KİK Kararı: 2024/UM.II-166 (25 Ocak 2024)

KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No : 2024/004
Gündem No : 23
Karar Tarihi : 25.01.2024
Karar No : 2024/UM.II-166
Toplantıya Katılan Üyeler

BAŞVURU SAHİBİ:

İsbak İstanbul Bilişim ve Akıllı Kent Teknolojileri A.Ş.,

İHALEYİ YAPAN İDARE:

Muğla Büyükşehir Belediye Başkanlığı Destek Hizmetler Dairesi Başkanlığı

BAŞVURUYA KONU İHALE:

2023/1131179 İhale Kayıt Numaralı “Elektronik Denetleme Sistemi (Eds) (Montaj Dahil)” İhalesi

KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:

Muğla Büyükşehir Belediyesi Destek Hizmetler Dairesi Başkanlığı tarafından 21.11.2023 tarihinde açık ihale usulü ile gerçekleştirilen “Elektronik Denetleme Sistemi (Eds) (Montaj Dahil)” ihalesine ilişkin olarak İsbak İstanbul Bilişim ve Akıllı Kent Teknolojileri A.Ş.nin 08.12.2023 tarihinde yaptığı şikâyet başvurusunun, idarenin 15.12.2023 tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibince 25.12.2023 tarih ve 123577 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 25.12.2023 tarihli dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunulmuştur.

Başvuruya ilişkin olarak 2023/1519 sayılı itirazen şikâyet dosyası kapsamında yapılan inceleme neticesinde esas inceleme raporu tanzim edilmiştir.

KARAR:

Esas inceleme raporu ve ekleri incelendi.

İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle, söz konusu mal alımı ihalesinde, hizmet alımı kapsamında gerçekleştirilen işe ilişkin iş deneyim belgesi sunulduğundan tekliflerinin değerlendirme dışı bırakıldığı, ihalede geçerli teklif veren tek isteklinin teklifinin de yaklaşık maliyetin üzerinde olması gerekçesiyle reddedilip ihalenin iptal edildiği, sundukları iş deneyim belgesinin güncellenen tutarının teklif edilen bedelin % 100’ünden fazla olduğu, ihale konusu iş ve benzer işe giren kısımlarla ilgili idarece belirlenen % 25’lik oranın çok üstünde bir yeterliğe sahip olmalarına ve diğer tüm yeterlik kriterlerini sağlamalarına, elektronik ihalelerde birim fiyat teklif cetvelinde aritmetik hata yapılmasının mümkün olmamasına rağmen komisyon kararında belirtilen gerekçelerle tekliflerinin değerlendirme dışı bırakılmasının mevzuata aykırı olduğu, yaklaşık maliyetin % 0,0954 fazlası olan tekliflerinin kabul edilerek ihalenin iptal edilme gerekçesinin ortadan kaldırılarak ihalenin sonuçlandırılmasının talep edildiği, idare tarafından benzer işe giren kısımların parasal tutarlarına ilişkin bilgi eksikliği kapsamında bir araştırma yapılmadan EDS Kontrol Merkezi işini de kapsayan, sunulan yüksek tutarlı iş deneyim belgesinde benzer işe giren kısımların tespit edilmesinin ya da işin peşinen benzer işe girmediği değerlendirmesi yapılmasının mümkün olmadığı, Ocak 2024 tarihinde başlayacak olan ve 6 ay sürecek olan ihale konusu işte isteklilerce ihalede teklif ettikleri bedelin 150 gün geçerli olduğu, enflasyonist bir ekonomik ortam ve döviz kurundaki bir aylık sürede gerçekleşen % 3,5’lik artışın mevcut olduğu bir durumda yaklaşık maliyetin % 0,0954 fazlası teklifin yaklaşık maliyetten ve ödenekten çok yüksek bulunup kabul edilmeyerek ihalenin iptal edilmesinin rasyonellikten uzak olduğu, ihale konusu işin yaklaşık maliyetinin tespit edildiği tarihte Teknik Şartname’de yer almayan ancak teklifleri etkilemesi kuvvetle muhtemel olan işe başlama tarihinin, işin süresi ve tekliflerin geçerlilik süresi bilgilerinin piyasa araştırması sırasında firmalara eksiksiz bildirilip bildirilmediği hususlarının incelenmesi ve ihalenin iptal gerekçesinin ortadan kalkması sonucunu doğuran eksikliklerin bulunması durumunda tekliflerinin olması gereken yaklaşık maliyetin altında kalmasının muhtemel olacağının değerlendirildiği, ihale konusu işin yaklaşık maliyetinin tespiti sırasında idare tarafından piyasa araştırması kapsamında kendilerinden de teklif istenildiği, tekliflerinin kendilerine iletilen Teknik Şartname’deki düzenlemelere istinaden ve o günkü piyasa koşullarına uygun şekilde verildiği, ihale konusu işin İdari Şartname ve Sözleşme Tasarısı’nda yer alan işe başlama tarihi, işin süresi, teklif geçerlilik süresi gibi unsurlarla birlikte, ihalenin gerçekleştirildiği tarih ile yaklaşık maliyetin tespit edildiği tarih arasındaki ekonomik gelişmeler ve enflasyonist ortam itibariyle ihalede sundukları teklif tutarının yaklaşık maliyet tespit edilirken verdikleri tekliften yüksek olmasının altında yatan başlıca sebeplerden olduğu, Kamu İhale Kanunu’nun temel ilkeler başlıklı 5’inci maddesinde ihtiyaçların uygun şartlarda ve zamanında karşılanması ve kaynakların etkin, verimli kullanılmasının zorunlu olduğu, idarenin bütün tekliflerin reddedilmesi nedeniyle herhangi bir yükümlülük altına girmeyeceği, ayrıca söz konusu hüküm ve düzenlemeler gereğince ihalenin iptali konusunda idarenin takdir yetkisi bulunmakta ise de bu yetkinin mutlak ve sınırsız olmadığı, kamu yararı ve hizmet gerekleriyle sınırlı olduğu, Kamu İhale Genel Tebliği’nin 16.3’üncü maddesindeki açıklamalar gereğince yaklaşık maliyetin üzerinde teklif verilmesi ve ihalenin bu teklifi veren istekli üzerinde kalması veya ihalenin iptal edilmesi durumunda idarenin yaklaşık maliyetin doğru hesaplanıp hesaplanmadığını sorgulaması gerektiği, anılan Kanun’un 5’inci maddesindeki temel ilkelere aykırı şekilde ihalenin rasyonel gerekçeler dışında yaklaşık maliyetin çok üzerinde olmamasına rağmen öyle olduğu gerekçesiyle iptal edilmesi ve sonrasında gerçekleştirilecek olan ihalenin daha yüksek bir bedelle sonuçlandırılması durumunda kamu zararına sebep olunacağı, Kamu İhale Kanunu’nun “Temel İlkeler” başlıklı 5’inci maddesi ve 39’uncu maddesi, ilgili maddenin gerekçeleri ile Kamu İhale Genel Tebliği’nin 16.3’üncü maddesi dikkate alınarak ihalenin iptal kararının iptaline karar verilerek ihalenin kendi üzerlerinde bırakılması gerektiği iddialarına yer verilmiştir.

Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir.

4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun “Temele ilkeler” başlıklı 5’inci maddesinin birinci fıkrasında “İdareler, bu Kanuna göre yapılacak ihalelerde; saydamlığı, rekabeti, eşit muameleyi, güvenirliği, gizliliği, kamuoyu denetimini, ihtiyaçların uygun şartlarla ve zamanında karşılanmasını ve kaynakların verimli kullanılmasını sağlamakla sorumludur.” hükmü,

Aynı Kanun’un “Bütün tekliflerin reddedilmesi ve ihalenin iptali” başlıklı 39’uncu maddesinde “İhale komisyonu kararı üzerine idare, verilmiş olan bütün teklifleri reddederek ihaleyi iptal etmekte serbesttir. İhalenin iptal edilmesi halinde bu durum bütün isteklilere derhal bildirilir. İdare bütün tekliflerin reddedilmesi nedeniyle herhangi bir yükümlülük altına girmez. Ancak, idare isteklilerin talepte bulunması halinde, ihalenin iptal edilme gerekçelerini talep eden isteklilere bildirir.” hükmü,

Mal Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin “Tanımlar” başlıklı 3’üncü maddesinin birinci fıkrasında “(1) Bu Yönetmeliğin uygulanmasında 4734 sayılı Kanunun 4 üncü maddesindeki tanımlar yanında;

…

b) Benzer iş: İhale konusu alım veya alımın bölümleriyle nitelik ve büyüklük bakımından benzerlik gösteren, aynı veya benzer üretim usul ve tekniğiyle üretilen, teçhizat, ekipman, mali güç ve uzmanlık ile personel ve organizasyon gerekleri bakımından benzer özellik taşıyan işleri,

…

İfade eder.” hükmü,

Aynı Yönetmelik’in “İş deneyimini gösteren belgeler” başlıklı 37’nci maddesinde “(1) İş deneyimini gösteren belgelerin istenildiği ihalelerde; teknolojik ürün deneyim belgesinin ve yurt içinde veya yurt dışında kamu veya özel sektörde bedel içeren tek bir sözleşme kapsamında gerçekleştirilen ihale konusu iş veya benzer işlere ilişkin olarak;

a) İlk ilan veya davet tarihinden geriye doğru son beş yıl içinde kesin kabul işlemleri tamamlanan mal alımlarıyla ilgili iş deneyimini gösteren belgelerin,

b) Devredilen işlerde ilk sözleşme bedelinin en az % 80’inin tamamlanması şartıyla, ilk ilan veya davet tarihinden geriye doğru son beş yıl içinde kesin kabul işlemleri tamamlanan mal alımlarıyla ilgili iş deneyimini gösteren belgelerin,

istenilmesi zorunludur.

(2) Aday veya istekli tarafından; kesin kabul tarihi, ilk ilan veya davet tarihi ile ihale veya son başvuru tarihi arasında olan mal alımlarıyla ilgili iş deneyimini gösteren belgeler de sunulabilir ve bu belgeler birinci fıkra kapsamında değerlendirilir…” hükmü,

Aynı Yönetmelik’in “İş deneyimini gösteren belgelerin değerlendirilmesi” başlıklı 47’nci maddesinde “…(2) İhale konusu iş veya benzer işlerle ilgili tek sözleşmeye dayalı iş deneyimini gösteren belgeler değerlendirmeye alınır. Birden çok iş deneyimini gösteren belgeler ve belgelerdeki tutarlar toplanamaz.

…

(4) İş deneyimini gösteren belgelerde yer almakla birlikte ihale konusu iş veya benzer işe ilişkin olmayan işlerin tutarları, iş deneyim tutarının belirlenmesinde değerlendirmeye alınmaz…” hükmü,

Kamu İhale Genel Tebliği’nin “Yaklaşık maliyetin üzerindeki teklifler” başlıklı 16.3’üncü maddesinde “16.3.1. Yaklaşık maliyetin üzerindeki tekliflerin kabul edilip edilemeyeceği hususunda tereddütler olduğu anlaşılmaktadır. İhale komisyonu;

a) Yaklaşık maliyet hesaplanırken değerlendirilmeyen her hangi bir husus olup olmadığını,

b) Yaklaşık maliyet güncellenerek tespit edilmişse, güncellemenin doğru yapılıp yapılmadığını,

c) Verilen teklif fiyatlarının piyasa rayiç fiyatlarını yansıtıp yansıtmadığını,

Sorgulayarak verilen teklifleri yaklaşık maliyete göre mukayese eder ve bütçe ödeneklerini de göz önünde bulundurarak, teklif fiyatlarını uygun bulması halinde ekonomik açıdan en avantajlı teklifi ve varsa ikinci teklifi belirlemek veya verilen teklif fiyatlarını uygun bulmaması halinde ihalenin iptaline karar vermek hususunda takdir yetkisine sahiptir.

16.3.2. Yaklaşık maliyetin üzerinde olmakla birlikte teklifin kabul edilebilir nitelikte görülmesi halinde idarenin ek ödeneğinin bulunması veya ilgili mali mevzuatı gereği ödenek aktarımının mümkün olması durumlarında teklifler kamu yararı ve hizmet gerekleri de dikkate alınarak kabul edilebilir. Bu durumda sorumluluk idareye aittir.” açıklaması yer almaktadır.

İdari Şartname’nin “İhale konusu işe ilişkin bilgiler” başlıklı 2’nci maddesinde “2.1. İhale konusu işin/alımın;

a) Adı: Elektronik Denetleme Sistemi (EDS) (Montaj Dahil) Alımı

b) Türü: Mal alımı

c) İlgili Uygulama Yönetmeliği: Mal Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği

ç) Yatırım proje no'su (yapım işlerinde): Bu madde boş bırakılmıştır.

d) Kodu:

e) Miktarı:

72 Kalem Elektronik Denetleme Sistemi İçin Gerekli Olan Malzemenin Alınması ve Montajlarının Yaptırılması

Ayrıntılı bilgi idari şartnamenin ekinde yer almaktadır.

f) İşin yapılacağı/teslim edileceği yer: Malzemeler Muğla İli Bodrum, Dalaman, Fethiye, Marmaris, Milas, Seydikemer ve Ula İlçelerinde bulunan ve teknik şartname eki Yer Tespit Tablosunda belirtilen yerler ile Kızılağaç Mahallesinde bulunan EDS Merkezine montaj dahil teslim edilecektir.” düzenlemesi,

Anılan Şartname’nin 7.5.1’inci maddesinde “İsteklinin ilk ilan veya davet tarihinden geriye doğru son beş yıl içinde kesin kabul işlemleri tamamlanan mal alımlarıyla ilgili yurt içinde veya yurt dışında kamu veya özel sektörde bedel içeren tek bir sözleşme kapsamında gerçekleştirilen ihale konusu iş veya benzer işlere ilişkin olarak deneyimini gösteren belge veya teknolojik ürün deneyim belgesi sunması zorunludur. İstekli tarafından teklif edilen bedelin % 25 dan az olmamak üzere, ihale konusu iş veya benzer işlere ait tek sözleşmeye ilişkin iş deneyimini gösteren belgeler veya teknolojik ürün deneyim belgesinin sunulması gerekir.

İş ortaklığında pilot ortağın, asgari iş deneyim tutarının en az % 20'sini sağlaması gerekir. Ancak, her durumda pilot ortağın iş deneyim tutarının diğer ortaklardan her birinin iş deneyim tutarından fazla olması zorunludur. Pilot ortağın iş deneyim tutarının diğer ortaklardan her birinin iş deneyim tutarından fazla olması ve asgari iş deneyim tutarının en az %20'sini sağlaması şartıyla iş deneyim tutarının kalan kısmı diğer ortaklardan biri, birkaçı veya tamamı tarafından karşılanabilir. Pilot ortağa ait iş deneyimini gösteren belgenin yeterlik kriterini sağlaması halinde, diğer ortaklar iş deneyimini gösteren belge sunmak zorunda değildir.

İş deneyimini gösteren belge olarak teknolojik ürün deneyim belgesinin sunulması durumunda, isteklinin iş deneyimini gösteren belge tutarının asgari iş deneyim tutarına eşit olduğu kabul edilir. İş ortaklığında pilot ortağın teknolojik ürün deneyim belgesi sunması durumunda, iş deneyimini gösteren belge tutarının asgari iş deneyim tutarının hissesi oranına eşit olduğu kabul edilir ve pilot ortağın asgari iş deneyim tutarının en az %20'sini sağlaması ve diğer ortaklardan her birinin iş deneyim tutarından fazla olması koşulu aranmaz. Asgari iş deneyim tutarının kalan kısmının diğer ortaklardan biri, birkaçı veya tamamı tarafından karşılanması zorunludur.” düzenlemesi,

Aynı Şartname’nin 7.6’ncı maddesinde “Benzer iş olarak kabul edilecek işler aşağıda belirtilmiştir:

Elektronik Denetleme Sistemleri kapsamında Ortalama Hız İhlal Tespit Sistemine ilişkin yapılan işler benzer iş olarak kabul edilecektir.” düzenlemesi yer almaktadır.

Anılan Şartname’nin “EK” başlıklı maddesinde aşağıdaki tablo yer almaktadır.

Sıra No

Açıklama

Birimi

Miktarı

1

Ortalama Hız İhlal Tespit Sistemi

adet

17

2

Teknik Şartnamenin 3.Bölüm 3.1.23 üncü Maddesi Kapsamında Bedeli Karşılanacak Hususlar

adet

1

3

Kamera Kontrol/Görüntüleme ve Yönetim Sistemi/Yazılımı (Client Yazılım)

adet

1

4

Sunucu

adet

9

5

Network Video Kayıt Ünitesi (NVR)

set

1

6

Sabit Kamera

adet

34

7

B Tipi Omurga Ethernet Anahtar

adet

3

8

C Tipi Ethernet Anahtar

adet

32

9

Masaüstü Bilgisayar

adet

32

10

Masaüstü Bilgisayar Monitörü

adet

32

11

Çerçevesiz Led LCD Duvar Ekran (55'' Monitör)

adet

12

12

Çerçevesiz Led LCD Video Wall Yönetim Sistemi

set

1

13

Kabinet

adet

3

14

1 KVA Kesintisiz Güç Kaynağı

adet

32

15

10/20 KVA Kesintisiz Güç Kaynağı ve Kurulumu (30 KVA)

adet

1

16

Bina İçi ve Çevresi Yapısal Kablolama

set

1

17

Enerji Kabloları, Projelendirme ve çekimi

metre

8.000

18

Kazı İşleri ve Boru Döşenmesi için Genel Hususlar (Enerji)

metre

8.000

19

Kompozit Menhol

adet

100

20

Boru Döşenmesi (Enerji)

metre

3.000

21

Plaka Tanıma Sistemi Direk ve Sabitleme (N Tipi)

adet

32

22

Saha Dolabı

adet

32

23

Yükseltilmiş Taban (İzleme Merkezi-Sistem Odası)

metrekare

160

24

Parmak İzi ve Şifreli Geçiş Sistemi

adet

2

25

Geçiş Kontrol Yönetim Sistemi

adet

1

26

Manyetik Kapı Kilidi

adet

2

27

Kapı Açma Butonu

adet

2

28

Tek Kanat Kayar Kapı

adet

2

29

Operatör Masası

adet

17

30

Operatör Koltuğu

adet

17

31

Karbondioksit Gazlı Taşınabilir Söndürme Cihazı (Tüp)

adet

5

32

Duvar Tipi Split Klima

adet

2

33

Otomatik Masaüstü Katlama Makinası

adet

1

34

Kollu Kağıt Kesme Makinası

adet

1

35

Çok Fonksiyonlu A3 Renkli Yazıcı

adet

2

36

Renkli Yazıcı, Fotokopi Makinası, Tarayıcı

adet

15

37

Dizüstü Bilgisayar

adet

5

38

Ortam İzleme Cihazı

adet

1

39

FM200 Yangın Söndürme Sistemi (30 M2)

adet

1

40

KVM Switch

adet

13

41

Evrak İmha Makinası

adet

2

42

EDS Merkezinde Yapılacak İş ve İşlemler

adet

1

43

EDS Binası Kapalı Devre Kamera Sistemi

adet

1

44

Taşınabilir Harddisk

adet

10

45

Fiber Patch Paneller

adet

20

46

Fiber Patch Kablolar

adet

100

47

Cat6 Patch Panel

adet

10

48

Cat6 Patch Cord

adet

1.000

49

Ofis Buzdolabı

adet

2

50

Televizyon

adet

2

51

Sehpa

adet

5

52

Çöp Kovası

adet

20

53

Mantar Pano

adet

5

54

Evrak Dolabı

adet

50

55

Portatif Askılık

adet

8

56

Makam Odası Takımı ve Koltuğu

adet

1

57

Üçlü Misafir Mobilya Koltuğu

adet

2

58

Tekli Misafir Mobilya Koltuğu

adet

4

59

4'lü yonca ofis masa takımı

adet

2

60

Ofis Misafir Koltuğu

adet

12

61

Danışma Bankosu

adet

1

62

10'lu Toplantı Masası

adet

1

63

Kompakt Arşiv Sistemi

adet

1

64

Zebra Store Perde

adet

12

65

Tabela

adet

1

66

Yedekleme Ünitesi

adet

1

67

Genel Uyarıcı Levhalar Tip-2

adet

750

68

Genel Uyarıcı Levhalar Tip-3 3*4

adet

32

69

Genel Uyarıcı Levhalar Tip-3 Başüstü Tag 3*7

adet

17

70

OHİTS yatay yol işaretlemeleri (çift kompenant-Soğuk)

takım

17

71

Genel Uyarıcı Levhalar TT-29

adet

34

72

Otokorkuluk

metre

6.500

01.12.2023 tarihli ihale komisyonu kararında, ihaleye 2 isteklinin teklif verdiği, teklif bedeli (126.329.974,00 TL) yaklaşık maliyetin (126.209.509,36 TL) üzerinde olan başvuru sahibi İsbak İstanbul Bilişim ve Akıllı Kent Teknolojileri A.Ş.nin teklifinin mal alımı ihalesinde hizmet alımı kapsamında gerçekleştirilen işe ilişkin iş deneyim belgesi sunulduğundan değerlendirme dışı bırakıldığı, Ard Grup Bilişim Teknolojileri A.Ş.nin teklifinin (144.889.015,00 TL) yaklaşık maliyetin (126.209.509,36 TL) %14,80 üzerinde olması nedeniyle reddedildiği, bütün tekliflerin reddedilmesi sebebiyle ihale komisyonu tarafından ihalenin iptal edildiği görülmektedir.

Başvuru sahibi İsbak İstanbul Bilişim ve Akıllı Kent Teknolojileri A.Ş. tarafından yeterlik bilgileri tablosunda, İstanbul Büyükşehir Belediyesi Trafik Müdürlüğü’ne yapılan “2022 Yılı Akıllı Ulaşım Sistemleri ve Tünel Elektromekanik Sistemlerinin Bakım Onarımı ile Ulaşım Yönetim Merkezi, Tünel İşletim Merkezi ve Eds Kontrol Merkezinin İşletilmesi İşi, 2022/291051” işinden alınmış, işin tanımı bölümünde “İstanbul Büyükşehir Belediyesi Trafik Müdürlüğü bünyesinde hizmet veren Ulaşım Yönetim Merkezi, EDS Kontrol Merkezi, Tünel İşletim Merkezi ve bu merkezlerce kontrol edilen ve işletilen Elektronik Denetleme Sistemleri, Trafik Bilgilendirme Sistemleri (DMS-Değişken Mesaj Sistemi, DTİ-Değişken Trafik İşareti, YDS-Yarı Dinamik Bilgilendirme Sistemi, APS-Akıllı Park Sistemi, Trafik Ölçüm Sistemleri, Kamera Sistemleri ve bu sistemlere ait yazılım uygulamalarının ve internet sitelerinin periyodik bakım-onarımları ile meydana gelen arızaların giderilmesi, sistemlerin ve yazılımların hazır halde tutulması, gerekli revizyonların yapılması ve işletilmesi işleri ile İstanbul Büyükşehir Belediyesi Trafik Müdürlüğü sorumluluğunda bulunan tünel ve altgeçitlere ait kontrol sistemleri, otomasyon sistemleri, elektriksel sistemler, tünel havalandırma ve havalandırma kontrol sistemleri, aydınlatma sistemleri, yangın sistemleri, haberleşme sistemleri, trafik kontrol sistemi, kapalı devre tv sistemi, tünel radyo sistemi, kamu anons sistemi ve harici sistemlerin periyodik bakım-onarımları ile meydana gelen arızaların giderilmesi, sistemlerin hazır halde tutulması ve işletilmesi işlerinin 2022 yılı ile 2023 Yılı Ocak ve Şubat ayı içerisindeki devamlılığının sağlanması işlerini kapsar.” ifadelerine yer verilen ve belge tutarı 123.414.545,00 TL olan yüklenici iş bitirme belgesinin beyan edildiği görülmektedir.

Aktarılan mevzuat hükümlerinden, iş deneyimini gösteren belgelerin istenildiği mal alımı ihalelerinde, teknolojik ürün deneyim belgesinin ve yurt içinde veya yurt dışında kamu veya özel sektörde bedel içeren tek bir sözleşme kapsamında gerçekleştirilen ihale konusu iş veya benzer işlere ilişkin olarak, ilk ilan veya davet tarihinden geriye doğru son beş yıl içinde kesin kabul işlemleri tamamlanan mal alımlarıyla ilgili iş deneyimini gösteren belgeler ile devredilen işlerde ilk sözleşme bedelinin en az 80’inin tamamlanması şartıyla, ilk ilan veya davet tarihinden geriye doğru son beş yıl içinde kesin kabul işlemleri tamamlanan mal alımlarıyla ilgili iş deneyimini gösteren belgelerin istenilmesinin zorunlu olduğu, benzer işin ihale konusu alım veya alımın bölümleriyle nitelik ve büyüklük bakımından benzerlik gösteren, aynı veya benzer üretim usul ve tekniğiyle üretilen, teçhizat, ekipman, mali güç ve uzmanlık ile personel ve organizasyon gerekleri bakımından benzer özellik taşıyan işler olarak tanımlandığı, ayıca iş deneyimini gösteren belgelerde yer almakla birlikte ihale konusu iş veya benzer işe ilişkin olmayan işlere ait tutarların, iş deneyim tutarının belirlenmesinde değerlendirmeye alınmaması gerektiği anlaşılmıştır.

İdari Şartname’nin 2.1.(a) maddesinde itirazen şikâyete konu ihale konusu işin adının “Elektronik Denetleme Sistemi (Eds) (Montaj Dahil)” olduğu, 2.1.(e) maddesinde “Miktarı: 72 Kalem Elektronik Denetleme Sistemi İçin Gerekli Olan Malzemenin Alınması ve Montajlarının Yaptırılması” düzenlemesine yer verildiği ve 7.6’ncı maddesinde benzer iş olarak “Elektronik Denetleme Sistemleri kapsamında Ortalama Hız İhlal Tespit Sistemine ilişkin yapılan işler”in benzer iş olarak kabul edileceği görülmektedir.

Diğer yandan, benzer iş tanımının, mal alımı, hizmet alımı gibi bir ayrım yapılmaksızın genel bir ifadeyle ihale konusu iş veya işin bölümleri ile çeşitli yönlerden benzerlik taşıyan işler olarak yapıldığı, söz konusu hususun da iş deneyim belgelerindeki ihale konusu iş veya benzer işe ilişkin kısımlara ait tutarların değerlendirilmesine imkân tanıdığı, bu doğrultuda hizmet alımına ilişkin bir iş deneyim belgesi ile mal alımı ihalelerine katılımı mümkün kılacak bir yorumun, benzer iş kavramıyla hedeflenen ihale konusu işlerin bu konuda deneyim sahibi kişilere gördürülmesi amacına daha uygun olacağı, aksi durumda ihale konusu işte tecrübesi bulunan isteklilerin ihalelere katılması amacından uzaklaşılması sonucunu doğuracağı, ayrıca mal alımı ihalelerinde hizmet alımı ihalelerinden elde edilen iş deneyim belgelerinin (ihale konusu iş ve/veya idarece belirlenen benzer işe uygun olmak kaydıyla) kullanılmasını engelleyen bir hükmün de bulunmadığı anlaşılmıştır.

İdareye yapılan şikâyet başvurusu üzerine söz konusu iddia hakkında verilen cevapta; deneyime konu işin esasının var olan bir sistemin bakım-onarım ihtiyaçlarının karşılanması, arızalarının giderilmesi ve işletilmesi işi olduğu, bunun 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun “Tanımlar” başlıklı 4’üncü maddesinde yer alan “Hizmet” tanımı kapsamına girdiği ve şikâyete konu ihalenin esasını oluşturan montaj dahil mal alımı marifetiyle yeni bir sistem tesis edilmesinden öte kurulu bir sistemin devamlılığının sağlanmasının amaçlandığının görüldüğü, bu yönüyle ihalede aranan yeterlik kriterinin sağlanmadığı ifade edilmiştir.

Her ne kadar, başvuru sahibi İsbak İstanbul Bilişim ve Akıllı Kent Teknolojileri A.Ş. tarafından yeterlik bilgileri tablosunda beyan edilen hizmet alımı işinden elde edilmiş söz konusu yüklenici iş bitirme belgesine konu işin İdari Şartnamesi ve birim fiyat teklif cetveli incelendiğinde, söz konusu “2022 Yılı Akıllı Ulaşım Sistemleri ve Tünel Elektromekanik Sistemlerinin Bakım Onarımı ile Ulaşım Yönetim Merkezi, Tünel İşletim Merkezi ve Eds Kontrol Merkezinin İşletilmesi İşi, 2022/291051” hizmet alımı kapsamında birçok mal kaleminin de temini ve montaj işlerinin yapıldığı dikkate alındığında, idarece bahse konu iş deneyim belgesi kapsamında yapılan işlerden ihale konusu işe veya benzer işe uygun olan kısımların ayrıştırılarak değerlendirme yapılması gerekmekte olup idarece söz konusu ayrıştırma işlemi yapıldıktan sonra değerlendirme yapılmasının yerinde olacağı anlaşılmaktadır. Bu sebeple, başvuru sahibinin iş deneyim belgesinin değerlendirilmesine yönelik iddiasının yerinde olduğu sonucuna varılmıştır.

Diğer taraftan, Kamu İhale Genel Tebliği’nin 16.3’üncü maddesindeki açıklamalar gereğince, yaklaşık maliyetin üzerindeki tekliflerin kabul edilip edilemeyeceği hususunda tereddütler olduğu, ihale komisyonunun, yaklaşık maliyet hesaplanırken değerlendirilmeyen her hangi bir husus olup olmadığını, yaklaşık maliyet güncellenerek tespit edilmişse, güncellemenin doğru yapılıp yapılmadığını, verilen teklif fiyatlarının piyasa rayiç fiyatlarını yansıtıp yansıtmadığını sorgulayarak verilen teklifleri yaklaşık maliyete göre mukayese eder ve bütçe ödeneklerini de göz önünde bulundurarak, teklif fiyatlarını uygun bulması halinde ekonomik açıdan en avantajlı teklifi ve varsa ikinci teklifi belirlemek veya verilen teklif fiyatlarını uygun bulmaması halinde ihalenin iptaline karar vermek hususunda takdir yetkisine sahip olduğu, yaklaşık maliyetin üzerinde olmakla birlikte teklifin kabul edilebilir nitelikte görülmesi halinde idarenin ek ödeneğinin bulunması veya ilgili mali mevzuatı gereği ödenek aktarımının mümkün olması durumlarında teklifler kamu yararı ve hizmet gerekleri de dikkate alınarak kabul edilebileceği, bu durumda sorumluluğun idareye ait olduğu şeklinde açıklandığı görülmektedir.

Bahse konu ihaleye katılan 2 isteklinin de teklif bedellerinin idarece hesaplanan yaklaşık maliyetin üzerinde olduğu, başvuru sahibi İsbak İstanbul Bilişim ve Akıllı Kent Teknolojileri A.Ş.nin teklifinin yaklaşık maliyetin üzerinde olması nedeniyle değerlendirme dışı bırakılmadığı, iş deneyim belgesi gerekçesiyle değerlendirme dışı bırakıldığı, bu sebeple başvuru sahibinin, idarenin yaklaşık maliyet hesaplamasına yönelik iddiasına ilişkin herhangi bir değerlendirme yapılmasına bu aşamada gerek bulunmadığı sonucuna varılmıştır.

Öte yandan, 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun 53’üncü maddesinin (j) fıkrasının 9’uncu alt bendinde “Başvuru sahibinin iddialarının tamamında haklı bulunması halinde, Kurul kararı ile itirazen şikâyet başvuru bedelinin başvuru sahibine iadesine karar verilir. Kurul kararının başvuru sahibine bildirimini izleyen otuz gün içinde başvuru sahibinin Kuruma yazılı talebi üzerine, bu talep tarihini izleyen otuz gün içinde Kurum tarafından itirazen şikâyet başvuru bedelinin iadesi yapılır ve son ödeme tarihine kadar geçen süre için faiz işlemez. Diğer hallerde başvuru bedeli iade edilmez. Bu fıkranın (1) numaralı bendi uyarınca tahsil edilen bedel hiçbir durumda iade edilmez.” hükmü yer almaktadır.

Aktarılan Kanun hükmüne göre, başvuru sahibinin itirazen şikâyete konu iddialarının tamamında haklı bulunması halinde başvuru bedeli iadesinin söz konusu olabileceği dikkate alındığında, yukarıda yer verilen tespit ve değerlendirmeler neticesinde, başvuru sahibinin, iddialarının tamamında haklı bulunmadığı anlaşıldığından başvuru bedelinin başvuru sahibine iadesi için Kanun’un öngördüğü şekilde "başvuru sahibinin iddialarının tamamında haklı bulunması" koşulunun gerçekleşmediği, dolayısıyla 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun 53’üncü maddesinin (j) fıkrasının 9’uncu alt bendi hükmü gereğince başvuru bedelinin iadesinin mümkün bulunmadığı anlaşılmıştır.

Sonuç olarak, yukarıda mevzuata aykırılıkları belirtilen işlemlerin düzeltici işlemle giderilebilecek nitelikte işlemler olduğu tespit edildiğinden, başvuru sahibi İsbak İstanbul Bilişim ve Akıllı Kent Teknolojileri A.Ş. tarafından yeterlik bilgileri tablosunda beyan edilen hizmet alımı işinden elde edilmiş söz konusu yüklenici iş bitirme belgesi kapsamında yapılan işlerden ihale konusu işe veya benzer işe uygun olan kısımların ayrıştırılarak yeniden değerlendirme yapılması ve bu aşamadan sonraki işlemlerin mevzuata uygun olarak yeniden gerçekleştirilmesi gerekmektedir.

Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanun'un 65'inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen 30 gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere,

Anılan Kanun'un 54'üncü maddesinin onbirinci fıkrasının (b) bendi gereğince düzeltici işlem belirlenmesine,

Oybirliği ile karar verildi.