KİK Kararı: 2024/UH.II-886

KAMU İHALE KURULU KARARI
Toplantı No : 2024/027
Gündem No : 34
Karar Tarihi : 10.07.2024
Karar No : 2024/UH.II-886
Toplantıya Katılan Üyeler

BAŞVURU SAHİBİ:

Enkonet Teknoloji A.Ş.,

İHALEYİ YAPAN İDARE:

İstanbul Bilişim ve Akıllı Kent Teknolojileri A.Ş. (İSBAK)

BAŞVURUYA KONU İHALE:

2024/555370 İhale Kayıt Numaralı “Trafik İzleme, Kontrol ve Denetleme Elektronik Sistemleri Bakım, Onarım, İşletme ve Yönetim Hizmeti Alımı” İhalesi

KURUMCA YAPILAN İNCELEME:

İstanbul Bilişim ve Akıllı Kent Teknolojileri A.Ş. (İSBAK) tarafından 03.06.2024 tarihinde açık ihale usulü ile gerçekleştirilen “Trafik İzleme, Kontrol ve Denetleme Elektronik Sistemleri Bakım, Onarım, İşletme ve Yönetim Hizmeti Alımı” ihalesine ilişkin olarak Enkonet Teknoloji A.Ş. tarafından 14.06.2024 tarih ve 149470 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 14.06.2024 tarihli dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunulmuştur.

Başvuruya ilişkin olarak 2024/709 sayılı şikâyet dosyası kapsamında yapılan inceleme neticesinde esas inceleme raporu tanzim edilmiştir.

KARAR:

Esas inceleme raporu ve ekleri incelendi:

İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle; idarece alınan ilk ihale komisyonu kararında tekliflerinin sunmuş oldukları 3 adet iş deneyim belgesinin benzer işe uygun olmadığı gerekçesiyle değerlendirme dışı bırakıldığı, bahse konu iş deneyim belgelerinin termal kamera sistem alımı, kurulumu ve montajı yapılarak çalışır vaziyette teslimi ve bakımı işlerini kapsadığı, bir başka ifadeyle İdari Şartname’de yer alan benzer iş tanımında “kamera ve görüntü sistemleri satış ve montaj işleri”nin de bulunduğu dikkate alındığında iş deneyim belgelerinin benzer iş tanımına uygun olduğunun anlaşılacağı, tekliflerinin geçerli olduğu iddiasıyla taraflarınca idareye şikayet başvurusunda bulunulduğu, bunun üzerine idare tarafından özetle ihale dokümanındaki benzer iş tanımının bu aşamada değiştirilmesinin mümkün olmadığı gerekçe gösterilerek ihalenin iptal edildiği, bu bağlamda idarenin iptal kararının iptal edilerek ihalenin firmaları üzerinde bırakılması gerektiği iddialarına yer verilmiştir.

A) Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir.

4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun “Temel ilkeler” başlıklı 5’inci maddesinde “İdareler, bu Kanuna göre yapılacak ihalelerde; saydamlığı, rekabeti, eşit muameleyi, güvenirliği, gizliliği, kamuoyu denetimini, ihtiyaçların uygun şartlarla ve zamanında karşılanmasını ve kaynakların verimli kullanılmasını sağlamakla sorumludur.” hükmü,

Anılan Kanun’un “Bütün tekliflerin reddedilmesi ve ihalenin iptali” başlıklı 39’uncu maddesinde “İhale komisyonu kararı üzerine idare, verilmiş olan bütün teklifleri reddederek ihaleyi iptal etmekte serbesttir. İhalenin iptal edilmesi halinde bu durum bütün isteklilere derhal bildirilir. İdare bütün tekliflerin reddedilmesi nedeniyle herhangi bir yükümlülük altına girmez. Ancak, idare isteklilerin talepte bulunması halinde, ihalenin iptal edilme gerekçelerini talep eden isteklilere bildirir.” hükmü,

Söz konusu maddenin gerekçesinde “Tekliflerin yaklaşık maliyete kıyasla çok yüksek olması veya yaklaşık maliyete göre çok yüksek olmamakla birlikte mevcut ödeneğin verilen teklifleri karşılayamaması, Kanunun temel ilkelerine uygun olmayan durumların tespiti gibi nedenlerle, ihale yetkilisinin onayından önceki herhangi bir aşamada ihale komisyonunun kararı üzerine idareye uluslararası mevzuata paralel bir şekilde ihaleyi iptal etme yetkisi verilerek, buna ilişkin hükümler düzenlenmiştir.” açıklaması,

Aynı Kanun’un “İhalenin karara bağlanması ve onaylanması” başlıklı 40’ıncı maddesinde “İhale yetkilisi, karar tarihini izleyen en geç beş iş günü içinde ihale kararını onaylar veya gerekçesini açıkça belirtmek suretiyle iptal eder…” hükmü,

Anılan Kanun’un “Kesinleşen ihale kararlarının bildirilmesi” başlıklı 41’inci maddesinde “İhale sonucu, ihale kararının ihale yetkilisi tarafından onaylandığı günü izleyen en geç üç gün içinde, ihale üzerinde bırakılan dahil olmak üzere, ihaleye teklif veren bütün isteklilere bildirilir. İhale sonucunun bildiriminde, tekliflerin değerlendirmeye alınmama veya uygun bulunmama gerekçelerine de yer verilir.

İhale kararının ihale yetkilisi tarafından iptal edilmesi durumunda da isteklilere gerekçeleri belirtilmek suretiyle bildirim yapılır…” hükmü,

Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin “Tanımlar” başlıklı 3’üncü maddesinde “(1) Bu Yönetmeliğin uygulanmasında 4734 sayılı Kanunun 4 üncü maddesindeki tanımlar yanında;

a) Benzer iş: İhale konusu iş veya işin bölümleriyle nitelik ve büyüklük bakımından benzerlik gösteren, aynı veya benzer usullerle gerçekleştirilen, teçhizat, ekipman, mali güç ve uzmanlık ile personel ve organizasyon gerekleri bakımından benzer özellik taşıyan işleri,…” hükmü,

Anılan Yönetmelik’in “İş deneyimini gösteren belgeler” başlıklı 39’uncu maddesinde “(1) İş deneyimini gösteren belgelerin istenildiği ihalelerde; teknolojik ürün deneyim belgesinin ve yurt içinde veya yurt dışında kamu veya özel sektörde bedel içeren tek bir sözleşme kapsamında taahhüt edilen ihale konusu iş veya benzer işlere ilişkin olarak;

a) İlk ilan veya davet tarihinden geriye doğru son beş yıl içinde kabul işlemleri tamamlanan hizmet alımlarıyla ilgili iş deneyimini gösteren belgelerin,

b) Devredilen işlerde devir öncesindeki veya sonrasındaki dönemde ilk sözleşme bedelinin en az % 80’inin gerçekleştirilmesi şartıyla, ilk ilan veya davet tarihinden geriye doğru son beş yıl içinde kabul işlemleri tamamlanan hizmet işleriyle ilgili iş deneyimini gösteren belgelerin,… istenilmesi zorunludur

…

(3) İş deneyiminin belirlenmesi amacıyla;

a) Açık ihale usulüyle yapılan ihaleler ile Kanunun 21 inci maddesinin (b), (c) ve (f) bentlerine göre yapılan ihalelerde, teklif edilen bedelin % 25’i ile % 50’si aralığında idarece belirlenecek bir orandan az olmamak üzere, …

ihale konusu iş veya benzer işlere ait tek sözleşmeye ilişkin iş deneyimini gösteren belgeler ile teknolojik ürün deneyim belgesinin sunulması istenir.

(4) İlgili mevzuat uyarınca gelecek yıllara yaygın olarak gerçekleştirilecek işlerin, açık ihale usulüyle ve Kanunun 21 inci maddesinin (b), (c) ve (f) bentlerine göre ihale edilmesi halinde, iş deneyimine ilişkin oranlar üçüncü fıkranın (a) bendine göre belirlenen oranın, bir yıldan fazla süreli işlerde 4/5’i, iki yıldan fazla süreli işlerde 3/5’i, üç yıldan fazla süreli işlerde 2/5’i alınarak hesaplanır ve bu oranlar yeterlik kriteri olarak öngörülür. Belli istekliler arasında ihale usulüyle ve Kanunun 21 inci maddesinin (a), (d) ve (e) bentlerine göre yapılan ihalelerde ise bu oranlara göre belirlenen parasal tutarlar yeterlik kriteri olarak öngörülür…” hükmü,

Aynı Yönetmelik’in “Değerlendirmeye ilişkin esaslar” başlıklı 48’inci maddesinde “(1) İhale konusu iş veya benzer işlerle ilgili tek sözleşmeye dayalı olarak iş deneyimini gösteren belgeler değerlendirmeye alınır. Birden çok iş deneyimini gösteren belge hiçbir şekilde toplanamaz.

(2) İş deneyimini gösteren belgelerde yer alan ancak, ihale konusu iş veya benzer iş kapsamında bulunmayan işlerin tutarları iş deneyiminde değerlendirmeye alınmaz. …” hükmü bulunmaktadır.

İdari Şartname’nin “İhale konusu işe/alıma ilişkin bilgiler” başlıklı 2’nci maddesinde “2.1. İhale konusu işin/alımın;

a) Adı: Trafik İzleme, Kontrol ve Denetleme Elektronik Sistemleri Bakım, Onarım, İşletme ve Yönetim Hizmeti Alımı İşidir.

…

e) Miktarı: 7 Ay UYM İşletim Hizmeti, 7 Ay Tünel İzleme İşletim Hizmeti, 1620 Adet Tünel Teknik Servis Hizmeti, 84 Adet Mobil Denetim ve İşletim Hizmeti, 4020 Adet Elektronik Sistemler Arıza ve Servis Hizmeti, 250 Adet Elektronik Sistemler Periyodik Bakım Hizmeti, 1950 Adet Büyük Bakım Arıza ve Servis Hizmeti.

Ayrıntılı bilgi idari şartnamenin ekinde yer almaktadır.

f) İşin yapılacağı/malın teslim edileceği yer: İstanbul Büyükşehir Belediyesi Sınırları dâhilinde İdare yetkililerinin yazılı olarak bildireceği yer/yerlerdir. İdarenin, Yükleniciye bildirmesi şartı ile işin yapılacağı yerde/yerlerde değişiklik yapma hakkı saklıdır.” düzenlemesi,

Aynı Şartname’nin “İhaleye katılabilmek için gereken belgeler ve yeterlik kriterleri” başlıklı 7’nci maddesinde “…7.5. Mesleki ve teknik yeterliğe ilişkin belgeler ve bu belgelerin taşıması gereken kriterler:

7.5.1. İsteklinin teknolojik ürün deneyim belgesi ya da yurt içinde veya yurt dışında kamu veya özel sektörde bedel içeren tek bir sözleşme kapsamında taahhüt edilen ihale konusu iş veya benzer işlere ilişkin olarak;

a) İlk ilan tarihinden geriye doğru son beş yıl içinde kabul işlemleri tamamlanan hizmet alımlarıyla ilgili iş deneyimini gösteren belgeleri veya

b) Devredilen işlerde devir öncesindeki veya sonrasındaki dönemde ilk sözleşme bedelinin en az % 80'inin gerçekleştirilmesi şartıyla, ilk ilan veya davet tarihinden geriye doğru son beş yıl içinde kabul işlemleri tamamlanan hizmet işlerine ilişkin deneyimini gösteren belgeleri,

sunması zorunludur. İstekli tarafından teklif edilen bedelin % 35'den az olmamak üzere, ihale konusu iş veya benzer işlere ait tek sözleşmeye ilişkin iş deneyimini gösteren belgelerin veya teknolojik ürün deneyim belgesinin sunulması gerekir.

İş ortaklığında pilot ortağın, istenen iş deneyim tutarının en az % 70'ini, diğer ortakların her birinin, istenen iş deneyim tutarının en az % 10'unu sağlaması ve diğer ortak veya ortakların iş deneyim tutarı toplamının ise istenen iş deneyim tutarının % 30'undan az olmaması gerekir. Ancak, ihaleye katılan iş ortaklığının ortakları tarafından ortaklık oranları ve yapısı aynı olmak kaydıyla daha önce kurulmuş olan iş ortaklığının gerçekleştirdiği bir işten elde edilen iş deneyimini gösteren belgelerin sunulması halinde, pilot ortak ve diğer ortakların her birinin birinci cümledeki oranlara göre asgari iş deneyim tutarını sağlaması koşulu aranmaz.

…

7.6. Benzer iş olarak kabul edilecek işler aşağıda belirtilmiştir:

Toplu ulaşım denetim ve yönetim merkezi işletilmesi, Saha sistemleri denetimi, yönetimi ve işletilmesi, arıza servis ve bakım hizmeti işleri, Ulaşım Yönetim Merkezleri, EDS ve Mobil EDS İşletilmesi İşleri, EDS, Trafik Kamera, Trafik Ölçüm ve Bilgilendirme sistemleri ağır bakım saha işlerinin, bakım-onarım-arıza ve revizyonların yapılması işleri, Ulaşım Sistemleri Kontrol Yönetim ve Değerlendirme Sistemlerinin Bakım Onarım ve İşletilmesi İşleri, Trafik izleme kontrol ve denetleme elektronik sistemleri altyapı ve üst yapı bakım onarım işletme ve yönetim hizmeti işleri, Ulaşım yönetim merkezi, elektronik denetim sistemleri kontrol merkezi, Tünel işletim ve kontrol merkezi işletim ve bakım onarım hizmeti işleri, kamera ve görüntü sistemleri satış ve montaj işleri, Araç içi bilgisayar sistemleri satış ve montaj işleri, Akıllı ulaşım sistemleri işleri, Akıllı filo yönetimi sistemleri işleri, Araç içi pc, kamera, nvr sistemleri kurulumu, montajı ve satışı işleri, birlikte veya ayrı ayrı (herhangi biri) benzer iş olarak değerlendirilecektir/kabul edilecektir.” düzenlemesi,

Teknik Şartname’nin “Projenin amacı ve kapsamı” başlıklı 1’inci maddesinde “Bu şartname, İdare’nin sorumluluğunda bulunan; Elektronik Denetim Sistemleri, Görüntüleme Sistemleri, altyapı ve üstyapı saha işleri ve Tünel Elektromekanik Sistemlerinin arıza, onarımları ile meydana gelen arızaların giderilmesi, sistemlerin 7/24 hazır halde tutulması ve bu sistemlerin takip edildiği Kontrol ve İzleme merkezlerinin işletilmesi ve yönetimi işlerini kapsamaktadır.” düzenlemesi yer almaktadır.

İhaleye ait birim fiyat teklif cetveli aşağıdaki gibi düzenlenmiştir.

1

UYM İşletim Hizmeti

adet

7

2

Tünel İzleme İşletim Hizmeti

adet

7

3

Tünel Teknik Servis Hizmeti

adet

1.620

4

Mobil Denetim ve İşletim Hizmeti

adet

84

5

Elektronik Sistemler Arıza ve Servis Hizmeti

adet

4.020

6

Elektronik Sistemler Periyodik Bakım Hizmeti

adet

250

7

Büyük Bakım Arıza ve Servis Hizmeti

adet

1.950

Başvuruya konu ihalenin İstanbul Bilişim ve Akıllı Kent Teknolojileri A.Ş. (İSBAK) tarafından açık ihale usulü ile gerçekleştirilen “Trafik İzleme, Kontrol ve Denetleme Elektronik Sistemleri Bakım, Onarım, İşletme ve Yönetim Hizmeti Alımı İhalesi” olduğu, ihalede 4 adet ihale dokümanı indirildiği, ihale işlem dosyasının incelenmesinden 03.06.2024 tarihinde gerçekleştirilen şikâyete konu ihaleye 3 firmanın teklif verdiği, 07.06.2024 tarihli ihale komisyonu kararıyla başvuru sahibi Enkonet Tekn. A.Ş’nin teklifinin “…Enkonet Teknoloji Anonim Şirketi tarafından iş deneyimini tevsik için sunulan 3 adet iş bitirme belgesi incelendiğinde ilgili belgelerin;

1. 6.Kısım 6.Bölge Termal Kamera Sistemi Alımı / Mal Alımı /1 Adet,

2. 4.Kısım 4.Bölge Termal Kamera Sistemi Alımı /Mal Alımı/ 1 Adet,

3. 1 Adet Termal Kamera Sistemi Alımı işlerinden elde edilen ve isteklinin iş ortaklığının özel ortağı olarak gerçekleştiği işlerden olduğu görülmüştür.

İsteklinin iş deneyimini tevsik için sunduğu belgelerden anlaşıldığı üzere iş deneyimine konu işlerin sadece “Termal Kamera Sistemi Alımı” işlerini kapsadığı anlaşılmaktadır. İş deneyimi tevsik edici belgenin açıklama kısmında da bu husus “Termal Kamera sisteminin tamamının kurulum ve montajının yapılarak çalışır vaziyette teslim edilmesi işi” olduğu belirtilmektedir.

…

İstekli tarafından iş deneyimi tevsik için sunulan 3 adet iş deneyim belgesinin de ihale konusu iş veya benzer iş kapsamında değerlendirilmesinin mümkün olmadığı, ihale konusu iş veya işin bölümleriyle nitelik ve büyüklük bakımından benzerlik gösteren, aynı veya benzer usullerle gerçekleştirilen, teçhizat, ekipman, mali güç ve uzmanlık ile personel ve organizasyon gerekleri bakımından benzer özellik taşıyan nitelikte olmadığı anlaşıldığından isteklinin teklifi değerlendirme dışı bırakılmıştır.” ifadelerine yer verilerek değerlendirme dışı bırakıldığı, ihalenin tek geçerli teklif sahibi Atay Tur. Org. ve Bil. Hizm. Ltd. Şti. üzerinde bırakıldığı anlaşılmıştır.

Söz konusu komisyon kararına ilişkin olarak teklifi değerlendirme dışı bırakılan Enkonet Tekn. A.Ş. tarafından 07.06.2024 tarihinde idareye şikâyet başvurusunda bulunulduğu, bunun üzerine idarece 11.06.2024 tarihinde şikâyete cevapta gerekçeleri belirtilerek ihalenin iptaline karar verildiği ve aynı tarihte ikinci ihale komisyonu kararının alındığı, anılan kararda “…şikâyet başvurusunun üzerine yapılan inceleme neticesinde İhale konusu işin adı; Trafik İzleme, Kontrol ve Denetleme Elektronik Sistemleri Bakım, Onarım, İşletme ve Yönetim Hizmeti Alımı İhalesi olup, teknik şartnamede; “Bu şartname, İdare’nin sorumluluğunda bulunan; Elektronik Denetim Sistemleri, Görüntüleme Sistemleri, altyapı ve üstyapı saha işleri ve Tünel Elektromekanik Sistemlerinin arıza, onarımları ile meydana gelen arızaların giderilmesi, sistemlerin 7/24 hazır halde tutulması ve bu sistemlerin takip edildiği Kontrol ve İzleme merkezlerinin işletilmesi ve yönetimi işlerini kapsamaktadır.” düzenlemeleri yer almaktadır.

İhale konusu iş kapsamında benzer iş tanımında;

…

İhale mevzuatında ihale konusu işin taşıdığı niteliklerden daha alt düzeydeki benzer iş tanımlamalarının, katılımı ve dolayısıyla rekabeti artıracağı düşünülebilirse de, iş deneyim kriterinin ihale konusu işi yapabilecek teknik uzmanlık ve deneyime sahip isteklileri belirleme amacına yönelik olduğu kabulüyle bu tür bir uygulamanın doğru olmadığı, aksi bir kabulün ise iş deneyim kriterini anlamsız kılacağı ve amaçlananın da bu olmadığı açık olduğu değerlendirilmektedir.

…

İhale konusu iş Trafik İzleme, Kontrol ve Denetleme Elektronik Sistemleri Bakım, Onarım, İşletme ve Yönetim Hizmeti Alımı İhalesi olup ihale türlerinden hizmet alım türüne göre ihale edilmiştir. İş deneyim belgelerinin kendi grupları dışındaki iş türlerine ilişkin ihalelerde kullanılması; Yapım, hizmet ve mal alımı işlerinin birbirlerinden farklı nitelik ve karakterde olması ve ihalelerde iş deneyim belgesi istenilen durumlarda, isteklilerce sunulan iş deneyim belgelerinin idarece yapılan benzer iş tanımına uygunluk şartı bu tür bir belge kullanım şeklini, istisnai durumlar hariç, zaten imkânsız kılmaktadır. Bu genel kuralın istisnası olarak, iş deneyim belgelerinin kendi grupları dışındaki ihalelerde kullanım ihtiyacı gündeme gelebilmektedir. İdaremizce bu yönde bir değerlendirme de yapılmıştır.

Ancak ihale komisyonu tarafından yapılan değerlendirmede; İdari Şartname’de yapılan benzer iş tanımında kamera temini ve montajına ve diğere unsurlara ilişkin iş deneyim belgelerinin ancak idaremizin sorumluluğunda bulunan trafik sistemlerine yönelik olması durumunda kabul edilmesinin mümkün olduğu, bu sebeple benzer iş tanımının sadece kamera temini ve montajı işleri ile sınırlı şekilde tedarikçi konumunda olan isteklilerin ihaleye sundukları tekliflerin kabul edilmesine imkân tanımasının mümkün olmadığı değerlendirmesi yapılmıştır.

İhale komisyonu ve idaremiz Kanunun 5. Maddesindeki temel ilkelerden olan ihtiyaçların uygun şartlarda ve zamanında karşılanması ilkesi ve kaynakların etkin ve verimli kullanılması ilkelerini yine temel ilkelerden olan rekabet ilkesi ile dengeli şekilde gözeterek Kanunun kendisine verdiği tasarrufu kullanmış, hizmetin gereklerinin yerine getirilmesini temin amacı dışında bir amacı gözetmeyerek isteklinin teklifini değerlendirme dışı bırakmıştır.

İdarelerin kanunun temel ilkeleri açısından sadece bir ilkeyi önceleyip diğer ilkeleri göz ardı etmesi mümkün olmamakla birlikte, idareler tüm ilkeler arasında bir dengenin oluşturulmasını sağlamakla görevlidir.

Aksi bir uygulama ise 4734 Sayılı Kamu İhale Kanunu’nun 5. Maddesindeki temel ilkelerden olan rekabet ilkesi açısından, işin ehliyet sahibi olmayan firmaların uhdesinde ihale edilmesine sebep olma potansiyeli sebebiyle ehliyet sahibi olan teknik uzmanlık ve deneyim sahibi isteklilere uygulanan muamele açısından eşitlik ve rekabet ilkesini zedeleyici sonuçlar doğuracaktır.

İdaremizce belirlenen benzer iş tanımının sonuçları itibariyle; ihale konusu hizmet veya hizmetin bölümleriyle nitelik ve büyüklük bakımından benzerlik gösteren, aynı veya benzer usullerle gerçekleştirilen, teçhizat, ekipman, mali güç ve uzmanlık ile personel ve organizasyon gerekleri bakımından benzer özellik taşıyan hizmetleri gerçekleştiren isteklilerin tekliflerinin sağlıklı şekilde değerlendirilmesine imkan tanımadığı anlaşılmakla birlikte, başvuru konusu ihalede istekli tarafından iş deneyimi tevsik için sunulan iş deneyim belgelerinin mal alımı işi kapsamında, iş ortaklığı şeklinde Emniyet birimlerine Termal Kamera Sistemleri ile ilgili yüklenimde bulunulan işlerden olduğu, ilgili idare ile idaremizin sorumluluk alanlarının farklılığı ve yapılan benzer iş tanımının sadece işin bölümlerinden tamamlayıcı unsuru olan ve tek başına bir anlam ifade etmeyen kısmıyla sınırlı olduğu, vazgeçilmez olan asıl işin sistemin bütünlüğü içerisinde Trafik sistemlerinin bakım onarım, işletilme ve hazır halde tutulması hususlarını kapsamadığı, tek başına kamera temin ve montajı yapan isteklilerin ihale konusu işi yapabilecek teknik uzmanlık ve deneyime sahip olamayacağı anlaşıldığından, bu yönüyle idaremizce yapılan benzer iş tanımının yukarıda yer alan yönetmelik hükmüne uygun olmadığı tespit edilmiştir.

Mevcut benzer iş tanımı ile ihale konusu işin kapsamı ve işin adı ile ilgili düzenlemeler birlikte değerlendirildiğinde; idari şartname ve ilanda yer alan benzer iş tanımının isteklilerin tekliflerinin sağlıklı değerlendirilmesine imkân tanımadığı, fiziki veya parasal ölçüsü ne kadar büyük olursa olsun idarece yapılan benzer iş tanımına uymayan iş deneyimlerin değerlendirmeye alınamayacağı, sunulan iş deneyim belgesi bünyesinde benzer iş tanımına uyan bölümler de varsa ve söz konusu miktarlar istenen iş deneyim oranını sağlıyorsa sadece o kısmı dikkate alınarak bir değerlendirme yapılabileceği, ancak istekli tarafından sunulan tüm iş deneyim belgelerinin idaremizin sorumluluğunda bulunan ihale konusu işe ait olması gereken Trafik Sistemlerinin arıza, onarımları ile meydana gelen arızaların giderilmesi, hazır halde tutulması ve bu sistemlerin takip edildiği Kontrol ve İzleme merkezlerinin işletilmesi ve yönetimi işlerini kapsamadığı ve işin bu nitelikten uzak olduğu, idaremizce yapılan benzer iş tanımından kastedilenin salt kamera temini ve montajı olmasının mümkün bulunmadığı, tek başına kamera temini ve montajı hizmetini yerine getiren isteklilerin teknik uzmanlık ve deneyime sahip olduğunun kabul edilmesinin mümkün olmadığı, bu nitelikteki bir istekli ile ihale konusu işin sözleşme sürecinde işin gereklerini yerine getirilmesinin de mümkün bulunmadığı anlaşıldığından ihalenin iptal edilerek ihale dokümanındaki benzer iş tanımında da tekliflerin sağlıklı değerlendirilmesine imkân sağlayacak şekilde; “Toplu ulaşım denetim ve yönetim merkezi işletilmesi, Saha sistemleri denetimi, yönetimi ve işletilmesi, arıza servis ve bakım hizmeti işleri, Ulaşım Yönetim Merkezleri, EDS ve Mobil EDS İşletilmesi İşleri, EDS, Trafik Kamera, Trafik Ölçüm ve Bilgilendirme sistemleri ağır bakım saha işlerinin, bakım-onarım-arıza ve revizyonların yapılması işleri, Ulaşım Sistemleri Kontrol Yönetim ve Değerlendirme Sistemlerinin Bakım Onarım ve İşletilmesi İşleri, Trafik izleme kontrol ve denetleme elektronik sistemleri altyapı ve üst yapı bakım onarım işletme ve yönetim hizmeti işleri, Ulaşım yönetim merkezi, elektronik denetim sistemleri kontrol merkezi, Tünel işletim ve kontrol merkezi işletim ve bakım onarım hizmeti işleri, birlikte veya ayrı ayrı (herhangi biri) benzer iş olarak değerlendirilecektir/kabul edilecektir” şeklinde değiştirilmesi ve ihalenin tekraren ihale edilmesi hususun gereğinin yapılması gerektiği anlaşılmaktadır.

İdaremiz yapı itibariyle belediye iştiraki olup, yüklenici olarak taahhüt ettiğimiz hizmetlerin yerine getirilmesi hususunda idareye karşı hukuki sorumluluklarımız bulunmaktadır. Ulaşım Yönetim Merkezi İşletim Hizmeti, Çağrı Merkezi Hizmeti, Trafik İzleme İşletim Merkezi, Tünel Teknik Servis Hizmeti, Mobil Denetim ve İşletim Hizmeti, Elektronik Sistemler Arıza, Servis Periyodik Bakım Hizmeti, Trafik Bilgilendirme Sistemleri Bakımı, Trafik Ölçüm Dedektörleri Bakımı, Trafik Kamera Sistem Bakımı, Büyük Arıza ve Servis Hizmeti sunmakla yükümlü olan idaremiz tarafından bu hizmetlerin yerine getirilmesi amacıyla gerçekleştirilen alım sonucunda bu işler kapsamında tecrübesi bulunan istekliler ile sözleşme imzalanması bir tercih değil zorunluluktur. İdaremizin Kanunun 5. Maddesindeki temel ihale usulü olan açık ihale usulüne göre gerçekleştirdiği ihale konusu iş kapsamında yüklenicinin ihale mevzuatına göre uygun olmayan bir iş deneyim belgesi işi yüklenmesi durumunda sözleşme sürecinde yaşanacak aksaklıklar ve sıkıntılar sonuçları itibariyle idaremizi ceza, teminatın gelir kaydedilmesi, sözleşmenin feshi ve yasaklanma hükümleriyle karşı karşıya bırakacaktır.

İhale dokümanına yönelik ihale öncesi benzer iş tanımı ile ilgili isteklilerce herhangi bir şikayet başvurusunda bulunulmadığı, bir açıklama talebinde bulunulmadığı ve ihale dokümanının mevcut haliyle kesinleştiği ancak mevcut ihale dokümanı ile de tekliflerin sağlıklı değerlendirilmesinin mümkün olmadığı anlaşılmaktadır.

İhale dokümanındaki benzer iş tanımının bu aşamada değiştirilmesinin mümkün olmadığı, ihale dokümanında yapılan düzenlemelerin sonuçları itibariyle ihale sürecinin devam etmesine engel oluşturacak ve düzeltici işlemle giderilemeyecek aykırılıklara sebep olduğu tespit edildiğinden ihalenin iptal edilmesine karar verilmiştir.” ifadelerinin yer aldığı anlaşılmıştır.

Başvuru sahibi Enkonet Teknoloji A.Ş.nin iş deneyim belgesine ilişkin olarak yeterlik bilgileri tablosu incelendiğinde; anılan istekli tarafından iş deneyimine ilişkin olarak yeterlik bilgileri tablosunun “Mesleki ve Teknik Yeterliğe İlişkin Bilgiler” bölümünün “EKAP’ta Kayıtlı Olan İş Deneyim Belgesi” kısmında sırasıyla “47801-M-İST-13-1”, “126-M-İST-156-1”, “126-M-İST-157-1” iş deneyim belge numaralarının beyan edildiği,

EKAP üzerinden yapılan sorgulama sonucunda “47801-M-İST-13-1” numaralı iş deneyim belgesinin Emniyet Genel Müdürlüğü Destek Hizmetleri Daire Başkanlığı tarafından “5M Yer Hizmetleri Anonim Şirketi, Emza Teknoloji Anonim Şirketi, Enkonet İletişim Hizmetleri Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi İş Ortaklığı” adına düzenlendiği, bahse konu yüklenici iş bitirme belgesinde işin adının “Termal Kamera Sistemi” olduğu, işin türü ve miktarının “1 Adet Termal Kamera Sistemi Alımı” olarak düzenlendiği görülmüş, belgenin “Açıklama” satırında ise “Termal kamera sisteminin tamamının kurulum ve montajının yapılarak çalışır vaziyette teslim edilmesi işidir.” bilgilerine yer verildiği,

“126-M-İST-156-1” numaralı iş deneyim belgesinin Emniyet Genel Müdürlüğü İkmal Bakım Daire Başkanlığı tarafından “5M Yer Hizmetleri Anonim Şirketi, Emza Teknoloji Anonim Şirketi, Enkonet İletişim Hizmetleri Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi İş Ortaklığı” adına düzenlendiği, bahse konu yüklenici iş bitirme belgesinde işin adının “4. Kısım 4. Bölge Termal Kamera Sistemi Alımı” olduğu, işin türü ve miktarının “4.Kısım 4.Bölge Termal Kamera Sistemi Alımı /Mal Alımı/ 1 Adet” olarak düzenlendiği,

“126-M-İST-157-1” numaralı iş deneyim belgesinin Emniyet Genel Müdürlüğü İkmal Bakım Daire Başkanlığı tarafından “5M Yer Hizmetleri Anonim Şirketi, Emza Teknoloji Anonim Şirketi, Enkonet İletişim Hizmetleri Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi İş Ortaklığı” adına düzenlendiği, bahse konu yüklenici iş bitirme belgesinde işin adının “6. Kısım 6. Bölge Termal Kamera Sistemi Alımı” olduğu, işin türü ve miktarının “6.Kısım 6.Bölge Termal Kamera Sistemi Alımı /Mal Alımı/ 1 Adet” olarak düzenlendiği görülmüştür.

İdari Şartname’nin 7.6’ncı maddesinde ihalede;

Toplu ulaşım denetim ve yönetim merkezi işletilmesi,

Saha sistemleri denetimi, yönetimi ve işletilmesi, arıza servis ve bakım hizmeti işleri,

Ulaşım Yönetim Merkezleri, EDS ve Mobil EDS İşletilmesi İşleri,

EDS, Trafik Kamera, Trafik Ölçüm ve Bilgilendirme sistemleri ağır bakım saha işlerinin, bakım-onarım-arıza ve revizyonların yapılması işleri,

Ulaşım Sistemleri Kontrol Yönetim ve Değerlendirme Sistemlerinin Bakım Onarım ve İşletilmesi İşleri,

Trafik izleme kontrol ve denetleme elektronik sistemleri altyapı ve üst yapı bakım onarım işletme ve yönetim hizmeti işleri,

Ulaşım yönetim merkezi, elektronik denetim sistemleri kontrol merkezi, tünel işletim ve kontrol merkezi işletim ve bakım onarım hizmeti işleri,

Kamera ve görüntü sistemleri satış ve montaj işleri,

Araç içi bilgisayar sistemleri satış ve montaj işleri,

Akıllı ulaşım sistemleri işleri,

Akıllı filo yönetimi sistemleri işleri,

Araç içi pc, kamera, nvr sistemleri kurulumu, montajı ve satışı işlerinin,

birlikte veya ayrı ayrı olmak üzere benzer iş olarak belirlendiği, bu doğrultuda idarece başvuru sahibi Enkonet Teknoloji Anonim Şirketi’nin sunduğu belgelere konu işlerin ihale konusu iş veya benzer işe uygun bulunmadığı ve bu gerekçeyle başvuru sahibinin teklifinin değerlendirme dışı bırakıldığı anlaşılmıştır.

Yapılan inceleme ve tespitler neticesinde; başvuru sahibi istekli tarafından sunulan iş deneyim belgelerine konu işlerin Emniyet Genel Müdürlüğü’nün çeşitli birimlerinin termal kamera sistemi alımlarına ilişkin olduğu, sunulan “126-M-İST-156-1” ve “126-M-İST-157-1” numaralı iş deneyim belgelerinin sadece termal kamera sistemi teminini içerdiği görülmekle birlikte “47801-M-İST-13-1” numaralı iş deneyim belgesinin termal kamera sistemi temini, kurulumu ve montajını da içerdiği anlaşıldığından söz konusu iş deneyim belgesine konu bu işin idarece benzer iş olarak belirlenen salt kamera ve görüntü sistemleri satış ve montaj işleri ile uyumlu olduğu sonucuna varılmış, bir başka ifadeyle anılan iş deneyim belgesinin, İdari Şartname’nin 7.6’ncı maddesinde yer verilen benzer iş tanıma uygun olduğu ve teklifin idarece bu gerekçeyle değerlendirme dışı bırakılmasının yerinde olmadığı değerlendirilmiştir.

Diğer yandan şikâyet başvurusu üzerine idarece alınan ihalenin iptaline ilişkin gerekçe özetle; belirlenen benzer iş tanımında yer alan “kamera ve görüntü sistemleri satış ve montaj işleri” ifadesinden kastedilenin salt kamera temini ve montajı olmadığı, her ne kadar ihale dokümanına yönelik ihale öncesi benzer iş tanımı ile ilgili isteklilerce herhangi bir şikâyet başvurusunda veya açıklama talebinde bulunulmadığı ve ihale dokümanının mevcut haliyle kesinleştiği anlaşılsa da mevcut benzer iş tanımı ile ihale konusu işin kapsamı ve işin adı ile ilgili düzenlemeler birlikte değerlendirildiğinde; idarece idari şartname ve ilanda yer alan benzer iş tanımının sonuçları itibarıyla isteklilerin tekliflerinin sağlıklı değerlendirilmesine imkân tanımadığı, ihale dokümanındaki benzer iş tanımının tekliflerin sağlıklı değerlendirilmesine imkân sağlayacak şekilde yeniden belirlenmesi gerektiği ancak benzer iş tanımının bu aşamada değiştirilmesinin mümkün olmadığı, ihalenin bu şekilde sonuçlandırılması halinde ihale konusu alanda tecrübesi ve benzer iş deneyimi olmayan bir istekli ile sözleşme aşamasında sorunların yaşanacağı, sözleşmenin feshi, teminat kaydı ve cezai müeyyide gibi durumların oluşabileceği şeklindedir.

Mevzuat hükmüne göre benzer işin; ihale konusu iş veya işin bölümleriyle nitelik ve büyüklük bakımından benzerlik gösteren, aynı veya benzer usullerle gerçekleştirilen, teçhizat, ekipman, mali güç ve uzmanlık ile personel ve organizasyon gerekleri bakımından benzer özellik taşıyan işler olarak belirlenmesi gerektiği anlaşılmakta olup benzer iş belirlemesi yapılırken nitelik bakımından ihale konusu işle uyumluluk göstermeyen işlerin de seçilmemesi gerekmektedir.

Şikâyete konu ihalede, ihale konusu işin adının “Trafik İzleme, Kontrol ve Denetleme Elektronik Sistemleri Bakım, Onarım, İşletme ve Yönetim hizmeti alımı” ihalesi olduğu, Teknik Şartname’nin “Projenin amacı ve kapsamı” başlıklı 1’inci maddesinde de ifade edildiği üzere idarenin sorumluluğunda bulunan; elektronik denetim sistemleri, görüntüleme sistemleri, altyapı ve üstyapı saha işleri ve tünel elektromekanik sistemlerinin arıza, onarımları ile meydana gelen arızaların giderilmesi, sistemlerin 7/24 hazır halde tutulması ve bu sistemlerin takip edildiği kontrol ve izleme merkezlerinin işletilmesi ve yönetimi işlerini kapsadığı, anılan benzer işe ilişkin düzenlemede ihale konusu işin içeriği ve kapsamı dikkate alındığında şikâyete konu kamera ve görüntü sistemleri satış ve montaj işleri gibi işlerin benzer iş olarak belirlenmesinin nitelik, büyüklük ve organizasyon bakımından ihale konusu işle uyumluluk göstermeyen işlerin seçilmesi sonucunu doğurduğu, bu durumunda hatalı olarak düzenlenen benzer işler tanımı sebebiyle ihale konusu işle benzer tecrübeye sahip olmayan isteklilerin ihaleye katılımı sonucunu doğurduğu değerlendirildiğinden yukarıda aktarılan gerekçeler doğrultusunda, başvuru sahibinin ihale dokümanında yer alan mevcut benzer iş tanımıyla idarece teklifinin değerlendirme dışı bırakılması yerinde olmasa da söz konusu ihalenin idare tarafından benzer iş düzenlemelerindeki hatalar gözetilerek iptal edilmesinde mevzuata aykırılık bulunmadığı sonucuna varılmıştır.

4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun 53’üncü maddesinin (j) fıkrasının 9’uncu alt bendinde “Başvuru sahibinin iddialarının tamamında haklı bulunması halinde, Kurul kararı ile itirazen şikâyet başvuru bedelinin başvuru sahibine iadesine karar verilir. Kurul kararının başvuru sahibine bildirimini izleyen otuz gün içinde başvuru sahibinin Kuruma yazılı talebi üzerine, bu talep tarihini izleyen otuz gün içinde Kurum tarafından itirazen şikâyet başvuru bedelinin iadesi yapılır ve son ödeme tarihine kadar geçen süre için faiz işlemez. Diğer hallerde başvuru bedeli iade edilmez. Bu fıkranın (1) numaralı bendi uyarınca tahsil edilen bedel hiçbir durumda iade edilmez.” hükmü yer almaktadır.

Aktarılan Kanun hükmüne göre, başvuru sahibinin itirazen şikâyete konu iddialarının tamamında haklı bulunması halinde başvuru bedeli iadesinin söz konusu olabileceği dikkate alındığında, yukarıda yer verilen tespit ve değerlendirmeler neticesinde, başvuru sahibinin, iddialarının tamamında haklı bulunmadığı anlaşıldığından başvuru bedelinin başvuru sahibine iadesi için Kanunun öngördüğü şekilde "başvuru sahibinin iddialarının tamamında haklı bulunması" koşulunun gerçekleşmediği, dolayısıyla 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun 53’üncü maddesinin (j) fıkrasının 9’uncu alt bendi hükmü gereğince başvuru bedelinin iadesinin mümkün bulunmadığı anlaşılmıştır.

B) İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Yönetmelik’in 18’inci maddesi yönünden yapılan inceleme sonucunda herhangi bir aykırılık tespit edilmemiştir.

Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanun’un 65'inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen 30 gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere,

Anılan Kanun'un 54'üncü maddesinin onbirinci fıkrasının (c) bendi gereğince itirazen şikâyet başvurusunun reddine,

Oybirliği ile karar verildi.