KİK Kararı: 2024/UY.II-1057

KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No : 2024/034
Gündem No : 13
Karar Tarihi : 04.09.2024
Karar No : 2024/UY.II-1057
Toplantıya Katılan Üyeler

BAŞVURU SAHİBİ:

Yeşil Çınar Otomotiv İnşaat Tarım Ürünleri Nak. Taah. ve San. Tic. Ltd. Şti.,

İHALEYİ YAPAN İDARE:

Diyarbakır Yatırım İzleme ve Koordinasyon Başkanlığı,

BAŞVURUYA KONU İHALE:

2024/640705 İhale Kayıt Numaralı “Diyarbakır İli Bağlar İlçesi Topraktaş Mah 0/461 Nolu Parselde 32 Derslikli İlkokul 32 Derslikli Ortaokul Ve 0/462 Nolu Parselde 32 Derslikli Ortaokul Yapım İşi” İhalesi

KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:

Diyarbakır Yatırım İzleme ve Koordinasyon Başkanlığı tarafından 24.06.2024 tarihinde açık ihale usulü ile gerçekleştirilen “Diyarbakır İli Bağlar İlçesi Topraktaş Mah 0/461 Nolu Parselde 32 Derslikli İlkokul 32 Derslikli Ortaokul ve 0/462 Nolu Parselde 32 Derslikli Ortaokul Yapım İşi” ihalesine ilişkin olarak Yeşil Çınar Otomotiv İnşaat Tarım Ürünleri Nak. Taah. ve San. Tic. Ltd. Şti.nin 24.07.2024 tarihinde yaptığı şikâyet başvurusunun, idarenin 26.07.2024 tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibince 29.07.2024 tarih ve 154447 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 29.07.2024 tarihli dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunulmuştur.

Başvuruya ilişkin olarak 2024/849 sayılı itirazen şikâyet dosyası kapsamında yapılan inceleme neticesinde esas inceleme raporu tanzim edilmiştir.

KARAR:

Esas inceleme raporu ve ekleri incelendi.

İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle,

İdare tarafından istenilen aşırı düşük teklif açıklama yazısı ekinde Kamu İhale Genel Tebliği’nin 45.1.6’ncı ve 45.1.2.2’nci maddeleri uyarınca açıklama istenilen iş kalemlerine ait temel girdilere kadar ayrıştırma yapılmadan ve paçal ve özel pozlara ait analiz girdi cins ve miktarlarının bulunmamasına rağmen sunmuş oldukları analizlerdeki girdi miktarlarının eksik olduğu gerekçesi ile aşırı düşük teklif açıklamalarının kabul edilmemesinin mevzuata aykırı olduğu, şöyle ki;

a) Aşırı düşük teklif açıklamalarının, bazı iş kalemi fiyat analizlerinin (poz no 15.120.1001, 15.120.1101, 15.120.1102 vb.), idare tarafından ihale dokümanı kapsamında verilen analiz formatına uygun olmadığı gerekçesi ile reddedilmesinin mevzuata uyar tarafı bulunmadığı, zira idare tarafından gönderilen analiz formatına uygun olarak açıklama yapıldığından açıklamalarının kabul edilmesinin gerektiği,

b) Bazı iş kalemi fiyat analizlerinde (poz no 15.390.1028-A, 15.390.1070-A vb.) yer alan girdi malzeme cinslerinin, ihale dokümanı kapsamında yer alan analizlerde özelliği belirtilen girdi malzeme cinsleri bakımından yapım şartlarına ve teknik şartnameye uygun olmadığına yönelik ret gerekçesinin yerinde olmadığı, bu pozların idare tarafından paçal hale getirilmesi, girdi miktarlarının verilmemesi ve alt analizlerin verilmemiş olması nedeniyle açıklamalarının kabul edilmesi gerektiği, idarenin gönderdiği analiz formatı ile Çevre ve Şehircilik Bakanlığı tarafından yayınlanan formatın farklı olduğu, paçal/özel analize dönüştürülen bu iş kalemlerine ait analiz girdi cins ve miktarlarını gösterir analiz formatının verilmediği,

c) Açıklamalarında (poz no 48.680.1003, 48.700.1402 vb.) yer alan girdi malzeme miktarlarının, ihale dokümanı kapsamındaki analizlerde yer alan girdi malzeme miktarlarına uygun olmadığı, yapım şartlarına ve teknik şartnameye uygun olmadığı gerekçesinin de mevzuata aykırı olduğu, sunmuş oldukları açıklama ile idare tarafından gönderilen analiz formatının bire bir aynı olduğu, analiz girdi miktarlarının da Çevre ve Şehircilik Bakanlığı tarafından yayınlanan girdi miktarları ile birebir aynı olduğu, idare tarafından bu girdi miktarları farklı kullanılıyorsa, pozların özel poz haline getirilmiş olduğu bu durumda da girdi miktarlarının idare tarafından kendilerine verilmesinin gerektiği,

d) Açıklamalarının yaklaşık maliyet cetvelindeki bazı imalatlara (poz no 35.160.3502, 35.190.1100, 35.445.110, Pey/2024-48, Cep/2024-05 vb.) ait miktarların, işin projesinde yer alan miktarlara göre belirgin bir şekilde az olduğu gerekçesi ile de reddedilmesinin mümkün olmadığı, yapmış oldukları hesaplamaların doğru olduğu, kaldı ki götürü bedel teklif ile gerçekleştirilen ihalelerin aşırı düşük teklif açıklamalarındaki iş kalemleri metrajları ile idarenin metrajlarının birebir örtüşmesinin beklenemeyeceği, ancak aradaki metraj farkının işin proje ve teknik şartnameye, fen ve sanat kurallarına uygun olarak ifa edilmesini engelleyici nitelikte olmaması gerektiği, ayrıca farklı metrajlarla kendi lehlerine bir fiyat avantajı da sağlamadıklarından açıklamalarının kabul edilmesinin gerektiği iddialarına yer verilmiştir.

Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir.

4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun “Aşırı düşük teklifler” başlıklı 38’inci maddesinde “İhale komisyonu verilen teklifleri değerlendirdikten sonra, diğer tekliflere veya idarenin tespit ettiği yaklaşık maliyete göre teklif fiyatı aşırı düşük olanları tespit eder. Bu teklifleri reddetmeden önce, belirlediği süre içinde teklif sahiplerinden teklifte önemli olduğunu tespit ettiği bileşenler ile ilgili ayrıntıları yazılı olarak ister.

İhale komisyonu;

a) İmalat sürecinin, verilen hizmetin ve yapım yönteminin ekonomik olması,

b) Seçilen teknik çözümler ve teklif sahibinin mal ve hizmetlerin temini veya yapım işinin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar,

c) Teklif edilen mal, hizmet veya yapım işinin özgünlüğü,

gibi hususlarda yapılan yazılı açıklamaları dikkate alarak, aşırı düşük teklifleri değerlendirir. Bu değerlendirme sonucunda, açıklamaları yeterli görülmeyen veya yazılı açıklamada bulunmayan isteklilerin teklifleri reddedilir. …” hükmü,

Kamu İhale Genel Tebliği’nin “Sınır değer tespiti ve aşırı düşük teklifler” başlıklı 45'inci maddesinde, “45.1.2. Sınır değerin altındaki teklif sahiplerinden yaklaşık maliyetin % 80’lik bölümünü oluşturan iş kalemleri/gruplarına ilişkin ayrıntılar yazılı olarak istenir. Bu çerçevede; istenen açıklamanın niteliği dikkate alınarak, isteklilere beş (5) iş gününden az olmamak üzere makul bir süre verilir. Yazıda ayrıca, ihale konusu işe özgü alanlara (malzeme ocağı vb.) ilişkin olan ve açıklama istenecek girdi niteliğinde bulunan nakliyelere dair yaklaşık maliyet hesabında esas alınan mesafeler belirtilir.

45.1.2.1. İhale komisyonunca, (38.1) maddesi kapsamında idarece hazırlanan “sıralı iş kalemleri/grupları listesi” kullanılarak yaklaşık maliyetin % 80’lik kısmına giren iş kalemleri/grupları belirlenir.

Sıralı listeye göre, tutarlarının yaklaşık maliyete oranlarının kümülatif toplamı % 80 oranına kadar olan iş kalemleri/grupları ile kümülatif toplama eklendiğinde % 80 oranının aşılmasına neden olan iş kalemi/grubu, sorgulamaya tabi tutulacak olan iş kalemleri/grupları olarak belirlenecektir. Bunların dışında kalan iş kalemleri/grupları için sorgulama yapılmayacaktır.

45.1.2.2. İhale komisyonu tarafından, açıklama istenilmesi gereken iş kalemleri/gruplarına ait idarece (38.1) maddesine göre oluşturulan “sıralı analiz girdileri listesi” kullanılarak tutarı kar ve genel gider hariç analiz toplamının % 3’üne eşit ve bu tutarın altında olan analiz girdileri tespit edilecektir.

Yaklaşık maliyeti oluşturan iş kalemi/grubu analizlerindeki analiz girdilerinden, tutarı kar ve genel gider hariç analiz toplamının % 3’üne eşit ve altında olanlar için isteklilerden açıklama yapılması istenilmeyecektir.

Tutarı, kar ve genel gider hariç analiz toplamının % 3’üne eşit veya altında olması nedeniyle sorgulamaya tabi tutulmayacak analiz girdilerinin tutarlarının kümülatif toplamının kar ve genel gider hariç analiz toplamının %15’ini aşması durumunda; en küçük tutardan itibaren kümülatif toplamda % 15’lik tutarın aşılmasına neden olan analiz girdisi belirlenecek, tutarı bu girdinin tutarından daha az olan girdiler için açıklama istenilmeyecektir.

Aynı girdinin yaklaşık maliyeti oluşturan birden fazla iş kalemi/grubunun analizinde yer alması halinde bu girdinin oranı her analiz için ayrı ayrı değerlendirilerek analiz toplamının % 3’ünün altında kalıp kalmadığına göre işlem yapılır. Herhangi bir analizdeki oranı %3’ün üstünde olan analiz girdisi için açıklama istenilecektir.

Analizlerdeki işçilik girdisi, tutarları analiz toplamının % 3’üne eşit veya altında olsa dahi, açıklama istenilmeyecek girdiler arasında yer alamaz.

45.1.2.3. İhale komisyonu teklifleri aşırı düşük olarak tespit edilen isteklilerden (45.1.2.1) maddesinde belirlediği iş kalemleri/grupları için isteyeceği açıklama ile ilgili yazıda, (45.1.2.2) maddesine göre açıklama istenilmeyecek olan analiz girdilerini de belirtecektir.

İstekliler, teklifi kapsamında yer alan iş kalemleri/grupları için hazırlayacakları analizlerde (45.1.2.2) maddesine göre açıklama istenilmeyecek olan analiz girdileri de dahil analizlerini oluşturan tüm girdileri göstereceklerdir.

45.1.3. İsteklilerden teklifleri kapsamında analiz ve hesap cetveli sunmaları istenmeyecektir. Analizler ve hesap cetveli, Kanunun 38 inci maddesi uyarınca teklif fiyatı aşırı düşük olarak tespit edilen isteklilerin tekliflerinin önemli bileşenleri ile ilgili ayrıntıların belirlenmesi amacıyla, sadece aşırı düşük teklif sahibi isteklilerden istenecektir. Bu çerçevede; teklif fiyatının aşırı düşük olduğu tespit edilen istekliler tekliflerinde önemli olduğu tespit edilen bileşenlerine ilişkin olarak yapacakları açıklama kapsamında;

a) Anahtar teslimi götürü bedel işlerde, toplam teklif bedelini oluşturan iş kalemleri ve/veya iş gruplarına ait miktarlar ve bunlara ait birim fiyatların gösterildiği hesap cetveli ile açıklama istenen iş kalemleri ve/veya iş gruplarının birim fiyatlarına ilişkin ihale dokümanında verilen analiz formatına uygun analizleri,

b) Teklif birim fiyatlı işlerde; açıklama istenen iş kalemlerinin birim fiyatlarına ilişkin olarak ihale dokümanında verilen analiz formatına uygun analizleri,

sunacaklardır.

Sunulan analizlerde, kâr ve genel giderler hariç analiz girdilerinin toplam tutarının asgari %10’u oranında yüklenici kârı ve genel gider öngörülmesi zorunludur. Sorgulamaya konu edilmeyen iş kalemleri/grupları için analiz sunulması istenmeyecektir.

Anahtar teslimi götürü bedel teklif alınan ihalelerde istekli tarafından sunulacak hesap cetvelinde, sorgulamaya tabi tutulmayan iş kalemlerinin ve/veya iş gruplarının her biri için miktar ve birim fiyatların ayrı ayrı gösterilmesi zorunlu olmayıp, sorgulanmayan iş kalemlerinin tamamı için teklif edilen toplam bedelin gösterilmesi yeterlidir. Bu bedel isteklinin ihalede sunduğu teklif bedelinin %10’undan az olamaz.

Analizlerde, açıklama istenilmeyen her bir analiz girdisinin birim fiyatı ve birim fiyatla miktarın çarpılması sonucu bulunan tutarı için bir kuruşun altında bedel öngörülemez.

Analizlerde, birim fiyatla miktarın çarpılması sonucu bulunan ve bir kuruşun üzerinde olan tutar virgülden sonra en yakın iki ondalık basamaklı sayıya yuvarlanarak yazılır. Yuvarlama işleminde yarım kuruş ve üzerindeki değerler bir kuruşa tamamlanır; yarım kuruşun altındaki değerler ise dikkate alınmaz. Yuvarlamalar nedeniyle oluşan hesaplama farklılıkları ihale komisyonu tarafından re’sen düzeltilir. Yapılan bu düzeltme sonucu bulunan tutarın, açıklama yapılan iş kalemi/iş grubu için teklif edilen fiyatı aşması halinde isteklinin teklifi reddedilir.

45.1.4. İdare tarafından ihale dokümanı kapsamında;

a) Teklif birim fiyatlı işlerde; her bir iş kaleminin yapım şartlarına, tarif ve içeriğine göre analizde yer almasını istediği “malzeme, işçilik, makine ve diğerleri (varsa; nakliyeler, inşaat yerindeki yükleme, boşaltma, yatay ve düşey taşımalar, zamlar vb.)” sadece girdi cinslerinin belirlendiği, analiz girdileri ile miktarlarının ve tutarlarının belirtilmediği,

b) Anahtar teslimi götürü bedel işlerde; iş kalemleri ve/veya iş gruplarının yapım şartlarına bağlı kalınarak, her iş kalemi/iş grubunun içeriğine göre analizde yer almasını istediği “malzeme, işçilik, makine ve diğerleri (varsa; nakliyeler, inşaat yerindeki yükleme, boşaltma, yatay ve düşey taşımalar, zamlar vb.)” sadece girdi cinslerinin belirlendiği, analiz girdileri ile miktarlarının ve tutarlarının belirtilmediği,

(Ek-Y.2)’de yer alan örneğe uygun analiz formatının isteklilere verilmesi, isteklilerin de tekliflerinin aşırı düşük olarak tespit edilerek kendilerinden açıklama istenmesi durumunda, yapacakları açıklamada sunacakları analizlerin verilen bu formata uygun olması gerekmektedir.

İdare tarafından bütün iş kalemleri/iş grupları için tek bir analiz formatı düzenlenebileceği gibi, iş kalemleri/iş gruplarının yapım şartlarına göre birden fazla analiz formatı da düzenlenebilir. Ancak bu durumda, idare ihale dokümanında hangi analiz formatının hangi iş kalemleri/iş grupları için kullanılacağını belirtmek zorundadır.

Kamu kurum ve kuruluşlarınca yayımlanmış birim fiyatlar ile uyumlu olmayan iş kalemleri (özel iş kalemleri) ile idarelerce tasarlanan ve birden fazla iş kalemini ihtiva eden iş kalemleri (paçal iş kalemi) için bu iş kalemlerinde bulunan analiz girdileri ve miktarlarının gösterildiği analiz formatlarının, ihale dokümanı kapsamında veya aşırı düşük tekliflere yönelik açıklama istenmesine ilişkin yazı ekinde verilmesi gerekmektedir. Ancak idarece niteliği gereği analiz formatı hazırlanamayan iş kalemlerine ilişkin isteklilerin açıklamaları kapsamında analiz sunmalarına gerek olmayıp, anılan iş kalemlerine ilişkin açıklamalar 45.1.13 maddesi uyarınca yapılabilir.

45.1.5. İsteklilerin iş kalemleri/iş grupları için kamu kurum ve kuruluşlarınca yayımlanmış cari yıl birim fiyatları veya bu fiyatlardan daha yüksek fiyatları teklif etmeleri ve söz konusu iş kalemleri/grupları için; hangi kamu kurum ve kuruluşunun birim fiyatını kullandıklarını, birim fiyat poz numarasını da yazmak suretiyle liste halinde belirterek açıklamaları kapsamında sunmaları durumunda analiz düzenlemeleri zorunlu değildir. Bu kapsamda; isteklilerin, kamu kurum ve kuruluşlarınca yayımlanmış “kar ve genel gider içermeyen birim fiyatların” üzerine, kendi belirledikleri “kar ve genel gideri” ilave ederek birim fiyatlarını oluşturmaları durumunda da; hangi kamu kurum ve kuruluşunun “kar ve genel gider hariç birim fiyatını” kullandıklarını ve kendi belirledikleri “kar ve genel gider” tutarını yazmak suretiyle liste halinde belirterek açıklamaları kapsamında sunmaları halinde de, söz konusu iş kalemleri/iş grupları için analiz düzenlemeleri zorunlu değildir. Bu kapsamda isteklilerin analiz düzenlemeleri zorunlu olmayan söz konusu iş kalemleri/grupları için 45.1.13 maddesinde belirtilen belgeleri sunmalarına da gerek bulunmamaktadır.

İş kalemleri/grupları için, kamu kurum ve kuruluşlarınca yayımlanmış birim fiyatlar esas alınarak teklif sunulmuş olmakla birlikte; yukarıda belirtildiği şekliyle liste halinde belirtilmemesi durumunda, söz konusu iş kalemleri/grupları için analiz sunulması zorunludur.

İlan veya davet tarihinde cari yıl birim fiyatın yayımlanmamış olması durumunda, istekli tarafından önceki yılın yayımlanmış birim fiyatları kullanılabilir.

45.1.6. Analizler ile yardımcı ve/veya alt analizlerde, Çevre ve Şehircilik Bakanlığı tarafından belirlenerek yayımlanmış rayiçleri kullanan ve söz konusu rayiçleri poz numaralarını da belirtmek suretiyle liste halinde sunan isteklilerin, söz konusu rayiçlere ilişkin olarak 45.1.13 maddesinde belirtilen belgeleri sunmalarına gerek bulunmamaktadır.

45.1.7. İstekliler tarafından, inşaat iş kalemleri/iş grupları dışında yer alan sıhhi tesisat, kalorifer tesisatı, müşterek tesisat, havalandırma, brülör, asansör, elektrik tesisatı vb. iş kalemleri/iş gruplarına ait analiz sunulması yerine bu iş kalemi/iş gruplarına ait malzeme ve montaj bedelini ayrı ayrı gösterecek şekilde açıklama yapılması kabul edilecektir.

45.1.8. Aşırı düşük teklifine ilişkin olarak yaptığı açıklamada sunduğu analizler, ihale dokümanı kapsamındaki analiz formatına, birim fiyat tariflerine, idarece tanımlanan yapım şartlarına veya teknik şartnameye uygun olmayan, analiz fiyat tutarları teklif fiyatların üzerinde olan isteklilere ait teklifler reddedilecektir. Analizler üzerinde yapılan incelemede; çarpım ve toplamlarda hesaplama hatası bulunması durumunda, analiz girdilerine ait fiyatlar esas alınarak, hesaplama hatası ihale komisyonu tarafından re’sen düzeltilir. Bu şekilde düzeltilmiş analiz fiyatı, teklif fiyatın üzerinde olan isteklilerin teklifleri reddedilir.

45.1.9. İş kalemleri/gruplarına ait analizler ile yardımcı ve/veya alt analizlerde yer alan işçilik fiyatları ihale tarihinde yürürlükte olan saatlik asgari ücretin altında olamaz.

45.1.10. İhale komisyonu, sınır değerin altındaki tekliflerin önemli bileşenlerini;

a) Yapım yönteminin ekonomik olması,

b) Seçilen teknik çözümler ve yapım işinin yerine getirilmesinde kullanılacak avantajlı koşullar,

c) Teklif edilen yapım işinin özgünlüğü,

gibi hususlarda istekliler tarafından yapılan yazılı açıklamaları da dikkate almak suretiyle değerlendirir ve ihaleyi sonuçlandırır.” açıklaması,

İdari Şartname’nin “İhale konusu işe ilişkin bilgiler” başlıklı 2’nci maddesinde “2.1. İhale konusu işin/alımın

a) Adı: Diyarbakır İl,i Bağlar İlçesi Topraktaş Mah 0/461 Nolu Parselde 32 Derslikli İlkokul 32 Derslikli Ortaokul ve 0/462 Nolu Parselde 32 Derslikli Ortaokul Yapım İşi

b) Türü: Yapım işleri

c) İlgili Uygulama Yönetmeliği: Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliği

ç) Yatırım proje no'su (yapım işlerinde):

d) Kodu:

e) Miktarı:

3 ADET 32 DERSLİK OKUL YAPIM İŞİ
0/461 32 DERSLİK İLKOKUL: B+Z+3 KAT 6257,04 M2
0/461 32 DERSLİK ORTAOKUL: B+Z+3 KAT 6865,23 M2
0/462 32 DERSLİK ORTAOKUL: B+Z+3 KAT 6105,26 M2

Ayrıntılı bilgi idari şartnamenin ekinde yer almaktadır.” düzenlemesi,

Anılan Şartname’nin “Sınır değer” başlıklı 33’üncü maddesinde “33.1. Teklifi sınır değerin altında kalan isteklilerden Kanunun 38 inci maddesine göre açıklama istenecektir. Bu kapsamda; ihale komisyonu sınır değerin altında kalan teklifleri aşırı düşük teklif olarak tespit eder ve bu teklif sahiplerinden Kurum tarafından belirlenen kriterlere göre teklifte önemli olduğunu tespit ettiği bileşenler ile ilgili ayrıntıları yazılı olarak ister. İhale komisyonu;

a) Yapım yönteminin ekonomik olması,

b) Seçilen teknik çözümler ve teklif sahibinin işin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar,

c) Teklif edilen işin özgünlüğü,

gibi hususlarda yapılan yazılı açıklamaları dikkate alarak aşırı düşük teklifleri değerlendirir. Bu değerlendirme sonucunda, açıklamaları yeterli görülmeyen veya yazılı açıklamada bulunmayan isteklilerin teklifi reddedilir.” düzenlemesi yer almaktadır.

Diyarbakır Yatırım İzleme Koordinasyon Başkanlığı tarafından “Diyarbakır İli Bağlar İlçesi Topraktaş Mah 0/461 Nolu Parselde 32 Derslikli İlkokul 32 Derslikli Ortaokul ve 0/462 Nolu Parselde 32 Derslikli Ortaokul Yapım İşi” yapım işi ihalesinin açık ihale usulü ile 24.06.2024 tarihinde yapıldığı, ihalenin götürü bedel teklif usulüne göre gerçekleştirildiği, idarece 27.06.2024 tarihinde teklif fiyatı sınır değerin altında kalan başvuru sahibinden aşırı düşük teklif açıklaması talep edildiği, başvuru sahibi tarafından yapılan aşırı düşük teklif açıklamasının reddedilmesi üzerine yukarıda yer verilen şikayet konuları ile itirazen şikayet başvurusunda bulunduğu görülmüştür.

İdare tarafından sınır değer altında olduğu belirlenen başvuru sahibine tekliflerinin aşırı düşük olduğu ve 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun 38’inci maddesi ve Kamu İhale Genel Tebliği’nde belirlenen esaslara göre (5) iş günü içerisinde açıklanmak üzere 27.06.2024 tarihinde aşırı düşük teklif açıklama talep yazısı gönderildiği, söz konusu yazı ekinde, açıklama istenilecek iş kalemleri, açıklama istenilmeyecek iş kalemleri ve sıralı analiz girdileri tablolarının verildiği,

İdare tarafından 27.06.2024 tarihinde gönderilen aşırı düşük açıklama talep yazısı incelendiğinde, itirazen şikâyete konu olan;

15.120.1001, 15.120.1101, 15.120.1102 poz numaralı iş kalemlerinin analizlerine, idare tarafından Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı tarafından yayınlanan birim fiyat analizleri poz numaraları verildiği, ancak alt analizlerine bakıldığında başka poz numaralı iş kalemlerine ait alt analiz numaralarının bulunduğu, başka bir deyişle idare tarafından pozların paçal hale getirildiği görülmüştür. Bu pozlara ilişkin analizlerin verilip verilmediğine yönelik idareye sorulduğunda, “…belirtilen analiz girdilerinin aşırı düşük teklif açıklaması istenen yazı ile istekliye verilmiş olup, 15.390.1028-A, 15.390.1070-A poz numaralı iş kalemlerinin analiz girdileri tabloları yanlışlıkla istekliye verilememiştir…” şeklinde cevap verildiği görülmüştür.

Ayrıca, aşırı düşük teklif açıklamasında yukarıdaki poz numaraları için verilen analiz girdilerinin de Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı tarafından yayınlanan birim fiyat analizlerinde verilen poz numaraları ile idare tarafından gönderilen poz numaralarının aynı olduğu, ancak alt analizlerinin ise Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı tarafından yayınlanan alt analizlerden farklı olduğu,

Anılan istekli tarafından sunulan aşırı düşük teklif açıklamasında söz konusu poz numaralarının ise Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı tarafından yayınlanan analizlere göre yapılmış olmasına rağmen idare tarafından kabul edilmediği anlaşılmıştır.

15.390.1028-A poz numaralı iş kalemi için, Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı tarafından yayınlanan 15.390.1028 poz numaralı “60x60 cm anma ebatlarında, rektifiyeli, her türlü renk, desen ve yüzey özelliğinde, 1. Kalite, yarımat, sırsız porselen karo ile 3 mm derz aralıklı döşeme kaplaması yapılması” iş kaleminin poz numarasının sona “A” harfi eklenerek 15.390.1028-A şekline dönüştürüldüğü ve içeriğinin değiştirilerek açıklama istenildiği, bu nedenle söz konusu iş kaleminin “özel poz” haline getirilmiş olmasına rağmen alt analizlerinin ve miktarlarının aşırı düşük teklif açıklaması yazısı ile birlikte verilmediğinin yukarıda yer verilen idare beyanında da anlaşıldığı, başvuru sahibi tarafından sunulan açıklamanın da Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı tarafından yayınlanan 15.390.1028 poz numarasının analizleri kullanılarak açıklama yapıldığı, ancak idare tarafından aşırı düşük teklif açıklaması bu haliyle kabul edilmediği anlaşılmıştır.

Aynı şekilde 15.390.1070-A poz numaralı iş kaleminin Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı tarafından yayınlanan 15.390.1070 poz numaralı “30 x 60 cm anma ebatlarında, rektifiyeli, her türlü renk, desen ve yüzey özelliğinde, I.kalite, parlak, sırsız porselen karo ile 3 mm derz aralıklı duvar ve cephe kaplaması yapılması (karo yapıştırıcısı ile)” iş kaleminin poz numarasının sonuna “A” harfi eklenerek 15.390.1070-A şekline dönüştürüldüğü ve iş kalemi içeriğinin de değiştirilerek açıklama istenildiği, bu nedenle söz konusu iş kaleminin “özel poz” haline getirilmiş olmasına rağmen alt analizlerinin ve miktarlarının aşırı düşük teklif açıklaması yazısı ile birlikte verilmediği ve başvuru sahibi tarafından sunulan açıklamanın da Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı tarafından yayınlanan 15.390.1070 poz numarasının analizleri kullanılarak açıklama yapıldığı, ancak idare tarafından aşırı düşük teklif açıklamasının bu haliyle kabul edilmediği,

Başvuru sahibi istekli tarafından sunulan aşırı düşük teklif açıklamasının yukarıda belirtilen iş kalemlerindeki miktarların eksik olduğu gerekçesi ile reddedildiği görülmüştür.

İstekli tarafından 48.680.1003 ve 48.700.1402 poz numaralı iş kalemlerine ilişkin aşırı düşük teklif açıklamasının da kamu kurumları tarafından yayınlanan birim fiyat analizlerine göre verilen miktarlar ve fiyatlar esas alınarak açıklandığı, ancak idare tarafından kendi analiz formatına uymadığı gerekçesi ile açıklamanın reddedildiği, idare tarafından açıklanması istenilen 35.160.3502, 35.190.1100, 35.445.110 iş kalemlerinin resmi analizlere göre yapıldığı, idare tarafından verilen analizlerin alt analizlerinin ise Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı tarafından yayınlanan alt analizlerden farklı olduğu, Pey/2024-48, Cep/2024-05, PTT-Özel 071 gibi özel ve paçal pozların miktarlarının verilmediği anlaşılmıştır.

Sonuç olarak, idare tarafından Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı tarafından yayınlanan analiz girdilerinin içeriğini değiştirmek suretiyle iş kalemlerini paçal/özel poz haline getirmesine rağmen istenilen iş kalemlerine ait analiz girdi ve miktarlarının istekliye verilmemesinde mevzuata uyarlık bulunmadığından, yukarıda yer verilen ve aşırı düşük teklif açıklamasının kabul edilmemesine gerekçe olan iş kalemlerine ait analiz girdileri ve özel poz haline getirilen analizlerin miktarları ile birlikte istekliye verilmek suretiyle aşırı düşük teklif açıklamasının yenilenmesi ve bu aşamadan sonraki işlemlerin mevzuata uygun olarak yeniden gerçekleştirilmesi gerekmektedir.

Diğer taraftan, 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun 53’üncü maddesinin (j) fıkrasının 9’uncu alt bendinde “Başvuru sahibinin iddialarının tamamında haklı bulunması halinde, Kurul kararı ile itirazen şikâyet başvuru bedelinin başvuru sahibine iadesine karar verilir. Kurul kararının başvuru sahibine bildirimini izleyen otuz gün içinde başvuru sahibinin Kuruma yazılı talebi üzerine, bu talep tarihini izleyen otuz gün içinde Kurum tarafından itirazen şikâyet başvuru bedelinin iadesi yapılır ve son ödeme tarihine kadar geçen süre için faiz işlemez. Diğer hallerde başvuru bedeli iade edilmez.

Bu fıkranın (1) numaralı bendi uyarınca tahsil edilen bedel hiçbir durumda iade edilmez.” hükmü yer almaktadır.

Aktarılan Kanun hükmüne göre, başvuru sahibinin itirazen şikâyete konu iddialarının tamamında haklı bulunması halinde başvuru bedeli iadesinin gerektiği dikkate alındığında, yukarıda yer verilen tespit ve değerlendirmeler neticesinde, başvuru sahibinin, iddialarının tamamında haklı bulunduğu anlaşıldığından başvuru sahibi tarafından Kurum şikâyet gelirleri hesabına yatırılan 157.733,00 TL başvuru bedelinin başvuru sahibinin yazılı talebi halinde iadesi gerekmektedir.

Sonuç olarak, yukarıda belirtilen mevzuata aykırılıkların düzeltici işlemle giderilebilecek nitelikte olduğu tespit edildiğinden, aşırı düşük teklif sorgulamasının yeniden yapılması ve bu aşamadan sonraki ihale işlemlerinin mevzuata uygun olarak yeniden gerçekleştirilmesi gerekmektedir.

Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanun'un 65'inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen otuz gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere,

1. Anılan Kanun'un 54'üncü maddesinin onbirinci fıkrasının (b) bendi gereğince düzeltici işlem belirlenmesine,

2. Başvuru bedelinin, Kurul kararının başvuru sahibine bildirilmesini izleyen otuz gün içinde başvuru sahibinin Kamu İhale Kurumu’na yazılı talebi halinde iadesine,

Oybirliği ile karar verildi.