KİK Kararı: 2024/UY.I-857

KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No : 2024/026
Gündem No : 39
Karar Tarihi : 03.07.2024
Karar No : 2024/UY.I-857
Toplantıya Katılan Üyeler

BAŞVURU SAHİBİ:

Alpyol İnş. Ene. Mad. San. ve Tic. A.Ş.,

İHALEYİ YAPAN İDARE:

Devlet Su İşleri 16. Bölge Müdürlüğü,

BAŞVURUYA KONU İHALE:

2024/366099 İhale Kayıt Numaralı “Yığınlı Tüneli Bağlantı Yolu İle Baraj Kapsamındaki Köy Yollarının İyileştirilmesi” İhalesi

KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:

Devlet Su İşleri 16. Bölge Müdürlüğü Mardin Dsi Ilısu Projesi tarafından 16.04.2024 tarihinde açık ihale usulü ile gerçekleştirilen “Yığınlı Tüneli Bağlantı Yolu İle Baraj Kapsamındaki Köy Yollarının İyileştirilmesi” ihalesine ilişkin olarak Alpyol İnş. Ene. Mad. San. ve Tic. A.Ş.nin 20.05.2024 tarihinde yaptığı şikâyet başvurusunun, idarenin 23.05.2024 tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibince 03.06.2024 tarih ve 147689 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 03.06.2024 tarihli dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunulmuştur.

Başvuruya ilişkin olarak 2024/661 sayılı itirazen şikâyet dosyası kapsamında yapılan inceleme neticesinde esas inceleme raporu tanzim edilmiştir.

KARAR:

Esas inceleme raporu ve ekleri incelendi.

İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle,

1. İhale üzerinde bırakılan istekli ve ekonomik açıdan en avantajlı 2’nci teklif sahibi istekli tarafından sunulan iş deneyim belgesinin ihale dokümanında istenilen benzer işe (A/II veya A/V grubu işlere) ait olmadığı, iş deneyim belge tutarının teklif edilen bedeli karşılamadığı, isteklinin idarece amaçlanan işleri yapma yeterliliğini haiz olmadığı, ortaklık tespit belgesinin standart forma uygun olmadığı, ihale ilan tarihi ile ihale tarihi arasında düzenlenmediği,

2. Anılan istekliler tarafından karar ve pay defterlerinin EKAP’a yüklenmediği, yine aynı isteklilerin EKAP’ta yer alan karar ve pay defterlerinin gerçekleştirilen değişiklikler sonrası güncellenmediği ve pay oranlarını gösteren başka da tevsik edici belge sunulmadığından Elektronik İhale Uygulama Yönetmeliği’nin 7’nci maddesinde yer alan hususlar çerçevesinde tekliflerinin geçersiz sayılması gerektiği,

3. İdarece aşırı düşük teklif açıklaması kapsamında yer alan iş kalemlerine ilişkin hesaplamanın hatalı olduğu, aşırı düşük teklif açıklaması kapsamında yer alan ve istekli tarafından da açıklama yapılması gereken iş kalemleri yönünden hatalı değerlendirmenin yapıldığı, açıklama kapsamında yer alması gereken iş kalemleri yönünden açıklama yapılmasının istenilmediği,

4. İhale üzerinde bırakılan istekli ve ekonomik açıdan en avantajlı 2’nci teklif sahibi istekli tarafından sunulan aşırı düşük teklif açıklamalarının geçerli olmadığı, söyle ki;

- Açıklama kapsamında sunulan analizlerin, idarece verilen analiz formatına, birim fiyat tariflerine, idarece tanımlanan yapım şartlarına ve Teknik Şartname’ye aykırı olduğu, analizlerdeki girdilerin miktarı ve türü değiştirilmek suretiyle açıklama yapıldığı, sunulan analizlerin hatalı ve eksik olduğu, açıklanması istenen girdilerin açıklanmadığı, açıklanan girdilere ilişkin belgelendirmenin yapılmadığı, sunulan belgelerin Kamu İhale Genel Tebliği’nin 45’inci maddesine aykırı şekilde düzenlendiği, açıklanması istenen ve istenmeyen analiz girdilerinin birimi, birim fiyatı, miktarları ile girdi tutarlarının gösterilmediği, aynı analiz girdisi içerisindeki benzer iş kalemleri için farklı fiyatların kullanıldığı,

- İstekli tarafından aşırı düşük teklif açıklaması kapsamında açıklama istenen analiz girdilerinin fiyatlarını tevsik etmek amacıyla ihalenin yapıldığı yıla ilişkin rayiç fiyatların kullanılmadığı, bir önceki yıla (2023) ait rayiç fiyatlar kullanılarak fiyat avantajı sağlandığı, ilan tarihi itibariyle yürürlükte olan rayiçlerin kullanılması gerekmekte iken aksi yönde daha düşük (geçmiş yıla ait) fiyatlar ile açıklama yapıldığı, açıklamalarda yer alan analiz girdileri için, Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığının cari yıl (2024) rayiç fiyatlarının altında fiyatların kullanıldığı, yapılan açıklamada hukuka aykırı şekilde cari yıl birim fiyat listesinde yer almayan ancak geçmiş yıllarda birim fiyatı yayımlanmış olan pozlara ilişkin rayiç fiyatların kullanıldığı için söz konusu analiz girdileri için kullanılan fiyatların Kamu İhale Genel Tebliği’nin 45.1.6’ncı maddesine uygun olmadığı, Tebliğ’in 45.1.13’üncü maddesine göre belgelendirilmediği,

- Açıklama istenmeyen analiz girdilerine 0,01 TL’den daha düşük fiyat teklif edildiği, 0,01 TL’den daha düşük değerler ile açıklama yapılmış olmasının anılan girdiye hiç fiyat teklifi verilmediği anlamına geldiği,

- Analizlerde aritmetik hata yapıldığı, yuvarlamadan ve aritmetik hatalardan kaynaklanan hesaplama hatalarının düzeltilmesi gerektiği, düzeltilmiş analiz fiyatının teklif edilen birim fiyatın üzerinde kaldığı, aritmetik hata bulunmayan analizlerin tutarının da teklif edilen birim fiyatların üzerinde olduğu,

- Analizlerdeki işçilik bedellerinin 2024 yılı için yürürlükte bulunan saatlik asgari ücretin altında belirlendiği, işçilik maliyetleri için en az saatlik asgari ücretin esas alınması gerekirken bazı fiyat tekliflerinde “işçilik dahildir” ibaresine yer verilmek suretiyle mevzuata aykırı açıklama yapıldığı,

- Analiz girdilerine ait fiyat tekliflerinin teklife konu alanda faaliyette bulunan firmalardan alınmadığı, bu hususu tevsik eden belgelerin sunulmadığı, fiyat teklifi veren firmaların Ticaret Sicil Gazetelerinde ilgili alanda faaliyeti olduğuna dair bilginin bulunmadığı, fiyat tekliflerini veren firmalarla bu teklifleri onaylayan meslek mensupları arasında tam tasdik sözleşmesi bulunmadığı, bu durumun Hazine ve Maliye Bakanlığı ile ilgili vergi dairesinden sorulması gerektiği, fiyat tekliflerinin zorunlu ibareler yazılmak suretiyle ilgili meslek mensubu tarafından imzalanmadığı, söz konusu belgelerde meslek mensubu kaşesi ile fiyat teklifini veren kişiye ait imza ve kaşe eksik olduğu,

- Aşırı düşük teklif kapsamında üçüncü kişilerden alınan fiyat tekliflerinde belirlenen ağırlıklı ortalama/toplam birim fiyatların gerçek dışı olduğu, fiyat teklifi alınan firmalardan alınan fiyat tekliflerine dayanak maliyet tespit tutanağı ve satış tutarı tespit tutanağına esas faturaların ağırlıklı ortalama fiyatının hesaplanması halinde, serbest meslek mensubu tarafından düzenlenen ve imzalanan EK-O.5 ve EK-O.6 tutanaklarında belirtilen ağırlıklı ortalama birim fiyatların serbest meslek mensubunca belirlenen fiyattan yüksek olduğu, bu haliyle fiyat ayarlaması maksadıyla gerçek dışı belge düzenlendiği, maliyet tespit tutanağı (Ek-O.5) veya satış tutarı tespit tutanağının (Ek-O.6) son veya bir önceki geçici vergi beyannamesi dönemine ilişkin olarak düzenlenmediği, mevzuata aykırı olarak düzenlendiği, esaslı işçilik gerektiren ve inşaat sahası içerisinde yapılması gerekli olan imalatlar yönünden fiyat teklifi alınmak suretiyle Tebliğ’e aykırı açıklama yapıldığı,

- Analizlerdeki nakliye mesafelerine uygun açıklama yapılmadığı, istekli tarafından idarece verilen analizdeki nakliye mesafelerinin, lehine fiyat avantajı oluşturmak üzere değiştirildiği, nakliye girdileri için fiyat teklifi ile açıklama yapılmasının mümkün olmadığı, bu bakımdan yapılmış olan açıklamanın kabul edilemeyeceği, açıklama kapsamında yer alan girdilere ait nakliye mesafeleri ve bu malzemelerin temin edileceği yerlerin analiz, itinerer ve açıklamalarda belirtilmemiş olmasının kabul edilmemesi gerektiği,

- Niteliği gereği üretiminden sonra belirli bir süre içerisinde imalata dönüştürülmesi gereken hazır betona ilişkin Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı tarafından belirlenerek yayımlanmış rayiçler ile açıklama yapılmasının esas olduğu, idarece, TS 13515 standardında belirlenen süreler ile Karayolu Trafik Yönetmeliği’nde düzenlenen azami hız sınırları dikkate alınarak belirlenen hazır beton üretim tesisi ile işin yapılacağı yer arasındaki azami mesafenin dikkate alınarak açıklama yapılmasının gerektiği, fiyat teklifi ile açıklama yapılması halinde, idarece belirlenen mesafeden daha uzak mesafenin kullanılamayacağı, ancak istekli tarafından yapılan açıklamaların mevzuata aykırı olduğu,

- Tesis, makine, teçhizat ve diğer ekipman (iş makinesi) analiz girdilerine ilişkin açıklamaların Tebliğ’in 45.1.13.17’nci maddesine aykırı olduğu,

- Motorin girdisine ilişkin olarak yapılan özgül ağırlık hesaplamasının hatalı olduğu, akaryakıt girdisine ilişkin olarak, EPDK tarafından yayımlanan, İstanbul İli, Avrupa Yakasında bulunan bayiler adına beyan edilmiş fiyatların ortalamasını yansıtan En Yüksek İşlem Hacimli 8 Firmanın Akaryakıt Fiyatlarına İlişkin Raporda yer alan fiyatların % 90’ının altında sunulan açıklamaların kabul edilmemesi gerekmekte olup, aşırı düşük teklif açıklamasında akaryakıt girdisi yönünden yapılan açıklamaların kabul edilmemesi gerektiği,

- Kamu İhale Genel Tebliği’nin 45.1.5’inci maddesinde yer alan açıklamaya uygun aşırı düşük açıklama sunmadıkları,

5. İdarece açıklama istenilen iş kalemlerinden Y-03 poz numaralı Ocak Taşı İle Kaya Dolgu Yapılmasının analiz girdilerinden Nakliye/Taş Dolgu Nakli poz girdisi Taş Nakli (A: 1, Mesafe: 15 Km, Y: 2.6, F= K × (0.0007 × M + 0.01) × A × Y) miktarındaki taş yoğunluğunun biriminin m3 olarak belirlendiği ve ton yoğunluğunun 2,60 alındığı, Karayolları Genel Müdürlüğü tarafından yayımlanan kurum fiyatlarının 7’nci sahifesinde malzeme cinsi ve yoğunluklarının tablo halinde verildiği, anroşman veya tahkimat taşı, moloz taşı ve dolgu taşı için malzeme yoğunluğunun 1,80 ton/m3 olarak öngörüldüğü, idarelerin bu öngörünün dışına çıkamayacağının kabulü gerektiği, bu nakliyedeki taş yoğunluğunun 1,80 ton/m3 olması durumunun yaklaşık maliyet ve sınır değer hesabında değişikliğe neden olacağı,

- Açıklama istenilen diğer iş kalemi olan Y-11 Ocak Taşı ile İstenilen Dozda Harçlı Taş Duvar Yapılması analiz girdisi olan Nakliye/Taş Duvar poz girdisi Taş Nakli (A: 1, Mesafe: 15 Km, Y: 2,00 F= K × (0.0007 × M + 0.01) × A × Y) miktarındaki taş yoğunluğunun biriminin m3 olarak belirlendiği ve ton yoğunluğunun 2,00 alındığı, Karayolları Genel Müdürlüğü tarafından yayımlanan kurum fiyatlarının 7’nci sahifesinde malzeme cinsi ve yoğunluklarının tablo halinde verildiği, anroşman veya tahkimat taşı, moloz taşı ve dolgu taşı için malzeme yoğunluğunun 1,80 ton/m3 olarak öngörüldüğü, idarelerin bu öngörünün dışına çıkamayacağının kabulü gerektiği, bu nakliyedeki taş yoğunluğunun 1,80 ton/m3 olması durumunun yaklaşık maliyet ve sınır değer hesabında değişikliğe neden olacağı iddialarına yer verilmiştir.

A) Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir.

1. Başvuru sahibinin 1’inci iddiasına ilişkin olarak:

Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin “İş deneyimini gösteren belgeler” başlıklı 39’uncu maddesinde “(1) Aday veya isteklilerden, yurt içinde veya yurt dışında kamu veya özel sektöre bedel içeren bir sözleşme kapsamında taahhüt ettikleri, ihale konusu iş veya benzer işlerdeki deneyimlerini tevsik etmeleri için iş deneyim belgesi istenilmesi zorunludur.

(2) Aday veya istekliler tarafından, iş deneyimlerini tevsik için;

a) İlk ilan veya davet tarihinden geriye doğru son onbeş yıl içinde geçici kabulü yapılan,

b) İlk ilan veya davet tarihinden geriye doğru son onbeş yıl içinde geçici kabulü yapılan işlerde, ilk sözleşme bedelinin en az % 80’i oranında denetlenen ya da yönetilen,

c) Devam eden işlerde; ilk sözleşme bedelinin tamamlanması şartıyla, ilk ilan veya davet tarihinden geriye doğru son onbeş yıl içinde gerçekleşme oranı toplam sözleşme bedelinin en az % 80’ine ulaşan ve kusursuz olarak gerçekleştirilen,

ç) Devam eden işlerde; ilk sözleşme bedelinin tamamlanması şartıyla, ilk ilan veya davet tarihinden geriye doğru son onbeş yıl içinde gerçekleşme oranı toplam sözleşme bedelinin en az % 80’ine ulaşan ve kusursuz olarak gerçekleştirilen işlerde; ilk sözleşme bedelinin en az % 80’i oranında denetlenen ya da yönetilen,

d) Devredilen işlerde, devir öncesindeki veya sonrasındaki dönemde ilk sözleşme bedelinin en az % 80’inin gerçekleştirilmesi şartıyla, ilk ilan veya davet tarihinden geriye doğru son onbeş yıl içinde geçici kabulü yapılan,

işlerle ilgili deneyimlerini gösteren belgeler sunulur.

...

(6) İş ortaklığında, pilot ortağın istenen asgari iş deneyim tutarının en az % 80’ini, diğer ortakların her birinin ise, istenen asgari iş deneyim tutarının en az % 20’sini sağlaması zorunludur. Ancak ihaleye katılan iş ortaklığının ortakları tarafından ortaklık oranları ve yapısı aynı olmak kaydıyla daha önce kurulmuş olan iş ortaklığının gerçekleştirdiği bir işten elde ettiği iş deneyim belgesi sunulması halinde pilot ortak ve diğer ortakların her birinin birinci cümledeki oranlara göre asgari iş deneyim tutarını sağlaması koşulu aranmaz. Konsorsiyumda ise, her bir ortağın kendi kısmı için istenen asgari iş deneyim tutarını sağlaması zorunludur.

(7) İş ortaklığında, pilot ortağın istenen asgari iş deneyim tutarının tamamını sağlaması halinde; diğer ortaklar, istenen asgari iş deneyim tutarının % 40’ından az olmamak üzere, benzer işe ait olmayan bir yapım işine ilişkin belge sunabilirler. Bu durumda; yeterlikleri tespit edilenler arasından belli sayıda adayın davet edilmesinin öngörüldüğü belli istekliler arasında ihale usulüyle yapılan ihalelerde, benzer işe ait olmayan yapım işine ilişkin iş deneyimleri, kısa listenin oluşturulmasında yapılan puanlamada dikkate alınmaz.

…

(9) Tüzel kişi tarafından iş deneyimini göstermek üzere tüzel kişiliğin yarısından fazla hissesine sahip ve Kanuna göre yapılacak ihalelere ilişkin sözleşmelerin yürütülmesi konusunda temsile ve yönetime yetkili olan ortağına ait iş deneyim belgesinin sunulması halinde; ticaret sicili müdürlükleri veya meslek mensubu yeminli mali müşavir ya da serbest muhasebeci mali müşavir) tarafından, ilk ilan veya davet tarihinden sonra düzenlenen ve düzenlendiği tarihten geriye doğru son bir yıldır kesintisiz olarak bu şartların korunduğunu gösteren ortaklık tespit belgesinin sunulması zorunludur. Ticaret sicili müdürlükleri veya meslek mensubu tarafından düzenlenen ortaklık tespit belgesinin, düzenlendikten sonra iş deneyim belgesini kullanan tüzel kişinin temsilcisi ve iş deneyim belge sahibi tarafından imzalanması gerekmektedir.” hükmü,

Aynı Yönetmelik’in “Değerlendirmeye ilişkin esaslar” başlıklı 48’inci maddesinde “(6) İş deneyim belge tutarlarının değerlendirilmesinde;

a) İş bitirme ve iş durum belge tutarları tam olarak,

b) Denetim veya yönetim faaliyetleri nedeniyle alınan belge tutarları beşte bir oranında,

dikkate alınır.” hükmü,

İdari Şartname’nin “İhale konusu işe/alıma ilişkin bilgiler” başlıklı 2’nci maddesinde “2.1. İhale konusu işin/alımın;

a) Adı: Yığınlı Tüneli Bağlantı Yolu ile Baraj Kapsamındaki Köy Yollarının İyileştirilmesi

b) Türü: Yapım işleri

c) İlgili Uygulama Yönetmeliği: Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliği

ç) Yatırım proje no'su (yapım işlerinde): 2022D00-187930 (Ilısu Barajı ve HES Tamamlama İşleri)

d) Kodu:

e) Miktarı:

Projelerde detayları gösterilen toplam 1122 m uzunluğuna sahip Yığınlı Tüneli, bağlantı yolları, Baraj Kapsamındaki Köy Yollarının İyileştirme ve Islah çalışmaları ile Kaya Düşmelerine karşı önlem çalışmaları kapsamında Çelik Grid ve Kaya Bariyeri imalatları yapılacaktır.

Ayrıntılı bilgi idari şartnamenin ekinde yer almaktadır.

f) İşin yapılacağı/malın teslim edileceği yer: Siirt İl Sınırları içerisinde” düzenlemesi,

Aynı Şartname’nin “İhaleye katılabilmek için gereken belgeler ve yeterlik kriterleri” başlıklı 7’nci maddesinde “7.1. İsteklilerin ihaleye katılabilmeleri için aşağıda sayılan belgeler ve yeterlik kriterleri ile fiyat dışı unsurlara ilişkin bilgileri e-teklifleri kapsamında beyan etmeleri gerekmektedir.

...

ğ) Tüzel kişi tarafından iş deneyimini göstermek üzere kullanılan belgenin, tüzel kişiliğin yarısından fazla hissesine sahip ve Kanuna göre yapılacak ihalelere ilişkin sözleşmelerin yürütülmesi konusunda temsile ve yönetime yetkili olan ortağına ait olması halinde, ticaret ve sanayi odası/ticaret odası bünyesinde bulunan ticaret sicili müdürlükleri veya yeminli mali müşavir ya da serbest muhasebeci mali müşavir tarafından ilk ilan tarihinden sonra düzenlenen ve düzenlendiği tarihten geriye doğru son bir yıldır kesintisiz olarak bu şartların korunduğunu gösteren, standart forma uygun belge,

...

7.5. Mesleki ve teknik yeterliğe ilişkin belgeler ve bu belgelerin taşıması gereken kriterler:

7.5.1. İsteklinin, yurt içinde veya yurt dışında kamu veya özel sektöre bedel içeren bir sözleşme kapsamında taahhüt edilen ihale konusu iş veya benzer işlere ilişkin olarak;

a) İlk ilan tarihinden geriye doğru son onbeş yıl içinde geçici kabulü yapılan,

b) İlk ilan tarihinden geriye doğru son onbeş yıl içinde geçici kabulü yapılan işlerde, ilk sözleşme bedelinin en az % 80'i oranında denetlenen ya da yönetilen,

c) Devam eden işlerde; ilk sözleşme bedelinin tamamlanması şartıyla, ilk ilan tarihinden geriye doğru son onbeş yıl içinde gerçekleşme oranı toplam sözleşme bedelinin en az % 80'ine ulaşan ve kusursuz olarak gerçekleştirilen,

ç) Devam eden işlerde; ilk sözleşme bedelinin tamamlanması şartıyla, ilk ilan tarihinden geriye doğru son onbeş yıl içinde gerçekleşme oranı toplam sözleşme bedelinin en az % 80'ine ulaşan ve kusursuz olarak gerçekleştirilen işlerde; ilk sözleşme bedelinin en az % 80'i oranında denetlenen ya da yönetilen,

d) Devredilen işlerde, devir öncesindeki veya sonrasındaki dönemde ilk sözleşme bedelinin en az % 80'inin gerçekleştirilmesi şartıyla, ilk ilan tarihinden geriye doğru son onbeş yıl içinde geçici kabulü yapılan,

işlere ilişkin deneyimini gösteren belgeleri sunması zorunludur. İstekli tarafından teklif edilen bedelin % 80'inden az olmamak üzere, ihale konusu iş veya benzer işlere ait tek sözleşmeye ilişkin iş deneyimini gösteren belgelerin sunulması gerekir.

İş ortaklığında, pilot ortağın istenen asgari iş deneyim tutarının en az % 80'ini, diğer ortakların her birinin ise, istenen asgari iş deneyim tutarının en az % 20'sini sağlaması zorunludur. Ancak ihaleye katılan iş ortaklığının ortakları tarafından ortaklık oranları ve yapısı aynı olmak kaydıyla daha önce kurulmuş olan iş ortaklığının gerçekleştirdiği bir işten elde ettiği iş deneyim belgesi sunulması halinde pilot ortak ve diğer ortakların her birinin birinci cümledeki oranlara göre asgari iş deneyim tutarını sağlaması koşulu aranmaz. Konsorsiyumda ise, her bir ortağın kendi kısmı için istenen asgari iş deneyim tutarını sağlaması zorunludur.

...

7.6. Benzer iş olarak kabul edilecek işler aşağıda belirtilmiştir:

Bu ihale konusu işte iş deneyimi olarak 19.06.2018 tarih ve 30453-M sayılı Resmi Gazetede yayımlanan "Yapım İşlerinde Benzer İş Grupları" tebliğinin eki "Benzer İş Grupları Listesi" ndeki "(A) Alt Yapı İşleri" başlıklı bölümde yer alan "II.Grup: TÜNEL İŞLERİ" ve/veya V.Grup: KARAYOLU İŞLERİ (Altyapı+Üstyapı) benzer iş olarak değerlendirilecektir.” düzenlemesi bulunmaktadır.

Yapılan incelemede, ihale üzerinde bırakılan Maktaş Tar. Ürü. Elek. Üre. Paz. İnş. Gıd. Pet. San. Tic. A.Ş. tarafından iş deneyiminin tevsiki için şirketin %51 oranında hissedarı olan Halis AYDOĞAN adına düzenlenmiş, işin adı “İstanbul Geneli Yol, Kavşak ve Altyapı İşi”, uygulanan yapı tekniği “Yol, Köprü, Kavşak, Altyapı, Sahil Düzenleme ve Tünel Yapım İşleri, Belgeye konu işin esaslı unsuru: AV. GRUP: KARAYOLU İŞLERİ (Altyapı+Üstyapı)”, belge tutarı “720.438.784,85 TL” olan iş denetleme belgesinin sunulduğu ve söz konusu belgenin güncellenmiş tutarının “9.119.235.254,67 TL” olduğu, söz konusu iş deneyim belgesi bir iş denetleme belgesi olduğundan belge tutarının beşte bir oranında dikkate alınacağı, bu durumda anılan isteklinin değerlendirmeye esas iş deneyim belge tutarının “1.823.847.050,93 TL” olduğu görülmüştür.

Ekonomik açıdan en avantajlı 2’nci teklif sahibi istekli olan iş ortaklığının pilot ortağı olan Farsel İnş. ve Tic. A.Ş. tarafından iş deneyiminin tevsiki için işin adı “Sivrihisar-Eskişehir-Bozüyük Yolu İkmal İmalatları Yapılması İşi”, uygulanan yapı tekniği “Toprak İşleri, Sanat Yapıları, Plentmiks Alttemel, Plentmiks Temel, Bitümlü Sıcak Karışım, Köprülü/Altgeçit Kavşakları ve Çeşitli İşler Yapılması, Belgeye konu işin esaslı unsuru: A-V Grubu İşler”, belge tutarı “105.279.250,74 TL” olan iş bitirme belgesinin sunulduğu ve söz konusu belgenin güncellenmiş tutarının “2.010.041.561,45 TL” olduğu,

Anılan iş ortaklığının özel ortağı Viyapı Eml. İnş. Eği. Tur. Nak. San. ve Tic. A.Ş. tarafından iş deneyiminin tevsiki için tüzel kişiliğin hissedarı Canseven KUTLUK adına düzenlenmiş işin adı ve uygulanan yapı tekniği “İzmir çevreyolu-Aydın otoyolu” işine ait, belge tutarı “33.725.535,24 USD” olan iş denetleme belgesinin sunulduğu ve söz konusu belgenin güncellenmiş tutarının “2.773.853.082,33 TL” olduğu, söz konusu iş deneyim belgesi bir iş denetleme belgesi olduğundan belge tutarının beşte bir oranında dikkate alınacağı, bu durumda anılan isteklinin değerlendirmeye esas iş deneyim belge tutarının “554.770.616,46 TL” olduğu,

Diğer özel ortak olan Al-Ka İnş. Nak. Taah. Tic. A.Ş. tarafından iş deneyiminin tevsiki için işin adı “Yamula Barajı Mansap Cazibe ve Pompaj Sulaması Yapım İşi”, uygulanan yapı tekniği “Belgeye konu işin esaslı unsuru: AIX ”, belge tutarı “56.248.064,94 TL” olan alt yüklenici iş bitirme belgesinin sunulduğu ve söz konusu belgenin güncellenmiş tutarının “853.473.473,44 TL” olduğu görülmüştür.

İlgili doküman düzenlemelerinden ihale konusu işin tünel bağlantı yolu ile baraj kapsamındaki köy yollarının iyileştirilmesi işi olduğu, benzer iş tanımının ise A/II ve A/V grubu işler olarak belirlendiği,

İhale üzerinde bırakılan Maktaş Tar. Ürü. Elek. Üre. Paz. İnş. Gıd. Pet. San. Tic. A.Ş.nin teklif bedelinin “1.154.992.500,00 TL” olduğu, buna göre anılan istekli tarafından karşılanması gereken asgari iş deneyim tutarının “923.994.000 TL” olduğu,

Ekonomik açıdan en avantajlı 2’nci teklif sahibi istekli olan Farsel İnş. ve Tic. A.Ş. - Viyapı Eml. İnş. Eği. Tur. Nak. San. ve Tic. A.Ş. - Al-Ka İnş. Nak. Taah. Tic. A.Ş. İş Ortaklığı’nın teklif bedelinin “1.216.989.289 TL olduğu”, buna göre söz konusu iş ortaklığının karşılaması gereken asgari iş deneyim tutarının “973.591.431,2 TL” olduğu, pilot ortak Farsel İnş. ve Tic. A.Ş.nin karşılaması gereken asgari iş deneyim tutarının “778.873.144,96 TL”, özel ortakların her biri tarafından karşılanması gereken asgari iş deneyim tutarının ise “194.718.286,24 TL” olduğu anlaşılmıştır.

Buna göre yapılan değerlendirme neticesinde ihale üzerinde bırakılan istekli tarafından sunulan iş deneyim belgesine konu işin benzer iş kapsamında yer aldığı ve karşılanması gereken asgari iş deneyim tutarını karşıladığı, ayrıca iş deneyim belgesinin adına düzenlenmiş olduğu şirket ortağı Halis Aydoğan’ın ilk ilan tarihinden geriye doğru son bir yıldır kesintisiz olarak tüzel kişiliğin yarısından fazla hissesine sahip ve Kanun’a göre yapılacak ihalelere ilişkin sözleşmelerin yürütülmesi konusunda temsile ve yönetime yetkili olduğunu gösteren belgeye ilişkin bilgilerin yeterlik bilgileri tablosunda beyan edildiği ve ilan tarihinden sonra düzenlenmiş olan belgenin idarenin talebi üzerine sunulduğu, bu haliyle anılan isteklinin iş deneyimine ilişkin kriterleri karşıladığı anlaşılmıştır.

Ekonomik açıdan en avantajlı 2’nci teklif sahibi istekli olan iş ortaklığının pilot ortağı olan Farsel İnş. ve Tic. A.Ş. tarafından sunulan iş deneyim belgesine konu işin benzer iş kapsamında yer aldığı ve iş ortaklığının tamamının karşılaması gereken asgari iş deneyim tutarını karşıladığı, bu doğrultuda ilgili Yönetmelik hükmü gereğince diğer ortakların istenen asgari iş deneyim tutarının % 40’ından az olmamak üzere, benzer işe ait olmayan bir yapım işine ilişkin belge sunabileceği, nitekim söz konusu özel ortaklar tarafından sunulan iş deneyim belgelerinin tutarlarının sunulması istenen asgari iş deneyim tutarının %40’ından az olmadığı, bu haliyle söz konusu belgelerin benzer iş kapsamında yer alıp almadığının incelenmesine gerek bulunmadığı, ayrıca özel ortaklardan Viyapı Eml. İnş. Eği. Tur. Nak. San. ve Tic. A.Ş.nin sunmuş olduğu iş deneyim belgesinin adına düzenlenmiş olduğu şirket ortağı Canseven Kutluk’un ilk ilan tarihinden geriye doğru son bir yıldır kesintisiz olarak tüzel kişiliğin yarısından fazla hissesine sahip ve Kanun’a göre yapılacak ihalelere ilişkin sözleşmelerin yürütülmesi konusunda temsile ve yönetime yetkili olduğunu gösteren belgeye ilişkin bilgilerin de yeterlik bilgileri tablosunda beyan edildiği ve ilan tarihinden sonra düzenlenmiş olan belgenin idarenin talebi üzerine sunulduğu, bu haliyle anılan iş ortaklığının iş deneyimine ilişkin kriterleri karşıladığı anlaşıldığından başvuru sahibi isteklinin iddiasının yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır.

2. Başvuru sahibinin 2’nci iddiasına ilişkin olarak:

Yapım işleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin “Aday veya isteklinin mesleki faaliyetini sürdürdüğünü ve teklif vermeye yetkili olduğunu gösteren belgeler” başlıklı 38’inci maddesinde “İhalelere katılacak aday veya istekliler tarafından,

a) Gerçek kişi olması halinde, elektronik ihaleler hariç, noter tasdikli imza beyannamesinin,

b) Tüzel kişi olması halinde, elektronik ihaleler hariç, başvuru ya da teklif mektubunu imzalayanın noter tasdikli imza beyannamesinin,

teklif kapsamında sunulması zorunludur. Tüzel kişilerde; aday veya isteklilerin yönetimindeki görevliler ile ilgisine göre, ortaklar ve ortaklık oranlarına (halka arz edilen hisseler hariç)/üyelerine/kurucularına ilişkin bilgiler idarece EKAP’tan alınır. …” hükmü,

Elektronik İhale Uygulama Yönetmeliği’nin “Gerçek ve tüzel kişilerin EKAP’a kaydı” başlıklı 7’nci maddesinde “(1) İhalelere katılacak gerçek ve tüzel kişilerin EKAP’a kayıt işlemi sonucunda Kurum ile gerçek ve tüzel kişiler arasında bir protokol düzenlenir. Düzenlenen protokolde, EKAP’ta yer alan iş ve işlemleri gerçek veya tüzel kişi adına yürütecek en fazla iki adet platform sorumlusu belirtilir. Platform sorumlusu, Kurum tarafından kendisine iletilmiş olan etkinleştirme bağlantısını kullanarak şifresini oluşturur. Platform sorumlusu, kullanıcı adı ve şifresi ile giriş yaparak EKAP üzerinden gerçek veya tüzel kişi adına işlem yapabilecek diğer kullanıcıları belirler, kaydeder ve yetkilendirir.

(2) EKAP’a kayıt için aşağıda yer alan bilgi ve belgelerin protokol ekinde Kuruma sunulması zorunludur:

…

b) Tüzel kişi olması halinde;

1. İlgili mevzuatı gereği kayıtlı olduğu ticaret ve/veya sanayi odasından protokol kaydının yapıldığı yılda alınmış, tüzel kişiliğin odaya kayıtlı olduğunu gösterir belgenin aslı veya noter onaylı sureti,

2. Tüzel kişiliği temsile yetkili olunduğuna dair Ticaret Sicil Tasdiknamesi veya Türkiye Ticaret Sicili Gazetesi ile protokolü imzalayan temsilcinin noter onaylı imza beyannamesi,

3. Protokol vekil tarafından imzalanmış ise, vekil adına düzenlenmiş noter onaylı vekâletname ile vekilin noter tasdikli imza beyannamesi,

4. Tüzel kişi adına münferiden e-imza kullanarak işlem yapmak üzere yetkilendirilen kişilere ait noter onaylı vekâletname ile noter onaylı imza beyannamesi.

(3) Vergi kimlik numarası dışında protokolde yer alan bilgilerdeki değişiklikler EKAP üzerinden güncelleme yapılmak suretiyle Kuruma bildirilir. Ancak, protokol ekinde yer alan belgelerde değişiklik olması halinde, yeni belgeler meydana gelen değişikliği takip eden on beş gün içerisinde Kuruma sunulur.

(4) EKAP’a kayıt yaptırmak isteyen tüzel kişiler ile temsilci aracılığıyla başvuran gerçek kişilerin, EKAP üzerinden her türlü işlemi münferiden gerçekleştirmeye yönelik yetkiyi ihtiva eden temsil belgeleri ile Kuruma başvuruda bulunmaları zorunludur.

(5) EKAP’a kayıtlı olan; gerçek kişilerin kendileri ile vekil veya temsilcilerine; tüzel kişilerin kendileri, ilgisine göre, ortakları ve ortaklık oranları (halka arz edilen hisseler hariç)/üyeleri/kurucuları, teklif veya başvuru mektubu ya da sözleşme imzalamaya ve sözleşmenin yürütülmesi konusunda tüzel kişiliği temsile yetkili yönetimindeki görevliler ile vekil veya temsilcilerine ilişkin aşağıda yer alan bilgileri EKAP’a kaydetmeleri ve son başvuru veya ihale tarihinden ve sözleşme imzalamadan önce güncellemeleri zorunludur. Bu kişilerin;

a) Gerçek kişi olması halinde adı, soyadı ve T.C. kimlik numarası ile varsa işletme adı ve ticaret unvanı,

b) Tüzel kişi olması halinde ticaret unvanı, vergi kimlik numarası ile varsa işletme adı. Tüzel kişilerde; yönetimdeki görevliler ile ilgisine göre, ortaklar ve ortaklık oranlarına (halka arz edilen hisseler hariç)/üyelere/kuruculara ilişkin kayıt kapsamında ticaret sicil verileri esas alınır. Ayrıca anonim şirketlerde (tek ortaklı şirketler hariç) ortaklar ve ortaklık oranlarının kaydı kapsamında, beyan edilen kişilere ilişkin pay defteri ile dayanağı yönetim kurulu karar defterinin ilgili kısımları; şirket niteliğinde olmayan tüzel kişilerde ise üyelerin veya kurucuların kaydı kapsamında Türkiye Ticaret Sicili Gazetelerinde yer almayan bilgileri içeren belgelerin ilgili kısımları da taranarak EKAP’a yüklenir. Yabancı aday/istekliler tarafından bu fıkrada istenen bilgi ve belgelerin beyan edilmesi/yüklenmesi bakımından, ilgili ülke mevzuatındaki karşılıkları esas alınır.

(6) Bu madde kapsamında EKAP’a kaydedilen bilgilerin eksiksiz, doğru ve güncel olması gerekmektedir. EKAP’a kayıtlı gerçek veya tüzel kişiler tarafından, beşinci fıkrada belirtilen bilgilerde değişiklik yapılmasının gerektiği hallerde bu değişikliklerin, en geç değişiklik tarihini izleyen 7 (yedi) gün içerisinde ancak her durumda son başvuru veya ihale tarihinden önce, son başvuru veya ihale tarihinden sonra gerçekleşen değişikliklerin sözleşme imzalanmadan önce güncellenerek EKAP’a kaydedilmesi zorunludur.

(7) Bu maddede belirlenen şartlara bağlı olmaksızın gerçek ve tüzel kişilerin EKAP’a kayıt işlemlerinin elektronik ortamda gerçekleştirilmesi ile dinamik alım sistemi, yeterlik sistemi, ihale, sözleşme, şikayet ve itirazen şikayet gibi süreçlerde sunulması gereken bilgi ve belgelerin EKAP’a kaydedilmesi ve kullanılmasına ilişkin esas ve usuller Kurum tarafından belirlenir.” hükmü,

İdari Şartname’nin “İhaleye katılabilmek için gereken belgeler ve yeterlik kriterleri” başlıklı 7’nci maddesinde “7.1. İsteklilerin ihaleye katılabilmeleri için aşağıda sayılan belgeler ve yeterlik kriterleri ile fiyat dışı unsurlara ilişkin bilgileri e-teklifleri kapsamında beyan etmeleri gerekmektedir.

a) Teklif vermeye yetkili olduğunu gösteren bilgiler;

…

2. Tüzel kişilerde; isteklilerin yönetimindeki görevliler ile, ilgisine göre, ortaklar ve ortaklık oranlarına (halka arz edilen hisseler hariç)/üyelerine/kurucularına ilişkin bilgiler idarece EKAP'tan alınır…” düzenlemesi yer almaktadır.

Yukarıda yer verilen mevzuat hükümleri ile doküman düzenlemelerinden, gerçek kişilerin ve tüzel kişilerin kamu ihalelerine katılabilme şartı olarak EKAP platformu ile bir protokol imzalanmak suretiyle gerekli bilgi ve belgelerinin EKAP sistemine kaydedilmesinin gerektiği, kayıt yaptırılmaması halinde ise kamu ihalelerine teklif verebilme imkânının bulunmadığı, yine aynı platforma yüklenmiş bilgi ve belgelerin güncelliğinin sağlanmasının da istekliler açısından bir yükümlülük olarak öngörüldüğü, elektronik ortamda gerçekleştirilen ihalelerde yeterlik bilgileri tablosunda beyan edilen bilgilerin de isteklilerin son durumlarını yansıtması gerektiği, ayrıca, tüzel kişilerde; isteklilerin yönetimindeki görevliler ile ilgisine göre, ortaklar ve ortaklık oranlarına (halka arz edilen hisseler hariç)/üyelerine/kurucularına ilişkin bilgilerin idarece EKAP'tan alınacağı anlaşılmıştır.

Yapılan incelemede, anılan isteklilere ait pay defterlerinin ve yönetim kurulu karar defterlerinin EKAP sistemine yüklenmiş olduğu ve söz konusu belgelerde yer alan bilgilerin anılan isteklilerce sunulmuş yeterlik bilgileri tablosunda yer alan bilgilerle uyumlu olduğu anlaşıldığından başvuru sahibinin iddiasının yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır.

3. Başvuru sahibinin 3’üncü iddiasına ilişkin olarak:

Kamu İhale Genel Tebliği’nin “Sınır değer tespiti ve aşırı düşük teklifler” başlıklı 45’inci maddesinde “…45.1.2. Sınır değerin altındaki teklif sahiplerinden yaklaşık maliyetin % 80’lik bölümünü oluşturan iş kalemleri/gruplarına ilişkin ayrıntılar yazılı olarak istenir. Bu çerçevede; istenen açıklamanın niteliği dikkate alınarak, isteklilere beş (5) iş gününden az olmamak üzere makul bir süre verilir. Yazıda ayrıca, ihale konusu işe özgü alanlara (malzeme ocağı vb.) ilişkin olan ve açıklama istenecek girdi niteliğinde bulunan nakliyelere dair yaklaşık maliyet hesabında esas alınan mesafeler belirtilir.

45.1.2.1. İhale komisyonunca, (38.1) maddesi kapsamında idarece hazırlanan “sıralı iş kalemleri/grupları listesi” kullanılarak yaklaşık maliyetin % 80’lik kısmına giren iş kalemleri/grupları belirlenir.

Sıralı listeye göre, tutarlarının yaklaşık maliyete oranlarının kümülatif toplamı % 80 oranına kadar olan iş kalemleri/grupları ile kümülatif toplama eklendiğinde % 80 oranının aşılmasına neden olan iş kalemi/grubu, sorgulamaya tabi tutulacak olan iş kalemleri/grupları olarak belirlenecektir. Bunların dışında kalan iş kalemleri/grupları için sorgulama yapılmayacaktır.

45.1.2.2. İhale komisyonu tarafından, açıklama istenilmesi gereken iş kalemleri/gruplarına ait idarece (38.1) maddesine göre oluşturulan “sıralı analiz girdileri listesi” kullanılarak tutarı kar ve genel gider hariç analiz toplamının % 3’üne eşit ve bu tutarın altında olan analiz girdileri tespit edilecektir.

Yaklaşık maliyeti oluşturan iş kalemi/grubu analizlerindeki analiz girdilerinden, tutarı kar ve genel gider hariç analiz toplamının %3’üne eşit ve altında olanlar için isteklilerden açıklama yapılması istenilmeyecektir.

Tutarı, kar ve genel gider hariç analiz toplamının % 3’üne eşit veya altında olması nedeniyle sorgulamaya tabi tutulmayacak analiz girdilerinin tutarlarının kümülatif toplamının kar ve genel gider hariç analiz toplamının %15’ini aşması durumunda; en küçük tutardan itibaren kümülatif toplamda % 15’lik tutarın aşılmasına neden olan analiz girdisi belirlenecek, tutarı bu girdinin tutarından daha az olan girdiler için açıklama istenilmeyecektir.

Aynı girdinin yaklaşık maliyeti oluşturan birden fazla iş kalemi/grubunun analizinde yer alması halinde bu girdinin oranı her analiz için ayrı ayrı değerlendirilerek analiz toplamının % 3’ünün altında kalıp kalmadığına göre işlem yapılır. Herhangi bir analizdeki oranı %3’ün üstünde olan analiz girdisi için açıklama istenilecektir.

Analizlerdeki işçilik girdisi, tutarları analiz toplamının % 3’üne eşit veya altında olsa dahi, açıklama istenilmeyecek girdiler arasında yer alamaz.

45.1.2.3. İhale komisyonu teklifleri aşırı düşük olarak tespit edilen isteklilerden (45.1.2.1) maddesinde belirlediği iş kalemleri/grupları için isteyeceği açıklama ile ilgili yazıda, (45.1.2.2) maddesine göre açıklama istenilmeyecek olan analiz girdilerini de belirtecektir.

İstekliler, teklifi kapsamında yer alan iş kalemleri/grupları için hazırlayacakları analizlerde (45.1.2.2) maddesine göre açıklama istenilmeyecek olan analiz girdileri de dahil analizlerini oluşturan tüm girdileri göstereceklerdir.” açıklaması bulunmaktadır.

İdarece yapılan değerlendirme neticesinde teklifi aşırı düşük olarak belirlenen isteklilere ekinde açıklama istenilen iş kalemlerine ilişkin sıralı analiz girdileri tabloları ve açıklama istenilmeyen analiz girdileri listesi yer alan aşırı düşük teklif sorgulama yazısının gönderildiği görülmüştür.

İdare tarafından 25.04.2024 tarihinde isteklilere gönderilen aşırı düşük teklif açıklamalarını sunmalarına ilişkin tebligat incelendiğinde tebligatın ekinde sıralı analiz girdileri tablosuna ve açıklama istenilmeyecek analiz girdileri listesine yer verildiği görülmüş olup yapılan inceleme ve hesaplamalar neticesinde idare tarafından sınır değerin altında kalan isteklilere aşırı düşük teklif açıklamalarını sunmalarına ilişkin tebligat kapsamında gönderilen sıralı analiz girdileri tablosu ve açıklama istenilmeyecek analiz girdileri listesinin yukarıda yer verilen Kamu ihale Genel Tebliği’nin 45.1.2.2’nci maddesine uygun oluşturulduğu görüldüğünden başvuru sahibi isteklinin iddiasının yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır.

4. Başvuru sahibinin 4’üncü iddiasına ilişkin olarak:

4734 sayılı Kanun’un “Aşırı düşük teklifler” başlıklı 38’inci maddesinde “İhale komisyonu verilen teklifleri değerlendirdikten sonra, diğer tekliflere veya idarenin tespit ettiği yaklaşık maliyete göre teklif fiyatı aşırı düşük olanları tespit eder. Bu teklifleri reddetmeden önce, belirlediği süre içinde teklif sahiplerinden teklifte önemli olduğunu tespit ettiği bileşenler ile ilgili ayrıntıları yazılı olarak ister.

İhale komisyonu;

a) İmalat sürecinin, verilen hizmetin ve yapım yönteminin ekonomik olması,

b) Seçilen teknik çözümler ve teklif sahibinin mal ve hizmetlerin temini veya yapım işinin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar,

c) Teklif edilen mal, hizmet veya yapım işinin özgünlüğü,

gibi hususlarda yapılan yazılı açıklamaları dikkate alarak, aşırı düşük teklifleri değerlendirir. Bu değerlendirme sonucunda, açıklamaları yeterli görülmeyen veya yazılı açıklamada bulunmayan isteklilerin teklifleri reddedilir. … İhale komisyonu bu maddenin uygulanmasında Kurum tarafından yapılan düzenlemeleri esas alır.” hükmü,

Kamu İhale Genel Tebliği’nin “Sınır değer tespiti ve aşırı düşük teklifler” başlıklı 45’inci maddesinde “…45.1.3. İsteklilerden teklifleri kapsamında analiz ve hesap cetveli sunmaları istenmeyecektir. Analizler ve hesap cetveli, Kanunun 38 inci maddesi uyarınca teklif fiyatı aşırı düşük olarak tespit edilen isteklilerin tekliflerinin önemli bileşenleri ile ilgili ayrıntıların belirlenmesi amacıyla, sadece aşırı düşük teklif sahibi isteklilerden istenecektir. Bu çerçevede; teklif fiyatının aşırı düşük olduğu tespit edilen istekliler tekliflerinde önemli olduğu tespit edilen bileşenlerine ilişkin olarak yapacakları açıklama kapsamında;

…

b) Teklif birim fiyatlı işlerde; açıklama istenen iş kalemlerinin birim fiyatlarına ilişkin olarak ihale dokümanında verilen analiz formatına uygun analizleri

sunacaklardır. Sorgulamaya konu edilmeyen iş kalemleri/grupları için analiz sunulması istenmeyecektir.

Anahtar teslimi götürü bedel teklif alınan ihalelerde istekli tarafından sunulacak hesap cetvelinde, sorgulamaya tabi tutulmayan iş kalemlerinin ve/veya iş gruplarının her biri için miktar ve birim fiyatların ayrı ayrı gösterilmesi zorunlu olmayıp, sorgulanmayan iş kalemlerinin tamamı için teklif edilen toplam bedelin gösterilmesi yeterlidir.

45.1.4. İdare tarafından ihale dokümanı kapsamında;

a) Teklif birim fiyatlı işlerde; her bir iş kaleminin yapım şartlarına, tarif ve içeriğine göre analizde yer almasını istediği “malzeme, işçilik, makine ve diğerleri (varsa; nakliyeler, inşaat yerindeki yükleme, boşaltma, yatay ve düşey taşımalar, zamlar vb.)” sadece girdi cinslerinin belirlendiği, analiz girdileri ile miktarlarının ve tutarlarının belirtilmediği,

…

(Ek-Y.2)’de yer alan örneğe uygun analiz formatının isteklilere verilmesi, isteklilerin de tekliflerinin aşırı düşük olarak tespit edilerek kendilerinden açıklama istenmesi durumunda, yapacakları açıklamada sunacakları analizlerin verilen bu formata uygun olması gerekmektedir.

İdare tarafından bütün iş kalemleri/iş grupları için tek bir analiz formatı düzenlenebileceği gibi, iş kalemleri/iş gruplarının yapım şartlarına göre birden fazla analiz formatı da düzenlenebilir. Ancak bu durumda, idare ihale dokümanında hangi analiz formatının hangi iş kalemleri/iş grupları için kullanılacağını belirtmek zorundadır.

Kamu kurum ve kuruluşlarınca yayımlanmış birim fiyatlar ile uyumlu olmayan iş kalemleri (özel iş kalemleri) ile idarelerce tasarlanan ve birden fazla iş kalemini ihtiva eden iş kalemleri (paçal iş kalemi) için bu iş kalemlerinde bulunan analiz girdileri ve miktarlarının gösterildiği analiz formatlarının, ihale dokümanı kapsamında veya aşırı düşük tekliflere yönelik açıklama istenmesine ilişkin yazı ekinde verilmesi gerekmektedir. Ancak idarece niteliği gereği analiz formatı hazırlanamayan iş kalemlerine ilişkin isteklilerin açıklamaları kapsamında analiz sunmalarına gerek olmayıp, anılan iş kalemlerine ilişkin açıklamalar 45.1.13 maddesi uyarınca yapılabilir.

45.1.5. İsteklilerin iş kalemleri/iş grupları için kamu kurum ve kuruluşlarınca yayımlanmış cari yıl birim fiyatları veya bu fiyatlardan daha yüksek fiyatları teklif etmeleri ve söz konusu iş kalemleri/grupları için; hangi kamu kurum ve kuruluşunun birim fiyatını kullandıklarını, birim fiyat poz numarasını da yazmak suretiyle liste halinde belirterek açıklamaları kapsamında sunmaları durumunda analiz düzenlemeleri zorunlu değildir. Bu kapsamda; isteklilerin, kamu kurum ve kuruluşlarınca yayımlanmış “kar ve genel gider içermeyen birim fiyatların” üzerine, kendi belirledikleri “kar ve genel gideri” ilave ederek birim fiyatlarını oluşturmaları durumunda da; hangi kamu kurum ve kuruluşunun “kar ve genel gider hariç birim fiyatını” kullandıklarını ve kendi belirledikleri “kar ve genel gider” tutarını yazmak suretiyle liste halinde belirterek açıklamaları kapsamında sunmaları halinde de, söz konusu iş kalemleri/iş grupları için analiz düzenlemeleri zorunlu değildir. Bu kapsamda isteklilerin analiz düzenlemeleri zorunlu olmayan söz konusu iş kalemleri/grupları için 45.1.13 maddesinde belirtilen belgeleri sunmalarına da gerek bulunmamaktadır.

…

İş kalemleri/grupları için, kamu kurum ve kuruluşlarınca yayımlanmış birim fiyatlar esas alınarak teklif sunulmuş olmakla birlikte; yukarıda belirtildiği şekliyle liste halinde belirtilmemesi durumunda, söz konusu iş kalemleri/grupları için analiz sunulması zorunludur.

İlan veya davet tarihinde cari yıl birim fiyatın yayımlanmamış olması durumunda, istekli tarafından önceki yılın yayımlanmış birim fiyatları kullanılabilir.

45.1.6. Analizler ile yardımcı ve/veya alt analizlerde, Çevre ve Şehircilik Bakanlığı tarafından belirlenerek yayımlanmış rayiçleri kullanan ve söz konusu rayiçleri poz numaralarını da belirtmek suretiyle liste halinde sunan isteklilerin, söz konusu rayiçlere ilişkin olarak 45.1.13 maddesinde belirtilen belgeleri sunmalarına gerek bulunmamaktadır.

45.1.7. İstekliler tarafından, inşaat iş kalemleri/iş grupları dışında yer alan sıhhi tesisat, kalorifer tesisatı, müşterek tesisat, havalandırma, brülör, asansör, elektrik tesisatı vb. iş kalemleri/iş gruplarına ait analiz sunulması yerine bu iş kalemi/iş gruplarına ait malzeme ve montaj bedelini ayrı ayrı gösterecek şekilde açıklama yapılması kabul edilecektir.

45.1.8. Aşırı düşük teklifine ilişkin olarak yaptığı açıklamada sunduğu analizler, ihale dokümanı kapsamındaki analiz formatına, birim fiyat tariflerine, idarece tanımlanan yapım şartlarına veya teknik şartnameye uygun olmayan, analiz fiyat tutarları teklif fiyatların üzerinde olan isteklilere ait teklifler reddedilecektir. Analizler üzerinde yapılan incelemede; çarpım ve toplamlarda hesaplama hatası bulunması durumunda, analiz girdilerine ait fiyatlar esas alınarak, hesaplama hatası ihale komisyonu tarafından re’sen düzeltilir. Bu şekilde düzeltilmiş analiz fiyatı, teklif fiyatın üzerinde olan isteklilerin teklifleri reddedilir.

45.1.9. İş kalemleri/gruplarına ait analizler ile yardımcı ve/veya alt analizlerde yer alan işçilik fiyatları ihale tarihinde yürürlükte olan saatlik asgari ücretin altında olamaz.

45.1.10. İhale komisyonu, sınır değerin altındaki tekliflerin önemli bileşenlerini;

a) Yapım yönteminin ekonomik olması,

b) Seçilen teknik çözümler ve yapım işinin yerine getirilmesinde kullanılacak avantajlı koşullar,

c) Teklif edilen yapım işinin özgünlüğü,

gibi hususlarda istekliler tarafından yapılan yazılı açıklamaları da dikkate almak suretiyle değerlendirir ve ihaleyi sonuçlandırır.

45.1.11. Yapım yönteminin ekonomik olması hususunda bir açıklamada bulunulması durumunda; kullanılan yapım yöntemi ve teknolojisinin sağlayacağı maliyet avantajının açıklanması gereklidir.

45.1.12. Seçilen teknik çözümler, yapım işinin yerine getirilmesinde kullanılacak avantajlı koşullar veya yapım işinin özgünlüğü hususunda bir açıklamada bulunulması durumunda; belirtilen çözüm, avantajlı koşul ve özgünlük sayesinde elde edilen maliyet avantajı açıklanmalıdır.

45.1.13. Teklifi aşırı düşük bulunan isteklilerin, tekliflerinde önemli olduğu tespit edilen bileşenler ile ilgili olarak 4734 sayılı Kanunun 38 inci maddesi uyarınca yapacakları açıklamada, sorgulamaya konu iş kalemlerine/gruplarına ilişkin analizler ile bu analizlere dayanak teşkil eden bilgi ve belgeleri sunmaları gerekmektedir.

İsteklilerin analizlerine dayanak teşkil eden bilgi ve belgeler;

a. Üçüncü kişilerden alınan fiyat teklifleri,

b. Çimento ve demir ürünleri için ilan edilmiş üretici fiyat tarifeleri,

c. Kamu kurum ve kuruluşları tarafından sunulan mal ve hizmetlere ilişkin ilan edilmiş fiyat tarifeleri veya bunlardan alınmış fiyat teklifleri,

ç. Kamu kurum ve kuruluşları tarafından ilgili mal veya hizmetlere ilişkin ilan edilen asgari fiyatlar,

d. Ürettiği, aldığı veya sattığı mallara ilişkin maliyet/satış tutarı tespit tutanakları,

e. Stoğunda bulunan mallara ilişkin stok tespit tutanakları,

f. İdarece istenmesi durumunda yardımcı analizler v.b. dir.

İstekliler tekliflerine ilişkin olarak yukarıda sayılan belgelerden kendileri için uygun olanları açıklamaları kapsamında sunacaklardır.

Yukarıda sayılan bilgi ve belgelerden herhangi biri ile açıklama yapılmasının fiilen mümkün olmadığının anlaşıldığı durumlarda, istekliler tarafından gerekçesi belirtilmek suretiyle ilgili mevzuatına göre son 12 ay içinde düzenlenen açıklamaya elverişli diğer bilgi ve belgeler kullanılarak da açıklama yapılabilir (Örnek: Yurt dışından ithal edilen mallara ilişkin olarak gümrük giriş beyannamesi kullanılarak açıklama yapılabilir). Yüklenicinin dışında üçüncü kişilerce inşaat mahalli dışında imal edilen ve esaslı başka bir işçilik veya malzeme katkısı yapılmaksızın yapıya monte edilen iş kalemlerinin üçüncü kişilerden alınan fiyat teklifleri ile açıklanması durumunda, bu iş kalemlerine ilişkin analiz sunulması zorunlu değildir. Ayrıca, istekliler tarafından teklif kapsamındaki harita, kadastro ve proje işlerine ilişkin yapılacak açıklamalarda üçüncü kişilerden alınan fiyat tekliflerinin sunulması yeterlidir.

45.1.13.1. Teklifi oluşturan maliyet bileşenlerine ilişkin üçüncü kişilerden fiyat teklifi alınması durumunda, öncelikli olarak fiyat teklifini veren kişiyle tam tasdik sözleşmesi yapan veya beyannamelerini imzalamaya yetkili olan meslek mensubu tarafından ilgisine göre teklife konu mal veya hizmet için maliyet tespit tutanağı (Ek-O.5) veya satış tutarı tespit tutanağı (Ek-O.6) düzenlenecektir. Tutanaklar fiyat teklifinin dayanağı olarak düzenlenecek olup, aşırı düşük teklif açıklaması kapsamında sunulacaktır.

...

45.1.13.3. İsteklinin teklifine konu çimento veya demir ürünlerine ilişkin açıklamalarında çimento veya demir ürünleri üreticisinin ilan edilmiş fiyat tarifelerini kullanması halinde, sadece ilan/davet ile ihale tarihi arasında (ihale tarihi hariç) geçerli olan bir tarifeyi gösterir belgeyi sunması yeterlidir.

45.1.13.4. İsteklinin, kamu kurum ve kuruluşları tarafından sunulan mal ve hizmetlere ilişkin ilan edilen fiyat tarifelerinde belirtilen fiyatları kullanması halinde, sadece ilan/davet ile ihale tarihi arasında (ihale tarihi hariç) geçerli olan bir tarifeyi gösterir belgeyi sunması yeterlidir. (Örnek: Orman Genel Müdürlüğüne bağlı işletmeler tarafından satılan ürünlere ilişkin ilan edilmiş fiyatlar vb.)

45.1.13.4.1. İsteklinin, kamu kurum ve kuruluşları tarafından sunulan mal ve hizmetlere ilişkin fiyat tekliflerini kullanması halinde, sadece ilan/davet ile ihale tarihi arasında (ihale tarihi hariç) düzenlenmiş fiyat teklifini sunması yeterlidir. (Örnek: Karayolları Genel Müdürlüğü, İl Özel İdareleri, Belediyeler vb.nin sattıkları kum, çakıl, kırmataş vb. mallara ilişkin verdikleri fiyat teklifleri.)

45.1.13.5 İstekli tarafından açıklaması yapılacak girdinin fiyatı, kamu kurum ve kuruluşlarınca ilan edilen ilgili mala ilişkin asgari fiyatlara uygun olması halinde, sadece ilan/davet ile ihale tarihi arasında (ihale tarihi hariç) geçerli olan asgari fiyatın belgelendirilmesi suretiyle açıklama yapılması yeterlidir.

…

45.1.13.9. İstekliler tarafından aşırı düşük teklif sorgulaması kapsamındaki mallara ilişkin olarak stok tespit tutanağı veya üçüncü kişilerden alınan fiyat teklifi yerine sadece alış faturası ile açıklamada bulunulması geçerli bir açıklama olarak kabul edilmeyecektir.

…

45.1.13.14. İstekliler tarafından akaryakıt girdisine ilişkin olarak, EPDK tarafından yayımlanan, İstanbul İli, Avrupa Yakasında bulunan bayiler adına beyan edilmiş fiyatların ortalamasını yansıtan En Yüksek İşlem Hacimli 8 Firmanın Akaryakıt Fiyatlarına İlişkin Raporda yer alan fiyatların % 90’ının altında sunulan açıklamalar geçerli kabul edilmez. Motorin veya benzine yönelik olarak öngörülen tutarın TL/lt cinsinden hesaplanmasında Enerji Piyasası Düzenleme Kurumunun ilgili düzenlemeleri dikkate alınacaktır.

45.1.13.15. Sözleşme veya eklerinde, taş, kum, çakıl, gravye, balast, stabilize vb. yapı malzemelerinin idarenin belirlediği ocaklardan temininin öngörüldüğü haller dışında, bu Tebliğin 45.1.2 maddesi gereğince nakliye girdilerine ilişkin idarece belirtilen mesafelerden daha düşük mesafe kullanarak açıklama yapan isteklilerin, ihale konusu işe özgü alanlara ilişkin açıklamalarını kamu kurum ve kuruluşları tarafından düzenlenen veya onaylanan belgeler ile tevsik etmeleri gerekmektedir.

45.1.13.16. Niteliği gereği üretiminden sonra belirli bir süre içerisinde imalata dönüştürülmesi gereken hazır betona ilişkin Çevre ve Şehircilik Bakanlığı tarafından belirlenerek yayımlanmış rayiçler ile açıklama yapılması esastır. İdarece, TS 13515 Standardında belirlenen süreler ile Karayolu Trafik Yönetmeliğinde düzenlenen azami hız sınırları dikkate alınarak, hazır beton üretim tesisi ile işin yapılacağı yer arasındaki azami mesafenin tespit edilmesi ve aşırı düşük tekliflere yönelik açıklama istenmesine ilişkin yazıda bu mesafeye yer verilmesi zorunludur. Fiyat teklifi ile açıklama yapılması halinde, idarece belirlenen mesafeden daha uzak mesafe kullanılamaz.

45.1.13.17. Tesis, makine, teçhizat ve diğer ekipman (İş makinesi) analiz girdilerine ilişkin açıklamalar; resmi rayiçler veya isteklinin kendi malı olan iş makineleri için satın alma bedeli üzerinden yapılabilir. Üçüncü kişilerden alınan fiyat teklifi ancak resmi rayici bulunmayan iş makineleri için kullanılabilir.

İsteklilerin kendi malı olan iş makinesinin satın alma bedeli üzerinden yapacağı açıklamalarda, bu hususları tevsik eden belgelerin açıklama kapsamında sunulması zorunludur. Ayrıca, bu açıklamada iş makinesine ilişkin tutar olarak;

a) İş makinesinin satın alma tarihinden sonra amortisman süresinin dolmuş olması halinde, amortisman maliyeti katsayısı dışında kalan maliyet katsayıları (yedek parça, tamir-bakım, sermaye faizi-sigorta, nakil-montaj-demontaj) toplamı (ilgili analizde miktar kısmına yazılarak) ile resmi rayicin çarpılması sonucu bulunacak tutar,

b) İş makinesinin satın alma tarihinden sonra amortisman süresinin dolmamış olması halinde ise, (a) bendinde hesaplanan tutarın altında olmamak koşuluyla, iş makinesinin satın alma bedeli ile analiz girdi miktarının çarpılması sonucu bulunacak tutar,

kullanılabilecektir.

45.1.14. Aşırı düşük teklif sorgulaması sonucunda; (45.1.3 - 45.1.13) maddelerine uygun açıklamada bulunmayan, açıklamaları idarece tanımlanan yapım şartlarına uymayan veya teknik şartnameye aykırı hususlar içeren isteklilerin teklifleri gerekçeleri belirtilmek suretiyle reddedilecektir…” açıklaması,

Başvuruya konu ihalenin 16.04.2024 tarihinde gerçekleştirildiği, sınır değerin 1.314.322.891,05 TL olarak belirlendiği, teklifleri sınır değerin altında kalan isteklilerden 25.04.2024 tarihinde aşırı düşük teklif açıklamalarını sunmalarının talep edildiği, idare tarafından yapılan değerlendirme neticesinde Maktaş Tar. Ürü. Elek. Üre. Paz. İnş. Gıd. Pet. San. Tic. A.Ş.nin ekonomik açıdan en avantajlı teklif sahibi, Farsel İnş. ve Tic. A.Ş. - Viyapı Eml. İnş. Eği. Tur. Nak. San. ve Tic. A.Ş. - Al-Ka İnş. Nak. Taah. Tic. A.Ş. İş Ortaklığı’nın ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif sahibi olarak belirlendiği görülmüştür.

Anılan isteklilerce aşırı düşük teklif açıklaması kapsamında sunulan analizlerin, idarece verilen analiz formatına, birim fiyat tariflerine, idarece tanımlanan yapım şartlarına ve Teknik Şartname’ye uygun olduğu, analizlerdeki girdilerin miktarı ve türlerinin idarece belirlenen miktar ve türlerle aynı olduğu, sunulan analizlerin hatalı olmadığı, açıklanması istenen girdilerin açıklandığı, açıklanan girdilere ilişkin belgelendirmenin yapıldığı, sunulan belgelerin ise Kamu İhale Genel Tebliği’nin 45’inci maddesine uygun şekilde düzenlendiği, açıklanması istenen ve istenmeyen analiz girdilerinin birimi, birim fiyatı, miktarları ile girdi tutarlarının gösterildiği, aynı analiz girdisi içerisindeki benzer iş kalemleri için farklı fiyatların kullanılmadığı,

Açıklama istenen analiz girdilerinin fiyatlarını tevsik etmek amacıyla ihalenin yapıldığı 2024 yılına ilişkin Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı tarafından ilan edilen rayiçlerin kullanıldığı,

Açıklama istenmeyen analiz girdilerine 0,01 TL’den daha düşük fiyat teklif edilmediği,

Analizlerde aritmetik hata yapılmadığı ve analizlerin tutarının teklif edilen birim fiyatların üzerinde olmadığı,

Analizlerdeki işçilik bedellerinin 2024 yılı için yürürlükte bulunan saatlik asgari ücretin 88,90 TL (aylık brüt asgari ücret 20.002,50 TL / 30 gün / 7,5 saat) olduğu, anılan istekliler tarafından bu tutarın altında işçilik bedeli kullanılmadığı,

Analiz girdi birim fiyatlarının tevsikinde üçüncü kişilerden alınmış fiyat tekliflerinin kullanılmadığı,

Analizlerdeki nakliye hesaplamalarının idarece belirlenen nakliye mesafelerine uygun olarak açıklandığı,

Tesis, makine, teçhizat ve diğer ekipman (iş makinesi) analiz girdilerine ilişkin açıklamalarda Tebliğ’in 45.1.13.17’nci maddesinin kullanılmadığı, kamu kurum ve kuruluşları tarafından yayınlanmış rayiçlerin kullanıldığı, açıklamaların Tebliğ hükümlerine ve idarece belirlenen şartlara uygun olduğu,

Motorin girdisine ilişkin birim fiyatın tevsikinde Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı tarafından yayınlanmış rayiç fiyatın kullanıldığı ve ilgili girdi miktarının idarece belirlenen miktarla aynı olduğu,

İsteklilerce aşırı düşük teklif açıklamaları kapsamında hangi kamu kurum ve kuruluşunun birim fiyatını kullandıklarını, birim fiyat poz numarasını da yazmak suretiyle liste halinde belirterek sundukları görülmüştür.

Yukarıda yer verilen değerlendirmeler neticesinde başvuru sahibi isteklinin iddiasının yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır.

5. Başvuru sahibinin 5’inci iddiasına ilişkin olarak:

4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun “Temel ilkeler” başlıklı 5’inci maddesinde “İdareler, bu Kanuna göre yapılacak ihalelerde; saydamlığı, rekabeti, eşit muameleyi, güvenirliği, gizliliği, kamuoyu denetimini, ihtiyaçların uygun şartlarla ve zamanında karşılanmasını ve kaynakların verimli kullanılmasını sağlamakla sorumludur…” hükmü,

“Yaklaşık maliyet” başlıklı 9’uncu maddesinde “Mal veya hizmet alımları ile yapım işlerinin ihalesi yapılmadan önce idarece, her türlü fiyat araştırması yapılarak katma değer vergisi hariç olmak üzere yaklaşık maliyet belirlenir ve dayanaklarıyla birlikte bir hesap cetvelinde gösterilir. Yaklaşık maliyete ihale ve ön yeterlik ilânlarında yer verilmez, isteklilere veya ihale süreci ile resmî ilişkisi olmayan diğer kişilere açıklanmaz.” hükmü,

Kamu İhale Genel Tebliği’nin “Sınır değer tespiti ve aşırı düşük teklifler” başlıklı 45’inci maddesinde “Kamu kurum ve kuruluşlarınca yayımlanmış birim fiyatlar ile uyumlu olmayan iş kalemleri (özel iş kalemleri) ile idarelerce tasarlanan ve birden fazla iş kalemini ihtiva eden iş kalemleri (paçal iş kalemi) için bu iş kalemlerinde bulunan analiz girdileri ve miktarlarının gösterildiği analiz formatlarının, ihale dokümanı kapsamında veya aşırı düşük tekliflere yönelik açıklama istenmesine ilişkin yazı ekinde verilmesi gerekmektedir…” açıklaması yer almaktadır.

İdarece şikayet başvurusu üzerine alınan kararda “Söz konusu Kurum fiyatlarının 6. Sahifesinde malzeme yoğunluklar Y: Malzemenin figüre (istif) edilmiş haline ait ortalama kabul edilmiş yoğunluklar olduğu açıkça belirtilmiş olup İdaremizce birim fiyat tespitinde paçal poz hazırlanırken figüre edilmiş (istifli) malzeme üzerinden hesaplama yapılmamıştır.

İdaremiz tarafından proje safhasında yapılan saha çalışmalarında, Kaya dolgu yapılması planlanan kesimler, ihale dokümanlarında yer alan projelerden de anlaşılacağı üzere genel itibari ile menfez dolguları imalatlarını içermektedir. Yine projelerde yer alan menfezler, Ilısu Barajı rezervuar alanında yarı gömülü olarak çalışacağından, bu kesimlerde yapılacak Kaya dolgunun dayanımının yüksek olması gerektiği, Taş duvar imalatları için ise, taşın işlenebilirliğinin sağlanabilmesi gerekmektedir.

Y-03 poz numaralı Ocak Taşı İle Kaya Dolgu Yapılması analiz girdilerinden Nakliye/Taş Dolgu Nakli poz girdisi ile Y-11 Ocak Taşı ile İstenilen Dozda Harçlı Taş Duvar Yapılması analiz girdisi olan Nakliye/Taş Duvar poz girdisi idare tarafından hazırlanan özel bir poz olduğu diğer bir ifadeyle Karayolları Genel Müdürlüğü tarafından yayımlanan birim fiyatın kullanılmadığı, işin niteliği gereği farklı yoğunluklardaki malzemelerin kullanılabileceği için İdaremiz tarafından hazırlanan birim fiyat analizinde herhangi bir aykırılık bulunmamaktadır.” ifadelerine yer verilmiştir.

Buna göre yapılan değerlendirme neticesinde, her ihalenin kendine özgü şartlar taşıdığı ve idarelerin ihtiyaçlarını karşılama noktasında takdir yetkisinin bulunduğu, bu çerçevede yaklaşık maliyete ilişkin ilkeler çerçevesinde yaklaşık maliyetin hesaplanmasına esas miktarların, fiyat ve rayiçlerin idarece ihtiyacını karşılama noktasında tespit edilmesinin mümkün olduğu anlaşılmıştır.

Bu kapsamda, Y-03 ve Y-11 poz numaralı iş kalemlerinin ihale konusu işe yönelik olarak yaklaşık maliyet hesabında tasarlanan ve bu doğrultuda aşırı düşük teklif sorgulamasına konu olduğu görülen özel/paçal iş kalemleri olduğu, dolayısıyla bu iş kalemlerinin idarenin ihale konusu işe özgü şartlar dahilinde tasarladığı iş kalemleri olduğu, nitekim idarece şikayet başvurusu üzerine alınan kararda da bu hususun ifade edildiği, bu nedenle aşırı düşük teklif açıklamasına konu olan bu iş kalemlerinin doğrudan kamu kurum ve kuruluşlarına ait birim fiyatlar ile aynı miktarsal hesaplama yöntemlerini içerip içermediği ve bu iş kalemlerini oluşturan analiz girdilerinin yaklaşık maliyet hesabındaki miktarsal belirlemelerinin hatalı tespit edildiği yönünde bir değerlendirme yapılmasının kamu ihale mevzuatı kapsamında mümkün olmadığı sonucuna varıldığından başvuru sahibi isteklinin iddiası yerinde bulunmamıştır.

Diğer yandan, 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun 53’üncü maddesinin (j) fıkrasının 9’uncu alt bendinde “Başvuru sahibinin iddialarının tamamında haklı bulunması halinde, Kurul kararı ile itirazen şikâyet başvuru bedelinin başvuru sahibine iadesine karar verilir. Kurul kararının başvuru sahibine bildirimini izleyen otuz gün içinde başvuru sahibinin Kuruma yazılı talebi üzerine, bu talep tarihini izleyen otuz gün içinde Kurum tarafından itirazen şikâyet başvuru bedelinin iadesi yapılır ve son ödeme tarihine kadar geçen süre için faiz işlemez. Diğer hallerde başvuru bedeli iade edilmez.

Bu fıkranın (1) numaralı bendi uyarınca tahsil edilen bedel hiçbir durumda iade edilmez.” hükmü yer almaktadır.

Aktarılan Kanun hükmüne göre, başvuru sahibinin itirazen şikâyete konu iddialarının tamamında haklı bulunması halinde başvuru bedeli iadesinin söz konusu olabileceği dikkate alındığında, yukarıda yer verilen tespit ve değerlendirmeler neticesinde, başvuru sahibinin, iddialarında haklı bulunmadığı anlaşıldığından başvuru bedelinin başvuru sahibine iadesi için Kanun’un öngördüğü şekilde “başvuru sahibinin iddialarının tamamında haklı bulunması” koşulunun gerçekleşmediği, dolayısıyla 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun 53’üncü maddesinin (j) fıkrasının 9’uncu alt bendi hükmü gereğince başvuru bedelinin iadesinin mümkün bulunmadığı anlaşılmıştır.

B) İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Yönetmelik’in 18’inci maddesi yönünden yapılan inceleme sonucunda herhangi bir aykırılık tespit edilmemiştir.

Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanun'un 65'inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen otuz gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere,

Anılan Kanun'un 54'üncü maddesinin onbirinci fıkrasının (c) bendi gereğince itirazen şikâyet başvurusunun reddine,

Oybirliği ile karar verildi.