KİK Kararı: 2024/UM.I-667

KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No : 2024/020
Gündem No : 3
Karar Tarihi : 22.05.2024
Karar No : 2024/UM.I-667
Toplantıya Katılan Üyeler

BAŞVURU SAHİBİ:

Olgum İnşaat Madencilik Proje San. ve Tic. Ltd. Şti.,

İHALEYİ YAPAN İDARE:

Kastamonu Belediyesi Fen İşleri Müdürlüğü,

BAŞVURUYA KONU İHALE:

2024/259145 İhale Kayıt Numaralı “Parke Taşı ve Bordür Alım İşi” İhalesi

KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:

Kastamonu Belediyesi Fen İşleri Müdürlüğü tarafından 26.03.2024 tarihinde açık ihale usulü ile gerçekleştirilen “Parke Taşı ve Bordür Alım İşi” ihalesine ilişkin olarak Olgum İnşaat Madencilik Proje San. ve Tic. Ltd. Şti.nin 08.04.2024 tarihinde yaptığı şikâyet başvurusunun, idarenin 16.042024 tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibince 26.04.2024 tarih ve 142324 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 26.04.2024 tarihli dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunulmuştur.

Başvuruya ilişkin olarak 2024/531 sayılı itirazen şikâyet dosyası kapsamında yapılan inceleme neticesinde esas inceleme raporu tanzim edilmiştir.

KARAR:

Esas inceleme raporu ve ekleri incelendi.

İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle, sundukları belgelerin TSE Belgesi niteliğinde olmadığı gerekçesiyle tekliflerinin değerlendirme dışı bırakılmasının kamu ihale mevzuatına uygun olmadığı, İdari Şartname’nin 7.5.3.2’nci maddesinde “TSE Belgesi” ifadesinin bulunduğu, söz konusu düzenlemede hangi standart/standartların istendiğinin, hangi TSE, ISO, CE belgesinin yeterliğin tevsik edilmesi için sunulacağının net olarak belirtilmediği, İdari Şartname’nin 7.5.5’inci maddesinde yer alan “Bu Şartnamenin 7’nci maddesinde sayılan belgeler dışındaki belgeler tekliflerin değerlendirilmesinde yeterlik kriteri olarak dikkate alınmaz.” düzenlemesi gereğince yeterlik kriterlerinin yalnızca İdari Şartname’nin 7’nci maddesi kapsamında düzenlenebileceği, İdari Şartname’nin 7.5.3.2’nci maddesinde yer alan “TSE Belgesi” düzenlemesinin mevcut ihalede yeterlik değerlendirilmesinde dikkate alınacak bir madde olmaması gerektiği, ihalenin Celepciler Beton Yapı Elemanları Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi üzerinde bırakılması ile kamunun 366.250,00 TL zarara uğrayacağı iddialarına yer verilmiştir.

A) Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir.

4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun “İhaleye katılımda yeterlik kuralları” başlıklı 10’uncu maddesinde “İhaleye katılacak isteklilerden, ekonomik ve malî yeterlik ile mesleki ve teknik yeterliklerinin belirlenmesine ilişkin olarak aşağıda belirtilen bilgi ve belgeler istenebilir:

…

8. İhale konusu işin ihale dokümanında belirtilen standartlara uygunluğunu gösteren, uluslararası kurallara uygun şekilde akredite edilmiş kalite kontrol kuruluşları tarafından verilen sertifikalar,

…

İhale konusu işin niteliğine göre yukarıda belirtilen bilgi veya belgelerden hangilerinin yeterlik değerlendirmesinde kullanılacağı, ihale dokümanında ve ihale veya ön yeterliğe ilişkin ilân veya davet belgelerinde belirtilir.” hükmü,

Anılan Kanun’un “Tekliflerin değerlendirilmesi” başlıklı 37’nci maddesinde “…Bu aşamada, isteklilerin ihale konusu işi yapabilme kapasitelerini belirleyen yeterlik kriterlerine ve tekliflerin ihale dokümanında belirtilen şartlara uygun olup olmadığı ile birim fiyat teklif cetvellerinde aritmetik hata bulunup bulunmadığı incelenir. Uygun olmadığı belirlenen isteklilerin teklifleri ile birim fiyat teklif cetvellerinde aritmetik hata bulunan teklifler değerlendirme dışı bırakılır.” hükmü,

Mal Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin “Yeterliğin belirlenmesinde uyulacak ilkeler” başlıklı 26’ncı maddesinde “(1) Ekonomik ve mali yeterlik ile mesleki ve teknik yeterliğin saptanması amacıyla öngörülecek değerlendirme kriterleri ve istenecek belgeler, rekabeti engelleyecek şekilde belirlenemez.

(2)Yeterlik değerlendirmesi için istenecek belgelerin ve yeterlik değerlendirmesinde aranılacak kriterlerin, ihale veya ön yeterlik ilanı ile idari şartnamede veya ön yeterlik şartnamesinde ya da davet yazısında belirtilmesi zorunludur...” hükmü,

Anılan Yönetmelik’in “İstenecek belgeler” başlıklı 27’nci maddesinde “(1) Ekonomik ve mali yeterlik ile mesleki ve teknik yeterliğin değerlendirilmesinde kullanılmak üzere istenecek belgeler aşağıdaki esaslara göre belirlenir:

…

i) İdareler tarafından, alımın niteliği ve bu Yönetmelikteki düzenlemeler esas alınarak, istenilmesi idarenin takdirinde bulunan ekonomik ve mali yeterlik ile mesleki ve teknik yeterlik belgelerine yönelik düzenleme yapılabilir...” hükmü,

Aynı Yönetmelik’in “Belgelerin sunuluş şekli” başlıklı 29’uncu maddesinde “…(7) İhaleye katılım ve yeterlik kriterlerine ilişkin sunulan belgelerin veya bu belgelerde yer alan bilgilerin EKAP üzerinden veya kamu kurum ve kuruluşları ile kamu kurumu niteliğindeki meslek kuruluşlarının internet sayfası üzerinden temin edilebilmesi veya bu bilgilerin teyidinin yapılabilmesi durumunda, bu belgeler için belgelerin sunuluş şekline ilişkin şartlar aranmaz.

(8) Aday veya istekliler tarafından, yedinci fıkradaki koşulları taşıyan katılım ve yeterlik kriterlerine ilişkin belgeler ile Elektronik İhale Uygulama Yönetmeliğinin 21 inci maddesinin ikinci fıkrasına uygun olarak alınan geçici teminat mektubu, sunulmayacak belgeler tablosunda gerekli bilgilere yer verilmesi şartıyla başvuru veya teklif zarfında sunulmaz. Bu durumda, katılım ve yeterlik kriterleri ile geçici teminat mektubuna ilişkin değerlendirme, sunulmayacak belgeler tablosunda yer verilen bilgiler kullanılmak suretiyle EKAP veya kamu kurum ve kuruluşları ile kamu kurumu niteliğindeki meslek kuruluşlarının internet sayfası üzerinden ulaşılan bilgi ve belgeler esas alınarak yapılır. Sunulmayacak belgeler tablosunun kısmi teklife açık ihalelerde her bir kısım için, ortak girişimlerin katıldığı ihalelerde ise her bir ortak tarafından ayrı ayrı doldurulması gerekmektedir…” hükmü,

Aynı Yönetmelik’in “Kalite ve standart ile ürünlerin piyasaya arzına ilişkin belgeler” başlıklı 42’nci maddesinde “… (2) Alım konusu malın ulusal standarda veya dengi uluslararası standarda uygunluğu ve bu uygunluğu gösteren belge veya belgelere yönelik olarak ön yeterlik veya ihale dokümanında düzenleme yapılabilir. Yapılacak düzenlemede aşağıdaki hususlar esas alınır:

a) Alım konusu malın ulusal standarda veya dengi uluslararası standarda uygunluğunu gösteren belge veya belgeler, ihaleye katılımda yeterlik belgesi olarak istenebilir. Bu durumda, aday veya isteklinin teklif ettiği malın ulusal standarda veya dengi uluslararası standarda uygunluğunu gösteren belgelerden birini sunması yeterlidir.

b) İş ortaklığında ortaklardan biri tarafından teklif edilen malın ulusal standarda veya dengi uluslararası standarda uygunluğunu gösteren belge veya belgelerden birinin sunulması yeterlidir. Konsorsiyumlarda, işin uzmanlık gerektiren kısımları göz önünde bulundurularak standart belgesine yönelik düzenleme ön yeterlik şartnamesinde veya idari şartnamede her bir kısım için ayrı ayrı yapılır. Konsorsiyum ortaklarından her biri başvuruda bulunduğu veya teklif verdiği kısım için istenilen standart belgesini sunmak zorundadır…” hükmü,

Aynı Yönetmelik’in “Elektronik ihale” başlıklı 58/A maddesinde “İhaleler, e-teklif alınmak suretiyle bu maddeye uygun olarak yapılabilir.

…

(3) Bu ihalelerde, Elektronik İhale Uygulama Yönetmeliğinin ekinde bulunan “Yeterlik Bilgileri Tablosu Sunulan ve Tekliflerin Elektronik Ortamda Alındığı İhalelerde Uygulanacak Tip İdari Şartname” ve ilgili yönetmelikler ekinde bulunan diğer standart formlar kullanılır ve EKAP üzerinden gönderilmeyen teklifler kabul edilmez.

…

(8) İhale dokümanında belirtilen geçici teminat mektubu, katılım belgeleri ve yeterlik kriterleri ile fiyat dışı unsurlara ve istenilmişse teknik şartnameye cevaplar ve açıklamalara ilişkin değerlendirme, istekliler tarafından beyan edilen bilgi ve belgelerden; EKAP veya diğer kamu kurum ve kuruluşları ile kamu kurumu niteliğindeki meslek kuruluşlarının internet sayfası üzerinden sorgulanarak temin veya teyit edilebilenler için, sorgulama sonucunda elde edilen bilgiler; belirtilen yöntemle temin veya teyit edilemeyenler için ise beyan edilen bilgiler esas alınarak yapılır. Bu değerlendirme sonucunda ihalede öngörülen şartları sağlamadığı anlaşılan teklifler değerlendirme dışı bırakılır...” hükmü,

İdari Şartname’nin “İhaleye katılabilmek için gereken belgeler ve yeterlik kriterleri” başlıklı 7’nci maddesinde “...7.5.3.2. TSE Belgesi

...

7.5.4. İsteklinin teklifi kapsamında sunması gerektiği bu şartnamenin 7 nci maddesi dışındaki maddeleri ile teknik şartnamede belirtilen aşağıdaki belgeler:

{Belirtilmemiştir}

7.5.5 Bu Şartnamenin 7 nci maddesinde sayılan belgeler dışındaki belgeler tekliflerin değerlendirilmesinde yeterlik kriteri olarak dikkate alınmaz.” düzenlemesi,

Teknik Şartname’de;

“1

8 cm yüksekliğinde, normal çimentolu beton parke taşları (TS 2824 EN 1338), (Karakteristik yarmada çekme dayanımı (T) >3,6 Mpa Kırılma yükü > 250 N/ mm olmalıdır), (Her renk ve ebatta)

Teknik Tarifi: Bu malzemelerin Türk Standartlarına Uygunluk Belgesi ödeme evrakı ile birlikte istenir. Ayrıca, idaresi lüzum görmesi halinde gerekli deneyleri yaptırtır.

2

50 x 20 x 10 cm Beton bordürler (pahlı, renkli) TS 436 EN 1340 Karakteristik egilme dayanımı =>3.5 Mpa Normal çimentolu

Teknik Tarifi: Bu malzemelerin Türk Standartlarına Uygunluk Belgesi ödeme evrakı ile birlikte istenir. Ayrıca, idaresi lüzum görmesi halinde gerekli deneyleri yaptırtır.

3

75 x 30 x 15 cm Beton bordürler (pahlı, renkli) TS 436 EN 1340 Karakteristik egilme dayanımı =>3.5 Mpa Normal çimentolu

Teknik Tarifi: Bu malzemelerin Türk Standartlarına Uygunluk Belgesi ödeme evrakı ile birlikte istenir. Ayrıca, idaresi lüzum görmesi halinde gerekli deneyleri yaptırtır.

...

9

Ürünler TSE Standartlarına (TSE 2824 EN 1338/T1 - TS 436 EN 1340) uygun olmalıdır. TSE belgeleri ihale dosyasında bulunmalıdır.”

düzenlemeleri yer almıştır.

Ayrıca standart formlar arasında yer alan birim fiyat teklif cetveli standart formunda ve İdari Şartname’nin ekinde yer alan tabloda mal kaleminin adı ve kısa açıklamasının aşağıdaki şekilde olduğu görülmüştür.

“Sıra No

Açıklama

1

8 cm yüks. her renk ve ebatta normal çim. beton parke taşları (TS 2824 EN 1338)

2

50x20x10 cm normal çimentolu beton bordürler (pahlı, renkli) TS 436 EN 1340

3

75x30x15 cm normal çimentolu beton bordürler (pahlı, renkli) TS 436 EN 1340

Kastamonu Belediyesi Fen İşleri Müdürlüğü tarafından “Parke Taşı ve Bordür Alımı” ihalesine 2 isteklinin katıldığı, 04.04.2024 tarihli ihale komisyonu kararı ile T.C. Sanayi ve Teknoloji Bakanlığı Türk Standartları Enstitüsü Belgelendirme Merkezi Başkanlığı’ndan alınan bilgi doğrultusunda Olgum İnşaat Madencilik Proje San. ve Tic. Ltd. Şti.nin teklifinin İdari Şartname’nin 7.5.3.2’nci maddesi uyarınca sunduğu belgelerin TSE Belgesi yerine geçmediği gerekçesiyle değerlendirme dışı bırakıldığı, ihalenin Celepciler Beton Yapı Elemanları San. ve Tic. Ltd. Şti. üzerinde bırakılmasına karar verildiği tespit edilmiştir.

Başvuru sahibi tarafından sunulan yeterlik bilgileri tablosunun “Mesleki ve Teknik Yeterliğe İlişkin Bilgiler” bölümünün “Kalite ve Standarda İlişkin Diğer Belgeler” kısmında;

Belgenin ve Standardın Adı (Varsa Kodu)

Fabrika Üretim Kontrolünün Uygunluk Belgesi, TS 2824 EN 1338

Düzenleyen Kurum/Kuruluş, Belgenin Tarihi, Sayısı ve Geçerlik Tarihi

CPC Belgelendirme Muayene Deney Hiz. Tic. Ltd. Şti., 10.10.2023, CPC-BRD342, 10.10.2024

Belgenin ve Standardın Adı (Varsa Kodu)

Fabrika Üretim Kontrolünün Uygunluk Belgesi, TS 436 EN 1340

Düzenleyen Kurum/Kuruluş, Belgenin Tarihi, Sayısı ve Geçerlik Tarihi

CPC Belgelendirme Muayene Deney Hiz. Tic. Ltd. Şti., 10.10.2023, CPC-BRD343, 10.10.2024

beyanlarının bulunduğu görülmüştür.

İdare tarafından başvuru sahibine EKAP üzerinden gönderilen 26.03.2024 tarihli yazı ile “...beyan ettiğiniz bilgi ve belgeleri tevsik eden ve EKAP veya diğer kamu kurum ve kuruluşları ile kamu kurumu niteliğindeki meslek kuruluşlarının internet sayfası üzerinden sorgulanamayan aşağıdaki belgeleri ekleri ile birlikte, İdari Şartnamenin 7.9. maddesine uygun olarak, 27.03.2024 tarihine kadar İdaremize sunmanız gerekmektedir.

Sunulması Gereken Belgeler

...

- Kalite ve Standarda İlişkin Diğer Belgeler” hususlarının belirtildiği,

Başvuru sahibi tarafından idareye TS 2824 EN 1338 “Zemin döşemesi için beton kaplama blokları” ile TS 436 EN 1340 “Zemin döşemesi için beton bordür taşları” standartlarına ilişkin CPC Belgelendirme Muayene Deney Hizm. Tic. Ltd. Şti. tarafından düzenlenen CPC-BRD342 ve CPC-BRD343 no’lu belgelerin sunulduğu görülmüştür.

Yukarıda aktarılan mevzuat hükümleri ile İdari Şartname düzenlemelerinden, idarece ihaleye katılımda yeterlilik kriterlerinin belirlenmesi amacıyla isteklilerde aranılacak kriterler ile istenilecek belgelerin ihale ilanı ile idari şartnamede veya ön yeterlik şartnamesinde ya da davet yazısında belirtilmesinin zorunlu olduğu, istenilen belgeleri sunmayan veya yeterlilik kriterlerini sağlayamayan isteklilerin tekliflerinin ihale komisyonu tarafından değerlendirme dışı bırakılacağı anlaşılmaktadır.

Yukarıda aktarılan mevzuat hüküm ve açıklamalarından; idareler tarafından yeterlik değerlendirmesi için istenecek belgelerin ve yeterlik değerlendirilmesinde aranacak kriterlerin ihale ilanında ve idari şartnamede açıkça belirtilmesi gerektiği, teknik şartnamelerde ise ihale konusu alımların teknik kriterlerine yer verileceği, idari şartnamede yeterlik kriteri olarak belirlenmeyen, ancak sözleşmenin yürütülmesi aşamasında işin yerine getirilmesi için gerekli olduğu öngörülen mesleki ve teknik yükümlülüklere yönelik düzenlemelerin de teknik şartnamelerde yapılacağı, isteklinin teklifi kapsamında sunması gerektiği teknik şartnamede belirtilen belgeler var ise bunların idari şartnamelerin 7.5.4’üncü maddesinde açıkça belirtilmesi gerektiği, bu bağlamda İdari Şartname’nin 7.5.5’inci maddesinden de anlaşıldığı üzere idari şartnameler ile söz konusu şartnamelerin 7.5.4’üncü maddesinde sayılan belgeler dışındaki belgelerin tekliflerin değerlendirilmesinde yeterlik kriteri olarak dikkate alınmayacağı anlaşılmaktadır.

Başvuruya konu ihalede idare tarafından İdari Şartname’nin 7’nci maddesinde TSE belgesinin sunulacağına yönelik düzenlemenin yer aldığı, ancak söz konusu maddede TSE belgesi/belgelerine ilişkin bir standart numarasının ve/veya standart adının belirtilmediği görülmüştür. Teknik Şartname’de “Ürünler TSE Standartlarına (TSE 2824 EN 1338/T1 - TS 436 EN 1340) uygun olmalıdır. TSE belgeleri ihale dosyasında bulunmalıdır.” düzenlemesinin yer aldığı ve İdari Şartname’nin ekinde yer alan tablo ile birim fiyat teklif cetveli standart formunda ihale kapsamındaki kalemlerin TSE standartlarının belirtildiği görülmüş olmakla birlikte, İdari Şartname’nin 7.5.4’üncü maddesinde anılan Şartname’nin 7’nci maddesi dışındaki maddeleri ile Teknik Şartname’de belirtilen belgeler kısmının boş bırakıldığı ve aynı Şartname’nin 7.5.5’inci maddesinde İdari Şartname’nin 7’nci maddesinde sayılan belgeler dışındaki belgelerin tekliflerin değerlendirilmesinde yeterlik kriteri olarak dikkate alınmayacağının düzenlendiği, dolayısıyla incelenen ihalede TSE belgelerinin yeterlik kriteri olarak değerlendirilemeyeceği anlaşılmaktadır.

Netice itibarıyla, ihale kapsamında yeterlik kriteri olarak belirlenmeyen hususlara ilişkin belge sunulmasının ve değerlendirme yapılmasının beklenmeyeceği anlaşıldığından, idarece başvuru sahibinin teklifinin İdari Şartname’nin 7.5.3.2’nci maddesi uyarınca sunduğu belgelerin TSE Belgesi yerine geçmediği gerekçesiyle değerlendirme dışı bırakılması işleminin uygun olmadığı, başvuru sahibinin iddiasının yerinde olduğu sonucuna varılmıştır.

4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun 53’üncü maddesinde “…Başvuru sahibinin iddialarının tamamında haklı bulunması halinde, Kurul kararı ile itirazen şikâyet başvuru bedelinin başvuru sahibine iadesine karar verilir. Kurul kararının başvuru sahibine bildirimini izleyen otuz gün içinde başvuru sahibinin Kuruma yazılı talebi üzerine, bu talep tarihini izleyen otuz gün içinde Kurum tarafından itirazen şikâyet başvuru bedelinin iadesi yapılır ve son ödeme tarihine kadar geçen süre için faiz işlemez. Diğer hallerde başvuru bedeli iade edilmez.” hükmü yer almaktadır.

Başvuru sahibi tarafından 78.855,00 TL başvuru bedelinin Kurum şikâyet gelirleri hesabına yatırıldığı görülmüştür. Yapılan incelemede anılan isteklinin itirazen şikâyete konu iddiasında haklı olduğu tespit edilmiş olup, Kurul kararının başvuru sahibine bildirimini izleyen otuz gün içinde başvuru sahibinin Kamu İhale Kurumuna yazılı talebi halinde 78.855,00 TL başvuru bedelinin iadesinin gerektiği anlaşılmıştır.

B) İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Yönetmelik’in 18’inci maddesi yönünden yapılan inceleme sonucunda herhangi bir aykırılık tespit edilmemiştir.

Sonuç olarak, yukarıda belirtilen mevzuata aykırılıkların düzeltici işlemle giderilebilecek nitelikte olduğu tespit edildiğinden, başvuru sahibinin teklifinin değerlendirmeye alınması ve bu aşamadan sonraki ihale işlemlerinin mevzuata uygun olarak yeniden gerçekleştirilmesi gerekmektedir.

Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanun'un 65'inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen 30 gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere,

1. 4734 sayılı Kanunun 54'üncü maddesinin onbirinci fıkrasının (b) bendi gereğince düzeltici işlem belirlenmesine,

2. Başvuru bedelinin Kurul kararının başvuru sahibine bildirimini izleyen otuz gün içinde başvuru sahibinin Kamu İhale Kurumu’na yazılı talebi halinde iadesine,

Oybirliği ile karar verildi.