maliyet” başlıklı 8’inci maddesinde “(1) EKAP üzerinden yapılan ihalelerde idarece hazırlanan yaklaşık maliyet EKAP’a kaydedilir ve yaklaşık maliyetin açıklanması aşamasına kadar şifreli olarak tutulur.” hükmü,

Aynı Yönetmelik’in “e-tekliflerin açılması” başlıklı 23’üncü maddesinde “(1) E-teklifler, aynı günün mesai saatleri içerisinde istekliler ve hazır bulunanlar önünde ihale komisyonu tarafından EKAP üzerinde açılır. e-anahtarının bozuk olması veya e-teklifin virüs içermesi gibi nedenlerle EKAP tarafından açılamayan e-teklifler tespit edilerek açılamama gerekçeleri belirtilmek suretiyle EKAP üzerinden Ek-1’de yer alan “Açılamayan e-tekliflere İlişkin İhale Komisyonu Tutanağı” düzenlenir. İhale komisyonunca ihale dokümanında belirtilen saatte kaç teklif verilmiş olduğu hazır bulunanlara duyurulur. İsteklilerin belgelerinin eksik olup olmadığı ve teklif mektubu ile geçici teminatlarının usulüne uygun olup olmadığı kontrol edilir. 21 inci maddenin ikinci fıkrası uyarınca alınan geçici teminat mektuplarının değerlendirilmesi, geçici teminat tutarının teklif bedelinin yüzde üçünü karşılayıp karşılamadığının ve geçici teminat mektubu geçerlilik süresinin EKAP tarafından kontrol edilmesi suretiyle yapılır. EKAP üzerinden Ek-1’de yer alan “e-teklif Açma ve Belge Kontrol Tutanağı” düzenlenir. İstekliler ile teklif fiyatları ve yaklaşık maliyet açıklanır ve EKAP üzerinden Ek-1’de yer alan “İsteklilerce Teklif Edilen Fiyatlara İlişkin Tutanak” hazırlanır. Hazırlanan bu tutanaklar durum izleme ekranında ihaleye katılan istekliler tarafından görülebilir ve EKAP üzerinde kayda alınır. Bu tutanakların çıktısı ihale komisyonu üyeleri tarafından imzalanır. Bu aşamada; hiçbir teklifin reddine veya kabulüne karar verilemez, teklifi oluşturan belgeler düzeltilemez ve tamamlanamaz. Teklifler ihale komisyonunca hemen değerlendirilmek üzere ilk oturum kapatılır…” hükmü,

İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Yönetmelik’in “Başvuru süreleri” başlıklı 6’ncı maddesinde “(1) İdareye şikayet süresi; ihale sürecindeki şikayete konu işlem veya eylemlerin farkına varıldığı veya farkına varılmış olması gerektiği tarihi izleyen günden itibaren Kanunun 21 inci maddesinin birinci fıkrasının (b) ve (c) bentlerine göre yapılan ihalelere yönelik başvurularda beş gün, diğer hallerde on gündür.

(2) Ancak, ilan ile ön yeterlik veya ihale dokümanına yönelik şikayetler, birinci fıkradaki süreleri aşmamak kaydıyla başvuru veya teklif sunulmadan önce en geç ihale veya son başvuru tarihinden üç iş günü öncesine kadar yapılabilir.

(3) Kuruma itirazen şikayet süresi; şikayet veya itirazen şikayet üzerine idare tarafından alınan iptal kararına karşı yapılacak başvurularda beş gün, diğer hallerde on gündür.” hükmü,

Anılan Yönetmelik’in “Sürelerle ilgili genel esaslar” başlıklı 7’nci maddesinde “(1) Süreler;

a) İlana yönelik başvurularda ilk ilan tarihini,

b) Ön yeterlik veya ihale dokümanının ilana yansımayan hükümleri için dokümanın EKAP üzerinden e-imza kullanılarak indirildiği tarihi, zeyilnameye yönelik başvurularda ise zeyilnamenin bildirildiği tarihi,

c) İdarenin işlem veya eylemlerine karşı yapılacak başvurularda şikayete yol açan durumun farkına varıldığı yahut farkına varılmış olması gerektiği tarihi,

ç) Şikayet üzerine idare tarafından verilen kararın bildirildiği veya bildirilmiş sayıldığı tarihi, on gün içerisinde karar alınmaması halinde ise bu sürenin bitimini,

d) İhalenin iptali kararına karşı yapılan itirazen şikayet başvurularında ise iptal kararının bildirildiği veya bildirilmiş sayıldığı tarihi,

izleyen günden itibaren başlar.

(2) Tatil günleri sürelere dahildir. Sürenin son gününün tatil gününe rastlaması halinde, süre tatil gününü izleyen ilk iş gününün bitimine kadar uzar. Ancak, ilan ile ön yeterlik veya ihale dokümanına yönelik şikayet başvurularının, ihale veya son başvuru tarihinden üç iş günü öncesine kadar yapılması zorunludur.” hükmü,

Aynı Yönetmelik’in “Ön inceleme konuları ve ön inceleme üzerine yapılacak işlemler” başlıklı 16’ncı maddesinde “ (1) Başvurular öncelikle;

…

c) Başvurunun süresinde yapılıp yapılmadığı,

…

yönlerinden sırasıyla incelenir.

(2) Başvuru dilekçesi ve ekinde yukarıda belirtilen ön inceleme konuları bakımından bir aykırılığın bulunmaması durumunda esasın incelenmesine geçilir. …” hükmü,

Aynı Yönetmelik’in “Ön inceleme konularına aykırılık üzerine alınacak kararlar” başlıklı 17’nci maddesinde “(1) 16’ncı maddenin birinci fıkrası bakımından bir aykırılığın tespiti üzerine Kurul tarafından başvurunun reddine karar verilir. …” hükmü yer almaktadır.

02.08.2024 tarihinde Kamu İhale Bülteni’nde yayımlanan İhale İlanı’nın 5’inci maddesinde “5. Ekonomik açıdan en avantajlı teklif fiyatla birlikte fiyat dışındaki unsurlar da dikkate alınarak belirlenecektir.

Fiyat Dışı Unsur Değerlendirme Yöntemi: Diğer (Manuel Giriş) Fiyat Dışı Unsur Formülü, Tanımı ve Açıklamaları “A. Değerlendirme (100 puan) “Teklif fiyatı” ve “fiyat dışı unsur puanı” olmak üzere iki kısımda yapılacaktır. A.1. Teklif Fiyatı Puanı (50 puan) “Teklif fiyatı puanı” 50 tam puan üzerinden yapılacaktır. Sınır değer hesabına dahil edilen istekliler arasında sınır değerin üstündeki ilk teklif fiyatı sahibi istekli 50 puan alacak olup, diğer isteklilere ait teklif fiyatı puanları; TP = (TFmin x 50) / TF formülü ile hesaplanacaktır. Bu formülde: TP : Teklif puanını, TFmin : Geçerli teklifler içinden istekliler arasında teklif edilen en düşük teklif fiyatını, TF : İsteklinin teklif fiyatını, ifade eder. A.2. Fiyat Dışı Unsur Puanı (50 puan) “Fiyat dışı unsur puanı” toplam 50 tam puan üzerinden yapılacaktır. Fiyat dışı unsur puanı; FDUP= TFNP formülü ile hesaplanacaktır. Bu formülde: FDUP : Fiyat Dışı Unsur Puanını, TFNP : İş Kalemleri Bazında Teklif Fiyat Nitelik Puanını ifade eder. A.2.1. İş Kalemleri Bazında Teklif Fiyat Nitelik Puanı (50 puan) İş Kalemleri Bazında Teklif Fiyat Nitelik Puanlaması (TFNP) 50 tam puan üstünden yapılacaktır. Geçerli teklif veren isteklilere ait iş kalemleri bazında teklif fiyat nitelik puanına konu iş kalemleri aşağıdaki tabloda gösterilmiştir. Birim Fiyat Teklif Cetveli Sıra No’lara dikkat edilmeli Puan 1 1 2 10 3 5 4 3 5 1 6 1 7 1 8 9 9 9 10 4 11 1 12 1 13 1 14 1 15 1 16 1 TOPLAM PUAN 50,00 (Puanlamaya esas birim fiyatların sıralaması, birim fiyat teklif cetvelindeki sıralama ile aynıdır. Söz konusu her bir iş kalemi için; istekli tarafından teklif edilen o iş kalemi tutarının, isteklinin toplam teklif bedeline oranı; aynı iş kalemlerinin yaklaşık maliyetteki bedellerinin toplam yaklaşık maliyete oranının % 80 - % 120 aralığında (% 80 ve % 120 dahil) kalması durumunda her bir iş kalemi için tabloda belirtilen puanlar verilecektir. İsteklilerin teklifleri % 80 -% 120 aralığı dışında kalıyorsa iş kalemleri için puan alamayacaklardır. İş kalemleri bazında teklif fiyat nitelik puanı, her bir iş kalemi için verilen puanların toplamıdır. A.3. Toplam puan Toplam puan, teklif fiyat puanı ile fiyat dışı unsur puanı toplamıdır.” düzenlemesi,

09.08.2024 tarihinde Kamu İhale Bülteni’nde yayımlanan Düzeltme İlanı’nın 5’inci maddesinde “5. Ekonomik açıdan en avantajlı teklif fiyatla birlikte fiyat dışındaki unsurlar da dikkate alınarak belirlenecektir.

Fiyat Dışı Unsur Değerlendirme Yöntemi: Diğer (Manuel Giriş) Fiyat Dışı Unsur Formülü, Tanımı ve Açıklamaları A. Değerlendirme (100 puan) “Teklif fiyatı” ve “fiyat dışı unsur puanı” olmak üzere iki kısımda yapılacaktır. A.1. Teklif Fiyatı Puanı (50 puan) “Teklif fiyatı puanı” 50 tam puan üzerinden yapılacaktır. Sınır değer hesabına dahil edilen istekliler arasında sınır değerin üstündeki ilk teklif fiyatı sahibi istekli 50 puan alacak olup, diğer isteklilere ait teklif fiyatı puanları; TP = (TFmin x 50) / TF formülü ile hesaplanacaktır. Bu formülde: TP : Teklif puanını, TFmin : Geçerli teklifler içinden istekliler arasında teklif edilen en düşük teklif fiyatını, TF : İsteklinin teklif fiyatını, ifade eder. A.2. Fiyat Dışı Unsur Puanı (50 puan) “Fiyat dışı unsur puanı” toplam 50 tam puan üzerinden yapılacaktır. Fiyat dışı unsur puanı; FDUP= TFNP formülü ile hesaplanacaktır. Bu formülde: FDUP : Fiyat Dışı Unsur Puanını, TFNP : İş Kalemleri Bazında Teklif Fiyat Nitelik Puanını ifade eder. A.2.1. İş Kalemleri Bazında Teklif Fiyat Nitelik Puanı (50 puan) İş Kalemleri Bazında Teklif Fiyat Nitelik Puanlaması (TFNP) 50 tam puan üstünden yapılacaktır. Geçerli teklif veren isteklilere ait iş kalemleri bazında teklif fiyat nitelik puanına konu iş kalemleri aşağıdaki tabloda gösterilmiştir. Birim Fiyat Teklif Cetveli Sıra No’lara dikkat edilmeli Puan 1 1 2 10 3 5 4 3 5 1 6 1 7 1 8 9 9 9 10 4 11 1 12 1 13 1 14 1 15 1 16 1 TOPLAM PUAN 50,00 (Puanlamaya esas birim fiyatların sıralaması, birim fiyat teklif cetvelindeki sıralama ile aynıdır. Söz konusu her bir iş kalemi için; istekli tarafından teklif edilen o iş kalemi tutarının, isteklinin toplam teklif bedeline oranı; aynı iş kalemlerinin yaklaşık maliyetteki bedellerinin toplam yaklaşık maliyete oranının % 95 - % 105 aralığında (% 95 ve % 105 dahil) kalması durumunda her bir iş kalemi için tabloda belirtilen puanlar verilecektir. İsteklilerin teklifleri % 95 -% 105 aralığı dışında kalıyorsa iş kalemleri için puan alamayacaklardır. İş kalemleri bazında teklif fiyat nitelik puanı, her bir iş kalemi için verilen puanların toplamıdır. A.3. Toplam puan Toplam puan, teklif fiyat puanı ile fiyat dışı unsur puanı toplamıdır.” düzenlemesi,

İdari Şartname’nin “İhale konusu işe/alıma ilişkin bilgiler” başlıklı 2’nci maddesinde “2.1. İhale konusu işin/alımın;

a) Adı: MARDIN IL VE ILCELERINDE MUHTELİF YOLLARDA HER ŞEY DAHİL YOL YAPIM IŞI

b) Türü: Yapım işleri

c) İlgili Uygulama Yönetmeliği: Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliği

ç) Yatırım proje no'su (yapım işlerinde):

d) Kodu:

e) Miktarı: Asfalt Binder tabakası yapılması 30 Km ve Bitümlü Kaplama yapılması 90 km

Ayrıntılı bilgi idari şartnamenin ekinde yer almaktadır.

f) İşin yapılacağı/malın teslim edileceği yer: Mardin İli İlçe ve Mahalle Yolları” düzenlemesi,

Aynı Şartname’nin “Ekonomik açıdan en avantajlı teklifin belirlenmesi” 35’inci maddesinde “35.1. Bu ihalede ekonomik açıdan en avantajlı teklif, fiyatla birlikte fiyat dışı unsurlar da dikkate alınarak belirlenecektir.

35.1.1.

Fiyat Dışı Unsur Değerlendirme Yöntemi: Diğer (Manuel Giriş)

Fiyat Dışı Unsur Formülü, Tanımı ve Açıklamaları

A. Değerlendirme (100 puan)
Teklif fiyatı ve fiyat dışı unsur puanı olmak üzere iki kısımda yapılacaktır.
A.1. Teklif Fiyatı Puanı (50 puan)
Teklif fiyatı puanı 50 tam puan üzerinden yapılacaktır. Sınır değer hesabına dahil edilen istekliler arasında sınır değerin üstündeki ilk teklif fiyatı sahibi istekli 50 puan alacak olup, diğer isteklilere ait teklif fiyatı puanları; TP = (TFmin x 50) / TF formülü ile hesaplanacaktır. Bu formülde:
TP : Teklif puanını,
TFmin : Geçerli teklifler içinden istekliler arasında teklif edilen en düşük teklif fiyatını,
TF : İsteklinin teklif fiyatını,
ifade eder.
A.2. Fiyat Dışı Unsur Puanı (50 puan)
Fiyat dışı unsur puanı toplam 50 tam puan üzerinden yapılacaktır. Fiyat dışı unsur puanı; FDUP= TFNP formülü ile hesaplanacaktır. Bu formülde:
FDUP : Fiyat Dışı Unsur Puanını,
TFNP : İş Kalemleri Bazında Teklif Fiyat Nitelik Puanını
ifade eder.
A.2.1. İş Kalemleri Bazında Teklif Fiyat Nitelik Puanı (50 puan)
İş Kalemleri Bazında Teklif Fiyat Nitelik Puanlaması (TFNP) 50 tam puan üstünden yapılacaktır. Geçerli teklif veren isteklilere ait iş kalemleri bazında teklif fiyat nitelik puanına konu iş kalemleri aşağıdaki tabloda gösterilmiştir.
Birim Fiyat Teklif Cetveli Sıra No lara dikkat edilmeli Puan
1 1
2 10
3 5
4 3
5 1
6 1
7 1
8 9
9 9
10 4
11 1
12 1
13 1
14 1
15 1
16 1
TOPLAM PUAN 50,00

(Puanlamaya esas birim fiyatların sıralaması, birim fiyat teklif cetvelindeki sıralama ile aynıdır.
Söz konusu her bir iş kalemi için; istekli tarafından teklif edilen o iş kalemi tutarının, isteklinin toplam teklif bedeline oranı; aynı iş kalemlerinin yaklaşık maliyetteki bedellerinin toplam yaklaşık maliyete oranının % 95 - % 105 aralığında (% 95 ve % 105 dahil) kalması durumunda her bir iş kalemi için tabloda belirtilen puanlar verilecektir. İsteklilerin teklifleri % 95 -% 105 aralığı dışında kalıyorsa iş kalemleri için puan alamayacaklardır. İş kalemleri bazında teklif fiyat nitelik puanı, her bir iş kalemi için verilen puanların toplamıdır.
A.3. Toplam puan
Toplam puan, teklif fiyat puanı ile fiyat dışı unsur puanı toplamıdır.

35.1.2. Fiyat dışı unsurların değerlendirilmesine ilişkin bilgi ve belgeler yeterlik bilgileri tablosunda beyan edilecektir.

35.2 Ekonomik açıdan en avantajlı teklifin birden fazla istekli tarafından verilmiş olması halinde ilgili uygulama yönetmeliğinde düzenlenen usule göre ihale sonuçlandırılacaktır.

35.2.1. Ekonomik açıdan en avantajlı teklifin birden fazla istekli tarafından verilmiş olması halinde; Teklif fiyatı daha düşük olan istekli ekonomik açıdan en avantajlı teklif olarak belirlenecektir. Fiyat tekliflerinin de eşit olması durumunda 35.1.1. maddesinde yer alan fiyat dışı unsurların öncelik sıralaması esas alınarak ekonomik açıdan en avantajlı teklif belirlenecektir.

35.3. Fiyat avantajı uygulanması:

35.3.1.Tekliflerin değerlendirilmesinde yerli istekliler lehine fiyat avantajı uygulanmayacaktır.” düzenlemesi yer almaktadır.

Başvuruya konu ihalenin Mardin Büyükşehir Belediyesi Fen İşleri Dairesi Başkanlığı tarafından gerçekleştirilen “2024/992450 İhale Kayıt Numaralı Mardin İli ve İlçelerinde Muhtelif Yollarda (Her Şey Dahil) Yol Yapım İşi” olduğu, bahse konu ihalenin 02.09.2024 tarihinde açık ihale usulü ile gerçekleştirildiği, ihalede 33 adet ihale dokümanının EKAP üzerinden indirildiği, ihaleye 16 isteklinin katıldığı, 19.09.2024 tarihli kesinleşen ihale komisyonu kararına göre, bu isteklilerden Bilge Can İnşaat Nak. Tem. Taah. İşl. Gıda Mad. San. ve Tic. ile Ağaoğlu Danışmanlık İç ve Dış Tic. Ltd. Şti.nin geçici teminatları uygun olmadığı için tekliflerinin değerlendirme dışı bırakıldığı, ihalede teklifi sınır değerin altında kalan istekli olmadığı, fiyatla birlikte fiyat dışı unsurlar da dikkate alınarak ihalenin İnova Asfalt İnşaat Sanayi ve Ticaret Anonim Şirketi - Çamer Petrol Yapı Taş. Turizm Madencilik Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi İş Ortaklığı üzerinde bırakıldığı, başvuru sahibi Çankaya Yol Asfalt A.Ş. - Ediz Petrol Nak. İnş. San. A.Ş. İş Ortaklığı’nın ise ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif sahibi olarak belirlendiği görülmüştür.

4734 sayılı Kanun’un 54’üncü maddesinde, ihale sürecindeki hukuka aykırı işlem veya eylemler nedeniyle hak kaybına veya zarara uğradığını veya zarara uğramasının muhtemel olduğunu iddia eden aday veya istekli ile istekli olabileceklerin şikâyet veya itirazen şikâyet başvurusunda bulunabileceklerinin düzenlendiği, aynı Kanun’un 55 ve 56’ncı maddelerinde ise bu başvuruların hukuka aykırı işlem veya eylemlerin farkına varıldığı veya farkına varılmış olması gereken tarihten itibaren açık ihale usulü yapılan ihalelerde on gün içinde yapılması gerektiği hüküm altına alınmıştır.

İhale sürecinde gerçekleşen işlem veya eylemler sebebiyle herhangi bir isteklinin hak kaybına veya zarara uğramasının muhtemel olduğu durumlarda, bu idare işleminin hukuka aykırı olduğu iddiasıyla mevzuatta öngörülen süreler içerisinde şikâyet başvurusuna konu edilmesi gerektiği, başvuru sürelerine ilişkin anılan Kanun hükümleri çerçevesinde şikâyet başvuru süresinin iddia konusu işlem veya eylemin farkına varıldığı veya farkına varılmış olması gerektiği tarihten itibaren işlemeye başladığı, bir diğer ifadeyle ihale tarihi itibarı ile isteklilere açıklanan ve tutanağa bağlanarak isteklilere bildirilen hususlar bakımından hak kaybı veya zarara uğramasının muhtemel olduğunu iddia eden isteklilerin ihale komisyonu kararının tebliğ edilmesini beklemeden şikâyet başvurusu hakkını kullanması gerektiği anlaşılmaktadır.

Anılan Kanun’un 55’inci maddesinde, şikâyet başvuru süresinin başlaması için “tebligat yapılması” veya “tebliğ edilmesi” şartının aranmadığı, idarelerce ihale sürecinde gerçekleştirilen veya gerçekleştirilmeyen işlem ve eylemler sebebiyle hak kaybına veya zarara uğraması muhtemel isteklilerin şikâyet hakkını kullanabilecekleri hususları birlikte dikkate alındığında, ihale mevzuatı gereği ihale komisyonu tarafından gerçekleştirilmesi için kurallar konulmuş olan ve bu kurallara uygun bir şekilde ihale süreci içerisinde aşamaları belirli eylemler için ayrıca bir tebligat olmadan da bu işlemlerin gerçekleşebildiği, nitekim ihalenin birinci oturumunda ihale komisyonu tarafından gerçekleştirilmesi gereken işlemlerin mevzuatta düzenlendiği, bu işlem veya eylemler istekliler dâhil herkese açık olarak gerçekleştirildiğinden, anılan işlemlere ilişkin olarak isteklilerce şikâyet başvurusuna konu edilebilmesinde farkına varıldığı tarih veya farkına varılmış olması gereken tarih olarak işlem tarihinin esas alınması gerekmektedir.

Aynı Kanun hükümlerinde şikâyet başvuru süresinin başlamasının sadece tebligatın yapılması şartına bağlanmadığı, kanunun lafzının “işlem veya eylemlerin farkına varıldığı veya farkına varılmış olması gereken tarihi izleyen” şeklinde olduğu, anılan hükmün “işlemlerin tebliğ edildiği veya eylemlerin farkına varıldığı tarihi izleyen” şeklinde olmadığından ihale sürecindeki tüm idare işlemleri için tebligat şartının aranmasının uygun olmayacağı, kanun koyucu tarafından ihale sürecinin özelliği ve isteklilerin bu süreçteki saikleri dikkate alınarak tebligat yapılması beklenilmeden de başvuru süresini başlatmak üzere “farkına varma” veya “farkına varılmış olması gerekme” şeklindeki olgulara yer verildiği görülmektedir.

Farkına varma tarihinden itibaren işleyen şikâyet başvuru süresinin tebligat üzerine yeniden işlemeye başlamasına, öncesinde şikâyet süresi dolmuş ise ihale komisyonu kararının tebliği ile isteklinin şikâyet başvuru hakkının yeniden doğacağına ve sürenin tekrar başlayacağına yönelik bir kuralın da mevzuatta bulunmadığı anlaşılmaktadır.

4734 sayılı Kanun’un 36’ncı maddesi uyarınca ihale günü ilk oturumda isteklilerin teklif fiyatları ve yaklaşık maliyet tutarının açıklanması suretiyle yaklaşık maliyetin alenileştiği, bu çerçevede istekliler tarafından ihale günü öğrenilen yaklaşık maliyet bilgisinin ihale komisyonu kararının taraflarına tebliğ tarihindeki yaklaşık maliyet bilgisinden farklılık arz etmeyeceğinin açık olduğu, dolayısıyla yaklaşık maliyetin hesaplanması işlemlerinin hukuka aykırılığını iddia eden istekliler için farkına varıldığı tarih veya farkına varılmış olması gereken tarihin, yaklaşık maliyetin mevzuat gereği tüm isteklilere açıklandığı ihale tarihi olarak dikkate alınması gerektiği anlaşılmıştır.

Elektronik ortamda gerçekleştirilen ihalelerde de, mevzuat gereği yaklaşık maliyetin ihaleye katılan tüm isteklilerce EKAP üzerinden ihale durum izleme ekranından görülebildiği, yaklaşık maliyetin hatalı olduğunu ve bu nedenle hak kaybına uğramasının muhtemel olduğu hususunda şikâyet başvurusunda bulunacak istekliler için bu durumun farkına varıldığı tarihin veya farkına varılmış olması gereken tarihin de ilk oturumun gerçekleştiği ihale tarihi olduğu, diğer bir anlatımla, ilk oturumda açıklanan yaklaşık maliyet tutarı sebebiyle teklifinin uygun görülmeme ve dolayısıyla zarara uğrama ihtimali bulunduğunu düşünen isteklilerce, yaklaşık maliyetin hukuka aykırılığı iddiasıyla idareye şikâyet başvurusu süresinin de bu tarihten itibaren başlatılması gerektiği açıktır.

İncelenen ihalede yaklaşık maliyetin mevzuat uyarınca ihale tarihi olan 02.09.2024 tarihinde açıklandığı, söz konusu hususun 19.09.2024 tarihli ihale komisyonu kararında da belirtildiği, yaklaşık maliyete ilişkin iddialar hakkında bu tarihi izleyen günden itibaren 10 gün içinde idareye şikâyet başvurusunda bulunulması gerekirken, bu süre geçtikten sonra 30.09.2024 tarihinde idareye şikâyet başvurusunda bulunulduğu tespit edilmiştir.

Başvuru sahibinin birim fiyat teklif cetvelinin 7’nci ve 11’inci sırasında yer alan iş kalemlerinin yaklaşık maliyet tutarının idarece hatalı hesaplandığı iddiası yönünden söz konusu hususta idareye şikâyet başvurusunun, şikâyete konu işlemin farkına varıldığı ya da farkına varılması gereken tarih olan 02.09.2024 tarihini izleyen günden itibaren 10 gün içinde yapılmayıp, bu süre geçtikten sonra yapıldığı anlaşıldığından, bu iddiaya ilişkin olarak başvurunun süre yönünden reddedilmesi gerektiği sonucuna varılmıştır.

Ayrıca başvuru sahibinin “fiyat dışı unsur puanlamasında idarece ihale dokümanında 9 no’lu poza 9 puan, 2 no’lu poza 10 puan verilmesinin işin ağırlık oranına ters olduğu” yönündeki iddiası kapsamında yapılan incelemede,

Yukarıda aktarılan mevzuat hükümlerinden, ihale sürecindeki hukuka aykırı işlem veya eylemler nedeniyle bir hak kaybına veya zarara uğradığını veya zarara uğramasının muhtemel olduğunu iddia eden aday veya istekli ile istekli olabileceklerin, anılan Kanun’da belirtilen şekil ve usul kurallarına uygun olmak şartıyla şikâyet ve itirazen şikâyet başvurusunda bulunabilecekleri, şikâyet başvurusunun, ihale sürecindeki işlem veya eylemlerin hukuka aykırılığı iddiasıyla bu işlem veya eylemlerin farkına varıldığı veya farkına varılmış olması gereken tarihi izleyen günden itibaren 21’inci maddenin (b) ve (c) bentlerine göre yapılan ihalelerde beş gün, diğer hallerde ise on gün içinde ve sözleşmenin imzalanmasından önce, ihaleyi yapan idareye yapılacağı, ilanda yer alan hususlara yönelik başvuruların süresinin ilk ilan tarihinden, ihale dokümanının ilana yansımayan diğer hükümlerine yönelik başvuruların süresinin ise dokümanın edinildiği tarihte başlayacağı anlaşılmaktadır.

Başvuru sahibinin iddiasının 2 ve 9 no’lu poza ilişkin belirlenen fiyat dışı unsur puanının mevzuata uygun olarak düzenlenmediğine ilişkin olduğu, başvuru sahibi tarafından şikâyete konu edilen söz konusu ihale dokümanı düzenlemesinin İdari Şartname’nin “Ekonomik açıdan en avantajlı teklifin belirlenmesi” başlıklı 35’inci maddesinde yer aldığı, düzenlemenin aynı zamanda 09.08.2024 tarihli Düzeltme İlanı’nın 5’inci maddesinde de yer aldığı görülmüş olup, anılan iddianın ihale dokümanının ilana yansıyan hükümlerine yönelik olduğu anlaşılmıştır.

Bu itibarla, ihale dokümanının ilana yansıyan hükümlerine yönelik söz konusu iddiaya ilişkin olarak düzeltme ilan tarihi olan 09.08.2024 tarihini izleyen günden itibaren on gün içinde idareye şikâyet başvurusunda bulunulması gerekirken, bu süre geçirildikten sonra 30.09.2024 tarihinde idareye şikâyet başvurusunda bulunulduğu görülmüş olup, başvuru süresi sona erdikten sonra şikâyete konu edildiği anlaşılan bahse konu iddianın da süre yönünden reddedilmesi gerektiği sonucuna varılmıştır.

4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun 53’üncü maddesinin (j) fıkrasının 9’uncu alt bendinde “Başvuru sahibinin iddialarının tamamında haklı bulunması halinde, Kurul kararı ile itirazen şikâyet başvuru bedelinin başvuru sahibine iadesine karar verilir. Kurul kararının başvuru sahibine bildirimini izleyen otuz gün içinde başvuru sahibinin Kuruma yazılı talebi üzerine, bu talep tarihini izleyen otuz gün içinde Kurum tarafından itirazen şikâyet başvuru bedelinin iadesi yapılır ve son ödeme tarihine kadar geçen süre için faiz işlemez. Diğer hallerde başvuru bedeli iade edilmez.

Bu fıkranın (1) numaralı bendi uyarınca tahsil edilen bedel hiçbir durumda iade edilmez.” hükmü yer almaktadır.

Aktarılan Kanun hükmüne göre, başvuru sahibinin itirazen şikâyete konu iddialarının tamamında haklı bulunması halinde başvuru bedeli iadesinin söz konusu olabileceği dikkate alındığında, yukarıda yer verilen tespit ve değerlendirmeler neticesinde, başvuru sahibinin, iddialarının tamamında haklı bulunmadığı anlaşıldığından başvuru bedelinin başvuru sahibine iadesi için Kanunun öngördüğü şekilde "başvuru sahibinin iddialarının tamamında haklı bulunması" koşulunun gerçekleşmediği, dolayısıyla 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun 53’üncü maddesinin (j) fıkrasının 9’uncu alt bendi hükmü gereğince başvuru bedelinin iadesinin mümkün bulunmadığı anlaşılmıştır.

Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanun'un 65'inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen otuz gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere,

Anılan Kanun'un 54'üncü maddesinin onbirinci fıkrasının (c) bendi gereğince itirazen şikâyet başvurusunun reddine,

Oybirliği ile karar verildi.