KİK Kararı: 2024/UY.II-140 (17 Ocak 2024)

KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No : 2024/003
Gündem No : 57
Karar Tarihi : 17.01.2024
Karar No : 2024/UY.II-140
Toplantıya Katılan Üyeler

BAŞVURU SAHİBİ:

Bahaş İnşaat San. ve Tic. A.Ş.- Neoray İnşaat San. ve Tic. A.Ş. İş Ortaklığı,

İHALEYİ YAPAN İDARE:

İstanbul Büyükşehir Belediyesi Fen İşleri Dairesi Başkanlığı Yapı İşleri Şube Müdürlüğü,

BAŞVURUYA KONU İHALE:

2023/685436 İhale Kayıt Numaralı “Büyükçekmece Sahili 2. ve 3. Etap Düzenleme İnşaatı” İhalesi

KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:

İstanbul Büyükşehir Belediyesi Fen İşleri Dairesi Başkanlığı Yapı İşleri Şube Müdürlüğü tarafından 15.08.2023 tarihinde açık ihale usulü ile gerçekleştirilen “Büyükçekmece Sahili 2. Ve 3. Etap Düzenleme İnşaatı” ihalesine ilişkin olarak Bahaş İnşaat San. ve Tic. A.Ş.- Neoray İnşaat San. ve Tic. A.Ş. İş Ortaklığı’nın 28.11.2023 tarihinde yaptığı şikâyet başvurusunun, idarenin 05.12.2023 tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibince 11.12.2023 tarih ve 120850 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 08.12.2023 tarihli dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunulmuştur.

Başvuruya ilişkin olarak 2023/1388 sayılı itirazen şikâyet dosyası kapsamında yapılan inceleme neticesinde esas inceleme raporu tanzim edilmiştir.

KARAR:

Esas inceleme raporu ve ekleri incelendi.

İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle,

1. İhale üzerinde bırakılan Çakır Yapı San. ve Tic. A.Ş. - Anka Mimarlık İnşaat Turizm San. ve Tic. Ltd. Şti. - Gürsallar Taahhüt İnşaat Ltd. Şti. İş Ortaklığı’nın pilot ortağı Çakır Yapı San. ve Tic. A.Ş tarafından yeterlik bilgileri tablosunda beyan edilen iş deneyim belgesinin uygulanan yapı tekniği bölümünde belgeye konu işin esaslı unsurunun yer almadığı, bunun üzerine idare tarafından anılan istekliden eksik bilgilerin tamamlanması kapsamında ilgili eksikliğin giderilmesinin istenildiği, istekli tarafından iş deneyime konu işe ait sunulan kesin kabul tutanağı, geçici kabul tutanağı ve hakediş icmalinin idare tarafından incelenmesi neticesinde de işin esaslı unsurunun anlaşılamadığı, daha sonra idarece bahse konu iş deneyim belgesini düzenleyen Karayolları 4. Bölge Müdürlüğünden açıklayıcı bilgi/belge talebinde bulunulduğu, söz konusu kurum tarafından iletilen belgelerin ayrıntılı incelemesi sonucunda istekli tarafından sunulan iş deneyim belgesindeki esaslı unsurun başvuruya konu ihalede belirlenen benzer iş tanımına uygun olduğuna karar verildiği, idarenin kararının mevzuata aykırı olduğu, şöyle ki;

Anılan istekli tarafından yeterlik bilgileri tablosunda beyan edilen iş deneyim belgesinde esaslı unsurun yer almadığı, ihale sırasında sunulmuş hukuken geçerli bir belge temelinde değil de daha sonra idarenin bilgi ve belge talep yazısının hemen sonrasında düzenlenen revize işe deneyim belgesi üzerinden değerlendirme yapılmasının mevzuata uygun olmadığı, mevzuatın öngördüğü eşitlik ve rekabet ilkelerine de aykırılık teşkil ettiği, isteklilerce beyan edilen belgelerin düzeltilemeyeceği, tamamlatılamayacağı, idarenin sadece belge üzerindeki bilgi eksikliklerini tamamlayıp değerlendirme yapma konusunda yetki ve sorumluluğunun bulunduğu,

Söz konusu durumda idarece istenen bilgi ve belge talebinden anlaşılması gereken; işin idari şartnamesi, sözleşmesi, keşif özeti, projesi, kesin hesap hakedişi ve kesin hesap raporu, kesin hesapta yer alan poz tutarlarının iş gruplarına dağılımına ilişkin idarece hazırlanacak detaylı tutarlar tablosu ve icmali ile bunlarla sınırlı olmamak üzere gerek idarenin gerekse iş sahibi Karayolları 4. Bölge Müdürlüğünün gerekli göreceği diğer bilgi ve belgeler olduğu, idarenin de bu bilgi ve belgeleri temin edip bu bilgi ve belgeler üzerinden kendi değerlendirmesini yapması gerektiği,

İhalede beyan edilmiş olan iş deneyim belgesinde esaslı unsurun yer almaması ve ihale tarihinden sonraki bir tarihte EKAP üzerinden iş deneyim belgesinin yeni versiyonunun düzenlenmesi durumunda, yeni versiyon belgede yer alan iş tutarının tamamının değerlendirilmesinin mevzuata uygun olmadığı, ihalede istenen benzer işin AX veya AXVIII olduğu, bahse konu iş deneyime belgesini düzenleyen işverenin Karayolları 4. Bölge Müdürlüğü olduğu, AX veya AXVIII grubu işler altında sadece AV grubunun ilgili idarenin işlerini kapsadığı göz önüne alındığında, idarenin Çakır Yapı San. ve Tic. A.Ş.nin beyan etmiş olduğu iş deneyim belgesinden sadece AV grubu işlerin tutarını değerlendirmesi gerektiği, ihalede beyan edilmemiş bir belge, ihalede sunulmuş bir belge gibi değerlendirilerek, sanki ihalede sunulmuş olan belgede işin esaslı unsuru belirtilmiş gibi tüm belge tutarının değerlendirildiği, halbuki benzer iş olarak istenen iş gruplarına ait tutarların Yİ-ÜFE ile güncellenip değerlemesi yapıldığında ise, İş Ortaklığı’nın pilot ortağı Çakır Yapı Sanayi ve Ticaret Anonim Şirketi’nin ihalede iş ortaklığının vermiş olduğu teklifin pilot ortağı sıfatıyla sağlaması gereken tutarı sağlamadığı,

Ayrıca pilot ortak olan Çakır Yapı Sanayi ve Ticaret Anonim Şirketi 2018 yılından bu yana hem belgeyi düzenlenmeye yetkili idareye başvuruda bulunup belgenin yeni versiyonunu elde edebilecekken böyle bir başvuruda bulunmadığı, hem de ihalede işin esaslı unsuru ile belge tutarının iş grupları itibariyle dağılımına ilişkin bilgileri belgeyi düzenleyen merciden talep edip, alacağı ilave resmi yazıları teklifi kapsamında sunmak suretiyle tevsik etme yoluna gitmediği,

2. İhale üzerinde bırakılan Çakır Yapı San. ve Tic. A.Ş. - Anka Mimarlık İnşaat Turizm San. ve Tic. Ltd. Şti. - Gürsallar Taahhüt İnşaat Ltd. Şti. iş ortaklığının pilot ortağı Çakır Yapı San. ve Tic. A.Ş tarafından beyan edilen iş deneyim belgesine konu işin “Eskişehir Geçişi (Kütahya Çıkışı) Yolu Kartal Köprülü Kavşağı İnşaatı İşi” olduğu, işin adından anlaşıldığı üzere esaslı unsurunun AV Karayolu İşleri (Altyapı+Üstyapı) olarak belirlenmesinin tereddüt oluşturduğu, köprü yapım işlerinde köprünün çıkış, kavşak bağlantılarında yol yapım işi olsa bile, bu işin esaslı unsuru belirleyecek nitelikte olmadığı, söz konusu iş için ihale tarihinden sonra düzenlenen iş bitirme belgesinde tutar dağılımının doğal olarak köprü yapımı ağırlıklı olduğu göz önüne alındığında, idarenin yapılan toplam iş tutarı içerisindeki farklı iş gruplarına ait dağılımları değil, işin yapım amacı ve işlevini seçerek işin esaslı unsurunu AV Karayolu işleri (Altyapı+Üstyapı) olarak belirlediği, ancak idareye tanınan bu hakkın işin amacı, işlevi ve fiili yapımından bağımsız olarak belirlemeye ilişkin sınırsız bir hak olmadığı, işin adı, yapımdaki temel amaç, iş gruplarının tutar dağılımı gibi mevzuat hükümleri göz önünde bulundurulmaksızın belirlenecek işin esaslı unsuru, işle alakası olmayan derecede bir esaslı unsur belirlenmesi sonucuna varabileceği, dolayısıyla idare tarafından söz konusu ihalede sunulan iş deneyim belgesinin tüm altlıklarının talep edilerek değerlendirilmesi gerektiği,

3. İhale üzerinde bırakılan Çakır Yapı San. ve Tic. A.Ş. - Anka Mimarlık İnşaat Turizm San. ve Tic. Ltd. Şti. - Gürsallar Taahhüt İnşaat Ltd. Şti. İş Ortaklığı’nın ortaklarınca yeterlik bilgileri tablosunda beyan edilen mali bilgiler ve bunları tevsik etmek amacıyla sunulan belgelerde yer alan bilanço oranları ve iş hacimlerinin mevzuatta ve İdari Şartname’de istenen şartlara uygun olmadığı, iş ortaklığını oluşturan her bir ortak tarafından iş ortaklığındaki hissesi oranında sağlanması gereken yeterlik kriterinin karşılanmadığı iddialarına yer verilmiştir.

A) Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir.

1. Başvuru sahibinin 1’inci ve 2’inci iddialarına ilişkin olarak:

Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin “Tanımlar” başlıklı 3’üncü maddesinde “(1) Bu Yönetmeliğin uygulanmasında 4734 sayılı Kanunun 4’üncü maddesindeki tanımlar yanında;

…

b) Benzer iş: İhale konusu iş veya işin bölümleriyle nitelik ve büyüklük bakımından benzerlik gösteren, aynı veya benzer inşaat tekniği gerektiren, tesis, makine, teçhizat ve diğer ekipman ile mali güç, ihtisas ve organizasyon gerekleri itibariyle benzer özellikteki işleri,

… ı) Esaslı unsur: Proje bütünlüğü çerçevesinde yapının amacı ile işlevi ve/veya gerçekleştirilen toplam iş tutarı içerisindeki farklı iş gruplarına ait tutarların dağılımı göz önünde bulundurularak belirlenen ana iş grubunu,

i) İş grubu: Yapım İşlerinde Benzer İş Grupları Tebliğinin eki Yapım İşlerinde Benzer İş Grupları Listesindeki ilgili iş grubunu,

ifade eder.” hükmü,

Anılan Yönetmelik’in “İş deneyimini gösteren belgeler” başlıklı 39’uncu maddesinde “... (4) Yapım işlerinde iş deneyiminde değerlendirilecek benzer işlerin belirlendiği tebliğde belirtilen esaslara uygun biçimde, hangi nitelikteki iş ya da işlerin benzer iş kabul edileceği idarece tespit edilir ve ihale veya ön yeterlik dokümanı ile ihale veya ön yeterliğe ilişkin ilanda veya davet mektubunda belirtilir…” hükmü,

Aynı Yönetmelik’in “Değerlendirmeye ilişkin esaslar” başlıklı 48’inci maddesinde “(1) Aday ve isteklilerin ihale konusu iş veya benzer işlerle ilgili iş deneyimlerinin değerlendirilmesinde; tek sözleşmeye dayalı olarak alınmış iş deneyim belgeleri dikkate alınır. Birden fazla iş deneyimi toplanarak değerlendirilemez.

(2) İhale konusu iş veya benzer iş kapsamında bulunmayan işlerin tutarları iş deneyiminde değerlendirmeye alınmaz. Ancak, iş deneyim belgesine konu işin esaslı unsurunun ihale konusu iş veya benzer işe uygun olması halinde iş deneyim belgesi tutarının tamamı değerlendirilir…” hükmü,

Anılan Yönetmelik’in “İhale Komisyonlarının inceleme yetkisi” başlıklı 50’nci maddesinde “(1) İhale komisyonu, aday veya isteklilerce sunulan iş deneyimini gösteren belgelerde tereddüt duyulan hususlara ilişkin gerekli incelemeyi yapmaya yetkilidir.

(2) İhale komisyonunun iş deneyimini gösteren belgelere ilişkin bilgi talepleri ilgililerce ivedilikle karşılanır.” hükmü,

Aynı Yönetmelik’in “Başvuruların ve tekliflerin alınması, açılması ve belgelerdeki bilgi eksikliklerinin tamamlatılması” başlıklı 57’nci maddesinde “…(5) Başvuru veya teklifin esasını değiştirecek nitelikte olmaması kaydıyla, sunulan belgelerde bilgi eksikliği bulunması halinde idarece belirlenen sürede bu eksik bilgilerin tamamlanması yazılı olarak istenir. Bu çerçevede, tamamlatılması istenen bilgi eksikliklerinin giderilmesine ilişkin belgelerin niteliği dikkate alınarak, idare tarafından iki iş gününden az olmamak üzere tamamlama süresi verilir. Belirlenen sürede bilgileri tamamlamayanların başvuru veya teklifleri değerlendirme dışı bırakılır ve geçici teminatları gelir kaydedilir…” hükmü,

Yapım İşlerinde Benzer İş Grupları Tebliği’nin 2.8’inci maddesinde “İş deneyim belgesine konu işin esaslı unsurunun belirlenmesinde, işin yapım amacı ile işlevinin ve/veya yapılan toplam iş tutarı içerisindeki farklı iş gruplarına ait tutarların dağılımının göz önünde bulundurulması gerekmektedir.

Örneğin, yapılan iş tutarının %30’unun AI grubuna giren köprü işleri, %30’unun AII grubuna giren tünel işleri ve %40’ının AVI grubuna giren demiryolu işleri olan bir demiryolu yapım işinde, projenin amacı ve işlevinin canlı ve cansız varlıkların bir yerden bir yere nakli için gerekli olan demiryolunun yapılması olduğundan, esaslı unsur “AVI Grup: Demiryolu İşleri (Altyapı + Üstyapı)” olarak belirlenebilecektir.

Yine, gerçekleştirilen iş tutarının %70’inin AII grubuna giren tünel işleri, %15’inin AVI grubuna giren demiryolu işleri ve %15’inin BIII grubuna giren istasyon binası yapım işleri olan bir metro hattı yapım işinde esaslı unsur, projenin amaç ve işlevinin canlı ve cansız varlıkların bir yerden bir yere nakli için gerekli olan demiryolu yapılması olduğundan “AVI Grup: Demiryolu İşleri (Altyapı + Üstyapı)” olarak veya yapılan iş tutarı içerisinde sahip olduğu oranının büyüklüğünden dolayı “AII Grup: Tünel İşleri” olarak belirlenebilecektir.

Tamamlanamayan ya da devredilen işlerde ise, işin yapılan kısmına ilişkin belge düzenlenmesi durumunda yapılan işin projenin bütününün karakteristiğini yansıtıp yansıtmadığına göre esaslı unsur belirlemesi yapılması gerekmektedir. İşin yapılan kısmının projenin bütününün karakteristiğini yansıtması halinde esaslı unsur belirlenecektir. Örneğin, tamamlanamayan bir otoyolu projesinin yapılan kısmının hem altyapı hem de üstyapı karayolu işi içermesi halinde belgeye konu işin esaslı unsuru “AV Grup: Karayolu İşleri (Altyapı+Üstyapı)” olarak belirlenebilecektir. Benzer şekilde, birden fazla BIII grubu bina inşaatı içeren bir projede bina inşaatlarının birkaçının temelden çatıya kaba ve ince işleri ile birlikte bir bütün olarak tamamlanması, diğerlerinin ise kısmen tamamlanması halinde belgeye konu işin esaslı unsuru “BIII Grup: Bina İşleri” olarak belirlenebilecektir. Ancak, binaların hiçbirinin bir bütün olarak bitirilmediği hallerde esaslı unsur belirlemesi yapılmayacaktır. Aynı şekilde, yapımına başlanıp tamamlanamamış bir boru hattı işinde sadece kazı işi yapılmış, boru montajı ve yerine tespiti yapılmamış ise söz konusu işte esaslı unsur belirlemesi yapılmayacaktır.

Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliğinin 48 inci maddesinin ikinci fıkrasında “İhale konusu iş veya benzer iş kapsamında bulunmayan işlerin tutarları iş deneyiminde değerlendirmeye alınmaz. Ancak, iş deneyim belgesine konu işin esaslı unsurunun ihale konusu iş veya benzer işe uygun olması halinde iş deneyim belgesi tutarının tamamı değerlendirilir.” düzenlemesi yer almaktadır. Buna göre, birden fazla gruptan işleri içeren iş deneyim belgelerinde, belgeye konu işin esaslı unsurunun ihale konusu iş veya benzer işlere ilişkin olması halinde belge tutarının tamamı dikkate alınır. Örneğin; esaslı unsuru AV Grup: Karayolu İşleri (Altyapı+Üstyapı) olan ve kapsamında köprü ve tünel yapımı da bulunan bir projeye ait iş deneyim belgesinin; köprü ve tünel yapımı içermeyen bir karayolu işi ihalesine sunulması halinde, köprü ve tünel yapımına ilişkin tutar ayrıştırılmayacak ve belge tutarının tamamı değerlendirmeye alınacaktır. Aynı şekilde, esaslı unsuru AXVIII Grup: Saha İşleri olan ve kapsamında BIII grubu bir bina inşası da bulunan bir projeye ait iş deneyim belgesinin; bina inşası içermeyen bir rekreasyon alanı yapım işi ihalesine sunulması halinde, BIII grubu bina yapımına ilişkin tutar ayrıştırılmayacak ve belge tutarının tamamı değerlendirmeye alınacaktır.

İş deneyim belgesine konu işin esaslı unsurunun ihale konusu iş veya benzer işe ilişkin olmaması halinde ise, sadece ihale konusu işe veya benzer işe uygun nitelikteki işler değerlendirmeye alınır. Örneğin, esaslı unsuru AVIII Grup: Barajlar olan ve kapsamında santral binası, ulaşım yolları, derivasyon ve enerji tünelleri inşası da bulunan bir projeye ait iş deneyim belgesinin AII grubuna giren bir tünel yapımı ihalesine sunulması halinde, derivasyon ve enerji tünelleri yapımına ilişkin tutar belge tutarından ayrıştırılmak suretiyle değerlendirmeye alınacaktır.” açıklaması yer almaktadır.

Anılan Tebliğ ekinde yer alan Yapım İşlerinde Benzer İş Grupları Listesi’nin (A) Alt yapı işleri kısmında;

“X. GRUP: DENİZ YAPILARI

1. Liman, iskele, rıhtım inşaatları

2. Marina inşaatı

3. Deniz üstü platform inşaatları

4. Dalgakıranlar

5. Balıkçı barınakları, çekek yerleri

6. Tersane havuzu inşaatları

7. Kıyı koruma, tahkimat, deniz dolguları ve mahmuz işleri

8. Deniz altı boru hatları

9. Deniz içi tüp geçitleri

10. Deniz deşarjı yapıları” şeklinde,

“XVIII. GRUP: SAHA İŞLERİ

1. AV grubu işler

2. AVI grubu işler

3. AVII grubu işler

4. AVIII grubu işler

5. Spor ve rekreasyon alanları için saha tanzim işleri

6. Peyzaj sahaları tanzim işleri

7. Yüzey ve platform işleri” şeklinde tanımlanmıştır.

İdari Şartname’nin “İhale konusu işe ilişkin bilgiler” başlıklı 2’nci maddesinde “2.1. İhale konusu işin/alımın;

a) Adı: Büyükçekmece Sahili 2. Ve 3.Etap Düzenleme İnşaatı

b) Türü: Yapım işleri

c) İlgili Uygulama Yönetmeliği: Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliği

ç) Yatırım proje no'su (yapım işlerinde): RY201656001

d) Kodu:

e) Miktarı:

293 Kalemde Sahil Düzenleme İşi

Ayrıntılı bilgi idari şartnamenin ekinde yer almaktadır.

f) İşin yapılacağı/malın teslim edileceği yer: Büyükçekmece” düzenlemesi,

Anılan Şartname’nin “İhaleye katılabilmek için gereken belgeler ve yeterlik kriterleri” başlıklı 7’nci maddesinde “…7.5.1…İstekli tarafından teklif edilen bedelin %50'inden az olmamak üzere, ihale konusu iş veya benzer işlere ait tek sözleşmeye ilişkin iş deneyimini gösteren belgelerin sunulması gerekir.

İş ortaklığında, pilot ortağın istenen asgari iş deneyim tutarının en az %80'ini, diğer ortakların her birinin ise, istenen asgari iş deneyim tutarının en az %20'sini sağlaması zorunludur.

…

7.6. Benzer iş olarak kabul edilecek işler aşağıda belirtilmiştir:

Yapım İşlerinde İş Deneyiminde Değerlendirilecek Benzer İşlere Dair Tebliğ de yer alan A/X Grubu veya A/XVIII Grubu İşler benzer iş olarak kabul edilecektir…” düzenlemesi yer almaktadır.

İncelemeye konu ihalenin İstanbul Büyükşehir Belediyesi Fen İşleri Dairesi Başkanlığı Yapı İşleri Şube Müdürlüğü tarafından gerçekleştirilen “Büyükçekmece Sahili 2. ve 3. Etap Düzenleme İnşaatı” yapım işi olduğu, İdari Şartname’nin 2’nci maddesinde işin miktarının “293 Kalemde Sahil Düzenleme İşi” olarak belirtildiği, anılan Şartname’nin 7.6’ncı maddesinde ise benzer işin Yapım İşlerinde Benzer İş Grupları Tebliği’nde yer alan “AX Grubu veya AXVIII Grubu” işler olarak düzenlendiği,

21.11.2023 tarihli ihale komisyonu kararı ile ihalenin Çakır Yapı San. ve Tic. A.Ş.- Anka Mimarlık İnşaat Turizm San. ve Tic. Ltd. Şti.- Gürsallar Taahhüt İnşaat Ltd. Şti. İş Ortaklığı üzerinde bırakılmasına karar verildiği ve ihalede ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklifin belirlenmediği tespit edilmiştir.

İhale üzerinde bırakılan istekli Çakır Yapı San. ve Tic. A.Ş.- Anka Mimarlık İnşaat Turizm San. ve Tic. Ltd. Şti.- Gürsallar Taahhüt İnşaat Ltd. Şti. İş Ortaklığı’nın pilot ortağı Çakır Yapı San. ve Tic. A.Ş. tarafından Yeterlik Bilgileri Tablosu’nda “Mesleki ve Teknik Yeterliğe İlişkin Bilgiler” satırının “EKAP’ta Kayıtlı Olan İş Deneyim Belgesi” bölümünün “Belgeye Ekap Tarafından Verilen Sayı” kısmında “5333-Y-KD-12-1” sayılı iş deneyim belgesinin beyan edildiği,

Beyan edilen iş deneyim belgesine ilişkin olarak EKAP üzerinden yapılan sorgulamada; bahse konu belgenin Karayolları 4. Bölge Müdürlüğü tarafından “31.05.2016” tarihinde düzenlendiği, “Çakır Yapı San. ve Tic. A.Ş.”nin yüklenici olarak belirtildiği, “işin adı ve varsa ihale kayıt numarası” kısmında “Eskişehir İli Dahilinde Eskişehir Geçişi (Kütahya Çıkışı ) Yolu Kartal Köprülü Kavşağı İnşaatı İşi (Toprak Tesviye, Sanat Yapıları, Köprü ve BSK Yapım İşleri)” ifadelerine yer verildiği, “uygulanan yapı tekniği” bölümünün “Toprak Tesviye, Sanat Yapıları, Köprü ve BSK Yapımı İşleri” olarak düzenlendiği, kabul tarihinin “04.11.2011” , belge tutarının ise “3.680.524,62” olarak belirtildiği, öte yandan bahse konu iş deneyim belgesinde esaslı unsur belirlemesi yapılmadığı tespit edilmiştir.

Esaslı unsur belirlemesi yapılmayan söz konusu iş deneyim belgesine ilişkin olarak idare tarafından Çakır Yapı San. ve Tic. Anonim Şirketi’ne 18.08.2023 tarihinde tebliğ edilen yazıda “…Söz konusu ihalemizde yeterlik bilgileri tablosunda beyan etmiş olduğunuz “Eskişehir İli Dahilinde Eskişehir Geçişi (Kütahya Çıkışı) Yolu Kartal Köprülü Kavşağı İnşaatı İşi (Toprak Tesviye, Sanat Yapıları, Köprü ve BSK Yapım İşleri” işi kapsamında düzenlenen 31.05.2016 tarih ve 5333-Y-KD-12-1 sayılı iş deneyim belgesinde, işin esaslı unsuru belirtilmediğinden, ihale konusu işin idari şartnamesinin 7.6. maddesinde belirtilen benzer iş kapsamında “Yapım İşlerinde İş Deneyiminde Değerlendirilecek Benzer İşlere Dair Tebliğ de yer alan A/X Grubu veya A/XVIII Grubu İşler” olup olmadığı anlaşılamamıştır. Bu nedenle İhale Komisyonumuz tarafından Kamu İhale Kanunu’nun 37. maddesi uyarınca, ibraz edilen iş deneyim belgesinin ihale konusu iş veya benzer işe giren kısımlarının tutarları ile birlikte ayrıntılı şekilde gösteren bilgi ve/veya belgelerin (Hakediş Raporları, Hakediş İcmali, Yapılan İşler Listesi, Yüklenicinin Birim Fiyat Teklif Cetveli, Teknik Şartname vb.) istenilmesine karar verilmiştir. Bu konuda yukarıda belirtilen bilgi ve belgelerin, Yapım İşleri Uygulama Yönetmeliği’nin “Başvuruların ve tekliflerin alınması, açılması ve belgelerdeki bilgi eksikliklerinin tamamlatılması” başlıklı 57. maddesinin 5. fıkrası “Başvuru veya teklifin esasını değiştirecek nitelikte olmaması kaydıyla, sunulan belgelerde bilgi eksikliği bulunması halinde idarece belirlenen sürede bu eksik bilgilerin tamamlanması yazılı olarak istenir. ...” hükmü gereği; 25.08.2023 günü Saat:16:30’a kadar ihale komisyonuna iletilmek üzere, aşağıda adresi bulunan Müdürlüğümüze gönderilmesi hususunda gereğini rica ederim.” ifadelerine yer verilerek iş deneyim belgesine konu işe ait bilgi ve belgelerin anılan istekliden talep edildiği,

İdarenin söz konusu talebi üzerine Çakır Yapı San. ve Tic. A.Ş. tarafından iş deneyim belgesine konu işe ait geçici kabul tutanağı, kesin kabul tutanağı ve hakediş icmalinin sunulduğu, belgeler üzerinden ihale komisyonunca yapılan değerlendirmeler sonucunda iş deneyim belgesine konu esaslı unsurun yine anlaşılamadığı, bunun üzerine bahse konu belgeyi düzenleyen Karayolları 4. Bölge Müdürlüğüne gönderilen 05.10.2023 tarihli yazıda “İdaremizce 15.08.2023 tarihinde 4734 Sayılı Kamu İhale Kanununun 19. Maddesine göre Açık İhale Usulü ile ihalesi gerçekleştirilen 2023/685436 ihale kayıt numaralı “Büyükçekmece Sahili 2. Ve 3. Etap Düzenleme İnşaatı” işine Çakır Yapı Sanayi Ve Ticaret Anonim Şirketi istekli sıfatıyla teklif vermiş bulunmaktadır. Çakır Yapı Sanayi ve Ticaret Anonim Şirketi tarafından yeterlik bilgileri tablosunda beyan edilen ve tarafınızca düzenlenen Eskişehir İli Dahilinde, Eskişehir Geçişi (Kütahya Çıkışı) Yolu Kartal Köprülü Kavşağı İnşaatı İşine ait 31.05.2016 tarih ve 5333-Y-KD-12-1 sayılı iş deneyim belgesinde benzer işe giren kısımlar anlaşılamamıştır. Bu nedenle İhale Komisyonumuz tarafından idari şartnamemizin 7.6. maddesinde belirtilen Yapım İşlerinde îş Deneyiminde Değerlendirilecek Benzer İşlere Dair Tebliğ de yer alan A/X Grubu veya A/XVIII Grubu İşler kapsamında ihale konusu iş veya benzer işe giren kısımlarının parasal tutarını gösteren bilgi ve/veya belgelerin (Hakediş Raporları, Hakediş İcmali, Yapılan İşler Listesi, Yüklenicinin Birim Fiyat Teklif Cetveli, Teknik Şartname vb.) istenilmesine ihtiyaç duyulmuştur.” ifadelerine yer verilerek iş deneyim belgesine ilişkin açıklayıcı bilgi ve belge talebinde bulunulduğu,

Bahse konu iş deneyim belgesini düzenleyen Karayolları 4. Bölge Müdürlüğü tarafından ihaleyi yapan idareye gönderilen 12.10.2023 tarihli cevabi yazıda “İlgi yazı ekinde İdarenizce gerçekleştirilen ve Çakır Yapı Sanayi ve Ticaret Anonim Şirketince de teklif verilen 2023/685436 İKNo.lu ihale kapsamında istekli Çakır Yapı Sanayi ve Ticaret Anonim Şirketine ait 31.05.2016 Tarih ve 5333-Y-KD-12-1 Sayılı İş Deneyim Belgesinde benzer işe giren kısımların anlaşılamadığı bu sebeple bu kısımların parasal tutarlarının görülebileceği bilgi ve belge talebinin olduğu anlaşılmaktadır. Ayrıca; Çakır Yapı Sanayi ve Ticaret Anonim Şirketi tarafından Kurumlunuza verilen 09.10.2023 Tarih ve 2023-KGM-4.BÖLGE-001 Sayılı dilekçede, yukarıda bahsedilen İş Deneyim Belgesinin iş gruplarının eklenerek güncellenmesi talep edilmiştir. İş Deneyim Belgesinde belgeye konu işin esaslı unsurunun A-V: Karayolu İşleri (Altyapı+Üstyapı) olarak belirlendiği ve belge tutarının benzer iş gruplan dağılımı şeklinde taksim edildiği 5333-Y-KD-13-2 Sayı ve 09.10.2023 Tarihli güncellenmiş İş Deneyim Belgesi yazımız ekinde gönderilmektedir.” ifadelerine yer verilerek “5333-Y-KD-13-2” sayılı güncellenmiş iş deneyim belgesinin ekte gönderildiği, idarece yapılan değerlendirmede söz konusu belgenin İdari Şartname’deki benzer iş tanımına uygun olduğuna kanaat getirildiği ve ihalenin Çakır Yapı San. ve Tic. A.Ş. - Anka Mimarlık İnşaat Turizm San. ve Tic. Ltd. Şti. - Gürsallar Taahhüt İnşaat Ltd. Şti. İş Ortaklığı üzerine bırakıldığı anlaşılmıştır.

Yukarıda aktarılan mevzuat hükümlerinden yapım işlerine ilişkin düzenlenecek iş deneyim belgelerinde esaslı unsurun tespitinde, yapılan toplam iş tutarı içerisindeki farklı iş gruplarına ait tutarların dağılımı dikkate alınabileceği gibi işin yapım amacı ile işlevinin de göz önünde bulundurulabileceği ve iş deneyim belgesine konu işin esaslı unsurunun ihale konusu iş veya benzer işe uygun olması halinde iş deneyim belgesi tutarının tamamının değerlendirmede dikkate alınacağı anlaşılmaktadır.

Karayolları 4. Bölge Müdürlüğü tarafından güncellenerek son hali verilen “5333-Y-KD-13-2” sayılı iş deneyim belgesi EKAP üzerinden incelendiğinde; belgenin ilk halinden farklı olarak “Uygulanan yapı tekniği” kısmının “Toprak işleri, sanat yapıları, köprü işleri, üstyapı işleri, çeşitli işler, proje işleri, araştırma işleri, enerji nakil hatları montaj, demontajı ve aydınlatma işleri” şeklinde “Belgeye konu işin esaslı unsuru” kısmının “A/V GRUP: Karayolu İşleri(Altyapı+Üstyapı)” şeklinde güncellendiği, ayrıca “Belge tutarı” kısmında belge tutarının iş grupları itibarıyla dağılımına yer verildiği, imalat tutar dağılımına ilişkin olarak A-I grubunun 2.252.789,49 TL, A-V grubunun 1.258.787,47 TL, D-II grubunun 88.711,90 TL ve D-V grubunun 80.235,76 TL olarak yer aldığı, buradan hareketle belgeyi düzenleyen idarenin esaslı unsur tespitini işin yapım amacı ile işlevi üzerinden belirlediği anlaşılmaktadır.

Buna ek olarak Karayolları 4. Bölge Müdürlüğü tarafından düzenlenen “5333-Y-KD-13-2” sayılı iş deneyim belgesi EKAP üzerinden sorgulandığı sırada belgenin “5333-Y-KD-13-1” sayılı eski bir versiyonunun da bulunduğu, söz konusu belgeye ilişkin olarak EKAP üzerinden yapılan sorgulamada; bahse konu belgenin “Karayolları 4. Bölge Müdürlüğü” tarafından “27.08.2021” tarihinde düzenlendiği, “Çakır Yapı San. ve Tic. A.Ş.”nin yüklenici olarak belirtildiği, “işin adı ve varsa ihale kayıt numarası” kısmının “Eskişehir Geçişi (Kütahya Çıkışı) Yolu Kartal Köprülü Kavşağı İnşaatı İşi”, “uygulanan yapı tekniği” bölümünün “Toprak işleri, sanat yapıları, köprü işleri, üstyapı işleri, çeşitli işler, proje işleri, araştırma işleri, enerji nakil hatları montaj, demontajı ve aydınlatma işleri”, “Belgeye konu işin esaslı unsuru” kısmının “A/I GRUP: KÖPRÜ VE VİYADÜK İŞLERİ” olarak düzenlendiği, “Açıklama” kısmında da “Bu belge yüklenicinin 06.08.2021 tarihli dilekçesine istinaden düzenlenmiştir.” ifadelerine yer verildiği görülmüştür.

Netice itibarıyla Çakır Yapı San. ve Tic. A.Ş. tarafından yeterlik bilgileri tablosunda “31.05.2016” tarihli ve “5333-Y-KD-12-1” sayılı, esaslı unsur belirlenmeyen iş deneyim belgesinin beyan edildiği, ancak söz konusu iş deneyim belgesinin halihazırda “27.08.2021” tarihli ve “5333-Y-KD-13-1” sayılı daha güncel bir versiyonunun bulunduğu, anılan belgede esaslı unsurun A-I Grup: Köprü ve Viyadük İşleri olarak belirlendiği, daha sonra başvuruya konu ihale sırasında anılan belgenin Karayolları 4. Bölge Müdürlüğü tarafından bir kez daha güncellendiği ve son haliyle “5333-Y-KD-13-2” sayılı iş deneyim belgesinin oluşturulduğu, bu belgede ise esaslı unsurun “A-V Grup: Karayolu İşleri (Altyapı+Üstyapı)” olarak belirlendiği tespit edilmiştir.

Karayolları 4. Bölge Müdürlüğü tarafından son hali verilen “5333-Y-KD-13-2” sayılı iş deneyim belgesinin mevzuata uygun olarak düzenlenip düzenlenmediğinin tespit edilebilmesi amacıyla, 29.12.2023 tarihli ve E-84252536-101.01.02-47436 sayılı Kurum yazısı ile iş deneyim belgesini düzenleyen Karayolları 4. Bölge Müdürlüğü’nden itirazen şikayete konu iş deneyim belgesine esas işe ilişkin olarak; projeler, imalatları gösterir belgeler, yapılan işler listesi, birim fiyat tarifleri, pursantaj tablosu, hakediş raporları, hakediş icmali, yükleniciye ait teklif cetveli, yapım işine ait teknik şartname vb. tüm bilgi ve belgeler istenilmiş olup 05.01.2024 tarihli ve E.57272371-755.99/1417913 sayılı yazı ile söz konusu belgeler Kuruma gönderilmiştir.

Kuruma gönderilen belgeler kapsamında bulunan sözleşme, şartnameler, proje, birim fiyat tarifleri, imalata konu iş kalemleri, hakediş raporları ve pursantaj cetveli incelendiğinde, 2886 sayılı Kanun’a göre keşfindeki birim fiyatlar üzerinden ihale indirimi yapılmak suretiyle ihale edilen işin “Eskişehir Geçişi Kütahya Çıkışı Yolu Kartal Köprülü Kavşağı” işi olduğu, iş kapsamında yer alan projelerden anlaşıldığı üzere, ihale konusu işin gerçekleştirilmesinden önce halihazırda Eskişehir geçişi Kütahya çıkışı yolunu şehir içi bağlantı yollarına bağlayan kavşağın ve karayolunun mevcut olduğu, proje kapsamında yükleniciye sunulan iki alternatif ile Eskişehir-Kütahya güzergahının alttan veya üstten geçirilmesi suretiyle bir köprülü kavşak yapımının, diğer bir ifadeyle proje amacının anılan noktaya bir köprülü kavşağın inşası olduğunun anlaşıldığı, imalat kalemlerinin yaklaşık maliyet içerisindeki ağırlığını da köprü imalatlarının oluşturduğu, dolayısıyla dosya kapsamında iş deneyim belgesine konu işin yapım amacı ile işlevinden veya yaklaşık maliyet bileşiminden hareketle belgenin esaslı unsurunun A-V Grup: Karayolu İşleri (Altyapı+Üstyapı) değil, idare tarafından bir önceki versiyonunda da belirlendiği üzere A-I Grup: Köprü ve Viyadük İşleri olması gerektiği anlaşılmıştır.

Başvuruya konu ihalede idare tarafından benzer iş olarak kabul edilecek işlerin Yapım İşlerinde Benzer İş Grupları Listesi’ndeki A-X Deniz Yapıları ve A-XVIII Saha İşleri olarak belirlendiği, A-XVIII Saha İşleri grubunun alt başlığında A-V grubu işlerin de yer aldığı, dolayısıyla ihaleye katılacak istekliler tarafından iş deneyimini tevsik etmek üzere sunulacak belgelerin, A-X veya A-XVIII gruplarından birine uygun olması gerektiği, belge tutarı içerisinde farklı iş gruplarına ilişkin imalat bulunması halinde belgedeki esaslı unsur belirlemesinin dikkate alınacağı, diğer taraftan esaslı unsuru benzer işe uygun olarak belirlenmeyen ancak yukarıda anılan benzer iş gruplarını içeren iş deneyim belgelerinde ise bu gruba ilişkin tutarın ayrıştırılarak hesaplama yapılacağının açık olduğu,

Bu itibarla, Çakır Yapı San. ve Tic. A.Ş.ye ait iş deneyim belgesinde esaslı unsur olarak A-V belirlendiği, ancak iş deneyim belgesini düzenleyen Karayolları 4. Bölge Müdürlüğü tarafından Kuruma gönderilen belgeler üzerinden gerçekleştirilen incelemeler neticesinde söz konusu belgedeki esaslı unsurun hatalı olarak belirlendiğinin anlaşıldığı, dolayısıyla belge tutarının tamamı yerine belgede benzeri işe uygun olan A-V grubuna ilişkin tutar üzerinden değerlendirme yapılması gerektiği,

Yukarıda aktarılan doküman düzenlemelerinden, istekliler tarafından teklif edilen bedelin %50'sinden az olmamak üzere, ihale konusu iş veya benzer işlere ait tek sözleşmeye ilişkin iş deneyimini gösteren belgelerin sunulması gerektiği, ayrıca iş ortaklığında, pilot ortağın istenen asgari iş deneyim tutarının en az %80'ini, diğer ortakların her birinin ise, istenen asgari iş deneyim tutarının en az %20'sini sağlaması zorunlu olduğunun anlaşıldığı, bu itibarla anılan İş Ortaklığı’nın teklif tutarının 609.899.816,10 TL olduğu, pilot ortak Çakır Yapı San. ve Tic. A.Ş tarafından sağlanması gereken asgari iş deneyim tutarının (609.899.816,10 x %50 x %80) 243.959.926,44 TL olduğu, anılan ortak tarafından sunulan iş deneyim belgesinde benzer işe uygun olan A-V grubu işlerin tutarının 1.258.787,47 TL olduğu görülmüş olup, söz konusu tutarın (iş deneyim belgesi güncelleme modülü üzerinden 2000 yılı keşif birim fiyatları ile) güncellenmesi sonucunda elde edilen tutarın ise 107.034.404,25 TL olduğu göz önüne alındığında anılan isteklinin asgari iş deneyim tutarını sağlayamadığı tespit edilmiştir.

Yapılan inceleme ve tespitler neticesinde, isteklilerce sunulan iş deneyim belgelerine yönelik tereddüt duyulan hususlarda ihale komisyonları tarafından gerekli araştırmaların yapılabileceği, bu araştırma kapsamında belgeyi sunan istekliden bilgi/belge talep edilebileceği gibi iş deneyim belgesini düzenleyen idareden de talepte bulunulmasının mümkün olduğu, başvuruya konu ihalede de ihale komisyonu tarafından iş deneyim belgesini sunan istekliden ve belgeyi düzenleyen idareden anılan belgeye konu işin benzer işe uygunluk yönünden değerlendirilebilmesi amacıyla bilgi ve belge talep edildiği ve netice itibariyle belgeyi düzenleyen Karayolları 4. Bölge Müdürlüğü tarafından iddiaya konu iş deneyim belgesine esaslı unsur ve belge tutarlarının iş grupları itibarıyla dağılımı eklenerek belgeye son halinin verildiği görülmüştür. Bu itibarla söz konusu belgedeki tereddütlerin giderilmesine ilişkin ihale komisyonunca gerçekleştirilen işlemlerde mevzuata aykırılığın bulunmadığı, dolayısıyla başvuru sahibinin bu husustaki iddiasının yerinde olmadığı,

Öte yandan, Karayolları 4. Bölge Müdürlüğü tarafından son hali verilen “5333-Y-KD-13-2” sayılı iş deneyim belgesinin içeriğine ilişkin inceleme yapıldığında; Yapım İşlerinde Benzer İş Grupları Tebliği’nin 2.8’inci maddesinde açıklandığı üzere, yapım işlerine ilişkin düzenlenecek iş deneyim belgelerinde esaslı unsurun tespitinde, yapılan toplam iş tutarı içerisindeki farklı iş gruplarına ait tutarların dağılımı dikkate alınabileceği gibi işin yapım amacı ile işlevi de göz önünde bulundurulabileceği, başvuru sahibinin iddiaları üzerine söz konusu iş deneyim belgesinin mevzuata uygun olarak düzenlenip düzenlenmediğinin tespit edilebilmesi amacıyla idareden bilgi ve belgelerin talep edildiği, Kuruma iletilen söz konusu belgeler üzerinden yapılan incelemede; belgeye konu işin yapım amacı ve işlevinin altyapı ve üstyapı dahil bir karayolu imalatı değil, köprülü kavşak yapım işi olduğu, belgedeki A-V grup işlerin söz konusu kavşağın bağlantı yollarıyla olan entegrasyonu kapsamında gerçekleştirildiği, ayrıca belge tutarının yaklaşık %61 oranında köprü işlerinden oluştuğu tespit edilmiştir. Buna ek olarak söz konusu iş deneyim belgesinin 27.08.2021 tarih ve “5333-Y-KD-13-1” sayılı eski bir versiyonunun da bulunduğu, eski versiyon belgede belgenin esaslı unsuru Karayolları 4. Bölge Müdürlüğü tarafından “A-I Grup: Köprü ve Viyadük İşleri” olarak belirlenmişken, incelemeye konu ihale sürecinde değiştirilerek bu defa A-V Grup: Karayolu İşleri (Altyapı+Üstyapı) olarak belirlendiği görülmüştür. Dolayısıyla tüm bu hususlar bir arada değerlendirildiğinde, iddiaya konu edilen iş deneyim belgesinde mevzuatın öngördüğü haliyle hem tutar dağılımı hem de işin yapım amacı ile işlevi dikkate alındığında esaslı unsurun hatalı şekilde belirlendiği, iddiaya konu belgenin başvuruya konu ihaledeki benzer işe uygun olan A-V grubu işler kısmına isabet eden tutarının da İş Ortaklığı’nın pilot ortağı Çakır Yapı San. ve Tic. A.Ş.nin asgari iş deneyim tutarını sağlayamadığı anlaşıldığından başvuru sahibinin bahse konu iddialarının yerinde olduğu sonucuna ulaşılmıştır

2. Başvuru sahibinin 3’üncü iddiasına ilişkin olarak:

İdari Şartname’nin “İhaleye katılabilmek için gereken belgeler ve yeterlik kriterleri” başlıklı 7’nci maddesinde “7.1. İsteklilerin ihaleye katılabilmeleri için aşağıda sayılan belgeler ve yeterlik kriterleri ile fiyat dışı unsurlara ilişkin bilgileri e-teklifleri kapsamında beyan etmeleri gerekmektedir.

…

7.4. Ekonomik ve mali yeterliğe ilişkin belgeler ve bu belgelerin taşıması gereken kriterler:

7.4.1. Bu madde boş bırakılmıştır.

7.4.2. İsteklinin ihalenin yapıldığı yıldan önceki yıla ait yıl sonu bilançosu veya eşdeğer belgeleri.

a) İlgili mevzuatı uyarınca bilançosunu yayımlatma zorunluluğu olan isteklilerin, yıl sonu bilançosunu veya bilançonun gerekli kriterleri sağlandığını gösteren bölümlerini,

b) İlgili mevzuatı uyarınca bilançosunu yayımlatma zorunluluğu olmayan isteklilerin, yıl sonu bilançosunu veya bilançonun gerekli kriterleri sağladığını gösteren bölümlerini ya da bu kriterlerin sağlandığını göstermek üzere yeminli mali müşavir veya serbest muhasebeci mali müşavir tarafından standart forma uygun olarak düzenlenen belgeyi (Standart Form: KİK024.1/Y)

sunmaları gerekmektedir.

Sunulan bilanço veya eşdeğer belgelerde;

a) Belli sürelerde nakit akışını sağlayabilmesi için gerekli likiditeye ve kısa dönem (bir yıl) içinde borç ödeme gücüne sahip olup olmadığını gösteren cari oranın (dönen varlıklar/kısa vadeli borçlar) en az 0,75 olması, (hesaplama yapılırken; yıllara yaygın inşaat maliyetleri dönen varlıklardan, yıllara yaygın inşaat hakediş gelirleri ise kısa vadeli borçlardan düşülecektir),

b) Aktif varlıkların ne kadarının öz kaynaklardan oluştuğunu gösteren öz kaynak oranının (öz kaynaklar/toplam aktif) en az 0,15 olması, (hesaplama yapılırken, yıllara yaygın inşaat maliyetleri toplam aktiflerden düşülecektir),

c) Kısa vadeli banka borçlarının öz kaynaklara oranının 0,50'den küçük olması,

ve belirtilen üç kriterin birlikte sağlanması zorunludur. Sunulan bilançolarda varsa yıllara yaygın inşaat maliyetleri ile hakediş gelirlerinin gösterilmesi gerekir.

Yukarıda belirtilen kriterleri bir önceki yılda sağlayamayanlar, son üç yıla kadar olan yılların belgelerini sunabilirler. Bu takdirde belgeleri sunulan yılların parasal tutarlarının ortalaması üzerinden yeterlik kriterlerinin sağlanıp sağlanmadığına bakılır.

Bilanço veya bilançonun yukarıda belirtilen kriterlerin sağlandığını gösteren bölümlerinin ilgili mevzuatına göre düzenlenmiş ve yeminli mali müşavir veya serbest muhasebeci mali müşavir ya da vergi dairesince onaylanmış olması zorunludur…

İsteklinin ortak girişim olması halinde, ortakların her birinin istenen belgeleri ayrı ayrı sunması ve yukarıda belirtilen kriterleri sağlaması zorunludur.

7.4.3. İş hacmini gösteren belgeler

İsteklinin ihalenin yapıldığı yıldan önceki yıla ait, aşağıda belirtilen belgelerden birini sunması yeterlidir;

a) Toplam cirosunu gösteren gelir tablosu,

b) Yapım işleri cirosunu gösteren belgeler,

İsteklinin toplam cirosunun teklif ettiği bedelin % 25'inden, yapım işleri cirosunun ise teklif ettiği bedelin % 15'inden az olmaması gerekir. Bu kriterlerden herhangi birini sağlayan ve sağladığı kritere ilişkin belgeyi sunan istekli yeterli kabul edilir.

Bu kriterleri ihalenin yapıldığı yıldan önceki yıl için sağlayamayanlar, ihalenin yapıldığı yıldan önceki yıldan başlamak üzere birbirini takip eden son altı yıla kadarki belgelerini sunabilirler. Bu takdirde, belgeleri sunulan yılların parasal tutarlarının ortalaması üzerinden yeterlik kriterlerinin sağlanıp sağlanmadığına bakılır.

Yapım işleri cirosunu tevsik etmek üzere; yeminli mali müşavir veya serbest muhasebeci mali müşavirce standart forma uygun olarak düzenlenen belge sunulur.

Yapım işleri ciro tutarının hesabında, yurt içinde ve yurt dışında, taahhüt altında devam eden yapım işlerinin gerçekleştirilen kısmından veya bitirilen yapım işlerinden elde edilen gelirlerin toplamı dikkate alınır.

Gelir tablosunun, yeminli mali müşavir veya serbest muhasebeci mali müşavir ya da vergi dairesince onaylı olması zorunludur. Yabancı ülkede düzenlenen gelir tablosunun o ülke mevzuatına göre düzenlenmesi ve bu belgeyi düzenlemeye yetkili merci tarafından onaylanmış olması gereklidir.

İş ortaklığı olarak ihaleye katılan isteklilerde; iş hacmine ilişkin kriterlerin, her bir ortak tarafından iş ortaklığındaki hissesi oranında sağlanması zorunludur.

İsteklinin iş hacmi tutarının değerlendirilmesinde, kendi iş hacmi tutarı ile birlikte ortak olduğu ortak girişime/girişimlere ait iş hacmi tutarı da hissesi oranında dikkate alınarak toplanmak suretiyle toplam iş hacmi tutarı belirlenir. Bu durumda isteklinin iş hacmi tutarı kullanılan ortak girişimdeki/girişimlerdeki hisse oranını gösteren belgelerin de teklif kapsamında sunulması gerekmektedir…” düzenlemesi yer almaktadır.

İhale üzerinde bırakılan iş ortaklığı tarafından sunulan iş ortaklığı beyannamesine göre, iş ortaklığının Çakır Yapı San. ve Tic. A.Ş (pilot ortak %50) - Anka Mimarlık İnşaat Turizm San. ve Tic. Ltd. Şti. (özel ortak %25) - Gürsallar Taahhüt İnşaat Ltd. Şti. (özel ortak %25) olarak oluşturulduğu görülmüştür.

İhale üzerinde bırakılan İş Ortaklığının bilanço bilgilerine ilişkin olarak;

İş ortaklığının pilot ortağı Çakır Yapı San. ve Tic. A.Ş tarafından yeterlik bilgileri tablosunda “Ekonomik ve Mali Yeterliğe İlişkin Bilgiler” başlıklı bölümün “Bilanço Bilgileri (Yeterlik Değerlendirilmesinde Esas Alınan Yıllar)” kısmında ihalenin yapıldığı yıldan önceki yıl olan 2022 yılına ait bilanço bilgilerinin beyan edildiği, bilanço oranlarının (cari oran: 1,215 – özkaynak oranı: 0,430 – kısa vadeli banka borçları/özkaynak oranı: 0) Gelir İdaresi Başkanlığı ile yapılan entegrasyon kapsamında EKAP’a aktarılan bilgiler ile uyumlu olduğu ve ihalede istenilen kriterleri karşıladığı anlaşılmıştır.

Anılan iş ortaklığının özel ortağı Anka Mimarlık İnşaat Turizm San. ve Tic. Ltd. Şti. tarafından yeterlik bilgileri tablosunda “Ekonomik ve Mali Yeterliğe İlişkin Bilgiler” başlıklı bölümün “Bilanço Bilgileri (Yeterlik Değerlendirilmesinde Esas Alınan Yıllar)” kısmında ihalenin yapıldığı yıldan önceki yıl olan 2022 yılına ait bilanço bilgilerinin beyan edildiği, bilanço oranlarının (cari oran: 4,075 – özkaynak oranı: 0,154 – kısa vadeli banka borçları/özkaynak oranı: 0) Gelir İdaresi Başkanlığı ile yapılan entegrasyon kapsamında EKAP’a aktarılan bilgiler ile uyumlu olduğu ve ihalede istenilen kriterleri karşıladığı anlaşılmıştır.

Anılan iş ortaklığının diğer özel ortağı Gürsallar Taahhüt İnşaat Ltd. Şti. tarafından yeterlik bilgileri tablosunda “Ekonomik ve Mali Yeterliğe İlişkin Bilgiler” başlıklı bölümün “Bilanço Bilgileri (Yeterlik Değerlendirilmesinde Esas Alınan Yıllar)” kısmında ihalenin yapıldığı yıldan önceki yıl olan 2022 yılına ait bilanço bilgilerinin beyan edildiği, bilanço oranlarının (cari oran: 1,177 – özkaynak oranı: 0,1504 – kısa vadeli banka borçları/özkaynak oranı: 0) Gelir İdaresi Başkanlığı ile yapılan entegrasyon kapsamında EKAP’a aktarılan bilgiler ile uyumlu olduğu ve ihalede istenilen kriterleri karşıladığı anlaşılmıştır.

İhale üzerinde bırakılan İş Ortaklığının iş hacmi bilgilerine ilişkin olarak;

Pilot ortak Çakır Yapı San. ve Tic. A.Ş tarafından sunulan yeterlik bilgileri tablosunda, 2022 yılına ait toplam ciro tutarının (*******08,82 TL) beyan edildiği, söz konusu tutarın EKAP’ta yer alan verilerle uyumlu olduğu, iş ortaklığı tarafından sağlanması gereken toplam ciro için istenilen teklif bedelinin %25’i tutarının (609.899.816,10 x %25=) 152.474.954,025 TL olduğu, pilot ortağın iş ortaklığındaki %50’lik hissesi oranınca sağlaması gereken asgari toplam ciro tutarının 76.237.477 TL (152.474.954,025 x 0,50) olması gerektiği, dolayısıyla yeterlik bilgileri tablosunda beyan edilen toplam ciro tutarının istenilen asgari koşulu sağladığı anlaşılmıştır.

Özel ortak Anka Mimarlık İnşaat Turizm San. ve Tic. Ltd. Şti. tarafından sunulan yeterlik bilgileri tablosunda, 2019-2020-2021-2022 yılına ait toplam ciro tutarlarının sırasıyla ******87,27 TL - *****59,49 TL - ******11,52 TL - ******27,37 TL olarak beyan edildiği, söz konusu tutarların EKAP’ta yer alan verilerle uyumlu olduğu, iş ortaklığı tarafından sağlanması gereken toplam ciro için istenilen teklif bedelinin %25’i tutarının (609.899.816,10 x %25=) 152.474.954,025 TL olduğu, özel ortağın iş ortaklığındaki %25’lik hissesi oranınca sağlaması gereken asgari toplam ciro tutarının 38.118.738,50 TL (152.474.954,025 x 0,25) olması gerektiği, dolayısıyla yeterlik bilgileri tablosunda beyan edilen 2022 yılına ait toplam ciro tutarının istenilen asgari koşulu sağladığı anlaşılmıştır.

Özel ortak Gürsallar Taahhüt İnşaat Ltd. Şti. tarafından sunulan yeterlik bilgileri tablosunda, 2022 yılına ait toplam ciro tutarının (******44,25) beyan edildiği, söz konusu tutarın EKAP’ta yer alan verilerle uyumlu olduğu, iş ortaklığı tarafından sağlanması gereken toplam ciro için istenilen teklif bedelinin %25’i tutarının (609.899.816,10 x %25=) 152.474.954,025 TL olduğu, özel ortağın iş ortaklığındaki %25’lik hissesi oranınca sağlaması gereken asgari toplam ciro tutarının 38.118.738,50 TL (152.474.954,025 x 0,25) olması gerektiği, dolayısıyla yeterlik bilgileri tablosunda beyan edilen 2022 yılına ait toplam ciro tutarının istenilen asgari koşulları sağladığı anlaşılmıştır.

Yapılan inceleme ve tespitler neticesinde; ekonomik açıdan en avantajlı teklif sahibi olarak belirlenen Çakır Yapı San. ve Tic. A.Ş. - Anka Mimarlık İnşaat Turizm San. ve Tic. Ltd. Şti. - Gürsallar Taahhüt İnşaat Ltd. Şti. İş Ortaklığı’nın bilanço oranları ve iş hacmi tutarlarına ilişkin olarak ihale dokümanında yer alan asgari şartları karşıladığı anlaşıldığından başvuru sahibinin iddiasının yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır.

Diğer taraftan, 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun 53’üncü maddesinin (j) fıkrasının 9’uncu alt bendinde “Başvuru sahibinin iddialarının tamamında haklı bulunması halinde, Kurul kararı ile itirazen şikâyet başvuru bedelinin başvuru sahibine iadesine karar verilir. Kurul kararının başvuru sahibine bildirimini izleyen otuz gün içinde başvuru sahibinin Kuruma yazılı talebi üzerine, bu talep tarihini izleyen otuz gün içinde Kurum tarafından itirazen şikâyet başvuru bedelinin iadesi yapılır ve son ödeme tarihine kadar geçen süre için faiz işlemez. Diğer hallerde başvuru bedeli iade edilmez.

Bu fıkranın (1) numaralı bendi uyarınca tahsil edilen bedel hiçbir durumda iade edilmez.” hükmü yer almaktadır.

Aktarılan Kanun hükmüne göre, başvuru sahibinin itirazen şikâyete konu iddialarının tamamında haklı bulunması halinde başvuru bedeli iadesinin söz konusu olabileceği dikkate alındığında, yukarıda yer verilen tespit ve değerlendirmeler neticesinde, başvuru sahibinin iddialarının tamamında haklı bulunmadığı anlaşıldığından başvuru bedelinin başvuru sahibine iadesi için Kanunun öngördüğü şekilde "başvuru sahibinin iddialarının tamamında haklı bulunması" koşulunun gerçekleşmediği, dolayısıyla 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun 53’üncü maddesinin (j) fıkrasının 9’uncu alt bendi hükmü gereğince başvuru bedelinin iadesinin mümkün bulunmadığı anlaşılmıştır.

B) İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Yönetmelik’in 18’inci maddesi yönünden yapılan inceleme sonucunda herhangi bir aykırılık tespit edilmemiştir.

Sonuç olarak, yukarıda mevzuata aykırılıkları belirtilen işlemlerin düzeltici işlemle giderilebilecek nitelikte işlemler olduğu tespit edildiğinden, Çakır Yapı San. ve Tic. A.Ş. - Anka Mimarlık İnşaat Turizm San. ve Tic. Ltd. Şti. - Gürsallar Taahhüt İnşaat Ltd. Şti. İş Ortaklığı’nın teklifinin değerlendirme dışı bırakılması ve bu aşamadan sonraki işlemlerin mevzuata uygun olarak yeniden gerçekleştirilmesi gerekmektedir.

Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanun'un 65'inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen 30 gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere,

1. 4734 sayılı Kanunun 54'üncü maddesinin onbirinci fıkrasının (b) bendi gereğince düzeltici işlem belirlenmesine,

2. 09.10.2023 tarihli ve 5333-Y-KD-13-2 sayılı iş deneyim belgesinin iptal edilip mevzuata uygun olarak yeniden düzenlenmesi için belgeyi düzenleyen Karayolları 4. Bölge Müdürlüğüne bildirimde bulunulmasına,

Oybirliği ile karar verildi.