KİK Kararı: 2024/UM.I-1068

KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No : 2024/034
Gündem No : 27
Karar Tarihi : 04.09.2024
Karar No : 2024/UM.I-1068
Toplantıya Katılan Üyeler

BAŞVURU SAHİBİ:

Halil Kütükçü,

İHALEYİ YAPAN İDARE:

Büyükçekmece Belediyesi Fen İşleri Müdürlüğü,

BAŞVURUYA KONU İHALE:

2024/766497 İhale Kayıt Numaralı “Büyükçekmece İlçesi Genelinde Kullanılmak Üzere Direk ve Elektrik Malzemesi Alım İşi” İhalesi

KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:

Büyükçekmece Belediyesi Fen İşleri Müdürlüğü tarafından 09.07.2024 tarihinde açık ihale usulü ile gerçekleştirilen “Büyükçekmece İlçesi Genelinde Kullanılmak Üzere Direk ve Elektrik Malzemesi Alım İşi” ihalesine ilişkin olarak Halil Kütükçü’nün 18.07.2024 tarihinde yaptığı şikâyet başvurusunun, idarenin 18.07.2024 tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibince 25.07.2024 tarih ve 153839 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 24.07.2024 tarihli dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunulmuştur.

Başvuruya ilişkin olarak 2024/833 sayılı itirazen şikâyet dosyası kapsamında yapılan inceleme neticesinde esas inceleme raporu tanzim edilmiştir.

KARAR:

Esas inceleme raporu ve ekleri incelendi.

İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle, ihalede ekonomik açıdan en avantajlı teklifi veren Filiz Çetin’in kendi bilgileri dışında imalatçı firmadan kendilerine ait yetkili satıcı belgesini sisteme yüklemiş olduğu, bu nedenle de ihale komisyonunca tekliflerinin 4734 sayılı Kanun’un yasak fiil veya davranışlar başlıklı 17’nci maddesinin birinci fıkrasının (d) bendi kapsamında değerlendirilerek değerlendirme dışı bırakılmasına sebep olduğu, Filiz Çetin ile herhangi bir organik bağının bulunmadığı ve yetkili satıcı belgesinin kendi izinleri dışında kullanıldığı hususları dikkate alındığında, tekliflerinin değerlendirmeye alınması ve ihalenin kendileri üzerinde bırakılmasına karar verilmesi gerektiği iddialarına yer verilmiştir.

A) Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir.

4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun “Temel İlkeler” başlıklı 5’inci maddesinde “İdareler, bu Kanuna göre yapılacak ihalelerde; saydamlığı, rekabeti, eşit muameleyi, güvenirliği, gizliliği, kamuoyu denetimini, ihtiyaçların uygun şartlarla ve zamanında karşılanmasını ve kaynakların verimli kullanılmasını sağlamakla sorumludur…” hükmü,

“İhaleye katılımda yeterlik kuralları” başlıklı 10’uncu maddesinin dördüncü fıkrasında “Aşağıda belirtilen durumlardaki istekliler ihale dışı bırakılır: …

j) 17 nci maddede belirtilen yasak fiil veya davranışlarda bulundukları tespit edilen.” hükmü,

“Yasak fiil ve davranışlar” başlıklı 17’nci maddesinde “İhalelerde aşağıda belirtilen fiil veya davranışlarda bulunmak yasaktır:

a) Hile, vaat, tehdit, nüfuz kullanma, çıkar sağlama, anlaşma, irtikap, rüşvet suretiyle veya başka yollarla ihaleye ilişkin işlemlere fesat karıştırmak veya buna teşebbüs etmek. b) İsteklileri tereddüde düşürmek, katılımı engellemek, isteklilere anlaşma teklifinde bulunmak veya teşvik etmek, rekabeti veya ihale kararını etkileyecek davranışlarda bulunmak. c) Sahte belge veya sahte teminat düzenlemek, kullanmak veya bunlara teşebbüs etmek.

d) Alternatif teklif verebilme halleri dışında, ihalelerde bir istekli tarafından kendisi veya başkaları adına doğrudan veya dolaylı olarak, asaleten ya da vekaleten birden fazla teklif vermek.

e) 11 inci maddeye göre ihaleye katılamayacağı belirtildiği halde ihaleye katılmak.

Bu yasak fiil veya davranışlarda bulunanlar hakkında bu Kanunun Dördüncü Kısmında belirtilen hükümler uygulanır.” hükmü,

“İhale ilânlarında bulunması zorunlu hususlar” başlıklı 24’üncü maddesinde “İhale dokümanında belirtilmeyen hususlara ilânlarda yer verilemez. İhale ilânlarında aşağıdaki hususların belirtilmesi zorunludur:

…

e) Uygulanacak ihale usulü, ihaleye katılabilme şartları ve istenilen belgelerin neler olduğu.

f) Yeterlik değerlendirmesinde uygulanacak kriterler.” hükmü,

“İhale ve ön yeterlik dokümanının içeriği ve idari şartnamede yer alması zorunlu hususlar” başlıklı 27’nci maddesinde “İhale dokümanında; isteklilere talimatları da içeren idari şartnameler ile yaptırılacak işin projesini de kapsayan teknik şartnameler, sözleşme tasarısı ve gerekli diğer belge ve bilgiler bulunur. Ön yeterlik dokümanında ise adaylarda aranılan şartlara, ön yeterlik kriterlerine ve gerekli diğer belge ve bilgilere yer verilir.

İdari şartnamede ihale konusuna göre asgari aşağıdaki hususların belirtilmesi zorunludur:

…

e) İsteklilerde aranılan şartlar, belgeler ve yeterlik kriterleri.” hükmü,

“Bütün tekliflerin reddedilmesi ve ihalenin iptali” başlıklı 39’uncu maddesinde “İhale komisyonu kararı üzerine idare, verilmiş olan bütün teklifleri reddederek ihaleyi iptal etmekte serbesttir. İhalenin iptal edilmesi halinde bu durum bütün isteklilere derhal bildirilir. İdare bütün tekliflerin reddedilmesi nedeniyle herhangi bir yükümlülük altına girmez. Ancak, idare isteklilerin talepte bulunması halinde, ihalenin iptal edilme gerekçelerini talep eden isteklilere bildirir” hükmü,

“İhalelere katılmaktan yasaklama” başlıklı 58’inci maddesinde “17 nci maddede belirtilen fiil veya davranışlarda bulundukları tespit edilenler hakkında fiil veya davranışlarının özelliğine göre, bir yıldan az olmamak üzere iki yıla kadar, üzerine ihale yapıldığı halde mücbir sebep halleri dışında usulüne göre sözleşme yapmayanlar hakkında ise altı aydan az olmamak üzere bir yıla kadar, 2 nci ve 3 üncü maddeler ile istisna edilenler dahil bütün kamu kurum ve kuruluşlarının ihalelerine katılmaktan yasaklama kararı verilir. Katılma yasakları, ihaleyi yapan bakanlık veya ilgili veya bağlı bulunulan bakanlık, herhangi bir bakanlığın ilgili veya bağlı kuruluşu sayılmayan idarelerde bu idarelerin ihale yetkilileri, il özel idareleri ve bunlara bağlı birlik, müessese ve işletmelerde İçişleri Bakanlığı; belediyeler ve bunlara bağlı birlik, müessese ve işletmelerde ise Çevre ve Şehircilik Bakanlığı tarafından verilir.

Haklarında yasaklama kararı verilen tüzel kişilerin şahıs şirketi olması halinde şirket ortaklarının tamamı hakkında, sermaye şirketi olması halinde ise sermayesinin yarısından fazlasına sahip olan gerçek veya tüzel kişi ortaklar hakkında birinci fıkra hükmüne göre yasaklama kararı verilir. Haklarında yasaklama kararı verilenlerin gerçek veya tüzel kişi olması durumuna göre; ayrıca bir şahıs şirketinde ortak olmaları halinde bu şahıs şirketi hakkında da, sermaye şirketinde ortak olmaları halinde ise sermayesinin yarısından fazlasına sahip olmaları kaydıyla bu sermaye şirketi hakkında da aynı şekilde yasaklama kararı verilir…” hükmü yer almaktadır.

Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin “Yeterliğin belirlenmesinde uyulacak ilkeler” başlıklı 28’inci maddesinin ikinci fıkrasında “Yeterlik değerlendirmesi için istenecek belgelerin ve yeterlik değerlendirmesinde aranılacak kriterlerin, ihale veya ön yeterlik ilanı ile idari şartnamede veya ön yeterlik şartnamesinde ya da davet yazısında belirtilmesi zorunludur.” hükmü yer almaktadır.

İhale İlanı’nın 4.3.3’üncü maddesinde “İsteklinin teklifi kapsamında sunması gerektiği İdari Şartnamenin 7’nci maddesi dışındaki maddeleri ile teknik şartnamede belirtilen aşağıdaki belgeler:

Sözleşme/Yetkili Satıcı Belgesi/Bayilik Belgesi” düzenlemesi yer almaktadır.

İdari Şartname’nin “İhaleye katılabilmek için gereken belgeler ve yeterlik kriterleri” başlıklı 7’nci maddesinde “7.1. İsteklilerin ihaleye katılabilmeleri için aşağıda sayılan belgeler ve yeterlik kriterleri ile fiyat dışı unsurlara ilişkin bilgileri e-teklifleri kapsamında beyan etmeleri gerekmektedir.

…

7.5.4. İsteklinin teklifi kapsamında sunması gerektiği bu şartnamenin 7 nci maddesi dışındaki maddeleri ile teknik şartnamede belirtilen aşağıdaki belgeler:

Belge Adı

Açıklama

Ortak Girişimlerde

Sözleşme/Yetkili Satıcı Belgesi/Bayilik Belgesi

Teklif verecek kişinin başka bir kişiye ait TEDAŞ Onaylı TİP Projesini kullanması halinde (Sözleşme/Yetkili Satıcı/Bayilik vb.) Sözleşme/Yetkili Satıcı Belgesi/Bayilik Belgesine ait ayırt edici tarih ve/veya sayı Yeterlik Bilgileri Tablosunun ilgili satırında beyan edilecektir.

Tek ortağın sunması yeterlidir.

7.5.5 Bu Şartnamenin 7 nci maddesinde sayılan belgeler dışındaki belgeler tekliflerin değerlendirilmesinde yeterlik kriteri olarak dikkate alınmaz. ” düzenlemesi,

“Tekliflerin sunulma şekli” başlıklı 22’nci maddesinde “22.1. e-teklifler istekliler tarafından EKAP üzerinden, yalnızca teklif mektubu ve ekleri doldurularak hazırlandıktan sonra e-imza ile imzalanarak ihale tarih ve saatine kadar gönderilir. Ortak girişimlerde e-teklifin ortakların tamamı tarafından e-imza ile imzalanması zorunludur. Teklife ilişkin e-anahtar, e-teklif ile birlikte ihale tarih ve saatine kadar EKAP üzerinden gönderilir.

22.2. Yeterlik bilgileri tablosunda ihaleye katılabilmek için gereken belgeler ve yeterlik kriterleri ile fiyat dışı unsurlar, teknik şartnameye cevaplar ve açıklamalar standart formunda ise açıklama istenen teknik özellikler için ayrı satırlar açılmış olup, istekliye ait hangi belgeler esas alınarak ihaleye katılım sağlanmış ise o belgelere ilişkin tarih, sayı, yevmiye numarası gibi bilgiler ile istenen kriterlere ve açıklamalara ilişkin belgelerde yer alan gerekli bilgiler eksiksiz olarak açık ve anlaşılır bir şekilde belirtilmek suretiyle ekli standart formalara uygun şekilde doldurulacaktır. Yabancı istekli tarafından ihaleye teklif verilmesi halinde, bu şartnamede istenilen belgelere veya isteklinin kendi ülkesindeki mevzuat uyarınca düzenlenmiş olan dengi belgelere ilişkin bilgilerin beyan edilmesi gerekir …” düzenlemesi,

“Tekliflerin değerlendirilmesi” başlıklı 31’inci maddesinde “31.3. İhale dokümanında belirtilen geçici teminat mektubu, katılım belgeleri ve yeterlik kriterleri ile fiyat dışı unsurlara ve istenilmişse teknik şartnameye cevaplar ve açıklamalara ilişkin değerlendirme, istekliler tarafından beyan edilen bilgi ve belgelerden; EKAP veya diğer kamu kurum ve kuruluşları ile kamu kurumu niteliğindeki meslek kuruluşlarının internet sayfası üzerinden sorgulanarak temin veya teyit edilebilenler için, sorgulama sonucunda elde edilen bilgiler; belirtilen yöntemle temin veya teyit edilemeyenler için ise beyan edilen bilgiler esas alınarak yapılır. Yeterlik sertifikası üzerinden yeterlik tespiti yapılan ihalelerde ise, ihale dokümanında belirtilen katılım belgeleri ve yeterlik kriterleri ile fiyat dışı unsurlara ilişkin değerlendirme, yeterlik sertifikası kapsamındaki geçerlik süresi dolan belgeler dahil yeterlik sertifikası üzerindeki bilgiler; yeterlik sertifikası üzerinden değerlendirme yapılamayan her belge veya kriter için ise yeterlik bilgileri tablosunda istekliler tarafından beyan edilen bilgi ve belgeler esas alınarak yapılır.

…

31.8. Yapılan değerlendirme sonucunda, ihalede öngörülen şartları sağlamadığı anlaşılan veya yeterlik sertifikasının geçerlik süresi ihale tarihinden önce dolan teklifler değerlendirme dışı bırakılarak EKAP üzerinden Uygun Olmayan e-Teklif Kontrol Tutanağı düzenlenir ve değerlendirme dışı bırakma işleminin gerekçeleri belirtilir.” düzenlemesi,

“İhalenin karara bağlanması” başlıklı 36’ncı maddesinde “36 - İhalenin karara bağlanması 36.1. Aşırı düşük tekliflerin açıklama istenmeksizin reddedileceği ya da diğer tekliflere veya yaklaşık maliyete göre aşırı düşük tekliflerin bulunmadığı ihalelerde, geçerli tekliflerden ekonomik açıdan en avantajlı birinci ve ikinci teklif olması öngörülen teklif sahiplerine; yeterlik bilgileri tablosunda beyan ettikleri bilgi ve belgelerden EKAP veya diğer kamu kurum ve kuruluşları ile kamu kurumu niteliğindeki meslek kuruluşlarının internet sayfası üzerinden sorgulanamayanlar ile teknik şartnameye cevaplar ve açıklamalara ilişkin tevsik edici belgeleri sunmaları, ayrıca ihale dokümanında öngörülmesi halinde numune/demonstrasyon işlemlerine ilişkin ürün örneklerini vermeleri/kurulumlarını yapmaları için makul bir süre verilir. Beyan edilen bilgi/belgeler ve teknik şartnameye cevaplar ve açıklamalara ilişkin tevsik edici belgeleri sunmayan istekliler ile numune ve/veya demonstrasyon işlemlerine ilişkin yükümlülüklerini yerine getirmeyen isteklilerin teklifleri değerlendirme dışı bırakılarak geçici teminatları gelir kaydedilir, sunduğu belgeler ile katılım ve yeterlik kriterlerine ilişkin şartları sağlayamayan istekliler ile numune ve/veya demonstrasyon değerlendirmesi başarısız sonuçlanan isteklilerin teklifleri ise değerlendirme dışı bırakılır. Bu işlemlere ekonomik açıdan en avantajlı birinci ve belirlenecek ise ikinci teklif sahibi tespit edilene kadar devam edilir.

36.1.1. Aşırı düşük teklif sorgulamasının yapıldığı ihalelerde, aşırı düşük teklif sahibi tüm isteklilerden; aşırı düşük teklif açıklamaları ile birlikte yeterlik bilgileri tablosunda beyan ettikleri bilgi ve belgelerden EKAP veya diğer kamu kurum ve kuruluşları ile kamu kurumu niteliğindeki meslek kuruluşlarının internet sayfası üzerinden sorgulanamayanlar ile teknik şartnameye cevaplar ve açıklamalara ilişkin tevsik edici belgeleri sunmaları ve ihale dokümanında öngörülmesi halinde numune/demonstrasyon işlemlerine ilişkin ürün örneklerini vermeleri/kurulumlarını yapmaları istenir. Beyan edilen bilgi/belgeler ve teknik şartnameye cevaplar ve açıklamalara ilişkin tevsik edici belgeleri sunmayan istekliler ile numune ve/veya demonstrasyon işlemlerine ilişkin yükümlülüklerini yerine getirmeyen veya aşırı düşük teklif açıklaması sunmayan isteklilerin teklifleri değerlendirme dışı bırakılır. Sunulan bilgi ve belgeler ile aşırı düşük teklif açıklamaları çerçevesinde, yeterlik bilgileri tablosunda beyan edilen katılım ve yeterlik kriterlerine ilişkin şartları sağlamadığı anlaşılan veya numune ve/veya demonstrasyon değerlendirmesi başarısız sonuçlanan isteklilerin teklifleri değerlendirme dışı bırakılır. Yeterlik bilgileri tablosunda beyan edilen katılım ve yeterlik kriterlerine ilişkin şartları sağladığı anlaşılan ve numune ve/veya demonstrasyon değerlendirmesi uygun görülen isteklilerin aşırı düşük teklif açıklamaları incelenir ve açıklamaları uygun görülmeyenlerin teklifleri reddedilir. Aşırı düşük tüm tekliflerin değerlendirme dışı bırakılması veya reddedilmesi halinde, teklif fiyatı aşırı düşük bulunmayan ekonomik açıdan en avantajlı birinci ve ikinci teklif olması öngörülen teklif sahiplerine ilişkin olarak 36.1. inci maddedeki esaslar çerçevesinde değerlendirme yapılır. Aşırı düşük teklifler arasından geçerli en az iki teklif kalması ve bu tekliflerin ekonomik açıdan en avantajlı birinci ve ikinci teklif olarak belirlenmesinin öngörülmesi halinde, yeterlik bilgileri tablosunda beyan edilen bilgi ve belgeler ile teknik şartnameye cevaplar ve açıklamalara ilişkin tevsik edici belgeleri sunmaları veya ihale dokümanında öngörülmesi halinde numune/demonstrasyon işlemlerine ilişkin ürün örneklerini vermeleri/kurulumlarını yapmaları yeniden istenmeksizin ihale işlemlerine devam edilir. Aşırı düşük teklifler arasından tek geçerli teklif kalması ve bu teklif sahibinin ekonomik açıdan en avantajlı teklif olarak belirlenmesinin öngörülmesi halinde bu istekliden yeterlik bilgileri tablosunda beyan edilen bilgi ve belgeler ile teknik şartnameye cevaplar ve açıklamalara ilişkin tevsik edici belgeleri sunması veya ihale dokümanında öngörülmesi halinde numune/demonstrasyon işlemlerine ilişkin ürün örneklerini vermesi/kurulumlarını yapması yeniden istenmez. İhalede ayrıca ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif sahibinin belirlenmesinin öngörülmesi halinde ise, bu isteklinin tespitinde 36.1. inci maddedeki esaslar uygulanarak ihale işlemlerine devam edilir. Bu işlemlere, ekonomik açıdan en avantajlı birinci ve belirlenecek ise ikinci teklif sahibi tespit edilinceye kadar devam edilir.

36.2. İstekliler tarafından beyan edilen bilgiler ile sorgulama sonucu edinilen ya da bu bilgileri tevsik etmek amacıyla sunulan belgelerde yer alan bilgiler arasında farklılık bulunması durumunda; ihalede öngörülen şartların sağlanması kaydıyla tekliflerin geçerliliği etkilenmez ancak ihalede öngörülen şartların sağlanamadığının anlaşılması durumunda, bu isteklilerin teklifleri değerlendirme dışı bırakılır. Ancak ihale tarihinden sonra yeterlik sertifikası kapsamındaki belgelere ilişkin şartların değişmesi halinde, isteklinin buna ilişkin belgeleri derhal sunması zorunlu olup, bu durumda ihalede öngörülen şartların sağlanmadığının anlaşılması halinde teklif değerlendirme dışı bırakılır.” düzenlemesi yer almaktadır.

Yapılan incelemede, ihale konusu işin “Büyükçekmece İlçesi Genelinde Kullanılmak Üzere Direk ve Elektrik Malzemesi Alım” işi olduğu, 09.07.2024 tarihinde yapılan ihaleye 3 isteklinin katıldığı, 11.07.2024 tarihli ihale komisyonu kararı ile bütün tekliflerin reddedilerek ihalenin iptaline karar verildiği, aynı tarihte isteklilere EKAP üzerinde tebliğ edilen iptal kararı incelendiğinde, ihalenin iptal gerekçesinin “…DECOİZ Dekoratif Aydınlatma Pazarlama San. ve Tic. A.Ş tarafından Halil KÜTÜKÇÜ adına düzenlenen Yetkili Satıcı Belgesinin Halil KÜTÜKÇÜ'nün e-teklifi kapsamında beyan ettiği, Halil KÜTÜKÇÜ adına düzenlenen aynı Yetkili Satıcı Belgesinin diğer istekli Filiz ÇETİN'in e-teklifi kapsamında beyan etmesinden dolayı aralarında organik bağ dışında temsilcilik ilişkisi (fiili bağ) ortaya çıktığından, fiyat rekabetinin ve tekliflerin gizliliğinin ortadan kalkması sonucunu doğurduğu ve bu kapsamda 4734 Sayılı Kamu İhale Kanunu’nun "Temel İlkeler" başlıklı 5’inci maddesinin birinci fıkrasında sayılan hususların sağlanması için İhale Komisyonunca bu 2 (iki) isteklinin teklifleri aynı Kanununun "Yasak fiil veya davranışlar" başlıklı 17.maddesinin birinci fıkrasının (d) bendi kapsamında değerlendirilerek değerlendirme dışı bırakılmıştır.

ARFERAS Müh. Elektrik Otomasyon San.ve Tic. Ltd. Şti'nin teklifi incelendiğinde Kamu İhale Genel Tebliği’nin “Yaklaşık Maliyetin Üzerindeki Teklifler” başlıklı 16.3 maddesi gereği İhale Komisyonumuzca yaklaşık maliyet ile ilgili hususlar sorgulanmış olup bu 1 (bir) isteklinin vermiş olduğu teklif yaklaşık maliyetin üzerinde olduğundan ekonomik açıdan avantajlı teklif olarak belirlenmemiştir.

Sonuç olarak; İhale Komisyonu, anılan mevzuat hükümleri gereğince ihalelerde bir istekli tarafından kendisi veya başkaları adına doğrudan veya dolaylı olarak, asaleten ya da vekaleten birden fazla teklif verilmesi yasak fiil ve davranışlar olarak belirtilmiş olduğundan 1.istekli Filiz ÇETİN ve 2.istekli Halil KÜTÜKÇÜ firmalarının yukarıda bahsi geçen yasak fiil veya davranışlarda bulunduğu tespit edildiğinden dolayı haklarında 4734 Sayılı Kamu İhale Kanununun Dördüncü Kısım "İhalelere katılmaktan yasaklama" başlıklı 58.Maddesinde belirtilen hükümlerin uygulanmasına ve geçerli teklif sunan başka istekli olmaması nedeniyle ihalenin iptaline
Oybirliği ile karar vermiştir.” şeklinde olduğu görülmüştür.

Yukarıda yer verilen mevzuat hükümleri ve doküman düzenlemelerinden, ihale ilanı ve dokümanında tekliflerin elektronik ortamda alınacağının belirtildiği ihalelerde, e-tekliflerin EKAP üzerinden, yalnızca teklif mektubu ve ekleri doldurularak hazırlandıktan sonra e-imza ile imzalanarak gönderileceği, katılım ve yeterlik kriterlerine ilişkin olarak istekliler tarafından herhangi bir belge sunulmayacağı, bu kapsamda; tekliflerin ihale dokümanında yer alan "Yeterlik Bilgileri Tablosu" doldurulmak suretiyle sunulması gerektiği, buna göre istekliye ait hangi belgeler esas alınarak ihaleye katılım sağlanmış ise o belgelere ilişkin tarih, sayı, yevmiye numarası gibi bilgiler ile istenen kriterlere ilişkin belgelerde yer alan gerekli bilgilerin eksiksiz olarak açık ve anlaşılır bir şekilde belirtilmek suretiyle Yeterlik Bilgileri Tablosu’nun doldurulması gerektiği, ihaleye katılım ve yeterlik kriterleri ile fiyat dışı unsurlara ilişkin değerlendirmenin de teklif mektubu ekinde yer alan Yeterlik Bilgileri Tablosu’nda istekli tarafından beyan edilen bilgiler üzerinden yapılacağı,

Geçerli tekliflerden ekonomik açıdan en avantajlı birinci ve ikinci teklif olması öngörülen teklif sahiplerine, Yeterlik Bilgileri Tablosu’nda beyan ettikleri bilgi ve belgelerden, EKAP veya diğer kamu kurum ve kuruluşları ile kamu kurumu niteliğindeki meslek kuruluşlarının internet sayfası üzerinden sorgulanamayanlara ilişkin tevsik edici belgeleri ve bunların eklerini, belgelerin sunuluş şekline uygun olarak sunmaları için makul bir süre verileceği, sunduğu belgeler ile katılım ve yeterlik kriterlerine ilişkin şartları sağlamayan isteklilerin tekliflerinin değerlendirme dışı bırakılacağı,

İsteklilerin Yeterlik Bilgileri Tablosu’nda beyan ettikleri bilgi ve belgelerden, EKAP veya diğer kamu kurum ve kuruluşları ile kamu kurumu niteliğindeki meslek kuruluşlarının internet siteleri üzerinden sorgulanamayanların değerlendirmesinin ise yine ilk olarak isteklinin beyanı üzerinden yapılması gerektiği, daha sonra ekonomik açıdan en avantajlı birinci ve ikinci teklif olması öngörülen isteklilerin elektronik ortamda sorgulanamayan yeterlik belgelerinin idare tarafından belgelerin sunuluş şekline uygun olarak sunulmasının istenileceği, söz konusu beyanın doğruluğu ve sunulan belgelerin uygunluğu ile ilgili değerlendirmenin bu aşamada yapılması gerektiği anlaşılmaktadır.

İdarece ihale işlem dosyası kapsamında gönderilen bilgi ve belgeler incelendiğinde, başvuruya konu ihalenin tekliflerin elektronik ortamda alındığı bir ihale olduğu, İdari Şartname’nin 7.5.4’üncü maddesinde yer alan düzenleme uyarınca, isteklilerin Sözleşme/Yetkili Satıcı Belgesi/Bayilik Belgesine ait ayırt edici tarih ve/veya sayısının Yeterlik Bilgileri Tablosu’nun ilgili satırında beyan etmeleri gerektiği anlaşılmıştır.

Bu çerçevede, ihaleye teklif veren isteklilerden Filiz Çetin tarafından Yeterlik Bilgileri Tablosu’nda beyan edilen ve yüklenilen yetkili satıcı belgesinin 01.07.2024 tarihli ve DCZ-24/0161 sayı numaralı DECOİZ Dekoratif Aydınlatma Pazarlama San. ve Tic. A.Ş. tarafından Halil Kütükçü adına düzenlenen yetkili satıcı belgesi olduğu, ihaleye teklif veren istekliklerden başvuru sahibi Halil Kütükçü tarafından da aynı yetkili satıcı belgesinin beyan edildiği ve yüklendiği tespit edilmiştir.

Yapılan incelemede, ihaleye teklif veren isteklilerden Filiz Çetin tarafından sunulan birim fiyat teklif mektubunda adresin “Yeşilköy Mahallesi Kazım Silivrili Sokak 34149 Bakırköy/İstanbul” olarak belirtildiği, istekliye ait yeterlik bilgileri tablosunda “Teminata İlişkin Bilgiler” kısmının nakit teminatlar bölümünde “881367-100-00001_Dekont.pdf” şeklinde beyanda bulunulduğu ve Halkbank A.Ş Büyükçekmece Şubesi tarafından düzenlenen ilgili dekontun yüklendiği, EKAP üzerinden yapılan sorgulamada ihale dokümanın Filiz Çetin tarafından 29.06.2024 tarihinde 151.135.94.86 IP adresi üzerinden indirildiği, teklifin ise anılan kişi tarafından 04.07.2024 tarihinde 46.106.245.20 IP adresi üzerinden gönderildiği,

İhaleye teklif veren başvuru sahibi Halil Kütükçü tarafından sunulan birim fiyat teklif mektubunda adresin “Cumhuriyet Mahallesi Ömür 2 Sokak C/2 Blok No:28 D:4 Büyükçekmece İstanbul” olarak belirtildiği, istekliye ait yeterlik bilgileri tablosunda “Teminata İlişkin Bilgiler” kısmının “Geçici Teminat Mektubunun Ayırt Edici Numarası/Takasbank Referans Numarası” bölümünde elektronik geçici teminat mektubunun ayırt edici numaranın “M101012441990169R” olduğu, beyan edilen elektronik geçici teminat mektubunun ayırt edici numarasının EKAP üzerinden teyidi neticesinde söz konusu teminat mektubunun 03.07.2024 tarihinde Halkbank A.Ş Elmadağ Şubesi tarafından düzenlendiği, ayrıca EKAP üzerinden yapılan sorgulamada ihale dokümanın Halil Kütükçü tarafından 20.06.2024 tarihinde 45.156.29.140 IP adresi üzerinden indirildiği, teklifin ise anılan kişi tarafından 06.07.2024 tarihinde 149.140.122.202 IP adresi üzerinden gönderildiği görülmüştür.

Diğer taraftan, Filiz Çetin tarafından 19.07.2024 tarihli dilekçe ile idareye yapılan şikâyet başvurusu incelendiğinde, ihaleye teklif veren Halil Kütükçü’yü tanımadıkları ve aralarında herhangi bir alışveriş veya bir anlaşma bulunmadığı, bahse konu olan yetkili satıcı belgesinin DECOİZ firması tarafından kendilerine sehven yollandığı ve daha önce böyle bir olay gerçekleşmediği için kontrol edilmeden sisteme sehven yüklendiği, DECOİZ firması tarafından kendileri adına düzenlenmiş yetkili satıcı belgesinin mevcut olduğu ve şikâyet dilekçesi ekinde bu belgeyi sunduklarının ifade edildiği görülmüştür.

Decoiz Dekoratif Aydınlatma Pazarlama San. ve Tic. A.Ş.ne 31.07.2024 tarihli ve 57180 sayılı yazımız ile ihaleye teklif veren isteklilerden Halil Kütükçü ile Filiz Çetin’e şirketleri tarafından yetkili satıcı belgesi düzenlenip düzenlenmediği, düzenlediyse düzenlenen yetkili satıcı belgelerinin hangileri olduğu ve bu belgelerin isteklilere ne şekilde gönderildiği ile ilgili olarak bilgi talep edilmiş olup, anılan şirket tarafından Kurumumuza iletilen 28.08.2024 tarihli ve 1224 sayılı yazıda “Konu isteğiniz için araştırma yapıldı bizde konuyu araştırınca detayına yeni vakıf olduk, 2 firma bizden ilgili ihale için şartname yollamış fiyatı talepte bulunmuş ve fiyat teklifi gönderilmiştir.

İlgili fiyat teklifi sonrası firmalar ihale için belgeleri istemiş öncelikle telefon ile görüşülmüş ve farklı günlerde whatsapp ile 2 firmaya da ayrı gün ve saatte yollanmıştır.

Ve belgelerin aslı kargo ile 2 firmaya gönderilmiştir.

Fakat sekretaryadan Filiz Çetin firmasına yetki belgesi whatsapp ile yollanırken sehven hata yaparak Halil Kütükçü belgesi gönderilmiş ve yanlış giden dosya kontrol edilmemiş hata fark edilmemiştir.

Belgelerin asılları doğru şekilde 2 firmaya adreslerine ayrı ayrı kargo yapılmıştır.

Filiz Çetin firmasından belgeyi alan firmadaki personelde tecrübesizliği diyelim bu yanlış belgeyi kontrol etmeden yüklemesi sebebi ile ihaleden elenmiştir.

Filiz Çetin elenmesi sonucu ilgili firma sahibi veya yetkilisi sekretaryadaki arkadaşları arayarak ihaleden hataları sonucu elendiğini ve tazminat davası açacaklarını belirtip ilgili personeli telefonda kızgınlık ile tehdit etmiştir.

İlgili personelimiz hatadan korkması sebebi ile bize bu durumu bildirmemiştir.

İlgili Posta ile gelen belgenizde hatası ortaya çıkmasını istememesi sebebi ile tarafımıza bildirilmemiştir.

Konu belgeniz araştırması yapılınca maalesef ki bu vahim hatalar silsilesi sonucuna ulaştık.

İlgili personel hakkında tutanak tutulmuş tazminatsız iş akdi bugün fesih edilmiştir.

İlgili büyük vahim hata firmamız personeli tarafından yapılmış bu konuda özür diler bize bu konuyu bildiriminiz ile açıklığa kavuşturma fırsatı verdiğiniz için teşekkür ederiz.” ifadelerine yer verildiği görülmüştür.

Yukarıda yer verilen mevzuat hükümlerine göre alternatif teklif verebilme halleri dışında ihalelerde bir istekli tarafından kendisi veya başkaları adına doğrudan veya dolaylı olarak, asaleten ya da vekaleten birden fazla teklif vermek şeklindeki davranışların yasak fiil ve davranışlar olarak sayıldığı, söz konusu durumların tespiti halinde isteklilerin değerlendirme dışı bırakılacağı ve ihalelere katılıma ilişkin yasaklanma yaptırımının uygulanacağı hüküm altına alınmıştır. Bu yasağın amacının ihalede serbest bir rekabet ortamının bulunmasını sağlamak ve sözleşme fiyatının oluşması aşamasında herhangi iki hukuk kişisinin birbirlerinin teklifinden haberdar olarak danışıklı hareket etmelerini önlemek olduğu anlaşılmaktadır.

Ayrıca anılan Kanun'un 58'inci maddesinde ilgili Kanun'un 17'nci maddesinde belirtilen fiil veya davranışlarda bulundukları tespit edilenler hakkında fiil veya davranışlarının özelliğine göre, bir yıldan az olmamak üzere iki yıla kadar, 2 ve 3'üncü maddeler ile istisna edilenler dahil bütün kamu kurum ve kuruluşlarının ihalelerine katılmaktan yasaklama kararı verileceği hükme bağlanmıştır.

Yukarıda yer verilen tespitler çerçevesinde, ihaleye katılan isteklilerden Filiz Çetin ile Halil Kütükçü’nün adreslerinin, EKAP üzerinden ihale dokümanı indiren kişi ve IP adreslerinin, teklifi gönderen kişi ve IP adreslerinin ve teminatlarının farklı olduğu, başvuru sahibinin anılan yetkili satıcı belgesinin kendi izni olmadan iradesi dışında başka bir istekli tarafından kullanılmış olduğuna ilişkin beyanının bulunduğu, Filiz Çetin tarafından idareye yapılan şikâyet başvurusu dilekçesinde ise bahse konu olan yetkili satıcı belgesinin DECOİZ firması tarafından kendilerine sehven yollandığı şeklinde beyanının bulunduğu, Decoiz Dekoratif Aydınlatma Pazarlama San. ve Tic. A.Ş tarafından Kurumuza iletilen yazıda da Filiz Çetin’e sehven Halil Kütükçü adına düzenlenen yetkili satıcı belgesinin gönderildiğinin ifade edildiği dikkate alındığında, her iki istekli tarafından da aynı yetkili satıcı belgesinin beyan edilmiş olmasının, bu istekliler arasında organik bağ bulunduğuna ilişkin kuvvetli karine oluşturacak nitelik taşımadığı değerlendirildiğinden, başvuru sahibinin iddiasının yerinde olduğu sonucuna ulaşılmıştır.

Diğer taraftan, 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun 53’üncü maddesinin (j) fıkrasının 9’uncu alt bendinde “Başvuru sahibinin iddialarının tamamında haklı bulunması halinde, Kurul kararı ile itirazen şikâyet başvuru bedelinin başvuru sahibine iadesine karar verilir. Kurul kararının başvuru sahibine bildirimini izleyen otuz gün içinde başvuru sahibinin Kuruma yazılı talebi üzerine, bu talep tarihini izleyen otuz gün içinde Kurum tarafından itirazen şikâyet başvuru bedelinin iadesi yapılır ve son ödeme tarihine kadar geçen süre için faiz işlemez. Diğer hallerde başvuru bedeli iade edilmez. Bu fıkranın (1) numaralı bendi uyarınca tahsil edilen bedel hiçbir durumda iade edilmez.” hükmü yer almaktadır.

Başvuru sahibi tarafından 78.855,00 TL başvuru bedelinin Kurum şikâyet gelirleri hesabına yatırıldığı görülmüştür. Yapılan incelemede anılan isteklinin itirazen şikâyete konu tüm iddialarında haklı olduğu tespit edilmiş olup, Kurul kararının başvuru sahibine bildirimini izleyen otuz gün içinde başvuru sahibinin Kamu İhale Kurumu’na yazılı talebi halinde 78.855,00 TL’lik başvuru bedelinin iadesinin gerektiği anlaşılmıştır.

B) İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Yönetmelik’in 18’inci maddesi yönünden yapılan inceleme sonucunda herhangi bir aykırılık tespit edilmemiştir.

Sonuç olarak, yukarıda mevzuata aykırılıkları belirtilen işlemlerin düzeltici işlemle giderilebilecek nitelikte işlemler olduğu tespit edildiğinden, Halil Kütükçü’nün teklifinin değerlendirmeye alınması ve bu aşamadan sonraki işlemlerin mevzuata uygun olarak yeniden gerçekleştirilmesi gerekmektedir.

Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanun'un 65'inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen otuz gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere,

1. 4734 sayılı Kanunun 54’üncü maddesinin onbirinci fıkrasının (b) bendi gereğince düzeltici işlem belirlenmesine,

2. Başvuru bedelinin, Kurul kararının başvuru sahibine bildirimini izleyen otuz gün içinde başvuru sahibinin Kamu İhale Kurumu’na yazılı talebi halinde iadesine,

Oybirliği ile karar verildi.